yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Леонидас (Миннесота)

Леонидас — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Леонидас (Миннесота)
## Тарихы

Леонидас шәһәре елда нигезләнгән.

# Леонидас (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3 730 000 квадрат метр, 3,729421 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 439 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# TSACC

TSACC (ингл. TSSK6 activating cochaperone) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гжимали-Щепанковски

Гжимали-Щепанковски — Польшаның Подлясье воеводалыгы Ломжа гминасында урнашкан авыл.

# Гжимали-Щепанковски
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Пётр Болгаков

Пөтр Болгаков (рус. Пётр Алексеевич Булгаков, 1808, Ырынбур губернасы, Россия империясе — 4 сентябрь 1883(1883-09-04), Тамбу, Тамбу губернасы, Россия империясе) — РИ дәүләт эшлеклесе, яшерен киңәшче (1856), Тамбов (1843-1854) һәм Калуга (1854-1856) губернаторы.
# Георги-Дамяново

Георги-Дамяново — Болгариянең Монтана өлкәсендә урнашкан авыл. Георги-Дамяново җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Георги-Дамяново
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 464 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Мөәммәр әл-Каддафи

Мөгаммәр бән Мөхәммәт Әбү Мәнйар Габдел Саләм бән Хәмит әл-Каддафи (гарәп. معمر القذافي‎) — Ливиянең сәясәт һәм дәүләт эшлеклесе, Ливия Җәмәһириясе башлыгы (1969-2011), полковник.
Мөгаммәр Каддафи 1942 елда бәдәвиләр гаиләсендә дөньяга килә. Мәктәптә укыган вакытта ук ул, яшерен сәяси оешмага нигез салып, антиколониаль чаралар үткәрә башлый. Мәктәптән соң Каддафи Британия хәрби колледжында укый. Аннары Ливия элемтә гаскәрләрендә хезмәт итә башлый. 1967 елдан аның исемен гарәп дөньясы горурланып телгә ала башлый. Ул вакытта Мисыр Исраил белән сугыш алып бара. Каддафи Либия патшасы Идрис I рөхсәтен алмыйча гына үз гаскәрен Мисырга ярдәмгә җибәрә.
1969 елда 27 яшендәге Каддафи Либия хәрбиләренең патшага каршы хәрәкәтен җитәкли һәм патшаны бәреп төшерә. Шулай итеп ул дөнья тарихында полковник дәрәҗәсенә ирешкән иң яшь дәүләт башлыгы була. 1970 елларда исә Каддафи үзенең «Дөньяның өченче теориясен» уйлап чыгара. «Беренче» һәм «икенче» теорияләр дип ул Адам Смит капитализмын һәм Карл Маркс коммунизмын атый. «Яшел китап» дип аталган мәшһүр хезмәтендә Каддафи халыкның сәясәт һәм икътисад белән үзаллы, хакимияткә ихтыяҗ кичермичә генә идарә итә алуын исбатларга тырыша. Ул бу теориягә нигезләнеп Ливияне дә «Җәмәһирия» (гарәпчәдән — халыкның туры хакимияте) дип атый башлый.
Мөгаммәр Каддафи Ливия белән 42 ел дәвамында идарә итә. 2011 ел кышында «гарәп инкыйлабы» Ливиягә дә барып җитә. Илдә Җәмәһирия лидерына каршы протест чаралары башлана, соңыннан алар ватандашлар сугышына әйләнә. 2011 ел язында Каддафи яклылар оппозициянең үзәге саналган Бингази шәһәрен камап алгач, баш күтәрүчеләргә НАТО ярдәм итә башлый. Августта яңа хакимият көчләре илнең башкаласы Триполине яулый. Шушы вакыттан алып Мөгаммәр Каддафиның туган шәһәре Сирт – аның тарафдарларының соңгы ныгытмасы булды.
2011 елның 20 октябрендә баш күтәрүчеләр Сирт шәһәрен яулап ала. Мәгълүмат чаралары Мөгаммәр Каддафиның вафат булганын хәбәр итте. Аның терәп ату нәтиҗәсендә үтерелүе турында хәбәр ителде. БМО һәм Amnesty International аның үлем сәбәпләрен ачыкларга чакырды.
# Морело (Торино)

Морело — Италиянең Пьемонт төбәге Карманьола (провинция, Турин) өязендә урнашкан торак пункт.

