yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Разерфорд (Нью-Джерси)

Разерфорд — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Разерфорд (Нью-Джерси)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Разерфорд (Нью-Джерси)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 7,493097 км², 7,618119 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 20 метр биеклектә урнашкан.
# Ключевое (Акмола өлкәсе)

Ключевое (каз. Ключевое) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Ключевое (Акмола өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Локалита Сеҗо (Палермо)

Локалита Сеҗо — Италиянең Сицилия төбәге Альтофонте өязендә урнашкан торак пункт.

# Локалита Сеҗо (Палермо)
## Географиясе

Локалита Сеҗо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Локалита Сеҗо (Палермо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (5362) 1978 CH

(5362) 1978 CH (лат. 1978 CH) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5362) 1978 CH
## Тарихы

1978 елның 2 февралендә Джеймс Гибсон тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 CH» саналган.
# Флина (Бреша)

Флина — Италиянең Ломбардия төбәге Серле өязендә урнашкан торак пункт.

# Флина (Бреша)
## Географиясе

Флина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Флина (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Влакк (ай кратеры)

Влакк (лат. Vlacq) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 89,2 км булган кратер.

# Влакк (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Адриан Влакк (1600–1667) хөрмәтенә бирелә.

# Влакк (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# NGC 3007

NGC 3007 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3007
## Тарихы

Әлеге галактика 1885 елда Франция астрономы Эдуард Стефан тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Мальцево (Киров өлкәсе)

Мальцево (рус. Мальцево) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.

# Мальцево (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Мальцево (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Мальцево (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Мальцево (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Цветаевой (кратер)

Цветаевой (лат. Tsvetayeva) — Венера планетасының 64°36′ к. к. 147°24′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 42,9 километр озынлыкта булган кратеры.

# Цветаевой (кратер)
## Исеме

Цветаевой кратеры совет язучысы Марины Цветаевой хөрмәтенә аталган.
# Стинава

Стинава (чех. Stínava) — Чехиянең Оломоуц крае Простеёв һәм Q89192451? районында урнашкан авыл.

# Стинава
## Географиясе

Мәйданы — 4,515262 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 400 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Стинава
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Стинава
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Стинава
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 315 |
| 1880 | 336 |
| 1890 | 351 |
| 1900 | 332 |
| 1910 | 327 |
| 1921 | 329 |
| 1930 | 308 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 243 |
| 1961 | 265 |
| 1970 | 236 |
| 1980 | 196 |
| 1991 | 145 |
| 2001 | 148 |
| 2011 | 146 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 156 |
| 2016 | 158 |
| 2017 | 156 |
| 2018 | 157 |
| 2019 | 155 |
| 2020 | 162 |
| 2021 | 161 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 158 |
| 2022 | 155 |
| 2023 | 158 |
| 2024 | 163 |
# Воля-Новска

Воля-Новска — Польшаның Лодзь воеводалыгы Кросневице гминаcында урнашкан авыл.

# Воля-Новска
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гаттиг (Арканзас)

Гаттиг — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.

# Гаттиг (Арканзас)
## Тарихы

Гаттиг шәһәре елда нигезләнгән.

# Гаттиг (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 7,967597 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 31 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Альфред Штабел

Альфред Штабел (Альфред Артур улы Штабел, 3 сентябрь 1926(1926-09-03), Самар, Самар өязе, Самар губернасы, РСФСР, СССР — 6 ноябрь 2002(2002-11-06) (76 яшь), Уфа, Башкортстан, Россия) — рәссам, график, БАССРның атказанган рәссамы (1976), БРның халык рәссамы (2002).
# PAF1

PAF1 (ингл. PAF1 homolog, Paf1/RNA polymerase II complex component) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Шоктал (авыл)

Шоктал (каз. Шоқтал) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Шоктал (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Пльзень

Пльзень (чех. Plzeň, алман. Pilsen) — Чехиянең Пльзень төбәгендә урнашкан шәһәр.

# Пльзень
## Сәгать поясы

Халыкара стандарт буенча Пльзень Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.

