yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Fenollar

Fenollar - vodorod gidroksil belän almaştırılğan aromatik uglevodorodlarnıñ molekulalarında benzol bocrası belän bäylängän funktsional' gruppalar.
Ber vodorod atomı gidroksil belän almaştırılğan benzol C6H5OH, yäki, fenollarnıñ iñ ğadie sanala, anı, ğädättä, fenol dip kenä yörtälär. Fenol molekulasınıñ modele III tösle räsemdä kürsätelgän.

# Fenollar
## Fenolnıñ üzlekläre

Fenol — üzenä bertösle isle, tössez kristallik matdä. Hawada berqädär oksidlaşuı näticäsendä, ul, ğädättä, alsu töstä bula. Fenol bik ciñel eretelüçän matdä, moña ışanu öçen anı probirkağa salıp, cılı suğa batıru citä: fenol bik tiz eri başlıy (anıñ eretelü temperaturası 42 °C).
Fenol molekulasında uglevodorod radikalına bäylängän gidroksil gruppası bulğanlıqtan, fenol ximik üzlekläre belän ber atomlı spirtlarğa berqädär oxşağan.
# Ратай-Ординацкий

һәм
Ратай-Ординацкий — Польшаның Люблин воеводалыгы Годзишув гминаcында урнашкан авыл.

# Ратай-Ординацкий
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Карица

Карица — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Толшма елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.

# Карица
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020100312103000007766
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103000776
* Бассейн коды — 03.02.01.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Хрустово (Вжесинский повяты)

Хрустово — Польшаның Великопольское воеводалыгы Милослав гминасында урнашкан авыл.

# Хрустово (Вжесинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (12361) 1993 TB

(12361) 1993 TB — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12361) 1993 TB
## Тарихы

1993 елның 9 октябрендә Н. Кавасато тарафыннан Уэнохара обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 TB» саналган.
# Шүптекүл (Караганды өлкәсе)

Шүптекүл (каз. Шөптікөл) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Шүптекүл (Караганды өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Лясаки (Силезия воеводалыгы)

Лясаки — Польшаның Силезия воеводалыгы Рудник гминасында урнашкан авыл.

# Лясаки (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# IC 3283

IC 3283 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем .

# IC 3283
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3283, SDSS J122428.01+271240.4 һәм Gaia DR2 4009128808611143040 буларак та сурәтләнә.
# Ботния култыгы

Ботния култыгы (фин. Pohjanlahti, швед. Bottniska viken) — Балтыйк диңгезенең төньяк өлеше, Швеция һәм Финляндия арасында.
Мәйданы 117 мең км². Озынлыгы 668 км, киңлеге 240 километргача. Иң тирән урыны төньякта 112 м, көньякта 290 м. Һидрологик режимы диңгезнекегә охшаш. Суның тозлылылгы төньякта 2—3‰, көньякта 5‰ га кадәр. Октябрь—июньдә боз белән капланган. Ботния култыгына керү төшендә Аланд утраулары урнашкан. Төп портлар: Васа, Оулу (Улеаборг), Пори (Финляндия); Лулео, Сундсваль (Швеция).
# (20912) 4129 P-L

(20912) 4129 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20912) 4129 P-L
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4129 P-L» саналган.
# Стоу (Массачусетс)

Стоу — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Стоу (Массачусетс)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1660 елда нигезләнгән.

# Стоу (Массачусетс)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 18,1 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 70 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (13152) 1995 QK

(13152) 1995 QK — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13152) 1995 QK
## Тарихы

1995 елның 19 августында Стивен Лори тарафыннан Church Stretton обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 QK» саналган.
# Зефиргиллс-Норт (Флорида)

Зефиргиллс-Норт — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Зефиргиллс-Норт (Флорида)
## Географиясе

Зефиргиллс-Норт халык санын алу урыны мәйданы — 2,643375 км², 2,771898 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Буа районы гербы

Буа районы гербы — Россия Федерациясе Татарстан Республикасы «Буа муниципаль районы» муниципаль берәмлеге гербы. Герб Буа район Советының 51-9 номерлы карары белән 2006 елның 27 июнендә расланган. Герб Россия Федерациясе Дәүләт геральдика регистрына 2618 номер белән һәм Татарстан Республикасы Дәүләт геральдика реестрына 65 номер белән кертелгән.