# Морело (Торино)
## Географиясе

Морело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Морело (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Циганувка (Зволенский повяты)

Циганувка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Зволень гминасында урнашкан авыл.

# Циганувка (Зволенский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Рембрандт

Ре́мбрандт Ха́рменс ван Рейн (нид. Rembrandt Harmenszoon van Rijn, 1606 елның 15 июле — 1669 елның 4 октябре) — күренекле нидерланд рәссамы, гравюралар ясаучы. Европа рәсем сәнгатенең иң күренекле вәкилләренең берсе.
1606 елның 15 июлендә күп балалы гаиләдә дөньяга килә. Латин мәктәбендә белем ала, аннары соң рәсем сәнгатен өйрәнә башлый. Бөтен гомеренә буе рәсемнәр иҗат итә. 1669 елның 4 октябрендә Амстердамда вафат була.
Рембрандтның «Гомер бюсты белән Аристотель», «Гөнаһлы улның кайтуы», «Яһүд кәләше», «Төнге дозор», «Таш күпер» кебек рәсемнәре бөтен дөнья рәсем сәнгатенең җәүһәр җимешләрдән санала.
Танылу исә рәссамга ике йөз елдан соң, XIX гасырда гына килә. Амстердамның бер мәйданына Рембрандт исеме бирелә, аңа һәйкәл куела. Амстердамның Дәүләт музеенда аның күп эшләре тупланган.
# Воще

Воще — Словениянең Радовлиця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Воще
## Географиясе

Мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 531,6 метр биеклектә урнашкан.
# Малява (Ряшивский повяты)

Малява — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Красне гминасында урнашкан авыл.

# Малява (Ряшивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Тиһеда

Тиһеда (эст. Tiheda) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
# Руата (Кунео)

Руата — Италиянең Пьемонт төбәге Ончино өязендә урнашкан торак пункт.

# Руата (Кунео)
## Географиясе

Руата Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Руата (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Серонёвице

һәм
Серонёвице — Польшаның Ополе воеводалыгы Уязд гминасында урнашкан авыл.

# Серонёвице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Аралык (Борчка)

Аралык (төр. Aralık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Борчка илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Каракөй (Сусурлук)

Каракөй (төр. Karaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Сусурлук илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Эмек (Шерефликочһисар)

Эмек (төр. Emek) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Шерефликочһисар илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 179

NGC 179 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 179
## Тарихы

Әлеге галактика 1885 елда Америка астрономы Фрэнк Ливенворт тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 66.04 см (26 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Гинэли

Гинэли (белар. Гінэлі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.

# Гинэли
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Ангала Парамешвари Гыйбадәтханәсе, Рояпурам

Ангала Парамешвари Гыйбадәтханәсе Һиндстанда, Ченнайның төньяк өлешендә урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. Төп Алиһә булып Ангала Парамешвари тора. Каши Вишванатхага, Висалакшига, Винаякага Ганешага, Бхайравага, Наваграхаларга, Дургага һ.б. изге урыннар бар. Гыйбадәтханә Тамил Наду хөкүмәте, Һинду Дини һәм Иганә Министрлыгы тарафыннан идарә ителә. Гыйбадәтханә Ченнай районының Вишвакарма җәмәгатенең биш изге урыннарның берсе.
# Терральба

Терральба — Италиянең Сардиния төбәгендә урнашкан коммуна. Ористано провинциясе составына керә.

# Терральба
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9 ± 0 метр биеклектә урнашкан. Арборея, Арбус, Гуспини, Маррубью, Сан-Николо-д'Арчидано һәм Урас (Италия) коммуналары белән чиктәш.
# (5207) Hearnshaw

(5207) Hearnshaw (лат. Hearnshaw) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5207) Hearnshaw
## Тарихы

1988 елның 15 апрелендә Алан Гилмор, тарафыннан Озеро Текапо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 HE» саналган.
# Лиснеу

Лиснеу — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. Озун (коммуна) коммунасына карый.

# Лиснеу
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 520 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Салутагусе (Винни)

Салутагусе (эст. Salutaguse) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Трия (Румыния)

Трия — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. Дерна (коммуна) коммунасына карый.

