yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# MPP6

MPP6 (ингл. Membrane palmitoylated protein 6 һәм MAGUK p55 subfamily member 6) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Лүманду (Мәрьямаа)

Лүманду (эст. Lümandu) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
# Каприкорнио (Сан Хосе Итурбиде)

Каприкорнио — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Хосе-Итурбиде муниципалитеты составына керә.

# Каприкорнио (Сан Хосе Итурбиде)
## Географиясе

Каприкорнио Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Каприкорнио (Сан Хосе Итурбиде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Каприкорнио (Сан Хосе Итурбиде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Ганявичы (Клецкий районы)

Ганявичы (белар. Ганявічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Клецкий районында урнашкан авыл.

# Ганявичы (Клецкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Зайцава (Горацкий районы)

Зайцава (белар. Зайцава) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.

# Зайцава (Горацкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Бьянвиль-ла-Птит

Бьянвиль-ла-Птит (фр. Bienville-la-Petite) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.

# Бьянвиль-ла-Птит
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 1,83 км².
# Гемлик

Гемлик (төр. Gemlik) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесенең Бурса иленә караган бер илчедер.

# Гемлик
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Шарне (Ду)

Шарне (фр. Charnay) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# Сен-Лу (Шаранта-Маритим)

Сен-Лу (фр. Saint-Loup) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Белцетешть

Белцетешть — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. Белцетешть (коммуна) коммунасына карый.

# Белцетешть
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 457 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Фредерик (Көньяк Дакота)

Фредерик — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Фредерик (Көньяк Дакота)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Фредерик (Көньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,005784 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 421 метр биеклектә урнашкан.
# Ай-Неру-Шом-Юган

Ай-Неру-Шом-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ун-Неру-Шом-Юган елгасының сул ярына тамагыннан 48 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 19 км.

# Ай-Неру-Шом-Юган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Төньяк Сосьва елгасы кушылган урынган Салехард каласына кадәр . Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300112115300022904
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302290
* Бассейн коды — 15.02.03.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Периень (Ясси)

Периень — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. Пробота (коммуна) коммунасына карый.

# Периень (Ясси)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 100 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дагьюрду (Имранлы)

Дагьюрду (төр. Dağyurdu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Имранлы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Крашенинников

Крашенинников ― фамилия.
* Ипполит Крашенинников (1884—1947), биология фәннәре докторы (1936), профессор (1939).
* Николай Крашенинников (1878—1941), язучы, беллетрист, прозаик, драматург.
# Аржелье (Эро)

Аржелье (фр. Argelliers) — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
# Галавицкия

Галавицкия (белар. Галавіцкія) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.

# Галавицкия
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Валкеу-де-Жос (коммуна)

Валкеу-де-Жос — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан коммуна.

# Валкеу-де-Жос (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 63,23 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Валкеу-де-Жос, Лазури, Преотяса, Ратовей, Суб-Четате һәм Валкеу-де-Сус авыллары урнашкан.
# Гали Ибраһимов

Гали Ибраһимов:
* Гали Ибраһимов (1917-1985) — АзССР дәүләт эшлеклесе.
* Гали Ибраһимов (1919-1989) — язучы (Уфа).
# (14687) 1999 YR13

(14687) 1999 YR13 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14687) 1999 YR13
## Тарихы

1999 елның 30 декабрендә К. Корлевич, М. Юрич тарафыннан Вишня обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 YR13» саналган.
# Финаце (Теурень, Муреш)

Финаце — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. Теурень (коммуна) коммунасына карый.

# Финаце (Теурень, Муреш)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Скорошице

Скорошице (чех. Skorošice) — Чехиянең Оломоуц крае Есеник һәм Есеник районында урнашкан авыл.

# Скорошице
## Географиясе

Мәйданы — 46,511396 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 404 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Скорошице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Скорошице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Чешская Силезия тарихи төбәгенә караган.

