yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Зубач

Зубач — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Цема елгасының сул ярына тамагыннан 23 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 117 км.

# Зубач
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень Малонистогорская авылы янындагы су үлсәү посынан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03030000212103000049705
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103004970
* Бассейн коды — 03.03.00.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Николай Фирсов (1864)

Николай Фирсов (рус. Николай Николаевич Фирсов, 30 сентябрь (12 октябрь) 1864 яки 18 (30) сентябрь 1864, Казан, Казан өязе, Казан губернасы, Россия империясе — 7 апрель 1934(1934-04-07) (69 яшь) яки 7 июнь 1933(1933-06-07) (68 яшь), Мәскәү, СССР) — тарихчы, Казандагы Педагогика институты ректоры (1920-1922).
* 1 2 3 4 Исаев Ю. Н. Чувашская энциклопедия — Чувашское книжное издательство, 2006. — 2567 бит — ISBN 978-5-7670-1471-2https://wikidata.org/wiki/Track:P10596https://wikidata.org/wiki/Track:P10597https://wikidata.org/wiki/Track:Q4517503https://wikidata.org/wiki/Track:Q22918706https://wikidata.org/wiki/Track:P10598https://wikidata.org/wiki/Track:Q19909792
* 1 2 3 4 5 6 Фирсов Николай Николаевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / мөхәррир А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135https://wikidata.org/wiki/Track:Q649https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737
# Масарандуба (Санта-Катарина)

Масарандуба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.

# Масарандуба (Санта-Катарина)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 373,296 км².
# Монпеза-су-Бозон

Монпеза-су-Бозон (фр. Montpezat-sous-Bauzon һәм фр. Montpezat) — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
# Санта Роса (Авакуозинго)

Санта Роса — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ауакуоцинго муниципалитеты составына керә.

# Санта Роса (Авакуозинго)
## Географиясе

Санта Роса Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Санта Роса (Авакуозинго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Санта Роса (Авакуозинго)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# 444 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 444 — Милади тәкъвим буенча V гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 444 — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
* 444 — сан.
# Медовка (Гиага кушылдыгы)

Медовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Адыгея республикасы биләмәләрендә ага. Елга Гиага елгасының сул ярына тамагыннан 23 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 19 км.

# Медовка (Гиага кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Лаба елгасы Чамлык елгасы менән кушылган урынган тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Кубань.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 06020000912108100004286
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 108100428
* Бассейн коды — 06.02.00.009
* ГӨ буенча саны — 08
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Вестли (Калифорния)

Вестли — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вестли (Калифорния)
## Географиясе

Вестли халык санын алу урыны мәйданы — 0,935222 км², 4,514658 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 27 метр биеклектә урнашкан.
# Герен (Ло һәм Гаронна)

Герен (фр. Guérin) — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Бакаболак

Бакаболак (каз. Бақабұлақ) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Бакаболак
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# (1380) Володия

(1380) Володия (лат. Volodia) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1380) Володия
## Тарихы

1936 елның 16 мартында Луи Бойер тарафыннан Алжир обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1936 FM» саналган.
# IC 2206

IC 2206 — Корма йолдызлыгы чикләрендә урнашкан йолдыз, затменная звезда, спектрально-двойная звезда, Вольф — Райе йолдызы һәм инфракызыл чыганак .

# IC 2206
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда HD 63099, GSC 07114-00644, 2MASS J07455041-3419483, HIP 37876, IC 2206, ALS 753, CD-34 3879, CPD-34 1643, HIC 37876, TYC 7114-644-1, UBV M 13621, V443 Pup, UCAC4 279-023617, SBC9 476, Gaia DR1 5588584473161108992, WEB 7477 һәм Gaia DR2 5588584477463342592 буларак та сурәтләнә.
# Щелкан

Щёлкан (Кече Щёлкан) — Россия территориясеннән ага торган елга. Сарытау өлкәсе, Волгоград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Терса елгасының сул ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 122 км.

