yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Кастехон (Наварра)

Кастехон (исп. Castejón) — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кастехон (Наварра)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 18,07 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 278 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Топрайсар

Топрайсар — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. Топрайсар (коммуна) коммунасына карый.

# Топрайсар
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 61 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Паганине (Модена)

Паганине — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Модена өязендә урнашкан торак пункт.

# Паганине (Модена)
## Географиясе

Паганине Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Паганине (Модена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гаца (Пяченца)

Гаца — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Календаско өязендә урнашкан торак пункт.

# Гаца (Пяченца)
## Географиясе

Гаца Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гаца (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гргуревци

Гргуревци (серб. Гргуревци) — Сербиянең Воеводина автоном крае Сремска-Митровица җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Гргуревци
## Географиясе

Урта Дунай тигезлегенең көньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 189 метр биеклектә урнашкан.

# Гргуревци
## Климаты

Климат уртача, континенталь. Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Июльнең уртача температурасы 22 — 24 °C, гыйнварның -1,2 — 2,6 °C. Явым-төшем күләме елына 550-750 мм.
# Башкортстан чуашлары

Башкортстан чуашлары 117317 кеше исәпләнә (2002). 1989-2002 еллардан бирле чуашлар саны үзгәрми диярлек. Башкортостанга чуашларның көчле агымы XVI—XIX гасырларда күзәтелгән.

# Башкортстан чуашлары
## Таралып утыруы

Зур Россия энциклопедиясе шушындый мәгълүмат бирә:
   Жи­вут так­же ...на юго-за­па­де Баш­кор­то­ста­на (107,5 тыс. чел., круп­ней­шая эт­нич. груп­па в Биж­бу­ляк­ском рай­оне)
Алар Башкортостанның көнбатыш, көньяк-көнбатыш һәм үзәк районнарында чагыштырмача компакт рәвештә таралып утырганнар. Республикада 21 шәһәр. Чуашлар Өфедә (12312 кеше), Стәрлетамакта (12200 кеше), Бәләбәйдә (5992 кеше), Салаватта (3711 кеше), Мәләвездә (2778 кеше), Октябрьскийда (2384 кеше) һәм Күмертауда (2346 кеше) яшиләр. Республиканың 54 районының 22 сендә чуаш халкы: Авыргазы (12527 кеше), Бишбүләк (10428 кеше), Стәрлетамак (4942 кеше), Кырмыскалы (4779 кеше), Бәләбәй (3942 кеше), Миякә (3285 кеше), Гафури (3192 кеше), Ярмәкәй (2912 кеше), Шаран (2687 кеше) һәм Федоровка (2384 кеше) районнары территорияләрендә оешып урнашкан. Башкортстанда тик чуашлардан гына торган 192 торак пункт, катнаш составлы — 72: 38 — чуаш-рус, 14 — чуаш-татар, 9 — чуаш-башкорт, 7 — чуаш-мордва, 3 — чуаш-украин һәм 1 — чуаш-рус-башкорт авылы бар. Теле һәм мәдәнияте буенча алар, берәмлек кенә югары чуаш авыллары булуга карамастан, түбән чуашлар төркеменә карый.
# Лебёвиль

Лебёвиль (фр. Lebeuville) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.

# Лебёвиль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,22 км².
# Позолапа (Аютла де лос Либрес)

Позолапа — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Аютла-де-лос-Либрес муниципалитеты составына керә.

# Позолапа (Аютла де лос Либрес)
## Географиясе

Позолапа Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Позолапа (Аютла де лос Либрес)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Позолапа (Аютла де лос Либрес)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Бозкоротондо (Асти)

Бозкоротондо — Италиянең Пьемонт төбәге Пассерано-Марморито өязендә урнашкан торак пункт.

# Бозкоротондо (Асти)
## Географиясе

Бозкоротондо Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Бозкоротондо (Асти)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Газпарела Груми (Виченца)

Газпарела Груми — Италиянең Венеция төбәге Кастельгомберто өязендә урнашкан торак пункт.

# Газпарела Груми (Виченца)
## Географиясе

Газпарела Груми Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Газпарела Груми (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Монтае

Монтае (фр. Montaillé) — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
# SLC17A1

SLC17A1 (ингл. Solute carrier family 17 member 1) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Щепково-Залесе

Щепково-Залесе — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Яновец-Косцельны гминасында урнашкан авыл.

# Щепково-Залесе
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чулпан-Ата

Чулпан-Ата (кырг. Чолпон-Ата) — Кыргызстанның Эссек-Күл өлкәсендә урнашкан шәһәр. Эссек-Күл районының мәркәзе.

