yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Чаерлы (Адыяман)

Чаерлы (төр. Çayırlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Адыяман илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# 839 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 839 — Милади тәкъвим буенча IX гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 839 — безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
* 839 — сан.
# Мустоя

Мустоя (эст. Mustoja) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# (5143) Геракл

(5143) Геракл (лат. Heracles) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5143) Геракл
## Тарихы

1991 елның 7 ноябрендә Кэролин Шумейкер тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VL» саналган.
# Чери (Потенца)

Чери — Италиянең Базиликата төбәге Латронико өязендә урнашкан торак пункт.

# Чери (Потенца)
## Географиясе

Чери Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Чери (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Баков (Бержовице)

Баков (чех. Bakov) — Чехиянең Урта Чехия крае Бержовице районында урнашкан авыл.

# Баков (Бержовице)
## Географиясе

Мәйданы — 2,158 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Баков (Бержовице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Баков (Бержовице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Баков (Бержовице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 203 |
| 1880 | 222 |
| 1890 | 210 |
| 1900 | 258 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 254 |
| 1921 | 256 |
| 1930 | 234 |
| 1950 | 142 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 134 |
| 1970 | 127 |
| 1980 | 86 |
| 1991 | 69 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 59 |
| 2011 | 104 |
| 2021 | 90 |
# Бобино (Киров өлкәсе)

Бобино (рус. Бобино) — Киров өлкәсенең Слободской районында урнашкан авыл.

# Бобино (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Бобино (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Бобино (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Бобино (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (1%), руслар (95%), арлар (1%).
# Чарняны

Чарняны (белар. Чарняны) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыта районында урнашкан авыл.

# Чарняны
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Сыру

Сыру (эст. Sõru) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
# Чусовляны (Эрбет шәһәр бүлгесе)

Чусовляны (рус. Чусовляны) — Свердловск өлкәсенең Ирбит шәһәр округы составына керүче авыл.

# Чусовляны (Эрбет шәһәр бүлгесе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Чусовляны (Эрбет шәһәр бүлгесе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
# Барбияно (Парма)

Барбияно — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Фелино өязендә урнашкан торак пункт.

# Барбияно (Парма)
## Географиясе

Барбияно Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Барбияно (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Карвиль (Кальвадос)

Карвиль (фр. Carville) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Горни Боусов

Горни Боусов (чех. Horní Bousov) — Чехиянең Урта Чехия крае Долни-Боусов районында урнашкан авыл.

# Горни Боусов
## Географиясе

Мәйданы — 2,676 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 284 метр биеклектә урнашкан.

# Горни Боусов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Горни Боусов
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Горни Боусов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 325 |
| 1880 | 404 |
| 1890 | 369 |
| 1900 | 394 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 302 |
| 1921 | 337 |
| 1930 | 309 |
| 1950 | 215 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 192 |
| 1970 | 165 |
| 1980 | 151 |
| 1991 | 158 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 166 |
| 2011 | 160 |
| 2021 | 173 |
# Яков Рылов

Яков Рылов (рус. Яков Николаевич Рылов, 15 гыйнвар 1985(1985-01-15) (39 яшь), Кирово-Чепецк, Киров өлкәсе, РСФСР, СССР — , ) — Россия һоккейчесе (сакчы), яшьләр арасында дөнья чемпионатының көмеш призчысы (2005), Россия чемпионы (2005).
# (5919) Патрикмартин

(5919) Патрикмартин (лат. Patrickmartin) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5919) Патрикмартин
## Тарихы

1991 елның 5 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PW12» саналган.
# Алышар

Алышар (әзери. Alışar) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Шәрур районына караган авыл.
# Чөмлекчи (Бодрум)

Чөмлекчи (төр. Çömlekçi) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Бодрум илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Риваса

Риваса Төньяк Һиндстанның Харьянада Бһивани районының Тошам тэһсилында авыл (Дһани). Ул Бһиванидан Бһивани-Тошам юлыннан сулда Бһиванидан 23 км (14,3 миля)да урнашкан. Ул Риваса ки Дһани буларак мәгълүм. 2011 ел Һиндстан халык санын алу буенча авылда 1168 кеше булып, тулаем халкы 6328 булып 3333-се ир кешеләр, ә 2995-е хатын-кызлар булган.

