yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Сочи (елга)

Сочи (рус. Сочи, адыг. Шъачэ, абх. Шəача, убых. Шьача) — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара диңгезгә койган җирдә урнашкан. Елга озынлыгы 45 км.

# Сочи (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгез елгалары бассейны Шепси елгасының көнбатыш чигеннән Псоу елгасына чаклы (РФ һәм Абхазия чиге). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Кара диңгез бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 06030000312109100000677
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 109100067
* Бассейн коды — 06.03.00.003
* ГӨ буенча саны — 09
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Горнослав

Горнослав — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. Асеновград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Горнослав
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 545 метр биеклектә урнашкан.
# Гүнгөрен (Ейьюбие)

Гүнгөрен (төр. Güngören) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Ейьюбие илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Леваньци

Леваньци — Словениянең Дестрник (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Леваньци
## Географиясе

Мәйданы — 4,32 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 230 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ортакөй (Туфанбейли)

Ортакөй (төр. Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Туфанбейли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (7297) 1992 UG

(7297) 1992 UG (лат. 1992 UG) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7297) 1992 UG
## Тарихы

1992 елның 21 октябрендә А. Сугиэ тарафыннан Дайник обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UG» саналган.
# Оттензос

Оттензос — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Оттензос
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Оттензос
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,01 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 336 метр биеклектә урнашкан.
# Петровце (Собранци)

Петровце (словак. Petrovce) — Словакиянең Собранце округында урнашкан авыл.

# Петровце (Собранци)
## Тарихы

Авыл 1571 елда нигезләнгән.

# Петровце (Собранци)
## Географиясе

Мәйданы — 16,48 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 279 метр биеклектә урнашкан.

# Петровце (Собранци)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Кантаркая (Карлыова)

Кантаркая (төр. Kantarkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Карлыова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Скерлетешть (Бреила)

Скерлетешть — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан авыл. Чирешу (коммуна, Бреила) коммунасына карый.

# Скерлетешть (Бреила)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Поллен

Поллен — Италиянең Валле-д’Аоста төбәгендә урнашкан коммуна. Валле д'Аоста провинциясе составына керә.

# Поллен
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 551 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бриссонь, Кар (Валле-д’Аоста), Аоста, Шарвансо һәм Сен-Кристоф (Валле-д’Аоста) коммуналары белән чиктәш.
# Карасунгур (Кованҗылар)

Карасунгур (төр. Karasungur) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Кованҗылар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Веллс (Нью-Йорк)

Веллс — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Веллс (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Веллс (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 178,36 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 517 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дерри (сан алу урыны, Нью-Гэмпшир)

, һәм
Дерри — Америка Кушма Штатларының Нью-Гэмпшир штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Дерри (сан алу урыны, Нью-Гэмпшир)
## Географиясе

Дерри халык санын алу урыны мәйданы — 40,1 км², 40,017123 км², 40,069256 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 280 Фут һәм 89 метр биеклектә урнашкан.
# Мерино (Юририя)

Мерино — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Юририя муниципалитеты составына керә.

# Мерино (Юририя)
## Географиясе

Мерино Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Мерино (Юририя)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Мерино (Юририя)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Валверде (Алфандега-да-Фе)

һәм
Валверде — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. Eucisia, Gouveia e Valverde муниципалитетына карый.

# Валверде (Алфандега-да-Фе)
## Географиясе

Мәйданы — .
# PRICKLE3

PRICKLE3 (ингл. Prickle planar cell polarity protein 3) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# IC 406

IC 406 — чикләрендә урнашкан оптик икеле йолдыз .

# IC 406
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 406 буларак та сурәтләнә.
# Цетлин

Цетлин — Польшаның Мазовия воеводалыгы Гоздово гминасында урнашкан авыл.

# Цетлин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Карима (ай кратеры)

Карима (лат. Karima) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 3,05 км булган кратер.

# Карима (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама гарәп исеме хөрмәтенә бирелә.

# Карима (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
# PPIAL4E

PPIAL4E (ингл. Peptidylprolyl isomerase A like 4E һәм Peptidylprolyl isomerase A like 4F) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (20257) 1998 FL6

(20257) 1998 FL6 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20257) 1998 FL6
## Тарихы

1998 елның 18 мартында Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FL6» саналган.
# Минзаһит Баһаветдинов

Минзаһит Баһаветдинов (10 декабрь 1951(1951-12-10), Әлмәт, Татарстан АССР, РСФСР, СССР) — спортчы (көрәш, самбо), халыкара дәрәҗәле спорт остасы. «Труд» ирекле спорт җәмгыяте (Әлмәт) тәрбияләнүчесе. Иң җиңел авырлыкта ССРБ (1974), Европа (1974) чемпионы, ССРБ кубогы иясе (1975, 1977, 1979).
* 1 2 Татар энциклопедиясе — 2002.https://wikidata.org/wiki/Track:Q18070243
* 1 2 http://tatarile.org/date/node/3139
* ↑ http://vsambo.ru/sportsmeny/b/bagautdinov-minzagit/bagautdinov-minzagit/
# Каратепе (Араклы)

Каратепе (төр. Karatepe) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Араклы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Дорожковка (Юга кушылдыгы)

Дорожковка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе , Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк елгасының сул ярыннан 221 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.

