yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Тшебув (Суленцинский повяты)

Тшебув — Польшаның Любуш воеводалыгы Суленцин гминасында урнашкан авыл.

# Тшебув (Суленцинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Понте ала Навета (Пиза)

Понте ала Навета — Италиянең Тоскана төбәге Кальчиная өязендә урнашкан торак пункт.

# Понте ала Навета (Пиза)
## Географиясе

Понте ала Навета Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Понте ала Навета (Пиза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сильвестер (Висконсин)

Сильвестер — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сильвестер (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 35,9 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 266 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Боянув (Карпатасты воеводалыгы)

Боянув — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Боянув гминасында урнашкан авыл.

# Боянув (Карпатасты воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Паповцы (Вилейский районы)

Паповцы (белар. Папоўцы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Вилейский районында урнашкан авыл.

# Паповцы (Вилейский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Питьегуа

Питьегуа (исп. Pitiegua) — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Питьегуа
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 19,75 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 846 метр биеклектә урнашкан.
# Визан

Визан (фр. Visan) — Франциянең Воклюз департаментына караган коммуна.

# Визан
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 41,07 км².
# Рич (округ, Юта)

Рич — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Рэндольф шәһәре.

# Рич (округ, Юта)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1864 елда оештырыла.

# Рич (округ, Юта)
## Территориясе

Округ мәйданы 2813,7 км² тәшкил итә.
# Элмаҗык (Решадие)

Элмаҗык (төр. Elmacık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Решадие илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Эстерица (кратер)

Эстерица (лат. Esterica) — Венера планетасының 36°48′ к. к. 3°36′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 3,6 километр озынлыкта булган кратеры.

# Эстерица (кратер)
## Исеме

Эстерица кратеры румын хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# NGC 6751

NGC 6751 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6751
## Тарихы

Әлеге галактика 1863 елда Алмания астрономы Albert Marth тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 121.92 см (48 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# SMIM3

SMIM3 (ингл. Small integral membrane protein 3) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Маями-Бич

Маями-Бич — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан шәһәр.

# Маями-Бич
## Тарихы

Маями-Бич шәһәре 26 март 1915 елда нигезләнгән.

# Маями-Бич
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 39,414777 км², 39,297171 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 метр биеклектә урнашкан.
# Мазер-Лезон

Мазер-Лезон (фр. Mazères-Lezons) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# Туфо (Латина)

Туфо — Италиянең Лацио төбәге Минтурно өязендә урнашкан торак пункт.

# Туфо (Латина)
## Географиясе

Туфо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Туфо (Латина)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Паповка (Бялыницкий районы)

Паповка (белар. Папоўка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.

# Паповка (Бялыницкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Ятра

Ятра (белар. Ятра) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.

# Ятра
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Бәдиргала

Бәдиргала (әзери. Bədirqala) — Әзербайҗанның Гусар районына караган авыл.
# Bäräñge täkäse

Bäräñge täkäse ul töçe qamırdan äzer länä torğan bökkän.
Bäräñgene borçaq zurlığında bik waq itep turıylar, toz belän uılğan qara borıç salıp yaxşılap bolğatalar. Bäräñgegä turalğan başlı suğan belän berär nindi tämlätkeç ülän salırğa mömkin. Töçe qamırdan uç töbe zurlığında bökkännär yasap miçkä tığalar. Peşkän täkälärne qaynar kileş urtağa yarıp, bäräñgene qanat belän eretelgän atlan may belän maylıylar.
# Екс (Коррез)

Екс — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.
# Градище-при-Дивачи

Градище-при-Дивачи — Словениянең Дивача (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Градище-при-Дивачи
## Географиясе

Мәйданы — 2,48 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 465,3 метр биеклектә урнашкан.
# Травезио

Травезио — Италиянең Фриули-Венеция-Джулия төбәгендә урнашкан коммуна. Порденоне провинциясе составына керә.

# Травезио
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 226 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Кастельново-дель-Фриули, Медуно, Пинцано-аль-Тальяменто, Секуальс һәм Трамонти-ди-Сотто коммуналары белән чиктәш.
# FRMD5

FRMD5 (ингл. FERM domain containing 5, FERM domain containing 5, isoform CRA_e һәм FERM domain-containing protein 5) — кешенең 15-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Эль Патолито Дос (Сан Дьего де ла Унион)

Эль Патолито Дос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Диего-де-ла-Унион муниципалитеты составына керә.

