yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Рушан Якупова

Рушан Якупова, Рушан (Рушания) Мостафа кызы Якупова (1928 елның 3 феврале, СССР, РСФСР, Ырынбур өлкәсе, Тук районы, Кызыл Мәчет ― 2017 елның 17 декабре, РФ, ТР, Казан) ― рәссам ― кылкаләм остасы, Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе (2000), Татарстанның халык рәссамы (2008). Татарстан Республикасы Рәссамнар берлеге әгъзасы (1994). СССР халык рәссамы Харис Якуповның (1919―2010) хатыны.

# Рушан Якупова
## Тәрҗемәи хәле

1928 елның 3 февралендә Ырынбур (1928―1929 елларда Урта Идел) өлкәсе Тук районы Кызыл Мәчет авылында туган. Әтисе Мостафа тимерче-зәркәнче, әнисе Вафия колхозчы булганнар. 5 яшендә әтисез, 8 яшеннән әнисез калган. 1941 елда бертуган абыйсы рәссам Байназар Әлминов (1909―1976) Казанга алып килә. Сугыш елларында Яңа Бистәдә урнашкан снаряд ясаучы заводта хезмәт куйган. Сугыштан соң Казакъстанда абыйсының хатынының туганнары янында яши. «Машинист ярдәмчесе» белгечлеге буенча Казалы тимер юл һөнәри училищесын, «фарфор бизәүче» белгечлеге буенча Ликино-Дулёво сәнгать-һөнәри училищесын, Казан сынлы сәнгать училищесын (1953) тәмамлаган.
25 еллап ТАССР сынлы сәнгать фонды эшләрен алып бара. Аннары татар һәм рус әкиятләре буенча иллюстрацияләр ясаган. 40 еллап шәһәр, республика, төбәк күргәзмәләрендә катнашкан. Казанда һәм Болгарда берничә шәхси күргәзмәсен оештырган. Иҗат белән даими рәвештә 1970-елларда гына шөгыльләнә башлаган. Пейзажлар, натюрмортлар ясауга, чәчәк бәйләмнәре (аларның яратканнары – сирень һәм пионнар) сурәтләүгә өстенлек биргән, коллекциясендә берничә портрет бар (ш. и., «Автопортрет» (1951), Х. Якуповның әти-әнисе Габдрахман һәм Маһикамал Якуповларның портретлары, икесе дә –1953).
«Хәзинә» галереясында 2008 елда «Татарстан сәнгатендә милли натюрморт», 2014 елда «Сынлы сәнгать. Графика» күргәзмәләре ачылган.
Әсәрләре Татарстан дәүләт сынлы сәнгать музеенда, Төркия, Германия, Бөекбритания, Израиль, Франция, Япония, АКШ һ. б. илләрдәге шәхси тупланмаларда саклана.

# Рушан Якупова
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 2000 ― Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе
* 2008 ― Татарстанның халык рәссамы

# Рушан Якупова
## Гаиләсе

Ире ― СССР халык рәссамы Харис Якупов (1919–2010). 1950 елда гаилә корганнар. Балалары: Фәрит (1951), И. Е. Репин исемендәге дәүләт сынлы сәнгать институтын тәмамлаган рәссам; Әнвәр (1954–1997), В. И. Мухина исемендәге Югары сәнгать-сәнәгать училищесын тәмамлаган рәссам; Айдар (1957), Казан дәүләт университетының физика факультетын тәмамлаган радиофизик.
# Тиннингштедт

Тиннингштедт (алман. Tinningstedt) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Тиннингштедт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,91 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 10 метр биеклектә урнашкан.
# Зимзелен

Зимзелен — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Кырджали җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Зимзелен
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 352 метр биеклектә урнашкан.
# Доня Трнава (Топола)

Доня Трнава (серб. Доња Трнава ) — Сербиянең Шумади округы Топола җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Доня Трнава (Топола)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 272 метр биеклектә урнашкан.

# Доня Трнава (Топола)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Каламазу (округ, Мичиган)

Каламазу — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Каламазу шәһәре.

# Каламазу (округ, Мичиган)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1829 елда оештырыла.

# Каламазу (округ, Мичиган)
## Халкы

2019 елда халык саны 258 818 кеше тәшкил иткән.

# Каламазу (округ, Мичиган)
## Территориясе

Округ мәйданы 1455 км² тәшкил итә.
# IC 1254

IC 1254 — Аждаһа йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 1254
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1254, 2MASX J17113334+7224072, UGC 10769, PGC 59783, MCG+12-16-024, SDSS J171133.58+722407.3, Z 339-32, Z 1712.4+7227, UZC J171133.8+722408 һәм LEDA 59783 буларак та сурәтләнә.
# Павлинава (Баранавицкий районы)

Павлинава (белар. Паўлінава) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.

