yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Латыгаль (Сенненский районы)

Латыгаль (белар. Латыгаль) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.

# Латыгаль (Сенненский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Дон Мигель Руис

Мигель Анхель Руис Масиас (1952-нче елның 27 августында туган), яхшырак Дон Мигель Руис буларак мәгълүм, ул Мексикалы автор һәм Тольтек рухи һәм Неошаманизм текстларның авторы.
Аның эше иң яхшы итеп игътибар үзәгендә рухи яктыртылу өчен борынгы тәгълиматларны тоткан Яңа Фикер әгъзалары арасында кабул ителгән. Руис 2018 елда Уоткинсның 100 Иң Рухи Йогынтылы Яшәүче Кешеләр исемлегенә кертелгән булган.

# Дон Мигель Руис
## Биография

Дон Мигель Руис авыл Мексикасында, 13 баланың иң яше булып туган булган. Ул медицина мәктәбенә йөргән һәм хирург булган.

# Дон Мигель Руис
## Биография
#### Дүрт Килешү

1997 елда The Four Agreements (Дүрт Килешү) нәшер ителгән булган; ун елдан артык New York Times бестселлеры булган. Аннан соң башка китаплар барган: The Mastery of Love (Мәхәббәт Осталыгы), The Voice of Knowledge (Белем Тавышы), The Circle of Fire (Ут Түгәрәге), The Four Agreements Companion Book (Дүрт Килешү Юлдаш Китабы) һәм The Fifth Agreement (Бишенче Килешү), дон Хосе белән хезмәттәшлектә. Аның The Toltec Art of Life and Death (Тольтек Тормыш һәм Үлем Сәнгате) 2015 ел ахырында нәшер ителгән булган.

# Дон Мигель Руис
## Эшләре

* The Four Agreements: A Practical Guide to Personal Freedom (A Toltec Wisdom Book), 1997, Amber-Allen Publishing, ISBN 978-1-878424-31-0 (Дүрт Килешүː Шәхси Азатлыкка Практик Белешмә (Тольтек Хикмәте Китабы))
* The Mastery of Love: A Practical Guide to the Art of Relationship (A Toltec Wisdom Book), 1999, Amber-Allen Publishing, ISBN 978-1-878424-42-6
(Мәхәббәт Осталыгыː Мөнәсәбәтләр Сәнгатенә Практик Белешмә (Тольтек Хикмәт Китабы))
* The Four Agreements Companion Book: Using The Four Agreements to Master the Dream of Your Life (A Toltec Wisdom Book)", 2000, Amber-Allen Publishing, ISBN 978-1-878424-48-8 (Дүрт Килешү Юлдаш Китабыː Дүрт Килешүне Тормышыгыз Хыялы белән камил эш итү өчен куллану (Тольтек Хикмәт Китабы))
* The Circle of Fire (Toltec Wisdom), 2001, Amber-Allen Publishing, ISBN 978-1-878424-52-5 (Ут Түгәрәге (Тольтек Хикмәте))
* Wisdom from the Four Agreements (Charming Petites), 2003, Peter Pauper Press, ISBN 0-88088-990-X (Дүрт Килешүләрдән Хикмәт (Сокландырыгыч Кечкенәләр))
* Wisdom from the Mastery of Love (Charming Petites), 2003, Peter Pauper Press, ISBN 0-88088-425-8 (Мәхәббәт Осталыгыннан Хикмәт (Сокландыргыч Кечкенәләр))
* The Voice of Knowledge: A Practical Guide To Inner Peace, 2004, Amber-Allen Publishing, ISBN 978-1-878424-54-9 (Белем Тавышыː Эчке Дөньяга Практик Белешмә)
* The Fifth Agreement: A Practical Guide to Self-Mastery, 2010, Amber-Allen Publishing, ISBN 978-1-878424-68-6 (Үзең Белән Эш Итүгә Практик Күрсәтмә)
* The Toltec Art of Life and Death: A Story of Discovery, 2015, HarperCollins, ISBN 978-0-00-814796-9 (Тольтек Тормыш һәм Үлем Сәнгатеː Ачу Хикәясе)
* The Three Questions, 2018, HarperCollins, ISBN 978-0-06-239109-4 (Өч Сорау)
* The Wisdom of the Shamans, 2019, Hierophant Publishing, ISBN 978-1-938289-84-2 (Шаманнар Хикмәте)
# Лафаетт (Виргиния)