# Дорожковка (Юга кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020100212103000010989
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103001098
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# (6486) 1991 FO

(6486) 1991 FO (лат. 1991 FO) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6486) 1991 FO
## Тарихы

1991 елның 17 мартында Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 FO» саналган.
# Саммердейл (Алабама)

Саммердейл — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Саммердейл (Алабама)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 26,058287 км², 25,183614 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 35 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Угурлудаг

Угурлудаг (төр. Uğurludağ) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесенең Чорум иленә караган бер илчедер.

# Угурлудаг
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Понкы-Яха

Понкы-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Се-Яха (Зеленая) елгасының сул ярыннан 103 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.

# Понкы-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300312115300045239
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115304523
* Бассейн коды — 15.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Орлеанс (округ, Нью-Йорк)

Орлеанс — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Албион шәһәре.

# Орлеанс (округ, Нью-Йорк)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1824 елда оештырыла.

# Орлеанс (округ, Нью-Йорк)
## Территориясе

Округ мәйданы 1013 км² тәшкил итә.
# Сярэдния Печы

Сярэдния Печы (белар. Сярэднія Печы) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Лельчыцкий районында урнашкан авыл.

# Сярэдния Печы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (19155) Lifeson

(19155) Lifeson — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19155) Lifeson
## Тарихы

1990 елның 22 сентябрендә Б. Роман тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 SX3» саналган.
# Ажваж

Ажваж (рус. Ажваж) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.

# Ажваж
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Ажваж
## Сәгать поясы

Ажваж Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Ажваж
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: даими яшәүче халык юк.
# Фигейра-душ-Кавалейруш

Фигейра-душ-Кавалейруш — Португалиянең Бежа округына керә торган фрегезия. Ferreira do Alentejo e Canhestros муниципалитетына карый.

# Фигейра-душ-Кавалейруш
## Географиясе

Мәйданы — 154,2 км².
# Измит

Измит (төр. İzmit) — Төркия Җөмһүриятенең Коҗаэли иленә караган бер шәһәре.
# Карая Норд (Пиза)

Карая Норд — Италиянең Тоскана төбәге Сан-Джулиано-Терме өязендә урнашкан торак пункт.

# Карая Норд (Пиза)
## Географиясе

Карая Норд Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Карая Норд (Пиза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Линдхольц

Линдхольц — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Линдхольц
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 40,02 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 14 метр биеклектә урнашкан.
# Баллы (Тортум)

Баллы (төр. Ballı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Тортум илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Радомеж (Великопольское воеводалыгы)

һәм
Радомеж — Польшаның Великопольское воеводалыгы Пшемент гминасында урнашкан авыл.

# Радомеж (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гөзебашы (Шенкая)

Гөзебашы (төр. Gözebaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Шенкая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Голички (Тржебонь)

Голички (чех. Holičky) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Тршебонь районында урнашкан авыл.

# Голички (Тржебонь)
## Географиясе

Мәйданы — 21,707 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Голички (Тржебонь)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Голички (Тржебонь)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Голички (Тржебонь)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 204 |
| 1880 | 224 |
| 1890 | 206 |
| 1900 | 236 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 239 |
| 1921 | 227 |
| 1930 | 219 |
| 1950 | 138 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 136 |
| 1970 | 128 |
| 1980 | 120 |
| 1991 | 116 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 116 |
| 2011 | 184 |
| 2021 | 214 |
# Лама (коммуна)

Лама (фр. Lama) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Л’Иль-Рус кантонына карый.

# Лама (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 19,92 км².
# Виктор Ивановский

Виктор Ивановский (Виктор Виктор улы Ивановский, 1 (13) ноябрь 1854, Мамадыш, Мамадыш өязе, Казан губернасы, Россия империясе — 18 август 1926(1926-08-18) (71 яшь), Казан, РСФСР, СССР) — юрист, иҗтимагыятьче, полиция хокукы докторы (1900), хакыйкый стат киңәшчесе (1900). 1882 елдан Казан университеты укытучысы, 1886 елдан профессор.
# Новополяковка

Новополяковка (каз. Новополяковка) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Новополяковка
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Берзалььера (Болонья)

Берзалььера — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Вальсамоджа өязендә урнашкан торак пункт.