# Чулпан-Ата
## Тарих

Авылда 1922–1926 елларында яңа кыргыз аты токымын китереп чыгару өчен 54 нче Эссек-Күл ат заводын оештырылдылар. Шәһәр статусын 1975 елдан башлап йөртә.
# Рудник-при-Радомлях

Рудник-при-Радомлях — Словениянең Камник (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Рудник-при-Радомлях
## Географиясе

Мәйданы — 2,69 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 377,8 метр биеклектә урнашкан.
# Экмекли (Эрзинҗан)

Экмекли (төр. Ekmekli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Эрзинҗан илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Альбион (Калифорния)

Альбион — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Альбион (Калифорния)
## Географиясе

Альбион халык санын алу урыны мәйданы — 4,798771 км², 4,798772 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 53 метр биеклектә урнашкан.
# Сен-Жуэн

Сен-Жуэн (фр. Saint-Jouin) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Маркетт (округ, Висконсин)

Маркетт — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Монтелло шәһәре.

# Маркетт (округ, Висконсин)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1836 елда оештырыла.

# Маркетт (округ, Висконсин)
## Территориясе

Округ мәйданы 1181 км² тәшкил итә.
# (16807) Terasako

(16807) Terasako — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16807) Terasako
## Тарихы

1997 елның 12 октябрендә А. Накамура тарафыннан Кумакоген обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 TW25» саналган.
# (14371) 1988 XX2

(14371) 1988 XX2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14371) 1988 XX2
## Тарихы

1988 елның 12 декабрендә Поуль Йенсен тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XX2» саналган.
# Свифт-Трейл-Джанкшн

Свифт-Трейл-Джанкшн — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Свифт-Трейл-Джанкшн
## Географиясе

Свифт-Трейл-Джанкшн халык санын алу урыны мәйданы — 9,585398 км², 9,585397 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 985 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Чиркәсләр

Черке́слар (үз аталышы: адыгэ) — адыгэ халыкларының бер төре, нигездә Карачай-Черкес Җөмһүриятендә яшиләр. Саннары якынча 61 мең кеше. Кабарда һәм адыгэлар кебек үк үзләрен борынгыдан «адыгэ» дип атап йөртәләр. Шулай ук Якын Көнчыгыш илләрендә дә яшиләр. Монда алар XIX гасыр урталарында күчәргә мәҗбүр булалар. Черкес атамасы белән анда барлык адыгэлар, абхазлар һәм кайчак башка халыклар да берләштерелә.
# Митька

Митька — Россия территориясеннән ага торган елга. Ярославль өлкәсе, Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ить елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.

# Митька
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300212110000010590
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001059
* Бассейн коды — 08.01.03.002
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# NGC 6131

NGC 6131 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6131
## Тарихы

Әлеге галактика 1882 елда Франция астрономы Edouard Stephan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Аройо лас Паротас (Текпан де Галеана)

Аройо лас Паротас — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Текпан-де-Галеана муниципалитеты составына керә.

# Аройо лас Паротас (Текпан де Галеана)
## Географиясе

Аройо лас Паротас Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Аройо лас Паротас (Текпан де Галеана)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Аройо лас Паротас (Текпан де Галеана)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# GSC3725-281

GSC3725-281 — Жираф йолдызлыгында урнашкан kA2mF0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,98 ± 0,08 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Гальки (Крупский районы)

Гальки (белар. Галькі) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Крупский районында урнашкан авыл.

# Гальки (Крупский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Виллер-ла-Фей

Виллен-ле-Превот (фр. Villaines-les-Prévôtes) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Монбар кантонына карый.

# Виллер-ла-Фей
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,84 км².
# Ранчо Аполонио Эспарза (Ринкон де Ромос)

Ранчо Аполонио Эспарза — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Ринкон-де-Ромос муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Аполонио Эспарза (Ринкон де Ромос)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо Аполонио Эспарза (Ринкон де Ромос)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Лиса-Гура (Пулавский повяты)

Лиса-Гура — Польшаның Люблин воеводалыгы Баранув гминаcында урнашкан авыл.

# Лиса-Гура (Пулавский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (1360) Тарка

(1360) Тарка (лат. Tarka) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1360) Тарка
## Тарихы

1935 елның 22 июлендә Сирил Джексон тарафыннан Йоханнесбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1935 OD» саналган.
# Планавал (Валле д'Аоста)

Планавал — Италиянең Валле д'Аоста төбәге Арвье өязендә урнашкан торак пункт.

