yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Ивановка (Кызыл Кама районы)

Ивановка — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452925, ГАТОБК коды — 80237805002.
# Деспеталь

Деспеталь — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Деспеталь
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 15,03 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 130 метр биеклектә урнашкан.
# Чирмеш вулысы

Чирмеш вулысы (тат. چىرمىٰش ۋولىٰسىٰ, рус. Черемышевская волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Чыпчык, Сабакай, Кучак, Кулай (Казан өязе), Аркатау һәм Сәләнгеш вулыслары белән чиктәш булган (1890). 12 торак пунктта 5100 кеше яшәгән. 1924 елда бетерелә.
# Орвинио

Орвинио — Италиянең Лацио төбәге Риети өязендә урнашкан торак пункт.

# Орвинио
## Географиясе

Орвинио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Орвинио
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Орвинио
## Халкы

| Ел | Халык саны |
| 2017 | 393 |
| 2018 | 387 |
| 2023 | 396 |
# Сен-Рикьер-е-Плен

Сен-Рикьер-е-Плен (фр. Saint-Riquier-ès-Plains һәм фр. Es-Plains-sur-Mer) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Гарбор-Спрингс (Мичиган)

Гарбор-Спрингс — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан шәһәр.

# Гарбор-Спрингс (Мичиган)
## Тарихы

Гарбор-Спрингс шәһәре елда нигезләнгән.

# Гарбор-Спрингс (Мичиган)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,353479 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 204 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Староселец

Староселец — Болгариянең Варна өлкәсендә урнашкан авыл. Провадия җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Староселец
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 202 метр биеклектә урнашкан.
# Ямачкөй (Гүроймак)

Ямачкөй (төр. Yamaçköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Гүроймак илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (19252) 1994 RG7

(19252) 1994 RG7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19252) 1994 RG7
## Тарихы

1994 елның 12 сентябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 RG7» саналган.
# Озоки (округ, Висконсин)

Озоки — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Порт-Вашингтон шәһәре.

# Озоки (округ, Висконсин)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1853 елда оештырыла.

# Озоки (округ, Висконсин)
## Территориясе

Округ мәйданы 601 км² тәшкил итә.
# Ричленд (Техас)

Ричленд — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Ричленд (Техас)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Ричленд (Техас)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 3,880756 км², 2,75949 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 112 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Як-42

Як-42 — 1970 елларының уртасында ОКБ Яковлев (ССРБ) тарафыннан эшләнгән Россия уртамагистраль пассажир очкычы. НАТО билгесендә — "Clobber" аңлата чүп-чар, иске-москы, чүпрәк-чапрак. Як-42 очкычы проекты 1970 елларда искергән Ил-18 һәм Ту-134 очкычын алмаштыру өчен барлыкка килгән.
Як-42 Смоленски Авиазаводында (1977−1981) һәм Сарытау Авиазаводында (1978—2003) җитештерелә иде.1978—2003 елга тиклем 183 очкыч җитештерелгән аларның арасында икеү чыдамлылык сынауларга, 11 Смоленски Авиазаводында (1977−1981) һәм 172 Сарытау Авиазаводында.

# Як-42
## Очу-техникалык бәяләмәләре

| Бәяләмә | Як-42 |
| Беренче очыш | 1975 |
| Файдалану башы | 1980 |
| Канат киңлеге | 34,88 м |
| Озынлыгы | 36,38 м |
| Фюзеляж киңлеге | 3,8 м |
| Койрык биеклеге | 9,83 м |
| Канат мәйданы | 150 м² |
| Иң зур сәүдә йөкләнеше | 13 500 кг |
| Иң зур ягулык салуы | 10 100 кг |
| Иң зур очып китү авырлыгы | 57 000 кг |
| Пассажир сыйдырышлыгы | 120 |
| Салон киңлеге | 3.6 м |
| Салон биеклеге | 2,11 м |
| Экипаж | 3 |
| Керәйсер тизлеге | 700 км/сәг |
| Иң зур тизлек | 700 км/сәг |
| Хезмәт түшәме | 9 600 м |
| Иң күп ягулык белән очыш озынлыгы | 4 000 км |
| Иң зур сәүдә йөкләнеше белән очыш озынлыгы | 1 700 км |
| Двигательләр | Д-36,3 x 6500 кгс кгс |
| Уртак сәгатьтәге ягулыкның тотылуы (Иң зур сәүдә йөкләнеше) | 3 100 кг/сәг чагыштырма ягулыкның тотылуы: 35.0 г/пасс.-км |
| Кирәкле очып менү-төшү юл озынлыгы | 1 800 м |

# Як-42
## Очкыч төрләре

* Як-42 — чыгыш моделе.
* Як-42Д — Як-42 очкычының модернизациясе варианты.
* Як-42Д-100 — яңа авионика белән моделе.