# Трия (Румыния)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Навинка (Талачынский районы)

Навинка (белар. Навінка) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.

# Навинка (Талачынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# NGC 7200

NGC 7200 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7200
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Лужице (Мост)

Лужице (чех. Lužice) — Чехиянең Устецк крае Мост һәм Мост районында урнашкан авыл.

# Лужице (Мост)
## Географиясе

Мәйданы — 8,800601 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 245 ± 1 метр һәм 246 метр биеклектә урнашкан.

# Лужице (Мост)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Лужице (Мост)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Лужице (Мост)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 453 |
| 1880 | 506 |
| 1890 | 486 |
| 1900 | 489 |
| 1910 | 518 |
| 1921 | 550 |
| 1930 | 582 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 373 |
| 1961 | 391 |
| 1970 | 334 |
| 1980 | 310 |
| 1991 | 424 |
| 2001 | 422 |
| 2011 | 450 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 571 |
| 2016 | 618 |
| 2017 | 610 |
| 2018 | 627 |
| 2019 | 703 |
| 2020 | 697 |
| 2021 | 672 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 548 |
| 2022 | 575 |
| 2023 | 575 |
| 2024 | 580 |
# Алмания ФҖ гимны

Einigkeit und Recht und Freiheit (Бердәмлек, Хокук, Хөррият) — Алмания Федератив Республикасының дәүләт гимны.

# Алмания ФҖ гимны
## Гимн тексты

| Deutsch: | Татарча: | Tatarça: |
| Einigkeit und Recht und Freiheit Für das deutsche Vaterland. Danach laßt uns alle streben Brüderlich mit Herz und Hand. Einigkeit und Recht und Freiheit Sind des Glückes Unterpfand. Blüh' im Glanze dieses Glückes, Blühe, deutsches Vaterland! Blüh' im Glanze dieses Glückes, Blühe, deutsches Vaterland! | Бердәмлек, Хокук, Хөррият Алман җирендә хаким. Изге туганлык хисләрен Йөртсен күңeлендә һәркем. Бердәмлек, Хокук, Хөррият — Безнең бәхет солтаны. Шул бәхеттә чәчәк атсын Мәңге, Алман Ватаны! Шул бәхеттә чәчәк атсын Мәңге, Алман Ватаны! | Berdämlek, Xoquq, Xörriät Alman cirendä xäkim. İzge tuğanlıq xislären Yörtsen küñelendä härkem. Berdämlek, Xoquq, Xörriät – Bezneñ bäxet soltanı. Şul bäxettä çäçäk atsın Mäñge Alman Watanı! Şul bäxettä çäçäk atsın Mäñge Alman Watanı! |

# Алмания ФҖ гимны
## Гимнның тарихы

Алмания Федератив Республикасының хәзерге гимнының музыкасын композитор Франц Йозеф Һайдн (Franz Joseph Haydn' (1732—1809)) язган дип санала. Бу — рәсми караш. Дүрт куплеттан торган сүзләрен 1841 елда Аугуст фон Фаллерслебен (August Heinrich Hoffmann von Fallersleben (1798—1874)) иҗат иткән, монысы төгәл билгеле. Гимнның музыкасы Австриянең иске король гимнына нигезләнеп язылган дигән фикер дә бар, бу гимн беренче тапкыр 1797 елның 12 февралендә башкарылган булган. Хәер, безнең көннәргә кадәр сакланып калган тагын бер чыганак та бар әле — шул ук көйгә җырлана торган көньяк алман халык җыры. Аның беренче сүзләре: “Wieder klingen deutsche Lieder…” (Яңадан алман җырлары яңгырый).
Гимн 1922 елда Алман Республикасының беренче президенты Фридрих Эберт (Friedrich Ebert) тарафыннан расланган. Хәзерге заманда Фаллерслебен шигыренең өченче куплеты гына рәсми рәвештә башкарыла, гимнның исеме дә шул куплетның беренче сүзләреннән алынган: “Einigkeit und Recht und Freiheit” (Бердәмлек, Хокук, Хөррият). Веймар республикасында дүрт куплет та гамәлдә булган. Фашизм чорында (1933-1945 елларда) башлангыч текстның беренче куплеты гына кулланылган, ә шуннан соң "Һорст Вессель җыры" (Horst-Wessel-Lied) исемле фашистик марш башкарылган. Икенче Бөтендөнья сугышыннан соң „Deutschland über alles“ (“Алмания барыннан да өстенрәк” — Фаллерслебен шигыре нәкъ шулай башлана) рухында язылган өч куплетны рәсми кулланыштан төшереп калдырганнар. Шуңа да карамастан, Алманиядә аларны рәсми булмаган шартларда башкаруны тыя торган канун юк.
# Емеренж

