yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# HD124891

HD124891 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан Fm_dD спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,91 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Вудфорд (округ, Иллинойс)

Вудфорд — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Юрика шәһәре.

# Вудфорд (округ, Иллинойс)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1841 елда оештырыла.

# Вудфорд (округ, Иллинойс)
## Территориясе

Округ мәйданы 1367 км² тәшкил итә.
# Санта-Рита-ду-Арагуая

Санта-Рита-ду-Арагуая — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.

# Санта-Рита-ду-Арагуая
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1361,768 км².
# 362 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
362 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр IV гасырга кергән ел.

# 362 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:362 елда (б. э. к.) туганнар

# 362 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:362 елда (б. э. к.) вафатлар
# Кече Пезема

Кече Пезема — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Илеша елгасының сул ярыннан 102 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.

# Кече Пезема
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300312103000035206
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003520
* Бассейн коды — 03.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Чароты

Чароты (белар. Чароты) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Пухавицкий районында урнашкан авыл.

# Чароты
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Жабыга

Жабыга (Джабыга) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кукпыкта елгасының сул ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.

# Жабыга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Иглинск гидротөененнән Орск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 12010000412112200003000
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112200300
* Бассейн коды — 12.01.00.004
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Чоконяр

Чоконяр (серб. Чокоњар) — Сербиянең Заечар округы Заечар җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Чоконяр
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 200 метр биеклектә урнашкан.

# Чоконяр
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Ашагы Гөйнүк

Ашагы Гөйнүк (әзери. Aşağı Göynük) — Әзербайҗанның Шәки районына караган авыл.
# Ивановский наратлыгы

Ивановский нарат урманы ( тат. Ивановский наратлыгы — Татарстан Республикасының Алексеевский районында Ивановский бистәсеннән төньяк-көнбатышка таба Куйбышев сусаклагычының сул як яры буенда урнашкан комплекслы профильле региональ әһәмияттәге дәүләт табигый тыюлыгы

# Ивановский наратлыгы
## Тарих

«Ивановский наратлыгы» тыюлыгы Татарстан АССР Министрлар Советының 1991 елның 23 июлендәге 313 номерлы карары нигезендә оештырыла. Карарда утрауның нарат урманының, шулай ук Татарстан Республикасының Кызыл китабына кертелгән кош оялары урынының уникаль матурлыгы билгеләп үтелә. Ивановский наратлыгы тыюлыгының мәйданы 587 га. Объект фәнни һәм мәдәни-мәгърифәти әһәмияткә ия.

# Ивановский наратлыгы
## Тасвирлау

Тыюлык утрауда, Кама елгасының ярдан ерак түгел урнашкан. Пейзаж күбесенчә комлы калкулыклар. Утрау күп санлы буалар һәм култыклар белән кискеләнгән; берничә эчке су басу күлләре бар. Төп урман барлыкка китерүче токым булып территориянең 60% ын биләп торган нарат тора. Кайбер участоклар вак яфраклы, күбесенчә каен һәм юкә токымнары белән барлыкка килгән. Каен урманнары утрауның төньяк-көнбатышында һәм көньяк-көнчыгыш өлешләрендә еш очрый. 200-дән артык югары үсемлек урман түбәсе астында һәм ачык мәйданнарда үсә. Утрау култыклары макрофитлар белән тулган. Тыюлык территориясендә кошларның якынча 70 төре теркәлгән, шуларның 16 төре Татарстан Республикасының Кызыл китабында: күл боғасы, ысылдавык аккош, зур тапланган бөркет, елга каракошы, кечкенә акчарлак, саз өкесе, күк карга, яр чыпчыгы, кечкенә саескан һ.б.
Имезүчеләрнең теркәлгән 26 төреннән дүрт төр - кондыз, буа күбәләге, су ярганаты һәм ас - шулай ук төбәкнең Кызыл китабына кертелгән.

