yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Әнисә Яхина

Яхина Әнисә Алтынтимер кызы (11 май 1952 ел) — Хөсәен Әхмәтов исемендәге Башкорт дәүләт филармониясенең нәфис сүз жанры артисты. Башкортстан Республикасының халык артисты (1993).

# Әнисә Яхина
## Биографиясе

Әнисә Алтынтимер кызы Яхина 1952 елның 11 маенда Башкорт АССРның Стәрлебаш районы Табылды авылында туган.
Уфа дәүләт сәнгать институты театр факультетының «Театр һәм искә алу артисты» бүлеген белем ала.
Үзенең иҗат юлын 1976 елда Башкорт дәүләт филармониясендә нәфис сүз жанры артисты булып башлый. Әнисә Яхина филармониядә һәм җөмһүрият кимәлендә үткән бик күп концертларның алып баручысы буларак чыгыш ясый, эстрадада да, музыкаль-әдәби лекторийда да тигез тискәре эшли. Азагырак Әнисә Яхина Башкорт дәүләт филармониясенең сәнгатьле җитәкчесе итеп тәгаенләнә.
Мәскәүдә Башкортстан көннәрен һәм башкорт әдәбияты декадалары, Татарстанда (Казан) Башкортстан әдәбияты һәм сәнгате көннәрен үткәрүдә катнаша.
2002-2005 елларда Әнисә Алтынтимер кызы Башкортстан Республикасының Мәдәният һәм милли сәясәт министрлыгының сәнгать бүлеген җитәкли.

# Әнисә Яхина
## Иҗаты

Әнисә Яхина Башкортстанның халык шагыйрләре Мостай Кәрим, Рәми Гарипов, Рафаэль Сафин, Әнгам Атнабаев шигырзарына йөзләгән концерт программалары — «Мин яратам сине, тормыш», «Мин гашикмын дөньяга», Равил Бикбаевның «Халкыма хат» һәм Абдулхак Игебаевның «Ер-ана» поэмаларына әдәби кичәләр үткәрә. Салават Низаметдиновның музыкасына Башкортстан Республикасының милли симфоник оркестрына кушылып, Рәми Гариповның «Баш ию — 1937 ел» поэмасы буенча монументаль шигъри представлениен башкаручы була. Кәмит программалары белән республиканың барлык шәһәр һәм районнарын әйләнеп чыгудан тыш, Мәскәү, Санкт-Петербург калаларында, Төмән, Ырынбур, Чиләбе, Свердловск өлкәләрендә, Пермь краенда, Эстония, Казакъстан илләрендә һәм Испания (1996) тамашачылары алдында чыгыш ясый.

# Әнисә Яхина
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Башкортстан Республикасының халык артисты (1993)
* Башкорт АССРның атказанган артисты (1988)
# Русиновци

Русиновци — Болгариянең Габрово өлкәсендә урнашкан авыл. Дряново җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Русиновци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 536 метр биеклектә урнашкан.
# Ялныздамлар (Алаҗакая)

Ялныздамлар (төр. Yalnızdamlar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Алаҗакая илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# HD315873

HD315873 — Еланлы Кеше йолдызлыгында урнашкан B8 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,51 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Ае (Асти)

Ае — Италиянең Пьемонт төбәге Канелли өязендә урнашкан торак пункт.

# Ае (Асти)
## Географиясе

Ае Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Ае (Асти)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Раҗано (Мачерата)

Раҗано — Италиянең Марке төбәге Камерино өязендә урнашкан торак пункт.

# Раҗано (Мачерата)
## Географиясе

Раҗано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Раҗано (Мачерата)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# IC 4449

IC 4449 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем һәм Сейферт II .

# IC 4449
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 4449 һәм SDSS J143121.58+151427.0 буларак та сурәтләнә.
# 722 ел (б. э. к.)

722 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
1 меңьеллык (б. э. к.) :
X гасыр (б. э. к.) — IX гасыр (б. э. к.) — VIII гасыр (б. э. к.) — VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :

# 722 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:722 елда (б.э.к.) туганнар

# 722 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:722 елда (б.э.к) вафатлар
# Лисицы (Чэрвеньский районы)

Лисицы (белар. Лісіцы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Чэрвеньский районында урнашкан авыл.

# Лисицы (Чэрвеньский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# IV Мәхмәт

IV Мәхмәт (2 гыйнвар 1642(1642-01-02), Истанбул, Госман империясе — 6 гыйнвар 1693(1693-01-06) (51 яшь), Әдирнә, Госман империясе) — солтан, хаким, Госман империясе солтаны (12 август 1648 – 8 ноябрь 1687).
# Комлошу-Маре (коммуна)

Комлошу-Маре — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан коммуна.

# Комлошу-Маре (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 101,42 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 81 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Комлошу-Маре, Комлошу-Мик һәм Лунга авыллары урнашкан.
# Манушице

Манушице (чех. Manušice) — Чехиянең Либерец крае Ческа-Липа районында урнашкан авыл.

