yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Асакура (шәһәр)

Асакура (яп. 朝倉市) — Япония дәүләтенең Фукуока префектурасында урнашкан шәһәр.

# Асакура (шәһәр)
## Тарихы

Асакура шәһәре 2006 елның 20 мартында шәһәр статусын ала.

# Асакура (шәһәр)
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 57881 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 235 кеше тәшкил иткән.

# Асакура (шәһәр)
## Географиясе

Шәһәр территориясе 246.73 км² тәшкил итә.
# Обервёрресбах

Обервёрресбах — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Обервёрресбах
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 1,4 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 346 метр биеклектә урнашкан.
# Ar yağı bäkläre

Ar yağı bäkläre (Urıs yılyazmalarında "Арские князья"), Çıptsa yılğasınıñ urta ağımı buylarında yäşägän Noqrat-Çıptsa Tatarlarınıñ 16-17. yözlärdä Räsäy däwlätenä xezmät itkän aqsöyäkläre qatlawı ataması. 14-15. yözlärdä ük yarım möstäqil bäklek idaräçeläre sanalğannar, baştaraq Qazan xanlığı, annarı Mäskäw kenäzlege yoğıntısında bulalar. Noqrat cire öçen şuşı ike däwlät arasında barğan suğışlarda qatnaşalar.
# Брембате

Брембате — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Бергамо провинциясе составына керә.

# Брембате
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 173 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Каприате-Сан-Джервазио коммуналары белән чиктәш.
# Аламо (Нью-Мексико)

Аламо — Америка Кушма Штатларының Нью-Мексико штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Аламо (Нью-Мексико)
## Географиясе

Аламо халык санын алу урыны мәйданы — 101,460328 км², 101,460355 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1885 метр биеклектә урнашкан.
# 1710 ел

2 меңьеллык :
XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр — XIX гасыр — XX гасыр :
Хронологик таблица :
1710 ел башка тәкъвимнәрдә :
| Милади тәкъвим | 1710 MDCCX |
| Юлиан тәкъвим | 1709—1710 (12 гыйнвардан) |
| Юлиан тәкъвим византия эрасы белән | 7218—7219 (12 сентябрьдән) |
| Римны нигезләгәннән башлап | 2462—2463 (2 майдан) |
| Яһүдләр тәкъвиме | 5470—5471 ה'ת"ע — ה'תע"א |
| Һиҗри тәкъвим | 1122—1123 |
| Борынгы әрмәннәр тәкъвиме | 4202—4203 (11 августтан) |
| Әрмәннәрнең чиркәү тәкъвиме | 1159 ԹՎ ՌՃԾԹ |
| Кытай тәкъвиме | 4406—4407 己丑 — 庚寅 сары үгез — ак юлбарыс |
| Хәбәш тәкъвим | 1702 — 1703 |
| Борынгы һинд тәкъвиме | |
| - Викрам-самват | 1766—1767 |
| - Шака самват | 1632—1633 |
| Шәмси тәкъвим | 1088—1089 |
| Буддачылык тәкъвиме | 2253 |
1710 (бер мең җиде йөз унынчы) ел — кәбисә булмаган ел, милади тәкъвим буенча чәршәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1710 елы, II меңьеллыкның 710 елы, XVIII гасырның 10 елы, XVIII гасырның 1 унъеллыгының 10 елы, 1710 елларның 1 елы. 1710 елдан бирле 314 ел үтте.

# 1710 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1710 елда туганнар

# 1710 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1710 елда вафатлар
# Слабада (Бярэзинский районы)

Слабада (белар. Слабада) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Бярэзинский районында урнашкан авыл.

# Слабада (Бярэзинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Комужа

Комужа — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Мари Ил биләмәләрендә ага. Елга Ярань елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Комужа
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300412111100037044
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103704
* Бассейн коды — 10.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Альтенмаркт-им-Понгау

Альтенмаркт-им-Понгау — Австриянең Зальцбург федераль җирендә урнашкан коммуна. Санкт-Иоганн-им-Понгау округы составына керә.

