yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Ким Әхмәтҗанов

Ким Әхмәтҗанов (Ким Әбүзәр улы Әхмәтҗанов, баш. Ким Әбүзәр улы Әхмәтйәнов)- язучы, галим. С. Юлаев премиясе лауреаты (1972).

# Ким Әхмәтҗанов
## Тәрҗемәи хәле

1932 елның 5 февралендә БАССР Әбҗәлил районы Әлмөхәммәт авылында туган. Үз авылында җидеелык мәктәпне, Темәс педагогия укуханәсен (1951), Уфа педагогия институтын (1955), ССРБ Фәннәр академиясенең Уфа филиалында аспирантураны тәмамлый. Башкорт поэзиясе буенча кандидатлык диссертациясе (1960) яклый. Уфа педагогия институтында (1955-1957), Уфа тарих, тел һәм әдәбият институтында (1960-1978), Уфада дәүләт университетында (1978 елдан) хезмәт куя.

# Ким Әхмәтҗанов
## Иҗаты

1950 елның ахырыннан әдәби тәнкыйть һәм әдәбият фәне өлкәсендә эшли. Әдәбият теориясе һәм поэтика мәсьәләләрен өйрәнә. Беренче китабы – «Башкорт поэмаларының композиция мәсьәләләре» (1962) – башкорт поэзиясен беренче гыйльми тикшерү булып тора. «Әдәбият терминнары сүзлеге»н (1965) төзеде. «Шигърият иленә сәяхәт» (1967), «Әдәбият теориясе» (1971), «Поэтик образлылык» (1979) кебек фәнни хезмәтләрен язды. Наҗар Нәҗми, Г. Сәләм иҗатларын өйрәнеп, «Наҗар Нәҗми - шигырь остасы» (1974), «Г. Сәләм. Тормышы һәм иҗаты» (1980) исемле монографияләр иҗат итте. Г. Хөсәенов, Ә. Харисов белән берлектә «Башкорт поэзиясенең антологиясе»н (1971) төзеде. Башкорт поэзиясен тарихи планда тикшереп, «Матурлык, батырлык, шигърият» (1982 елда чыга) исемле китап язды. «Башкорт совет әдәбияты тарихы» (1967), «Башкорт әдәбияты тарихы» ( 6 т., 1990-1996 елларда чыга) җыентыклары автордашы. Урта мәктәпләр өчен әдәбият дәреслекләре төзүдә катнаша.

# Ким Әхмәтҗанов
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* Салават Юлаев премиясе (1972) – «Әдәбият теориясе» (1971) китабы өчен.
ССРБ язучылар берлеге әгъзасы (1965)

# Ким Әхмәтҗанов
## Хәтер

* 1992 елда, әдәбият, сәнгать һәм журналистика өлкәсендәге уңышлы хезмәтләрне бүләкләү максатында, Әбҗәлил районы хакимияте Ким Әхмәтҗанов премиясе (Ким Әхмәтҗанов исемендәге премия) булдырган.
* Аскарда (Әбҗәлил районы үзәге) урам галимнең исемен йөртә.
* Туган авылында музее бар.
# Вейкфилд (Канзас)

Вейкфилд — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.

# Вейкфилд (Канзас)
## Тарихы

Вейкфилд шәһәре елда нигезләнгән.

# Вейкфилд (Канзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,291015 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 348 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Стежару (Горж)

Стежару — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. Рошия-де-Амарадия (коммуна) коммунасына карый.

# Стежару (Горж)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Подосе (Подлясье воеводалыгы)

Подосе — Польшаның Подлясье воеводалыгы Мястково гминасында урнашкан авыл.

# Подосе (Подлясье воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гилов (Чехия)

Гилов (чех. Hýlov) — Чехиянең Моравия-Силезия крае Климковитсе районында урнашкан авыл.

# Гилов (Чехия)
## Географиясе

Мәйданы — 1,396 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Гилов (Чехия)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Гилов (Чехия)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Силезия тарихи төбәгенә караган.

# Гилов (Чехия)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 95 |
| 1880 | 106 |
| 1890 | 115 |
| 1900 | 111 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 121 |
| 1921 | 120 |
| 1930 | 139 |
| 1950 | 123 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 216 |
| 1970 | 191 |
| 1980 | 173 |
| 1991 | 89 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 106 |
| 2011 | 228 |
| 2021 | 246 |
# Вакри

Вакри — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. Кьети провинциясе составына керә.

# Вакри
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 310 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Ари (провинция, Кьети), Буккианико, Казакандителла, Филетто һәм Вилламанья коммуналары белән чиктәш.
# Сантана-ду-Ипанема

Сантана-ду-Ипанема — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Алагоас штатына карый.