# Манушице
## Географиясе

Мәйданы — 1,985 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 210 метр биеклектә урнашкан.

# Манушице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Манушице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Манушице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 169 |
| 1880 | 182 |
| 1890 | 178 |
| 1900 | 162 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 171 |
| 1921 | 185 |
| 1930 | 213 |
| 1950 | 132 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 138 |
| 1970 | 129 |
| 1980 | 96 |
| 1991 | 72 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 84 |
| 2011 | 89 |
| 2021 | 90 |
# (19011) 2000 RU75

(19011) 2000 RU75 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19011) 2000 RU75
## Тарихы

2000 елның 3 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RU75» саналган.
# Пшедленче

Пшедленче — Польшаның Лодзь воеводалыгы Броншевице гминаcында урнашкан авыл.

# Пшедленче
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Босилица

Босилица — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Черноочене җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Босилица
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 514 метр биеклектә урнашкан.
# Камберленд (округ, Виргиния)

Камберленд — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Камберленд шәһәре.

# Камберленд (округ, Виргиния)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1749 елда оештырыла.

# Камберленд (округ, Виргиния)
## Территориясе

Округ мәйданы 777/769 км² тәшкил итә.
# Быструха (Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе)

Быструха (каз. Быструха) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Быструха (Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Цона Артиҗанале Каларела (Мачерата)

Цона Артиҗанале Каларела — Италиянең Марке төбәге Сарнано өязендә урнашкан торак пункт.

# Цона Артиҗанале Каларела (Мачерата)
## Географиясе

Цона Артиҗанале Каларела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Цона Артиҗанале Каларела (Мачерата)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гурки-Шлёнски

һәм
Гурки-Шлёнски — Польшаның Силезия воеводалыгы Нендза гминасында урнашкан авыл.

# Гурки-Шлёнски
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Узунова (Кулп)

Узунова (төр. Uzunova) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Кулп илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Казчина Навильио (Бергамо)

Казчина Навильио — Италиянең Ломбардия төбәге Романо-ди-Ломбардия өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчина Навильио (Бергамо)
## Географиясе

Казчина Навильио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Казчина Навильио (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Серпмекая (Карлыова)

Серпмекая (төр. Serpmekaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Карлыова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Вэрг-Коры ль-Кы

Вэрг-Коры ль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Коры ль-Кы елгасының уң ярыннан 87 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 81 км.

# Вэрг-Коры ль-Кы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000112115300069794
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115306979
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Ранчо Эскондидо (Авакуозинго)

Ранчо Эскондидо — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ауакуоцинго муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Эскондидо (Авакуозинго)
## Географиясе

Ранчо Эскондидо Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ранчо Эскондидо (Авакуозинго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ранчо Эскондидо (Авакуозинго)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# KLHL25

KLHL25 (ингл. Kelch like family member 25) — кешенең 15-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Страхоцин (Түбән Силезия воеводалыгы)

Страхоцин — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Строне-Слёнске гминасында урнашкан авыл.

# Страхоцин (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вильяпаласиос

Вильяпаласиос (исп. Villapalacios) — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вильяпаласиос
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 87,48 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 836 метр биеклектә урнашкан.
# Сиуэла

Сиуэла (исп. Cihuela) — Испаниянең Сория провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Сиуэла
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 34 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 841 метр биеклектә урнашкан.
# Липувки (Мазовия воеводалыгы)

һәм
Липувки — Польшаның Мазовия воеводалыгы Пилява гминасында урнашкан авыл.

# Липувки (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Солем (Нор)

Солем (фр. Solesmes) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Кодри кантонына карый.
# Требио (Лука)

Требио — Италиянең Тоскана төбәге Пескалья өязендә урнашкан торак пункт.

# Требио (Лука)
## Географиясе

Требио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Требио (Лука)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Яңа Арсланбәк

Яңа Арсланбәк — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452791, ОКАТО коды — 80251845002.

# Яңа Арсланбәк
## Шәхесләр

* Муллаҗан Габдуллин (Ян Тимеркәй улы Габдуллин, 1906―1944), Бөек Ватан сугышында һәлак булган өлкән лейтенант, җәлилче.
* Гази Кашшаф (Миргази Солтан улы Кашшафетдинов, 1907—1975), әдәбият галиме, фән кандидаты, тәнкыйтьче.
# 94 (сан)

94 (туксан дүрт) - 93 белән 95 арасындагы натураль сан.
# Сан Кандидо (Козенца)

Сан Кандидо — Италиянең Калабрия төбәге Бонифати өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Кандидо (Козенца)
## Географиясе

Сан Кандидо Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Сан Кандидо (Козенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Моконези (Җенова)

Моконези — Италиянең Лигурия төбәге Моконези өязендә урнашкан торак пункт.

# Моконези (Җенова)
## Географиясе

Моконези Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Моконези (Җенова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# C1orf106

C1orf106 (ингл. Innate immunity activator) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Маршов

Маршов (чех. Maršov) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Тишнов, Брно-пригород һәм Тишнов районында урнашкан авыл.

