yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Лос Мирасолес (Агваскальентес)

Лос Мирасолес — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Агуаскальентес муниципалитеты составына керә.

# Лос Мирасолес (Агваскальентес)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Мирасолес (Агваскальентес)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Мальджессо

Мальджессо — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Варезе һәм Bardello con Malgesso e Bregano провинциясе составына керә.

# Мальджессо
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 291 метр биеклектә урнашкан. Безоццо, Брегано, Барделло, Бреббья һәм Траведона-Монате коммуналары белән чиктәш.
# NGC 4421

NGC 4421 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4421
## Тарихы

Әлеге галактика 1784 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Лауласмаа

Лауласмаа (эст. Laulasmaa) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
# Фервью (Көнбатыш Виргиния)

Фервью — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Фервью (Көнбатыш Виргиния)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Фервью (Көнбатыш Виргиния)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,724404 км², 0,724405 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 305 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Глувна (Великопольское воеводалыгы)

Глувна — Польшаның Великопольское воеводалыгы Победзиска гминасында урнашкан авыл.

# Глувна (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Велехвин

Велехвин (чех. Velechvín) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Лишов районында урнашкан авыл.

# Велехвин
## Географиясе

Мәйданы — 19,558 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 495 метр биеклектә урнашкан.

# Велехвин
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Велехвин
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Велехвин
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 242 |
| 1880 | 237 |
| 1890 | 200 |
| 1900 | 211 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 226 |
| 1921 | 246 |
| 1930 | 222 |
| 1950 | 164 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 173 |
| 1970 | 169 |
| 1980 | 133 |
| 1991 | 114 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 104 |
| 2011 | 97 |
| 2021 | 93 |
# Каньяно

Каньяно (фр. Cagnano) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Кап-Корс кантонына карый.

# Каньяно
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,72 км².
# Гуи-ле-Грозее

Гуи-ле-Грозее (фр. Gouy-les-Groseillers) — Франциянең Уаза департаментында урнашкан коммуна.
# Пииганди

Пииганди (эст. Piigandi) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
# Хромаково

Хромаково — Польшаның Мазовия воеводалыгы Лютоцин гминасында урнашкан авыл.

# Хромаково
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фраксион Лоретито, Ранчо дел Гальо (Акамбаро)

Фраксион Лоретито, Ранчо дел Гальо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Акамбаро муниципалитеты составына керә.

# Фраксион Лоретито, Ранчо дел Гальо (Акамбаро)
## Географиясе

Фраксион Лоретито, Ранчо дел Гальо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Фраксион Лоретито, Ранчо дел Гальо (Акамбаро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Фраксион Лоретито, Ранчо дел Гальо (Акамбаро)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Стьента

Стьента — Италиянең Венето төбәгендә урнашкан коммуна. Ровиго провинциясе составына керә.

# Стьента
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9 метр биеклектә урнашкан. Баньоло-ди-По, Кастельгульельмо, Феррара, Фьессо-Умбертьяно, Гайба һәм Оккьобелло коммуналары белән чиктәш.
# Сюри-ле-Конталь

Сюри-ле-Конталь (фр. Sury-le-Comtal) — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
# (1631) Копфф

(1631) Копфф (лат. Kopff) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1631) Копфф
## Тарихы

1936 елның 11 октябрендә И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1936 UC» саналган.
# Гикори (Пенсильвания)

Гикори — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гикори (Пенсильвания)
## Географиясе

Гикори халык санын алу урыны мәйданы — 7,367228 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Актугансола

Актугансола (чирм. Агытансола, рус. Актугансола) — Мари Илнең Көҗәңәр районында урнашкан авыл.

# Актугансола
## Сәгать поясы

Актугансола Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Актугансола
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (98,5%).
# (5176) Yoichi

(5176) Yoichi (лат. Yoichi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5176) Yoichi
## Тарихы

1989 елның 4 гыйнварында С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 AU» саналган.
# Ла-Плен-сюр-Мер

Ла-Плен-сюр-Мер (фр. La Plaine-sur-Mer) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Луара департаментында урнашкан.
# Тиябара

Тиябара (серб. Тијабара) — Сербиянең Пирот округы җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Тиябара
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Тиябара
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Грас (Кот-д’Армор)

Грас (фр. Grâces) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Генган кантонына карый.

# Грас (Кот-д’Армор)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,07 км².
# Лос Вегас, Педро Пара (Тариморо)

Лос Вегас, Педро Пара — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Тариморо (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Лос Вегас, Педро Пара (Тариморо)
## Географиясе

Лос Вегас, Педро Пара Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Вегас, Педро Пара (Тариморо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Вегас, Педро Пара (Тариморо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Сен-Жюльен-ле-Горз

Сен-Жюльен-ле-Горз (фр. Saint-Julien-lès-Gorze) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.