Емеренж (фр. Émeringes) — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
# Big Bang

Big Bang (кор. 빅뱅) — яшь кореяле бэнд.

# Big Bang
## Төркем составы

* T.O.P
* Taeyang
* G-Dragon
* Daesung
* Seungri

# Big Bang
## Дискография

* 2006: Bigbang Vol.1
* 2008: Remember
* 2016: Made
# Ческа Вес (Лесна)

һәм
Ческа Вес (чех. Česká Ves) — Чехиянең Пльзень крае Лесна районында урнашкан авыл.

# Ческа Вес (Лесна)
## Географиясе

Мәйданы — 11,376 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Ческа Вес (Лесна)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Ческа Вес (Лесна)
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Ческа Вес (Лесна)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны | Халык саны |
| 2021 | 0 | |
# Коль-де-Нарго

Коль-де-Нарго (кат. Coll de Nargó) — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Коль-де-Нарго
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 151,4 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 573 метр биеклектә урнашкан.
# Валентув (Минский повяты)

Валентув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Добре гминасында урнашкан авыл.

# Валентув (Минский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Санҗак (Чанкая)

Санҗак (төр. Sancak) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Изиморка

Изиморка (рус. Изиморка) — Киров өлкәсенең Лебяжье районында урнашкан авыл.

# Изиморка
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Изиморка
## Сәгать поясы

Изиморка Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Изиморка
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (92%), руслар (7%).
# Карабүк (Һавза)

Карабүк (төр. Karabük) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Һавза илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сектор де Продуксион Лисенсиядо Хосе Лопез Портильо (Сан Франсиско де лос Ромо)

Сектор де Продуксион Лисенсиядо Хосе Лопез Портильо — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Сан-Франсиско-де-лос-Ромо муниципалитеты составына керә.

# Сектор де Продуксион Лисенсиядо Хосе Лопез Портильо (Сан Франсиско де лос Ромо)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сектор де Продуксион Лисенсиядо Хосе Лопез Портильо (Сан Франсиско де лос Ромо)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Пласи (Франция)

Пласи (фр. Placy) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# OLIG2

OLIG2 (ингл. Oligodendrocyte transcription factor 2) — кешенең 21-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Велика Воля (Томашовский повяты)

Велика Воля — Польшаның Лодзь воеводалыгы Черневице гминаcында урнашкан авыл.

# Велика Воля (Томашовский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# METRN

METRN (ингл. Meteorin, glial cell differentiation regulator) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Поцо (Кунео)

Поцо — Италиянең Пьемонт төбәге Ла-Морра өязендә урнашкан торак пункт.

# Поцо (Кунео)
## Географиясе

Поцо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Поцо (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Патша

Патша (фар. pāti-xšāya- - идарәче) — монарх титулларының бер төре. Гадәттә император белән бер үк мәгънәдә дә йөри. Беренче патша булып болгар кенәзе Симеон I торган.
Патша - 1547-1721 елларда Россия дәүләчелеге чоры монархларының төп титулы. Беренче патша булып Иван IV, ә соңгысы булып Пётр I торган.
# Аккөй (Эрегли)

Аккөй (төр. Akköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# TRDN

TRDN (ингл. Triadin һәм Cardiac triadin Trisk 32 isoform) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Холод (коммуна)

Холод — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан коммуна.

# Холод (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 66,07 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Холод (авыл), Думбрава, Думбревица, Форосиг, Ходиш, Лупоая, Валя-Маре-де-Кодру һәм Винтере авыллары урнашкан.
# Рункурел

Рункурел — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. Метесари (коммуна) коммунасына карый.

# Рункурел
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Цепянец

Цепянец (белар. Цепянец) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пинский районында урнашкан авыл.