# Риваса
## Якындагы авыллар

* Биран, Бһивани
* Динод
* Кайру
* Бапора
* Тошам
* Дһаран
* Нигана Кһурд
* Нигана Калан
* Маһу ки Дһани
# Ард

Ард (фр. Ardes) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
# Стационе ди Итри (Латина)

Стационе ди Итри — Италиянең Лацио төбәге Итри өязендә урнашкан торак пункт.

# Стационе ди Итри (Латина)
## Географиясе

Стационе ди Итри Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Стационе ди Итри (Латина)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 837 (сан)

837 (сигез йөз утыз җиде) - 836 белән 838 арасындагы натураль сан.

# 837 (сан)
## Математикада

* 837 — өч урынлы так сан.
* 837 санның цифрлар суммасы — 18.
* 837 санның цифрлар тапкырчыгышы — 168.
* 837 санның квадраты — 700569.

# 837 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 837 ел
* 837 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0345₁₆ — « ͅ» символның коды.
# Вириньен

Вириньен (фр. Virignin) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Белле кантонына карый.

# Вириньен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,46 км².
# Грум (Техас)

Грум — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Грум (Техас)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Грум (Техас)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,928078 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 992 ± 1 метр һәм 992 метр биеклектә урнашкан.
# Титикака

Титикака (исп. Titicaca, кечуа Titiqaqa, айм. Titiqaqa) — Көньяк Америкада төче су запаслары буенча иң зур һәм мәйданы буенча икенче (Маракайбодан соң) күл.
Анд тауларында җәенке таулыгында, Боливия чигендә урнашкан.
Мәйданы 8300 км², су кимәленең биеклеге 3821 м (буенча заман үзгә нык), уртача тирәнлеге 140-180 м, максималь тирәнлеге 281 м. Күлнең уртасында суның температурасы гамәлдә үзгәрми һәм 10-12 °C тәшкил итә, әмма яр күл ярында төнлә туңа еш кына.
Күлгә бозлыклардан агып төшүче 300’дән кичү елгалар коя һәм Нәсәгәдер елгасы агып чыга. Үз чиратында Нәсәгәдер елгасы Боливиядә урынлашкан тын күлендә коя.
Испаннар тарафыннан кушылган Титикака атамасы кечуалар телендә артабангы аңлатыла: кака — «кыя» сәмит — «пума» (кечуа кабиләләренең изге хайваны). Аймара кечуа һәм халыклары арасында күл «Мамакта», ә унаенда элек «Пукин күле» (ягъни пукин халкы илендәге күл) дип аталган.
Титикака кулен Аурупада тәүгеләрдән булып испан хронисты Педро Сьеса де Леон 1554 елда сурәтли.
Яр буендагы кала иң зур — Пуно. Күл тирәсендә пемра кечуа һәм халыкларының бату тораклары урнашкан. Халыкның бер өлеше Рус (Uros) йөзүче камыш утрауларында яши.
# HD197174

HD197174 — Микроскоп йолдызлыгында урнашкан A3mA5-F2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,69 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Роберт Якшыбаев

Якшыбаев Роберт Әсгать улы (17 май, 1952, БАССР, Зиянчура районы, Үтәгол авылы) — физик, физика-математика фәннәре докторы (1992), профессор (1993).

# Роберт Якшыбаев
## Биографиясе

1969 ел — Ырынбур өлкәсе Куандык районының Чеботарев урта мәктәбен тәмамлый.
1974 ел — Урал дәүләт университетын «Физика» специальносте буенча тәмамлый. Шул ук елда аспирантурага керә. 1978 елда — кандидатлык, 1992 елда докторлык диссертациясе яклый.
1994—1999 елларда Башкортстан Республикасының Фән, югары һәм урта белем бирү дәүләт комитетын җитәкли.
2000—2010 елларда Башкорт дәүләт университетының гомуми физика кафедрасы мөдире була.
Р. Ә Якшибаев җитәкчелегендә 10 кандидатлык, 3 докторлык диссертациясе языла һәм яклана. Аның җитәкчелегендә Россиядә генә түгел, чит илләрдә дә абруй белән файдаланылган үзенчәлекле фәнни мәктәп булдырылган. Роберт Әсгать улы хезмәтләре даими цитаталанган, Хирш индексы 7-не тәшкил иткән галим.
180 чамасы тикшеренү һәм 7 уйлап табу авторы.