# Сен-Жюльен-ле-Горз
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,38 км².
# Старостин

Старостин ― фамилия.
* Александр Старостин (1903―1981), футболчы.
* Пётр Старостин (1936―2012), археолог, ТР Дәүләт премиясе лауреаты (1994).
# Картелег

Картелег (фр. Cartelègue һәм окс. Quartalèga) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# Дедэли (Торул)

Дедэли (төр. Dedeli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гүмүшхане иле Торул илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Гамерня (Люблин воеводалыгы)

һәм
Гамерня — Польшаның Люблин воеводалыгы Юзефув гминаcында урнашкан авыл.

# Гамерня (Люблин воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# NGC 310

NGC 310 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 310
## Тарихы

Әлеге галактика 1866 елда Ирляндия астрономы Болл, Роберт Стауэлл тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 182.88 см (72 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Сент-Мари-дю-Буа (Майенн)

Сент-Мари-дю-Буа (фр. Sainte-Marie-du-Bois) — Франциянең Майенн департаментында урнашкан коммуна.
# Карчери Алте (Л'Аквила)

Карчери Алте — Италиянең Абруцци төбәге Ателета өязендә урнашкан торак пункт.

# Карчери Алте (Л'Аквила)
## Географиясе

Карчери Алте Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Карчери Алте (Л'Аквила)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Нюдяяха

Нюдяяха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга ? елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.

# Нюдяяха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300056292
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305629
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Тирана

Тира́на (алб. Tiranë, Tirana) — Албания Җөмһүриятенең башкаласы. Илнең сәяси, иҗтимагый һәм икътисади мәркәзе.
1614 елда нигез салына, 1920 елдан алып – башкала.

# Тирана
## Дин
### Ислам

* Зур мәчет

# Тирана
## Дин
### Христианлык
#### Православие

* Гайсә пәйгамбәрнең яңадан тууы соборы

# Тирана
## Дин
### Христианлык
#### Католиклык

* Изге Павел соборы
# Боско-Кьезануова

Боско-Кьезануова — Италиянең Венето төбәгендә урнашкан коммуна. Верона провинциясе составына керә.

# Боско-Кьезануова
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1106 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Ала, Черро-Веронезе, Эрбеццо, Ровере-Веронезе, Сельва-ди-Проньо һәм Греццана коммуналары белән чиктәш.
# Мадона дела Санита (Перуҗа)

Мадона дела Санита — Италиянең Умбрия төбәге Читта-делла-Пьеве өязендә урнашкан торак пункт.

# Мадона дела Санита (Перуҗа)
## Географиясе

Мадона дела Санита Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мадона дела Санита (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бителеу

Бителеу (каз. Битілеу) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Бителеу
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Веррьер-де-Жу

Веррьер-де-Жу (фр. Verrières-de-Joux) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# Ягадки

Ягадки (белар. Ягадкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Ушацкий районында урнашкан авыл.

# Ягадки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Зубари (Яраң районы)

Зубари (рус. Зубари) — Киров өлкәсенең Яраң районында урнашкан авыл.

# Зубари (Яраң районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Зубари (Яраң районы)
## Сәгать поясы

Зубари (Яраң районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Зубари (Яраң районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Муса Җәлил бюсты (Екатеринбург)

Муса Җәлил бюсты Екатеринбург шәһәре Орджоникидзе районы Халыклар Дуслыгы скверында урнашкан. Бюст — Татарстан хөкүмәтенең Екатеринбург шәһәренә бүләге.

# Муса Җәлил бюсты (Екатеринбург)
## Тарих

2021 елның 13 октябрендә Екатеринбург шәһәренең Орджоникидзе районы Космонатлар проспектында, Халыклар Дуслыгы скверында, Урал дәүләт педагогика университеты янәшәсендә ачылган.
Свердловскида татарлар Муса Җәлилгә һәйкәлне 36 ел куярга омтылганнар. Әүвәлге урыны – шәһәр үзәгендә булырга һәм шагыйрь бөтен буена, кул-аягы зынҗырлы килеш сурәтләнергә тиеш булган.
Муса Җәлил исеме Свердловск өлкәсе белән тыгыз бәйләнгән. 1932 елда шагыйрь Серов шәһәрендә эшче корреспондентлар киңәшмәсендә катнашкан һәм металлурглар белән очрашкан.
Һәйкәл кую өчен таш май аенда ук салынган. Бюстны әзерләү һәм Екатеринбургка китерү буенча чыгымнарны – Татарстан Республикасы, һәйкәл янәшәсендәге территорияне төзекләндерү һәм бюстны урнаштыру буенча чыгымнарны – Свердловск өлкәсенең «Урал татарлары» халыклар дуслыгын үстерү иҗтимагый оешмасы үз өстенә алган.

