yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Айдабол (Акмола өлкәсе)

Айдабол (каз. Айдабол) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Айдабол (Акмола өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Гүндогмуш (Шабанөзү)

Гүндогмуш (төр. Gündoğmuş) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Чанкыры иле Шабанөзү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# C12orf54

C12orf54 (ингл. Chromosome 12 open reading frame 54 һәм Chromosome 12 open reading frame 54, isoform CRA_a) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Нюз-Форест (Төньяк Каролина)

Нюз-Форест — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Нюз-Форест (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Нюз-Форест халык санын алу урыны мәйданы — 8,236675 км², 8,236673 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Пескороккьяно

Пескороккьяно — Италиянең Лацио төбәгендә урнашкан коммуна. Риети провинциясе составына керә.

# Пескороккьяно
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 806 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Карсоли, Фьяминьяно, Марчетели, Санте-Мария, Варко Сабино, Боргорозе, Колалто Сабино, Петрелла-Сальто һәм Торнимпарте коммуналары белән чиктәш.
# Масерия Монтефорте (Беневенто)

Масерия Монтефорте — Италиянең Кампания төбәге Сант-Агата-де-Готи өязендә урнашкан торак пункт.

# Масерия Монтефорте (Беневенто)
## Географиясе

Масерия Монтефорте Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Масерия Монтефорте (Беневенто)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тонга (Сосьва кушылдыгы)

Тонга (Кече Тонга) — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сосьва елгасының уң ярыннан 330 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.

# Тонга (Сосьва кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы , инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502412111200009718
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111200971
* Бассейн коды — 14.01.05.024
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Чалдаг (Гиресун)

Чалдаг (төр. Çaldağ) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Гиресун илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Восмедьяно

Восмедьяно (исп. Vozmediano) — Испаниянең Сория провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Восмедьяно
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 16,61 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 893 метр биеклектә урнашкан.
# Дедера (Вибо Валенция)

Дедера — Италиянең Калабрия төбәге Нардодипаче өязендә урнашкан торак пункт.

# Дедера (Вибо Валенция)
## Географиясе

Дедера Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Дедера (Вибо Валенция)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Согуҗакпынар (Османэли)

Согуҗакпынар (төр. Soğucakpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Билеҗик иле Османэли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Гүрлевик (Бозьязи)

Гүрлевик (төр. Gürlevik) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Бозьязи илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Джеймсбург (Нью-Джерси)

Джеймсбург — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Джеймсбург (Нью-Джерси)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1887 елда нигезләнгән.

# Джеймсбург (Нью-Джерси)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,305486 км², 2,288552 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 26 метр биеклектә урнашкан.
# Ардьеж

Ардьеж (фр. Ardiège) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# HD31908

HD31908 — Яссы Тау йолдызлыгында урнашкан Fm_dD спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,044 ± 0,042 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Шахинбей

Шахинбей (төр. Şahinbey) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесенең Газиантеп иленә караган бер илчедер.

# Шахинбей
## Географиясе

Илче мәйданы — 939 км².
# Лунготи (Алесандрия)

Лунготи — Италиянең Пьемонт төбәге Поццоло-Формигаро өязендә урнашкан торак пункт.

# Лунготи (Алесандрия)
## Географиясе

Лунготи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Лунготи (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Рәвилә Диңгезбаева

Диңгезбаева Рәвилә Муса кызы (10 декабрь 1958 ел) — агроном, педагог. Баймак районындагы Урал аръягындагы агросәнәгать колледжының директор урынбасары. Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре (2004).

# Рәвилә Диңгезбаева
## Биографиясе

Рәвилә Муса кызы Диңгезбаева 1958 елның 10 декабрендә Башкорт АССРныңБаймаҡ районы Күсәй авылында туган.
1974 елда туган авылында сигезьеллык мәктәпне тәмамлагач, укуын 1-нче Төрекмән авыл мәктәбендә дәвам итә һәм 1976 елда тәмамлый.
1982 елда Башкортстан авыл хуҗалыгы институтының агрономия факультетын тәмамлаганнан соң, юллама буенча туган районына кайта. Биредә югары белемле яшь белгечне ул чактагы Баймак авыл хуҗалыгы техникумының ВЛКСМ комитеты секретаре итеп куялар.