# Як-42
## Тасвирлама

Як-42 — Т-гәүдәле каурыйлы (иске Ту-134 кебек), койрыкта урнаштырган өч двигательле очкычы. Бик күп ягулыкны тотыла: 35 г/пасс.-км. Ту-334 чагыштырганда ягулыкны 23.4 г/пасс.-км гына тотыла.

# Як-42
## Файдаланучылар

Серияләп җитештерү башыннан (1980) 183 Як-42 очкычы ясалган.
| Файдаланучы | Модификация | Файдалануда |
| Сарытау авиалиниясы | Як-42 | 14 (4 саклауда) |
| Газпромавиа | Як-42 | 8 |
| Тулпар-ЭЙР | Як-42 | 7 |
| Ижавиа | Як-42 | 5 |
| Грозный-Авиа | Як-42 | 4 |
| Татарстан Һава Юллары | Як-42 | 3 |
| МЧС РФ | Як-42 | 2 |
| Armavia | Як-42 | 1 |
| ЮТэйр | Як-42 | 2 (сайтында юк) |
| Бөтенесе | Бөтенесе | 90 тирәсе |
# Озтерия дел Баньо (Римини)

Озтерия дел Баньо — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Римини өязендә урнашкан торак пункт.

# Озтерия дел Баньо (Римини)
## Географиясе

Озтерия дел Баньо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Озтерия дел Баньо (Римини)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вильяморонта

Вильяморонта (исп. Villamoronta) — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вильяморонта
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13,29 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 843 метр биеклектә урнашкан.
# Садиль

Садиль — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга Обва елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Садиль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100912111100009707
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111100970
* Бассейн коды — 10.01.01.009
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# (19682) 1999 RW194

(19682) 1999 RW194 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19682) 1999 RW194
## Тарихы

1999 елның 8 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RW194» саналган.
# Радонюв

Радонюв — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Любомеж гминасында урнашкан авыл.

# Радонюв
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вальва

Вальва — Италиянең Кампания төбәгендә урнашкан коммуна. Салерно провинциясе составына керә.

# Вальва
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 510 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Калабритто, Капозеле, Коллиано, Лавьяно, Ольвето-Читра һәм Сенеркия коммуналары белән чиктәш.
# Джоново (Колобжезький повяты)

Джоново — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Колобжег гминаcында урнашкан авыл.

# Джоново (Колобжезький повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Цона Артиҗанале Калцгрубер (Болцано)

Цона Артиҗанале Калцгрубер — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Вилландро өязендә урнашкан торак пункт.

# Цона Артиҗанале Калцгрубер (Болцано)
## Географиясе

Цона Артиҗанале Калцгрубер Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Цона Артиҗанале Калцгрубер (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 539 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 539 — Милади тәкъвим буенча VI гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 539 — безнең эрага кадәр VI гасырга кергән ел.
* 539 — сан.
# Камно Брдо

Камно Брдо — Словениянең Иванчна Гориця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Камно Брдо
## Географиясе

Мәйданы — 0,7 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 629,6 метр биеклектә урнашкан.
# Дуэньяс

Дуэньяс (исп. Dueñas) — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Дуэньяс
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 124,35 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 702 метр биеклектә урнашкан.
# Гославице (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

Гославице — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Закшево гминаcында урнашкан авыл.

# Гославице (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Штайн-Вингерт

Штайн-Вингерт — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Штайн-Вингерт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,5 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 182 метр биеклектә урнашкан.
# Гүзелъюрт (Ардахан)

Гүзелъюрт (төр. Güzelyurt) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ардахан иле Ардахан илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Гросхайрат

Гросхайрат — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Гросхайрат
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Гросхайрат
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 22,27 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 303 метр биеклектә урнашкан.
# Маркетт (Айова)

Маркетт — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Маркетт (Айова)
## Тарихы

Маркетт шәһәре 1874 елда нигезләнгән.

# Маркетт (Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 4,672755 км², 4,672699 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 191 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Экс-ан-Прованс

Экс-ан-Прованс (фр. Aix-en-Provence) — Франциянең Буш-дю-Рон департаментына караган коммуна.