# Щелкан
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Терса. Кече елга бассейны — Тын елгасы Хопёр һәм Северский Донец елгалары кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 05010300212107000008862
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 107000886
* Бассейн коды — 05.01.03.002
* ГӨ буенча саны — 07
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Шатийон-ле-Руа

Шатийон-ле-Руа (фр. Châtillon-le-Roi) — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
# Роговая

Роговая (рус. Роговая) — Коми Республикасының Инта шәһәр округында урнашкан авыл.

# Роговая
## Климат

Роговая климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Роговая
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (95%).
# Сети-ди-Сетембру

Сети-ди-Сетембру — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Сети-ди-Сетембру
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 129,993 км².
# Кастельонет

Кастельонет (кат. Castellonet de la Conquesta) — Испаниянең Валенсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кастельонет
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 5,4 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 175 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Горно-Драглиште

Горно-Драглиште — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. Разлог җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Горно-Драглиште
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 850 метр биеклектә урнашкан.
# Йокушлу (Диҗле)

Йокушлу (төр. Yokuşlu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Диҗле илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ярошево-Друге

Ярошево-Друге — Польшаның Великопольское воеводалыгы Месциско гминасында урнашкан авыл.

# Ярошево-Друге
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Йөргүч (Шаркөй)

Йөргүч (төр. Yörgüç) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Шаркөй илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гранҗото (Торино)

Гранҗото — Италиянең Пьемонт төбәге Казелетте өязендә урнашкан торак пункт.

# Гранҗото (Торино)
## Географиясе

Гранҗото Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гранҗото (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Батер

Батер — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. Батер (коммуна) коммунасына карый.

# Батер
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 100 метр биеклектә урнашкан.
# Канан (Нюрих кушылдыгы)

Канан — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Нюрих елгасының уң ярына тамагыннан 46 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 44 км.

# Канан (Нюрих кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010600112115300015682
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115301568
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Релятивистик механика

Релятивистик механика – физиканың, яктылык тизлеге белән чагыштырырлык зур тизлектә хәрәкәт итүче җисем һәм кисәкчекләрнең хәрәкәт законнарын өйрәнүче бүлеге. Яктылык тизлегеннән җитәрлек дәрәҗәдә кечкенә тизлекләрдә классик механикага күчә.

# Релятивистик механика
## Гомуми принциплары

Релятивистик механика – классик механикадан аермалы буларак, фәза координаталары һәм вакыт бәйсез булып торган (вакыт абсолют , ягъни бөтен исәп системаларында да бертөрле), Галилей үзгәртмәләре тәэсир иткән, вакыйгалар, физик өч-үлчәмле фәза һәм вакытны берләштергән, дүрт-үлчәмле фәзада (Минковский фәзасы) барган һәм Лоренц үзгәртмәләре йогынтысы эшләгән теория. Димәк, классик механикадан аермалы буларак, вакыйгаларның хәзергелеге исәп системаларын сайлаудан тора.
Релятивистик механиканың төп законнары – Ньютонның икенче законының релятивистик гомумиләштерүе һәм энегия-импульс саклануының релятивистик законы Лоренц үзгәртмәләрендә фәза-вакыт координаталарының "буталуы" нәтиҗәсе.

# Релятивистик механика
## Релятивистик механикада Ньютонның икенче законы

Көч болай күрсәтелә – $F={\frac {d{\overrightarrow {p}}}{dt}}$, шулай ук релятивистик импульс өчен аңлатма билгеле:
${\overrightarrow {p}}={\frac {m{\overrightarrow {v}}}{\sqrt {1-v^{2}/c^{2}}}}$ (1).
Шулай булгач, көчне табу өчен (1) аңлатмадан вакыт буенча чыгарылма алу җитә, һәм нәтиҗәдә:
${\frac {d{\overrightarrow {p}}}{dt}}=m\gamma {\overrightarrow {a}}+m\gamma ^{3}[{\overrightarrow {\beta }}({\overrightarrow {\beta }}{\overrightarrow {a}})]$, кая
${\overrightarrow {\beta }}\equiv {\frac {\overrightarrow {v}}{c}}$
$\gamma \equiv {\frac {1}{\sqrt {1-v^{2}/c^{2}}}}$.
${\overrightarrow {F}}=m{\overrightarrow {a}}$ Ньютон аңлатмасы белән чагыштырсак, релятивизмда, көчнең нормаль төзүчесеннән башка, тангенциаль төзүчесе дә бар икәне күренә.