# Муса Җәлил бюсты (Екатеринбург)
## Ачылу

Ачылу тантанасында Татарстан Республикасы Премьер-министры урынбасары Васил Шәйхразыев, Свердловск өлкәсе мәгариф һәм яшьләр сәясәте министры Юрий Биктуганов, Татарстанның Свердловск өлкәсендәге даими вәкиле Хәйдәр Гыйльфанов, «Уральские авиалинии» авиаширкәте (Екатеринбург) очучысы РФ Каһарманы (2019) Дамир Йосыпов һ. б. катнаша.

# Муса Җәлил бюсты (Екатеринбург)
## Тасвирлама

Һәйкәл ак мәрмәр аслыкка утыртылган Муса Җәлилнең бронза бюстыннан гыйбарәт. Муса Җәлил хәрби киемнән сурәтләнгән.
2,8 метрлы һәйкәлне Санкт-Петербургтан танылган скульптор, Россия Рәссамнар берлеге әгъзасы, ТР атказанган сәнгать эшлеклесе Винера Абдуллина эшләгән.
Бюст бронзада башкарылган, күтәртмәсе (постамент) ак төстәге мәрмәрдән ясалган.
Постаментның алдына русча язылган:
   Муса Джалиль (1906―1944)
   Татарский поэт Герой Советского Союза, Лауреат Ленинской премии СССР
Аслыкның як-ягына русча һәм татарча язылган:
   Жизнь моя
   песней звенела в народе, Смерть моя
   песней борьбы прозвучит.
   Гомрем минем моңлы бер җыр иде, Үлемем дә яңрар җыр булып
# Чатра (зонтик)

Чатра (Санскрит телендәге - छत्र сүзеннән, "кулчатыр" дигәнне аңлата) (шулай ук чатраратна (Санскрит телендә - छत्ररत्न) "зиннәтле зонтик") Һинд динендә, Җәйничелектә һәм Буддизмда уңайлы символ.

# Чатра (зонтик)
## Төрле традицияләрдә чатра

Һинд дине мифологиясе буенча Варунаның эмблемасы булып тора, шулай ук патшалыкның чагылышы булып тора. Чатра шулай ук Ходай, йидам һәм ишта-девата. Төрле дхармик традицияләрдә ул чакравартинның әйбере булып тора. Чатра күпсанлы октавалент Аштамангала тупламаларына карый торган символлар арасында саклана, мәсәлән, Дигамбар Җайн традициясендә һәм Ваджраяна традициясендә. Традицион дхармик иконографиядә, традицион Тибет медицинасы танкаларында һәм Аюрведа диаграммаларында чатра гадәттә Сахасрара буларак күрсәтелгән. Ваджраяна Буддизмында зонтик "Сигез уңайлы Билге"гә яки Аштамангалага кертелгән. Чатра Вишвакарман сурәтенә карый торган балдачин символик дәрәҗәсенә карый. Патша Тугыз Яруслы Зонтик Таиландның патша регалияләрнең бер өлеше булып тора, һәм бу рольдә Патша зонтик дөгесендә күрсәтелгән.
# Айзенбах (Югары Шварцвальд)

Айзенбах (алман. Eisenbach) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Айзенбах (Югары Шварцвальд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 28,77 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 944 метр биеклектә урнашкан.
# Меһдибәйли

Меһдибәйли (әзери. Mehdibəyli) — Әзербайҗанның Хоҗалы районына караган авыл.
# Барбарос (Оникишубат)

Барбарос (төр. Barbaros) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Оникишубат илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (8662) 1990 UT10

(8662) 1990 UT10 (лат. 1990 UT10) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8662) 1990 UT10
## Тарихы

1990 елның 22 октябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 UT10» саналган.
# Тархан (Аксубай районы)

Тархан — Татарстан Республикасының Аксубай районындагы авыл.
Почта индексы — 423076.

# Тархан (Аксубай районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.6 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 5.3 °C | 14.3 °C | 19.2 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.9 °C | 5 °C | -4.1 °C | -9.8 °C | 4.6 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
# Тула губернасы

Тула губернасы (рус. Тульская губерния) — Россия империясенең, РСФСРның һәм ССРБның административ берәмлеге.

# Тула губернасы
## Тарих

Тула губернасы 1796 елда барлыкка килеп, 1929 елда юкка чыгарылган.

# Тула губернасы
## Халык

Туган тел буенча состав, 1897: рус теле — 99,54%, яһүд теле — 0,19%.
Дини состав, 1897: православлар — 99,50%, яһүдиләр — 0,20%, искейолачылар — 0,13%.

# Тула губернасы
## Эчке бүленеш

1897 елда Тула губернасы 12 өязгә бүленгән булган.
# Демирҗили (Чаршамба)

Демирҗили (төр. Demircili) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Бенавенти (Сантарен)

Бенавенти (порт. Benavente) — Португалиядә урнашкан шәһәр, Сантарен округына карый торган шул ук исемдәге муниципалитет үзәге.