# Буа районы гербы
## Герб символикасы

Буа районының бай тарихы бар. Күп гасырлар дәвамында аның территориясе Болгар дәүләтенең көньяк-көнбатыш чиге, ә аннары Казан ханлыгының көньяк-көнбатыш чиге булып тора. Казан ханлыгын Рус дәүләтенә кушканнан соң, Буа районы территориясе Идел елгасының уң як ярын үзләштерүдә форпост була. Биредә Казан ханлыгы чорыннан ук билгеле борынгы Карлы чик буе уза. 16-17 гасырларда «Карлы валы» күчкенчеләр һөҗүменнән чикләрне саклаучы оборона корылмасы булып хезмәт иткән. Карлы чик буе киртәсе аллегорик рәвештә тешле бүлү сызыгы белән сүрәтләнә.
Буа районы авыл хуҗалыгы районы булып тора, бу турында гербның фигуралары һәм төсләр гаммасы сөйли. Алтын башак авыл хуҗалыгы җитештерүен символлаштыра. Кырның яшел төсе-табигать, сәламәтлек һәм тормыш үсеше символы. Алтын —уңыш, муллык, тотрыклылык һәм хөрмәт символы. Аграр символика үсеш һәм үсеш өчен кирәкле тормыш җылысы һәм яктылык символы булган алтын кояш сурәте белән тулыландырыла.
Көмеш төргәк, зирәклек һәм белемлелек символы буларак, Буа районының күп кенә фән, мәгариф һәм мәгариф эшлеклеләре, язучылар, шагыйрьләр, рәссамнар өчен туган җире булган борынгылыгын ассызыклый. Көмеш — чисталык, камиллек, тынычлык һәм үзара аңлашу символы.
Зәңгәр төс — намус, абруй, рухилык символы, шулай ук территориясе буенча күп санлы елгалар ага торган районның су киңлекләренең байлыгына аллегорик рәвештә күрсәтә: Зөя, Карлы, Бола, Чынлы.

# Буа районы гербы
## Герб тарихы

Герб Татарстан Республикасы Президенты каршындагы Геральдика советының һәм Россия геральдистлар берлегенең автор төркеме тарафыннан эшләнгән: Ренат Харис (Казан), Рамил Хәйретдинов (Казан), Радик Салихов (Казан), Илнур Миңнуллин (Казан), Григорий Бушканец (Казан), Константин Моченов (Химки), Кирилл Переходенко (Конаково), Оксана Афанасьева (Мәскәү).
# (6595) Munizbarreto

(6595) Munizbarreto (лат. Munizbarreto) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6595) Munizbarreto
## Тарихы

1987 елның 21 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 QZ1» саналган.
# Онака (Көньяк Дакота)

Онака — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Онака (Көньяк Дакота)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1907 елда нигезләнгән.

# Онака (Көньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,701648 км² (1 апрель 2010), 0,701648 км² (1 апрель 2020), 0,671347 км² (1 апрель 2020), 0,030301 км² (1 апрель 2020). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 571 метр биеклектә урнашкан.
# Мейсвилл (Оклахома)

Мейсвилл — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Мейсвилл (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Мейсвилл (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 5,00723 км², 5,086074 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 286 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сента

Сента (серб. Сента) — Сербиянең Воеводина автоном крае Сента җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Сента
## Географиясе

Урта Дунай тигезлегенең көньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 92 метр биеклектә урнашкан.

# Сента
## Климаты

Климат уртача, континенталь. Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Июльнең уртача температурасы 22 — 24 °C, гыйнварның -1,2 — 2,6 °C. Явым-төшем күләме елына 550-750 мм.