# Сантана-ду-Ипанема
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 437,847 км².
# Станьево

Станьево (серб. Стањево) — Сербиянең Расина округы Александроватс җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Станьево
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 318 метр биеклектә урнашкан.

# Станьево
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Карыш (елга)

Карыш — Ар елгасы кушылдыгы. Башкортстанның Балтач районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 35 км.

# Карыш (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010201612111100025902
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102590
* Бассейн коды — 10.01.02.016
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Ранчо Алегре (Пабельон де Артеага)

Ранчо Алегре — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Пабельон-де-Артеага муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Алегре (Пабельон де Артеага)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо Алегре (Пабельон де Артеага)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Куйку-Яха

Куйку-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Пяку-Пур елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Куйку-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300055141
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305514
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Ист-Альто-Бонито (Техас)

Ист-Альто-Бонито — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Ист-Альто-Бонито (Техас)
## Географиясе

Ист-Альто-Бонито халык санын алу урыны мәйданы — 0,290684 км², 0,1 квадрат миль, 0,290685 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 69 метр биеклектә урнашкан.
# Станюки

Станюки (белар. Станюкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.

# Станюки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Понъю (Ижма кушылдыгы)

Понъю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Ижма елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Понъю (Ижма кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300112103000076769
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007676
* Бассейн коды — 03.05.03.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Математика Институты (Беларусь Милли Фәннәр Академиясе)

Беларусь Милли Фәннәр Академиясенең Математика Институты 1959 елда нигезләнгән булган. Аның штаб-фатиры Минскта, ә филиалы Гомельдә бар.

# Математика Институты (Беларусь Милли Фәннәр Академиясе)
## Бүлекләр

* Алгебра
* Идарә Процессы Теориясе
* Исәпләү Математикасы һәм Математик Модельләр
* Дифференциаль Тигезләмәләр
* Чикле Төркемнәр Теориясе һәм Кушымталар (Гомельдә)
* Комбинаторика Модельләре һәм Алгоритмнар
* Системаларның Математик Теориясе
* Математик Физика
* Сызыкча-булмаган һәм Стохастик Анализ
* Параллель Исәпләү Процесслары
2013 елда Институтта 17 фәннәр докторы һәм 26 фәннәр кандидаты булган.
# Манҗурия

Манҗурия (кыт. трад. 滿洲, гад. 满洲, пиньинь: Mǎnzhōu) — хәзерге Кытай Халык Җөмһүриятенең төньяк-көнбатыш өлешенең тарихи исеме. Манҗур халкы исеменнән килеп чыккан. 1858—1860 елларга кадәр «Манҗурия» төшенчәсенә шулай ук Айгун килешүе һәм Пекин трактаты буенча Россия империясе составына кергән территорияләре, ягъни хәзерге Амур буе һәм Диңгез буе кергәннәр.
Хәзерге вакытта Төньяк-Көнчыгыш Кытайны атау өчен Дунбей, ягъни Төньяк-Көнчыгыш атамасы кулланыла.
# Таркойта (Шапкина кушылдыгы)

Таркойта — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Шапкина елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.

# Таркойта (Шапкина кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300212103000082455
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103008245
* Бассейн коды — 03.05.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Велиховки

Велиховки (чех. Velichovky) — Чехиянең Кралове Градец крае Наход һәм Q89660577? районында урнашкан авыл.

# Велиховки
## Географиясе

Мәйданы — 7,997455 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 302 метр биеклектә урнашкан.

# Велиховки
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Велиховки
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Велиховки
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 830 |
| 1880 | 923 |
| 1890 | 876 |
| 1900 | 773 |
| 1910 | 772 |
| 1921 | 770 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 730 |
| 1950 | 744 |
| 1961 | 686 |
| 1970 | 656 |
| 1980 | 662 |
| 1991 | 690 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 747 |
| 2014 | 745 |
| 2016 | 752 |
| 2017 | 743 |
| 2018 | 746 |
| 2019 | 736 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 746 |
| 2021 | 744 |
| 2021 | 722 |
| 2022 | 736 |
| 2023 | 763 |
| 2024 | 763 |
# Хаймборн

Хаймборн — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Хаймборн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,75 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 220 метр биеклектә урнашкан.
# Рәхимов