# Рәвилә Диңгезбаева
## Хезмәт эшчәнлеге

1983 елдан башлап Рәвилә Диңгезбаева «Урал аръягындагы агросәнәгать колледжы»ның исемнәрен алган бу махсус урта уку йортында хезмәт эшчәнлеген дәвам итә: укытучы була, күп еллар директорның укыту эшләре буенча урынбасары вазифасын башкара. Югары категорияле укытучы буларак, бүгенге көнне ул — колледжның укыту бүлеге мөдире.
1990 елда төп эшеннән аерылмыйча, читтән торып К. А. Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясенең педагогия факультетын тәмамлый.
Намуслы эшчәнлеге өчен Рәвилә Муса кызы Диңгезбаева 2004 елда «Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре» дигән мактаулы исемгә лаек була, 2015 елда Баймак район Советының Мактау грамотасы белән бүләкләнә.
Укытучының тикшеренү эшләре 2015/2016 уку елында Мәләвез шәһәрендә узган "Фәнгә адым" һәм 2016/2017 уку елында Сибай шәһәрендә оештырылган "Фәнгә тәүге адымнар" фәнни-гамәли конференцияләр йомгаклары буенча әзерләнгән җыентыкларда басма.

# Рәвилә Диңгезбаева
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре (2004).
# HD206561

HD206561 — Җәди йолдызлыгында урнашкан A9/F0V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,879 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Мармет (Көнбатыш Вирджиния)

Мармет — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.

# Мармет (Көнбатыш Вирджиния)
## Тарихы

Мармет шәһәре елда нигезләнгән.

# Мармет (Көнбатыш Вирджиния)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,647442 км², 3,647439 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 186 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Георгий Багатурия

Георгий Александрович Багатурия (1929 елның 22 марты, Мәскәү, ССРБ — 2020 елның 7 феврале) — совет һәм Россия философы, социаль философия буенча белгеч, дөньяда марксизм өлкәсендә әйдәп баручы белгечләрнең берсе. Философия фәннәре докторы, профессор. РСФСРның Атказанган фән эшлеклесе.

# Георгий Багатурия
## Тормыш юлы

Георгий Багатурия 1929 елның 22 мартында Мәскәүдә туган. 1952 елда М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының фәлсәфә факультетын тәмамлый, мантыйк кафедрасы буенча специальләшә.
1952—1992 елларда — КПСС ҮК каршындагы марксизм һәм ленинизм институтының Маркс-Энгельс секторының фәнни хезмәткәре. Маркс һәм Энгельс иншаларының 50 томлы рус телле басмасын әзерләү буенча әйдәп баручы белгечләрнең берсе.
1972 елда «Марксизм тарихында "алман идеологиясенең" урыны» дигән темага фәлсәфә фәннәре кандидаты гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый.
1981 елдан — Оригинал телендә Маркс һәм Энгельс иншаларының академик тулы җыелышын әзерләү төркеме җитәкчесе, әлеге басманың халыкара редакция комиссиясе әгъзасы.
1988 елда «Маркс һәм Энгельс эшләрендә тарихны матди яктан аңлау барлыкка килү һәм үстерүнең төп этаплары» темасына фәлсәфә фәннәре докторы гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый.
1992 елдан — Россия яңа тарих документларын саклау һәм өйрәнү үзәгенең фәнни хезмәткәре.
М. В. Ломоносов исемендәге МДУның политология факультетының социаль-сәяси укытулар тарихы кафедрасы профессоры. «Сәяси өйрәнүләр тарихы: XIX гасыр—XX гасыр башы чит ил социаль-сәяси өйрәнүләре» дигән лекцияләрнең гомуми курсын, «Маркс һәм Энгельсның социаль-сәяси концепциясенә тәнкыйди анализ», «Диалектика методология буларак» махсус курсы укыган.
Маркс белеме, тарих һәм марксизм теориясе мәсьәләләре буенча 100 дән артык публикация, шул исәптән 3 укыту-методик кулланма авторы. Фәнни-педагогик эш стажы 50 елга якын. Биш фән кандидаты әзерләгән.
2020 елның 7 февралендә вафат була.

