yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Богиня

Богиня — Польшаның Лодзь воеводалыгы Новосольна гминаcында урнашкан авыл.

# Богиня
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вистиеру

Вистиеру — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. Шотриле (коммуна) коммунасына карый.

# Вистиеру
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Локалита Санта Спина (Кротоне)

Локалита Санта Спина — Италиянең Калабрия төбәге Петилия-Поликастро өязендә урнашкан торак пункт.

# Локалита Санта Спина (Кротоне)
## Географиясе

Локалита Санта Спина Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Локалита Санта Спина (Кротоне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Роквелл (Арканзас)

Роквелл — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Роквелл (Арканзас)
## Географиясе

Роквелл халык санын алу урыны мәйданы — 10,864666 км², 10,863207 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 134 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# BTBD19

BTBD19 (ингл. BTB domain containing 19) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Стараселле (Чашницкий районы)

Стараселле (белар. Стараселле) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Чашницкий районында урнашкан авыл.

# Стараселле (Чашницкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# (13887) 3041 T-1

(13887) 3041 T-1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13887) 3041 T-1
## Тарихы

1971 елның 26 мартында К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3041 T-1» саналган.
# Коснэмъёль

Коснэмъёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Вуктыл елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.

# Коснэмъёль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050100212103000061654
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006165
* Бассейн коды — 03.05.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Дербент (Ушак)

Дербент (төр. Derbent) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Ушак иле Ушак илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Бенигново

Бенигново — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.

# Бенигново
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эдишә (Хоҗавәнд)

Эдишә (әзери. Edişə) — Әзербайҗанның Хоҗавәнд районына караган авыл.
# Худешть (коммуна)

Худешть — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан коммуна.

# Худешть (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 104,32 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Худешть, Алба, Баранка (Худешть, Ботошань), Bașeu, Мленеуць һәм Vatra авыллары урнашкан.
# BAIAP3

BAIAP3 (ингл. BAI1 associated protein 3) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Чорумлу (Кастамону)

Чорумлу (төр. Çorumlu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Гыймран (Сембер өлкәсе)

Гыймран (рус. Гимрановка) — Сембер өлкәсенең Яңа Малыклы районында урнашкан бистә.

# Гыймран (Сембер өлкәсе)
## Сәгать поясы

Гыймран (Сембер өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Гыймран (Сембер өлкәсе)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: татарлар (100%).
# Горни Станьков

Горни Станьков (чех. Horní Staňkov) — Чехиянең Пльзень крае Главнёвице районында урнашкан авыл.

# Горни Станьков
## Географиясе

Мәйданы — 1,348 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Горни Станьков
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Горни Станьков
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Горни Станьков
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 134 |
| 1880 | 119 |
| 1890 | 106 |
| 1900 | 112 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 106 |
| 1921 | 107 |
| 1930 | 90 |
| 1950 | 42 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 46 |
| 1970 | 36 |
| 1980 | 27 |
| 1991 | 23 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 19 |
| 2011 | 2 |
| 2021 | 18 |
# Ланюэжуль

Ланюэжуль (фр. Lanuéjouls) — Франциянең Аверон департаментына караган коммуна, Вильнёвуа-э-Вильфраншуа кантонына карый.

# Ланюэжуль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,00 км².
# Феннинген

Феннинген — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Феннинген
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,86 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 134 метр биеклектә урнашкан.
# Калканлы (Одунпазары)

Калканлы (төр. Kalkanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Карсунья

Карсунья — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Олы Туман күле кушыла. Елга озынлыгы 30 км.

# Карсунья
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010600112115300017525
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115301752
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Рабига Сибгатуллина

Рабига Миндияр кызы Сибгатуллина (27 гыйнвар 1948 елда, СССР, ТАССР, Арча районы, Иске Иябаш) - җырчы, Татарстан Республикасының халык артисты, Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясе солист-вокалисты.

# Рабига Сибгатуллина
## Биографиясе

Рабига Сибгатуллина 1948 елның 27 гыйнварында Арча районы Иске Иябаш авылында туган.
Рабига Сибгатуллина Казанга килгәч, Сара Садыйкова җитәкләгән хорга йөри башлый. Композиторның киңәшенә колак салып, ул Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясенә 1969 елда эшкә килә. Шул ук елны Мәскәү шәһәрендә уза торган конкурста катнаша һәм төрле жанрдагы 400 башкаручы арасыннан сайлап алына. 1969 елдан 1970 елга кадәр Россиянең халык артисткасы И.П. Яунзем җитәкчелегендәге Бөтенсоюз эстрада сәнгате студиясендә белем алып, халыкчан пландагы эстрада җырчысы булып өлгереп, Татар дәүләт филармониясендә эшли башлый.
Рабига Сибгатуллина филармониядә башта Илһам Шакиров бригадасында, аннары Габдулла Рәхимкулов, Эмиль Җәләлетдинов, Зиннур Нурмөхәммәтов белән эшли. Аның башкару осталыгы гаять халыкчан, шул ук вакытта ул эстрада алымнарын да уңышлы файдалана.