Лафаетт — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Лафаетт (Виргиния)
## Географиясе

Лафаетт халык санын алу урыны мәйданы — 1,722506 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Асия Хәйруллина

Асия Хәсән кызы Хәйруллина (1921 елның 15 июне — 2004 ел) — атаклы татар артисткасы, профессор, Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе (1992), ТАССРның атказанган артисты (1971), Габдулла Тукай исемендәге Татарстан дәүләт премиясе лауреаты (1958).

# Асия Хәйруллина
## Тормыш юлы

Асия Хәйруллина 1921 елның 21 июлендә Татарстан АССРның Апас районы Ясаклы Барыш авылында туган. Урта мәктәпне тәмамлагач, Спас педагогика училищесына керә. Соңрак Дәүләт театраль сәнгать институтының актерлык факультетында укый,в Татарской студии ГИТИС. О.И. Пыжов, Б.А. Бибиков, М.П. Чистяков, Б.М. Седой, О.А.Якубовский кебек сәхнә осталарыннан белем ала. Укуын тәмамлагач, юнәлтмә буенча Татар яшьләр театрына җибәрелә, ә бер елдан соң Камал театрына чакырыла.
1950 — 1971 елларда Камал театры труппасында эшли, төрле әһәмиятле рольләр башкара. 1962 елдан Казан театр училищесында, ә 1970 елдан — Казан дәүләт мәдәният һәм сәнгать институтында укыта. Соңгы уку йортында ул сәхнә теле курсы алып бара, соңрак, лекцияләрендә җыелган материал нигезендә, «Дөрес сөйләшергә өйрәнегез» исемле дәреслек яза.
Асия Хәйруллина 4 ноября 2004 елда вафат була.

# Асия Хәйруллина
## Рольләр

| Роль | Спектакль | Пьеса авторы |
| Садрый | «Галиябану» | Мирхәйдәр Фәйзи |
| Миңлеәхмәт | «Миңлекамал» | Мирсәй Әмир |
| Идел | «Зифа» | |
| Сәхилә | «Хуҗа Насретдин» | Нәкый Исәнбәт |
| Рокыя | «Җилкәнсезләр» | Кәрим Тинчурин |
| Гүзәл | «Рәхим итегез!» | |
| Бибиәсма | «Кайда соң син?» | Хәй Вахит |
| Екатерина | «Яшь йөрәкләр» | Фәтхи Бурнаш |
| Галимә | «Тормыш җыры» | Мирсәй Әмир |
| Зөлкагыйдә | «Кыю кызлар» | Таҗи Гыйззәт |

# Асия Хәйруллина
## Бүләкләр

Камал театрында Кәрим Тинчуринның «[[Җилкәнсезләр]]» пьесасы буенча куелган спектакльдә Рокыя ролен башкарганы өчен, Асия Хәйруллина 1958 елда Габдулла Тукай исемендәге Татарстан дәүләт премиясе белән бүләкләнә. 1971 -Заслуженная артистка ТАССР.
1992 елда Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе исеме бирелә.
# Ƣ

Ƣ — киңәйтелгән латин әлифбасының хәрефе, Q хәрефтән ясалма хәрефе.
/ɣ,ʁ/ авазын белдерә. 1920-1930-елларда Яңалифта кулланалылган.
Әлифбада G һәм H хәрефләр арасында урнашкан.
Хәзер кулланылмый; барлык хәрефне кулланылган әлифбалар кириллицага яки латин әлифбасының яңа вариантына күчкәннәр.

