yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Алжбетин

Алжбетин (чех. Alžbětín) — Чехиянең Пльзень крае Железна-Руда районында урнашкан авыл.

# Алжбетин
## Географиясе

Мәйданы — 7,786 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 725 метр биеклектә урнашкан.

# Алжбетин
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Алжбетин
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Алжбетин
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 481 |
| 1880 | 529 |
| 1890 | 763 |
| 1900 | 762 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 713 |
| 1921 | 682 |
| 1930 | 717 |
| 1950 | 0 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 64 |
| 1970 | 103 |
| 1980 | 77 |
| 1991 | 59 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 62 |
| 2011 | 97 |
| 2021 | 76 |
# Сережкина

Сережкина — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елга Сочур елгасының сул ярына тамагыннан 161 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 33 км.

# Сережкина
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кеть елгасы. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Чулымдан Кеть елгасына кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010600112115200025180
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202518
* Бассейн коды — 13.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# (19833) Wickwar

(19833) Wickwar — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19833) Wickwar
## Тарихы

2000 елның 28 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 SA230» саналган.
# Хасабдал (Амасья)

Хасабдал (төр. Hasabdal) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Амасья илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# NGC 1393

NGC 1393 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1393
## Тарихы

Әлеге галактика 1785 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Доляне (Крушевац)

Доляне (серб. Дољане ) — Сербиянең Расина округы Расинский округ җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Доляне (Крушевац)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 300 метр биеклектә урнашкан.

# Доляне (Крушевац)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Рицоло (Пяченца)

Рицоло — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Сан-Джорджо-Пьячентино өязендә урнашкан торак пункт.

# Рицоло (Пяченца)
## Географиясе

Рицоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Рицоло (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сен-Совер-де-Пюинорман

Сен-Совер-де-Пюинорман (фр. Saint-Sauveur-de-Puynormand) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# Александр Горбов

Александр Иванович Горбов (1857 елның 23 мае, Мәскәү, Россия империясе — 1939 елның 26 гыйнвары, Ленинград, ССРБ) — галим-химик, профессор.

# Александр Горбов
## Тормыш юлы

Александр Горбов 1857 елның 23 маенда Мәскәү шәһәрендә туа.
1878 елда Орёлда гимназияне тәмамлый һәм шул ук елны Петербург университетына физика-математика факультетының табигый бүлегенә укырга керә.
1882 елда университетны табигый фәннәр кандидаты дәрәҗәсе белән тәмамлый. Университетны тәмамлаганнан соң, профессор Александр Бутлеров җитәкчелегендә химия белән башта университет лабораториясендә, аннары Фәннәр академиясе лабораториясендә шөгыльләнә. 1886 елдан техник химиянең аналитик бүлеге каршында лаборант сыйфатында хезмәт итә.
1894 елдан — Петербургтагы Николаевка инженерлык академиясендә химия лаборатория мөдире, 1918 елдан алып 1924 елга кадәр — лаборатория профессоры.
1906—1912 елларда профессор Владимир Миткевич белән берлектә электр-дуга методы белән һавадан азот кислотасын алу өчен Россиядә беренче тәҗрибә электр мичен («Горбов-Миткевич миче») проектлый һәм төзи.
Рус физика-химия җәмгыятенең эшчәнлекле әгъзаларының берсе. Россия Фәннәр академиясе каршындагы Россиянең табигый җитештерү көчләрен өйрәнү комиссиясенең Сапропель комитеты рәисе. Россия Гамәли химия институты Советы әгъзасы.
1927 елдан — «Прикладная химия» журналы редакторы.
1921 елда Таганцев Эше буенча кулга алына («Петроград хәрби оешмасы» эше), әмма үтенечнамәдән соң азат ителә. 1934 елда читтән торып «"Россия милли партиясе" контрреволюцион милли-фашистлар оешмасы» эше буенча уза/
# Юзефово (гмина Стшегово)

Юзефово — Польшаның Мазовия воеводалыгы Стшегово гминасында урнашкан авыл.

# Юзефово (гмина Стшегово)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ронссуа

Ронссуа (фр. Ronssoy) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# (13570) 1993 FH7

(13570) 1993 FH7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13570) 1993 FH7
## Тарихы

1993 елның 17 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FH7» саналган.
# NGC 6412

NGC 6412 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6412
## Тарихы

Әлеге галактика 1797 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Гранха лос Анхелес (Уриянгато)

Гранха лос Анхелес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Урьянгато муниципалитеты составына керә.

