yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Ябалак мәчете (Апас районы)

Ябалак мәчете - Татарстанның Апас районы Ябалак авылында урнашкан мәчет.

# Ябалак мәчете (Апас районы)
## Тарихы

Авыл мәчете XX гасырның 30 елларында кулланыштан чыгарылып гасыр азагында яңадан торгызыла.
# Сыер яклаучылар

Сыер яклаучылар, gau-raksha (күплек сан - gau-rakshak) — формаль булмаган һәм бәйсез активистлар төркемнәрен дә, рәсми оешмаларын да кертүче Һинд феномены. Һинд динендә сыер нинди булса да зыян китерергә тыелган (һәм үтерергә һәм ашарга тыелган) изге хайван булганга күрә, "сыер яклаучылар" үз бурычы булып бу хайваннарга яклау тәэмин итәргә һәм аларга зыян китерүчеләрне эзәрлекләүне күрәләр..
Шулай да, яклауның төрле формалары бар. Бөтен Һиндстан буенча филиаллары булган (en:Bhartiya Gau Raksha Dal) Сыерлар яклау буенча рәсми Оешма күбесенчә яклау белән мәшгуль булса (сыерларга лаеклы шартлар тудырылсын өчен; акча җыя һәм аларны тоту һәм ашату өчен абзарлар кора, һ.б.), бәйсез активистлар, гадәттә Һинду милләтчеләре сыерларны яклау сәбәпле башка дин тарафдарларына һөҗүм итәләр, күбесенчә мөселманнарга. Еш кына мондый яклау "гаеплеләрне" линчлау белән тәмамлана.. Бәйсез төркемнәр активистлары еш демонстрацияләр үткәрәләр һәм шулай итеп эре автомагистральләрне блоклыйлар. Бигрәк тә көч куллану БДП-дан хөкемгә Һинд милләтчеләр килгәч арткан.
# Руи (Ньевр)

Руи (фр. Rouy) — Франциянең Ньевр департаментында урнашкан коммуна.
# Альянде

Альянде (исп. Allande) — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Альянде
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 342,24 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1416 метр биеклектә урнашкан.
# Храберце

Храберце (чех. Chraberce) — Чехиянең Устецк крае Лоуни һәм Q89474243? районында урнашкан авыл.

# Храберце
## Географиясе

Мәйданы — 3,679887 км², 3,68 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 280 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Храберце
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Храберце
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Храберце
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 187 |
| 1880 | 210 |
| 1890 | 201 |
| 1900 | 274 |
| 1910 | 267 |
| 1921 | 287 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 319 |
| 1950 | 210 |
| 1961 | 216 |
| 1970 | 214 |
| 1980 | 190 |
| 1991 | 149 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 139 |
| 2014 | 135 |
| 2016 | 127 |
| 2017 | 123 |
| 2018 | 121 |
| 2019 | 123 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 118 |
| 2021 | 118 |
| 2021 | 123 |
| 2022 | 126 |
| 2023 | 124 |
| 2024 | 121 |
# KHDC1

KHDC1 (ингл. KH domain containing 1) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Вольфсберг-им-Шварцауталь

Вольфсберг-им-Шварцауталь — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Лайбниц һәм Шварцауталь округы составына керә.

# Вольфсберг-им-Шварцауталь
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 304 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Аройо де ла Пуерта, Ранчо эль Аройо (Текпан де Галеана)

Аройо де ла Пуерта, Ранчо эль Аройо — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Текпан-де-Галеана муниципалитеты составына керә.

# Аройо де ла Пуерта, Ранчо эль Аройо (Текпан де Галеана)
## Географиясе

Аройо де ла Пуерта, Ранчо эль Аройо Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Аройо де ла Пуерта, Ранчо эль Аройо (Текпан де Галеана)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Аройо де ла Пуерта, Ранчо эль Аройо (Текпан де Галеана)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# LSM7

LSM7 (ингл. LSM7 homolog, U6 small nuclear RNA and mRNA degradation associated) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Буйнице

Буйнице — Польшаның Лодзь воеводалыгы Гожковице гминаcында урнашкан авыл.

# Буйнице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ленгерих (Вестфалия)

Ленгерих — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.

# Ленгерих (Вестфалия)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 90,79 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 80 метр биеклектә урнашкан.
# Горич

Горич (серб. Горић) — Сербиянең Колубара округы Валево җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Горич
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 157 метр биеклектә урнашкан.

# Горич
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Маккленни (Флорида)

Маккленни — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан шәһәр.

# Маккленни (Флорида)
## Тарихы

Маккленни шәһәре елда нигезләнгән.