# Берзалььера (Болонья)
## Географиясе

Берзалььера Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Берзалььера (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гөклер (Ортакөй)

Гөклер (төр. Gökler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Аксарай иле Ортакөй илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Волиця-Козя

Волиця-Козя — Польшаның Великопольское воеводалыгы Нове-Място-над-Вартон гминасында урнашкан авыл.

# Волиця-Козя
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гараагаҗ (Сабирабад)

Гараагаҗ (әзери. Qaraağac) — Әзербайҗанның Сабирабад районына караган авыл.
# Бибянув

Бибянув — Польшаның Лодзь воеводалыгы Паженчев гминаcында урнашкан авыл.

# Бибянув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Серокондури (Месина)

Серокондури — Италиянең Сицилия төбәге Рометта өязендә урнашкан торак пункт.

# Серокондури (Месина)
## Географиясе

Серокондури Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Серокондури (Месина)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD91735

HD91735 — Кил йолдызлыгында урнашкан ApEuSr(Cr) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,51 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Җаберфакылы (Алашеһир)

Җаберфакылы (төр. Caberfakılı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Алашеһир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# DUS4L

DUS4L (ингл. Dihydrouridine synthase 4 like) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сан Пьетро ди Стурла (Җенова)

Сан Пьетро ди Стурла — Италиянең Лигурия төбәге Караско өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Пьетро ди Стурла (Җенова)
## Географиясе

Сан Пьетро ди Стурла Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Сан Пьетро ди Стурла (Җенова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Пуаяртен

Пуаяртен (фр. Poyartin) — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
# Сан Хуанито (Эль Льяно)

Сан Хуанито — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Эль-Льяно муниципалитеты составына керә.

# Сан Хуанито (Эль Льяно)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Хуанито (Эль Льяно)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Буа районы Норлат авылы китапханәсе

Норлат авылы китапханәсе — Буа районы Норлат авылы халкына мәдәни-агарту хезмәтен күрсәтүче мәдәният тармагы учреждениесе (китапханә). 1924 елның 1 августында оеша.

# Буа районы Норлат авылы китапханәсе
## Тарих

1924нче елда Норлат авылында уку йорты ачыла. Кайбыч авылы китапханәсенә Норлатның Ильясов Кашаф дигән кешене куялар. Шул ук елның 1 августында Кайбыч китапханәсенең барлык инвентарьләре белән Норлат авылына күчеп эшли башлый. Аны мәктәпкә укытырга күчергәч 1924нче елның 1-декабрьнән Измайлов С. дигән кеше эшли.
1926 елда Бадамшина дигән хатын-кыз эшли. Аны 1927 елның 18 февралендә Иске Суыксу йортына күчерәләр, ә Норлатка Иске Суыксу уку йортыннан Шарафутдинов дигән кеше килә. Аннан соң Бикмиев Хатыйп эшли. Аны 1930 елның 15 сентяберендә Колчуган мәктәбенә җибәрәләр. Бу елларда уку йортлары КОНОга (Контонный отдел народного образования) буйсыналар.
1930 елда РИК (Районный исполнительный комитет) каршында Норлат уку йорты ачыла.
1930-1931 елларда Минкашев С. эшли. Аны Янтуган авылына күчерәләр һәм 1932 елнын 15 апрелендә Гарипов мәктәптән кыскартылып уку йортына куела. Шул ук елны ул яңадан мәктәпкә күчә.

# Буа районы Норлат авылы китапханәсе
## Тарих
### Китапханәчеләре

* 1924 елның 1 августыннан - Ильясов Кашаф
* 1924 елның 1 декабреннан - Измайлов С.
* 1926нчы елда Бадамшина дигән хатын-кыз эшли.
* 1927нче елның 18 февралендә Иске Суыксу уку йортыннан Шарафутдинов дигән кеше килә.
* Аннан соң Бикмиев Хатыйп эшли.
* 1930нчы елның 15 сентябереннән 1931нче елларда (15.04.1932?) Минкашев С. эшли.
* 15.04 - 18.10.1932? Гарипов?
* 1932нче елның 18 октябреннән Салахиев Хатыйп эшли.
* 1935-1936нчы елларда Нәмәтов Гайфи эшли.
* 1937-1938нче елларда Мустаев Ә. эшли.
* 1939нчы елның 15 июнендә яңадан Гиниятуллин (Нәмәтов) Гайфи куелган.
* 1941-1946нчы елларда Хасанова Ф. Эшли.
* 1945нче елда Ахмадуллина М.
* 1946-1947нче елларда Салахиева Г.
* 1948-1950нче елда Черкен кызы Хәҗәр.
* 1951-1953нче еллардаа Ибрагимов Х.
* 1954-1956нчы елларда Габитова Х.
* 1957-1959нчы елда Тенкәш авылы кызы Ахметова Г.
* 1960-1961нче елда Хасанова Т.
* 1962-1964нче елда Шарафутдинова С.
* 1965-2005нче елларда Зиатдинова Раия эшләде.
* 2005 елның 18 июленнән бирле китапханәче булып Афлиева Резедә эшли.
# Карвин (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)