# Георгий Багатурия
## Бүләкләр

* РСФСРның Атказанган фән эшлеклесе (мактаулы исем 1989 елда РСФСР Югары Советы Президиумы указы белән фәнни һәм педагогик эшчәнлектәге казанышлары өчен бирелә);
* М. В. Ломоносов исемендәге МДУ ректоры рәхмәте (2014 елның 24 февралендәге 108 номерлы приказ белән Мәскәү университеты файдасына күпьеллык нәтиҗәле фәнни-педагогик эшчәнлеге өчен һәм юбилее уңаеннан).

# Георгий Багатурия
## Фәнни хезмәтләр

* Багатурия Г. А. Социально-политическая концепция Маркса и Энгельса. — М.: Издательство Московского университета, 2011. — 176 с.
* Багатурия Г. А. Размышления марксоведа. — Пушкино: Центр стратегической конъюнктуры, 2013. — 52 с. — ISBN 978-5-906233-11-0.
* Багатурия Г. А. Контуры грядущего. Избранные произведения / Под ред. А. Ю. Шутова, А. А. Ширинянца; Сост. А. А. Ширинянц; Подг. текстов Е. В. Бобровских при участии О. Д. Тальской и А. И. Волошина. М.: Издательство Московского университета, 2014. — 400 с. — (Библиотека факультета политологии МГУ). ISBN 978-5-19-010912-2
# Хаунеталь

Хаунеталь — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.

# Хаунеталь
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 54,94 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 307 метр биеклектә урнашкан.
# Анташ (Эшпозенде)

Анташ — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. Эшпозенди муниципалитетына карый.

# Анташ (Эшпозенде)
## Географиясе

Мәйданы — 9,07 км².
# 840 (сан)

840 (сигез йөз кырык ) - 839 белән 841 арасындагы натураль сан.

# 840 (сан)
## Математикада

* 840 — өч урынлы җөп сан.
* 840 санның цифрлар суммасы — 12.
* 840 санның цифрлар тапкырчыгышы — 0.
* 840 санның квадраты — 705600.

# 840 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 840 ел
* 840 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0348₁₆ — « ͈» символның коды.
# Еребакан (Феке)

Еребакан (төр. Yerebakan) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Феке илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (16713) 1995 SV52

(16713) 1995 SV52 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16713) 1995 SV52
## Тарихы

1995 елның 20 сентябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 SV52» саналган.
# Карчув (Ополе воеводалыгы)

Карчув — Польшаның Ополе воеводалыгы Домброва гминасында урнашкан авыл.

# Карчув (Ополе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вишаньки (Чашницкий районы)

Вишаньки (белар. Вішанькі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Чашницкий районында урнашкан авыл.

# Вишаньки (Чашницкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# (8998) Matthewizawa

(8998) Matthewizawa (лат. Matthewizawa) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8998) Matthewizawa
## Тарихы

1981 елның 3 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EG23» саналган.
# Карчин (Түбән Силезия воеводалыгы)

Карчин — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Кондратовице гминасында урнашкан авыл.

# Карчин (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фресно-де-ла-Вега

Фресно-де-ла-Вега (исп. Fresno de la Vega) — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Фресно-де-ла-Вега
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 15,14 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 753 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дзикалавка

Дзикалавка (белар. Дзікалаўка) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Гомельский районында урнашкан авыл.