# Релятивистик механика
## Релятивистик механикада ирекле кисәкчекнең Лагранж функциясе

Иң кечкенә тәэсир принцибыннан чыгып, тәэсир интегралын язабыз : $S=-\int \limits _{a}^{b}\alpha ds$, кая $\alpha$-ужай сан. Махсус чагыштырмалылык теориясеннән билгеле булганча, $ds=c{\sqrt {1-v^{2}/c^{2}}}dt$, тәэсир интегралына куеп, табабыз: $S=-\int \limits _{t_{1}}^{t_{2}}\alpha c{\sqrt {1-v^{2}/c^{2}}}dt$. Ләкин, икенче яктан, тәэсир интегралын, Лагранж функциясе аша күрсәтеп була: $S=\int \limits _{t_{1}}^{t_{2}}{\mathcal {L}}dt$. Соңгы ике аңлатманы чагыштырып, интеграл астындагы аңлатмалар үзара тигез икәнлеген күрәбез:
${\mathcal {L}}=-\alpha c{\sqrt {1-v^{2}/c^{2}}}$. Соңгы аңлатманы ${\frac {v}{c}}$ дәрәҗәләре буенча таркатабыз:
${\mathcal {L}}\simeq \alpha c+{\frac {\alpha v^{2}}{2c}}$, таркатуның беренче буыны тизлеккә бәйле түгел, димәк хәрәкәт тигезләмәләренә бернинди дә үзгәреш кертми. Шулай булгач, ${\frac {mv^{2}}{2}}$ – Лагранжның классик аңлатмасы белән чагыштырып, $\alpha$ консантасын (даимиен) табу җиңел:
$\alpha =mc$. Ниһаять, ирекле кисәкчекнең Лагранж функциясен табабыз: ${\mathcal {L}}=-mc^{2}{\sqrt {1-v^{2}/c^{2}}}$.
Өстә китерелгән фикерләүләрне, кисәкче өчен генә түгел, ә ирекле җисем өчен дә кулланып була (әгәр дә җисем өлешләре бербөтен буларак хәрәкәтләнсә).
# Юнионвилл (Төньяк Каролина)

Юнионвилл — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Юнионвилл (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Юнионвилл (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 70,570426 км², 70,451702 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 180 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Топожиско (Кече Польша воеводалыгы)

һәм
Топожиско — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Йорданув гминасында урнашкан авыл.

# Топожиско (Кече Польша воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гринвилл (Джорджия)

Гринвилл — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.

# Гринвилл (Джорджия)
## Тарихы

Гринвилл шәһәре елда нигезләнгән.

# Гринвилл (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 6,108849 км², 6,107122 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 265 метр биеклектә урнашкан.
# Санту-Антониу-дуз-Оливайш

Санту-Антониу-дуз-Оливайш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. Коимбра муниципалитетына карый.

# Санту-Антониу-дуз-Оливайш
## Географиясе

Мәйданы — 19,27 км².
# Гарфилд (Колорадо)

Гарфилд — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гарфилд (Колорадо)
## Географиясе

Гарфилд халык санын алу урыны мәйданы — 0,882897 км², 0,856454 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9541 Фут һәм 2908 метр биеклектә урнашкан.
# Итья

Итья — Россия территориясеннән ага торган елга. Рязань өлкәсе, Тула өлкәсе, Липецк өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Проня елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.

# Итья
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Ука елгасы кушылдыклары бассейны Мукшы елгасы кушылганчы, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010102112110000025813
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110002581
* Бассейн коды — 09.01.01.021
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Желязковизна

Желязковизна — Польшаның Подлясье воеводалыгы Гмина Вижайны гминасында урнашкан авыл.