# Эль Патолито Дос (Сан Дьего де ла Унион)
## Географиясе

Эль Патолито Дос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Патолито Дос (Сан Дьего де ла Унион)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Патолито Дос (Сан Дьего де ла Унион)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Рок-Айленд (округ, Иллинойс)

Рок-Айленд — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Рок-Айленд шәһәре.

# Рок-Айленд (округ, Иллинойс)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1831 елда оештырыла.

# Рок-Айленд (округ, Иллинойс)
## Территориясе

Округ мәйданы 1108 км² тәшкил итә.
# Франсар

Франсар (фр. Fransart) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Мумҗучифтлиги (Елдызэли)

Мумҗучифтлиги (төр. Mumcuçiftliği) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Елдызэли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Яр Малинов

Яр Малинов — Россия территориясеннән ага торган елга. Белгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Плотва елгасының уң ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.

# Яр Малинов
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Северский Донец елгасы, елга башыннан РФ менән Украина чигенә чаклы Оскол һәм Айзар елга бассейнын кертмичә. Кече елга бассейны — Северский Донец (су бассейнының Россия бүлеге), елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 05010400112107000010924
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 107001092
* Бассейн коды — 05.01.04.001
* ГӨ буенча саны — 07
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Масерье Ферети (Изерния)

Масерье Ферети — Италиянең Молизе төбәге Форнелли өязендә урнашкан торак пункт.

# Масерье Ферети (Изерния)
## Географиясе

Масерье Ферети Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Масерье Ферети (Изерния)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Югары Акбаш (Кушнарин районы)

Югары Акбаш — Башкортстанның Кушнаренко районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452251, ОКАТО коды — 80240890003.
# Сечел (коммуна, Харгита)

Сечел — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан коммуна.

# Сечел (коммуна, Харгита)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 77,3 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Сечел, Шоймушу-Маре, Шоймушу-Мик, Уйлак һәм Видекут авыллары урнашкан.
# Үлмәскол Шакиров

Үлмәскол Шакиров – Сәвитлар Берлеге каһарманы.
Үлмәскол Шакир улы Үлмәсколов 1922 елда Ɵфə губернасының Бөре өязе Асау авылында игенче гаиләсендә дөньяга килә (хәзер Башкортстанның Балтач районы). Җиденче сыйныфны тәмамлагач, „Үрнәк” колхозында эшли. 1941 елның июль аенда Кызыл әрме сафларына алына.
1941 елның ʜаябеp аеннан ут эчендә. Беренче Балтыйк буе фронты 179 укчы дивизиянең 259 полкында взвод командиры ярдәмчесе булып хезмәт итә. Өч тапкыр яраланып госпитальдә дәваланды. Моңа кадәр аның бер мидәл алганы да булмады.
179 дивизия Литваны фашистлардан тазарту өчен сугыш алып бара. Шакировның отделениесенә стратегик әһәмияткә ия күперне саклау бурычы куела. Көтмәгәндә күпергә немецлар һөҗүм итә. Аяусыз сугыш башлана, cиржаʜ Шакиров берүзе кала. Ул сугышчан бурычны намус белән үти. Төп көчләр килгәнче фашистларны үткәрми. Шуның белән күперне шартлатудан саклап кала. Өлкән cиржаʜ Шакиров уйга кала, „Шул əпирәcәне үтәгән өчен югары бүләккә лаек булдыммы икән?”, – дип уйлый. Алай дисәң, андый гына алышларны Үлмәс үз башыннан күп кичерде бит инде.
1944 елның 2 июнь көне. Беларусны азат итү өчен каты сугышлар бара. Дошман оборонасын өзү, Шумилино-Витебск шоссесена чыгып, бу үзәк трассада ныгынырга приказ бирелә.
Үлмәс Шакиров хезмәт иткән взвод дошманның көчле утына эләгә. Взвод командирын дошман уты теткәләп бетерә. Ул һәлак була. Сугышчылар аптырап калалар. Өлкән cиржаʜның взвод белән җитәкчелекне үзе алып, „Алга, Ватан өчен” дип атакага күтәрүе генә хәлне үзгәртә. Полк дошманның оборонасын өзеп күрсәтелгән районда ныгына. Дошман ничек кенә булса да, үз позициясен алырга тырышып, контрһөҗүмгә күчә. Шакиров взводы 3 контрһөҗүмне кире кага. Якташыбыз бу сугышта 15 фашистның гомерен өзә. Менә шушы батырлыгы өчен аңа Сәвитлар Союзы Герое исеме бирелә һәм Ленин ypдиʜы һәм 4135 номерлы Алтын йолдыз медале тапшырыла.
1944 елның июль ае. Көнбатыш Двина елгасын Кызыл әрме күп югалтулар белән булса да кичә. Өлкән cиржаʜ Үлмәс Шакиров взводы 13 кешедән торган дошман төркеменә юлыга. Килеп туган хәлне тизгенә аңлап якташыбыз төркемгә граната ыргыта. Шартлау яңгырый. „Хенде хох!” боерыгы яңгырый. Шартлаудан ике фашист үтерелә, ә калганнары кулларын күтәрәләр. Шулай итеп, райондашыбыз, 2 əфисәpдан һәм 9 солдаттан торган төркемне кулга алып, үзебезнекеләргә тапшыра.
Үлмәс Шакирович 1941 елдан башлап, 1945 елга кадәр Ватан сугышында була. Алда язганымча, өч тапкыр яралана, госпитальдә дәваланып, тагын да сафка баса. Дүрт елга якын вакыт эчендә нинди генә алышларны күрмәгән. 1945 елда демобилизациядән соң күп гомерен балалар белән эшләүгә багышлады.
# Глухово