# Сента
## Демография

| Ел | Халык саны | Халык саны |
| 2002 | 20 302 | |
# IC 1003

IC 1003 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем һәм эмиссионная галактика .

# IC 1003
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1003, FIRST J142129.7+050423, IRAS F14189+0518, IRAS 14189+0518, LEDA 51303, 2MASS J14212976+0504233, 2MASX J14212976+0504233, NGC 5665A, NPM1G +05.0428, NVSS J142129+050420, PSCz Q14189+0518, SDSS J142129.75+050423.5, SDSS J142129.76+050423.5, UGC 9190, UZC J142129.8+050423, Z 47-24, Z 1418.9+0517 һәм Gaia DR2 3669742210867883776 буларак та сурәтләнә.
# Ширпур, Махасамунд

Ширпур ул Чаттисгарх штатында Махасамунд шәһәреннән 35 км да һәм Райпурдан 78 км да Махасамунд районында авыл. Ул Маханади Елгасы ярларында урнашкан.
Ширпур борынгы заманнарда Пандуванши династиясенең башкаласы булган. Авылда Ширпур Һәйкәлләр Төркеме урнашкан, анда Буддачылык, Һинд дине һәм Җәйничелек гыйбадәтханәләре һәм монастырьлары урнашкан. Болар 5-енче гасырдан 12-енче гасырга кадәр вакыт белән даталана.

# Ширпур, Махасамунд
## Тарихы

Борынгы Һинд дине язмаларында Шрипур, Шрипура яки Ширпур (турыдан-туры мәгънәдә "муллык, Лакшми, алкышлар шәһәре") ул Маханди Елгасы буенда төп археологик урын булып тора. Ширпур борынгы заманнарда Пандуванши династиясенең башкаласы булган. Урын Рамаяна әһәмиятенең Рама һәм Лакшмананың гыйбадәтханә хәрабәләре өчен мәшһүр һәм шулай ук Шиваизмга, Шактизмга, Буддачылыкка һәм Җәйничелеккә карый торганнары өчен. 1950 елдан соң, һәм аеруча 2003 елдан соң урында археологик казуларда, 22 Шива гыйбадәтханәсен, 5 Вишну гыйбадәтханәсен, 10 Буддачылык Вихарасын, 3 Җәйничелек Вихарасын, 6-ынчы/7-енче гасыр базарын һәм снана-кундны (юыну йорты) табылган булган.
Урын Кытай сәяхәтчесе Сюанзанг мемуарларында монастырьлар һәм гыйбадәтханәләр урнашу урыны буларак искә алына. 1872 елда монда колониаль Британия Һиндстаны рәсмие Александр Каннинхэм зиярәт кылган. Аның Ширпурда Лакшман (Лакшмана) гыйбадәтханәсе турында мәгълүматы халыкара игътибар җәлеп иткән.

# Ширпур, Махасамунд
## Мәдәният

Мәдәният Җәйничелек, Буддачылык һәм Һинд дине тарафдарлары өчен дини сәфәр кылу урыны булып тора. Биредә Макар Санкранти вакытында төп ярминкә (мела) була.

# Ширпур, Махасамунд
## Транспорт

Ширпурга Райпурдан дүрт узулы 53 Милли Шоссе буенча килеп була. Райпурны һәм Ширпурны регуляр автобус рейслары тоташтыра. Иң якын тимер юл станциясе булып Махасамунд тимер юл станциясе тора (35 км). Иң якын аэропорт булып Райпурда Свами Вивекананда аэропорты тора, аннан Һиндстанның төп шәһәрләренә көн саен очышлар була.

# Ширпур, Махасамунд
## Манзаралар

* Ширпур Һәйкәлләр Төркеме
* Калкулыклы урында һәм куе урманнар арасында якындагы тыюлык Барнавапара. Бу тыюлыкта Һиндстан бизоны гаур, читал, самбхар, нилгай һәм кабан дуңгызы яши.