# Гранха лос Анхелес (Уриянгато)
## Географиясе

Гранха лос Анхелес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха лос Анхелес (Уриянгато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха лос Анхелес (Уриянгато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Эрбет өязе

Эрбет өязе (рус. Ирбитский уезд) — Пермь калгайлыгы, Пермь һәм Екатеринбур губерналары эчендә административ-территориаль берәмлек.

# Эрбет өязе
## Тарих

Эрбет өязе 1781 елда оештырылып, 1923 елда юкка чыгарылган.

# Эрбет өязе
## Халык

Туган телләр (1897): рус теле — 98,1%, татар теле — 1,0%.

# Эрбет өязе
## Эчке бүленеш

34 вулыс (1913).
# Эшенберген

Эшенберген (алман. Eschenbergen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Эшенберген
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,68 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 300 метр биеклектә урнашкан.
# Ашагыхаҗыбей (Варто)

Ашагыхаҗыбей (төр. Aşağıhacıbey) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Варто илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Эндикпынар (Эрбаа)

Эндикпынар (төр. Endikpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Эрбаа илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (13550) 1992 EX9

(13550) 1992 EX9 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13550) 1992 EX9
## Тарихы

1992 елның 2 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 EX9» саналган.
# Гадилә Бүләкова

Бүләкова Гадилә Мөдәрис кызы (11 апрель 1957 ел) — галим-әдәбият белгече, югары мәктәп укытучысы. Филология фәннәре кандидаты (1990). Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре (2012).

# Гадилә Бүләкова
## Биографиясе

Гадилә Мөдәрис кызы Бүләкова (кыз фамилиясе Галикәева) 1957 елның 11 апрелендә Башкорт АССРның Бөрҗән районы Габделмәмбәт (Кыпчак) авылында икесе дә гомере буе укытучы булып эшләгән Рәхилә Ирназарова белән Мөдәрис Галикәевләрне ишле, тату гаиләсендә бишенче бала булып туган.
Башта туган авылында сигезьеллык, аннан Байназарда урта мәктәпне тәмамлагач, Башкорт дәүләт университетының филология факультетының башкорт-рус бүлегенә укырга керә.
Биредә Әхнәф Кирәев, Ким Әхмәтҗанов, Габдерахман Галләмов, Нәгыйм Ишбулатов, Марат Зәйнуллин, Роберт Баемов, Тимергали Килмөхәммәтов, Әхмәт Сөләйманов, Гали Сәетбатталов, Вәли Печәнчин кебек күренекле галимнәрдән белем ала.
Студент елларында тел гыйлеме һәм драма түгәрәкләренә йөри. Студентларның һәм яшь галимнәрнең гыйльми конференцияләрендә катнаша. Гыйльми җыентыкларда мәкаләләре басылып чыга.
Башкорт-рус бүлеген уңышлы тәмамлап, Бөрҗән районы Иске Монасыйп урта мәктәбендә укытучы булып эшли. Күп тә тормый, аңа СССР Фәннәр академиясе Башкортстан филиалы Тарих, тел һәм әдәбият институтына юллама бирәләр һәм ул 1982 елда аспирантурага укырга керә.
1990 елда филология фәннәре докторы, профессор, күренекле язучы Гайсә Хөсәенов җитәкчелегендә «Башкорт балалар прозасында герой проблемасы» дигән темага кандидатлык диссертациясен уңышлы яклап, шушы ук институтта гыйльми хезмәткәр булып эшли башлый. Бер үк вакытта Башкорт дәүләт педагогия институтының башлангыч белем бирү методикасы кафедрасында дәресләр алып бара.
1986-1990 елларда Тарих, тел һәм әдәбият институтында гыйльми хезмәткәр, 1990-1993 елларда Башкорт дәүләт педагогия институтында өлкән укытучы, 1993 елдан БДУның (ул вакытта БДПИның) Сибай институтында өлкән укытучы, доцент, профессор дәрәҗәсендә, 1997 елдан башкорт әдәбияты һәм мәдәнияте тарихы кафедрасы (хәзер башкорт филологиясе кафедрасы) мөдире булып эшли.
Гадилә Бүләковага 2012 елда «Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре» дигән мактаулы исем бирелә.
Мәҗит Гафуриның мемориаль йорт-музееның гыйльми хезмәткәре.

