yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# (13808) Davewilliams

(13808) Davewilliams — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13808) Davewilliams
## Тарихы

1998 елның 11 декабрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 XG24» саналган.
# Камполонго Маҗоре Гоби (Венеция)

Камполонго Маҗоре Гоби — Италиянең Венеция төбәге Камполонго-Маджоре өязендә урнашкан торак пункт.

# Камполонго Маҗоре Гоби (Венеция)
## Географиясе

Камполонго Маҗоре Гоби Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Камполонго Маҗоре Гоби (Венеция)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Рошня (Словения)

Рошня — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).

# Рошня (Словения)
## Географиясе

Мәйданы — 2,56 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 240 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Палтин (Брашов)

Палтин — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. Шинка-Ноуе (коммуна) коммунасына карый.

# Палтин (Брашов)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# (6744) Комода

(6744) Комода (лат. Komoda) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6744) Комода
## Тарихы

1994 елның 6 маенда К. Эндатэ, тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 JL» саналган.
# Камик (Силезия воеводалыгы)

һәм
Камик — Польшаның Силезия воеводалыгы Клобуцк гминасында урнашкан авыл.

# Камик (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Алоха (ай кратеры)

Алоха (лат. Aloha) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 2,6 км булган кратер.

# Алоха (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Гавай исеме хөрмәтенә бирелә.

# Алоха (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
# EPHA2

EPHA2 (ингл. EPH receptor A2) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Драгоевац (Владимирци)

Драгоевац (серб. Драгојевац ) — Сербиянең Мачва округы Владимирси җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Драгоевац (Владимирци)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 119 метр биеклектә урнашкан.

# Драгоевац (Владимирци)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Бостина

Бостина — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. Смолян җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Бостина
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 969 метр биеклектә урнашкан.
# Фолл-Ривер-Миллс (Калифорния)

Фолл-Ривер-Миллс — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Фолл-Ривер-Миллс (Калифорния)
## Географиясе

Фолл-Ривер-Миллс халык санын алу урыны мәйданы — 7,128455 км², 7,128456 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1014 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Прец (Штральзунд)

Прец — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Прец (Штральзунд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,23 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 8 метр биеклектә урнашкан.
# ZNF689

ZNF689 (ингл. Zinc finger protein 689) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Фрауэнталь-ан-дер-Ласниц

Фрауэнталь-ан-дер-Ласниц — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Дойчландсберг округы составына керә.

# Фрауэнталь-ан-дер-Ласниц
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 332 метр биеклектә урнашкан. Дойчландсберг, Санкт-Петер-им-Зульмталь, Грос-Санкт-Флориан һәм Санкт-Мартин-им-Зульмталь коммуналары белән чиктәш.
# Вайкув

Вайкув — Польшаның Подлясье воеводалыгы Мельник гминасында урнашкан авыл.

# Вайкув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# PLXNB2

PLXNB2 (ингл. Plexin B2 һәм Plexin-B2) — кешенең 22-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Боһоль (утрау)

Боһоль (ингл. Bohol) — Филипин утраулар төркеменең үзәк өлешендә урнашкан утрау. 1,313,560 кеше яши (2015). Мәйданы — 3820,7 км².
# Маркуси

һәм
Маркуси — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Маркусы гминасында урнашкан авыл.

# Маркуси
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фессо

Фессо (фр. Faissault) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Новьон-Порсьен кантонына карый.

# Фессо
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6.07 км².
# NGC 3792

NGC 3792 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3792
## Тарихы

Әлеге галактика 1881 елда Америка астрономы тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 39.62 см (15.6 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Эсентепе (Бешпынар) (Везиркөпрү)

Эсентепе (Бешпынар) (төр. Esentepe (Beşpınar)) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Везиркөпрү илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Шәрип (Әбҗәлил районы)

Шәрип — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453627, ОКАТО коды — 80201843002.

# Шәрип (Әбҗәлил районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 241 кешенең яшәве мәгълүм.
# Брексвилл (Огайо)

Брексвилл — Америка Кушма Штатларының Огайо штатында урнашкан шәһәр.

# Брексвилл (Огайо)
## Тарихы

Брексвилл шәһәре 1811 елда нигезләнгән.

# Брексвилл (Огайо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 50,861256 км², 50,989556 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 271 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эрстед (ай кратеры)

Эрстед (лат. Oersted) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 42,28 км булган кратер.

# Эрстед (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Ганс Христиан Эрстед (1777—1851) хөрмәтенә бирелә.

# Эрстед (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Зыбайлы

Зыбайлы (белар. Зыбайлы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ивацеицкий районында урнашкан авыл.

