yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Айдар Хәйретдинов

Хәйретдинов Айдар Фоат улы — спорт остасы, дәүләт эшлеклесе.

# Айдар Хәйретдинов
## Тормыш юлы

1978 елның 21 июнендә Нөнәгәр авылында туган. 1995 елда Арбор урта мәктәбен тәмамлый һәм Россия Федерациясе Эчке эшләр министрлыгының Мәскәү юридик институтының Казан филиалына укырга керә. 1997 елда читтән торып укуга күчә, Балтач район эчке эшләр бүлегенең җинаятьләрне эзләү буенча оперуполномоченные булып эшли башлый. Аннары — Балтач районы эчке эшләр бүлегенең хәрбиләштерелгән сак хезмәте бүлеге начальнигы, милиция майоры. Бүгенге көндә - Балтач районы Башкарма комитеты рәисе вазыйфасын башкара.

# Айдар Хәйретдинов
## Спорт

Айдар яшьтән үк спорт белән шәгыльләнә, ул татарча көрәш остасы. Менә инде дистә елдан артык иң абруйлы ярышларда югары нәтиҗәләр яулый. 1992-1995 еллар дәвамында яшүсмерләр арасында Татарстан чемпионатларында җиде мәртәбә җиңү яулады. 1998 елда «Ватаным Татарстан» газетасының М.Җәлил исемендәге призына уздырыла торган бәйгедә беренче урынны алды һәм Татарстанның спорт мастеры исеменә лаек булды. Шул ук ярышларда 1999, 2000, 2001, 2003, 2004 елларда үз үлчәү категориясендә җиңү яулады, соңгысында абсолют батыр булды. Биш мәртәбә Татарстан Республикасы, дүрт мәртәбә Россия чемпионатларында татар-башкорт көрәше буенча чемпион булды. Билбау белән көрәштә (борьба на поясах) Россия чемпионатында җиңде. Күп мәртәбә (2002, 2003, 2004, 2005 еллар) республика авыл яшьләре чемпионаты җиңүчесе, 2003 елда—аның абсолют батыры.

# Айдар Хәйретдинов
## Мактаулы исеме

2003 елда А.Хәйретдиновка Татарстан Республикасының атказанган спорт мастеры исеме бирелә.

# Айдар Хәйретдинов
## Гаилә династиясе

Арбор авылының Фоат һәм Гөлсимә Хәйретдиновлар гаиләсендә өч егет үсте. Алар өчесе дә танылган көрәшчеләр. Айнур яшүсмерләр арасында берничә мәртәбә район һәм республика чемпионы. Ринат— район хакимияте призына үткәрелә торган ярышларның 2002, 2003, 2004 еллардагы чемпионы, сабан туйлары батыры. 2002 елда Казан шәһәре чемпионаты җиңүчесе. Ул Казан дәүләт педагогия университетының физик тәрбия факультетында укый.

# Айдар Хәйретдинов
## Чыганаклар:

* Балтач энциклопедиясе, 2006
* Г.Мөхәммәтшин, Урбар, 2010
# Писажовице (Крапковицкий повяты)

Писажовице — Польшаның Ополе воеводалыгы Стшелечки һәм Прудницкий повят гминасында урнашкан авыл.

# Писажовице (Крапковицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фризанко

Фризанко — Италиянең Фриули-Венеция-Джулия төбәгендә урнашкан коммуна. Порденоне провинциясе составына керә.

# Фризанко
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 500 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Барчис, Кавассо-Нуово, Фанна, Медуно, Трамонти-ди-Сотто, Андрейс, Клаут, Маниаго һәм Трамонти-ди-Сопра коммуналары белән чиктәш.
# Ай-Паж-Ю

Ай-Паж-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Лыхма елгасының сул ярына тамагыннан 206 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 22 км.

# Ай-Паж-Ю
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020100112115300021903
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302190
* Бассейн коды — 15.02.01.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Соседки

Соседки (рус. Соседки) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.

# Соседки
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Соседки
## Сәгать поясы

Соседки Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Соседки
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# TMED7-TICAM2

TMED7-TICAM2 (ингл. Protein TMED7-TICAM2, Toll like receptor adaptor molecule 2 һәм Transmembrane p24 trafficking protein 7) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Во-ан-Божоле

Во-ан-Божоле (фр. Vaux-en-Beaujolais) — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
# Пшеха

Пшеха (Чуба) — Россия территориясеннән ага торган елга. Адыгея, Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елга Белая елгасы кушылдыгы булып тора.

# Пшеха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Кубань.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 06020001112108100004779
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 108100477
* Бассейн коды — 06.02.00.011
* ГӨ буенча саны — 08
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Дворацкая Буда

Дворацкая Буда (белар. Дворацкая Буда) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Касцюковицкий районында урнашкан авыл.

