yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Суха-Весь

Суха-Весь — Польшаның Подлясье воеводалыгы Рачки гминасында урнашкан авыл.

# Суха-Весь
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шолакорда

Шолакорда (каз. Шолақорда) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Шолакорда
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Мест

Мест (фр. Mestes) — Франциянең Коррез департаментына караган коммуна, Миди-Коррезьен кантонына карый.

# Мест
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11,45 км².
# Нумата (шәһәр)

Нумата (яп. 沼田市) — Япония дәүләтенең Гумма префектурасында урнашкан шәһәр.

# Нумата (шәһәр)
## Тарихы

Нумата шәһәре 1954 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.

# Нумата (шәһәр)
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 52319 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 118 кеше тәшкил иткән.

# Нумата (шәһәр)
## Географиясе

Шәһәр территориясе 443.37 км² тәшкил итә.

# Нумата (шәһәр)
## Кардәш шәһәрләр

* Симода, Япония
# Елизавета Быкова

Елизавета Иван кызы Быкова (рус. Елизавета Ивановна Быкова, 4 ноябрь 1913 ел, Боголюбово авылы, хәзерге Владимир өлкәсе — 8 март, 1989, Мәскәү) — тарихта шахмат буенча өченче дөнья чемпионы–хатын-кыз (1953-56, 1958-62), атказанган спорт мастеры (1953), халыкара гроссмейстер (1976). Журналист.

# Елизавета Быкова
## Биографиясе

Елизавета Иван кызы Быкова 1913 елның 4 ноябрендә хәзерге Владимир өлкәсенең Боголюбово авылында зур крестьян гаиләсендә туган (унөч бала арасыннан, кызганычка каршы, өчесе генә исән калган). Башлангыч сыйныфны тәмамлый һәм олы абыйсы Василий янына Мәскәүгә күченә. Анда ул беренче тапкыр шахмат белән таныша һәм 14 яшендә мәктәп ярышларында катнаша. Сергей Белавенец һәм Николай Рюминда шөгыльләнә. Елизавета Быкованың шахмат биографиясенең башын 1935 ел дип санарга мөмкин.
Беренче уңышка Мәскәү чемпионатында ирешә (1937, 3 нче урын), алты тапкыр Мәскәү чемпионы (1938-52) һәм өч тапкыр СССР чемпионы (1947, 1948, 1950).
Бөек Ватан сугышы вакытында ул полиграфия предприятиеләрендә эшли башлый, Мәскәү хастаханәләрендә лекцияләр укый һәм күмәк шахмат уены сеанслары үткәрә, аның инициативасы белән шахматчы кызлар госпитальгә шефлык итәләр.
1953 елда ул дөнья чемпионаты матчында 8: 6 исәбе белән Людмила Руденконы җиңә. 1950 еллар ахыры - 1960 еллар башында Мәскәүдә ул дөнья чемпионаты өчен өч матч уйный (1958 һәм 1960 елларда Ольга Рубцова һәм Кира Зворкинага каршы). 1962 елда ул Нона Гаприндашвилидан җиңелә. Ул — 1970 еллар ахырына кадәр Мәскәү турнирларында чыгыш ясый.
Аны Хованское зиратында җирлиләр.

# Елизавета Быкова
## Бүләкләре

* «Хөрмәт билгесе» ордены
* Владимир өлкәсе Боголюбово бистәсенең мактаулы гражданы

# Елизавета Быкова
## Хәтер

2012 елда Владимирда «Елизавета Быкова мемориалы» инициатива төркеме төзелә, аның максаты — Боголюбово бистәсендә скульптор Илья Шанин эшенең һәйкәлен кую була. Инициатива төркеме шул исемдәге сайт булдырган — memorialbykovoi.ru.
2013 ел ФИДЕ тарафыннан «Елизавета Быкова елы» дип игълан ителә.

# Елизавета Быкова
## Китаплар

* Соревнования на первенство мира по шахматам среди женщин : К Междунар. женскому шахматному турниру 1955 г. в Москве / Быкова Елизавета Ивановна. — М.: ФиС, 1955. — 48 с.: ил.
* Вера Менчик : [Первая чемпионка мира по шахматам] / Быкова Елизавета Ивановна. — М.: ФиС, 1957. — 169 с.: ил.
* Советские шахматистки / Быкова Елизавета Ивановна. — М.: ФиС, 1957. — 328 с.: ил.
# Самукалан (Везиркөпрү)

Самукалан (төр. Samukalan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Везиркөпрү илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Плавце (Сербия)

Плавце (серб. Плавце) — Сербиянең Ябланич округы Бойник җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Плавце (Сербия)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 286 метр биеклектә урнашкан.