# Зыбайлы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Божимувка

Божимувка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Нова-Суха гминасында урнашкан авыл.

# Божимувка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Йолбашы (Калкандере)

Йолбашы (төр. Yolbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Калкандере илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Юкарычамурдере (Чаерлы)

Юкарычамурдере (төр. Yukarıçamurdere) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Чаерлы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Дегтари (Цетенов)

Дегтари (чех. Dehtáry) — Чехиянең Либерец крае Цетенов районында урнашкан авыл.

# Дегтари (Цетенов)
## Географиясе

Мәйданы — 1,035 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Дегтари (Цетенов)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Дегтари (Цетенов)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Дегтари (Цетенов)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 67 |
| 1880 | 64 |
| 1890 | 65 |
| 1900 | 61 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 65 |
| 1921 | 69 |
| 1930 | 59 |
| 1950 | 27 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 37 |
| 1970 | 36 |
| 1980 | 28 |
| 1991 | 21 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 13 |
| 2011 | 10 |
| 2021 | 12 |
# Сильвестр (ай кратеры)

Сильвестр (лат. Sylvester) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 59 км булган кратер.

# Сильвестр (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Джеймс Сильвестр (1814—1897) хөрмәтенә бирелә.

# Сильвестр (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1964 елда раслана.
# Мелилья

Мелилья (исп. Melilla) — Испаниянең Мелилья автономияле төбәгендә урнашкан шәһәр, Испаниянең Африка кыйтгасындагы эксклавы.

# Мелилья
## Тарих

Безнең эрага кадәр нигезләнгән.
# Болемин

Болемин — Польшаның Любуш воеводалыгы Дещно гминасында урнашкан авыл.

# Болемин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (1845) Хелевальда

(1845) Хелевальда (лат. Helewalda) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1845) Хелевальда
## Тарихы

1972 елның 30 октябрендә Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1972 UC» саналган.
# (7438) Misakatouge

(7438) Misakatouge (лат. Misakatouge) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7438) Misakatouge
## Тарихы

1994 елның 12 маенда А. Накамура тарафыннан Кумакоген обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 JE1» саналган.
# Пшесека (Түбән Силезия воеводалыгы)

Пшесека — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Подгужин гминасында урнашкан авыл.

# Пшесека (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Нидермошель

Нидермошель — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Нидермошель
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,62 км², 6,61 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 156 метр биеклектә урнашкан.
# (17594) 1995 DX5

(17594) 1995 DX5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17594) 1995 DX5
## Тарихы

1995 елның 23 февралендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 DX5» саналган.
# Еникөй (Ментеше)

Еникөй (төр. Yeniköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Ментеше илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гаррелл (Арканзас)

Гаррелл — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Гаррелл (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,602524 км², 1,602522 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 62 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Карагай (Киров өлкәсе)

Карагай (рус. Карагай) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.

# Карагай (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Карагай (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Карагай (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Карагай (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Эгриагач (Юрегир)

Эгриагач (төр. Eğriağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Юрегир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Войпты-Яха

Войпты-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Палкур-То-Се елгасының уң ярыннан 3 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.

# Войпты-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300312115300046335
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115304633
* Бассейн коды — 15.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# IC 554

IC 554 — чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 554
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# (13633) Ivens

(13633) Ivens — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13633) Ivens
## Тарихы

1995 елның 17 ноябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 WW17» саналган.
# Вапитон (Төньяк Дакота)

Вапитон — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Вапитон (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Вапитон шәһәре 1869 елда нигезләнгән.

# Вапитон (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 13,707434 км², 13,707433 км² (1 апрель 2010), 13,506668 км² (1 апрель 2020). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 294 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Колесов

Колесов (Ко́лесов) ― фамилия.
* Николай Колесов (1956), «Элекон» заводы директоры (1997-2007), Амур өлкәсе губернаторы (2007-2008), ТР дәүләт премиясе лауреаты (2002).
* Сергей Колесов (1950), химия фәннәре докторы (1985), профессор (1990).
# Гура-Правец

Гура-Правец — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. Валя-Маре-Правец (коммуна) коммунасына карый.

# Гура-Правец
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Будзишевко

һәм
Будзишевко — Польшаның Великопольское воеводалыгы Рогозьно гминасында урнашкан авыл.

# Будзишевко
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шәрип (Татарстан)

Шәрип — Татарстан Республикасының Актаныш районындагы авыл.

# Шәрип (Татарстан)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.5 °C | -11.2 °C | -6 °C | 3.9 °C | 13.1 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 11.9 °C | 4 °C | -5.3 °C | -10.8 °C | 3.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.7 °C.