# Скорошице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 2941 |
| 1880 | 2912 |
| 1890 | 2832 |
| 1900 | 2781 |
| 1910 | 2691 |
| 1921 | 2699 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 2789 |
| 1950 | 971 |
| 1961 | 907 |
| 1970 | 863 |
| 1980 | 785 |
| 1991 | 820 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 797 |
| 2014 | 750 |
| 2016 | 745 |
| 2017 | 737 |
| 2018 | 734 |
| 2019 | 722 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 720 |
| 2021 | 719 |
| 2021 | 670 |
| 2022 | 688 |
| 2023 | 689 |
| 2024 | 708 |
# Сенажатки (Уздзенский районы)

Сенажатки (белар. Сенажаткі) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Узденский районында урнашкан авыл.

# Сенажатки (Уздзенский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Винье Җунке (Ливорно)

Винье Җунке — Италиянең Тоскана төбәге Кампо-нелль'Эльба өязендә урнашкан торак пункт.

# Винье Җунке (Ливорно)
## Географиясе

Винье Җунке Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Винье Җунке (Ливорно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Музлоне (Бреша)

Музлоне — Италиянең Ломбардия төбәге Гарньяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Музлоне (Бреша)
## Географиясе

Музлоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Музлоне (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Став-Ноаковский

Став-Ноаковский — Польшаның Люблин воеводалыгы Нелиш гминаcында урнашкан авыл.

# Став-Ноаковский
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# TCEAL8

TCEAL8 (ингл. Transcription elongation factor A like 8 һәм Transcription elongation factor A protein-like 8) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (17971) Samuelhowell

(17971) Samuelhowell — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17971) Samuelhowell
## Тарихы

1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JZ50» саналган.
# Рапоне (Авелино)

Рапоне — Италиянең Кампания төбәге Форино өязендә урнашкан торак пункт.

# Рапоне (Авелино)
## Географиясе

Рапоне Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Рапоне (Авелино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сьвидвовець

Сьвидвовець — Польшаның Любуш воеводалыгы Тшцель гминасында урнашкан авыл.

# Сьвидвовець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Натолин-Керноский

Натолин-Керноский — Польшаның Лодзь воеводалыгы Керноза гминаcында урнашкан авыл.

# Натолин-Керноский
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Якупһасан (Чубук)

Якупһасан (төр. Yakuphasan) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чубук илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гать (Опава)

Гать (чех. Hať) — Чехиянең Моравия-Силезия крае Опава һәм Q89207980? районында урнашкан авыл.

# Гать (Опава)
## Географиясе

Мәйданы — 15,745003 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 215 метр биеклектә урнашкан.

# Гать (Опава)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Гать (Опава)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Силезия тарихи төбәгенә караган.

# Гать (Опава)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1352 |
| 1880 | 1368 |
| 1890 | 1538 |
| 1900 | 1695 |
| 1910 | 1780 |
| 1921 | 1720 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 1960 |
| 1950 | 2119 |
| 1961 | 2400 |
| 1970 | 2398 |
| 1980 | 2515 |
| 1991 | 2474 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 2564 |
| 2014 | 2546 |
| 2016 | 2571 |
| 2017 | 2570 |
| 2018 | 2556 |
| 2019 | 2515 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 2509 |
| 2021 | 2521 |
| 2021 | 2474 |
| 2022 | 2518 |
| 2023 | 2576 |
| 2024 | 2555 |
# HD38602

HD38602 — Яссы Тау йолдызлыгында урнашкан B8III спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 6,033 ± 0,009 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Буковина (Серадзький повяты)

Буковина — Польшаның Лодзь воеводалыгы Блашки гминаcында урнашкан авыл.

# Буковина (Серадзький повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ченрайя Перумал Гыйбадәтханәсе

Ченрайя Перумал Гыйбадәтханәсе Салем юлында Дһармапуридан 7 км да Адһийяманкоттам шәһәрчегендә урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханә Вишну Ходаена багышланган һәм Виджаянагар Империясенең Хойсала тарафыннан төзелгән дип ышаныла, шуларның иң мәшһүре Кришнадэварайя. Ул милли әһәмияткә ия һәйкәл, аңа Һиндстанның Археологик Өйрәнүе тарафыннан N-TN-C18 коды бирелгән. This temple is located in Dharmapuri district.

