# Түбән Кама ҖЭҮ-2

Түбән Кама ҖЭҮ-2 — Татарстан Республикасы Түбән Кама шәһәренең сәнәгать зонасында урнашкан җылылык-электр үзәге. «Түбән Кама ҖЭҮ» ҖЧҖ, «Татнефть» ҖАҖнең бүлендек оешмасы милке булып тора. ҖЭҮ Түбән Кама шәһәрен дә, «Түбәнкаманефтехим» һәм «Танеко»ны да җылылык белән тәэмин итә. Электроэнергия электр энергиясе һәм Россия куәтенең күпләп сату базарында гамәлгә ашырыла.
1970 елларда Түбән Камада нефть химиясе һәм шиналар җитештерүе актив үсеш алган, аларның энергетик ихтыяҗларын Түбән Кама ҖЭҮ-1 канәгатьләндерә алмаган. 1975 елда 570 МВт күәтле икенче ҖЭҮ төзү турында карар кабул ителә, аны проектлау «Теплоэлектропроект» институтының Львов бүлегенә йөкләнә. Станция шулай ук сәнәгать кулланучыларына 1887 т/сәгать пар һәм 335 Гкал/сәгать кайнар суда җылылык бирергә тиеш була. Төп ягулык сыйфатында мазут сайлана. Төзелеш 1976 елның язында башлана, ә 1980 елның 11 гыйнварында беренче энергия блогы эксплуатациягә алына. Тулы җылылык һәм электр куәтенә станция 1987 елда чыга. Җиһазларны модернизацияләгәннән соң ҖЭҮ Уренгой ятмасының табигый газын яндыруга күчте.
2019 елга ҖЭҮнең урнаштырылган электр куәте-724 МВт, ә җылылык энергиясе 1580 Гкал/сәг.

# Түбән Кама ҖЭҮ-2
## Модернизацияләү һәм яңа төзелеш

2000 нче елларда җитештерү кимү сәбәпле, ҖЭҮнең су астында торган турбиналарыннан пар куллану кимегән, бу исә, үз чиратында, аларның электр егәрлеген киметкән. 2012 елда түбән потенциаль пар турбиналары белән идарә итүгә каршы эзлекле рәвештә «үзгәртелгән» турбиналары урнаштыру юлы белән станция эшенең нәтиҗәлелеген арттыру турында карар кабул ителә. Моның өчен төп корпуска янкорма төзелгән, анда К-110-1,6 турбинасы урнаша. Яңа җиһазлар 2015 елда файдалануга тапшырыла.
2019 елда Түбән Кама ҖЭҮ-2 энергия генерациясе объектларын модернизацияләү федераль программасына кертелгән иде. Программа нигезендә электр энергиясе кулланучыларның югары түләүләре исәбенә модернизацияләүгә инвестицияләр кайтару гарантияләнә. Проект 155 МВт куәтле газ турбинасы урнаштыруны күздә тота. Проектны гамәлгә ашыруның якынча срогы — 2024 елга кадәр..

# Түбән Кама ҖЭҮ-2
## Төп җиһазлар исемлеге

| Агрегат | Тибы | Җитештерүче | Сан | Файдалануга тапшыру | Төп характеристика | Төп характеристика | Чыганак |
| Агрегат | Тибы | Җитештерүче | Сан | Файдалануга тапшыру | Параметр | Әһәмият | Чыганак |
| Җиһаз пар турбинасы җайланмалары ||||||||
| Пар казаны | ТДМ-464 | Таганрог казан заводы «Красный котельщик» | 9 | 1979-1987 еллар | Ягулык | газ | |
| Пар казаны | ТДМ-464 | Таганрог казан заводы «Красный котельщик» | 9 | 1979-1987 еллар | Җитештерүчәнлек | 500 т/сәг | |
| Пар казаны | ТДМ-464 | Таганрог казан заводы «Красный котельщик» | 9 | 1979-1987 еллар | Пар параметрлары | 140 кг / см²- 560 С С | |
| Пар турбинасы | ПТ-135/165-130/15 | Урал турбина заводы | 2 | 1979 ел. 1980 ел. | Билгеләнгән күәт | 135 МВт | |
| Пар турбинасы | ПТ-135/165-130/15 | Урал турбина заводы | 2 | 1979 ел. 1980 ел. | Җылылык йөкләнеше | 195 Гкал/сәг | |
| Пар турбинасы | Кулланучылар-40-130/31 | Урал турбина заводы | 1 | 1980 ел. | Билгеләнгән күәт | 40 МВт | |
| Пар турбинасы | Кулланучылар-40-130/31 | Урал турбина заводы | 1 | 1980 ел. | Җылылык йөкләнеше | 245 Гкал/сәг | |
| Пар турбинасы | Р-100-130/15 | Урал турбина заводы | 2 | 1980 ел. 1983 ел. | Билгеләнгән күәт | 97 МВт | |
| Пар турбинасы | Р-100-130/15 | Урал турбина заводы | 2 | 1980 ел. 1983 ел. | Җылылык йөкләнеше | 365 Гкал/сәг | |
| Пар турбинасы | Кулланучылар-110-1,6 | Урал турбина заводы | 2 | 2015 ел. | Билгеләнгән күәт | 110 МВт | |
| Пар турбинасы | Кулланучылар-110-1,6 | Урал турбина заводы | 2 | 2015 ел. | Җылылык йөкләнеше | 0 Гкал/сәг | |
| Су җылыту җиһазлары ||||||||
| Су җылыту казаны | ПТВМ-180 | Барнаул казан заводы | 2 | 1979 ел. 1980 ел. | Ягулык | газ | |
| Су җылыту казаны | ПТВМ-180 | Барнаул казан заводы | 2 | 1979 ел. 1980 ел. | Җитештерүчәнлек | 180 Гкал/сәг | |