# Роберт Якшыбаев
## Исемнәре һәм наградалары

* Башкортстан Республикасының атказанган фән эшмәкәре.
* «Россия Федерациясе югары һөнәри белем бирүнең кадерле хезмәткәре» билгесе.
* Башкорт дәүләт университетының атказанган профессоры.

# Роберт Якшыбаев
## Хезмәтләре

* Изучение суперион азово перехода в системе CuCr1-xVxS2 рентгенографик и магнитны методам // Физика твердого тела. 2000. К.42. Вып.8 (соавт.);
* Электронный переход в интегрированное дисульфид CuCrS2 // Там же. 2004. К.46. Вып.12 (соавт.).
# Turan Batalyonı

Turan Batalyonı - Räsäy-Uqraina suğışında suğışqan Uqraina Qorallı Köçläreneñ törek volonter batal’onı

# Turan Batalyonı
## Tarix

2022 yılnıñ 20 noyabrendä Eydos Sadqov isemle Qazaq oppozitsiä aqtivistı törkemneñ Telegram qanalında barlıqqa kilüyen iğlan itte. Ul Qırğızstan grajdaninı Al’maz Qudabeknı bilgeläde, ul Rossiädä çäçtaraş bulıp eşläde, törkem qomandirı. Al’maz Qudabek törkemneñ kereş videosında päyda buldı, anda törkemneñ maqsatı - Rossiäneñ ”törki xalıqlarına qarşı genotsidı” belän köräşü, di”, häm şulay uq Rossiädän Vladimir Putin häm Çeçnadan Ramzan Qadırovqa qurqıttı. Qırğızstannıñ Uqrainadağı ilçese İdris Qadirqulov Qudabeqqa Qırğızstanğa qaytırğa täqdim itte, läkin Qudabek bu täqdimne kire qaqtı häm Uqrainada suğışnı dävam itüne sayladı. 2023 yılnıñ ğıynvarında birgän interv’yusında Al’maz Qudabek Turan batal’onınıñ yaqınça 600 suğışçısı bar dide. Annan soñ, Qadırov Qudabeknı ütergän keşe öçen büläk itep 500 meñ dollar täqdim itä başladı. Turan batal’onında etnik qazaxlar, Qırğızstan, Azärbaycan, Uyurs, Tatarlar, Qırım tatarları, häm anıñ arasında Rossiä häm Tön’yak Qavqazdan kilgän törle törki xalıqları bar. ”Qazax Rambo” dip atalğan Rossiä-Uqreyn suğışınnan kilgän suğışçı batal’onğa quşıldı.

# Turan Batalyonı
## Siltamalar

* ↑ More and more representatives of the captive nations of Russia are fighting in the Ukrainian Armed Forces - Ukrainian World Congress (en).
* ↑ Established the Turkic ‘Turan Battalion’ in Ukraine (en-GB) (2022-11-21).
* ↑ На Украине создан батальон "Туран" при поддержке Турции (ru-RU) (2022-11-21). әлеге чыганактан 2023-03-31 архивланды. 2023-04-25 тикшерелгән.
* 1 2 "Уничтожать режим Путина и Кадырова": турецкие партнёры помогли создать на Украине неофашистский батальон "Туран" (ru).
* ↑ News, Silkway (2023-01-25). Leader of Turan battalion explained Kadyrov’s award for his head.
* ↑ More and more representatives of the captive nations of Russia are fighting in the Ukrainian Armed Forces - Ukrainian World Congress (en).
* ↑ Батальйон "Туран": NYT розповіли про добровольців у ЗСУ із Середньої Азії та Кавказу (фото) (uk) (2023-01-09).
* ↑ WarGonzo: на Украине при поддержке Турции создали батальон "Туран" (ru).
# Тупатарильо, Тупатарио (Кузамала де Пинзон)

Тупатарильо, Тупатарио — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Куцамала-де-Пинсон муниципалитеты составына керә.

# Тупатарильо, Тупатарио (Кузамала де Пинзон)
## Географиясе

Тупатарильо, Тупатарио Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Тупатарильо, Тупатарио (Кузамала де Пинзон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Тупатарильо, Тупатарио (Кузамала де Пинзон)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Нова Пасленка

Нова Пасленка — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Бранево гминасында урнашкан авыл.

# Нова Пасленка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гоголево (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)

Гоголево — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Маряново гминаcында урнашкан авыл.