# Маккленни (Флорида)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 12,272163 км², 12,269476 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 40 метр һәм 131 Фут биеклектә урнашкан.
# 1997 елда вафатлар исемлеге

Бу мәкаләдә 1997 елда вафат булган кешләр исемлеге.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Март

* 1 март — Ямаш Игәнәй, татар шагыйре, журналист, публицист.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Май

* 26 май — Марат Мөлеков, Татарстан сәясәтчесе, җәмәгать эшлеклесе.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Июнь

* 25 июнь — Жак Ив Кусто (Jacques-Yves Cousteau), Франция океанографы.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Август

* 31 август — Принцесса Диана (Парижда вафат була).

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Сентябрь

* 5 сентябрь — Тереза Ана, католик монахинясе, Тынычлык өчен Нобель премиясе лауреаты.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Октябрь

* 11 октябрь — Габдулла Рәхимкулов, татар җырчысы, Татарстанның халык җырчысы.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Декабрь

* 24 декабрь — Тосиро Мифунэ, япон киноактеры.

# 1997 елда вафатлар исемлеге
## Датасыз

* Рәисә Ишморатова, татар драматургы.
# Агарэвичы

Агарэвичы (белар. Агарэвічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ганцавицкий районында урнашкан авыл.

# Агарэвичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Щесьники

Щесьники — Польшаның Люблин воеводалыгы Ханьск гминасында урнашкан авыл.

# Щесьники
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Велем-Ессар

Велем-Ессар (фр. Velesmes-Essarts) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# Пояна (Телеорман)

Пояна — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. Чуперчень (коммуна, Телеорман) коммунасына карый.

# Пояна (Телеорман)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Франклин (округ Милвоки, Висконсин)

Франклин — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан шәһәр.

# Франклин (округ Милвоки, Висконсин)
## Тарихы

Франклин шәһәре 1841 елда нигезләнгән.

# Франклин (округ Милвоки, Висконсин)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 89,822297 км², 89,840668 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 241 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (13898) 4834 T-2

(13898) 4834 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13898) 4834 T-2
## Тарихы

1973 елның 25 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4834 T-2» саналган.
# Намико (кратер)

Намико (лат. Namiko) — Венера планетасының 43°24′ к. к. 56°12′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 13 километр озынлыкта булган кратеры.

# Намико (кратер)
## Исеме

Намико кратеры япон хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Чикашка

Чикашка — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан, Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга ? елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Чикашка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010101112111100016021
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111101602
* Бассейн коды — 10.01.01.011
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Йосефовице (Грабине)

Йосефовице (чех. Josefovice) — Чехиянең Моравия-Силезия крае Грабине районында урнашкан авыл.

# Йосефовице (Грабине)
## Географиясе

Мәйданы — 2,379 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Йосефовице (Грабине)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Йосефовице (Грабине)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Силезия тарихи төбәгенә караган.

# Йосефовице (Грабине)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 174 |
| 1880 | 171 |
| 1890 | 151 |
| 1900 | 184 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 174 |
| 1921 | 190 |
| 1930 | 189 |
| 1950 | 153 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 188 |
| 1970 | 160 |
| 1980 | 135 |
| 1991 | 117 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 129 |
| 2011 | 113 |
| 2021 | 121 |
# Протестантлык

Протестантлык — христиан диненең өченче төп тармагы. Ул XVI гасырда үзгәртеп кору (реформация) чорында барлыкка килә. Кайбер авторлар бу чорны саф дини сәбәпләр белән генә дәлилләргә тырышалар. Чынлыкта исә ул — киңрәк колачлы күренеш. XVI гасырда үзгәртеп кору процессы җәмгыятьтәге социаль тигезсезлеккә, димәк, «беренче» феодаль катлау булып саналган руханиларга да каршы юнәлдерелгән була. Бу хәрәкәттә яшь буржуазия, хәтта дворяннар сыйныфының билгеле бер өлеше катнаша.
Реформация Алманиядә башлана һәм, Англия, Шотландия, Дания, Швеция, Норвегия, Голландия, Финляндия, Швейцария, Чехия, Маҗарстан чиркәүләре Рим Папасы карамагыннан чыгып, яңа протестант чиркәүләр барлыкка килә.
Протестантлык уннан артык вак тармактан тора. Шулар арасында иң эреләре — лютераннар (Германия), кальвинчылар (Франция) һәм англиканнар (Англия). Протестантлар «изге» пәйгамбәрләрне, апостолларны, фәрештәләрне танымыйлар. Аларда Мәрьям ана (Иисусны тудыручы гыйффәтле кыз Мария) культы юк. Алар тәмугны да танымыйлар.
Лютераннар белән кальвинчылар карашыңча, кеше Алла белән турыдан-туры (чиркәү, руханилар һәм башка арадашчыларсыз) «элемтәдә» тора. Ә кешенең «һәла-кәттән» «коткарылуы» аның Аллага, Алла таләбенә шәхси ышануына бәйләнгән. Бу тәгълимат Аллага ышанучыларның чиркәү кыршауларыннан азат булуына, гомумән, буржуаз-демократик иреккә юл ачкан. Протестантларда изгеләр сурәтенә (иконаларга), әүлияләрнең сөякләренә табыну, монахлык юк. Гомумән, руха-нилар да дингә ышанучы халыкка каршы куелмый. Протестантлар бары тик ике серле (Аллага мөнәсәбәтле) йоланы чукындыруны һәм чиркәүдә сыекландырылган аракы эчеп «гөнаһлардан арынуны» (причащение) гына таныйлар.
* Христианлык порталы
# Цово (Верона)