# Экс-ан-Прованс
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 186,08 км².
# Яворек (Зомбковицкий повяты)

Яворек — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Зомбковице-Слёнске гминасында урнашкан авыл.

# Яворек (Зомбковицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Худой (Печора кушылдыгы)

Худой — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Печора елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 76 км.

# Худой (Печора кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050100212103000063412
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006341
* Бассейн коды — 03.05.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Молотовей-Ямбо-Ты-Вис

Молотовей-Ямбо-Ты-Вис — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Воркут елгасының уң ярыннан 152 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.

# Молотовей-Ямбо-Ты-Вис
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050200112103000066190
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006619
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Делоне (ай кратеры)

Делоне (лат. Delaunay) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 44,63 км булган кратер.

# Делоне (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Шарль-Эжен Делоне (1816—1872) хөрмәтенә бирелә.

# Делоне (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Романьяни (Кремона)

Романьяни — Италиянең Ломбардия төбәге Остиано өязендә урнашкан торак пункт.

# Романьяни (Кремона)
## Географиясе

Романьяни Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Романьяни (Кремона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Хаҗыоглан (Дураган)

Хаҗыоглан (төр. Hacıoğlan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Дураган илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Казе Перици (Реҗо Эмилия)

Казе Перици — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Кастельново-не'-Монти өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Перици (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Казе Перици Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казе Перици (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# SLC25A45

SLC25A45 (ингл. Solute carrier family 25 member 45) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кече Рунга

Кече Рунга — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Зур Рунга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Кече Рунга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020100312103000008473
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103000847
* Бассейн коды — 03.02.01.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Дембе (Силезия воеводалыгы)

һәм
Дембе — Польшаның Силезия воеводалыгы Попув гминасында урнашкан авыл.

# Дембе (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бей (округ, Мичиган)

Бей — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Бей-Сити шәһәре.

# Бей (округ, Мичиган)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1857 елда оештырыла.

# Бей (округ, Мичиган)
## Халкы

2019 елда халык саны 106 179 кеше тәшкил иткән.

# Бей (округ, Мичиган)
## Территориясе

Округ мәйданы 1146 км² тәшкил итә.
# Ржачице (Ржаковник)

Ржачице (чех. Račice) — Чехиянең Урта Чехия крае Раковник һәм Раковник районында урнашкан авыл.

# Ржачице (Ржаковник)
## Географиясе

Мәйданы — 9,832111 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 208 метр һәм 238 метр биеклектә урнашкан.

# Ржачице (Ржаковник)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Ржачице (Ржаковник)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Ржачице (Ржаковник)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 222 |
| 1880 | 208 |
| 1890 | 236 |
| 1900 | 268 |
| 1910 | 236 |
| 1921 | 208 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 218 |
| 1950 | 182 |
| 1961 | 195 |
| 1970 | 190 |
| 1980 | 160 |
| 1991 | 129 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 153 |
| 2014 | 154 |
| 2016 | 160 |
| 2017 | 163 |
| 2018 | 164 |
| 2019 | 164 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 161 |
| 2021 | 156 |
| 2021 | 162 |
| 2022 | 156 |
| 2023 | 161 |
| 2024 | 169 |
# Рандвере (Виимси)

Рандвере (эст. Randvere) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
# Мала Босна

Мала Босна (серб. Мала Босна) — Сербиянең Воеводина автоном крае Суботица җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Мала Босна
## Географиясе

Урта Дунай тигезлегенең көньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 111 метр биеклектә урнашкан.

# Мала Босна
## Климаты

Климат уртача, континенталь. Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Июльнең уртача температурасы 22 — 24 °C, гыйнварның -1,2 — 2,6 °C. Явым-төшем күләме елына 550-750 мм.
# Фельтен (Крёз)

Фельтен (фр. Felletin) — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
# Порумбешть (коммуна)

Порумбешть — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан коммуна.