# Гоголево (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Липенице (Диңгез буе воеводалыгы)

Липенице — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Хойнице гминасында урнашкан авыл.

# Липенице (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ланкешвар Гыйбадәтханәсе

Ланкешвар {(Pron: ˈlæŋˌkeɪʃwə(r)} Гыйбадәтханәсе ул Гаухати Университетының кампусы янында Гуваһати шәһәренең көнбатыш өлешенең калкулык өстендә борынгы Шива гыйбадәтханәсе. Ассамның борынгы Ланкешвар Гыйбадәтханәсе Ходай Шивага багышланган. Гыйбадәтханә калкулык өстендә матур күренешле урында урнашкан. Ланкешвар Ходай Шиваның күп формаларның берсе булып тора. Ходай Шива тарафдарлары гыйбадәтханәне иң изге дип таныйлар. Ел буена тугърылар бу гыйбадәтханәгә киләләр һәм илаһи алкышлар сорыйлар.
Гуваһатида Ланкешвар Гыйбадәтханәсе дини кешеләр арасында гына түгел, ә гомуми туристлар арасында да популяр. Зиярәт кылучылар арасында Гуваһати шәһәренең парлары, Гауһати Университеты һәм Ассам Инженерия Колледжы студентлары бар. Гыйбадәтханәнең матур урнашуы шуның өчен төп сәбәп булып тора. Ул шәһәрнең җайлы урынында булганга күрә анда килергә бик җиңел. 6-ынчы номерлы Гуваһати Шәһәр Автобусы туры җәмәгать транспортын тәэмин итә. Бу урын өчен өстәмә өстен ягы һәм популярлык сәбәпләренең берсе булып тора. Шуңа өстәп, гыйбадәтханә бирегә килүче зиярәт кылучылар өчен бик изге булып тора.
# Войдзевичы

Войдзевичы (белар. Войдзевічы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Мастовский районында урнашкан авыл.

# Войдзевичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Лумис (Мичиган)

, һәм
Лумис — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Лумис (Мичиган)
## Географиясе

Лумис халык санын алу урыны мәйданы — 7,300548 км², 7,3 км², 7,300553 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 805 Фут биеклектә урнашкан.
# Чаттануга (Оклахома)

Чаттануга — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Чаттануга (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Чаттануга (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,470864 км², 1,470863 км² (1 апрель 2010), 0,6 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 351 ± 1 метр, 353 метр, 1145 Фут һәм 349 метр биеклектә урнашкан.
# Явожинка (Силезия воеводалыгы)

һәм
Явожинка — Польшаның Силезия воеводалыгы Истебна гминасында урнашкан авыл.

# Явожинка (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ирек Фәттахов (1989)

Ирек Фәттахов, Ирек Исхак улы Фәттахов (рус. Ирек Исхакович (Исаакович) Фаттахов, 1989 ел, СССР, РСФСР, Татарстан АССР, Түбән Кама) ― җырчы (бас), Бөтенроссия һәм халыкара конкурслар лауреаты. М. Җәлил исемендәге Татар дәүләт академия опера һәм балет театры солисты, (2017 елдан), Казан дәүләт консерваториясенең вокал сәнгате кафедрасы укытучысы (2020 елдан). «Татар моңы» халыкара җыр конкурсы (2016), Шаляпин исемендәге премия (2024) лауреаты.

# Ирек Фәттахов (1989)
## Тәрҗемәи хәле

1989 елда Түбән Камада туган. Салих Сәйдәшев исемендәге Түбән Кама музыка көллиятен (2013, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре З. В. Шәрәфетдинова классы), Нәҗип Җиһанов исемендәге Казан дәүләт консерваториясен (2018, Россиянең атказанган, Татарстан һәм Марий Элның халык артисты Г. Т. Ластовка классы) тәмамлаган. 2021 елда Казан консерваториясендә ассистентура-стажировка узган. Үзенең фәнни эшендә Татарстан композиторы Анатолий Луппов (1929―2022) иҗатын өйрәнә.
М. Җәлил исемендәге Татар дәүләт академия опера һәм балет театрында: 2015 елдан (2нче курстан) стажер, 2017 елдан солист.
2020 елдан Казан дәүләт консерваториясенең вокал сәнгате кафедрасында укыта.