# Пльзень
## Тарих

Беренче мәртәбә 976 елда телгә алынган.

# Пльзень
## Рәсми сайт

* [https://www.plzen.eu/, https://www.pilsen.eu/citizen/, https://www.pilsen.eu/burger/ Рәсми веб-сәхифәсе]
# Пыпыуци (Резина)

Пыпыуци (рум. һәм молдав. Păpăuți ) — Молдова Республикасының Резина районына караган авыл.
# 514 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 514 — Милади тәкъвим буенча VI гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 514 — безнең эрага кадәр VI гасырга кергән ел.
* 514 — сан.
# Пяцоло (Алесандрия)

Пяцоло — Италиянең Пьемонт төбәге Сан-Сальваторе-Монферрато өязендә урнашкан торак пункт.

# Пяцоло (Алесандрия)
## Географиясе

Пяцоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Пяцоло (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Хасырлы (Деврекани)

Хасырлы (төр. Hasırlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Деврекани илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Мерль-Леньек

Мерль-Леньек (фр. Merle-Leignec һәм фр. Merle) — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Чокоба

Чокоба — Болгариянең Сливен өлкәсендә урнашкан авыл. Сливен җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Чокоба
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 183 метр биеклектә урнашкан.
# TIGD3

TIGD3 (ингл. Tigger transposable element derived 3) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гади колмак

Гади колмак (лат. Humulus lupulus) — киндерчәләр төркеменә кергән үсемлекләр.

# Гади колмак
## Төзелеш

* Икеөйле үләнчел үсемлек.
* Сабагы озын, өскә таба сәгать теле уңаена үрелеп үсә.
* Яфраклары капма-каршы урнашкан, өч япле.
* Ата чәчәклекләр катлаулы себерке формасында.
* Ана чәчәклекләр күркәсыман, җимеш янында лупулинлы бизләр бар.
* Җимеше - спиральгә чорналган яралгылы чикләвек.

# Гади колмак
## Химик составы

Төп актив матдәләре: хумулин, ачылыклар, полифеноль кушылмалар, эфир майлары.

# Гади колмак
## Кулланылу
### Медицинада

Йомшак тынычландыру үзлегенә ия. Вадокордин, Ново-Пассит, Корваодин, Седавиь, Уролессан һ. б. дарулар составына керә.
Биологик актив өстәлмәләр составына керә.
Составында фитоэстроген (эстроген - хатын-кыз гормоны) - 8-перилнарингинин бар.

# Гади колмак
## Кулланылу
### Җитештерүдә

Сыра ясауда ис һәм тәм керткеч буларак.

# Гади колмак
## Кулланылу
### Бүтән өлкәләрдә

Салатлар ясаганда.
Декоратив үсемлек буларак.
# Вильям Әлфред Фаулер

Вильям Әлфред Фаулер (ингл. William Alfred Fowler, 9 август 1911(1911-08-09), Питтсбург, Пенсилвания, Америка Кушма Штатлары — 14 март 1995(1995-03-14) (83 яшь), Пәседине, Лос-Әнҗелес, Калифорния, Америка Кушма Штатлары) — йолдызбелгеч, физик, университет профессоры, төшче галим, астрофизик (Америка Кушма Штатлары). Физика өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1983).

# Вильям Әлфред Фаулер
## Белем

Калифорния технология институты, Оһайо штаты университеты дигән уку йортларында белем алган.

# Вильям Әлфред Фаулер
## Оешмаларда әгъзалык

Америка сынлы сәнгать һәм фәннәр академиясе, Америка йолдызбелем җәмгыяте, Америка физика җәмгыяте әгъзасы, АКШ милли фәннәр академиясе дигән оешмаларда әгъза булган.
# Эль Серито дел Запоте (Гуанахуато )

Эль Серито дел Запоте — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Гуанахуато муниципалитеты составына керә.

# Эль Серито дел Запоте (Гуанахуато )
## Географиясе

Эль Серито дел Запоте Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Серито дел Запоте (Гуанахуато )
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Серито дел Запоте (Гуанахуато )
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Чакаларово

Чакаларово — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Кирково җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Чакаларово
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 375 метр биеклектә урнашкан.
# Варионовка

Варионовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Посная елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.