# Цепянец
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Эль Пеньон (Сан Фелипе)

Эль Пеньон — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Фелипе муниципалитеты составына керә.

# Эль Пеньон (Сан Фелипе)
## Географиясе

Эль Пеньон Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Пеньон (Сан Фелипе)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Пеньон (Сан Фелипе)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Пйотровице (Слупецкий повяты)

Пйотровице — Польшаның Великопольское воеводалыгы Слупца гминасында урнашкан авыл.

# Пйотровице (Слупецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бадья (Кобра кушылдыгы)

Бадья — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Кобра елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.

# Бадья (Кобра кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300212111100030740
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103074
* Бассейн коды — 10.01.03.002
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Бертоки

Бертоки — Словениянең Копер җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Бертоки
## Географиясе

Мәйданы — 2,33 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 18 метр биеклектә урнашкан.
# Неня

Неня — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Бия елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 185 км.

# Неня
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010100212115100001042
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115100104
* Бассейн коды — 13.01.01.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Ивковачки Прнявор

Ивковачки Прнявор (серб. Ивковачки Прњавор) — Сербиянең Поморав округы Ягодина җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Ивковачки Прнявор
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Ивковачки Прнявор
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Мөхәммәтҗан (Зиянчура районы)

Мөхәммәтҗан — Башкортстанның Зиянчура районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453391, ГАТОБК коды — 80226804005.

# Мөхәммәтҗан (Зиянчура районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 146 кешенең яшәве мәгълүм.

# Мөхәммәтҗан (Зиянчура районы)
## Шәхесләр

* Мөхәммәт Илбаев (1939—2015), авыл хуҗалыгы белгече (зоотехник), шагыйрь. РФ һәм БР Язучылар берлекләре әгъзасы (2003 елдан).
# Этрё

Этрё (фр. Étreux) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
# (16222) Donnanderson

(16222) Donnanderson — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16222) Donnanderson
## Тарихы

2000 елның 29 февралендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 DK55» саналган.
# (12026) 1997 AV1

(12026) 1997 AV1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12026) 1997 AV1
## Тарихы

1997 елның 3 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AV1» саналган.
# Кылкойрык

Кылкойрык (безкойрык, лат. Anas acuta) — елга үрдәкләренең күп санлы һәм киң таралган төре.
Озынлыгы 70 см га кадәр. Иркәк үрдәкнең урта койрык каурыйлары тар һәм озын була. Ауразия һәм Төньяк Америкада таралган. Аучылык объекты.
# Карабүрекләр

Карабүрекләр (лат. Pyrrhula) — тау чыпчыгы кошлар семьялыгының кошлар ыругы.

# Карабүрекләр
## Төрләр

* Сары сыртлы карабүрек (Pyrrhula aurantiaca)
* Кызыл башлы карабүрек (Pyrrhula erythrocephala)
* Соры башлы карабүрек (Pyrrhula erythaca)
* Ак яңаклы карабүрек (Pyrrhula leucogenis)
* Азор карабүреге (Pyrrhula murina)
* Көрән карабүрек (Pyrrhula nipalensis)
* Гади карабүрек (Pyrrhula pyrrhula)
** Байкал карабүреге (Pyrrhula pyrrhula cineracea)
** Уссури карабүреге (Pyrrhula pyrrhula griseiventris)

# Карабүрекләр
## Русиядә очрый торган төрләр

* Гади карабүрек
* Байкал карабүреге
* Уссури карабүреге
* 1 2 3 Integrated Taxonomic Information System — 2007.https://wikidata.org/wiki/Track:Q82575https://wikidata.org/wiki/Track:P815
* 1 2 IOC World Bird List Version 6.3 — 2016. — doi:10.14344/IOC.ML.6.3https://wikidata.org/wiki/Track:Q27042747
* ↑ World Bird List: IOC World Bird List — 6.4 — IOU, 2016. — doi:10.14344/IOC.ML.6.4https://wikidata.org/wiki/Track:Q27907675https://wikidata.org/wiki/Track:Q1325616
* ↑ IOC World Bird List. Version 7.2 — 2017. — doi:10.14344/IOC.ML.7.2https://wikidata.org/wiki/Track:Q29937193