# Рабига Сибгатуллина
## Иҗаты

Җырчының репертуар байлыгы да күпләр өчен үрнәк булырлык. "Гөлҗамал" (татар халык җыры), "Назлы гөлкәем" ( Ф.Әхмәтов көе, Я.Кәрим шигыре), "Бер тауда ун чишмә" ( Ә.Фәттах, С.Хәким), "Парлылар йөри көймәдә" (Р.Гатауллин), "Әйт,дускаем,әйт" ( С.Садыйкова), “Кайтам инде” ( С.Садыйкова көе, И. Юзеев сүз.), “Сау бул инде” ( Ф.Хатыйпов көе, И. Юзеев сүз.), “Их, дускаем, кил әле” (И. Мәҗитов көе, Ә. Бикчәнтәев сүз.) һәм башка татар композиторларының әсәрләре, татар һәм башкорт халык көйләре аның репертуарында лаеклы урын алды. Ә инде иҗат һәм тормыш юлдашы Фәрит Хатыйповның көйләре аның репертуарының үзәген тәшкил итә, Ф.Хатыйпов җырчының төп аккомпаниаторы да. Ф.Хатыйповның "Моңлану" (Ф.Сафин шигыре) җырын, "Һаман яратам" (Зөлфәт), "Шулай шул" ( Р.Миңнуллин), "Синең нурың" ( Х.Туфан) һ.б. бик күп җырларын Р.Сибгатуллина беренче булып башкарды.

# Рабига Сибгатуллина
## Гаиләсе

Тормыш иптәше музыкант, концертмейстер-аккомпаниатор, композитор Фәрит Хатыйпов.
# Заечча

Заечча (белар. Заечча) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Ельский район районында урнашкан авыл.

# Заечча
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Елмалы (Бейкоз)

Елмалы (төр. Elmalı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Истмала иле Бейкоз илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вальф

Вальф (фр. Valff) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Вальф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,91 км².
# Спервара ди Сото (Модена)

Спервара ди Сото — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Фрассиноро өязендә урнашкан торак пункт.

# Спервара ди Сото (Модена)
## Географиясе

Спервара ди Сото Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Спервара ди Сото (Модена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Пасос-де-Борбен

Пасос-де-Борбен (гал. Pazos de Borbén) — Испаниянең Понтеведра провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Пасос-де-Борбен
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 50 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# 615 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 615 — Милади тәкъвим буенча VII гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 615 — безнең эрага кадәр VII гасырга кергән ел.
* 615 — сан.
# Гомби ди Ричи (Империя)

Гомби ди Ричи — Италиянең Лигурия төбәге Кьюзавеккия өязендә урнашкан торак пункт.

# Гомби ди Ричи (Империя)
## Географиясе

Гомби ди Ричи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Гомби ди Ричи (Империя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Букоровци

Букоровци — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. Годеч җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Букоровци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 647 метр биеклектә урнашкан.
# Очиндол

Очиндол — Болгариянең Враца өлкәсендә урнашкан авыл. Мездра җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Очиндол
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 580 метр биеклектә урнашкан.
# Раевци

Раевци — Болгариянең Габрово өлкәсендә урнашкан авыл. Трявна җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Раевци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 473 метр биеклектә урнашкан.
# Вудбурн (Орегон)

Вудбурн — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан шәһәр.

# Вудбурн (Орегон)
## Тарихы

Вудбурн шәһәре 1889 елда нигезләнгән.

# Вудбурн (Орегон)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 13,886297 км², 13,905603 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 60 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Тэкодель-Кы

Тэкодель-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Часелька елгасының сул ярыннан 105 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 186 км.

# Тэкодель-Кы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000112115300068001
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115306800
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Фальга

Фальга (фр. Falga) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Тептюкив

Тептюкив — Польшаның Люблин воеводалыгы Хрубешув гминасында урнашкан авыл.

# Тептюкив
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Җайдаккодык

Җайдаккодык (каз. Жайдаққұдық) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Җайдаккодык
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Туровля (авыл)

Туровля (белар. Туроўля) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.

# Туровля (авыл)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Мехтерштедт

Мехтерштедт (алман. Mechterstädt) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Мехтерштедт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,42 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 274 метр биеклектә урнашкан.
# Вильямайор-де-лос-Монтес

Вильямайор-де-лос-Монтес (исп. Villamayor de los Montes) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вильямайор-де-лос-Монтес
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 40,71 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 890 метр биеклектә урнашкан.
# Огузлар (Чанкая)

Огузлар (төр. Oğuzlar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Манокотак (Аляска)

Манокотак — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан шәһәр.