# Варионовка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200212103000024983
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002498
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# MPHOSPH6

MPHOSPH6 (ингл. M-phase phosphoprotein 6) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (11346) 1997 AP14

(11346) 1997 AP14 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11346) 1997 AP14
## Тарихы

1997 елның 10 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AP14» саналган.
# Савалан (Гәбәлә)

Савалан (әзери. Savalan) — Әзербайҗанның Гәбәлә районына караган авыл.
# Сентервилл (Индиана)

Сентервилл — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сентервилл (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1814 елда нигезләнгән.

# Сентервилл (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 7,739033 км², 6,228699 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 308 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сан Гонзало (Ромита)

Сан Гонзало — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ромита муниципалитеты составына керә.

# Сан Гонзало (Ромита)
## Географиясе

Сан Гонзало Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Гонзало (Ромита)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Гонзало (Ромита)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Оникишубат (Оникишубат)

Оникишубат (төр. Onikişubat) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Оникишубат илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Карамусалы (Боябат)

Карамусалы (төр. Karamusalı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Боябат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Торревеккия-Пиа

Торревеккия-Пиа — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Павия провинциясе составына керә.

# Торревеккия-Пиа
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 84 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Баскапе, Марцано, Валера-Фратта, Видигульфо һәм Ландриано коммуналары белән чиктәш.
# HD72034

HD72034 — Җилкәннәр йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,48 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Ист-Берлин (Пенсильвания)

һәм
Ист-Берлин — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Ист-Берлин (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1764 елда нигезләнгән.

# Ист-Берлин (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,72 квадрат миль, 1,879951 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 443 Фут биеклектә урнашкан.
# Кайнар (Карасай районы)

Кайнар (каз. Қайнар) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Кайнар (Карасай районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# STIM1

STIM1 (ингл. Stromal interaction molecule 1 һәм Stromal interaction molecule 1) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Әтәч (Федоровка районы)

Әтәч — Башкортстанның Федоровка районында урнашкан татар авылы. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 290 кешенең яшәве мәгълүм.
Әтәч авылы Федоровка районының Балыклы авыл хакимиятенә һәм “Үрнәк” авыл хуҗалыгы биләмәсенә керә. Хәзерге вакытта бу борынгы авылда 168 йортта 400гә якын милләттәшебез яши. Тырыш халык тормыштан ямь табып, муллыкта, бәрәкәттә гомер кичерә. Җәмгысе 22 фамилияле гаиләләр теркәлгән биредә. Ибраһимовлар, Мөхәммәтшиннар, Гомәровлар – авылга нигез салучылардан.
1760-1770 елларда хәзерге Татарстан тарафларыннан өч ир-егет бүгенге Әтәч авылы урынына килеп төпләнә. 1795 елгы тарихи материалларга караганда, авылда унике гаилә яшәве мәгълүм. Тора-бара бирегә тагын да берничә гаилә күченеп килә һәм шулай авыл зурая башлый.

# Әтәч (Федоровка районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:

# Әтәч (Федоровка районы)
## Авылда туган танылган кешеләр

* Инсаф Абдуллин (1963) - телевидение дикторы, Татарстанның атказанган артисты
# APBA2

APBA2 (ингл. Amyloid beta precursor protein binding family A member 2 һәм Amyloid beta A4 precursor protein-binding family A member 2) — кешенең 15-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ацел

Ацел — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. Ацел (коммуна) коммунасына карый.

# Ацел
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 345 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Лоренс (Пенсильвания)

Лоренс — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Лоренс (Пенсильвания)
## Географиясе

Лоренс халык санын алу урыны мәйданы — 17,552056 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Мото Супериоре (Бьела)

Мото Супериоре — Италиянең Пьемонт төбәге Моттальчиата өязендә урнашкан торак пункт.

# Мото Супериоре (Бьела)
## Географиясе

Мото Супериоре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мото Супериоре (Бьела)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Прундень (коммуна)

Прундень — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан коммуна.

