yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# (10301) Катаока

(10301) Катаока (лат. Kataoka) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10301) Катаока
## Тарихы

1989 елның 30 мартында К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 FH» саналган.
# Шатлык (шәһәр)

Шатлык (төрекм. Şatlyk) — Төрекмәнстанның Мары вилаятендә урнашкан шәһәр.

# Шатлык (шәһәр)
## Тарих

Шәһәр статусын ? елдан башлап йөртә.
Мары шәһәреннән 19 км ераклыкта урнашкан, Төркмәнстандагы иң эре 1 млн.250 мең кВт куәтле Мары ГЭСы Шатлык ятмасы газында эшли һәм республика электр энергиясенең 80% тан артыгын җитештерә.
# Поповитса

Поповитса (эст. Popovitsa) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
# Велке Жерносеки

Велке Жерносеки (чех. Velké Žernoseky) — Чехиянең Устецк крае Литомержице һәм Литомержице районында урнашкан авыл.

# Велке Жерносеки
## Географиясе

Мәйданы — 2,959231 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 151 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Велке Жерносеки
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Велке Жерносеки
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Велке Жерносеки
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 457 |
| 1880 | 439 |
| 1890 | 421 |
| 1900 | 481 |
| 1910 | 633 |
| 1921 | 601 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 705 |
| 1950 | 581 |
| 1961 | 642 |
| 1970 | 581 |
| 1980 | 546 |
| 1991 | 442 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 472 |
| 2014 | 486 |
| 2016 | 490 |
| 2017 | 483 |
| 2018 | 485 |
| 2019 | 489 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 496 |
| 2021 | 491 |
| 2021 | 480 |
| 2022 | 495 |
| 2023 | 500 |
| 2024 | 496 |
# Сывъю (Кожима кушылдыгы)

Сывъю (Сын-Ю) — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кожим елгасының сул ярыннан 31 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 60 км.

# Сывъю (Кожима кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050200112103000069498
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006949
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# NGC 4312

NGC 4312 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4312
## Тарихы

Әлеге галактика 1787 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Нингуно (Ринкон де Ромос)

Нингуно — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Ринкон-де-Ромос муниципалитеты составына керә.

# Нингуно (Ринкон де Ромос)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Нингуно (Ринкон де Ромос)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Җумһуриет Өрнек (Ешилъюрт)

Җумһуриет Өрнек (төр. Cumhuriyet Örnek) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Ешилъюрт илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Мадавоска (сан алу урыны, Мэн)

һәм
Мадавоска — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Мадавоска (сан алу урыны, Мэн)
## Географиясе

Мадавоска халык санын алу урыны мәйданы — 13,969032 км², 13,969031 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 175 метр биеклектә урнашкан.
# Калабро (Палермо)

Калабро — Италиянең Сицилия төбәге Блуфи өязендә урнашкан торак пункт.

# Калабро (Палермо)
## Географиясе

Калабро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Калабро (Палермо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Мәхмүт Йосыпов

Мәхмүт Йосыпов (3 гыйнвар 1878(1878-01-03), Әнтәр, Сергач өязе, Түбән Новгород губернасы, Россия империясе — 29 май 1922(1922-05-29) (44 яшь), Ярославль, Ярыслау гөбернәсе, Россия империясе) — мөселман дин эшлеклесе, Ярославль җәмигъ мәчетенә нигез салучыларның берсе һәм аның беренче имамы (1910-1922).
# Гөлбашы (Кырыкһан)

Гөлбашы (төр. Gölbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Кырыкһан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Грекур (Сомма)

Грекур (фр. Grécourt) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Кушимән

Кушимән — Башкортстанның Яңавыл районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452820, ГАТОБК коды — 80259000000.
# Буда (Жыткавицкий районы)

Буда (белар. Буда) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жытавицкий районында урнашкан авыл.

# Буда (Жыткавицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Вислинка (гмина Прущ-Гданский)

һәм
Вислинка — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Прущ-Гданьский гминасында урнашкан авыл.

# Вислинка (гмина Прущ-Гданский)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Небиоти (Верона)

Небиоти — Италиянең Венеция төбәге Сан-Джованни-Иларионе өязендә урнашкан торак пункт.

# Небиоти (Верона)
## Географиясе

Небиоти Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Небиоти (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Плимут (Төньяк Каролина)

Плимут — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Плимут (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1787 елда нигезләнгән.

# Плимут (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 10,448721 км², 10,457798 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# IC 1408

IC 1408 — Җәди йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 1408
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1408, GSC 05801-00130, 2MASX J21530900-1320481, PGC 67574, MCG-02-55-007, 6dFGS gJ215309.0-132048, NPM1G -13.0545, LEDA 67574 һәм Gaia DR2 6840719245564235648 буларак та сурәтләнә.
# Дипвотер (Миссури)

Дипвотер — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Дипвотер (Миссури)
## Тарихы

Дипвотер шәһәре елда нигезләнгән.