# Шәрип (Татарстан)
## Шәхесләр

* Нәфисә Сабирҗанова — татар шагыйрәсе һәм журналисты.
# Атакент (шәһәр тибындагы поселок)

Атакент (каз. Атакент) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Атакент (шәһәр тибындагы поселок)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# NGC 4805

NGC 4805 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4805
## Тарихы

Әлеге галактика 1885 елда Франция астрономы Guillaume Bigourdan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 30.48 см (12 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Элсуэрт (округ, Канзас)

Элсуэрт — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Элсуэрт (Канзас) шәһәре.

# Элсуэрт (округ, Канзас)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1867 елда оештырыла.

# Элсуэрт (округ, Канзас)
## Территориясе

Округ мәйданы 1873 км² тәшкил итә.
# SMAD1

SMAD1 (ингл. SMAD family member 1) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Дойчфайстриц

Дойчфайстриц — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Грац-Умгебунг округы составына керә.

# Дойчфайстриц
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 414 метр биеклектә урнашкан. Ибельбах коммуналары белән чиктәш.
# Вжесня (Мазовия воеводалыгы)

Вжесня — Польшаның Мазовия воеводалыгы Росцишево гминасында урнашкан авыл.

# Вжесня (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Красная Звезда (Әлшәй районы)

Красная Звезда — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452120, ГАТОБК коды — 80202804005.

# Красная Звезда (Әлшәй районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 56 кешенең яшәве мәгълүм.
# Borisoglebskiy (KAPO aerodromı)

Qazan-"Borisoglebskiy" hawa alanı :
| Gorbunov isemendäge QACB (KAPO) |||
| Däwlät: Cömhüriät: | Räsäy Tatarstan | Räsäy Tatarstan |
| Aeroport tibı: | sınaw / xärbi | sınaw / xärbi |
| IСAO kodı: IATA kodı: | yuq UWKG | yuq UWKG |
| Diŋgez östennän bieklege: Koordinatlar: | +65 м 55°52′00″ т. к. 049°08′00″ кч. о. Координаталар: Көтелмәгән өстәмә параметрлар | +65 м 55°52′00″ т. к. 049°08′00″ кч. о. Координаталар: Көтелмәгән өстәмә параметрлар |
| Waqıt zonası: | UTC +4 | UTC +4 |
| Сайт: | kaztupolev.ru/ | kaztupolev.ru/ |
| Oçıp menü-töşü yulları |||
| Sanı | Zurlığı | Tüşämäse |
| 11/29 | 3200 х 100 m | beton |
"Borisoglebskiy" aerodromı (hawa alanı) yäki QACB(KAPO) hawa alanı, "Qazan-Borisoglebskiy" hawa alanı (ICAO=UWKG) - Qazan Aviatözeleş citeşterü berläşmäseneñ klasstağı tış aerodrom kompleksı. Qazan tönyaq-könçığıştağı öleşendä, "Borisoglebskiy" toraq massivı yanında urnaşqan. "Borisoglebskiy" hawa alanı täcribä-konstruktor sınap qarawları öçen, QACB(KAPO)da yasalğan oçqıçlar sınawı öçen 1930 yıllarda açılğan. "Borisoglebskiy" hawa alanı härtörle zamança oçqıç törläre, xätta Tu-160 "Aqqoş" (rus.), dönyadağı iñ zur yök oçqıçı An-124 "Ruslan" (rus.) qabul itä ala. Qayçaqta "Borisoglebskiy" hawa alanı Xökümät häm maxsus oçqıçları qabul itä. Cäyge Universiada 2013 waqıtında "Borisoglebskiy" hawa alanı qayber oçqıçlarnı qabul itäçäk.

# Borisoglebskiy (KAPO aerodromı)
## Oçıp menü-töşü yulları (VPP)

Aerodrom oçıp menü, oçıp töşü kursları 112/292. Oçu tügäräge LL. Yışlıq: kilü - 124 MHz, "Anodnaya". Yaqtılığı: taläp buyınça.
| Sanı | zurlığı | tüşämäse |
| 11sul/29uñ | 3200х100 m | beton |

# Borisoglebskiy (KAPO aerodromı)
## Tarix

"Borisoglebskiy" hawa alanı Zavod № 124 belän bergä 1930 yıllarda açılğan. 1941-1945 yıllarda QACB(KAPO)10 meñ artıq xärbi oçqıçlar Pe-2 (rus.) citeştergän häm "Borisoglebskiy" hawa alanından frontqa cibärelgän ide. Böyek Watan suğışı waqıtında 221 Xärbi Hawa Köçläre EKQĞ(RKKA) ayırım polkı "Borisoglebskiy" hawa alanında urnaştırğan ide.
# Широковская Анга

Широковская Анга — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елга Кеть елгасының уң ярына тамагыннан 385 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 17 км.

