yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Аурупа Берлеге гимны

“Шатлыкка мәдхия” (алман. Ode an die Freude) — Фридрих Шиллерның иң данлыклы шигырьләреннән берсе. Бөек алман шагыйре аны 1785 елның җәендә язган. Автор үзе иҗат иткән әсәрдән канәгать булмаган һәм аңа берничә тапкыр үзгәрешләр керткән. Соңрак, 1824 елда, шигырь Людвиг ван Бетһовен тарафыннан аның тугызынчы симфониясендә көйгә салынган. Европа Берлеге Шурасы “Шатлыкка мәдхия”не 1972 елда Аурупа Берлеге гимны дип кабул итте. Гомумаурупа чараларында аның көе генә уйнала — Европа Берлегендәге бер генә илнең дәүләт теленә дә өстенлек бирмәс өчен. Ләкин теләсә кайсы ил эчендә үткәрелә торган милли вакыйгаларда аның җирле телгә тәрҗемәсе дә җырлана ала. Татар теленә исә шактый зур күләмле шигырьнең киң кулланыла һәм дини каршылыклар тудырмый торган куплетлары тәрҗемә ителде.
| алманча | инглизчә | татарча | tatarça |
| Ode An die Freude | Ode to Joy | Шатлыкка мәдхия | Şatlıqqa mädxiä |
| Freude, schöner Götterfunken, Tochter aus Elysium, Wir betreten feuertrunken, Himmlische, dein Heiligtum! Deine Zauber binden wieder Was die Mode streng geteilt; Alle Menschen werden Brüder Wo dein sanfter Flügel weilt. Seid umschlungen, Millionen! Diesen Kuß der ganzen Welt! Brüder, über'm Sternenzelt Muß ein lieber Vater wohnen. Wem der große Wurf gelungen, eines Freundes Freund zu sein; wer ein holdes Weib errungen, mische seinen Jubel ein! Ja, wer auch nur eine Seele Sein nennt auf dem Erdenrund! Und wer's nie gekonnt, der stehle Weinend sich aus diesem Bund! | Joy, beautiful spark of Divinity, Daughter of Elysium, We enter, drunk with fire, Heavenly One, thy sanctuary! Your magic binds again What custom strictly divided; All people become brothers, Where your gentle wing abides. Be embraced, Millions! This kiss to all the world! Brothers, above the starry canopy There must dwell a loving Father. Who has succeeded in the great attempt, To be a friend's friend, Whoever has won a lovely woman, Add his to the jubilation! Indeed, who even just has one soul To call his own in this world! And who never managed it should slink Weeping from this union! | Күңелләргә иңә шатлык Илаһият нурында, Низагтан туеп сыендык Тәңребез хозурына! Берләшә рухи нигездә Элек аерылганнар, Ходай канат җәйгән җирдә Без бәндәләр — туганнар. Миллионнар, иң куеп иңгә, Шатлыкка җирне күмсен! Туганнар Галәм түрендә Әл-Вәдүд барын белсен! Тормышта туры юл тоткан, Иңдәшен дус дип тойган, Гомер юлдашын яраткан — Булсын ул безнең туган! Тәкәбберлеккә бирелгән, Башканы күреп түбән, Дуслык кадерен белмәгән — Китсен безнең берлектән! | Küñellärgä iñä şatlıq İlahiät nurında, Nizağtan tuyıp sıyındıq Täñrebez xozurına! Berläşä ruxi nigezdä Elek ayırılğannar, Xoday qanat cäygän cirdä Bez bändälär — tuğannar. Millionnar, iñ quyıp iñgä, Şatlıqqa cirne kümsen! Tuğannar Ğäläm türendä Äl-Wädüd barın belsen! Tormışta turı yul totqan, İñdäşen dus dip toyğan, Ğömer yuldaşın yaratqan — Bulsın ul bezneñ tuğan! Täkäbberlekkä birelgän, Başqanı kürep tübän, Duslıq qäderen belmägän — Kitsen bezneñ berlektän! |
# Беразляны

Беразляны (белар. Беразляны) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Иванавский районында урнашкан авыл.

# Беразляны
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Гориславице

Гориславице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Вислица (гмина) гминасында урнашкан авыл.

# Гориславице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Царковцы

Царковцы (белар. Царкоўцы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.

# Царковцы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# NGC 5506

NGC 5506 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5506
## Тарихы

Әлеге галактика 1787 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Юрацишки

Юрацишки (белар. Юрацішкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Өе районында урнашкан авыл.