Рәхимов — фамилия.
Фамилиядәшләр:
* Әхмәт Рәхимов (1934), психология фәннәре докторы (1993), профессор (1995). БР атказанган фән эшлеклесе (1995).
* Бакый Рәхимов (1913-1940), Советлар Берлеге Каһарманы (1940).
* Габделфәрид Рәхимов (1925-1997), күмәк хуҗалык рәисе (1957-1988) (Апас районы).
* Гали Рәхим (1892-1943), татар язучысы, тел галиме, тарихчы, фольклорчы.
* Җәмит Рәхимов (1935-1996), язучы.
* Илшат Рәхимов (Илшат Рәхимбай, 1988), кинорежиссёр, продюсер.
* Камил Рәхимов (1900-1978), көйязар, фольклорчы, БАССР атказанган сәнгать эшлеклесе (1969) (Уфа).
* Кәшиф Рәхимов (Кәшиф Рәхим, 1905-1989), язучы.
* Мортаза Рәхимов (1934―2023), Башкортстан Республикасының 1нче президенты (1993-2010).
* Мөхәммәтгали Габдерәхимов (Гали Рәхим, 1892-1943), язучы, әдәбият галиме.
* Равил Рәхимов (1938-), технолог, фән докторы, ТАССР атказанган фән һәм техника эшлеклесе (1991).
* Рәис Рәхимов (1942), механика белгече, фән докторы (Чиләбе).
* Ринат Рәхимов (1939-1984), шагыйрь.
* Таһир Рәхимов (1963), кино, театр артисты, РФ атказанган артисты (2007) (Мәскәү).
* Фәрит Рәхимов (1935), СССР спорт мастеры, фәннәр кандидаты, Чаллы педагогика институты кафедра мөдире, милли хәрәкәт эшлеклесе.
* Шәкүр Рәхимов (Шәкүр Карак, 1861-1928), җинаятьче, ат карагы.

# Рәхимов
## Икеләйтелгән фамилияләр

* Тәүфикъ Мөхәммәт-Рәхимов
# Олшова Врата

Олшова Врата (чех. Olšová Vrata) — Чехиянең Карловы Вары крае Карловы-Вары районында урнашкан авыл.

# Олшова Врата
## Географиясе

Мәйданы — 10,963 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 600 метр биеклектә урнашкан.

# Олшова Врата
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Олшова Врата
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Олшова Врата
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 424 |
| 1880 | 582 |
| 1890 | 662 |
| 1900 | 773 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 871 |
| 1921 | 732 |
| 1930 | 1131 |
| 1950 | 340 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 380 |
| 1970 | 503 |
| 1980 | 364 |
| 1991 | 261 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 353 |
| 2011 | 493 |
| 2021 | 379 |
# Джеймс Барри

Дже́ймс Мэ́тью Ба́рри (ингл. James Matthew Barrie, 1860 елның 9 мае, Кирримьюр — 1937 19 июне, Лондон) — шотланд драматургы һәм прозаик, мәшһүр балалар әкияте «Питер Пэн» авторы.

# Джеймс Барри
## Тормыш юлы

Джеймс Мэтью Барри 1860 елның 9 маенда Шотландиядә (Кирримьюр) тегүче гаиләсендә туа (ул гаиләдә тугызынчы бала була). Эдинбург университетында укый. Аны тәмамлагач «Ноттингем Джорнэл» газетасы редакциясендә эшли.
Әдәби эшчәнлекне 1885 елда башлый.
1894 елда Барри яшь актриса Мэри Энселлга өйләнә.
1904 елда «Питер Пэн» сәхнәгә куела.
Джеймс Барри 1937 19 июнендә Лондонда вафат була.
# Новий Борек (Подлясье воеводалыгы)

Новий Борек — Польшаның Подлясье воеводалыгы Замбрув гминасында урнашкан авыл.

# Новий Борек (Подлясье воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Рохас

Рохас (ингл. Roxas) — Филипиннең Капис пpавинcәсендә урнашкан шәһәр.

# Рохас
## Географиясе

Шәһәр Панай утравында урнашкан.

# Рохас
## Тарих

Шәһәр статусын 1951 елдан башлап йөртә.

# Рохас
## Кардәш шәһәрләр

* Сан-Бернардино, Америка Кушма Штатлары
# Тоталым

Тоталым — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Олы Юган елгасының сул ярына тамагыннан 761 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 74 км.

# Тоталым
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Нефтеюганск каласынан Иртеш елгасы кушылганга кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011100212115200047352
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115204735
* Бассейн коды — 13.01.11.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Ле-Бурге

Гонфарон (фр. Gonfaron) — Франциянең Вар департаментына караган коммуна.

# Ле-Бурге
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 40,42 км².
# Ностепек (Тетипак)

Ностепек — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Тетипак муниципалитеты составына керә.

# Ностепек (Тетипак)
## Географиясе

Ностепек Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ностепек (Тетипак)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ностепек (Тетипак)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Вишнёвка (Пухавицкий районы)

Вишнёвка (белар. Вішнёўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Пухавицкий районында урнашкан авыл.

# Вишнёвка (Пухавицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Тажовице

Тажовице (чех. Tažovice) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Воленице районында урнашкан авыл.