# Прундень (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 40,98 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Прундень, Бербучень, Келина һәм Зевидень авыллары урнашкан.
# Светлана Хәкимова

Хәкимова Светлана Фәрит кызы (21 июнь 1963 ел) — театр актеры, 1991 елдан Мәҗит Гафури исемендәге Башкорт академиягә драма театры актрисасы. Башкортстан Республикасының халык артисты (2006).

# Светлана Хәкимова
## Биографиясе

Светлана Фәрит кызы Хәкимова 1963 елның 21 июнендә Башкорт АССРның Әлшәй районы Иске Сәпәш авылында туган.
1991 елда хәзерге Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать институтын (педагогы Рифкать Исрафилов) тәмамлый.
Мәҗит Гафури исемендәге Башкорт академия драма театрында эшли башлый һәм бүген дә хезмәтен бу иҗади коллективта дәвам итә.
Җырчы буларак концертларда даими чыгыш ясый. Светлана Хәкимова башкорт халык җырларын һәм беренчел чиратта Салават Низаметдинов,бөек татар композиторы Сара Садыкова, Рим Хәсәнов, шулай ук башка композиторлар әсәрләрен зур осталык белән башкара.

# Светлана Хәкимова
## Спектакльләрдәге рольләре

* Галиябану («Галиябану»),
* Сәрби («Яшь йөрәкләр» — «Молодые сердца», Ф. Бурнаш),
* Карлыгач («Карлыгач» драмасы, Баязит Бикбай),
* Лалә («Асылъяр» — «Возлюбленная», М. Фәйзи),
* Ана («Артур + Нэнси» — Ә. Дилмөхәмәтова),
* Акйондоз («Озын-озак балачак» — М. Кәрим),
* Лючия («Елый белмәгән хатын» — Б. Э. Де Филиппо),
* Бикәй («АК пароход» — Ч. Айтматов),
* Гөлфинә («МИН — ХАТЫН — КЫЗ»),
* Альбина («БӘХЕТ ХАКЫ»),
* Гөлшат (" ИКЕ ТӨШ "),
* 3-нче («ЙОСЫФ ҺӘМ ЗӨЛӘЙХА»)

# Светлана Хәкимова
## Спектакльләрдәге рольләре
### Лирик-комик рольләре

* Сандугач («Тиле яшьлек» — «Озорная молодость», Ибраһим Абдуллин; дебют, 1991)
* Сәрвәр («Башмагым» — Х. Ибраһимов)
* Мәрьям Иршатовна («МИН СИНЕКЕ генә БУЛАМ»)
* Марсела («Әкәмәтле сөю» — Лопе де Вега)
* Сәрия («Сөям, сагынам!..» — М. Гыйләҗев)

# Светлана Хәкимова
## Спектакльләрдәге рольләре
### Тирән драматик рольләре

* Хәлимә («Сөю сәгате сукканда» — «В ожидании часа любви», Флорид Бүләков)
* Алтынай («Өзелгән туй» — «Прерванная свадьба», Зинира Атнабаева)
* Негина — («Ак канатлы хыялым» — «Белокрылая моя мечта»
* Әлфия («...Шәйморатов-генерал» — «...Шаймуратов-генерал»)
* Сәлиха («ӘХМӘТЗӘКИ ВӘЛИДИ ТУГАН»)
* Гайниса («Гомер алда әле» — В. Жеребцов).

# Светлана Хәкимова
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Башкортстан Республикасының халык артисты (2006)
* Башкортстан Республикасының атказанган артисты (1997)
# Глинна (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Глинна — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Старе-Чарново гминаcында урнашкан авыл.

# Глинна (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# 324 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 324 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
II гасыр — III гасыр — IV гасыр — V гасыр — VI гасыр :
Хронологик таблица :
324 (өч йөз егерме дүртенче) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча чәршәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 324 елы, I меңьеллыкның 324 елы, IV гасырның 24 елы, IV гасырның 3 унъеллыгының 4 елы, 320 елларның 5 елы. 324 елдан бирле 1700 ел үтте.