# Дворацкая Буда
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Арлянка (Магилёвский районы)

Арлянка (белар. Арлянка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.

# Арлянка (Магилёвский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Оберурзель

Оберурзель — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.

# Оберурзель
## Географиясе

Коммуна мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# TMEM270

TMEM270 (ингл. Transmembrane protein 270) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Шобаркайың

Шобаркайың (каз. Шұбарқайың) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Шобаркайың
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Думбрава (Итешть, Бакеу)

Думбрава — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. Итешть (коммуна) коммунасына карый.

# Думбрава (Итешть, Бакеу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 198 метр биеклектә урнашкан.
# GNAI1

GNAI1 (ингл. G protein subunit alpha i1) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пясечно (Бартошицкий повяты)

Пясечно — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Гурово-Илавецке гминасында урнашкан авыл.

# Пясечно (Бартошицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вежбе (Люблин воеводалыгы)

Вежбе — Польшаның Люблин воеводалыгы Лабуне гминаcында урнашкан авыл.

# Вежбе (Люблин воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чивитанова-Марке

Чивитанова-Марке — Италиянең Марке төбәгендә урнашкан коммуна. Мачерата провинциясе составына керә.

# Чивитанова-Марке
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 0 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Монтекозаро, Порто-Сант'Эльпидио, Потенца-Пичена һәм Сант'Эльпидио-а-Маре коммуналары белән чиктәш.
# Арес (Ла-Корунья)

Арес (гал. Ares) — Испаниянең Ла-Корунья провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Арес (Ла-Корунья)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 18,31 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9 метр биеклектә урнашкан.
# Борис (ай кратеры)

Борис (лат. Boris) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 1,73 км булган кратер.

# Борис (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Рус исеме хөрмәтенә бирелә.

# Борис (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1979 елда раслана.
# Брайтенбах-ам-Инн

Брайтенбах-ам-Инн — Австриянең Тироль федераль җирендә урнашкан коммуна. Куфштайн округы составына керә.

# Брайтенбах-ам-Инн
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 510 метр биеклектә урнашкан. Бранденберг, Вёргль, Кундль, Радфельд, Крамзах, Тирзе һәм Ангерберг коммуналары белән чиктәш.
# Ранчо лос Энсинос (Петатлан)

Ранчо лос Энсинос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Петатлан муниципалитеты составына керә.

# Ранчо лос Энсинос (Петатлан)
## Географиясе

Ранчо лос Энсинос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ранчо лос Энсинос (Петатлан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ранчо лос Энсинос (Петатлан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Суе

Суе (фр. Souillé) — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
# Шәмсетдинова

Шәмсетдинова ― фамиия.
* Ильмира Шәмсетдинова (1973), совет һәм Россия моделе, 1991 елгы Мисс СССР.
* Маһирә Шәмсетдинова (1890―1927), халык җырчысы, копмпозитор.
* Мәсгудә Шәмсетдинова (1955), композитор, ТР атказанган сәнгать эшлеклесе (1993) (АКШ).
* Фаизә Шәмсетдинова (1838―1922), Габдулла Тукайның әтисе Мөхәммәтгариф Мөхәммәтгалим улының (1843—1886) бертуган апасы.
# (2188) Орлёнок

(2188) Орлёнок (лат. Orlenok) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2188) Орлёнок
## Тарихы

1976 елның 28 октябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1976 UL4» саналган.
# Аточная Слабада

Аточная Слабада (белар. Аточная Слабада) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Чэрвеньский районында урнашкан авыл.

# Аточная Слабада
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Починок
### Киров өлкәсе

* Починок (Киров өлкәсе) (рус. Починок) — Киров өлкәсенең Верхошижемье районында урнашкан авыл.

# Починок
### Свердловск өлкәсе

* Починок (Свердловск өлкәсе) (рус. Починок) — Свердловск өлкәсенең Новоуральск шәһәр округы составына керүче авыл.

# Починок
### Смоленск өлкәсе

* Починок (рус. Починок) — Починок районында урнашкан шәһәр, административ үзәге.
* Починок (рус. Починок) — Дорогобуж районында урнашкан авыл.
# Шугарленд-Ран (Виргиния)

Шугарленд-Ран — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Шугарленд-Ран (Виргиния)
## Географиясе

Шугарленд-Ран халык санын алу урыны мәйданы — 5,258198 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Корҗынкүл (Ерейментау районы)

Корҗынкүл (каз. Қоржынкөл) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Корҗынкүл (Ерейментау районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Алчытепе (Эҗеабат)

Алчытепе (төр. Alçıtepe) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Эҗеабат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пралон (Луара)

Пралон (фр. Pralong) — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Стайчанка

Стайчанка (белар. Стайчанка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Бярэзинский районында урнашкан авыл.