# Ивановский наратлыгы
## Монда карагыз

* Список особо охраняемых природных территорий Татарстана
# Әхмәров

Әхмәров — фамилия. Әхмәрев, Әхмиров вариантлары да очрый.

# Әхмәров
## Әхмәрев

* Гайнетдин Әхмәрев (1864―1911), тарихчы, археолог, этнограф, Шәрык клубы идарәсе әгъзасы.
* Җанбәк Әхмәрев (1921—2009), ветеринария микробиологы, фән докторы. Ш. Әхмәровның улы.
* Кормангали Әхмәрев (??―1858 елдан соң), сабын кайнату заводы хуҗасы.

# Әхмәров
## Әхмәров

* Алмас Әхмәров (1929), приборлар төзү белгече, фән докторы.
* Әхмәт Әхмәров (1920―1978), шин заводында автопокрышка җыючы, Социалистик Хезмәт Герое (1971) (Ярославль).
* Бәян Әхмәров (1914―1942), күмәк хуҗалык рәисе (Менделеевск районы).
* Ибраһим Әхмәров (1912―1987), укытучы, һәвәскәр астроном, комета ачучы.
* Исхак Әхмәров (1901―1976), совет разведчигы, полковник.
* Нияз Әхмәров (1945), неврапотолог, фән докторы. Ш. Әхмәровның оныгы, Ү. Әхмәровның улы.
* Рәшит Әхмәров (1939―1996), Казан елга порты башлыгы (1991―1996).
* Рөстәм Әхмәров, фән кандидаты, доцент. Ш. Әхмәровның оныгы, Ү. Әхмәровның улы.
* Сәхибгәрәй (Павел) Әхмәров, Казан руханилар академиясенең гарәп теле укытучысы, миссионер.
* Үзбәк Әхмәров (1913), физиолог, невропатолог, фән докторы. Ш. Әхмәровның улы.
* Хәсән Әхмәров (1866―??), ЭККА составындагы Башкорт аерым укчылар бригадасы командиры (1919 елның августыннан).
* Чыңгыз Әхмәров (1912―1995), рәссам.
* Шаһбазгәрәй Әхмәров (1852―1900), педагог, җәмәгать эшлеклесе,.
* Шиһаб Әхмәров (1882―1966), педагог, нәшир, журналист.

# Әхмәров
## Әхмиров

* Касыйм Әхмиров (1923―1951), Советлар Берлеге каһарманы (1943).
* Наталья Әхмәрова (1964), балет биючесе (Бостон (АКШ), Пермь).
# Прато Ронки (Алесандрия)

Прато Ронки — Италиянең Пьемонт төбәге Спиньо-Монферрато өязендә урнашкан торак пункт.

# Прато Ронки (Алесандрия)
## Географиясе

Прато Ронки Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Прато Ронки (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (750) Оскар

(750) Оскар (лат. Oskar) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (750) Оскар
## Тарихы

1913 елның 28 апрелендә Иоганн Пализа тарафыннан Вена обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1913 RG» саналган.
# 1434 ел

2 меңьеллык :
XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр :
Хронологик таблица :
1434 (бер мең дүрт йөз утыз дүртенче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча җомга көнне башлана. Бу безнең эраның 1434 елы, II меңьеллыкның 434 елы, XV гасырның 34 елы, XV гасырның 4 унъеллыгының 4 елы, 1430 елларның 5 елы. 1434 елдан бирле 590 ел үтте.

# 1434 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1434 елда туганнар

# 1434 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1434 елда вафатлар
# Сонта

Сонта (серб. Сонта) — Сербиянең Воеводина автоном крае Апатин җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Сонта
## Географиясе

Урта Дунай тигезлегенең көньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 86 метр биеклектә урнашкан.

# Сонта
## Климаты

Климат уртача, континенталь. Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Июльнең уртача температурасы 22 — 24 °C, гыйнварның -1,2 — 2,6 °C. Явым-төшем күләме елына 550-750 мм.
# Заполле (Браслав районы)

Заполле (белар. Заполле) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браслав районында урнашкан авыл.