# Планавал (Валле д'Аоста)
## Географиясе

Планавал Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Планавал (Валле д'Аоста)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Эль Саусильо (Абасоло, Гуанахуато )

Эль Саусильо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Абасоло муниципалитеты составына керә.

# Эль Саусильо (Абасоло, Гуанахуато )
## Географиясе

Эль Саусильо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Саусильо (Абасоло, Гуанахуато )
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Саусильо (Абасоло, Гуанахуато )
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Тарандт

Тарандт (алман. Tharandt) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Тарандт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 71,22 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 214 метр биеклектә урнашкан.
# Воронье (Көлмез районы)

Воронье (рус. Воронье) — Киров өлкәсенең Көлмез районында урнашкан авыл.

# Воронье (Көлмез районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Воронье (Көлмез районы)
## Сәгать поясы

Воронье (Көлмез районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Воронье (Көлмез районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%).
# Ка Белина (Рим)

Ка Белина — Италиянең Лацио төбәге Морлупо өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка Белина (Рим)
## Географиясе

Ка Белина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Ка Белина (Рим)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Прислоница

Прислоница (серб. Прислоница) — Сербиянең Моравич округы Чачак җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Прислоница
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 344 метр биеклектә урнашкан.

# Прислоница
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Чамурлу (Кангал)

Чамурлу (төр. Çamurlu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лебьез

Лебьез (фр. Lebiez) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Пётр Воробьёв

Пётр Егор улы Воробьёв (8 июль 1908(1908-07-08), Үрәс-Оча, Петропавел вулысы, Мамадыш өязе, Казан губернасы, Россия империясе — 25 сентябрь 1985(1985-09-25) (77 яшь), Үрәс-Оча, Кукмара районы, Татарстан АССР, РСФСР, СССР) — Советлар Берлеге каһарманы (1945).
# Налибоки карурманы

Налибоки карурманы (белар. Налібоцкая пушча) — Белоруссияның иң зур урман массивы, Неманның уң кушылдыктан— Көнбатыш Березина һәм Уса бассейннарында, Ошмяны калкулыгыннан (төньякта) Минск калкулыгына кадәр (көнчыгышта) урнашкан. Мәйдан зурлыгы төрлечә: 1400 км2 дан 2400 км2 кадәр, ә якын торган территорияләрне карап карасаң, күбрәк. Административ яктан Минск өлкәсенең Воложин һәм Столбцы районнарына, Гродно өлкәсенең Новогрудок, Кореличи һәм Өе районнарына карый. Бу тарихи һәм мәдәни яктан уникаль Белоруссия регионы, анда славян, Балтыйк буе һәм Аурупа халыклары традицияләре кушылган. Ел саен, 2009 елдан башлап Налибоки карурманында Налибоки марафоны уза.

# Налибоки карурманы
## Тарих

Пуща исеме анда урналышкан Налибоки авылыннан килә.
Бөек ватан сугышы вакытында Налибоки карурманында бертуган Бельскийләрнең партизан отряды качып торган, һәм шулай ук Булат отряды сугыш хәрәкәтләре алып барган.
Пуща территориясе Чернобыль һәлакәтеннән соң (Ивенец шәһәре тирәсе) өлешенчә радиация белән йоктырылган булган. Мәгълүматлар буенча, 2013 е. берничә авыл мондый статус алган:«Хокук белән, күченегез». Пуща территориясендә җыелган җиләк һәм гөмбә дозиметрик контроль узарга тиеш.