# Гадилә Бүләкова
## Гыйльми эшчәнлеге

150дән артык гыйльми хезмәт, шул исәптән 3 монография авторы:
* Әдибәнең әйтер сүзе — Сибай, 2009;
* Чәчән сүзе — Уфа: БДУ, 2010;
* Чәчәнмен, дип кем әйтмәс... — Уфа: Гыйлем, 2012.
* Башкортостандагы татар мәктәпләренең 1-нче (Уфа: Китап, 1994, 2000), 2-нче (Уфа: Китап, 1994, 2000), 3-нче (Уфа: Китап, 1993, 2002), 4-нче (Уфа: Китап, 2008) сыйныф укучылары өчен башкорт балалар әдәбияты буенча класстан тыш «Башкортстан — туган җирем» дигән уку китапларының төзүче-авторы (автордашы — Д.Г. Морзакаева).

# Гадилә Бүләкова
## Мактаулы исемнәре

* Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре (2012)
# Ретьендас

Ретьендас (исп. Retiendas) — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ретьендас
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 21 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 896 метр биеклектә урнашкан.
# Махалава

Махалава (белар. Махалава) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.

# Махалава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Якубов (Войковице)

Якубов (чех. Jakubov) — Чехиянең Карловы Вары крае Войковице (Карлови Вари) районында урнашкан авыл.

# Якубов (Войковице)
## Географиясе

Мәйданы — 3,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Якубов (Войковице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Якубов (Войковице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Якубов (Войковице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 448 |
| 1880 | 447 |
| 1890 | 492 |
| 1900 | 662 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 656 |
| 1921 | 718 |
| 1930 | 754 |
| 1950 | 475 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 435 |
| 1970 | 359 |
| 1980 | 282 |
| 1991 | 176 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 190 |
| 2011 | 244 |
| 2021 | 220 |
# Метуле

Метуле — Словениянең Блоке (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Метуле
## Географиясе

Мәйданы — 4,91 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 730,1 метр биеклектә урнашкан.
# Копысы

Копысы (рус. Копысы) — Киров өлкәсенең Слободской районында урнашкан авыл.

# Копысы
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Копысы
## Сәгать поясы

Копысы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Копысы
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Ла-Риба-де-Эскалоте

Ла-Риба-де-Эскалоте (исп. Riba de Escalote, La) — Испаниянең Сория провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ла-Риба-де-Эскалоте
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 23,44 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1030 метр биеклектә урнашкан.
# HD339071

HD339071 — Төлке йолдызлыгында урнашкан A0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,14 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Перакия (Асколи Пичено)

Перакия — Италиянең Марке төбәге Аквасанта Терме өязендә урнашкан торак пункт.

# Перакия (Асколи Пичено)
## Географиясе

Перакия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Перакия (Асколи Пичено)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Браштице

Браштице (чех. Braštice) — Чехиянең Урта Чехия крае Vrchotovy Janovice районында урнашкан авыл.

# Браштице
## Географиясе

Мәйданы — 2,156 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Браштице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Браштице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Браштице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 55 |
| 1880 | 59 |
| 1890 | 78 |
| 1900 | 69 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 68 |
| 1921 | 64 |
| 1930 | 52 |
| 1950 | 35 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 30 |
| 1970 | 32 |
| 1980 | 20 |
| 1991 | 14 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 4 |
| 2011 | 8 |
| 2021 | 17 |
# Сенека-Гарденс (Кентукки)

Сенека-Гарденс — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.

# Сенека-Гарденс (Кентукки)
## Тарихы

Сенека-Гарденс шәһәре 1941 елда нигезләнгән.

# Сенека-Гарденс (Кентукки)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,396924 км², 0,396581 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 160 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Хайлигенблут (Каринтия)

Хайлигенблут (Heiligenblut am Großglockner) — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. Шпитталь округы составына керә.

# Хайлигенблут (Каринтия)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1288 метр биеклектә урнашкан. Фуш-ан-дер-Гросглоккнерштрасе коммуналары белән чиктәш.
# Фаббрико

Фаббрико — Италиянең Эмилия-Романья төбәгендә урнашкан коммуна. Реджо-Эмилия провинциясе составына керә.