# Плавце (Сербия)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Готорн (Калифорния)

Готорн — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.

# Готорн (Калифорния)
## Тарихы

Готорн шәһәре 12 июль 1922 елда нигезләнгән.

# Готорн (Калифорния)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 15,779285 км², 15,779291 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 72 Фут биеклектә урнашкан.
# NGC 3707

NGC 3707 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3707
## Тарихы

Әлеге галактика 1878 елда Алмания астрономы Эрнст Вильгельм Леберехт Темпель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Акташ (елга)

Акташ — Татарстан территориясеннән ага торган елга биләмәләрендә ага. Дала Зәе елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Әлмәт районы территориясеннән ага. Елга башы Дербеден авылыннан 3 км төньяк-көнчыгыштарак, тамагы Рус Акташы посёлогы янында. Елга башының абсолют биеклеге 250 м, тамагыныкы — 80 м. Су җыелу мәйданының урманлылыгы 31%. Акташның 1 дән алып 3 км га кадәр озынлыктагы 3 кушылдыгы бар. Елга челтәренең тыгызлыгы 0,35 км/км². Туклануы катнаш, күбесенчә кар сулары исәбенә туена. Җир асты туендыру модуле 0,3-0,5 л/с•км². Гидрологик режимы ташу вакытында су муллыгы һәм җәен нык саегуы белән характерлана. Бассейнда еллык су агымының уртача күпьеллык катламы 125 мм, ташу агымы катламы 65 мм. Язгы ташу, гадәттә, март ахыры — апрельнең беренче көннәрендә башлана, ноябрь башында туңа. Елга тамагында суының иң аз вакытындагы уртача күпьеллык чыгымы 0,072 м³/с. Ел дәвамында суы бик каты (9-12 мг-экв/л). Гомуми минеральләшүе язын 200-300 мг/л, кышын һәм җәен 500-700 мг/л. Су ресурслары хуҗалык максатларында кулланыла.

# Акташ (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010101512111100029485
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102948
* Бассейн коды — 10.01.01.015
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Бенешть (Белиу, Арад)

Бенешть — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. Белиу (коммуна) коммунасына карый.

# Бенешть (Белиу, Арад)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 145 метр биеклектә урнашкан.
# Буковиця (Ренче-Вогрско)

Буковиця — Словениянең Ренче-Вогрско җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Буковиця (Ренче-Вогрско)
## Географиясе

Мәйданы — 2,18 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 56,4 метр биеклектә урнашкан.
# Пештәсәр

Пештәсәр (әзери. Peştəsər) — Әзербайҗанның Ярдымлы районына караган авыл.
# Пенсильвания алман теле

Пенсильвания Алман теле ул АКШ-ының 30 штатында һәм Канаданың Онтариода якынча 300 000 кеше сөйләшә торган тел. Күчеп килгән Алманнар Лютеран һәм Реформат булганнар.
Беренче алманнар 1683 елда Пенсилваниягә килгән. Шул елда алар Филадельфиядә алман шәһәрчеге нигезләгәннәр. Беренче алман яшәүчеләрнең җитәкче кешесе Франц Даниэль Пасториус булган. Шуннан соң буыннарда алман теле диалектлары һәм инглиз теле диалектлары кушылмасын булдырылган булган. Бу тел Пенсильвания Алман теле дип атала башлаган. Ул Пенсильвания Дейчланд дигән урында сөйлшелгән. Яшәүчеләрнең Курпфальц яки Пфальцтан булган. Еш аларны "Пэльцер" дип атаганнар. Пенсильвания Алман телендә урын атамалары бар.

# Пенсильвания алман теле
## Пенсильвания алман теле әдәбияты

Пенсильвания алман телендә беренче язылган китап Mariye Lied булган. 1835 елда Эмануэль Рондталер тарафыннан шигырь язылган булган. Шуннан соң йөзләрчә шигырь һәм хикәя язылган булган.
# Воля-Забежовска

һәм
Воля-Забежовска — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Неполомице гминасында урнашкан авыл.

