yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Албарето (Павия)

Албарето — Италиянең Ломбардия төбәге Варци өязендә урнашкан торак пункт.

# Албарето (Павия)
## Географиясе

Албарето Альп тауларының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Албарето (Павия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ринег

Ринег — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Мурау һәм Рантен округы составына керә.

# Ринег
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1049 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Храстно

Храстно — Словениянең Шентруперт (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Храстно
## Географиясе

Мәйданы — 3,65 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 421,4 метр биеклектә урнашкан.
# Казгулак

Казгулак — Россия территориясеннән ага торган елга. Ставрополь крае, Калмыкия биләмәләрендә ага. Елга Айгурка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.

# Казгулак
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Басс. притоков Дона ниже впадения Северского Донца, елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 05010500212108200001251
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 108200125
* Бассейн коды — 05.01.05.002
* ГӨ буенча саны — 08
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Виньола (Форли-Чезена)

Виньола — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Соглиано-аль-Рубиконе өязендә урнашкан торак пункт.

# Виньола (Форли-Чезена)
## Географиясе

Виньола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Виньола (Форли-Чезена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ранчо Ломас Фертилес, Эль Инфарто (Ла Унион де Исидоро Монтес де Ока)

Ранчо Ломас Фертилес, Эль Инфарто — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ла-Унион-де-Исидоро-Монтес-де-Ока муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Ломас Фертилес, Эль Инфарто (Ла Унион де Исидоро Монтес де Ока)
## Географиясе

Ранчо Ломас Фертилес, Эль Инфарто Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ранчо Ломас Фертилес, Эль Инфарто (Ла Унион де Исидоро Монтес де Ока)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ранчо Ломас Фертилес, Эль Инфарто (Ла Унион де Исидоро Монтес де Ока)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Мужик йокысы

«Мужик йокысы» - Габдулла Тукайның 1905 елда язылган шигыре, А.В.Кольцовның «Что ты спишь, мужичок?..» шигыреннән ирекле тәрҗемә.

# Мужик йокысы
## Тарих

Шигырь «Фикер» газетасының 1905 елның 26 ноябрендә, 1 нче санында «Мөтәрҗим Габдулла Тукаев» дигән имза белән басылган. Беренче тапкыр шигырь «Габдулла Тукаев шигырьләре» дигән җыентыкка кертелә.
Фатих Әмирхан бу шигырь турында болай яза:
* ...«Мал юк дип зарланма, үзеңнән күр аны» дигән шигырьләрнең мәгънәләре берлә Россия җир тарихын вә сәясәтен белгән кешеләр канәгать итмәячәктер. Бу әсәр, мәсьәләгә иске нәзаре сәбәпле, Габдулла Тукаев шигырьләре арасында урын хаиз булырга тиеш түгел иде...«Әл-ислах» газетасы, 1908 ел, 2 февраль
Каләмдәш дусларының чын күңелдән һәм яхшы ният белән әйткән хаклы тәнкыйтен кабул итеп, Тукай «4 нче дәфтәр»нең (ягъни, «Габдулла Тукаев шигырьләре»нең) икенче басмасында дүртенче ыстрафа булып килгән
       Мал юк дип зарланма, -
       Үзеңнән күр аны;
       Чәч иген: җир яхшы, -
       Алырсың дөньяны, -
дигән юлларны төшереп калдыра һәм моннан соң беркайчан да җыентыкларына кертми.

# Мужик йокысы
## Чыганак

* Габдулла Тукай. Әсәрләр / төзүчеләр һәм редакторлар: Гали Халит, Рашат Гайнанов, Рәис Даутов. — Казан: Татарстан китап нәшрияты, 1985. — Т. 1.
# (17283) Ustinov

(17283) Ustinov — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17283) Ustinov
## Тарихы

2000 елның 24 июнендә Джон Бротон тарафыннан Риди-Крик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 MB1» саналган.
# Казе Ланцарини (Тревизо)

Казе Ланцарини — Италиянең Венеция төбәге Лория өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Ланцарини (Тревизо)
## Географиясе

Казе Ланцарини Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Казе Ланцарини (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вилькув (Опольский повяты)

Вилькув — Польшаның Люблин воеводалыгы Вилькув гминаcында урнашкан авыл.

# Вилькув (Опольский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кому-Еган

Кому-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 36 км.