# Дипвотер (Миссури)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,223717 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 226 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Шварценберг (Брегенцервальд)

Шварценберг — Австриянең Форарльберг федераль җирендә урнашкан коммуна. Брегенц округы составына керә.

# Шварценберг (Брегенцервальд)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 696 метр биеклектә урнашкан. Дорнбирн, Альбершвенде һәм Эгг коммуналары белән чиктәш.
# Наухайм

Наухайм — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.

# Наухайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 13,77 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 86 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 4139

NGC 4139 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4139
## Тарихы

Әлеге галактика 1863 елда Алмания астрономы Генрих Луи д’Арре тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# MARCKSL1

MARCKSL1 (ингл. MARCKS like 1) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# GSC3458-650

GSC3458-650 — Тазылар йолдызлыгында урнашкан B7V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,63 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Молинон

Молинон (фр. Molinons) — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
# Халянина

Халянина (белар. Халяніна) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Вилейский районында урнашкан авыл.

# Халянина
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# IC 1240

IC 1240 — чикләрендә урнашкан йолдыз .

# IC 1240
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# Кокша (Идел кушылдыгы)

Кокша — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Идел елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 36 км.

# Кокша (Идел кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010100412110000000762
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110000076
* Бассейн коды — 08.01.01.004
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Вест-Пуенте (Калифорния)

Вест-Пуенте — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вест-Пуенте (Калифорния)
## Географиясе

Вест-Пуенте халык санын алу урыны мәйданы — 4,843069 км², 4,563841 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 98 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 3221

NGC 3221 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3221
## Тарихы

Әлеге галактика 1862 елда Алмания астрономы Генрих Луи д’Арре тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Балкайнак (Агры)

Балкайнак (төр. Balkaynak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Агры илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Седлице

Седлице (словак. Sedlice) — Словакиянең Прешов округында урнашкан авыл.

# Седлице
## Тарихы

Авыл 1329 елда нигезләнгән.

# Седлице
## Географиясе

Мәйданы — 15,57 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 428 метр биеклектә урнашкан.

# Седлице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Ямачлар (Эргани)

Ямачлар (төр. Yamaçlar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Эргани илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ламоза

Ламоза — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Сернансельи муниципалитетына карый.

# Ламоза
## Географиясе

Мәйданы — 19,01 км².
# Яңатормыш (Ордабашы районы)

Яңатормыш (каз. Жаңатұрмыс) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Яңатормыш (Ордабашы районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# (8819) Chrisbondi

(8819) Chrisbondi (лат. Chrisbondi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8819) Chrisbondi
## Тарихы

1985 елның 14 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 RR4» саналган.
# Вотсонвилл (Калифорния)

Вотсонвилл — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.

# Вотсонвилл (Калифорния)
## Тарихы

Вотсонвилл шәһәре 1868 елда нигезләнгән.

# Вотсонвилл (Калифорния)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 17,570419 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 29 Фут биеклектә урнашкан.
# Виишоара (коммуна, Бихор)

Виишоара — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан коммуна.

# Виишоара (коммуна, Бихор)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 43,07 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Виишоара, Извоареле, Педурень һәм Регя авыллары урнашкан.
# Ашагыйолдүзү (Агры)

Ашагыйолдүзү (төр. Aşağıyoldüzü) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Агры илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Луиза Батыр-Болгари

Луиза Батыр-Болгари – күренекле татар композиторы. Татарстан Республикасының атказанган сәнгать эшлеклесе (2000), Татарстанның Г. Тукай исемендәге Дәүләт бүләге лауреаты (2006). 600ләп җыр, 25 спектакльгә көй иҗат иткән.

# Луиза Батыр-Болгари
## Тәрҗемәи хәл

Әтисе – Пермь өлкәсенең Барда районындагы Озын Ялан авыланнан. Ерак бабасы — Батыркай Иткинин Пугачев гаскәрендә яубашы булган.
Луиза Батыркаева 1978 елда Казан консерваториясенең композиция классын тәмамлый; Юрий Виноградов шәкерте. 1981-93 елларда Татарстан китап нәшриятында музыкаль әдәбият редакторы булып эшли.

# Луиза Батыр-Болгари
## Иҗаты

Иҗатында төп урынны җырлар һәм театр музыкасы, симфоник һәм камера-инструменталь әсәрләр алып тора. «Мин сине шундый сагындым» (Ф. Зыятдинова шигыре), «Су буеннан әнкәй кайтып килә», «Кайту» (М. Галиев шигырьләре), «Син бит татар кешесе» (Г. Рәхим шигыре) җырлары аеруча киң таныла. Балалар һәм үсмерләр, төрле яшьтәге аудитория өчен язылган әсәрләре югары эстетик таләпләрне үтә сиземләве белән аерылып тора. Зур популярлык казанган мюзикллары, муз. комедияләре: «Әйдә барыйк - кызлар карыйк», «Эх, машина-машина» (Р. Вәлиев пьесалары, 1990), «Сихерле урман» (Р. Мингалим пьесасы, 1991), «Бардым күлгә, салдым кармак» (Р. Корбанов пьесасы, 1996) һ.б. Композиторның әсәрләре «Кайту» (1991), «Җырлап узган җәй» (1992), «Яшьлегем канатында» (1993) граммофон дискларында; «Төнге карлар», «Әгәр күзләремә син карасаң», «Туган телдә җырлыйбыз» (1996) аудиокассеталарында; «Якты моңнар» (1988), «Хәрефле шакмаклар» (1997), «Сайра, моңлы сандугач» (2000) исемле ноталы җыентыкларда һ.б. тупланган.
# Вулька-Полицка