# Воля-Забежовска
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ам Касеракер (Болцано)

Ам Касеракер — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Ренон өязендә урнашкан торак пункт.

# Ам Касеракер (Болцано)
## Географиясе

Ам Касеракер Альп тауларында, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Ам Касеракер (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ангвиллара-Сабация

Ангвиллара-Сабация — Италиянең Лацио төбәгендә урнашкан коммуна. Рим провинциясе составына керә.

# Ангвиллара-Сабация
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 195 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Брачано, Кампаньано-ди-Рома, Черветере, Фьюмичино, Тревиньано-Романо һәм Рим коммуналары белән чиктәш.
# Френе-ан-Ре

Френе-ан-Ре (фр. Fresnay-en-Retz) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Луара департаментында урнашкан.
# (2953) Вышеславия

(2953) Вышеславия (лат. Vysheslavia) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2953) Вышеславия
## Тарихы

1979 елның 24 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 SV11» саналган.
# Вя Лорето е Карайола (Пистоя)

Вя Лорето е Карайола — Италиянең Тоскана төбәге Пистоя өязендә урнашкан торак пункт.

# Вя Лорето е Карайола (Пистоя)
## Географиясе

Вя Лорето е Карайола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вя Лорето е Карайола (Пистоя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кра-сюр-Ресуз

Кра-сюр-Ресуз (фр. Cras-sur-Reyssouze) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Аттинья кантонына карый.

# Кра-сюр-Ресуз
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 13,83 км².
# Канувиль

Канувиль (фр. Canouville) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Гали Закиров

* Гали Закиров (1910-1944), Советлар Берлеге Каһарманы.
* Гали Закиров (1911-1973), дини-мәдәни оешма рәисе (Швеция).
* Гали Закиров (1928), педагог.
# Ылыкайнак (Олур)

Ылыкайнак (төр. Ilıkaynak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Олур илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Белфаст (сан алу урыны, Нью-Йорк)

Белфаст — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Белфаст (сан алу урыны, Нью-Йорк)
## Географиясе

Белфаст халык санын алу урыны мәйданы — 3,656877 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1309 Фут биеклектә урнашкан.
# Ң

Ң, ң («койрыклы Н») — кирилл әлифбасының хәрефе; татар әлифбасының унсигезенче хәрефе. Күбесенчә төрки телләрдә кулланыла.
авазны белдерә (чыгарма: кильдин саам телендә авазны белдерә).

# Ң
## Төрле әлифбаларда

| Әлифба | № | Аваз |
| казакъ әлифбасы | 19 | ŋ |
| татар әлифбасы | 18 | ŋ |
| башкорт әлифбасы | 19 | ŋ |
| калмык әлифбасы | 19 | ŋ |
| кыргыз әлифбасы | 16 | ŋ |
| кильдин саам әлифбасы | | n̥ |
| дуңган әлифбасы | 18 | ŋ |
| тува әлифбасы | 16 | ŋ |
| хакас әлифбасы | 18 | ŋ |
| төрекмән әлифбасы | 17 | ŋ |
| якут әлифбасы | 18 | ŋ |

# Ң
## Алмашулар

* Төркмән латыйн әлифбасында «Ň, ň» хәрефе кулланыла.
* Татар латыйн әлифбасында «Ꞑ, ꞑ» хәрефе кулланыла.

# Ң
## Юникодта

| Хәреф | Код | Исеме |
| Баш хәреф | 04A2 | CYRILLIC CAPITAL LETTER EN WITH DESCENDER |
| Юл хәрефе | 04A3 | CYRILLIC SMALL LETTER EN WITH DESCENDER |

# Ң
## Охшаган хәрефләр

* Ӊ
* Ӈ
* Ҥ
* Ñ
* Ŋ
* (койрыклы N)
# Ружана (Сьредский повяты)

Ружана — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Уданин гминасында урнашкан авыл.

# Ружана (Сьредский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Добковице (Түбән Силезия воеводалыгы)

һәм
Добковице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Кобежице гминасында урнашкан авыл.

# Добковице (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# CST7

CST7 (ингл. Cystatin F) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Матюшино (Тәүде шәһәр округы)

Матюшино (рус. Матюшино) — Свердловск өлкәсенең Тәүде шәһәр округы составына керүче авыл.

# Матюшино (Тәүде шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Матюшино (Тәүде шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
# Сан Лукас (Сан Мигел де Альенде)

Сан Лукас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Мигель-де-Альенде муниципалитеты составына керә.