# Налибоки карурманы
## Табигать

Налибоки карурманы — Көнбатыш Березинаның һәм Усаның тоташ массивы. Күкагач-имән кара ылыслы урманнар асзонасының Неман-Алгы Полсеье геобатоника округына карый.
Налибоки карурманы Югары Неман түбәнлегенең көнчыгыш өлешен били. Рельефы дулкынлы. Ландшафт структурасы, нигездә, тигез (дюналы-калуклыклы һәм мореналы-калуклыклы формалары һәм сазланган түбәнәюләр белән). Көньяк массивта Кромань күле урнашкан.
Урман, кучмә көньяк ылыс полосадан европаның көнбатыш киң яфраклыларга күчә. Күплектә борлар. Наратлыклар чыршылыклар, каенныклар һәм усаклыклар белән булгатыла. Имәнлекләре аз. Грабның тоташ таратуының төньяк чиге көньяк-көнбатыш Налибоки карурманы өлеше буенча уза, ул монда подлескыларда очрый.
Туфрак күбесенчә кәсле-көлсу, комлы һәм комсу. Иң сазланган территориялар: Березина, Ислочь, Волка үзәннәре һәм Уса елгасының түбән агымы, анда торф-саз туфраклардына зирек һәм каен урманнары үсә. Чыршы урманнарны арасында черничныйлар һәм кисличныйлар шактый. Каруманның үзәк һәм көнчыгыш өлеше азрак сазланган, монда төрле типтагы (арчан-мүк наратлыкларыннан алып озын үсә торган сфагналы нартлыкларына кадәр) наратлыкларны очрап була. Урман сөялле каенбелщн капланган. Дардар урманнары да очрый. Сирәк очрый торган үсемлекләр: тау арникасы, терелә торган лунник, бөдрәле лилия һ. б.
Пуща фаунасы Белоруссияның уртасында урнаша. Киң таралган: зубр, болан, поши, кабан, төлкеләр, янутсыман эт, урман куницасы, кара хорек, норка, ас, заяц-русак, селәүсен, бүре; сулыкларда һәм поймахларда — бобр, выдра. Кошлар: суер, көртлек, боҗыр, кара аист, кече подорлик, гадәттәге зимородок һ. б. Бу елгаларда Белоруссиядә сирәк очрый торган балыклар төре — хариус. XXI гасыр башында, бер гасыр булмаганнан соң диярлек, Налибоки карурманына соры аю кире кайтты, алар Березинский тыюлыктан килгәннәр дип уйланыла.
# (19370) Yukyung

(19370) Yukyung — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19370) Yukyung
## Тарихы

1997 елның 25 декабрендә NEAT проекты тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YY8» саналган.
# Җаманкүл (авыл)

Җаманкүл (каз. Жаманкөл) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Җаманкүл (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Капаньяно (Реҗо Эмилия)

Капаньяно — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Байзо өязендә урнашкан торак пункт.

# Капаньяно (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Капаньяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Капаньяно (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Фрэнк Дарабонт

Фрэнк Дарабонт (ингл. Frank Darabont) — АКШ кинорежиссёры һәм продюсеры. Өч тапкыр «Оскар»га намзәтләнгән. Үзенең Стивен Кинг романнарын яхшы экранлаштыруы белән данлыклы.

# Фрэнк Дарабонт
## Биография

Фрэнк Дарабонт 1959 елның 29 гыйнварында Франциядә туа. Берничә ел Голливудта эшли.
1981 елда «Тәмуг киче» фильмын төшергәндә Чак Рассел белән таныша һәм шуннан алып аларның бергә эшли башлаулары башлана. Алар бергә «Карамалы урамында куркыныч төш 3: Төш сугышчылары» һәм «Капля» римейке сценарийларын язалар. Шулай ук «Чебен 2» лентасын ясауда катнаша.
Зур кинога «Оскар» алган «Шоушенктан качу» төрмә драмасы 1994 елда белән керә.
Шулай ук аның билгеле кинолары арасында 1999 елгы «Яшел миля» киносы бар.
2010 елның 31 октябреннән Дарабонтның телевизионный проекты - «Йөрер үлекләр» телесериалы старт ала.

# Фрэнк Дарабонт
## Фильмография

* 1983 — Бүлмәдәге хатын / Woman in the Room (сценарист, режиссёр)
* 1987 — Карамалы урамында куркыныч төш 3: Төш сугышчылары / A Nightmare on Elm Street 3: Dream Warriors (сценарист)
* 1988 — Тамчы / The Blob (сценарист)
* 1990 — Тереләй күмелгәннәр / Buried Alive (режиссёр)
* 1994 — Шоушенктан качу / The Shawshank Redemption (режиссёр, сценарист)
* 1999 — Яшел миля / The Green Mile (режиссёр, сценарист, продюсер)
* 2001 — Мажестик / The Majestic (режиссёр, продюсер)
* 2004 — Катнашучы / Collateral (сценарист)
* 2007 — Томан / The Mist (режиссёр, сценарист)
* 2010 — Йөрер үлекләр (телесериал) / The Walking Dead (TV-series) (режиссёр, сценарист, продюсер)
# Сен-Жан-Пье-де-Пор

Сен-Жан-Пье-де-Пор (фр. Saint-Jean-Pied-de-Port) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# Олы Езань

Олы Езань — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Ярославль өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кострома елгасының сул ярына тамагыннан 225 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 34 км.

# Олы Езань
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр . Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300112110000011901
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001190
* Бассейн коды — 08.01.03.001
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0