# Кому-Еган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010800112115200031871
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115203187
* Бассейн коды — 13.01.08.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Чистерна (Казерта)

Чистерна — Италиянең Кампания төбәге Кастель-ди-Сассо өязендә урнашкан торак пункт.

# Чистерна (Казерта)
## Географиясе

Чистерна Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Чистерна (Казерта)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Артвиже

Артвиже — Словениянең Хрпеле-Козина җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Артвиже
## Географиясе

Мәйданы — 2,98 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 786,9 метр биеклектә урнашкан.
# Чедрело (Бергамо)

Чедрело — Италиянең Ломбардия төбәге Альбино өязендә урнашкан торак пункт.

# Чедрело (Бергамо)
## Географиясе

Чедрело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Чедрело (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD187952

HD187952 — Кавәс йолдызлыгында урнашкан Fm_dD спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,28 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# (11513) 1991 CE1

(11513) 1991 CE1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11513) 1991 CE1
## Тарихы

1991 елның 12 февралендә Ё. Кусида, О. Мурамацу тарафыннан Yatsugatake обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 CE1» саналган.
# NGC 6658

NGC 6658 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6658
## Тарихы

Әлеге галактика 1864 елда Алмания астрономы Albert Marth тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 121.92 см (48 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# IC 5320

IC 5320 — Тукан йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 5320
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 5320, ESO-LV 77-0210, 2MASX J23282200-6745369, ESO 77-21, PGC 71530, 6dFGS gJ232822.0-674537, LEDA 71530, APMBGC 077-007-109 һәм Gaia DR2 6388044639052612224 буларак та сурәтләнә.
# Ынтымак (Эле районы)

Ынтымак (каз. Ынтымақ) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Ынтымак (Эле районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Изолета I (Фрозиноне)

Изолета I — Италиянең Лацио төбәге Арче өязендә урнашкан торак пункт.

# Изолета I (Фрозиноне)
## Географиясе

Изолета I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Изолета I (Фрозиноне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кече Ашка

Кече Ашка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае , Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Ашка елгасының уң ярыннан 25 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.

# Кече Ашка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чусоваяелгасы, Ревда каласыннан Кын авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейннары, Агыйдел кушылганга чаклы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100612111100010737
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111101073
* Бассейн коды — 10.01.01.006
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# (19772) 2000 OU46

(19772) 2000 OU46 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19772) 2000 OU46
## Тарихы

2000 елның 31 июлендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 OU46» саналган.
# Кертү җайланмасы

Кертү җайланмалары (ингл. input device) — санакка яки башка электрон җайланмага ул эшләгән вакытта бирелмәләрне яки сигналларны кертү өчен кулланыла торган периферия җиһазлары.
Кертү җайланмалары түбәндәге категорияларга бүлгәләнәләр:
* график, тавыш һәм видео мәгълүматне кертү җайланмалары;
* механик кертү җайланмалары;
* өзлексез кертү җайланмалары (кертү бирелмәләрне өзлексез бирә торган җайланмалар, мәсәлән, тычкан, радиоалгыч, ТВ-тюнер);
* киңлектә кулланыла торган кертү җайланмалары (мәсәлән, ике үлчәүле тычкан, өч үлчәүле навигатор).
Күрсәтә торган санак кертү җайланмалары, курсор белән идарә итү чарасы буенча түбәндәге категорияларга бүлгәләнәләр:
* күрсәтә торган турыдан-туры кертү җайланмалары (турыдан-туры курсор күренә торган урында гына идарәсе башкарыла (мәсәлән, сенсорлы панельләр һәм экраннар));
* турыдан-туры булмаган күрсәтә торган җайланмалар (мәсәлән, трекбол, санак тычканы).