# Фаббрико
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 25 метр биеклектә урнашкан. Кампаньола-Эмилия, Реджоло, Роло, Рио-Саличето һәм Карпи коммуналары белән чиктәш.
# Луис Эрнандез (Леон)

Луис Эрнандез — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Леон муниципалитеты составына керә.

# Луис Эрнандез (Леон)
## Географиясе

Луис Эрнандез Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Луис Эрнандез (Леон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Луис Эрнандез (Леон)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Лисицы (Паставский районы)

Лисицы (белар. Лісіцы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Паставский районында урнашкан авыл.

# Лисицы (Паставский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Дабрынски

Дабрынски (белар. Дабрынскі) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Ельский район районында урнашкан авыл.

# Дабрынски
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Юныс Кәлимуллин

Юныс Кәлимуллин (Юныс Нәгыймулла улы Кәлимуллин, 5 сентябрь 1939(1939-09-05), Түбән Наратбаш, Буа районы, Татарстан АССР, РСФСР, СССР — 4 сентябрь 2002(2002-09-04) (62 яшь), Казан, Россия) — физиолог, биология фәннәре докторы (1991), профессор (1992), 1973 елдан КВМАдә, 1990-2000 елларда терлекчелек кафедрасы мөдире.
# Яйю (Вымь кушылдыгы)

Яйю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Вымь елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 38 км.

# Яйю (Вымь кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200212103000020763
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002076
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Анципенки

Анципенки (белар. Анціпенкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Дубровенский районында урнашкан авыл.

# Анципенки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Машчонава

Машчонава (белар. Машчонава) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Пухавицкий районында урнашкан авыл.

# Машчонава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Радиня

Радиня — Польшаның Ополе воеводалыгы Глубчице гминасында урнашкан авыл.

# Радиня
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шэйка (Веткавский районы)

Шэйка (белар. Шэйка) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Веткавский районында урнашкан авыл.

# Шэйка (Веткавский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Адамув (Конецкий повяты)

һәм
Адамув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Смыкув гминасында урнашкан авыл.

# Адамув (Конецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Себен

Себен (төр. Seben) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесенең Болу иленә караган бер илчедер.

# Себен
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Такуарусу

Такуарусу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Су штатына карый.

# Такуарусу
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1041,121 км².
# Поддорье районы

По́ддорье райо́ны (рус. По́ддорский район)— Россия Федерациясенең Новгород өлкәсе составындагы административ-территориаль берәмлек (район) һәм муниципаль берәмлек (муниципаль район).
Административ үзәге — Поддорье авылы.

# Поддорье районы
## География

Район Новгород өлкәсенең көньяк-көнбатышында урнашкан һәм аның дүрт районы белән чиктәш: Волот һәм Иске Русса — төньякта һәм төньяк-көнчыгышта,
Район территориясенең мәйданы — 2954,02 км².
Төп елгалары — Полисть, Порусья, Редья, Ловать.
# Ричи (Терамо)

Ричи — Италиянең Абруцци төбәге Колоннелла өязендә урнашкан торак пункт.

# Ричи (Терамо)
## Географиясе

Ричи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Ричи (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бенасау

Бенасау (кат. Benasau) — Испаниянең Аликанте провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Бенасау
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 9 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 701 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Астраханка (Акмола өлкәсе)

Астраханка (каз. Астраханка) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Астраханка (Акмола өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Тьера Бланка (Арселия)

Тьера Бланка — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Арселия муниципалитеты составына керә.

# Тьера Бланка (Арселия)
## Географиясе

Тьера Бланка Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Тьера Бланка (Арселия)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Тьера Бланка (Арселия)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# (8760) Crex

(8760) Crex (лат. Crex) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8760) Crex
## Тарихы

1971 елның 25 мартында К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1081 T-1» саналган.
# Лемонис

Лемонис (баск. Lemoiz) — Испаниянең Бискайя провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Лемонис
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 18,9 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 89 метр биеклектә урнашкан.
# Реден (Мозель)

Реден (фр. Réding) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.

# Реден (Мозель)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11,61 км².
# KRTAP13-4

KRTAP13-4 (ингл. Keratin associated protein 13-4) — кешенең 21-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.