# Ширпур, Махасамунд
## Шулай ук карарга мөмкин

* Ширпур Һәйкәлләр Төркеме
# Вярхлёвка

Вярхлёвка (белар. Вярхлёўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Бярэзинский районында урнашкан авыл.

# Вярхлёвка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Лалоб

Лалоб (фр. Lalobbe) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Синьи-л’Аббеи кантонына карый.

# Лалоб
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9.96 км².
# Элет (Атлантик Пиренейлар)

Элет — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# (4628) Лаплас

(4628) Лаплас (лат. Laplace) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4628) Лаплас
## Тарихы

1986 елның 7 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Рожен обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RU4» саналган.
# Оросо

Оросо (гал. Oroso) — Испаниянең Ла-Корунья провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Оросо
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 72,38 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Райнсберг (Саксония)

Райнсберг (алман. Reinsberg) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Райнсберг (Саксония)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 49,71 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 335 метр биеклектә урнашкан.
# Моффат (Колорадо)

Моффат — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Моффат (Колорадо)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Моффат (Колорадо)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 3 625 983 квадрат метр, 3,629589 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2306 метр биеклектә урнашкан.
# Кайюэль-Крепиньи

Кайюэль-Крепиньи (фр. Caillouël-Crépigny) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
# Борлети (Падова)

Борлети — Италиянең Венеция төбәге Баньоли-ди-Сопра өязендә урнашкан торак пункт.

# Борлети (Падова)
## Географиясе

Борлети Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Борлети (Падова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD14009

HD14009 — Көньяк Гидра йолдызлыгында урнашкан Fm_dD спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,43 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Срединка

Срединка — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Кырджали җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Срединка
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 313 метр биеклектә урнашкан.
# Малиновщизна (Люблинский повяты)

Малиновщизна — Польшаның Люблин воеводалыгы Белжице гминаcында урнашкан авыл.

# Малиновщизна (Люблинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Югары Паю-Яха

Югары Паю-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Собет-Яха елгасының уң ярыннан 38 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.

# Югары Паю-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000212115300054273
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305427
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Даррингтон (Вашингтон)

Даррингтон — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Даррингтон (Вашингтон)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 4,334401 км², 1,75 квадрат миль, 4,334405 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 169 метр һәм 554 Фут биеклектә урнашкан.
# Стефанув-Рушковский

Стефанув-Рушковский — Польшаның Лодзь воеводалыгы Бжезнё гминаcында урнашкан авыл.

# Стефанув-Рушковский
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# NGC 7471

NGC 7471 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7471
## Тарихы

Әлеге галактика 1886 елда Америка астрономы Frank Muller тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 66.04 см (26 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Белява-Дольна

һәм
Белява-Дольна — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Пеньск гминасында урнашкан авыл.

# Белява-Дольна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шльивовик (Сврльиг)

Шльивовик (серб. Шљивовик ) — Сербиянең Ниш округы Сврлиг җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Шльивовик (Сврльиг)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 471 метр биеклектә урнашкан.

# Шльивовик (Сврльиг)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Псари (Свентокшиж воеводалыгы)

һәм
Псари — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Сецемин гминасында урнашкан авыл.

# Псари (Свентокшиж воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шаһвели (Шаһинбей)

Шаһвели (төр. Şahveli) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гайдукова Слабодка

Гайдукова Слабодка (белар. Гайдукова Слабодка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Чэрвеньский районында урнашкан авыл.

# Гайдукова Слабодка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Каньяда де Гарсия (Сан Мигел де Альенде)

Каньяда де Гарсия — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Мигель-де-Альенде муниципалитеты составына керә.

# Каньяда де Гарсия (Сан Мигел де Альенде)
## Географиясе

Каньяда де Гарсия Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Каньяда де Гарсия (Сан Мигел де Альенде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Каньяда де Гарсия (Сан Мигел де Альенде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Брегинь

Брегинь — Словениянең Кобарид (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Брегинь
## Географиясе

Мәйданы — 19,08 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 624 метр биеклектә урнашкан.
# Панаретовци

Панаретовци — Болгариянең Сливен өлкәсендә урнашкан авыл. Сливен җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Панаретовци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 153 метр биеклектә урнашкан.
# Усь-Я

Усь-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Төньяк Сосьва елгасының сул ярыннан 209 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 64 км.