Глухово — Татарстан Республикасының Биектау районындагы авыл.
Почта индексы — 422716.

# Глухово
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.8 °C | -10.8 °C | -5.7 °C | 4.6 °C | 13.5 °C | 18.4 °C | 20.4 °C | 17.8 °C | 12.2 °C | 4.5 °C | -4.6 °C | -10 °C | 4.1 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
# Һади Атласи урамы (Казан)

Һади Атласи урамы (рус. улица Хади Атласи) — Казанның Вахитов районындагы кечкенә урам. Лесгафт белән Чехов урамнары киселешеннән башлана. Вишневский урамы йортларына килеп җитеп тәмамлана. Тарихчы Һади Атласи (1876-1938) исемен йөртә.

# Һади Атласи урамы (Казан)
## Тарих

Элекке исеме Кирпеч Заводы урамы (рус. улица Кирпично-Заводская). 2005 елда Казан администрациясе башлыгы карары белән Чехов белән киселештән башланган өлешенә тарихчы, педагог һәм җәмәгать-сәясәт эшлеклесе, «Себер тарихы», «Казан ханлыгы», «Сөен-бикә» тарихи әсәрләре авторы Һади Мифтахетдин улы Атласи (1876-1938) истәлегенә аның исеме бирелгән.

# Һади Атласи урамы (Казан)
## Шәхесләр

* Гргигорий Медведев, Казан сынлы сәнгать мәктәбе мөдире.
# Урду

У́рду (урду اردو) — Пакьстанда рәсми телләрнең берсе, һинд-аурупа телләренә карый. Хиндустани теленең функциональ стиле. Сөйләм тел дәрәҗәсендә хинди теле белән үзара аңлаеш бар. Шулай ук Һиндстанда 22 рәсми телнең берсе. Барлыгы урду телендә якынча 100 млн кеше сөйләшә дип исәпләнә. Килеп чыгышы XIII гасырга карый.

# Урду
## Лексика

Урду лексикасы һинд лексикасына нигезләнә, шул ук вакытта хинди күбрәк санскрит сүзләрен тәшкил итсә, урдуга фарсы һәм гарәп телләре зур йогынты ясыйлар.
# Җәксонвилл

Джексонвилл (ингл. Jacksonville) — АКШның Флорида штатында урнашкан шәһәр, Дувал бүлгесенең административ үзәге.

# Җәксонвилл
## Тарих

1822 дә нигезләнә.