# Бенавенти (Сантарен)
## Тарихы

Шәһәр 1200 елда нигезләнгән. 1936 елдан алып 1976 елга кадәр Португалиянең тарихи Рибатежу провинциясенә караган.

# Бенавенти (Сантарен)
## Географиясе

Мәйданы — 521,38 ± 0,00999999999999 км². Муниципалитет составына Барроза, Самора-Коррея, Санту-Эштеван (Бенавенти) һәм Бенавенти (район) фрегезияләре керә.
# Выдрычы

Выдрычы (белар. Выдрычы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Маладзечанский районында урнашкан авыл.

# Выдрычы
## Тарихы

Авыл 1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Вилейский өязе (1927 елдан Молодечно өязе) Гарадок гминасы составында булган.

# Выдрычы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.

# Выдрычы
## Халык саны

* 1921 елда авылда 133 кеше, 23 хуҗалык исәпләнгән.
* 1931 елда авылда 153 кеше, 28 хуҗалык исәпләнгән.
# Войнин

Войнин (чех. Vojnín) — Чехиянең Устецк крае Ржадонице районында урнашкан авыл.

# Войнин
## Географиясе

Мәйданы — 1,284 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 455 метр биеклектә урнашкан.

# Войнин
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Войнин
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Войнин
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 90 |
| 1880 | 108 |
| 1890 | 110 |
| 1900 | 97 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 84 |
| 1921 | 94 |
| 1930 | 105 |
| 1950 | 48 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 50 |
| 1970 | 40 |
| 1980 | 0 |
| 1991 | 0 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 1 |
| 2011 | 5 |
| 2021 | 5 |
# Штоутов

Штоутов (чех. Štoutov) — Чехиянең Карловы Вары крае Чихалов районында урнашкан авыл.

# Штоутов
## Географиясе

Мәйданы — 2,531 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Штоутов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Штоутов
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Штоутов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 106 |
| 1880 | 112 |
| 1890 | 105 |
| 1900 | 111 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 131 |
| 1921 | 102 |
| 1930 | 108 |
| 1950 | 57 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 35 |
| 1970 | 26 |
| 1980 | 14 |
| 1991 | 7 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 11 |
| 2011 | 12 |
| 2021 | 8 |
# Епимахово (Киров өлкәсе)

Епимахово (рус. Епимахово) — Киров өлкәсенең Советск районында урнашкан авыл.

# Епимахово (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Епимахово (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Епимахово (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Епимахово (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Кандалеп (Ангурепа кушылдыгы)

Кандалеп — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай, Новосибирск өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ангуреп елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Кандалеп (Ангурепа кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чумыш елгасы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010200412115200002166
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115200216
* Бассейн коды — 13.01.02.004
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Ямачоба (Пертек)

Ямачоба (төр. Yamaçoba) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Пертек илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Яшуня

Яшуня (серб. Јашуња) — Сербиянең Ябланич округы Лесковатс җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Яшуня
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 315 метр биеклектә урнашкан.

# Яшуня
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Изге Елена, Күккә ашу һәм Тристан-да-Кунья утраулары

Изге Елена, Күккә ашу һәм Тристан-да-Кунья утраулары (ингл. Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha, 2009 елга кадәр Изге Елена утравы һәм бәйле терртиторияләр дип аталган) — Атлантик океанының көньягында урнашкан Бөекбританиянең диңгезарты территориясе. Изге Елена, Күккә ашу утрауларыннан һәм Тристан-да-Кунья архипелагыннан гыйбарәт.

# Изге Елена, Күккә ашу һәм Тристан-да-Кунья утраулары
## Административ бүленеш

| Өлкә | Мәйдан км² | Халык саны кеше (2008.) | Административ үзәк |
| Изге Елена утравы | 122 | 4257 | Җеймстаун |
| Күккә ашу утравы | 91 | 710 | Җорҗтаун |
| Тристан-да-Кунья утраулары | 207 | 264 | Эдинбург |
| Барлыгы: | 420 | 5231 | Җеймстаун |

# Изге Елена, Күккә ашу һәм Тристан-да-Кунья утраулары
## Икътисад

Икътисад күбесенчә Бөекбританиянең финанс ярдәменә бәйле. Җирле халык балык тоту, мал-туар үрчетү белән шөгыльләнә. Халкының 25 % өлеше Фолкленд утрауларына һәм Бөекбританиягә эш эзләп китә.
Утрауларда каһвә, бөртеклеләр, бәрәңге, яшелчәләр үстерелә; терлек үрчетелә. Җитен экспортка җибәрелә; сәнәгать товарлары һәм ягулык импортлана.
Төп сәүдә партерлары: Бөекбритания һәм КАҖ.