yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Тутлы дисперсия синдромы

Тутлы дисперсия синдромы (ТДС) — төсле катлау эпителиеннан тут гранулалары юылып чыгу һәм аларның күзнең алгы бүлеге төзелешләрендә утыруы белән сыйфатланган ике яклы чир.
ТДС европеоид раса кешеләрендә ешрак очрый һәм төрле күренеш дәрәҗәсендә аутосом-доминатлы билге буларак күчә ала. Чирнең фенотипик күренеше һәм GLC1F аталган 7q35—36 хромосомасында урнашкан генетик маркерлар белән чагылган бәйләнеше бар. Икенчел ачык почмаклы тутлы глаукоманың үсешенә һәм фенотипик күренешенә күрәкарау алшартлы. Кайбер очракта ТДС күренешләре аз чагыла һәм ачыкланмыйча кала ала.

# Тутлы дисперсия синдромы
## Патогенез

Төсле катлауның урта периферия өлеше артка артык бөгелү нәтиҗәсендә төсле катлауның тутлы катламы ясмыкның Цинн бәйләвеченә механик кырылуы белән тут югалтуы килеп чыга. Алгы камерада басым арту (арткы белән чагыштырганда) «кире» бәбәк бикләнүе нәтиҗәсендә була, ул төсле катлауның артка бөгелүенә һәм иридо-зонуляр бәйләнешкә китерә (рәс. 13.27а). Бу теория төсле катлау тәлпәюенә һәм иридо-зонуляр бәйләнеш кимүенә китергән периферия иридэктомиясе белән күзәтелгән «кире» бәбәк бикләнүе бетүенә нигезләнә(рәс. 13.27б). Тутлы катламның эпителие үзеннән-үзе тутның артык югалуына дучар була ала: кайбер авыруларда физик күнегүләр тутлы дисперсия белән КЭБ арту эпизодларын көчәйтә ала. Тут гранулалары сулы сыекчага эләгә һәм агымы белән күзнең бөтен алгы бүлеге төзелеше, Цинн бәйләвече һәм керфексыман җисемгә дә тарала.

# Тутлы дисперсия синдромы
## Ачыклау

1. Мөгезкатлау. Эндотелийда тутлы дисперсия, ешрак орчык формасында асма урнаша (Крукенберг орчыгы) (рәс. 13.28а). Бу билге шактый еш очрый, ләкин ул ТДС үзенчәлекле түгел, ә вакыт белән тут кимү белән әзрәк күренә башлый.
2. Алгы камера бик тирән (кара рәс. 13.27а); меланин гранулалары сулы сыекчада болганма кебек була ала.
3. Төсле катлау
* Өслектә нәфис сибелү кебек тутлы гранулалар ясмыкның алгы өслегендә урнаша ала (рәс. 13.286).
* Урта периферия өлкәсендә тут югалту өчен төсле катлауның тутлы эпителий атрофиясе үзенчәлекле радиаль ярыксыман транслюминесцент кимчелекләр барлыкка килүенә китерә (рәс. 13.28в). Барыш асимметриясендә күбрәк чагылган атрофия белән күздә бәбәк бераз киңрәк була ала.
* Гадәттә тутлы кайманың өлешчә деструкциясен күзәтәләр (кара рәс. 13.286).
4. Гониоскопия
* АПК киң ачык, төсле катлауның урта периферия өлеше үзенчәлекле бөгелүгә ия, ул аккомодациядә арта ала.
* Трабекула гиперпигментациясе арткы өлештә аеруча чагылган (рәс. 13.28г).
NB Тут гранулалары псевдоэксфолиацияләрдән ваграк һәм трабекуляр челтәрдә һәм аның эчендә урнаша. Моның өстәвенә, алар бертөрлелерәк һәм трабекуланың бөтен әйләнмәсе буенча тыгыз тигез тутлы буй ясый. Тут шулай ук Швальбе сызыгы өлкәсендә яки аның өстендә утыра ала.
# Сасаяма

Сасаяма (яп. 篠山市) — Япония дәүләтенең Хиого префектурасында урнашкан шәһәр.

# Сасаяма
## Тарихы

Сасаяма шәһәре 1999 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.

# Сасаяма
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 44345 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 117 кеше тәшкил иткән.

# Сасаяма
## Географиясе

Шәһәр территориясе 377.61 км² тәшкил итә.