# Желязковизна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Картиньи (Сомма)

Картиньи (фр. Cartigny) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Эль Суспиро, Эль Венадо (Пурисима дел Ринкон)

Эль Суспиро, Эль Венадо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Пурисима-дель-Ринкон муниципалитеты составына керә.

# Эль Суспиро, Эль Венадо (Пурисима дел Ринкон)
## Географиясе

Эль Суспиро, Эль Венадо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Суспиро, Эль Венадо (Пурисима дел Ринкон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Суспиро, Эль Венадо (Пурисима дел Ринкон)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Ид-Яха (Ныда кушылдыгы)

Ид-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ныда елгасының уң ярыннан 119 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 75 км.

# Ид-Яха (Ныда кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000212115300052460
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305246
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Чернишоара-Флоресе

Чернишоара-Флоресе — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. Бунила (коммуна) коммунасына карый.

# Чернишоара-Флоресе
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Гөлҗүк (Коюлхисар)

Гөлҗүк (төр. Gölcük) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Коюлхисар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Горни Терлицко

Горни Терлицко (чех. Horní Těrlicko) — Чехиянең Моравия-Силезия крае Терлицко районында урнашкан авыл.

# Горни Терлицко
## Географиясе

Мәйданы — 11,815 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 312 метр биеклектә урнашкан.

# Горни Терлицко
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Горни Терлицко
## Тарихы

Авыл җирләре элек Силезия тарихи төбәгенә караган.

# Горни Терлицко
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1419 |
| 1880 | 1452 |
| 1890 | 1449 |
| 1900 | 1383 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 1390 |
| 1921 | 1405 |
| 1930 | 1530 |
| 1950 | 1604 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 1801 |
| 1970 | 2220 |
| 1980 | 2560 |
| 1991 | 2711 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 2890 |
| 2011 | 2887 |
| 2021 | 2976 |
# Чөкелге (Ташлычай)

Чөкелге (төр. Çökelge) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Ташлычай илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Ольгинка (Төньяк Казакъстан өлкәсе)

Ольгинка (каз. Ольгинка) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Ольгинка (Төньяк Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Юксел (Динар)

Юксел (төр. Yüksel) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Динар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лисек (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Лисек — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Фабянки гминаcында урнашкан авыл.

# Лисек (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Уобаш (округ, Иллинойс)

Уобаш — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Маунт-Кармел шәһәре.

# Уобаш (округ, Иллинойс)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1824 елда оештырыла.

# Уобаш (округ, Иллинойс)
## Территориясе

Округ мәйданы 578 км² тәшкил итә.
# Брайтнау

Брайтнау (алман. Breitnau) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Брайтнау
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 39,9 км² (1989). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1018 метр һәм 968 метр биеклектә урнашкан.
# Валемиола (Вербано-Кузио-Осола)

Валемиола — Италиянең Пьемонт төбәге Монтескено өязендә урнашкан торак пункт.

# Валемиола (Вербано-Кузио-Осола)
## Географиясе

Валемиола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Валемиола (Вербано-Кузио-Осола)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Серманж

Серманж (фр. Sermange) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.

# Серманж
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 7,07 км².
# Коймен-Еган

Коймен-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Пыктыган-Еган елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Коймен-Еган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011000112115200038224
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115203822
* Бассейн коды — 13.01.10.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Шаленець

Шаленець — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Старе-Поле гминасында урнашкан авыл.

# Шаленець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кызыл йолдыз (гәҗит)

Кызыл йолдыз — кызылармиячеләр гәҗите. 1919 елның 19 апреленнән 1920 елның мартына кадәр Сызран, Сорочинск, Бозаулык, Ырынбур һәм Полторацк шәһәрләрендә татар телендә (1920 елдан башлап - әзербайҗан һәм төрекмән телләрендә) нәшер ителә, барлыгы 129 саны чыга, шуларның 84е – татар телендә.
# HD140660

HD140660 — Почмаклык йолдызлыгында урнашкан B9II/III(pSi) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,48 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Павусу

Павусу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пиауи штатына карый.

# Павусу
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1,09 км².
# Гле (Ду)

Гле (фр. Glay) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.