# Маршов
## Географиясе

Мәйданы — 7,487138 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 467 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Маршов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Маршов
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Маршов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 531 |
| 1880 | 648 |
| 1890 | 637 |
| 1900 | 625 |
| 1910 | 638 |
| 1921 | 640 |
| 1930 | 567 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 531 |
| 1961 | 575 |
| 1970 | 529 |
| 1980 | 467 |
| 1991 | 428 |
| 2001 | 448 |
| 2011 | 475 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 491 |
| 2016 | 497 |
| 2017 | 506 |
| 2018 | 519 |
| 2019 | 517 |
| 2020 | 516 |
| 2021 | 518 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 526 |
| 2022 | 520 |
| 2023 | 525 |
| 2024 | 532 |
# Чердигин (Токат)

Чердигин (төр. Çerdiğin) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Токат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Виторож

һәм
Виторож — Польшаның Люблин воеводалыгы Дрелюв гминаcында урнашкан авыл.

# Виторож
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Франклин (Теннесси)

Франклин — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан шәһәр.

# Франклин (Теннесси)
## Тарихы

Франклин шәһәре 1799 елда нигезләнгән.

# Франклин (Теннесси)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 108,149723 км², 107,348672 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 196 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сент-Стивен (Көньяк Каролина)

Сент-Стивен — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сент-Стивен (Көньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1754 елда нигезләнгән.

# Сент-Стивен (Көньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 6,270283 км², 6,184 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 24 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Метскүла (Пыһья-Сакала)

Метскүла (эст. Metsküla) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
# Сели

Сели (фр. Cély) — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
# (8648) Salix

(8648) Salix (лат. Salix) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8648) Salix
## Тарихы

1989 елның 2 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Верхний Прованс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 RJ» саналган.
# Җалпакшелек

Җалпакшелек (каз. Жалпақшілік) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Җалпакшелек
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# (15214) 1981 DY

(15214) 1981 DY — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15214) 1981 DY
## Тарихы

1981 елның 28 февралендә Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 DY» саналган.
# (513) Центезима

(513) Центезима (лат. Centesima) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (513) Центезима
## Тарихы

1903 елның 24 августында Макс Вольф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1903 LY» саналган.
# Хаҗыисмаил (Кареси)

Хаҗыисмаил (төр. Hacıismail) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Кареси илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Орлов районы

Орлов районы (рус. Орловский район) — Киров өлкәсендә ураншкан административ берәмлек.
Административ үзәге — Орлов шәһәр.

# Орлов районы
## География
### Чиктәшлек

| Як | Район |

# Орлов районы
## Тарих

Район 1929 елда оештырыла.

# Орлов районы
## Административ бүленеш

* Орлов шәһәр җирлеге
* Орлов авыл җирлеге
# Казальграссо

Казальграссо — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Кунео провинциясе составына керә.

# Казальграссо
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 240 метр биеклектә урнашкан. Фауле, Ломбриаско, Панкальери, Полонгера һәм Раккониджи коммуналары белән чиктәш.
# Ашагыяланкоз (Сиверек)

Ашагыяланкоз (төр. Aşağıyalankoz) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Папки (Бешанковицкий районы)

Папки (белар. Папкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.

# Папки (Бешанковицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Орлов юртагы

Орлов юртагы — җигем атлар токымы. Елдам юртаклауга тумыштан сәләте бар. Токымны XVIII–XIX гасырларда Хренов ат заводында (Воронеж губернасы) граф Алексей Орлов җитәкчелегендә китереп чыгардылар. Төсе күбесенчә туры, кайвакыт кара, җирән һәм бүз. Җилкә биеклеге 160–162, гәүдә кыек озынлыгы 163–165, күкрәк колачы 185–187, уч колачы 20–21 см. Иң яхшы йөгереклек: 1600 м — 1 мин 59,7 с, 2400 м — 3 мин 2,5 с, 3200 м — 4 мин 13,5 с, 6400 м — 8 мин 56 с. Орлов юртагы токымы нигезендә рус юртагын китереп чыгаганнар.
# Байдук (Тяжин кушылдыгы)

Байдук — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тяжин елгасының уң ярыннан 24 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.

# Байдук (Тяжин кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010400212115200019092
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115201909
* Бассейн коды — 13.01.04.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Аляксандравка (Ашмянский районы)

Аляксандравка (белар. Аляксандраўка) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.

# Аляксандравка (Ашмянский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Мюльберг (Тюрингия)

Мюльберг (алман. Mühlberg) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Мюльберг (Тюрингия)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 22,48 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 289 метр биеклектә урнашкан.
# HD183453

HD183453 — Кавәс йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,57 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Шамбре-ле-Тур

Шамбре-ле-Тур (фр. Chambray-lès-Tours) — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Орта (Дүзкөй)

Орта (төр. Orta) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Дүзкөй илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Раздельное

Раздельное (каз. Раздельное) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Раздельное
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.