# Җәксонвилл
## Кардәш шәһәрләр

* Бая-Бланка, Аргентина
* Гебеха, Көньяк Африка Җөмһүрияте
* Инкоу, Кытай
* Куритиба, Бразилия
* Мурманск, Россия (14 июль 1975)
* Нант, Франция
* Сучжоу, Кытай
* Чимботе, Перу
# Арифбей (Арифие)

Арифбей (төр. Arifbey) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Арифие илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гитранкур

Гитранкур (фр. Guitrancourt) — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
# Кедайняй манарасы

Кедайняй манарасы — Литваның үзәгендә урнашкан Кедайняй шәһәренең үзәк паркы территориясендәге манара. Бу манара Литвадагы ике манараның берсе, икенче манара исә Каунас мәчетендә тора.
Кедайняй манарасы рус генералы Эдуард Тотлебен тарафыннан 1880 елда рус-төрек сугышына һәйкәл буларак корылган.
Манара госманлы архитектура үзенчәлекләренә ия, биеклеге 25 метр, балконы бар. Манара очында ярым ай тора. Әлеге манара Литва архитектура мираслары исәбенә кертелгән.
Манараның көньяк-көнчыгыш диварында төрек телендә язу бар:
| ايلدئ زرّين علمه شمسه استغنا بانا آيت نصر عزيز ا مي ايدر ايما بانا اين نجه بويله بئ مانند و بيهمتا بانا قصر جدّين اينرئ شهنشاه بالاجا بانا | طاق ايوان بلندى آسمانه حكيدى آل عثمك بو ولتخانه وار الفتحيدر طول عمريله الوب اودنكزيب سلطنت يازدئ عزت بنده سئ تاريح جبوهر وارينئ |
Ишек башында Корәннең Әл-Бәкара сурәсеннән өзекләтә гарәпчә язу эленгән:
‏مَن ذَا الَّذِي يَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلاَّ بِإِذْنِهِ
man ḏā llaḏī yašfaʿu ʿindahu illā bi iḏnihi
Кем Аның ризалыгыннан башка Аның каршына килер?
# Эль-Гастор

Эль-Гастор (исп. Gastor, El) — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Эль-Гастор
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 27,55 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 520 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Арри (Сомма)

Арри (фр. Arry) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Фимений

Фимений (фр. Fiménil) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Гидоне (Кунео)

Гидоне — Италиянең Пьемонт төбәге Кераско өязендә урнашкан торак пункт.

# Гидоне (Кунео)
## Географиясе

Гидоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гидоне (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лабазна

Лабазна — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга Полуденка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Лабазна
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010101012111100014523
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111101452
* Бассейн коды — 10.01.01.010
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Форани (Кунео)

Форани — Италиянең Пьемонт төбәге Айзоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Форани (Кунео)
## Географиясе

Форани Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Форани (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Линнумәэ

Линнумәэ (эст. Linnumäe) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
# Гавай (округ, Гавай)

Гавайи — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Хило шәһәре.

# Гавай (округ, Гавай)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1905 елда оештырыла.

# Гавай (округ, Гавай)
## Территориясе

Округ мәйданы 10432 км² тәшкил итә.
# Рогувек (Мазовия воеводалыгы)

Рогувек — Польшаның Мазовия воеводалыгы Стары-Люботынь гминасында урнашкан авыл.

# Рогувек (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ле-Мений-ан-Тель

Ле-Мений-ан-Тель (фр. Le Mesnil-en-Thelle) — Франциянең Уаза департаментында урнашкан коммуна.
# Таллыбулак

Таллыбулак — Башкортстанның Ярмәкәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — ?, ГАТОБК коды — ?.
# Згорний Лесковець

Згорний Лесковець — Словениянең Видем (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Згорний Лесковець
## Географиясе

Мәйданы — 1,06 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 227,8 метр биеклектә урнашкан.
# Фердинандка

Фердинандка (чех. Ferdinandka) — Чехиянең Урта Чехия крае Цврчовице районында урнашкан авыл.

# Фердинандка
## Географиясе

Мәйданы — 2,48 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 341 метр биеклектә урнашкан.

# Фердинандка
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Фердинандка
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Фердинандка
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны | Халык саны |
| 2021 | 19 | |
# Шыхлар (Гобустан)

Шыхлар (әзери. Şıxlar) — Әзербайҗанның Гобустан районына караган авыл.
# Дутлуҗа (Һарманҗык)

Дутлуҗа (төр. Dutluca) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Һарманҗык илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Рипа-Керемизий

Рипа-Керемизий — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. Роешть (коммуна) коммунасына карый.