# Сан Лукас (Сан Мигел де Альенде)
## Географиясе

Сан Лукас Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Лукас (Сан Мигел де Альенде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Лукас (Сан Мигел де Альенде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Сенфорд (Нью-Йорк)

Сенфорд — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сенфорд (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Сенфорд (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 91,02 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 350 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Церъе (Байина Башта)

Церъе (серб. Церје ) — Сербиянең Златибор округы Баина-Башта җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Церъе (Байина Башта)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 632 метр биеклектә урнашкан.

# Церъе (Байина Башта)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# HD22280

HD22280 — Сәвер йолдызлыгында урнашкан A0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,64 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Ла-Рошет (Ардеш)

Ла-Рошет (фр. La Rochette) — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
# Дубнице

Дубнице (чех. Dubnice) — Чехиянең Либерец крае Ческа-Липа һәм Q89581435? районында урнашкан авыл.

# Дубнице
## Географиясе

Мәйданы — 15,827178 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 313 метр биеклектә урнашкан.

# Дубнице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Дубнице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Дубнице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1268 |
| 1880 | 1163 |
| 1890 | 1072 |
| 1900 | 1078 |
| 1910 | 1057 |
| 1921 | 1007 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 947 |
| 1950 | 588 |
| 1961 | 499 |
| 1970 | 479 |
| 1980 | 460 |
| 1991 | 508 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 523 |
| 2014 | 651 |
| 2016 | 657 |
| 2017 | 638 |
| 2018 | 649 |
| 2019 | 644 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 652 |
| 2021 | 650 |
| 2021 | 627 |
| 2022 | 632 |
| 2023 | 624 |
| 2024 | 631 |
# Памуклу (Чермик)

Памуклу (төр. Pamuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чермик илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вяликае Сяло (Шаркавшчынский районы)

Вяликае Сяло (белар. Вялікае Сяло) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шаркавшчынский районында урнашкан авыл.

# Вяликае Сяло (Шаркавшчынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Заря (Архангель районы)

Заря — Башкортстанның Архангель районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453032, ГАТОБК коды — 80203813005.

# Заря (Архангель районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 294 кешенең яшәве мәгълүм.
# Кече Туры

Кече Туры (рус. Малые Туры) — Киров өлкәсенең Суна районында урнашкан авыл.

# Кече Туры
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Кече Туры
## Сәгать поясы

Кече Туры Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Кече Туры
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Главна

Главна (чех. Hlavná) — Чехиянең Пардубице крае Жампах (Усти над Орлици) районында урнашкан авыл.

# Главна
## Географиясе

Мәйданы — 1,247 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Главна
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Главна
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Главна
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 206 |
| 1880 | 194 |
| 1890 | 210 |
| 1900 | 200 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 205 |
| 1921 | 161 |
| 1930 | 156 |
| 1950 | 76 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 87 |
| 1970 | 73 |
| 1980 | 56 |
| 1991 | 44 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 38 |
| 2011 | 36 |
| 2021 | 39 |
# Үтәмеш (мәгънәләр)

Үтәмеш — топоним.
* Үтәмеш, Апас районы авылы.
* Үтәмеш, Тәтеш районы авылы.
# Белински районы

Белинский районы (рус. Белинский район) — Пенза өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Белинский шәһәре.

# Белински районы
## Халык

Милли состав (2010): урыслар (84,2%), мордва (9,4%), татарлар (4,5%).

# Белински районы
## Административ бүленеш

Белинский районы составына 1 шәһәр һәм 10 авыл җирлеге керә.
# Дубровина

Дубровина (белар. Дубровіна) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.

# Дубровина
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Мьяльяно

Мьяльяно — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Биелла провинциясе составына керә.

# Мьяльяно
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 520 метр биеклектә урнашкан. Сальяно-Микка, Андорно-Микка һәм Толленьйо коммуналары белән чиктәш.
# 427 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 427 — Милади тәкъвим буенча V гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 427 — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
* 427 — сан.
# Аполлон-5

Аполлон-5 (ингл. Apollo 5) — ай модуле белән Аполлон сериясендәге космик корабның икенче очышы. Эксперименталь очыш пилотсыз режимда узган.