# Кертү җайланмасы
## Кертү җайланмаларының төрләре

Текст символларын һәм боерыклар эзлеклелеген санакка кертү җайланмаларының төп һәм, гадәттә, иң кирәклесе булып төймәсар кала.
Графиклы мәгълүмат кертү җайланмалары:
* сканер;
* видео- һәм веб-камера;
* санлы фотоаппарат;
* видео басып алу платасы, спутник ТВ кабул итү өчен карта.
Тавышлы мәгълүмат кертү җайланмалары:
* микрофон;
* диктофон.
Күрсәтүле (координатлы) җайланмалар:
* санак тычканы;
* трекбол;
* тачпад;
* яктылык каләме;
* график планшет;
* сенсорлы экран яки тачскрин;
* джойстик;
Уенларның кертү җайланмалары:
* джойстик;
* геймпад;
* санак руле;
* бию платформасы;
* яктылык пистолеты.
# NGC 2705

NGC 2705 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2705
## Тарихы

Әлеге галактика 1877 елда Алмания астрономы Эрнст Вильгельм Леберехт Темпель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Млоцк-Копаче

Млоцк-Копаче — Польшаның Мазовия воеводалыгы Ойжень гминасында урнашкан авыл.

# Млоцк-Копаче
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Валцела (Бергамо)

Валцела — Италиянең Ломбардия төбәге Ардезьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Валцела (Бергамо)
## Географиясе

Валцела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Валцела (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вжелёвець

һәм
Вжелёвець — Польшаның Люблин воеводалыгы Ополе-Любельске гминаcында урнашкан авыл.

# Вжелёвець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Өяз суды комплексы (Алабуга)

Өяз суды комплексы — Алабуга шәһәренең үзәк өлешендә урнашкан төбәк әһәмиятендәге архитектура һәйкәле. Ул ике катлы йорт, флигель һәм Зур Покровская урамы ягыннан капкадан торган архитектура ансамблен үз эченә ала. Хәзерге вакытта комплекс биналарында Алабуга хәрби комиссариаты һәм санэпиднадзор үзәге урнашкан.

# Өяз суды комплексы (Алабуга)
## Тарихы

Биналар комплексы XIX гасырның беренче яртысында өченче гильдия сәүдәгәре Е.Шабалин тарафыннан төзелгән. 1850 елда Алабугада шәһәрнең үзәк өлешендә 500-дән артык йортны, шул исәптән Шабалин йортын юк иткән катастрофик янгын чыга. Янган йорт шәһәр милкенә күчерелә, ә аны торгызганнан соң биредә округ суды урнаштырыла.
1857 елда бинага бер катлы флигель, шулай ук ябык ишегалдын формалаштырган хезмәт корылмалары төзелә.
1895 елда суд бинасында «молтан эше» буенча икенче суд тикшерүе уза, анда танылган язучы Владимир Короленко чыгыш ясый. Бөтен Россия күзәткән процесс барышында аның яхшы чыгышлары нәтиҗәсендә, ритуаль үтерүдә ялган гаепләнгән Иске Мултан авылыннан крестьян-удмуртлар төркеме аклана.

# Өяз суды комплексы (Алабуга)
## Архитектура

Комплексның төп ике катлы бинасы соңгы классицизм үрнәге булып тора. Ул ике урамга: зур Покровская һәм Гассар урамнарына урнашкан корылмадан гыйбарәт. Фасадлар классик схема буенча эшләнгән: рустовкалы аскы кат, тәрәзәләр өстендә — йомык ташлар, икенче кат парад үзәге буларак хәл ителгән — аның үзәге Зур Покровская буенча яссы портик белән ачыкланган (аның өстендә фронтон сакланмаган).
Бер катлы флигель пилястраларның ионик капительләре, кара сандриклар модульоннары, медальоннар һәм инде коелган геральдика белән бизәлгән.
Монументаль капкалар ике пилон рәвешендә эшләнгән, алар өстендә ярымциркуляр люкарна белән капка уемнары киселгән.

# Өяз суды комплексы (Алабуга)
## Саклау

Татарстан АССР Министрлар Советының 1987 елның 8 июнендә кабул ителгән 264 нче номерлы «XXVII съезд карарлары яктысында Алабуга шәһәренең тарих һәм мәдәният һәйкәлләрен саклауны, реставрацияләүне һәм алардан файдалануны яхшырту чаралары турында» карары нигезендә, өяз суды корылмалары ансамбле төбәк әһәмиятендәге тарихи һәйкәл дип танылды.
# (14419) 1991 RK23

(14419) 1991 RK23 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14419) 1991 RK23
## Тарихы

1991 елның 15 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RK23» саналган.
# NYAP1

NYAP1 (ингл. Neuronal tyrosine phosphorylated phosphoinositide-3-kinase adaptor 1) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# NGC 4943