# Заполле (Браслав районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Осиново (Татарстан)

Осиново — Татарстан Республикасының Яшел Үзән районындагы авыл.
Халык саны — 8 725 кеше (2010).
Почта индексы — 420131.

# Осиново (Татарстан)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.5 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 4.9 °C | 13.5 °C | 18.4 °C | 20.4 °C | 17.9 °C | 12.2 °C | 4.5 °C | -4.4 °C | -9.7 °C | 4.3 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.

# Осиново (Татарстан)
## Халык

Милли состав (2002): руслар — 44,2%, татарлар — 49,0%, чуашлар — 4,2%, чирмешләр — 1,1%.
Милли состав (2010): руслар — 44,9%, татарлар — 47,9%, чуашлар — 3,9%, чирмешләр — 1,7%.

# Осиново (Татарстан)
## Шәхесләр

* Иван Журин (1913-1985), Социалистик хәзмәт каһарманы.
* Гүзәлия Нәҗипова, Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры артисты (2005 елдан), Татарстан театр әһелләре берлеге әгъзасы.
# Якакөй (Бодрум)

Якакөй (төр. Yakaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Бодрум илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Влошиця

Влошиця — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Ваганец гминаcында урнашкан авыл.

# Влошиця
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кызылъяр (Балык Бистәсе районы)

Кызылъяр — Татарстан Республикасының Балык Бистәсе районындагы поселок.
Халык саны — 12 тирәсендә. Почта индексы — 422664.

# Кызылъяр (Балык Бистәсе районы)
## Тарих

1950-елларда нигезләнгән.

# Кызылъяр (Балык Бистәсе районы)
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.

# Кызылъяр (Балык Бистәсе районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.9 °C | -10.9 °C | -5.8 °C | 4.5 °C | 13.4 °C | 18.5 °C | 20.4 °C | 17.8 °C | 12.1 °C | 4.4 °C | -4.8 °C | -10.2 °C | 4.0 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
# Александр Губский

Александр Губский – Россия Федерациясенең атказанган рәссамы, Татарстан Республикасының атказанган сәнгать эшлеклесе.
1950 елда Кировоград шәһәрендә (Украина) туа. Казан театр училищесының театр-декорация бүлеген тәмамлый. 1982 елда Мәскәү һәм Ленинградта С.Образцов җитәкчелегендә узган квалификация арттыру курсларында укый. 1982 – 2000 елларда – Казан театр училищесында, 1998 – 2001 елларда Сәнгать академиясендә укыта.
Шибеник (Югославия), Адана (Төркия), Канн (Франция), Стара Загора (Болгария) шәһәрләрендә узган халыкара фестивальләрдә катнаша.
1976 елдан «Әкият» Татар дәүләт курчак театрының куючы рәссамы булып эшли. Театрда 30 елдан артык хезмәт куеп, 60тан артык спектакльне бизи.
«Әкият» Татар дәүләт курчак театрында бизәгән кайбер спектакльләре: «Апушның тылсымлы төшләре», «Авыл эте Акбай», «Гуси-лебеди», «Здравствуй, Ежик!», «Өч каурый» (Ф.Тарханова), «Колобок», «Тылсымлы курай» һ.б.
# Черати (Верона)

Черати — Италиянең Венеция төбәге Вестенанова өязендә урнашкан торак пункт.

# Черати (Верона)
## Географиясе

Черати Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Черати (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (289) Ненетта

(289) Ненетта (лат. Nenetta) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (289) Ненетта
## Тарихы

1890 елның 10 мартында Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «ук әлеге атамасы» саналган.
# Далабай

Далабай (каз. Далабай) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Далабай
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# PERM1

PERM1 (ингл. PPARGC1 and ESRR induced regulator, muscle 1) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Эмден

Эмден — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Эмден
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 112,34 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 метр биеклектә урнашкан.
# Стшижмин

Стшижмин — Польшаның Великопольское воеводалыгы Хшипско-Вельке гминасында урнашкан авыл.