# Сасаяма
## Кардәш шәһәрләр

* Волла-Волла, Америка Кушма Штатлары
# Унҗазка (Вербано-Кузио-Осола)

Унҗазка — Италиянең Пьемонт төбәге Коссоньо өязендә урнашкан торак пункт.

# Унҗазка (Вербано-Кузио-Осола)
## Географиясе

Унҗазка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Унҗазка (Вербано-Кузио-Осола)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Блу-Ридж-Шорс (Виргиния)

Блу-Ридж-Шорс — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Блу-Ридж-Шорс (Виргиния)
## Географиясе

Блу-Ридж-Шорс халык санын алу урыны мәйданы — 4,665134 км², 4,665137 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Сан Брицио (Перуҗа)

Сан Брицио — Италиянең Умбрия төбәге Сполето өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Брицио (Перуҗа)
## Географиясе

Сан Брицио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Брицио (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Саккун-Тох

Саккун-Тох — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Саккун-Еган елгасының сул ярына тамагыннан 23 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 14 км.

# Саккун-Тох
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011100112115200043454
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115204345
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# IC 1506

IC 1506 — Хут йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 1506
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1506, MCG+01-60-029, PGC 72291, 2MASX J23444842+0444079, NPM1G +04.0622, Z 407-52, Z 2342.2+0428, UZC J234448.4+044408, LEDA 72291, [HDL96] 407 11 һәм Gaia DR2 2744042652521953664 буларак та сурәтләнә.
# Утендорф

Утендорф (алман. Utendorf) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Утендорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,09 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 380 метр биеклектә урнашкан.
# Франклин (округ, Мэн)

Франклин — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Фармингтон шәһәре.

# Франклин (округ, Мэн)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1838 елда оештырыла.

# Франклин (округ, Мэн)
## Территориясе

Округ мәйданы 4515 км² тәшкил итә.
# Пласкув

Пласкув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Едлиньск гминасында урнашкан авыл.

# Пласкув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Острове (Августивский повяты)

Острове — Польшаның Подлясье воеводалыгы Штабин гминасында урнашкан авыл.

# Острове (Августивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# ARHGEF11

ARHGEF11 (ингл. Rho guanine nucleotide exchange factor 11) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Подишу (Селаж)

Подишу — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан авыл. Илянда (коммуна) коммунасына карый.

# Подишу (Селаж)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 240 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Грей (Луизиана)

Грей — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Грей (Луизиана)
## Географиясе

Грей халык санын алу урыны мәйданы — 30,15388 км², 30,153908 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 305 метр биеклектә урнашкан.
# Торси-ле-Пети (Сен-Маритим)

Торси-ле-Пети (фр. Torcy-le-Petit) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Богазпынар (Тарсус)

Богазпынар (төр. Boğazpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вайзендорф

Вайзендорф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Вайзендорф
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Вайзендорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 36,75 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 308 метр биеклектә урнашкан.
# Арылы (Архави)

Арылы (төр. Arılı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Архави илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (4074) Шарков

(4074) Шарков (лат. Sharkov) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4074) Шарков
## Тарихы

1981 елның 22 октябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 UN11» саналган.
# Алат вулысы

Алат вулысы (рус. Алатовская волость) — 1860-еллардан 1924 елга кадәр гамәлдә булган Казан губернасының һәм ТАССРның юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Казаннан Төньякка 45 чакрым ераклыкта, Татарстанның Төньяк-Көнбатыш өлешендә урнашкан. Административ үзәк — Алат авылы.

# Алат вулысы
## Тарих

Алат вулысы территориясе 1552 елга кадәр Казан ханлыгының Алат даругасында, 1552 елдан 1708 елга кадәр Россия патшалыгы Казан патшалыгы Алат даругасында, 1708 елдан 1781 елга кадәр Казан губернасының Алат даругасында, 1781 елдан 1796 елга кадәр Казан наместниклыгының Арча өязендә, 1796 елдан 1860-елларга кадәр Казан губернасының Арча өязендә урнашкан.
1860-елларның икенчке яртысында Казан өязенең дүртенче стан составында барлыкка килә.
1860-еллардан 1920 елга кадәр Казан губернасының Казан өязе составына керә, 1920 елның 25 июненнән декабрьгә кадәр Татарстан АССР Казан кантонының административ-территориаль берәмлеге, 1920 елның декабреннән 1924 елга кадәр Татарстан АССР Арча кантонының административ-территориаль берәмлеге булып тора.
Олы Әтнә, Мүлмә, Суыксу һәм Чар өязенең Сотнур, Күлле-Киме вулыслары белән чиктәш булган (1890).
1924 елда Алат вулысы юкка чыгарыла, аның күпчелек территориясе Дөбъяз вулысына кушыла.