# Ƣ
## Алмашулар

* Башкорт кирилл әлифбасында «Ғ,ғ» хәрефе кулланыла.
* Татар һәм азербайҗан латин әлифбаларда «Ğ,ğ» хәрефе кулланыла.
* Татар кирилл әлифбасында «Г, г» хәрефе кулланыла.
* Уйгур гарәп әлифбасында «غ» хәрефе кулланыла.
* Уйгур кирилл әлифбасында «Ғ,ғ» хәрефе кулланыла.
* Уйгур латин әлифбасында «GH,gh» хәрефе кулланыла.
* Каракалпак кирилл әлифбасында «Ғ,ғ» хәрефе кулланыла.
* Каракалпак латин әлифбасында «Ǵ, ǵ» хәрефе кулланыла.
* Үзбәк латин әлифбасында «G‘ g‘» хәрефе кулланыла.
* Якут кирилл әлифбанда «Ҕ,ҕ» хәрефе кулланыла.
# Иске Тарашнур

Иске Тарашнур (таулы чирм. Тошты Тарашныр, рус. Старые Тарашнуры) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.

# Иске Тарашнур
## Сәгать поясы

Иске Тарашнур Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Иске Тарашнур
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (97,4%), үзбәкләр (2,6%).
# Карцев-Починок

Карцев-Починок (чуаш. Карцев-Починок, рус. Карцев-Починок ) — Чуашстанның Кузлаука районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429430. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97219501003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100800006400.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.

# Карцев-Починок
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 134 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: руслар (100%).
# Фәза тишеге

Фәза тишеге яки корт тишеге, тычкан өне (инглизчә wormhole, сүздән сүз тәрҗемәсе корт тишеге - чит телдәге фәнни әдәбияттә очрый) — фараз ителә торган фәза-вакытның топологик үзенчәлеге, вакытның һәр мизгелендә фәзада "түнил" (тишек) булып тора.
Бердәм фәзаның өлешләре "корт тишеге"ннән тыш та тоташтырылып булалар, ә аерым ераклашкан фәзалар тик "корт тишеге" ярдәмендә бәйләнгән була алалар.

# Фәза тишеге
## Фәза тишеге Гомуми чагыштырмалылык теориясендә

Гравитацион кырны тасвирлаучы Гомуми чагыштырмалылык теориясендә шушы "корт тишекләре" булырга мөмкин, ләкин үтәрлек корт тишеге булуы өчен ул энергиянең тискәре тыгызлыгы белән экзотик матдәдән торырга тиеш.
Шушы энергия тискәре тыгызлыгы гравитацион этешү көчен булдыра һәм корт тишегенә кысылып юкка чыгарга бирми.
Квант гравитациясенең берничә вариантларында да корт тишекләре сыман чишелеше килеп чыга, ләкин гравитациянең бердәм квант теориясе әлегә эшкәртелмәгән.
Фәза тишегенең иң тар өлеше "авыз" дип йөртелә.
Корт тишекләре "галәм эчендәге" (intra-universe) һәм "галәм ара" (inter-universe) төрләргә бүленә. Галәм эчендәге корт тишегенең "авыз"ын кисеп үтмичә, керүләрен сызык белән тоташтырып булмый, ә галәмара корт корт тишегенең "авыз"ын кисеп үтмичә, керүләрен сызык белән тоташтырып була.
Шулай ук фәза тишекләре үтәрлек һәм үтмәслек төрләргә бүленә. Үтмәслек корт тишеге бик тиз кысылып юкка чыга, яктылык тизлегеннән кечерәк тизлеге белән хәрәкәтләнүче сигнал бер керүдән икенче керүгә җитә алмый, тишек коллапслый.
Үтмәслек фәза тишегенең мисалы - Эйнштейн-Розен күпере киңәйтелгән Шварцшильд метрикасында.
Үтәрлек фәза тишеге - Моррис-Торн корт тишеге.

# Фәза тишеге
## Вакытта сәяхәт мөмкинлеге

Үтәрлек, галәм эчендәге фәза тишеге вакытта сәяхәтнең фараз ителүче мөмкинлеген бирә: әгәр корт тишегенең бер керүе я бүтән керүенә карата тиз хәрәкәтләнсә, я көчле гравитацион кырда торган очракта (анда вакыт узышы әкренәя), вакыт корт тишегенең төрле керүендә төрлечә бара.
Шулай ук корт тишеге йолдызара сәяхәткә гипотетик мөмкинлекне бирә, бик ераклашкан йолдызлар фәза тишеге ярдәмендә тоташтырылып була, шушы ысул фәнни фантастикада еш тасвирлана.