# Тажовице
## Географиясе

Мәйданы — 2,315 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Тажовице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Тажовице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Тажовице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 279 |
| 1880 | 265 |
| 1890 | 240 |
| 1900 | 220 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 219 |
| 1921 | 239 |
| 1930 | 237 |
| 1950 | 166 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 173 |
| 1970 | 162 |
| 1980 | 129 |
| 1991 | 90 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 89 |
| 2011 | 79 |
| 2021 | 84 |
# Вя дел Пино (Пиза)

Вя дел Пино — Италиянең Тоскана төбәге Понтедера өязендә урнашкан торак пункт.

# Вя дел Пино (Пиза)
## Географиясе

Вя дел Пино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вя дел Пино (Пиза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 2351

NGC 2351 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2351
## Тарихы

Әлеге галактика 1828 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Гарри Поттер һәм Азкабан тоткыны

Гарри Поттер һәм Азкабан тоткыны (ингл. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban) — Гарри Поттер турындагы романнар сериясенең өченче китабы.

# Гарри Поттер һәм Азкабан тоткыны
## Китап чыгуы

Гарри Поттер һәм фәлсәфә ташы китабыннан соң дәвамы чыкканчы ике ел кирәк булса, әлеге китап бер ел эчендә язылган.

# Гарри Поттер һәм Азкабан тоткыны
## Кызыклы фактлар

* Китап сюжеты буенча Лаванда Браун үз йорт куяны үлеме турында 16 октябрь көнне белә, ә киләсе көнне Хогвартста Хэллоуин бәйрәме үтте. Ләкин, мәгълүм булганча, Хэллоуин 31 октябрь көнне бәйрәм ителә.
* Джоан Роулинг үзе әйткәнчә, китап язганда, иң яратканы булып Ремус Люпин характерын сурәтләү булды.
# (1708) Полит

(1708) Полит (лат. Pólit) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1708) Полит
## Тарихы

1929 елның 1 декабрендә Хосе Комас Сола тарафыннан Барселона обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1929 XA» саналган.
# Плотавка (Алей кушылдыгы)

Плотавка — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Алей елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Плотавка (Алей кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Том кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010200212115200000751
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115200075
* Бассейн коды — 13.01.02.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Паулистана

Паулистана — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пиауи штатына карый.

# Паулистана
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1751,993 км².
# Ла-Альдеа-де-Сан-Николас

Ла-Альдеа-де-Сан-Николас (исп. Aldea de San Nicolás, La) — Испаниянең Лас-Пальмас провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ла-Альдеа-де-Сан-Николас
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 123,58 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 33 метр биеклектә урнашкан.
# Глюксбург (Балтийское море)

Глюксбург (алман. Glücksburg) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Глюксбург (Балтийское море)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 39,68 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 19 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Зур Пустынь (Тәүде шәһәр бүлгесе)

Зур Пустынь (рус. Большая Пустынь) — Свердловск өлкәсенең Тәүде шәһәр округы составына керүче авыл.

# Зур Пустынь (Тәүде шәһәр бүлгесе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Зур Пустынь (Тәүде шәһәр бүлгесе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%), чуашлар (5%).
# Зур Хоботница

Зур Хоботница — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе , Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк елгасының сул ярыннан 536 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.

# Зур Хоботница
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020100212103000009990
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103000999
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ҕ

Ҕ, ҕ — кирилл әлифбасының хәрефе, якут һәм абхаз телләрендә генә кулланыла.
Яңгырау кече тел өрелмәле /ʁ/ тартыгын белдерә (татар телендә бу авазы өчен арым хәреф юк, /ɡ/ авазы белән берләштерелеп, Г хәрефе белән күрсәтелә).

# Ҕ
## Кодлар

| Хәреф | Юникод |
| Ҕ | U+0494 |
| ҕ | U+0495 |
# Нижня Ольшава

Нижня Ольшава (словак. Nižná Olšava) — Словакиянең Стропков округында урнашкан авыл.

# Нижня Ольшава
## Тарихы

Авыл 1390 елда нигезләнгән.

# Нижня Ольшава
## Географиясе

Мәйданы — 11,4 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 175 метр биеклектә урнашкан.

# Нижня Ольшава
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Коршаж (Обили кушылдыгы)

Коршаж — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Обиль елгасының уң ярыннан 1 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.

# Коршаж (Обили кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300212103000030066
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003006
* Бассейн коды — 03.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# NGC 3967

NGC 3967 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3967
## Тарихы

Әлеге галактика 1881 елда Алмания астрономы Эрнст Вильгельм Леберехт Темпель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Гваябо де Орихел (Пенхамо)

Гваябо де Орихел — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Пенхамо муниципалитеты составына керә.

# Гваябо де Орихел (Пенхамо)
## Географиясе

Гваябо де Орихел Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гваябо де Орихел (Пенхамо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гваябо де Орихел (Пенхамо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.