# Дзикалавка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Кардешкөй (Назилли)

Кардешкөй (төр. Kardeşköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Назилли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Нуева Филаделфия, Уерта Вьеха (Тлапевала)

һәм
Нуева Филаделфия, Уерта Вьеха — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Тлапеуала (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Нуева Филаделфия, Уерта Вьеха (Тлапевала)
## Географиясе

Нуева Филаделфия, Уерта Вьеха Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Нуева Филаделфия, Уерта Вьеха (Тлапевала)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Нуева Филаделфия, Уерта Вьеха (Тлапевала)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Tomiris

Tomiris yäki Tomar (borınğı farsı Tahm-Rayiš, 570-520 b.e.q.) - massagetlar patşabikäse, Böyek Kir ğäskären ciñgäç, farsı imperiäse Üzäk Aziägä kiñäytüen tuqtağan mälikä.

# Tomiris
## Riwäyät

Qayber belgeçlär Tomiris häm anıñ ulı Spargalis isemnäre farsı buluın, başqa belgeçlär skiflardan çıqqanın dälillilär.
Mäşhür tarixçı Herodot mälikä Tomiris citäklägän massagetlar häm Kir ğäskäre arasında suğışnı centekläp taswirlağan.

# Tomiris
## Xälitkeç suğış

Böyek Kir ğäskäre Araks yılğasın küçep massagetlarğa höcüm itkän. Bäreleş näticäsendä mälikä Tomiris ulı Spargalis üterelgän.
Ulı wafatınnan soñ, Mälikä Tomiris Kirğa xat cibärgän:
* Qan nıq teläwçe Kir, üzeñneñ ulın miña bir häm hiçber cäza kürmiçä ilemnän kit, yüğisä min sine qan belän eçeräçäkmen!

# Tomiris
## Xälitkeç suğış
### Üç alğan ana

Kir mälikä Tomiris täqdimennän baş tarqan häm xälitkeç bäreleştä ciñelep wafat bulğan.
Ber çığanaq buyınça Kirneñ başsız mäyete täregä qadaqlanğan, Herodot buyınça Massagetlar patşabikäse Tomiris üz ulı wafatına üç itep Kir mäyeteneñ başın qan belän tulğan sabağa tığıp alğan: "Wäğdä birgäç sine qan belän eçeräm".

# Tomiris
## Mälikä Tomiris mädäniättä

Patşabikä Tomiris tarixına Piter Paul Rubens, Allegrini, Ferrari, Mattia Preti, Güstav Moro üz räsemnären bağışlağan.
# Майкан

Майкан (каз. Майқан) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Майкан
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Андерне

Андерне (фр. Andernay) — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
# Җамикебир (Кушадасы)

Җамикебир (төр. Camikebir) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Кушадасы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Погорелица

Погорелица — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Воломша елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Погорелица
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300412110000014282
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001428
* Бассейн коды — 08.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Тонгдзи (рухи медиум)

Тонгдзи (童乩 t'ung-chi; Тайвань романизация системасы буенча: Tâi-lô: tâng-ki) яки Дзитонг (乩童 jītóng) ул Кытай асаба динендә дини практикалаучы, гадәттә "рухи уртакчы", "оракул" яки "шаман" дип тәрҗемә ителә.
Бу сүзне тезүчеләр булып тонг 童 "бала; яшь; малай хезмәтче" һәм ji 乩 "илаһилаштырырга" (чагыштыру өчен: фудзи 扶乩 "илаһилаштыру; планшетта язу"). Төбәк юрамаларында: Һоккиен телендә tâng-ki 童乩 һәм Кантон диалектында gei-tung 乩童 яки san-daa 神打.
Тонгдзи яки дзитонг илаһи чагылдыру өчен җирдә атлану чарасы буларак билгеле shen 神 "Ходай; рух" тарафыннан сайланган дип ышанылган шәхес. Кытайлар вуны 巫 "шаман; дәвалаучы; рухи уртакчы"ны, ул рухлар дөньясында көчләр контроленә ирешә һәм тулысынча рухи дөнья көчләре астында булучы тонгдзины аералар.