NGC 4943 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4943
## Тарихы

Әлеге галактика 1865 елда Алмания астрономы Heinrich d'Arrest тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Мсвати III

Мсвати III (ингл. Mswati III, башта Махосетиве, Милләтләр патшасы дип аталган, ингл. Makhosetive, king of Nations, шулай ук Нгвеняма (Арыслан) дип атала, (ингл. Ngwenyama), нәсел. 19 апрель, 1968, Манзини, Свазиленд) — 1986 елның 25 апреленнән Эсватини патшасы.
# Вале дел Соле (Кьети)

һәм
Вале дел Соле — Италиянең Абруцци төбәге Пиццоферрато өязендә урнашкан торак пункт.

# Вале дел Соле (Кьети)
## Географиясе

Вале дел Соле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вале дел Соле (Кьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вайкерсхайм

Вайкерсхайм (алман. Weikersheim) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Вайкерсхайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 80,92 км² (2006). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 296 метр биеклектә урнашкан.
# Викрче

һәм
Викрче — Словениянең Медводе (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Викрче
## Географиясе

Мәйданы — 0,81 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 323 метр биеклектә урнашкан.
# Яйлакөй (Җиде)

Яйлакөй (төр. Yaylaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Җиде илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Хәлилли (Бабәк)

Хәлилли (әзери. Xəlilli) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Бәбәк районына караган авыл.
# SEPT9

SEPT9 (ингл. Septin 9 һәм Septin-9) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Имст

Имст — Австриянең Тироль федераль җирендә урнашкан коммуна. Имст округы составына керә.

# Имст
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 827 метр биеклектә урнашкан. Намлос коммуналары белән чиктәш.
# Казаковы

Казаковы (рус. Казаковы) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.

# Казаковы
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Казаковы
## Сәгать поясы

Казаковы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Казаковы
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# (17343) 1111 T-3

(17343) 1111 T-3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17343) 1111 T-3
## Тарихы

1977 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1111 T-3» саналган.
# Мичурино (Павлодар өлкәсе)

Мичурино (каз. Мичурино) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Мичурино (Павлодар өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# 597 (сан)

597 (биш йөз туксан җиде) - 596 белән 598 арасындагы натураль сан.

# 597 (сан)
## Математикада

* 597 — өч урынлы так сан.
* 597 санның цифрлар суммасы — 21.
* 597 санның цифрлар тапкырчыгышы — 315.
* 597 санның квадраты — 356409.

# 597 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 597 ел
* 597 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0255₁₆ — «ɕ» символның коды.
# Жосений-Биргеулуй

Жосений-Биргеулуй — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. Жосений-Биргеулуй (коммуна) коммунасына карый.

# Жосений-Биргеулуй
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 468 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# COQ2

COQ2 (ингл. Coenzyme Q2, polyprenyltransferase) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Игошата

Игошата (рус. Игошата) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.

# Игошата
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Игошата
## Сәгать поясы

Игошата Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Игошата
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Пакославице

Пакославице — Польшаның Ополе воеводалыгы Пакославице гминасында урнашкан авыл.

# Пакославице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Зофювка (Плоцкий повяты)

Зофювка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Лонцк гминасында урнашкан авыл.

# Зофювка (Плоцкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (5257) 1988 RS10

(5257) 1988 RS10 (лат. 1988 RS10) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5257) 1988 RS10
## Тарихы

1988 елның 14 сентябрендә Шелте Бас тарафыннан Серро-Тололо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 RS10» саналган.
# Фреснитос, Лос Фреснильос (Коюка де Каталан)

Фреснитос, Лос Фреснильос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Каталан муниципалитеты составына керә.

# Фреснитос, Лос Фреснильос (Коюка де Каталан)
## Географиясе

Фреснитос, Лос Фреснильос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Фреснитос, Лос Фреснильос (Коюка де Каталан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Фреснитос, Лос Фреснильос (Коюка де Каталан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Атаконыс (Җетесай районы)

Атаконыс (каз. Атақоныс) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Атаконыс (Җетесай районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# NGC 7265

NGC 7265 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7265
## Тарихы

Әлеге галактика 1876 елда Франция астрономы Edouard Stephan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Нойлинген

Нойлинген (алман. Neulingen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Нойлинген
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 23,2 км², 23,19 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 325 метр биеклектә урнашкан.