# Альтенмаркт-им-Понгау
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 842 метр биеклектә урнашкан. Эбен-им-Понгау коммуналары белән чиктәш.
# (441) Батильда

(441) Батильда (лат. Bathilde) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (441) Батильда
## Тарихы

1898 елның 8 декабрендә Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1898 ED» саналган.
# IKZF4

IKZF4 (ингл. IKAROS family zinc finger 4) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Демирлер (Сарай)

Демирлер (төр. Demirler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Сарай илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Иксан (шәһәр)

Иксан (кор. 익산시, 益山市) — Көньяк Кореянең Төньяк Чолла правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Иксан (шәһәр)
## Тарих

Хәзерге статусын 1949 елдан башлап йөртә.

# Иксан (шәһәр)
## Кардәш шәһәрләр

* Кйоңҗу, Көньяк Корея (20 ноябрь 1998)
* Оденсе, Дания
* Чжэньцзян, Кытай
# (2036) Шерагул

(2036) Шерагул (лат. Sheragul) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2036) Шерагул
## Тарихы

1973 елның 22 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 SY2» саналган.
# 1672 ел

2 меңьеллык :
XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр — XIX гасыр :
Хронологик таблица :
1672 ел башка тәкъвимнәрдә :
| Милади тәкъвим | 1672 MDCLXXII |
| Юлиан тәкъвим | 1671—1672 (11 гыйнвардан) |
| Юлиан тәкъвим византия эрасы белән | 7180—7181 (11 сентябрьдән) |
| Римны нигезләгәннән башлап | 2424—2425 (1 майдан) |
| Яһүдләр тәкъвиме | 5432—5433 ה'תל"ב — ה'תל"ג |
| Һиҗри тәкъвим | 1082—1083 |
| Борынгы әрмәннәр тәкъвиме | 4164—4165 (11 августтан) |
| Әрмәннәрнең чиркәү тәкъвиме | 1121 ԹՎ ՌՃԻԱ |
| Кытай тәкъвиме | 4368—4369 辛亥 — 壬子 ак дуңгыз — кара күсе |
| Хәбәш тәкъвим | 1664 — 1665 |
| Борынгы һинд тәкъвиме | |
| - Викрам-самват | 1728—1729 |
| - Шака самват | 1594—1595 |
| Шәмси тәкъвим | 1050—1051 |
| Буддачылык тәкъвиме | 2215 |
1672 (бер мең алты йөз җитмеш икенче) ел — кәбисә ел, милади тәкъвим буенча җомга көнне башлана. Бу безнең эраның 1672 елы, II меңьеллыкның 672 елы, XVII гасырның 72 елы, XVII гасырның 8 унъеллыгының 2 елы, 1670 елларның 3 елы. 1672 елдан бирле 352 ел үтте.

# 1672 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1672 елда туганнар
* 30 май — Петр I, беренче Россия императоры.

# 1672 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1672 елда вафатлар
# (11684) 1998 FY11

(11684) 1998 FY11 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11684) 1998 FY11
## Тарихы

1998 елның 24 мартында NEAT проекты тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FY11» саналган.
# Скито-Калчина (Мачерата)

Скито-Калчина — Италиянең Марке төбәге Сарнано өязендә урнашкан торак пункт.

# Скито-Калчина (Мачерата)
## Географиясе

Скито-Калчина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Скито-Калчина (Мачерата)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Николай Бекетов

Николай Бекетов (рус. Николай Николаевич Бекетов, 13 гыйнвар 1827(1827-01-13), Санкт-Петербург, Россия империясе — 13 декабрь 1911(1911-12-13) (84 яшь), Санкт-Петербург, Санкт-Петербург губернасы, Россия империясе) — РИ галиме, физик химиягә һәм химик динамикага нигез салучыларның берсе, Санкт-Петербург ФА академигы (1886), яшерен киңәшче (1890).
* 1 2 3 4 Тасвирый сәнгать әрхибе — 2003.https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166
* 1 2 Бекетов Николай Николаевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / мөхәррир А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135https://wikidata.org/wiki/Track:Q649https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737
* 1 2 3 4 Бекетов, Николай Николаевич // Энциклопедический словарь / мөхәррир И. Е. Андреевский — СПб: Брокгауз — Ефрон, 1891.https://wikidata.org/wiki/Track:Q656https://wikidata.org/wiki/Track:Q602358https://wikidata.org/wiki/Track:Q4065721https://wikidata.org/wiki/Track:Q19908137https://wikidata.org/wiki/Track:Q20075064https://wikidata.org/wiki/Track:Q23892896
# Вырей (Индига кушылдыгы)

Вырей — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Индига елгасының сул ярыннан 2 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.