# Манокотак (Аляска)
## Тарихы

Манокотак шәһәре елда нигезләнгән.

# Манокотак (Аляска)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 96,192502 км², 96,198928 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 5 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Анмур (Көнбатыш Виргиния)

Анмур — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Анмур (Көнбатыш Виргиния)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Анмур (Көнбатыш Виргиния)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,737072 км², 2,737075 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 309 ± 0 метр һәм 309 метр биеклектә урнашкан.
# Булат Насыйхов

Булат Насыйхов, Булат Вакыйф улы Насыйхов (1960 елның 2 ноябре, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Лениногорск) — театр рәссамы, Туфан Миңнуллин исемендәге Түбән Кама татар дәүләт драма театрының баш рәссамы (2001 елдан). Дамир Сираҗиев исемендәге премия лауреаты (2012), Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе (2013). РФ Театр әһелләре берлеге әгъзасы.

# Булат Насыйхов
## Тәрҗемәи хәле

1960 елның 2 ноябрендә Татарстан АССР Лениногорск шәһәрендә туган. Казан сәнгать укуханәсен (1979), Ленинград дәүләт театр, музыка һәм кинематография институтын (хәзерге СПбГАТИ) (1985) тәмамлаган.

# Булат Насыйхов
## Хезмәт юлы

* 1985–1991 елларда – Әлмәт, Выборг, Ярославль театрларында куючы рәссам.
* 1991–1999 елларда – Чаллы курчак театрының баш рәссамы.
* 1998–2000 елларда – С. Өметбаев исемендәге Минзәлә театрының баш рәссамы.
* 2001 елдан Түбән Кама театрының баш рәссамы.

# Булат Насыйхов
## Иҗаты

Булат Насыйхов Әлмәт, Чаллы, С. Өметбаев исемендәге Минзәлә Татар дәүләт драма театрлары, Казан курчак театры белән дә хезмәттәшлек итә. Соңгы елларда М. Фәйзи исемендәге Оренбург Татар дәүләт драма театрында сәхнәләштергән спектакльләрнең күбесенең сәхнә бизәлеше – Б. Насыйховныкы. Ул бизәгән «Печән базары» (Р. Әюпов) спектакле белән Г. Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры күп кенә халыкара фестивальләрдә катнашты. К. Тинчурин исемендәге Татар дәүләт драма һәм комедия театрында озак еллар Булат Вакыйф улы бизәгән «Җилкәнсезләр» (К. Тинчурин) спектакле зур уңыш белән барды. Рәссам бизәгән сәхнә әсәрләренең саны биш дистәгә якын.

# Булат Насыйхов
## Түбән Кама татар дәүләт драма театры

Бизәгән спектакльләре: Т. Миңнуллин «Яшьлек белән очрашу» (2001), М. Кәрим «Ай тотылган төндә» (2002), Ф. Бүләков «Кызлар нигә елый?» (2003), Ш. Фәрхетдинов «Әптери солдат маҗаралары» (2002), Һ. Такташ «Җир уллары» трагедиясе (2003), Т. Миңнуллин «Шулай булды шул» (2004), А. Гыйләҗев «Яра» (2005), З. Гыймаев «Бакча караклары» (2007), Р. Вәлиев «Әйдә барыйк, кызлар карыйк» (2008), Р. Сәгъди «Сандугач сайрар җир» (2008), Н. Гыйматдинова «Бүре каны» (2008), Т. Миңнуллин «Кияүле кызлар кияве» (2007), Т. Миңнуллин «Син мине күрәсеңме?» (2009), Т. Миңнуллин «Алпамыш алпавыты» (2009), Л. Лерон «СыСыСыРда ясалган...нар» (2010), Т. Миңнуллин «Нәзер» (2011), А. Иванов «Гөнаһлы мәхәббәт өрәге» (2011), Т. Миңнуллин «Гөргөри кызын бирә» (2013), Р. Галиев «Кадер кичәсе» (2014), Т. Миңнуллин «Кызлар кызык итәләр» (2015), А. Островский «Бирнәсез кыз» (рус. Бесприданница, 2017), Н. Гыйматдинова «Сихерче» (2017), «Карурман аша» (Габдулла Тукай биографиясенә нигезләнеп, 2017), Л. Толстой «Алаша» (рус. Холстомер, 2018), Р. Зәйдулла «Нәгыймә» (2018), И. Иксанова, Г. Хәмидуллина «ЧП» (2019). Т. Миңнуллин «Яшьлек белән очрашу», «Әлдермештән Әлмәндәр» (2019) һ. б.