# Стшижмин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Камаровка (Лагойский районы)

Камаровка (белар. Камароўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Лагойский районында урнашкан авыл.

# Камаровка (Лагойский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Әхмәр (Авыргазы районы)

Әхмәр — Башкортстанның Авыргазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453471, ОКАТО коды — 80205816003.

# Әхмәр (Авыргазы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 67 кешенең яшәве мәгълүм.
# Янув (Равский повяты)

Янув — Польшаның Лодзь воеводалыгы Бяла-Равска гминаcында урнашкан авыл.

# Янув (Равский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Портедж (Нью-Йорк)

Портедж — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Портедж (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Портедж (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 26,64 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Карега (Верчели)

Карега — Италиянең Пьемонт төбәге Cellio con Breia өязендә урнашкан торак пункт.

# Карега (Верчели)
## Географиясе

Карега Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Карега (Верчели)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Каривәрава

Каривәрава (эст. Karivärava) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Монталто (Изерния)

Монталто — Италиянең Молизе төбәге Рьонеро-Саннитико өязендә урнашкан торак пункт.

# Монталто (Изерния)
## Географиясе

Монталто Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Монталто (Изерния)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Җайсаңбай

Җайсаңбай (каз. Жайсаңбай) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Җайсаңбай
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Ракице

Ракице (белар. Ракіце) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.

# Ракице
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Пянтальио (Пистоя)

Пянтальио — Италиянең Тоскана төбәге San Marcello Piteglio өязендә урнашкан торак пункт.

# Пянтальио (Пистоя)
## Географиясе

Пянтальио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Пянтальио (Пистоя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# VPS4A

VPS4A (ингл. Vacuolar protein sorting 4 homolog A һәм Vacuolar protein sorting 4A (Yeast), isoform CRA_c) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Калдарола (Пяченца)

Калдарола — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Боббио өязендә урнашкан торак пункт.

# Калдарола (Пяченца)
## Географиясе

Калдарола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Калдарола (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Уң Рассоха (Түбән Шарда кушылдыгы)

Уң Рассоха — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Түбән Шарда елгасының сул ярыннан 44 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.

# Уң Рассоха (Түбән Шарда кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300312103000037538
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003753
* Бассейн коды — 03.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Елдырымтепе (Искендерун)

Елдырымтепе (төр. Yıldırımtepe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Искендерун илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гиролт (Сату-Маре)

Гиролт — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. Мофтин коммунасына карый.

# Гиролт (Сату-Маре)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 121 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# IC 4243

IC 4243 — Гидра йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 4243
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 4243, ESO-LV 509-0010, 2MASX J13255125-2737365, ESO 509-1, PGC 46984, 6dFGS gJ132551.2-273737, LEDA 46984 һәм FLASH J132551.27-273736.7 буларак та сурәтләнә.
# Аламелу

Аламелу шулай ук Аламелу манга һәм Падмавати(శ్రీ పద్మావతి అమావారు) буларак мәгълүм (еш "Падмаватхи" дип әйтелә), ул Һинд дине дэвисы. Ул Һинд дине Элементаль Пракрити Алиһәсенең Лакшминың формасы дип ышаныла һәм Аламелу Манга Шри Венкатешвараның хатыны һәм Алиһә Махалакшминың инкарнациясе. Падмавати сүзе Санскрит телендә "Лотостан пәйда булган" дигәнне аңлата. Падмаватиның иң изге гыйбадәтханәсе Тирупати Шәһәренең шәһәр янында, Тиручанурда урнашкан Шри Падмавати Аммавари Гыйбадәтханәсе. Традиция буенча Тирупатига килгән һәр дини сәфәр кылучы Тирумала Венкатешвара Гыйбадәтханәсенә барганчы бу гыйбадәтханәдә ихтирам күрсәтергә тиеш.