# Вырей (Индига кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03040000112103000055735
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103005573
* Бассейн коды — 03.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# (6428) Барлах

(6428) Барлах (лат. Barlach) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6428) Барлах
## Тарихы

1960 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3513 P-L» саналган.
# Чернореченский (Киров өлкәсе)

Чернореченский (рус. Чернореченский) — Киров өлкәсенең Югары Кама районында урнашкан авыл.

# Чернореченский (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Чернореченский (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Чернореченский (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Чернореченский (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (5%), руслар (89%), татарлар (6%).
# (14426) Katotsuyoshi

(14426) Katotsuyoshi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14426) Katotsuyoshi
## Тарихы

1991 елның 29 октябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 UO2» саналган.
# Мид (округ, Канзас)

Мид — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мид шәһәре.

# Мид (округ, Канзас)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1855 елда оештырыла.

# Мид (округ, Канзас)
## Территориясе

Округ мәйданы 2536 км² тәшкил итә.
# Морентин

Морентин (исп. Morentin) — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Морентин
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 9 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 536 метр биеклектә урнашкан.
# (3206) Wuhan

(3206) Wuhan (лат. Wuhan) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3206) Wuhan
## Тарихы

1980 елның 13 ноябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 VN1» саналган.
# (2580) Смилевския

(2580) Смилевския (лат. Smilevskia) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2580) Смилевския
## Тарихы

1977 елның 18 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 QP4» саналган.
# Ешилйөре (Түркоглу)

Ешилйөре (төр. Yeşilyöre) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Түркоглу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Камянполле

Камянполле (белар. Камянполле) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.

# Камянполле
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Сулишевице (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)

Сулишевице — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Лобез гминаcында урнашкан авыл.

# Сулишевице (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Андокутин (Акамбаро)

Андокутин — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Акамбаро муниципалитеты составына керә.

# Андокутин (Акамбаро)
## Географиясе

Андокутин Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Андокутин (Акамбаро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Андокутин (Акамбаро)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Буле-ле-Барр

Буле-ле-Барр (фр. Boulay-les-Barres) — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
# Efirium

Efirium (inglizçä Ethereum) - bloklar çılbırı nigezendä yasalğan aqıllı kontraktlar nigezendä eşläwçe üzäkläşterelmägän onlayn-servislar buldıru öçen platforma. Anda maxsus kriptografik aqça - Efir çığarıla.
Efirium berdäm üzäkläşterelmägän virtual' maşina bularaq yasalğan.
2013 yılda Efirium Vitalik Buterin tarafınnan täqdim itelgän. 2015 yılda Efirium çeltäre eşli başlağan.
Efirium - açıq platforma bulğanğa kürä blokçeyn texnologiäsen kertergä bulışa, şuña kürä anıñ belän törle startaplar, Microsoft, IBM, Acronis, xättä Sberbank qızıqsına.

# Efirium
## Efir

Efir - Efirium platformasında çığarıla torğan kriptografik aqça, almaşu berämlege bulıp tora. ETH häm Ξ belän bilgelänä, 0,001 ETH - finney, 0.000001 ETH - szabo, 10⁻¹⁸ - wei dip atala.
Efir tüläwlär belän genä çiklänmi, ul resurslar almaşu, aqıllı kontraktlar terkäw öçen qullanıla.

# Efirium
## Aqıllı kontraktlar

Efirium blokçeyn nigezendä telägän aktiv belän telägän kileşüne terkäw mömkinlegen birä, şuña kürä ğädättäge yuridik kileşülär taläp itelmi.
Efiriumda aqıllı kontraktlar programmalaw tellärendä klasslar törendä kürsätelä, häm kompillätsiädän soñ Efirium öçen bayt-kod bularaq kiterelä.