# Фәза тишеге
## Корт тишегенең метрикасы

Корт тишеге метрикасы теорияләре фәза-вакытның геометриясен тасвирлыйлар һәм вакытта сәяхәт өчен теоретик модельләр булып торалар.
Мәсәлән, үтәрлек корт тишегенең метрикасы:
    $ds^{2}=-c^{2}dt^{2}+dl^{2}+(k^{2}+l^{2})(d\theta ^{2}+\sin ^{2}\theta \,d\phi ^{2}).$
Үтмәслек корт тишегенең метрикасы бер мисалы - Шварцшильд чишелеше:
    $ds^{2}=-c^{2}\left(1-{\frac {2GM}{rc^{2}}}\right)dt^{2}+{\frac {dr^{2}}{1-{\frac {2GM}{rc^{2}}}}}+r^{2}(d\theta ^{2}+\sin ^{2}\theta \,d\phi ^{2}).$

# Фәза тишеге
## Мәдәнияттә

Корт тишеге төшенчәсе күп кенә фантастик фильмнарда кулланылган: Интерстеллар, Йолдызча капка, Контакт, Йолдызлар юлы, Мәскәү-Кассиопея, Чернобыль - читләштерү зонасы һ.б.
# Латышки (Браславский районы)

Латышки (белар. Латышкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Латышки (Браславский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Дүләнә күбәләге

Дүләнә күбәләге (лат. Aporia crataegi) — ак күбәләкләр гаиләсеннән күбәләк (Pieridae). Корты — Евразия һәм Төньяк Америкадагы җимеш культураларының корткычлары.

# Дүләнә күбәләге
## Тасвиры

Алгы канатның озынлыгы 39 мм га кадәр. Канатлары 50-65 мм. Канатлары ак, кара тамырсыман юллар белән йөртелгән.
* Aporia crataegi ♂
* Aporia crataegi ♂ △
* Aporia crataegi ♀
* Aporia crataegi ♀ △

# Дүләнә күбәләге
## Ареалы

Бу күбәләк бөтен Европада, шулай ук Төньяк һәм Үзәк Азиядә Көнчыгыш Якутия һәм Япония тауларының көнбатыш тауларында таралган. Англиядә 1925 елда юкка чыга, Сардина һәм Корсикада юк. Төньяк Африка, Марокко һәм Алжирда ул бик күп.
# Казанбаш

Казанбаш — Татарстан Республикасының Арча районында урнашкан авыл. Арчадан 8 км төньяк-көнчыгыш ягына. 2002 елда 549 кеше яшәгән (татарлар). Урысларга 1617 елдан билгеле. Элек Кармыш Казанбаш буларак та билгеле. 1866 елда мәчете булган.
20 гасыр башында 2 мәчетле авыл; мәдрәсә, су тегермәне, 6 лавка эшли. Казанбаш җәмгыятенең җире ул вакытта 1869,8 десятина тәшкил иткән. 20 гасыр башында авылда вулыс идарәсе, 2 мәчет, кредит хуҗалыгы, тегермән, тимерчелек, 6 лавка. 1920нче елга кадәр Кармыш вулысы үзәге, 1920 елдан – Арча кантонында, 1930 елдан, Арча районы оешкач, шунда кертелә. Халык саны: 1782 - 161 ир-ат заты; 1859 - 877, 1897 - 1074, 1908 - 1178, 1920 - 1256, 1926 - 1183, 1938 - 948, 1949 - 793, 1958 - 697, 1970 - 695, 1979 - 628, 1989 - 596 кеше.