# Ченрайя Перумал Гыйбадәтханәсе
## Шулай ук карарга мөмкин

* Ченнаи даирәсендә Милли Әһәмияткә Ия Һәйкәлләр Исемлеге
# Чешмекөй (Каш)

Чешмекөй (төр. Çeşmeköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Каш илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Зельбах-бай-Хамм

Зельбах-бай-Хамм — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Зельбах-бай-Хамм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,41 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 195 метр биеклектә урнашкан.
# Лукезина (Ферара)

Лукезина — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Йоланда-ди-Савоя өязендә урнашкан торак пункт.

# Лукезина (Ферара)
## Географиясе

Лукезина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Лукезина (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Эль Манго (Уизуко де лос Фигероа)

Эль Манго — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Уицуко-де-лос-Фигероа муниципалитеты составына керә.

# Эль Манго (Уизуко де лос Фигероа)
## Географиясе

Эль Манго Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Эль Манго (Уизуко де лос Фигероа)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Эль Манго (Уизуко де лос Фигероа)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Бродавка

Бродавка (белар. Бродаўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Барысавский районында урнашкан авыл.

# Бродавка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (6736) Marchare

(6736) Marchare (лат. Marchare) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6736) Marchare
## Тарихы

1993 елның 1 мартында Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 EF» саналган.
# Лланелли

Лланелли (ингл. Llanelli, Велс. Llanelli) — Велснең Кармартеншир бүлгесендә урнашкан шәһәр.

# Лланелли
## Тарих

Урта гасырларда нигезләнгән.

# Лланелли
## Кардәш шәһәрләр

* Ажен, Франция
# Вя Йаданца I (Беневенто)

Вя Йаданца I — Италиянең Кампания төбәге Камполаттаро өязендә урнашкан торак пункт.

# Вя Йаданца I (Беневенто)
## Географиясе

Вя Йаданца I Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Вя Йаданца I (Беневенто)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ботей

Ботей (фр. Beautheil) — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
# (14117) 1998 QD42

(14117) 1998 QD42 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14117) 1998 QD42
## Тарихы

1998 елның 17 августында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 QD42» саналган.
# Нича (Белуно)

Нича — Италиянең Венеция төбәге Borgo Valbelluna өязендә урнашкан торак пункт.

# Нича (Белуно)
## Географиясе

Нича Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Нича (Белуно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гури (Слупецкий повяты)

Гури — Польшаның Великопольское воеводалыгы Стшалково гминасында урнашкан авыл.

# Гури (Слупецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# ZFP2

ZFP2 (ингл. ZFP2 zinc finger protein һәм Zinc finger protein 2 homolog) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сент-Етьенн-Валле-Франсез

Сент-Етьенн-Валле-Франсез (фр. Saint-Étienne-Vallée-Française, фр. Vallée-Libre һәм фр. Val-Libre) — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
# Аранды

Аранды (каз. Аранды) — Казакъстанның Кызылорда өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Аранды
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Хәлил Сафин

Сафин Хәлил Мәсгүт улы (1 июль 1963 ел) — галим-инженер‑гидротехник, югары мәктәп укытучысы. Башкортстан Фәннәр академиясе академигы (2016), авыл хуҗалыгы фәннәре докторы (2003), профессор (2006).