# Efirium
## Qullanılu

Efirium nigezendä aqıllı kontraktlar törle ölkälärdä qullanılıp bula.
Microsoft, IBM, JPMorgan Chase, Bloomberg Businessweek şirkätläre Efiriumğa açıq qızıqsınu kürsätte.

# Efirium
## Tatarstanda

2017 yılnıñ 29 avgustında Qazan şähäre iärçene İnnopolista Efirium avtorı Vitalik Buterin, Tatarstan prezidentı Röstäm Miñnexanov, küp blokçeyn belgeçläre qatnaşında "Blokçeyn - Räsäyneñ http://line-stargadget.ru/ 2022 елның 9 август көнендә архивланган. yaña nefte" digän konferensiä uzdı. Anda Efirium avtorı Efir yärdämendä tatar milli rizığı çäk-çäk satıp aldı, şulay itep Tatarstanda Efir berençe märtäbä räsmi qullanıldı.

# Efirium
## Ethereum 2.0

2022-nçe yılda Ethereum tarixtağı iñ zur protokolnı yañartunı tämamladı. Eşläwçelär Proof-of-Work (PoW) konsensus mexanizmınnan ekoloğik yaqtan çista Proof-of-Stake (PoS) qa küçtelär. Soñğı etap Berläşü dip atala (”quşılu”), inde eşlätep cibärelgän Bikon çılbırı bulğan Ethereum töp çılbırı belän quşılğaç.
Küçeşneñ töp säbäpläre:
Eşne isbatlaw ozaq waqıtqa yaxşı taralmıy häm totrıqlılığı naçar.
Proof-of-Stake ere investorlar ğına tügel, çeltärdä bulışuda härkemgä diärlek mömkinlek birä.
Çeltär büläklären bülü, blok büläklären kimetep, ETH täñkälär çığaru stavkasınıñ kimüenä qaramastan, tigezräk bulaçaq.
# Казеле (Җенова)

Казеле — Италиянең Лигурия төбәге Санто-Стефано-д'Авето өязендә урнашкан торак пункт.

# Казеле (Җенова)
## Географиясе

Казеле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Казеле (Җенова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 478 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 478 — Милади тәкъвим буенча V гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 478 — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
* 478 — сан.
# ORC4

ORC4 (ингл. Origin recognition complex subunit 4) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Минерал (Калифорния)

Минерал — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Минерал (Калифорния)
## Географиясе

Минерал халык санын алу урыны мәйданы — 115,107456 км², 115,191984 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1499 метр биеклектә урнашкан.
# Hind tele

Hind tele yäki Hindi (üzataması हिन्दी) — hind-ariy törkemenä kergän tel. Kübesençä Hindstannıñ tönyäk häm üzäk rayonnarda taralğan. Urdu telenä yaqın.
Ğomumi söyläşüçelär sanın äytü qıyen, tuğan tel däräcäsendä 490 mln keşe söyläşä.
Dialektlarnı ayeru şulay uk qıyen. Ğadättä barlıq dialektlar ike törkemgä berläşälär:
* Könbatış hind
* Könçığış hind
# Муре

Муре (серб. Муре) — Сербиянең Рашка округы Рашка җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Муре
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 612 метр биеклектә урнашкан.

# Муре
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Гранха Морсе (Комонфорт)

Гранха Морсе — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Комонфорт муниципалитеты составына керә.

# Гранха Морсе (Комонфорт)
## Географиясе

Гранха Морсе Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха Морсе (Комонфорт)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Морсе (Комонфорт)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Хохборн

Хохборн — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Хохборн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,56 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 290 метр биеклектә урнашкан.
# (9329) Nikolaimedtner

(9329) Nikolaimedtner (лат. Nikolaimedtner) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9329) Nikolaimedtner
## Тарихы

1990 елның 2 мартында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 EO» саналган.
# (13095) 1992 WY1

(13095) 1992 WY1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13095) 1992 WY1
## Тарихы

1992 елның 18 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WY1» саналган.
# Сен-Жене (Вогез)

Сен-Жене (фр. Saint-Genest) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Сантел (Техас)

Сантел — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Сантел (Техас)
## Географиясе