# Казанбаш
## Тарихы

Авыл 1617 елдан бирле билгеле, 1917 елга кадәр шулай ук Кармыш Казанбаш дип аталган. XX гасыр башында Казан губернасының Кармыш волостеның үзәге була. 1920 елдан ТАССРның Арча кантоны составына керә. 1930 елдан Арча районына керә.
Җирле халык сөйләвенчә, авылга 700 елдан артык. Авылга ике болгар егете - Моллагол белән Әхмәт нигез салган, беренче яшәүчеләр агач хәзерләү, терлекчелек һәм үсемлекчелек белән шөгыльләнгән, дип санала. Калкулыкта марилар яшәгән, әмма аннары алар исламны татар гаиләләре белән уртак тамырлар аркасында кабул иткән дигән фикер бар.
1880-1910 еллар вакытлары турында бакалея кибете, берничә мастер, аерым алганда, Зиннәтулла турында мәгълүматлар сакланган, ул руслардан авыл хуҗалыгы коралларын ясарга өйрәнгән, аның остаханәсе безнең көннәргә кадәр сакланган. 1891 елда корылык аркасында авылда ачлык була, аның белән Ногмановлар гаиләсенең ярлы Җамалый сараена ут төртүе бәйле, шуның нәтиҗәсендә авылда зур янгын башлана һәм күп кенә йортлар зыян күргән.
Күмәкләшү вакытында колхозга нигез салына, алма бакчасында колхоз умарталыгы була. Мәктәп (1928), балалар бакчасы, ике мәчет төзелә.
241 кеше сугышка киткән, алар арасында 8 хатын-кыз, 103 кеше кайтмаган, алар арасында бер хатын-кыз, 61 кеше хәбәрсез югалган. Билгеле булганча, 3 кеше әсирлектә һәлак булган, 22 кеше "Суслонгер җәзасына" дучар ителгән.

# Казанбаш
## Сугыштан соңгы чор. Хәзерге вакыт

Сугыштан соң халык саны арта башлый. 1967 елда колхоз конторасы төзелә.
1981 елда «Ромашка» балалар бакчасы ачыла, 1982 елда мәдәният йорты, шул ук елда тагын бер кибет ачыла.
2000-2002 елларда авылның төп урамнары асфальтланган. 2008 елда мәдәният йорты, 2015 елда - мәктәп һәм балалар бакчасы ремонтланган.
2018 елның февралендә Казанбаш мәктәбендә 39 кеше зыян күргән эчәк инфекциясе (норовируса) кабынышы булган. Ул Россия ММЧ ларында яктыртылган.

# Казанбаш
## Икътисад һәм социаль тармак

Урта мәктәбе, мәдәният йорты, мәчете бар, китапханәсе.

# Казанбаш
## Атаклы кешеләр

* Диас Вәлиев (1938-2010), язучы, Тукай премиясе лауреаты (1976).
* Гәүһәр Хәсәнова (1959), тәрҗемәче, филология фәннәре кандидаты (1988).
* Мирбат Хәстиев (1927-2000), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
# Калинино (Урнар районы)

Калинино (чуаш. Нурӑс, рус. Калинино) — Чуашстанның Урнар районында урнашкан авыл.

# Калинино (Урнар районы)
## Климат

Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.

# Калинино (Урнар районы)
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 1343 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (90%), руслар (8%) алып тора.

# Калинино (Урнар районы)
## Шәхесләр

* Николай Зорин (1923-2006), этнограф.
# Овадаш

Овадаш — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Ovadas e Panchorra муниципалитетына карый.

# Овадаш
## Географиясе

Мәйданы — .
# Акоп Акопян

Акоп Акопян, Ако́п Мнацака́нович Акопя́н (әрм. Հակոբ Հակոբյան Մնացականի; 1866 елның 29 мае, РИ, Елизаветполь губернасы, Елизаветполь өязе, Елизаветполь ― 1937 елның 13 ноябре, СССР, Грузия ССР, Тбилиси) ― әрмән совет язучысы, тәрҗемәче һәм шагыйрь; әрмән пролетар әдәбиятына нигез салучы. Әрмәнстанда марксизмны беренче пропагандалаучыларның берсе. Әрмәнстан ССР һәм Грузия ССРның халык язучысы (1923).