Вулька-Полицка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Полична гминасында урнашкан авыл.

# Вулька-Полицка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Хаҗыобасы (Манавгат)

Хаҗыобасы (төр. Hacıobası) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Манавгат илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Синанпаша (Юрегир)

Синанпаша (төр. Sinanpaşa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Юрегир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Беляни-Жилаки

, һәм
Беляни-Жилаки — Польшаның Мазовия воеводалыгы Беляны гминасында урнашкан авыл.

# Беляни-Жилаки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ись-Юган

Ись-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ун-Амп-Юган елгасының сул ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.

# Ись-Юган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүᴫгeында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020200112115300029272
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302927
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Каратай (Каратай)

Каратай (төр. Karatay) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Каратай илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Делта (Айова)

Делта — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Делта (Айова)
## Тарихы

Делта шәһәре елда нигезләнгән.

# Делта (Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,415731 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 244 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Чесни (Көньяк Каролина)

Чесни — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.

# Чесни (Көньяк Каролина)
## Тарихы

Чесни шәһәре елда нигезләнгән.

# Чесни (Көньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,944228 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 272 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Доммартен-ле-Валлуа

Доммартен-ле-Валлуа (фр. Dommartin-lès-Vallois) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Виннерт

Виннерт (алман. Winnert) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Виннерт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 18,88 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 18 метр биеклектә урнашкан.
# Манголл (Пенсильвания)

Манголл — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Манголл (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 24 июнь 1901 елда нигезләнгән.

# Манголл (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,39 квадрат миль, 6,180453 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Тел берәмлеге

Тел берәмлеге (лингвистик берәмлек) — тел системасының элементы, ул текстның билгеле бер дәрәҗәдә бүленүе кысаларында таркалмый һәм башка берәмлекләргә каршы куела. Түбән дәрәҗә берәмлекләргә таралырга мөмкин.
Таркалучанлык буенча гади һәм катлаулы берәмлекләр аерыла: гадиләр бөтенләй бүленми (морфема әһәмиятле берәмлек буларак, фонема); катлаулы бүленәләр, әмма бүленү түбән тел дәрәҗәсе берәмлекләрен ачыклый.
Төп тел берәмлекләре җыелмалары тел системасы дәрәҗәләрен тәшкил итә.
# Хорзумалаяка (Алашеһир)

Хорзумалаяка (төр. Horzumalayaka) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Алашеһир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Волька (Ляхавицкий районы)

Волька (белар. Волька) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ляхавицкий районында урнашкан авыл.

# Волька (Ляхавицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Ранчо де Луна (Ирапуато)

Ранчо де Луна — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Ранчо де Луна (Ирапуато)
## Географиясе

Ранчо де Луна Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Ранчо де Луна (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо де Луна (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Маркова Црква

Маркова Црква (серб. Маркова Црква) — Сербиянең Колубара округы Лайковатс җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Маркова Црква
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 172 метр биеклектә урнашкан.

# Маркова Црква
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Черизьери (Торино)

Черизьери — Италиянең Пьемонт төбәге Помаретто өязендә урнашкан торак пункт.

# Черизьери (Торино)
## Географиясе

Черизьери Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Черизьери (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тибби

Тибби — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Тибби
## Географиясе

Тибби халык санын алу урыны мәйданы — 4,576837 км², 4,576833 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 226 Фут биеклектә урнашкан.
# Херина

Херина — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. Галаций-Бистрицей (коммуна) коммунасына карый.

# Херина
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 340 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Абрагамовце

Абрагамовце (словак. Abrahámovce) — Словакиянең Бардеёв округында урнашкан авыл.

# Абрагамовце
## Тарихы

Авыл 1427 елда нигезләнгән.

# Абрагамовце
## Географиясе

Мәйданы — 5,9 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 267 метр биеклектә урнашкан.

# Абрагамовце
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# (12599) Singhal

(12599) Singhal — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12599) Singhal
## Тарихы

1999 елның 9 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RT160» саналган.
# HD129052

HD129052 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан A(pSrEu) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,35 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Доганчаер (Сеетгази)

Доганчаер (төр. Doğançayır) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Сеетгази илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ибема

Ибема — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.

# Ибема
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 145,442 км².