Карвин — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Карлино гминаcында урнашкан авыл.

# Карвин (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Җеймс Нокс Полк

Җеймс Нокс Полк (2 ноябрь 1795(1795-11-02), Пайнвилл, Мекленберг (округ, Төньяк Каролина), Төньяк Каролина, Америка Кушма Штатлары — 15 июнь 1849(1849-06-15) (53 яшь), Нәшвилл, Америка Кушма Штатлары) — сәясәтче, адвокат, фермер, дәүләт эшлеклесе, АКШ президенты (4 март 1845 – 4 март 1849), АКШ вәкилләр пулаты әгъзасы (4 март 1833 – 4 март 1839), Теннесси губернаторы (14 октябрь 1839 – 15 октябрь 1841), АКШ Вәкилләр пулаты спикеры (7 декабрь 1835 – 4 март 1839), АКШ вәкилләр пулаты әгъзасы (4 март 1825 – 4 март 1833), (декабрь 1844 – 4 март 1845).
# Зыя Мансур

Зыя Мансур — күренекле татар шагыйре.

# Зыя Мансур
## Тәрҗемәи хәле

1916 елның 17 декабрендә Башкортстанның Дүртөйле районы Җитембәк авылында крестьян гаиләсендә туа. 1937 елдан аның мөстәкыйль хезмәт юлы башлана. Ул Дүртөйле район газетасы Ярыш редакциясенә эшкә урнаша һәм анда башта корректор, аннары әдәби хезмәткәр вазифаларын башкара. 1939 елда армиягә алынып, ул сугышның башыннан ахырына кадәр фронтта була, берничә мәртәбә яралана, сугыштагы батырлыклары өчен орден һәм медальләр белән бүләкләнә.
Сугыш беткәч, Зыя Мансур туган якларына әйләнеп кайта һәм Дүртөйле район үзәгендә радиотапшырулар дикторы һәм Илеш район мәдәният йорты директоры булып эшли. 1949 елда Казан дәүләт университетының филология факультетына укырга керә, әмма сугыш кырында какшаган сәламәтлеге аңа укуын тәмамларга мөмкинлек бирми, һәм ул ике елдан соң Татарстан радиокомитетына эшкә урнаша, аннары «Чаян» журналы редакциясендә әдәби хезмәткәр була, ә 1956 елдан профессиональ язучылыкка күчә.
Әдәби иҗат эшенә Зыя Мансур сугыш елларында керешә. Бу эшкә аны байтак дәрәҗәдә фронтта күргән-кичергәннәре, чорның һәм үзенең патриотик хисләрен шигырь белән чагылдыру теләге этәрә.
Сугыштан кайткач, аның иҗат итү теләге бермә-бер көчәя. Һәм ул үзен бөтен барлыгы белән шушы эшкә багышлый. Матбугат битләрендә актив чыгыш ясау белән бергә, 1950 елда аның "Язгы ташкыннар" исемле беренче җыентыгы дөнья күрә. Аннары укучылар бер-бер артлы Зыя Мансурның "Казан җыры", "Ләйсән", "Уйланулар", "Озын Колак баласы Елак-Мылак", "Май җыры", "Кырлар сулышы", "Ак розалар", "Этаплар китабы", "Үрләргә күңелем гашыйк" һәм башка шигырь китаплары белән танышалар.
Лирика белән беррәттән, Зыя Мансур юмор-сатира һәм балалар поэзиясе өлкәсендә дә актив эшләде. Әмма сәламәтлегенең елдан-ел начарлана баруы аңа бөтен иҗат планнарын тормышка ашырырга мөмкинлек бирмәде. Ул әле җиң сызганып иҗат итәр вакытында, 48 яшендә, 1965 елның 11 ноябрендә дөньядан китеп барды. Иҗат гомере кыска булса да, ул татар шигъриятендә якты эз калдырып китте.