# Акоп Акопян
## Тәрҗемәи хәле

1866 елның 29 маенда Елизаветполь (хәзерге Гәнҗә) шәһәрендә һөнәрче гаиләсендә туган. Белемне Гәнҗә гимназиясендә алган, бишенче сыйныфтан чыгарылган. Бакуда нефть промыселларында кара эшче, эшче, бухгалтер булып эшләгән, соңрак Тифлискә күчеп, Тифлис банкында хезмәткәр булып эшләгән. 1894 елдан революцион хәрәкәттә катнашкан. 1904, 1909, 1919 елларда кулга алынган.
1904 елдан РСДРП әгъзасы, большевик. Кавказ арты федерациясе Үзәк башкарма комитеты әгъзасы. Шагыйрьнең дөньяга карашына аның дусты Степан Шаумян йогынты ясаган.
1901 елдан (тәнәфесләр белән) Тифлис коммерция банкында эшләгән. 1903 елда Голицын тарафыннан әрмәннәрнең чиркәү-мәхәллә мәктәпләре милкен тартып алуы уңаеннан оештырылган демонстрациядә катнашкан, митинг барган Ванская урамында казаклар тарафыннан каты кыйналган. 1911 елда, партия оешмасы кушуы буенча, Акопян Парижга барган. 1921 елда, Грузиядә Совет хакимияте урнаштырылганнан соң, Грузия банклары комиссары булган.
1937 елның 13 ноябрендә Тбилисида вафат булган. Тбилисида, Ходживанк пантеонында җирләнгән.

# Акоп Акопян
## Җәмәгать эшчәнлеге

Иҗтимагый һәм әдәби эшчәнлеге пролетариатның революцион көрәше белән тыгыз бәйләнгән. Акоп Акопян — Әрмәнстанда марксизмны беренче пропагандалаучыларның берсе. Гөрҗистан пролетар язучылары ассоциациясе идарәсе әгъзасы.

# Акоп Акопян
## Иҗаты

1893 елда яза башлаган. Акопянның шигырьләре («Хезмәт җырлары» китабы, 1906; «Революцион җырлар» брошюрасы, 1907) әрмән пролетар поэзиясенең тууын билгеләгән. «Яңа иртә» (1909), «Кызыл дулкыннар» (1911) поэмалары Кавказ аръягындагы революцион хәрәкәткә багышланган; «Тигезлек» (1917) — киләчәк социалистик җәмгыять турындагы әсәр, әрмән әдәбиятында «революцион романтизм» үрнәге. 1914 елда, М. Горький үрнәгендә, революцион язучыларны берләштергән, «Эшче альбомы», «Кызыл канәферләр» исемле беренче әрмән марксистик альманахларын бастырган. «Аллалар сөйли башлады» (1922), «Шир-Канал» (1924), «Волховстрой» (1928), «Астхик» (1934) һ.б. поэмаларында Кавказның һәм Россиянең социалистик үзгәртеп корылуын сурәтләгән. Аның әдәби истәлекләре һәм «Агитатор истәлекләре» («Агитаторис могонеба») басылып чыккан. Ләкин шунысы игътибарга лаек, үз әсәрләренең берсендә дә, хәтта 1915―1916 елларга караганнарында да, Акопян «яшь төрекләр» тарафыннан кылынган әрмәннәр геноциды турында бер тапкыр да телгә алмаган.
Акопян әрмән теленә Александр Пушкин, Максим Горький, Демьян Бедный һәм башкаларның әсәрләрен тәрҗемә иткән. Акопянның шигырьләре рус, украин, грузин һәм азәрбайҗан телләренә тәрҗемә ителгән.

# Акоп Акопян
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 1923 – Әрмәнстан ССР һәм Грузия ССРның халык язучысы.
* Акоп Акопян исеме үзе исән чагында Әрмәнстандагы колхозга бирелгән.
# Данила Кашин

Данила Владимирович Кашин (шулай ук DK буларак билгеле; 1996 елның 6 ноябре, Казан) — Россия видеоблогеры, рэп-башкаручы һәм EDM продюсеры.

# Данила Кашин
## Тормыш юлы

Данила Кашин 1996 елның 6 ноябрендә Казанда туган. Балачакта әнисе Даниланы музыка мәктәбенә фортепианога бирә. Мәктәпне тәмамламаган, 11 яшендә FL Studio программасы турында белгән, аның ярдәмендә үзенең беренче трекларын яза башлаган.
2013 елда ««D.K. Inc.» каналын булдыра, беренче видеоны 2016 елда йөкләгән. Башта роликларның форматы Counter-Strike: Global Offensive видео уены буенча летсплеилар булган, әмма соңрак бары тик музыка белән бәйле видеороликлар бастырыра башлаган. Тормыш юлы девушка мария бликова.
2015 елда «Фабрика лайков» реалити-шоуында катнашкан. 2017 елның 19 маенда Мәскәүдә Кашинның беренче концерты була.
2017 елның июлендә Данила Санкт-Петербургтан видеоблогер Совергон белән берлектә Россия һәм Беларусь шәһәрләре буенча дебют турын игълан итә.
2019 елның июнендә «Ненаход» альбомын чыгара. 2020 елның 21 августында «Synonim» альбомын чыгара. Альбом интро белән бергә 10 җырдан тора.
2020 елның 22 ноябрендә Данила үзенең «Damn!Wear» кием брендын төзи.
2021 елның 17 февралендә Данила «Synonim» альбомы өчен «Sony Music Russia»дан алтын пластинка ала. 2021 елның 1 октябрендә Данила «HYPOCRITE EP» исемле яңа альбом чыгара.