# Аламелу
## Аерым тугърылыклар

Аламелу Манга Һинд динендә Лакшми Алиһәсенең аспекты буларак табыныла. Аның яклавы Ходайның алкышлавына ирешү өчен алмаштыргысыз дип ышаныла, Лакшми шулай ук Ходай Вишну белән бергә бөтен җирдә булучы, чиксез һәм мокша (матди дөньядан азат ителү)не бирә дип ышаныла. Шри Аламелуманга тугъры Шри Вайшнавитлар һәм гомумән Һинд дине тарафдарлары өчен Ана Алиһә булып тора.
Наммальвар үзенең Тхируваяможисында шулай дип әйтә:
   "agalakillEn iRaiyum enRu * alarmEl mangkai uRai mArbA! * nigaril pugazhAy! ulagam mUnRudaiyAy! * ennai ALvAnE! ** nigaril amarar munik kaNangkaL virumbum * thiruvEngkadaththAnE! * pugal onRillA adiyEn * un adik kIzh amarndhu pugundhEnE ".
agalakillEn iRaiyum enRu * alarmEl mangkai uRai mArbA! җөмләсе "Лакшми Алиһәсе сезнең (Венкатешвара) йөрәгеннән китмәячәк гел синең белән (аның белән) бул."
Шагыйрь Шри Аннамачарья, Шри Аламелу Мангамманың нык тугърысы булган. Аның иҗатының күпчелеге Алиһә тарафыннан я илһамланган, я шуның тирәли үзәкләшкән булган. Аннамачарьяның күп мәшһүр яки популяр "Критилар"ның аның алкышын һәм грациясен шәхесләндерәләр.

# Аламелу
## Этимологиясе

Аламелу Манга яки Алару+мелу+Манга ул борынгы Тамил теленнән төшенчә ул Алар (лотос) һәм Мел (өскә) дигәнне аңлата; Мангай саф Тамил телендә "(ханым)" дигәнне аңлата. Аламелуда манга ул Лакшми Алиһәсе. Аламелу исеме традицион рәвештә Көньяк Һиндстанда популяр. Бу нигез исемнән башка, берничә юрамасы популяр.
# (15707) 1988 RN4

(15707) 1988 RN4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15707) 1988 RN4
## Тарихы

1988 елның 1 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 RN4» саналган.
# Салвадор-дас-Мисойнс

Салвадор-дас-Мисойнс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Салвадор-дас-Мисойнс
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 94,042 км².
# IGFBP7

IGFBP7 (ингл. Insulin like growth factor binding protein 7) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Свердловск татар-башкорт педагогия укуханәсе

Свердловск татар-башкорт педагогия училищесы — Екатеринбург (элеккеге Свердловск) шәһәрендә урнашкан уку йорты. 1919—1940 елларда эшләгән.

# Свердловск татар-башкорт педагогия укуханәсе
## Тарих

1919 елда Екатеринбургда Мөселман педагогия техникумы буларак нигезләнгән. 1924-1925 елларда — Свердловск политехникумының өлеше, 1925-1926 елларда — берләштерелгән рус һәм татар-башкорт педтехникумының өлеше. 1926 елдан — мөстәкыйль уку йорты.
1940 елда Свердловск татар-башкорт педагогия училищесы Свердловск педагогия училищесының татар-башкорт факультетына үзгәртеп корыла, ә инде 1941 елда ул да ябыла. Укуны дәвам итәргә теләүчеләр Пермьгә күчерелгәннәр.

# Свердловск татар-башкорт педагогия укуханәсе
## Юкка чыккан милли кадрлары әзерләү йортлары

* Жёлтое татар-башкорт педагогика училищесы
* Пермь татар-башкорт педагогия техникумы
* Бәләбәй татар-башкорт педагогика техникумы
* Свердловск татар-башкорт педагогия училищесы
* Самар татар-башкорт педагогия училищесы
* Ырынбур башкорт педагогия техникумы