# Хәлил Сафин
## Биографиясе

Хәлил Мәсгуть улы Сафин 1963 елның 1 июлендә Башкорт АССР ы Әбҗәлил районының (хәзер Башкортстан Республикасының Бөрҗән районы) Колгына авылында туган.
1980 елда Амангилде урта мәктәбен тәмамлый. 1980—1985 елларда Башкортстан авыл хуҗалыгы институтында укый.
Эш урыннары: 1985 елдан — Башкортстан авыл хуҗалыгы институтында ассистент; 1986—1988 елларда — ВЛКСМ-ның Әбҗәлил район комитетының 2-нче секретаре; 1988—1989 елларда — КПСС-ның Әбҗәлил район комитеты инструкторы; 1989—1992 елларда — Әбҗәлил районы «Урал» совхозының партком секретаре; 1992—1993 елларда — Әбҗәлил районы Әлмөхәмәт авыл Советы башкарма комитеты рәисе; 1993—1995 елларда — Әбҗәлил районы «Кызылъяр» крестьян хуҗалыклары ассоциациясенең директоры; 1995—1997 елларда — Башкортстан Авыл хуҗалыгы гыйльми-тикшеренү институтының «Әбҗәлил» тәҗрибә-җитештерү хуҗалыгы директоры; 1997—1999 елларда — Башкортстан Авыл хуҗалыгы гыйльми-тикшеренү институтының өлкән гыйльми хезмәткәре; 1999—2000 елларда — Башкортстан Авыл хуҗалыгы гыйльми-тикшеренү институтының лаборатория мөдире; 2000—2008 елларда — Башкортстан Авыл хуҗалыгы министрлыгының фән һәм тышкы бәйләнешләр бүлеге начальнигы.
Хәлил Сафинның гыйльми эшчәнлек өлкәләре: үсемлекчелек, азык җитештерү, җирләрне сугару һәм киптерү; җир эшкәртү системалары; туфракның уңдырышлылыгы.

# Хәлил Сафин
## Хезмәтләре

Сафин Х. М. «Оптимизация технологии возделывания кормовых культур на орошаемый землях Южного Урала» диссертация доктора сельскохозяйственные наук : 06.01.09.- Уфа, 2003.- 439 с.: ил. РГБ ОД .
# DNAJB6

DNAJB6 (ингл. DnaJ heat shock protein family (Hsp40) member B6 һәм DnaJ homolog subfamily B member 6) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сан Николо (Теренто)

Сан Николо — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Терраньйоло өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Николо (Теренто)
## Географиясе

Сан Николо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Николо (Теренто)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# PHLPP2

PHLPP2 (ингл. PH domain and leucine rich repeat protein phosphatase 2) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ивкина (елга)

Ивкина — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Быстрица елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 104 км.

# Ивкина (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300312111100034655
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103465
* Бассейн коды — 10.01.03.003
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# NGC 4726

NGC 4726 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4726
## Тарихы

Әлеге галактика 1882 елда Алмания астрономы Эрнст Вильгельм Леберехт Темпель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Гөкчеоглу (Алпу)

Гөкчеоглу (төр. Gökçeoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Алпу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Лаане (Пыһья-Сакала)

Лаане (эст. Laane) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
# Чубуккөй (Гөйнүк)

Чубуккөй (төр. Çubukköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Гөйнүк илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Бургоне (Болцано)

Бургоне — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Мартелло өязендә урнашкан торак пункт.

# Бургоне (Болцано)
## Географиясе

Бургоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Бургоне (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Charlie Hebdo

Charlie Hebdo (Şarli Ebdo dip yañğırıy) - Frantsiä satirik atnalıq jurnalı, här çärşämbedä çığa.
Karikaturalar, reportajlar, fiker alışular, mäzäklär bastıra.
Yış qına Dingä qarşı kisken qaraşlı mäsxäräle surätlär bastıra.
1969 yılda çığa başlıy, 1981 yılda yabıla, 1992 yılda torğızıla.
Baş möxärrirläre: Fransua Kavanna (1969—1981), Filip Val (1992—2009), Stefan Şarbonye (2009—2015).
İslam häm Xristianlıq iñ qäderle simvollarına qarşı xurlıqlı, mäsxäräle karikaturalar bastıra, şul isäptän Möxämmäd Päyğämbärenä qarşı.

# Charlie Hebdo
## Höcüm

2015 yılnıñ 7 ğinwarında jurnal näşriätenä qarşı qorallı höcüm näticäsendä 12 keşe üterelgän, şul isäptän ike politsiäle. Häläk bulğannar arasında rässamnar-karikaturaçılar: Stefan Şarbonye, Jan Kabü, Jorj Volinski, Bernar Verlak.
# Ниас теле

Ниас теле - Австронезия телләр гаиләсенә кергән тел. Язуы латиница язуына нигезләнгән. Ниас телендә өч диалект бар.