# Широковская Анга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кеть елгасы. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Чулымдан Кеть елгасына кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010600112115200027146
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202714
* Бассейн коды — 13.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Вуяново

Вуяново (серб. Вујаново) — Сербиянең Ябланич округы Бойник җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Вуяново
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 357 метр биеклектә урнашкан.

# Вуяново
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Смогури (Любуш воеводалыгы)

Смогури — Польшаның Любуш воеводалыгы Осьно-Любуске гминасында урнашкан авыл.

# Смогури (Любуш воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кусеряк

Кусеряк — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Омск өлкәсе, Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Балахлей елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.

# Кусеряк
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бассейны притоков Иртыша от Ишема до Тобола, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010400112115300012755
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115301275
* Бассейн коды — 14.01.04.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Спрингфилд (Луизиана)

Спрингфилд — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Спрингфилд (Луизиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Спрингфилд (Луизиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,41 квадрат миль, 3,633932 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 5 метр биеклектә урнашкан.
# Биненбюттель

Биненбюттель — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Биненбюттель
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 99,54 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 30 метр биеклектә урнашкан.
# Александр Барабанов (1928)

Александр Трифонович Барабанов ( 9 апрель, 1928 - 19 сентябрь, 2018 ) - Совет һәм Россия галиме, техник фәннәр докторы, профессор, Америка математика җәмгыяте әгъзасы (1990) .
Югары төгәл ракета коралын эшкәртүдә кулланылган кинематика һәм контроль объектларның динамикасы проблемаларын чишү өлкәсендә танылган галим. Ул 300 дән артык фәнни әсәр авторы, шул исәптән 7 монография, шулай ук уйлап табу өчен 10 дан артык авторлык сертификаты алган.

# Александр Барабанов (1928)
## Биография

1928 елның 9 апрелендә Севастопольдә туган.
1952 елда Ленинград хәрби-механик институтын (хәзерге Балтыйк буе дәүләт техник университеты "Военмех" ) һәм 1958 елда Ленинград университетын (хәзерге Санкт-Петербург дәүләт университеты ) тәмамлый.
Военмехны тәмамлагач, ул шул ук университетта эшкә кала: ассистент, доцент булып эшли. 1955 елда аспирантураны тәмамлый һәм кандидатлык диссертациясен яклый. Университетны тәмамлагач, 1959 - 1967 елларда ул өлкән тикшерүче, лаборатория, бүлек һәм теоретик тикшеренүләр һәм модельләштерү бүлеге начальнигы булып эшли (NII-49 ( Команда приборлары институты, 1973 елдан - ЛНПО "Гранит" дип атала) . 1963 елда ул докторлык диссертациясен яклый .
1968-нче елда Александр Трифонович Барабанов Севастополь кораллар ясау институтына (хәзерге Севастополь дәүләт университеты ) эшкә килә, һәм ул техник кибернетика кафедрасын оештыра һәм аны утыз елдан артык җитәкли. Аның җитәкчелегендә кафедра инженер персоналын әзерләү, фәнни-тикшеренү һәм мәгариф эшчәнлеге өлкәсендә алдынгы урыннарны били. 2015 елдан кафедра "Техник системаларда информатика һәм контроль" дип атала. Галим бу университетта 50 елдан артык эшли.
Александр Трифонович "Стационар булмаган һәм функциональ катлаулы системалар һәм процесслар" фәнни мәктәбен булдырды һәм җитәкләде, 36 техник фән кандидатын әзерләде, аларның күбесе университетта эшләвен дәвам итте . Ул Кырым Федераль Университетының "Динамик Системалар" журналының редакция советы әгъзасы булып торды .

# Александр Барабанов (1928)
## Бүләкләре

* Кызыл Кызыл байрак ордены (1963), Хезмәт батырлыгы өчен медальләр (1981) һәм III дәрәҗә Украина Мактау ордены белән бүләкләнде.
* Украина Мәгариф һәм Фән министрлыгы тарафыннан " За научные достижения " аермасы белән бүләкләнде .
* 2018 елның апрелендә аңа Севастополь дәүләт университетының мактаулы профессоры исеме бирелде .
# NGC 5990

NGC 5990 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5990
## Тарихы

Әлеге галактика 1785 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.