# Данила Кашин
## Дискография
### Альбомнар

* «36 и 6» (2017);
* «Ненаход» (2019);
* «Synonim» (2020);
* «Hypocrite» (2021).
# Сириккасы

Сириккасы (чуаш. Ҫирӗккасси, рус. Сириккасы) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.

# Сириккасы
## Климат

Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.

# Сириккасы
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 285 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
# Градек (Горка II)

Градек (чех. Hrádek) — Чехиянең Урта Чехия крае районында урнашкан авыл.

# Градек (Горка II)
## Географиясе

Мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Градек (Горка II)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Градек (Горка II)
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Градек (Горка II)
## Демография

Халык саны динамикасы:
# Перозелу

Перозелу — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. Пенафиел муниципалитетына карый.

# Перозелу
## Географиясе

Мәйданы — 4,92 км².
# Атлетику Минейру

Атлетику Минейру (порт. Clube Atlético Mineiro) - Бразилиянең Белу-Оризонти шәһәреннән футбол клубы. Campeonato Brasileiro Série A лигасында чыгыш ясый. 1908 елда нигезләнә. 1 тапкыр ил чемпионы; Либертадорес кубогы иясе (1971).
# Кече Шемердяны

Кече Шемердяны (чуаш. Кĕçĕн Шемертен, рус. Малые Шемердяны ) — Чуашстанның Ядернә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429079. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97253820005. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2102000005600.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.

# Кече Шемердяны
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 210 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (96,11%).
# Ле Грацье (Пистоя)

Ле Грацье — Италиянең Тоскана төбәге Пистоя өязендә урнашкан торак пункт.

# Ле Грацье (Пистоя)
## Географиясе

Ле Грацье Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Ле Грацье (Пистоя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кече Янгурцы

Кече Янгурцы (чирм. Малые Янгурцы, рус. Малые Янгурцы) — Мари Илнең Мари-Төрек районында урнашкан авыл.

# Кече Янгурцы
## Сәгать поясы

Кече Янгурцы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Кече Янгурцы
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: арлар (100%).
# Чиганары (Чабаксар районы)

Чиганары (чуаш. Чаканар, рус. Чиганары) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.

# Чиганары (Чабаксар районы)
## Климат

Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.

# Чиганары (Чабаксар районы)
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 237 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (96%) алып тора.
# Шульгино (Чуашстан)

Шульгино (чуаш. Шульгин, рус. Шульгино) — Чуашстанның Мария Посады районында урнашкан авыл.

# Шульгино (Чуашстан)
## Климат

Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.

# Шульгино (Чуашстан)
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 58 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (9%), руслар (90%) алып тора.
# Шомырша

Шемурша (чуаш. Шăмăршă, рус. Шемурша ) — Чуашстанның Шомырша районында урнашкан авыл. Шомырша районы үзәге булып тора.

# Шомырша
## География

Авыл Кече Карлы елгасында, Чабаксардан 152 километр көньяктарак, Епрәчтән 69 километр көньяк-көнчыгыштарак урнаша.

# Шомырша
## Халык

2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (77,61%), руслар (16,67%), татарлар (5,83%), мордвалар (3,81%).

# Шомырша
## Шәхесләр

* Иван Иванов (1901-1972), нейрогистолог.
# Хирле-сиры

Хирле-сиры (чуаш. Хĕрлĕ Çыр, рус. Хирле-сиры ) — Чуашстанның Ядернә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429076. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97253850005. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2102000011000.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.

# Хирле-сиры
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 178 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (97,73%).