# Тонгдзи (рухи медиум)
## Тышкы сылтамалар һәм искәрмәләр

* Andersen, Poul. 2008. "Tâng-ki (or jitong) 童乩 (or 乩童) spirit-medium", in The Encyclopedia of Taoism, ed. by Fabrizio Pregadio, pp. 964-966. Routledge.
* Elliott, Alan J. A. 1955. Chinese Spirit Medium Cults in Singapore. Monographs on Social Anthropology, No. 14. Department of Anthropology, London School of Economics and Political Science.
* Groot, Jan Jakob Maria. 1892-1910. The Religious System of China: Its Ancient Forms, Evolution, History and Present Aspect, Manners, Customs and Social Institutions Connected Therewith. 6 volumes. Brill Publishers.
* Jordan, David K. 1976. "A Medium's First Trance" 2013 елның 11 май көнендә архивланган., Anthropology: Perspective on Humanity, ed. by Marc J. Swartz and David K. Jordan. John Wiley & Sons.
* Jordan, David K. 1977. "How to Become a Chinese Spirit Medium" 2013 елның 29 ноябрь көнендә архивланган..
* Jordan, David K. 1999. Gods, Ghosts, & Ancestors: Folk Religion in a Taiwanese village 2014 елның 29 апрель көнендә архивланган.. 3rd edition. Department of Anthropology, UCSD.
* Myers, John T. 1974. A Chinese Spirit-medium Temple in Kwun Tong: A Preliminary Report. Social Research Centre, Chinese University of Hong Kong.
* Myers, John T. 1975. "A Hong Kong Spirit-medium Temple", Journal of the Hong Kong Branch of the Royal Asiatic Society 15:16-27.
# Чула-Виста

Чула-Виста — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.

# Чула-Виста
## Тарихы

Чула-Виста шәһәре 1911 елда нигезләнгән.

# Чула-Виста
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 134,924575 км², 134,924743 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 66 Фут биеклектә урнашкан.
# Шкоцян (Копер)

Шкоцян — Словениянең Копер җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Шкоцян (Копер)
## Географиясе

Мәйданы — 2,65 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 48,2 метр биеклектә урнашкан.
# Алджер (округ, Мичиган)

Алджер — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мьюнисинг шәһәре.

# Алджер (округ, Мичиган)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1885 елда оештырыла.

# Алджер (округ, Мичиган)
## Халкы

2019 елда халык саны 9459 кеше тәшкил иткән.

# Алджер (округ, Мичиган)
## Территориясе

Округ мәйданы 2370 км² тәшкил итә.
# Ашыклы (Шенпазар)

Ашыклы (төр. Aşıklı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Шенпазар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Шэйпичы (Пружанский районы)

Шэйпичы (белар. Шэйпічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.

# Шэйпичы (Пружанский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Турһанбей (Эдремит)

Турһанбей (төр. Turhanbey) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Эдремит илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вальдкирхен-ан-дер-Тайя

Вальдкирхен-ан-дер-Тайя — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Вайдхофен округы составына керә.

# Вальдкирхен-ан-дер-Тайя
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 478 метр биеклектә урнашкан. Славонитсе коммуналары белән чиктәш.
# Калленсбург (Пенсильвания)

һәм
Калленсбург — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Калленсбург (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1826 елда нигезләнгән.

# Калленсбург (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,14 квадрат миль, 0,376025 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1110 Фут биеклектә урнашкан.
# Марбевиль

Марбевиль (фр. Marbéville) — Франциянең Югары Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Шиманг (округ, Нью-Йорк)

Шиманг — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Элмайра шәһәре.

# Шиманг (округ, Нью-Йорк)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1836 елда оештырыла.

# Шиманг (округ, Нью-Йорк)
## Территориясе

Округ мәйданы 1064 км² тәшкил итә.