# Стайчанка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# 709 (сан)

709 (җиде йөз тугыз) - 708 белән 710 арасындагы натураль сан.

# 709 (сан)
## Математикада

* 709 — өч урынлы так сан.
* 709 санның цифрлар суммасы — 16.
* 709 санның цифрлар тапкырчыгышы — 0.
* 709 санның квадраты — 502681.

# 709 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 709 ел
* 709 ел (б. э. к.)
* Юникодта 02C5₁₆ — «˅» символның коды.
# Ранчо Элой Васкез (Ометепек)

Ранчо Элой Васкез — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ометепек муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Элой Васкез (Ометепек)
## Географиясе

Ранчо Элой Васкез Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ранчо Элой Васкез (Ометепек)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ранчо Элой Васкез (Ометепек)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Капкаев

Капкаев — фамилия.
* Габдулла Капкаев (1897-1946), Әстерхан дәүләт татар драма театры актеры.
* Гыйниятулла Капкаев (1856—1930), Ырынбур диния нәзарәте (1893-1917) һәм БАССР мөселманнары Үзәк Диния нәзарәте (1920-еллар) казые.
* Радик Капкаев (1928-), дерматовенеролог, фән докторы, Үзбәк ССР атказанган фән эшлеклесе (1979) (Ташкәнт).
# Руа Сопрана (Кунео)

Руа Сопрана — Италиянең Пьемонт төбәге Санфронт өязендә урнашкан торак пункт.

# Руа Сопрана (Кунео)
## Географиясе

Руа Сопрана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Руа Сопрана (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Дала каракошы

Дала каракошы (лат. Aquila nipalensis) — карчыга кошлар семьялыгының каракошлар ыругыннан ерткыч кош.

# Дала каракошы
## Тасвир

Гәүдә озынлыгы 60–85 см, канат озынлыгы 51–65 см, авырлыгы 2,7–4,8 кг. Тешеләр иркәкләрдән зуррак була.
Дала каракошы төньякта күчмә, ә көньякта утрак кош. Көньяк Себер, Урта Азия, Африка һәм Һиндстанда оя кора. Россия һәм Татарстанда очрый.
* 1 2 3 Integrated Taxonomic Information System — 1999.https://wikidata.org/wiki/Track:Q82575https://wikidata.org/wiki/Track:P815
* 1 2 IOC World Bird List Version 6.3 — 2016. — doi:10.14344/IOC.ML.6.3https://wikidata.org/wiki/Track:Q27042747
* ↑ World Bird List: IOC World Bird List — 6.4 — IOU, 2016. — doi:10.14344/IOC.ML.6.4https://wikidata.org/wiki/Track:Q27907675https://wikidata.org/wiki/Track:Q1325616
* ↑ IOC World Bird List. Version 7.2 — 2017. — doi:10.14344/IOC.ML.7.2https://wikidata.org/wiki/Track:Q29937193
# Үрән-Карлы

Урено-Карлинское (рус. Урено-Карлинское) — Сембер өлкәсенең Карсун районында урнашкан сала.

# Үрән-Карлы
## Сәгать поясы

Үрән-Карлы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Үрән-Карлы
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90,6%), чуашлар (3,9%), татарлар (3%).

# Үрән-Карлы
## Танылган шәхесләр

* Иван Пименов (1924-1943), Сәвитләр Берлеге Каһарманы.
# Биран (Франция)

Биран (фр. Biran) — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
# Саты (Алматы өлкәсе)

Саты (каз. Саты) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Саты (Алматы өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Брузки ди Сопра (Парма)

Брузки ди Сопра — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Бедония өязендә урнашкан торак пункт.

# Брузки ди Сопра (Парма)
## Географиясе

Брузки ди Сопра Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Брузки ди Сопра (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сосси

Сосси (фр. Saussy) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Сен-Сен-л’Аббеи кантонына карый.

# Сосси
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 7,24 км².
# Масаринка

Масаринка – Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Удмуртия, Мари Ил, биләмәләрендә ага. Елга Уржумка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.

# Масаринка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Нократ, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды – 10010300512111100038248
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды – 111103824
* Бассейн коды – 10.01.03.005
* ГӨ буенча саны – 11
* ГӨ буенча чыгарылышы – 1
# Григорий Израилевич

Григорий Александрович Израилевич (1924 елның 15 апреле, Ростов-на-Дону — 1999 елның 20 феврале, Санкт-Петербург) — совет һәм Россия рәссамы, график, скульптор, архитектор, символизм вәкиле; ССРБ Рәссамнар берлеге әгъзасы (1959 елдан), язучылар, шагыйрьләр, музыкантларның монументаль рәсем эшләре һәм скульптура портретлары авторы.