# Порумбешть (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 33,4 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 122 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Порумбешть (Румыния) һәм Чидряг авыллары урнашкан.
# Пынарбашы (Коньяалты)

Пынарбашы (төр. Pınarbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Коньяалты илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Мерәләр

Мерәләр (рус чыганакларда меря) — фин-угыр кабиләсе, хәзерге Владимир, Ярославль, Иваново өлкәләрендә, Мәскәү һәм Тверь өлкәләрнең көнчыгышында, Вологда өлкәсенең көньягында һәм Кострома өлкәсенең көнбатышында яшәгәннәр. Идел белән Ука елгалары аралыгында 1-нче меңъеллык дәверендә яшәгәннәр. VI гасырның Византия тарихчысы Иордан хезмәтләрендә телгә алына. Игенчелек, терлекчелек һәм аучылык белән шөгыльләнгәннәр. IX гасырда Идел буйлап сәүдә итүләре мәгълүм. Рус елъязмаларында аерым халык буларак соңгы тапкыр 907 елда телгә алыналар. 1-нче һәм 2-нче меңъеллыклары чигендә көнчыгыш славяннар белән кушылып, ассимиляцияләнеп беткәннәр дип фараз ителә.
Рус телендә гади сөйләмле, диалектизм дип йөртелүче сүзләр арасында меря теленнән бик күп сүзләр бар.
# SEMA4F

SEMA4F (ингл. Ssemaphorin 4F) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (4021) танцевальный

(4021) танцевальный (лат. Dancey) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4021) танцевальный
## Тарихы

1981 елның 30 августында Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 QD2» саналган.
# Бирнова (Румыния)

Бирнова — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. Бирнова коммунасына карый.

# Бирнова (Румыния)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 132 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Салтыки (Зуевка районы)

Салтыки (рус. Салтыки) — Киров өлкәсенең Зуевка районында урнашкан авыл.

# Салтыки (Зуевка районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Салтыки (Зуевка районы)
## Сәгать поясы

Салтыки (Зуевка районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Салтыки (Зуевка районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Осек-Великий (Великопольское воеводалыгы)

һәм
Осек-Великий — Польшаның Великопольское воеводалыгы Осек-Малы гминасында урнашкан авыл.

# Осек-Великий (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сан Исидро дел Сисоте (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)

Сан Исидро дел Сисоте — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Долорес-Идальго муниципалитеты составына керә.

# Сан Исидро дел Сисоте (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Географиясе

Сан Исидро дел Сисоте Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Исидро дел Сисоте (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Исидро дел Сисоте (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Дзенковизна

һәм
Дзенковизна — Польшаның Мазовия воеводалыгы Миньск-Мазовецки гминасында урнашкан авыл.

# Дзенковизна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Моллахасанлар (Байрамич)

Моллахасанлар (төр. Mollahasanlar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Байрамич илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Эль Саусильо (Ринкон де Ромос)

Эль Саусильо — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Ринкон-де-Ромос муниципалитеты составына керә.

# Эль Саусильо (Ринкон де Ромос)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Саусильо (Ринкон де Ромос)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Ка Томба (Римини)

Ка Томба — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Римини өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка Томба (Римини)
## Географиясе

Ка Томба Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ка Томба (Римини)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ашагыаргыт (Мурадие)

Ашагыаргыт (төр. Aşağıargıt) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Мурадие илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Доубравице (Нечтини)

Доубравице (чех. Doubravice) — Чехиянең Пльзень крае Нечтини районында урнашкан авыл.

# Доубравице (Нечтини)
## Географиясе

Мәйданы — 1,876 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Доубравице (Нечтини)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Доубравице (Нечтини)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Доубравице (Нечтини)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 65 |
| 1880 | 63 |
| 1890 | 67 |
| 1900 | 62 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 66 |
| 1921 | 64 |
| 1930 | 72 |
| 1950 | 40 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 37 |
| 1970 | 26 |
| 1980 | 15 |
| 1991 | 12 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 12 |
| 2011 | 11 |
| 2021 | 13 |
# 1499 ел

2 меңьеллык :
XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр :
Хронологик таблица :
1499 (бер мең дүрт йөз туксан тугызынчы) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1499 елы, II меңьеллыкның 499 елы, XV гасырның 99 елы, XV гасырның 10 унъеллыгының 9 елы, 1490 елларның 10 елы. 1499 елдан бирле 525 ел үтте.

# 1499 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1499 елда туганнар

# 1499 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1499 елда вафатлар
* 1 октябрь — Марсилио Фичино, итальян фәлсәфәчесе.
* Алессо Бальдовинетти, итальян рәссамы.
# Стоешин-Другий

Стоешин-Другий — Польшаның Люблин воеводалыгы Модлибожице гминасында урнашкан авыл.

# Стоешин-Другий
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сан-Жулиан (Валенса)

һәм
Сан-Жулиан — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. São Julião e Silva муниципалитетына карый.

# Сан-Жулиан (Валенса)
## Географиясе

Мәйданы — .