Цово — Италиянең Венеция төбәге Вестенанова өязендә урнашкан торак пункт.

# Цово (Верона)
## Географиясе

Цово Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Цово (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD106361

HD106361 — Көньяк Хачнда урнашкан A3mA5-A7 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,62 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Калфакөй (Сусурлук)

Калфакөй (төр. Kalfaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Сусурлук илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гантсвилл (Арканзас)

Гантсвилл — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.

# Гантсвилл (Арканзас)
## Тарихы

Гантсвилл шәһәре 1925 елда нигезләнгән.

# Гантсвилл (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 7 800 000 квадрат метр, 9,994162 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 463 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Попешть-Стежари

Попешть-Стежари — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. Стежари (коммуна) коммунасына карый.

# Попешть-Стежари
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 282 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вя Страта (Пезаро һәм Урбино)

Вя Страта — Италиянең Марке төбәге Кальи өязендә урнашкан торак пункт.

# Вя Страта (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Вя Страта Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вя Страта (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Дмитрий Серов

Дмитрий Серов (3 декабрь 1963(1963-12-03), Уфа, БАССР, РСФСР, СССР) — тарихчы, тарих фәннәре докторы. 1994 елдан укыту эшендә, 1999 елдан — Новосибирск дәүләт икътсад һәм идарә итү университетында. Фәнни эшчәнлегенең төп юнәлеше — XVIII гасырдагы Россия дәүләте тарихы һәм рус хокукы тарихы. 170 тән артык фәнни хезмәт тарихы.
# Мазо Корто (Болцано)

Мазо Корто — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Сеналес өязендә урнашкан торак пункт.

# Мазо Корто (Болцано)
## Географиясе

Мазо Корто Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мазо Корто (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бездечи Трнавки

Бездечи Трнавки (чех. Bezděčí u Trnávky) — Чехиянең Пардубице крае Свитави һәм Q89751692? районында урнашкан авыл.

# Бездечи Трнавки
## Географиясе

Мәйданы — 6,993428 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 318 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Бездечи Трнавки
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Бездечи Трнавки
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Бездечи Трнавки
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 365 |
| 1880 | 358 |
| 1890 | 367 |
| 1900 | 357 |
| 1910 | 362 |
| 1921 | 357 |
| 1930 | 343 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 279 |
| 1961 | 276 |
| 1970 | 243 |
| 1980 | 224 |
| 1991 | 216 |
| 2001 | 238 |
| 2011 | 231 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 223 |
| 2016 | 213 |
| 2017 | 210 |
| 2018 | 202 |
| 2019 | 193 |
| 2020 | 188 |
| 2021 | 181 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 167 |
| 2022 | 184 |
| 2023 | 184 |
| 2024 | 183 |
# Молинито (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)

Молинито — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коауаютла-де-Хосе-Мария-Исасага муниципалитеты составына керә.

# Молинито (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Географиясе

Молинито Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Молинито (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Молинито (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Акчакале (Имранлы)

Акчакале (төр. Akçakale) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Имранлы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Хисар (Герҗүш)

Хисар (төр. Hisar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Батман иле Герҗүш илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# I Болоньи (Перуҗа)

I Болоньи — Италиянең Умбрия төбәге Кастильоне-дель-Лаго өязендә урнашкан торак пункт.

# I Болоньи (Перуҗа)
## Географиясе

I Болоньи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# I Болоньи (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Валампульер

Валампульер (фр. Valempoulières) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.

# Валампульер
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 16,25 км².
# Монтанина (Анкона)

Монтанина — Италиянең Марке төбәге Камерата-Пичена өязендә урнашкан торак пункт.