# Юрацишки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Аинана (Торино)

Аинана — Италиянең Пьемонт төбәге Пинероло өязендә урнашкан торак пункт.

# Аинана (Торино)
## Географиясе

Аинана Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Аинана (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Чичеклидаг (Ханак)

Чичеклидаг (төр. Çiçeklidağ) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ардахан иле Ханак илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Радзейовице

һәм
Радзейовице — Польшаның Мазовия воеводалыгы Радзеёвице гминасында урнашкан авыл.

# Радзейовице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Жджари (Верушовский повяты)

Жджари — Польшаның Лодзь воеводалыгы Болеславец гминаcында урнашкан авыл.

# Жджари (Верушовский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Журавы (Ашмянский районы)

Журавы (белар. Журавы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.

# Журавы (Ашмянский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Дабрэйка (Шкловский районы)

Дабрэйка (белар. Дабрэйка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.

# Дабрэйка (Шкловский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Эрикли (Доманич)

Эрикли (төр. Erikli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Доманич илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (9613) 1993 BN3

(9613) 1993 BN3 (лат. 1993 BN3) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9613) 1993 BN3
## Тарихы

1993 елның 26 гыйнварында Томас Бэлонек тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 BN3» саналган.
# Жевиль

Жевиль (фр. Geville) — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
# PAPSS2

PAPSS2 (ингл. 3'-phosphoadenosine 5'-phosphosulfate synthase 2 һәм 3'-phosphoadenosine 5'-phosphosulfate synthase 2, isoform CRA_b) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Видлице (Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Видлице — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Гнев гминасында урнашкан авыл.

# Видлице (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Жаховшчына

Жаховшчына (белар. Жахоўшчына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.

# Жаховшчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Клайн-Санкт-Пауль

Клайн-Санкт-Пауль — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. Санкт-Файт-ан-дер-Глан округы составына керә.

# Клайн-Санкт-Пауль
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 633 метр биеклектә урнашкан. Гуттаринг коммуналары белән чиктәш.
# SGK1

SGK1 (ингл. Serum/glucocorticoid regulated kinase 1 һәм Serine/threonine-protein kinase Sgk1) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (19653) 1999 RD119

(19653) 1999 RD119 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19653) 1999 RD119
## Тарихы

1999 елның 9 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RD119» саналган.
# Бегынлер (Гөрдес)

Бегынлер (төр. Beğenler) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Гөрдес илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Калифорния (ярымутрау)

Калифорния яки Түбән Калифорния (ингл. Lower California Peninsula, исп. Península de Baja California) — Төньяк Американың көнбатыш өлешендәге ярымутрау. Калифорния култыгын Тын океаннан аерып тора.
Озынлыгы 1200 км, киңлеге 80—250 км. Мәйдан як. 144 мең км². Яр буйлары тәбәнәк. Көньякта чиктәш утраулар һәм кулай бухталар күп.
Рельефы таулы, иң биек ноктасы 3078 м (Ла-Энкантада тавы). Вулканик вә кристалл массивлардан гыйбарәт. марганис вә бакыр мәгъдәне чыганаклары бар. Климаты — эссе тропик, коры. Явымнар саны — 250 мм. Чүл вә ярымчүл үсемлекләре үсә. Тауларда урманнар очрый. Җирле халык җәйләү терлекчелеге, авыл хуҗалыгы, бакчачылык, балык тоту белән шөгыльләнә.
# Чермин (Плешевский повяты)

Чермин — Польшаның Великопольское воеводалыгы Чермин гминасында урнашкан авыл.

# Чермин (Плешевский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Каприе (коммуна)

Каприе — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Турин провинциясе составына керә.

# Каприе (коммуна)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 374 метр биеклектә урнашкан. Кьюза-ди-Сан-Микеле, Кондове, Рубьяна, Сант'Амброджо-ди-Торино һәм Виллар-Дора коммуналары белән чиктәш.
# Мишог

Мишог (фр. Michaugues) — Франциянең Ньевр департаментында урнашкан коммуна.
# Прадлевес

Прадлевес — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Кунео провинциясе составына керә.

# Прадлевес
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 822 метр биеклектә урнашкан. Кастельманьо, Демонте, Монтероссо-Грана һәм Дронеро коммуналары белән чиктәш.
# HD137401

HD137401 — Бүре йолдызлыгында урнашкан A(pEuSrCr) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,01 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# 1790-еллар

2 меңьеллык :
XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр — XIX гасыр — XX гасыр :
Хронологик таблица :
1790-еллар — 1790 елда башланган һәм 1899 елда тәмамланган унъеллык.