# Булат Насыйхов
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 1999 — Чаллы курчак театрында эшләгән елларында бизәгән «Волшебная раковина» (Т. Сергеева) К. Тинчурин исемендәге театр фестивалендә «Иң яхшы рәссам-куючы эше өчен» бүләкләнә.
* 2012 — Дамир Сираҗиев исемендәге премия
* 2013 — Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе
# Äyyüb xan

Äyyüb xan (?-1117), Qıpçaqlar berläşmäse idaräçese, Kenäz Yuri Dolgorukineñ qaynatası. Kenäz Andrey Bogolúskineñ babası. Kiev kenäze Vladimir Monomax belän suğışuı mäğlüm. Soñınnan Kiev kenäzläre belän bergä İdel buyı Bolğarına yaw çapqan.
# Агач иле

Агач иле (укр. Лікарственне, Агач-Елі, рус. Лекарственное, Агач-Эли) – Кырымның Акмәсҗед районында бер авыл. Халык саны 1 328 кеше (2001 ел).
# Ка Ацолин-Козта (Виченца)

Ка Ацолин-Козта — Италиянең Венеция төбәге Фара-Вичентино өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка Ацолин-Козта (Виченца)
## Географиясе

Ка Ацолин-Козта Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Ка Ацолин-Козта (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 128 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 128 — Милади тәкъвим буенча II гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 128 — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.
* 128 — сан.
# Вернаго (Болцано)

Вернаго — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Сеналес өязендә урнашкан торак пункт.

# Вернаго (Болцано)
## Географиясе

Вернаго Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вернаго (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гранд-Тауер (Иллинойс)

Гранд-Тауер — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.

# Гранд-Тауер (Иллинойс)
## Тарихы

Гранд-Тауер шәһәре елда нигезләнгән.

# Гранд-Тауер (Иллинойс)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,241722 км², 3,241718 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 109 метр биеклектә урнашкан.
# Илери (Чанкая)

Илери (төр. İleri) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Мирная (Вицебский районы)

Мирная (белар. Мірная) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.

# Мирная (Вицебский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Сан Антонио, Веитепек (Чилапа де Алварез)

һәм
Сан Антонио, Веитепек — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Чилапа-де-Альварес муниципалитеты составына керә.

# Сан Антонио, Веитепек (Чилапа де Алварез)
## Географиясе

Сан Антонио, Веитепек Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Сан Антонио, Веитепек (Чилапа де Алварез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Сан Антонио, Веитепек (Чилапа де Алварез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Эль Полво (Асьентос)

Эль Полво — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Асьентос муниципалитеты составына керә.

# Эль Полво (Асьентос)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Полво (Асьентос)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Кавали (Ляхавицкий районы)

Кавали (белар. Кавалі) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ляхавицкий районында урнашкан авыл.

# Кавали (Ляхавицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Сандри (Кунео)

Сандри — Италиянең Пьемонт төбәге Монтеу-Роеро өязендә урнашкан торак пункт.

# Сандри (Кунео)
## Географиясе

Сандри Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сандри (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (12542) Laver

(12542) Laver — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12542) Laver
## Тарихы

1998 елның 10 августында Джон Бротон тарафыннан Риди-Крик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 PN1» саналган.
# Борис Черепахин

Борис Черепахин (рус. Борис Борисович Черепахин, 17 (29) ноябрь 1894 яки 17 ноябрь 1894(1894-11-17), Волын губернасы, Россия империясе — 27 август 1969(1969-08-27) (74 яшь) яки 1969, Санкт-Петербург, РСФСР, СССР) — хокук белгече, ватандашлар хокукы өлкәендә белгеч, Ленинград университетының юридик факультеты деканы (1954-1957).
# Дарньель

Дарньель (фр. Darnieulles) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Браунсвилл (Миннесота)

Браунсвилл — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Браунсвилл (Миннесота)
## Тарихы

Браунсвилл шәһәре елда нигезләнгән.

# Браунсвилл (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 4,793616 км², 5,013254 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 215 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Тоннель (Франция)

Тоннель (фр. Thonnelle) — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
# Загроби (Мазовия воеводалыгы)

һәм
Загроби — Польшаның Мазовия воеводалыгы Магнушев гминасында урнашкан авыл.

# Загроби (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Старе Закшево

Старе Закшево — Польшаның Подлясье воеводалыгы Замбрув гминасында урнашкан авыл.

# Старе Закшево
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сан-Джорджо-Канавезе

Сан-Джорджо-Канавезе — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Турин провинциясе составына керә.

# Сан-Джорджо-Канавезе
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 300 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бароне-Канавезе, Калузо, Кучельо, Фелетто, Фольиццо, Лузилье, Орио-Канавезе, Сан-Джусто-Канавезе, Алье (провинция, Турин), Оценья, Чиконио һәм Монталенге коммуналары белән чиктәш.