# Алат вулысы
## Административ бүленеш

1883 елда Алат вулысында 14 община, 21 торак пункты (Алат, Кече Салабаш, Кече Алат һ.б.) һәм 1439 йорт хуҗалыгы булган. Крестъян җиренең мәйданы 38,75 км², сөрү җирләре 180,57 км² тәшкил иткән.
1890 елда вулыста 22 торак пункты һәм 2042 йорт хуҗалыгы булган. Җирнең мәйданы 215 км² тәшкил иткән.
1897 елда вулыста 23 авыл җирлеге булган.

# Алат вулысы
## Халык

| 1883 | 1885 | 1890 | 1897 |
| 10683 | 11481 | 11109 | 13093 |
1883 елда халык саны 10683 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 5338 җан, хатын-кызлар — 5345.
1885 елда халык саны 11481 кеше тәшкил иткән.
1890 елда халык саны 11109 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 5613 җан, хатын-кызлар — 5496.
1897 елда халык саны 13093 кеше тәшкил иткән. Төп милләтләр: татарлар, руслар.

# Алат вулысы
## Шәхесләр

* Хәсәнгата Габәши — күренекле татар галиме, тарихчы, мөгаллим, дин һәм җәмәгать эшлеклесе, җәдитчелек хәрәкәтенең мәшһүр вәкиле. 1863 елда Кече Салабаш авылында мулла гаиләсендә дөньяга килә.
* Солтан Габәши — татар халкының көйязары, педагог һәм музыкаль-җәмәгать эшлеклесе, СССР композиторлар берлеге әгъзасы. 1891 елда Тенивраг – Кече Салабаш авылында җәдит мулла Хәсәнгата Габәши гаиләсендә туа.
# Виле Сур Нуз (Валле д'Аоста)

Виле Сур Нуз — Италиянең Валле д'Аоста төбәге Кар (Валле-д’Аоста) өязендә урнашкан торак пункт.

# Виле Сур Нуз (Валле д'Аоста)
## Географиясе

Виле Сур Нуз Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Виле Сур Нуз (Валле д'Аоста)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ме (Ланди)

Ме (фр. Mées) — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
# Бартодзее (Түбән Силезия воеводалыгы)

Бартодзее — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Нехлюв гминасында урнашкан авыл.

# Бартодзее (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гвездов

Гвездов (чех. Hvězdov) — Чехиянең Либерец крае Ралско районында урнашкан авыл.

# Гвездов
## Географиясе

Мәйданы — 12,183 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Гвездов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Гвездов
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Гвездов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 306 |
| 1880 | 504 |
| 1890 | 526 |
| 1900 | 542 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 537 |
| 1921 | 562 |
| 1930 | 587 |
| 1950 | 311 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 0 |
| 1970 | 0 |
| 1980 | 0 |
| 1991 | 0 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 0 |
| 2011 | 96 |
| 2021 | 140 |
# Лос Эстерос (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)

Лос Эстерос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коауаютла-де-Хосе-Мария-Исасага муниципалитеты составына керә.

# Лос Эстерос (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Географиясе

Лос Эстерос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лос Эстерос (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лос Эстерос (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Сам (Шаһнамә персонажы)

Сāм (Фарсы телендә:سام) , шулай ук Саам дип транслитерацияләнә, борынгы Фарсы иленең риваять каһарманы һәм Шаһнамә эпосының әһәмиятле персонажы. Ул Нариманның улы, Гаршаспның оныгы һәм Залның әтисе булган. Ул Ферейдун, Манучеһр һәм Новзар хөкеме вакытында Иранда хөкем сөргән. Ул Манучеһр тарафыннан Забулистан (Систан), һәм шуннан соң Мазандаран белән хөкем итәргә билгеләнгән булган. Манучеһрдан соң, Новзарның бозылган һәм ялгыш хөкеме булганга күрә, Иран хөкемдарлары Самнан Иран белән хөкем итәргә сораганнар. Сам кабул итмәгән һәм Новзар яклы булган һәм аңа Ферейдун һәм Манучеһрга иярергә киңәш иткән.
Фарсы телендә Деһхода сүзлегенә нигезләнеп Сāм яки Саам Ут дигәнне аңлата.
# Барио Побре (Сан Маркос)

Барио Побре — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. San Marcos Municipality муниципалитеты составына керә.