# 1790-еллар
## Төп вакыйгалар

* Бөек француз инкыйлабы
* Наполеон Бонапарт Франция идарәсенә килә.
# Острувець (Мазовия воеводалыгы)

һәм
Острувець — Польшаның Мазовия воеводалыгы Карчев гминасында урнашкан авыл.

# Острувець (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Маҗарстан королевасы Илона

Илона (Елена) Сербская (мадьярча Ilona, серб. Јелена / Jelena; якынча 1109 — 1146 соң) — Венгрия королевасы, король Бела II хатыны.

# Маҗарстан королевасы Илона
## Биографиясе

Атасы — Рашка дәүләтенең бөек жупаны (хаким) Урош I Вуканович. Әнисе— Анна Диогене-Вуканович (Анна Диогенисса). Венгрия короле Иштван II фатихасы белән аның ике туган абыйсы Белага 1129 елда кияүгә чыга. Иштванның атасы король Кальман I приказы буенча Бела сукыр ителгән була. Туйдан соң король Иштван II яшь парга Тольна шәһәре янындагы җирләрне бүләк итә.
Баласы булмаган Иштван вафат булганнан соң 1131 елның 28 апрелендә Бела II тәхеткә утыра. Илона үзенең сукыр иренә бик нык тәэсир итә. Ул король ягында булганнарны сукыр ителгән иренә үч итеп аристократиягә каршы заговор оештырырга инандыра. Заговор нәтиҗәсендә Арадта канлы кырылыш була, биредә мадьяр дворянлыгының 68 вәкиле үтерелә.
1141 елның 13 февралендә ире вафат булгач, бала булуга карамастан өлкән улы Геза II Венгрия короле булып китә. Илона һәм аның бабасы Белош Вуканович регент булып китәләр, 1146 елда улы балигъ булгач, аңа тулы идарә итү тапшырыла.

# Маҗарстан королевасы Илона
## Гаиләсе

Ире: Бела II (1129 елда никахы була, 1141 елның 13 февралендә вафат була).
Балалары:
* Елизавета (1129—1155 тиклем), Польша кенәзе Мешко III хатыны
* Геза II, Венгрия короле (1130 — 3 май 1162)
* Ласло II, Венгрия короле (1131 — 14 гыйнвар 1163)
* Иштван IV, Венгрия короле (1133 — 11 апрель 1165)
* София (1136 — ?), Адмонте монастыренең монахинясы (Австрия)
# Беймелек (Демре)

Беймелек (төр. Beymelek) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Демре илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Матиас-Кардозу

Матиас-Кардозу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.

# Матиас-Кардозу
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1938,429 км².
# Язычкава

Язычкава (белар. Язычкава) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.

# Язычкава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Лют (Венеция)

Лют — Италиянең Венеция төбәге Прамаджоре өязендә урнашкан торак пункт.

# Лют (Венеция)
## Географиясе

Лют Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Лют (Венеция)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сараево

Сара́ево (Боснасарай, серб. Сарајево, босн. Sarajevo) – Босна һәм Һерцеговина башкаласы. 1507 елга кадәр шәһәр Врхбосна исемен йөртте. Диңгез биеклеге белән чагыштырганда 500 метр биеклегендә урнашкан.

# Сараево
## Дин
### Ислам

* Истикълал мәчете
# Бухгорст

Бухгорст (алман. Buchhorst) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Бухгорст
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,19 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 8 метр биеклектә урнашкан.
# Глушонки (Киров өлкәсе)

Глушонки (рус. Глушонки) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Глушонки (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Глушонки (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Глушонки (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Глушонки (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Алексей Богданов

Алексей Богданов (28 октябрь 1923(1923-10-28), Турки, Балашу өязе, Сарытау губернасы, РСФСР, СССР — 27 июль 2017(2017-07-27) (93 яшь), Казан, Россия) — химик, химия фәннәре докторы (1976), профессор (1979), ТССРның атказанган фән һәм техника эшлеклесе (1990). 1952 елдан КХТИдә: пыласмас эшкәртү технологиясе кафедрасы мөдире (1975-1990), технология (1968-1971) һәм полимерлар (1971-1982) факультетлары деканы. Хезмәтләре югары молекуляр кушылмалар химиясенә карый.
# Воррентон (Виргиния)

Воррентон — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Воррентон (Виргиния)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 11,665982 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 196 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 343

NGC 343 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 343
## Тарихы

Әлеге галактика 1886 елда Америка астрономы Фрэнк Муллер тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 66.04 см (26 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Мобек (Терн һәм Гаронна)

Мобек (фр. Maubec) — Франциянең Терн һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Бучикань

Бучикань — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. Предешть (коммуна) коммунасына карый.