# Аполлон-5
## Очыш бурычлары

Аполлон-5 миссиясе ай модулен ачык космос шартларында сынаудан гыйбарәт. Аерым алганда, модульнең двигатель җайланмалары тикшерелә, аларда төшү һәм күтәрелү өчен аерыла торган баскычлар була. Шул ук вакытта, утырту баскычы көйләнә торган тарту белән ракета двигателе кулланылган беренче баскыч була.

# Аполлон-5
## Эмблемасы

Эмблемада ай модуле утырту баскычын төшереп җибәргәндә күрсәтелгән. Модульнең уң ягында ай сурәтләнгән. Әлеге проект өчен эмблеманы Grumman Aircraft компаниясендә ясаганнар, ул Ай өслегенә кешеләрне төшерер өчен билгеләнгән ай модулен проектлаган һәм төзегән.

# Аполлон-5
## Очыш

Ай корабы белән Сатурн-1б SA-204 Ракета-ташучысы (гомуми авырлыгы 14 380 кг) 1968 елның 22 гыйнварында 22:48:09 UTC сәгатьтә старт ала. Кораб ИСЗ орбитасына перигее биеклеге 163 км, апогее 222 км ай модуле адаптердан аерылгач, модуль 167 х 222 км орбитасында була.
Сынаулар кысаларында ай корабының утырту баскычының сыеклык ракета двигателе ике тапкыр кулланылырга, ай корабының баскычларын аерып куярга, ай өслегеннән икенче баскыч күтәрелгәндә двигатель җайланмасының эш шартларын модельләштерергә каралган.
Тимер юлны беренче тапкыр эшләтеп җибәрү уңышсыз була: двигатель планлаштырылган 38 секунд урынына нибары 4 СЕКУНД эшли. Алдагы ике кертү Яхшы үтте. Очыш двигатель җайланмасының сынаулары да уңышлы үтә. Ай корабының ИСЗ орбитасында очыш сынаулары 8 сәгать дәвам итә.
# Володжа (Лодзь воеводалыгы)

һәм
Володжа — Польшаның Лодзь воеводалыгы Нове-Островы гминаcында урнашкан авыл.

# Володжа (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Илдар Фазлетдинов

Фазлетдинов Илдар Камил улы (5 июнь 1978 ел) − галим-филолог, журналист. 2001 елдан «Кызыл таң» гәзитенең сәясәт бүлеге мөхәррире. Башкортстанның атказанган матбугат һәм киңкүләм мәгълүмат хезмәткәре, филология фәннәре кандидаты. Шәһит Ходайбирдин исемендәгк премия лауреаты (2003).

# Илдар Фазлетдинов
## Биографиясе

Илдар Камил улы Фазлетдинов 1978 елның 5 июнендә Башкорт АССР-ының Бәләбәй районы Тозлы Куыш авылында туган. Ата-анасые укытучылар. Шигыйрьләрен бала чагынан яза башлый. Алар «Башкортстан пионеры» газетасында даими басылып торган.
Мәктәпне тәмамлагач, Башкорт дәүләт университеты филология факультетының татар-рус бүлегенә укырга кергән. Шунда ук 2003 елда аспирантура тәмамлый.
Хезмәт юлын 1998 елда «Өмет» газетасында башлаган. 2001 елдан «Кызыл таң» газетасында эшли. Сәясәт һәм милли проблемалар бүлеге мөдире. 2003 елда сәяси-иҗтимагый мәкаләләре өчен Шәһит Ходайбирдин исемендәге республика премиясына лаек була. 2013 елда - «Кызыл таң»газетасы лауреаты. Илдар Фазлетдинов 1999 елдан Журналистлар берлеге әгъзасы, филология фәннәре докторы кандидаты.
РФ «Халык санын алуны оста оештырган өчен» медале белән бүләкләнгән. «Акчарлак» альманахында 2001 елда аның шигырьләре басылган, ә аерым шигырь җыентыклары әлегә юк.
# Ам Гризбах (Болцано)

Ам Гризбах — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Валле-Аурина өязендә урнашкан торак пункт.

# Ам Гризбах (Болцано)
## Географиясе

Ам Гризбах Альп тауларында, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Ам Гризбах (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (20481) Sharples

(20481) Sharples — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20481) Sharples
## Тарихы

1999 елның 14 июлендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 NW37» саналган.
# Пурю-Сен-Реми

Пурю-Сен-Реми (фр. Pouru-Saint-Remy) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Восточный Седан кантонына карый.

# Пурю-Сен-Реми
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10.19 км².