# Григорий Израилевич
## Тормыш юлы

Григорий Израилевич 1924 елның 15 апрелендә Ростов-на-Донуда туган. Әтисе — Александр Гецелевич (Григорьевич) Израилевич (1899—1947), поликлиника мөдире; әнисе — Любовь Фальковна Израилевич (туганда Зильберман, 1903—1987).1930 елда әнисе белән Ленинградка күчеп килә, сәнгать мәктәбендә укый. 1941 елда ирекле рәвештә фронтка китә, артиллерия училищесына җибәрелә, әмма сугыш тәмамланганчы сәламәтлеге буенча демобилизацияләнә.
1951 елда Ленинград рәсем сәнгате, скульптура һәм архитектура институтының архитектура факультетын тәмамлый. 1951—1957 елларда Гипрогорда (Шәһәрләрне проектлау буенча дәүләт институты) архитектор булып эшли.
Таллинн турында литографияләр сериясен ясап, 1959 елда ССРБ Рәссамнар берлегенә кабул ителә. Ю. А. Васнецов, А. Л. Каплан, В. М. Конашевич, А. С. Ведерников белән Рәссамнар берлегенең Литография остаханәсендә эшли.
Беренче басмалар һәм репродукцияләр «Архитектура Ленинграда» журналында (1954), «Studio» журналында (Лондон, 1961) һәм «Der Emes» Еврей эш газетасында (Нью-Йорк) басылып чыккан. 1961 елда Grosvenorgalleri Литография остаханәсенең төркем күргәзмәсендә, аннары А. Л. Каплан белән Америкада күчмә күргәзмәдә катнаша.
1960 елдан бирле скульптура портреты өлкәсендә актив эшли, Мурманск, Норильск, Сочи, Хоста, Лазаревскоеда кафе, рестораннар, мәдәният йортлары интерьерларын бизи.
Шәхси күргәзмәләр:
* Ленинград, 1978;
* Санкт-Петербург, Фонтанный дом, 2001 елның апреле.
Хезмәтләре Рус музеенда, Санкт-Петербургның театр сәнгате музеенда, ә.Әхмәтова музеенда, Саратов сәнгать музеенда саклана. А. Н.Радищева, шәхси җыелышларда.

# Григорий Израилевич
## Тормыш юлы
### Гаилә

Дүрт тапкыр өйләнгән.
Беренче хатыны — Исса (Рәисә) Абрамовна Заубер (1925—2016), Чикаго университетының славян телләре һәм әдәбияты бүлеге өлкән укытучысы, «750 Russian Verbs and Their Uses» китабы авторы (1994, 1997).
Соңгы хатыны — Татьяна Сергеевна Решетникова-Момджи (1952), рәссам.

# Григорий Израилевич
## Сайланма хезмәтләр

Скульптур портретлар: Мстислав Ростропович, Александр Солженицин, Святослав Рихтер (мраморда — Театр сәнгате музее), Константин Кузьминский, боярыня Морозова, Протопоп Аввакум, Сергей Прокофьев (агачта — Театр сәнгате музее), Анна Ахматова (А. Ахматова музее), Пунин (А. Ахматова музее), Осип Мандельштам, Велимир Хлебников, Владимир Маяковский, Александр Блок, Борис Пастернак, Александр Галич, Николай Гумилёв.
Полотнолар: «Дога» (2×6 м; Петербург синагогасында урнашкан), «Империя һәлакәте» (2×4 м), «Россия белән хушлашу» (3×2 м).
Басмалар:
* Израилевич Г. Пуская мыльные пузыри: Щепки дровизма. — М., 2003. — 136 с.
# Җейһанбекирли (Җейһан)

Җейһанбекирли (төр. Ceyhanbekirli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# IC 1831

IC 1831 — Кассиопея йолдызлыгы чикләрендә урнашкан диффузная туманность .

# IC 1831
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1831 буларак та сурәтләнә.
# NCBP1

NCBP1 (ингл. Nuclear cap binding protein subunit 1 һәм Nuclear cap-binding protein subunit 1) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Финтинеле (Бистрица-Несеуд)

Финтинеле — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. Матей (коммуна) коммунасына карый.

# Финтинеле (Бистрица-Несеуд)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 378 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бинарова

һәм
Бинарова — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Беч гминасында урнашкан авыл.

# Бинарова
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Плуневе-Кентен

Плуневе-Кентен (фр. Plounévez-Quintin) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Ростренен кантонына карый.

# Плуневе-Кентен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 42,89 км².
# Бжезини (Заверцянский повяты)

Бжезини — Польшаның Силезия воеводалыгы Жарновец гминасында урнашкан авыл.

# Бжезини (Заверцянский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# HD34975

HD34975 — Сәвер йолдызлыгында урнашкан A спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,31 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.