# Ирек Фәттахов (1989)
## Репертуар

* Бартоло («Севилья чәчтарашы» Дж. Россини) ― Шаляпин репертуарыннан
* Бонза («Мадам Баттерфляй» Дж. Пуччини),
* Бибарс, Князь Серебряный («Сөембикә» Р. Әхиярова),
* Варлаам, Митюха, Пристав («Борис Годунов» М. Мусоргский) ― Шаляпин репертуарыннан
* Вавилон Югары каһине («Набукко» Дж. Верди),
* Дулькамара («Мәхәббәт эчемлеге» Г. Доницетти),
* Газраил («Шагыйрь мәхәббәте» Р. Әхиярова),
* Ковалев («Җәлил» Н. Җиһанов),
* Коллен, Альциндор («Богема» Дж. Пуччини),
* Малюта Скуратов («Патша кәләше» Н. Римский-Корсаков),
* Нурабад («Энҗе эзләүчеләр» Ж. Бизе),
* Карт / Хикәятче («Алтын Казан» Э. Низамов),
* Ризничий («Тоска» Дж. Пуччини),
* Ротный («Евгений Онегин» П. Чайковский),
* Мисыр патшасы («Аида» Дж. Верди),
* Цунига («Кармен» Ж.Бизе),
* Граф Чепрано («Риголетто» Дж. Верди),
* Акыл ияләре («Турандот» Дж. Пуччини)
* Мирсәй Әмир («Кави-Сәрвәр» М. Хәйруллина) һ.б.

# Ирек Фәттахов (1989)
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* «Татар моңы» халыкара җыр конкурсы лауреаты («академик вокал» номинациясендә беренче премия, 2016)
* Татарстан Республикасы Рәисе каршындагы Мәдәниятне үстерүгә ярдәм фондының «Тантана» театраль премиясе кысаларында махсус премиясе (2023)
* 2024 — Шаляпин премиясе

# Ирек Фәттахов (1989)
## Шәхси тормышы

Өйләнгән, хатыны – пианинода уйнаучы, ике бала тәрбиялиләр.
# Гуршчына

Гуршчына (белар. Гуршчына) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.

# Гуршчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Сусень (Вилча)

Сусень — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. Стоенешть (коммуна, Вилча) коммунасына карый.

# Сусень (Вилча)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Албуфейра

Албуфейра (порт. Albufeira) — Португалиядә урнашкан шәһәр, Фару округына карый торган шул ук исемдәге муниципалитет үзәге.

# Албуфейра
## Тарихы

Шәһәр 1504 елда нигезләнгән. 1936 елдан алып 1976 елга кадәр Португалиянең тарихи Алгарве провинциясенә караган.

# Албуфейра
## Географиясе

Мәйданы — 140,57 км². Муниципалитет составына Гия (Албуфейра), Феррейраш, Albufeira e Olhos de Água һәм Падерни фрегезияләре керә.
# Новенький (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)

Новенький (каз. Новенький) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Новенький (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Калектывны Труд

Калектывны Труд (белар. Калектыўны Труд) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Крычавский районында урнашкан авыл.

# Калектывны Труд
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Кидеро

Кидеро — Россия территориясеннән ага торган елга. Дагстан Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Метлюта (Ори-цкали) елгасының уң ярыннан 20 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.

# Кидеро
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сулак елгасы , инешенән Чиркейск һидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 07030000112109300000414
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 109300041
* Бассейн коды — 07.03.00.001
* ГӨ буенча саны — 09
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Ленто-ле-Буа

Ленто-ле-Буа (фр. Lintot-les-Bois) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Срни (Глинско)

Срни (чех. Srní) — Чехиянең Пардубице крае Һлинско районында урнашкан авыл.

# Срни (Глинско)
## Географиясе

Мәйданы — 2,822 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Срни (Глинско)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Срни (Глинско)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Срни (Глинско)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 276 |
| 1880 | 248 |
| 1890 | 258 |
| 1900 | 281 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 419 |
| 1921 | 378 |
| 1930 | 456 |
| 1950 | 353 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 320 |
| 1970 | 282 |
| 1980 | 251 |
| 1991 | 234 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 221 |
| 2011 | 223 |
| 2021 | 266 |
# Орне

Орне (фр. Ornex) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Сен-Жени-Пуйи кантонына карый.

# Орне
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,64 км².