# Бучикань
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Рота-д'Иманья

Рота-д'Иманья — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Бергамо провинциясе составына керә.

# Рота-д'Иманья
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 690 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Брумано, Локателло, Корна-Иманья һәм Сант'Омобоно-Терме коммуналары белән чиктәш.
# Кат-Той-Ечты-Пур

Кат-Той-Ечты-Пур — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Ечты-Пур елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.

# Кат-Той-Ечты-Пур
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300054984
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305498
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Холе-Яха

Холе-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Холе-Паха култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 158 км.

# Холе-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300312115300042498
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115304249
* Бассейн коды — 15.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Мишовице (Чехия)

Мишовице (чех. Mišovice) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Писек һәм Писек районында урнашкан авыл.

# Мишовице (Чехия)
## Географиясе

Мәйданы — 14,815882 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 461 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Мишовице (Чехия)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Мишовице (Чехия)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Мишовице (Чехия)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1111 |
| 1880 | 1126 |
| 1890 | 1005 |
| 1900 | 998 |
| 1910 | 1009 |
| 1921 | 982 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 937 |
| 1950 | 676 |
| 1961 | 570 |
| 1970 | 430 |
| 1980 | 348 |
| 1991 | 284 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 254 |
| 2014 | 215 |
| 2016 | 252 |
| 2017 | 248 |
| 2018 | 251 |
| 2019 | 253 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 268 |
| 2021 | 273 |
| 2021 | 237 |
| 2022 | 268 |
| 2023 | 275 |
| 2024 | 271 |
# Арыҗа (Герҗүш)

Арыҗа (төр. Arıca) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Батман иле Герҗүш илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Аиндат

Аиндат — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чулым елгасының уң ярыннан 725 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.

# Аиндат
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское (Тум өлкәсе)Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010400212115200017722
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115201772
* Бассейн коды — 13.01.04.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Бялавка

Бялавка (белар. Бялаўка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Круглянский районында урнашкан авыл.

# Бялавка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# NGC 1692

NGC 1692 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1692
## Тарихы

Әлеге галактика 1885 елда Америка астрономы Ормонд Стоун тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 66.04 см (26 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Авиньонет-Лораге

Авиньонет-Лораге (фр. Avignonet-Lauragais) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# NGC 3346

NGC 3346 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3346
## Тарихы

Әлеге галактика 1784 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Җили (Торино)

Җили — Италиянең Пьемонт төбәге Помаретто өязендә урнашкан торак пункт.

# Җили (Торино)
## Географиясе

Җили Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Җили (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шнаруп-Тумби

Шнаруп-Тумби (алман. Schnarup-Thumby) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Шнаруп-Тумби
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,73 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 31 метр биеклектә урнашкан.
# Грабина (Варшавский-Захидний повяты)

Грабина — Польшаның Мазовия воеводалыгы Лешно гминасында урнашкан авыл.

# Грабина (Варшавский-Захидний повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Маунд-Сити (Көньяк Дакота)

Маунд-Сити — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Маунд-Сити (Көньяк Дакота)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Маунд-Сити (Көньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,328796 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 525 метр биеклектә урнашкан.
# Файл (Португалия)

һәм
Файл — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Визеу муниципалитетына карый.

# Файл (Португалия)
## Географиясе

Мәйданы — .
# Курт Фишер

Курт Фишер (алман. Kurt Fischer, 1 июль 1900(1900-07-01), Һалле, Мерзебург, Саксония, Пруссия кыйраллыгы, Алман рейхы — 22 июнь 1950(1950-06-22) (49 яшь), Бад-Кольберг, Демократик Алмания Җөмһүрияте) — Алмания сәясәтчесе, Казан университеты укытучысы, Алмания (АДҖ) халык полициясе башлыгы (1949-1950).
# Гранж-ла-Виль

Гранж-ла-Виль (фр. Granges-la-Ville) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.

# Гранж-ла-Виль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,61 км².