# Монтанина (Анкона)
## Географиясе

Монтанина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Монтанина (Анкона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кавенчинек (Мазовия воеводалыгы)

Кавенчинек — Польшаның Мазовия воеводалыгы Констанцин-Езёрна гминасында урнашкан авыл.

# Кавенчинек (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Иммекат

Иммекат (алман. Immekath) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Иммекат
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 21,34 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 81 метр биеклектә урнашкан.
# Льгота (Силезия воеводалыгы)

Льгота — Польшаның Силезия воеводалыгы Клобуцк гминасында урнашкан авыл.

# Льгота (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Есек

Есек (каз. Есік) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Есек
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Студёный (Свердловск өлкәсе)

Студеный (рус. Студеный) — Свердловск өлкәсенең Түбән Тагил шәһәр округы составына керүче авыл.

# Студёный (Свердловск өлкәсе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Студёный (Свердловск өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (89%), алманнар (11%).
# Дросдорф

Дросдорф (алман. Droßdorf) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Дросдорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,36 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 270 метр биеклектә урнашкан.
# Правице (Зноймо)

Правице (чех. Pravice) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Зноймо, Зноймо һәм Зноймо районында урнашкан авыл.

# Правице (Зноймо)
## Географиясе

Мәйданы — 9,927303 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 187 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Правице (Зноймо)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Правице (Зноймо)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Правице (Зноймо)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 609 |
| 1880 | 658 |
| 1890 | 704 |
| 1900 | 742 |
| 1910 | 745 |
| 1921 | 781 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 879 |
| 1950 | 443 |
| 1961 | 438 |
| 1970 | 392 |
| 1980 | 335 |
| 1991 | 281 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 316 |
| 2014 | 322 |
| 2016 | 332 |
| 2017 | 332 |
| 2018 | 341 |
| 2019 | 348 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 348 |
| 2021 | 353 |
| 2021 | 360 |
| 2022 | 366 |
| 2023 | 374 |
| 2024 | 372 |
# Аккапалем

Аккапалем Һиндстанның Андһра Прадеш штатында Кришна районында авыл. Ул Тирувуру мандалында урнашкан.
# (10096) 1991 RK5

(10096) 1991 RK5 (лат. 1991 RK5) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10096) 1991 RK5
## Тарихы

1991 елның 13 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RK5» саналган.
# Новае Заляддзе

Новае Заляддзе (белар. Новае Заляддзе) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Веткавский районында урнашкан авыл.

# Новае Заляддзе
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# PCDHGA11

PCDHGA11 (ингл. Protocadherin gamma subfamily A, 11) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Енимаһалле (Коҗасинан)

Енимаһалле (төр. Yenimahalle) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Коҗасинан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Асиповшчына (Вицебский районы)

Асиповшчына (белар. Асіпоўшчына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.

# Асиповшчына (Вицебский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Шитушагы (Баскил)

Шитушагы (төр. Şituşağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Баскил илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Калган яралгы тамырлары

Калган яралгы тамырлары — беренчел пыяласыман җисем регрессиясе бозылуы өчен сирәк очраклы бер яклы халәт. Ул гадәттә уртача микрофтальм белән бергә була. Бу халәтне элек калган гиперпластик беренчел пыяласыман җисем дип тасвирлаганнар.

# Калган яралгы тамырлары
## Калган алгы яралгы тамырлар системасы

Патология алдагы бүлек белән чикләнә һәм еш ясмыкка кагыла.
1. Гадәттә бер яклы лейкокория белән билгеләнә (рәс. 3.44а).
2. Билгеләре
* Озын керфексыман үсентеләр кергән ретроленталь масса (рәс. 3.44б, в).
* Вакыт белән масса кыскара һәм керфексыман үсентеләрне үзәккә тарта һәм алар бәбәк аша күренә башлый.
3. Өзлегүләр. Капсуланың бөтенлеге бозылу өчен катаракта үсеше (рәс. 3.44г).
4. Дәвалау. Витреоретиналь хирургия кайбер очракларда башлангыч стадияләрдә уңышлы була ала, ул вакытта күрү өлешчә саклана ала.

# Калган яралгы тамырлары
## Калган арткы яралгы тамырлар системасы

Патология арткы бүлек белән чикләнә; ясмык гадәттә үтә күренмәле.
1. Лейкокория, кылыйлык яки нистагм белән билгеләнә.
2. Билгеләре. КНД-нан тешле сызыкка кадәр барган тыгыз ак элпә яки чыгып торучы ретиналь җыерчык, челтәркатлау кубарылуы белән бергә була (рәс. 3.45).
3. Дәвалау мөмкин түгел.