# Рипа-Керемизий
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 350 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Рокафорт

Рокафорт (кат. Rocafort) — Испаниянең Валенсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Рокафорт
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 2,3 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 35 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Каты җисем физикасы
## Кристалл физикасы

* Кристалл
* кристаллография
** Кристаллик рәшәткә
** Кристаллик рәшәткә төрләре
** Кристалларда дифракция
** Кире рәшәткә
** Вигнера – Зейтц оячыклары
** Бриллюэн зонасы
** Базисның структур факторы
** Сибелүнең атом факторы
** Кристалларда бәйләнеш төрләре
*** Ковалент бәйләнеш
*** Металлик бәйләнеш
*** Водородлы бәйләнеш
*** Ван-дер-Ваальс көчләре
* зона структурасы
** үткәрүчәнлек зонасы
** валентлы зона
** Блох теоремасы
** эффектив масса
** Зона структурасын исәпләү ысуллары
*** Көчле бәйләнгән электроннарның якынчалылыгы
* фононнар
* квазикристаллар
* кристалл дефектлары
Аморф җисемнәр

# Каты җисем физикасы
## Электр үткәрүчәнлеге

* металлар
* ярымүткәргечләр
* диэлектриклар
* үтә үткәргечләр
* латтинжер сыеклыгы
* металларның электр үткәрүчәнлеге
* Гальваномагнит күренешләр
** Холл эффекты
*** Квантлы Холл эффекты
** Эттингсгаузен эффекты
** Нернст-Эттингсгаузен эффекты
** Риги-Ледюк эффекты
** Магнетокаршылык
** Гигант магнит каршылыгы
Магнетизм
* парамагнетиклар һәм диамагнетиклар
* ферромагнетизм
** магноннар
* антиферромагнетизм
* Магнит резонансы
* спин пыялалары
* Кондо эффекты

# Каты җисем физикасы
## Фаза күчешләре

* Беренче төр фаза күчешләре
* Икенче төр фаза күчешләре
* Фаза күчешләре. Аларны теоретик тасвирлау ысуллары
** ренормгруппа
*** Блоклы гамильтониан, Каданов үзгәртешләре
*** охшашлыкның термодинамик тәгълиматы
** фаза күчешләренең төгәл чишелүче модельләре
** санлы методлар (фаза күчешләре)
# Кавите (шәһәр)

Кавите (ингл. Cavite) — Филипиннең Кавите правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Кавите (шәһәр)
## Географиясе

Шәһәр Лусон утравында урнашкан.

# Кавите (шәһәр)
## Тарих

Шәһәр статусын 1940 елдан башлап йөртә.

# Кавите (шәһәр)
## Кардәш шәһәрләр

* Сан-Диего, Америка Кушма Штатлары (1969)
* Тайнань, Кытай Җөмһүрияте
* Чильпасинго, Мексика
# Яңа Жатково

Яңа Жатково (рус. Новожатково) — Диңгез буе краеның Михайловка районында урнашкан авыл.

# Яңа Жатково
## Климат

Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.

# Яңа Жатково
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (80%), украиннар (20%).
# Струга (Столинский районы)

Струга (белар. Струга) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Столинский районында урнашкан авыл.

# Струга (Столинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Гамберг (Төньяк Дакота)

Гамберг — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Гамберг (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Гамберг шәһәре елда нигезләнгән.

# Гамберг (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,023296 км², 1,023298 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 472 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эль Агвакате (Коюка де Каталан)

Эль Агвакате — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Каталан муниципалитеты составына керә.

# Эль Агвакате (Коюка де Каталан)
## Географиясе

Эль Агвакате Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Эль Агвакате (Коюка де Каталан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Эль Агвакате (Коюка де Каталан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Юкарыкараташ (Җейланпынар)

Юкарыкараташ (төр. Yukarıkarataş) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Җейланпынар илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Прылуки Малыя

Прылуки Малыя (белар. Прылукі Малыя) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Кобрынский районында урнашкан авыл.

# Прылуки Малыя
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Мореҗе (Леко)

Мореҗе — Италиянең Ломбардия төбәге Манделло-дель-Ларио өязендә урнашкан торак пункт.

# Мореҗе (Леко)
## Географиясе

Мореҗе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Мореҗе (Леко)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Поток (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

Поток — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Влоцлавек гминаcында урнашкан авыл.

# Поток (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.