# 324 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:324 елда туганнар

# 324 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:324 елда вафатлар
# Артур Айвазян

Артур Айвазян (әрм. Արթուր Այվազյան; 14 гыйнвар 1973 ел, Ереван, Әрмән ССР ы) — спортчы, кече калибрлы һәм пневматик спорт винтовкасыннан ату буенча чыгыш ясый. Атказанган спорт мастеры.

# Артур Айвазян
## Биографиясе

1985 елда җиңел атлетикадан киткәннән соң, Ереван шәһәренең спорт-ату клубында Әрмәнстанның атказанган тренеры Роберт Акопян җитәкчелегендә пуля белән ату буенча шөгыльләнә башлый. Әрмән ССР җыелма командасы әгъзасы була.
1990 елда Львов дәүләт физик культура институтына укырга керә, тиздән УССР, СССР җыелма командасы әгъзасы була. 1995 елда югары уку йортын тәмамлаганнан соң, Украина армиясенә (спорт ротасы) хәрби хезмәткә чакырыла һәм шунда хезмәт итә (2008 елдан —Украина чик буе гаскәрләре өлкән лейтенанты). 1997 елда Симферопольгә күченә, Вадим Клименко җитәкчелегендә күнекмәләр башлый, Кырымның «Динамо» спорт җәмгыяте федерациясе әгъзасы була. Хәзерге тренеры — Богдан Клименко.

# Артур Айвазян
## Спорт казанышлары

* 1993 ел — Европа чемпионаты (Брно) — 3-нче урын.
* 1994 ел — Дөнья чемпионаты (Милан) — команда чыгышында 1 нче һәм 2-нче урыннар.
* 1998 ел — Дөнья чемпионаты (Барселона) — команда чыгышында 1-нче урын.
* 1998 ел — Дөнья кубогы этабы (Buenos-Айрес) — 1-нче урын.
* 1999 ел — Европа чемпионаты (Арнем) — команда к күнегүләрендә 1-нче урын.
* 1999 ел — Европа чемпионаты (Бордо) — команда күнегүләрендә 1-нче урын, шәхси зачетта 3-нче урын.
* 2000 ел — Дөнья кубогы этабы (Милан) — шәхси зачетта МВ-6 күнегүендә 1-нче урын .
* 2000 ел — Дөнья кубогы этабы (Мюнхен) — шәхси зачетта МВ-6 күнегүендә 2-нче урын.
* 2000 ел — XXVII Җәйге Олимпия уеннары (Сидней) — МВ-6 күнегүендә 5-нче урын.
* 2004 ел — XXVIII Җәйге Олимпия уеннары (Афины) — 7-нче урын.
* 2007 ел — Европа чемпионаты — индивидуаль ярышта 3-нче урын.
* 2008 — XXIX Җәйге Олимпия уеннары (Пекин) — 50 метрдан ятып шәхси атуда 1-нче урын. Квалификациядә үк Артур Айвазян беренче нәтиҗәне күрсәтә — 600 мөмкинлектән 599 очко җыя, ә финал сериясендә 103,7 очко җыя (гомуми — 702,7).

# Артур Айвазян
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Өченче дәрәҗә «Казанышлары өчен» ордены (4.09.2008) — Пекинда (Кытай) узган XXIX Җәйге Олимпия уеннарындагы югары спорт өлкәсендә күрсәткән батырлыгы, фидакарьлеге, Украинаның халыкара күләмдә абруен күтәргәне өчен.
* Симферополь шәһәренең мактаулы гражданы (2008) — физик культура һәм спорт үсешенә зур шәхси өлеш керткәне, спорт осталыгы, югары спорт нәтиҗәләренә ирешкән өчен.
# Йорк-Гарбор (Мэн)

Йорк-Гарбор — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Йорк-Гарбор (Мэн)
## Географиясе

Йорк-Гарбор халык санын алу урыны мәйданы — 9,04787 км², 9,047873 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 14 ± 1 метр биеклектә урнашкан.