Сантел халык санын алу урыны мәйданы — 0,073701 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# NCF2

NCF2 (ингл. Neutrophil cytosolic factor 2) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Долноселци

Долноселци — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. Ивайловград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Долноселци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 327 метр биеклектә урнашкан.
# Edinburg universitetı

Edinburg universitetı (gel Oilthigh Dhùn Èideann, skots University o Edinburgh, ingl. University of Edinburgh) — Şotlandiäneñ Edinburg şähärendä urnaşqan сämäğät tikşerenü universitetı. 1582 yılda VI Ceyms patşa xartiäse nigezendä şähär şurası tarafınnan nigezlängän häm 1583 yılda räsmi räweştä açılğan, Şotlandiäneñ dürt borınğı universitetınıñ berse häm ingliz telle dönyada daimi eşläwçe altınçı iñ borınğı universitet. Universitet Edinburgnıñ Şotlandiä Mäğrifäte waqıtında äydäp baruçı intellektual’ üzäkkä äwerelüwendä häm şähärneñ «Tönyaq Afina» quşamatı aluwına yärdäm itüdä xälitkeç rol’ uynağan.
Edinburg universitetı berniçä tikşerenü universitetları assotsiatsiäse äğzası bulıp tora, şul isäptän Koimbra törkeme, Awrupa tikşerenü universitetları ligası, Russell Group, Una Europa häm Universitas 21. 2023 yılnıñ 31 iyülendä tämamlanğan finans yılında universitetnıñ ğomumi kereme 1,341 milliard sterliñ funtı täşkil itkän, şularnıñ 339,5 million sterliñ funtı tikşerenü grantlarınnan häm kontraktlarınnan alınğan. Ul Böyekbritaniädä fondnıñ zurlığı buyınça Kembric häm Oksfordtan soñ öçençe urında tora. Universitet Edinburg şähärendä biş töp kampusnı biläp tora, alar üz eçenä küp kenä tarixi häm arxitektura ähämiätendäge binalarnı ala.

# Edinburg universitetı
## Tarixı

Şotlandiä patşalığınıñ başqalasında universitet oyıştıru belän Sent-Endrüsnı tämamlağan Robert Rollok citäkçelek itkän. Universitetnı oyıştıru turında xartiäne patşa VI Ceyms 1582 yılnıñ 14 aprelendä imzalağan.
Universitetnıñ çäçäk atuwı Mäğrifät ğasırına turı kilgän, anda küp sanlı kürenekle humanitariylar arqasında Edinburgnı Tönyaq Afina dip atağannar. 1707 yılda yuridik fakultetqa, 1708 yılda sänğät fakultetına, 1726 yılda meditsina fakultetına nigez salınğan.
1985 yılda psixologiä fakultetı qarşında tanılğan Britaniä yazuçısı Artur Köstler wasiäte buyınça Artur Köstler isemendäge parapsixologiä kafedrası açılğan.
2001 yılda universitet qarşında Fän, texnologiälär häm innovatsiälärne tikşerü institutı açılğan.
2002 yılda restrukturizatsiä barışında universitetnıñ tuğız fakultetları öç kölliätkä, ä 22 kafedrası mäktäplärgä üzgärtelgän. 2011 yılda universitet Edinburg sänğät kölliäte belän berläşterelgän.
# NBPF19

NBPF19 (ингл. Notch 2 N-terminal like B) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Джуджас

Джуджас — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Сысола елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Джуджас
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200112103000019331
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103001933
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# 1040 ел

2 меңьеллык :
IX гасыр — X гасыр — XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр :
Хронологик таблица :
1040 (бер мең кыргынчы) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1040 елы, II меңьеллыкның 40 елы, XI гасырның 40 елы, XI гасырның 4 унъеллыгының 10 елы, 1040 елларның 1 елы. 1040 елдан бирле 984 ел үтте.

# 1040 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1040 елда туганнар

# 1040 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1040 елда вафатлар
# Молдова-Сулица (коммуна)

Молдова-Сулица — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан коммуна.

# Молдова-Сулица (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 98 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 977 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Молдова-Сулица һәм Бения авыллары урнашкан.