# Усь-Я
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020200112115300028077
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302807
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Aysädora Dunkan

Isadora Duncan /aysädora dankan/ (26 may, 1878 - 14 sentäber, 1927) Amerikan biüçe xatın ide.
Dora Angela Duncanon isemle Kaliforniädäge San-Frantsisko şähärendä tua. Zamança biü änise bulıp tanılğan. Quşma Ştatlarda bik populár bulmağaç, ul 1900. yılda Parij'ğa küçä. Isadora Montparnasse'dağı no. 9, rue Delambre isemle qunaqxanäsendä artist cämğiät üzägendä yäşi. Ğädättä ul Paris'ta iñ populár kürşe Luxemburg Baqçasında, ul säğät 5tä açqanda, bii.
Şäxsi häm professional tormışta ul ädäpne häm qäğidälären boza. Anıñ ber söyärkäse teater rässamı Gordon Craig bula; ikençese tegü maşinnar magnartı Isaac Singer'neñ ulı Paris Singer bula; alardan härkemdän Isadora bala taba. İsadora'nıñ şäxsi tormışı şaqtí zur cäncälneñ sıltawı bula, ayıruça anıñ balalarınıñ 1913. yılda bulğan Sena yılğasında hälâqättä batuınnan soñ. 1922-23 yıllarda bulğan Quşma Ştatlarğa soñğı vizitendä Boston säxnäsendä qızıl şarf belän seltäp, imçäk açıp, "Ul qızıl! Min dä şundí!" möräçäğät itä.
Montparnasse'dağı Bohemalıq cämğiäte Isadora'nı qänäğätländermä, 1909.da ul 5 Rue Danton qunaqxanädäge ike zur apartmentqa küçä, monda berençe qatta yäşi, ikençesen biü mäktäbe öçen qullana. Balet biep, ul bik küp şäkertlär qazana, bu Isadora'ğa üz balet mäktäbendä uqıtırğa mömkinlek birä. Ul rässamnarnı sınnar, zärkän äyberlär, şiğerlär, räsemnär yasarğa ilhamlandıra. Théâtre des Champs-Elysées 1913.tä açqanda, anıñ yöze barelieftä skulptor Antoine Bourdelle çoqıp yasí häm díwarlrda Maurice Denis räsem yasí.
1922. yılda ul 17 yäşkä yäşräk Urıs şağire Sergey Yeseningä kiäwgä bara. Yesenin Duncan belän Awrupağa kitep bara, lâkin anıñ yış isereklärçä ğawğalar alarğa naçar cämäğätçelek fikere kiterä. Kiläse yılda ul Duncan'nan ayırıla, Mäskäwgä qayta häm monda aqıldan şaşa. Xastaxanädän çıqqaç, ul 1925.neñ 28 dekäberdä üz-üzenä qullar sala.
Isadora'nıñ Fransadağı Nitsa'tä bulğan faciğäle ülem säbäbe anıñ cilferdäwçe zur şarf bula. Nitsa, Fransa. Isadora dustı Ivan Franchetto'nıñ Amilcar maşinasında barğanda, anıñ şarfı tägärmäçkä elägä häm küçärgä çornala. Ms. Duncan muyın sındırıp ülä.
Isadora Duncan Ma Vie isemle tärcemäi xäle yazdı, bu kitap 1968 yılda Isadora isemle filmendä ékranlaşqan.
Isadora Duncan'nı kremasílandılar, anıñ köle Parisdağı Père Lachaise qäberlegendä kolumbaríğa mäñgelek yoqığa tala.
# Либярполь (утар)

Либярполь (белар. Лібярполь) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.

# Либярполь (утар)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Сент-Мондан

Сент-Мондан (фр. Sainte-Mondane) — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.