# Барио Побре (Сан Маркос)
## Географиясе

Барио Побре Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Барио Побре (Сан Маркос)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Барио Побре (Сан Маркос)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# IC 2204

IC 2204 — Җәүза йолдызлыгы чикләрендә урнашкан Галактика актив төше .

# IC 2204
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2204, 2MASX J07411808+3413560, IRAS 07380+3420, MCG+06-17-026, PGC 21581, UGC 3965, 2MASS J07411809+3413559, Z 0738.0+3420, Z 177-43, UZC J074118.1+341355, SDSS J074118.10+341355.8, LEDA 21581 һәм Gaia DR2 894199069904273280 буларак та сурәтләнә.
# Фраксион Нуево Линдеро (Леон)

Фраксион Нуево Линдеро — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Леон муниципалитеты составына керә.

# Фраксион Нуево Линдеро (Леон)
## Географиясе

Фраксион Нуево Линдеро Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Фраксион Нуево Линдеро (Леон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Фраксион Нуево Линдеро (Леон)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# IC 3093

IC 3093 — Вероника чәче йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 3093
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3093, PGC 39342, 2MASX J12164231+1416400, VCC 206, SDSS J121642.36+141640.1, AGC 220280, NVSS B121409+143315, Z 98-126, ALFALFA 1-220, UZC J121642.4+141640, Z 1214.1+1433, CAIRNS J121642.35+141639.3, LEDA 39342 һәм SDSS J121642.36+141640.0 буларак та сурәтләнә.
# Сычавичы

Сычавичы (белар. Сычавічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Маладзечанский районында урнашкан авыл.

# Сычавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Холь-Юган

Холь-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Лыхма елгасының сул ярына тамагыннан 85 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 14 км.

# Холь-Юган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештән Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020100112115300022078
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302207
* Бассейн коды — 15.02.01.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Җевизлик (Икиздере)

Җевизлик (төр. Cevizlik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Икиздере илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# HD31973

HD31973 — Рәссам йолдызлыгында урнашкан ApSrCrEu спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,4 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Барок (Старадарожский районы)

Барок (белар. Барок) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Старадарожский районында урнашкан авыл.

# Барок (Старадарожский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Древново-Земаки

Древново-Земаки — Польшаның Мазовия воеводалыгы Богуты-Пянки гминасында урнашкан авыл.

# Древново-Земаки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Арпаязы (Сушеһри)

Арпаязы (төр. Arpayazı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Сушеһри илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Кале (Кале)

Кале (төр. Kale) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Кале илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Верабьёва (Верхнядзвинский районы)

Верабьёва (белар. Вераб’ёва) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.

# Верабьёва (Верхнядзвинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Чоп

Чоп (Чоп, укр. Чоп, рус. Чоп, маҗар. Csap, рум. Ciop) — Украинаның Карпат арты өлкәсенең Ужгород районында урнашкан шәһәр.Чоп шәһәр громадасының административ үзәге.
Халык саны — 9018 кеше (2014).

# Чоп
## Сәгать поясы

Халыкара стандарт буенча Чоп Көнчыгыш Европа вакыты (Eastern European Time, EET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +2:00 гә тигез.

# Чоп
## Тарих

1281 елда нигезләнгән.

# Чоп
## Халык

Туган тел буенча состав, 2001: украин теле — 46,3%, маҗар теле — 41,5%, рус теле — 11,6%.
# (7027) Тосиханда

(7027) Тосиханда (лат. Toshihanda) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7027) Тосиханда
## Тарихы

1993 елның 11 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 XT» саналган.
# CLIP3

CLIP3 (ингл. CAP-Gly domain containing linker protein 3) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Инҗирпынар (Эрфелек)

Инҗирпынар (төр. İncirpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Эрфелек илчесенә караган бер авыл (төр. köy).