# Павлинава (Баранавицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Субашы (Лапсеки)

Субашы (төр. Subaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Лапсеки илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Негован

Негован — Болгариянең София шәһәр өлкәсендә урнашкан авыл. Столична һәм Novi Iskar District җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Негован
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 549 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Ришка (Нямц)

Ришка — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. Дрегенешть (коммуна, Нямц) коммунасына карый.

# Ришка (Нямц)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 306 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Уошэки (округ, Вайоминг)

Уошэки — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уэрленд шәһәре.

# Уошэки (округ, Вайоминг)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1911 елда оештырыла.

# Уошэки (округ, Вайоминг)
## Территориясе

Округ мәйданы 5802 км² тәшкил итә.
# Доппельмайер (ай кратеры)

Доппельмайер (лат. Doppelmayer) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 65,08 км булган кратер.

# Доппельмайер (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Иоганн Доппельмайер (1671—1750) хөрмәтенә бирелә.

# Доппельмайер (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Алтилия II (Кампобасо)

Алтилия II — Италиянең Молизе төбәге Сепино өязендә урнашкан торак пункт.

# Алтилия II (Кампобасо)
## Географиясе

Алтилия II Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Алтилия II (Кампобасо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сан Мигел Герреро, Сан Мигел (Таско де Аларкон)

Сан Мигел Герреро‎, Сан Мигел — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Таско-де-Аларкон муниципалитеты составына керә.

# Сан Мигел Герреро, Сан Мигел (Таско де Аларкон)
## Географиясе

Сан Мигел Герреро‎, Сан Мигел Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Сан Мигел Герреро, Сан Мигел (Таско де Аларкон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Сан Мигел Герреро, Сан Мигел (Таско де Аларкон)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Яңа Хребет

Яңа Хребет (рус. Новый Хребет) — Чиләбе өлкәсенең Мияс шәһәр округы составына керүче авыл.

# Яңа Хребет
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Яңа Хребет
## Сәгать поясы

Яңа Хребет Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Яңа Хребет
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез.
# Маннерсдорф-ан-дер-Рабниц

Маннерсдорф-ан-дер-Рабниц — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. Оберпуллендорф округы составына керә.

# Маннерсдорф-ан-дер-Рабниц
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 245 метр һәм 259 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Старыя Пышачы

Старыя Пышачы (белар. Старыя Пышачы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Крупский районында урнашкан авыл.

# Старыя Пышачы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Столець (Түбән Силезия воеводалыгы)

Столець — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Зомбковице-Слёнске гминасында урнашкан авыл.

# Столець (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Портико Калепио (Бергамо)

Портико Калепио — Италиянең Ломбардия төбәге Бергамо өязендә урнашкан торак пункт.

# Портико Калепио (Бергамо)
## Географиясе

Портико Калепио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Портико Калепио (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Савур

Савур (төр. Savur) — Төркия Җөмһүриятенең Мардин иленә караган бер шәһәре.
# Чаталчам (Рефахие)

Чаталчам (төр. Çatalçam) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Рефахие илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Адервьель-Пушерг

Адервьель-Пушерг (фр. Adervielle-Pouchergues) — Франциянең Югары Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Преселец

Преселец — Болгариянең Тырговиште өлкәсендә урнашкан авыл. Тырговиште (община) җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Преселец
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 283 метр биеклектә урнашкан.
# Серо Техон (Илиятенко)

Серо Техон — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ильятенко (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Серо Техон (Илиятенко)
## Географиясе

Серо Техон Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Серо Техон (Илиятенко)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Серо Техон (Илиятенко)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Возьники (Плонский повяты)

Возьники — Польшаның Мазовия воеводалыгы Плоньск гминасында урнашкан авыл.

# Возьники (Плонский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Лашапель-су-Шанеак

Лашапель-су-Шанеак (фр. Lachapelle-sous-Chanéac һәм фр. Peledru) — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
# Войковець

Войковець — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Хенцины гминасында урнашкан авыл.

# Войковець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Полдовка

Полдовка (чех. Poldovka) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Волфиржов районында урнашкан авыл.

# Полдовка
## Географиясе

Мәйданы — 0,22 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Полдовка
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Полдовка
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Полдовка
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 71 |
| 1880 | 56 |
| 1890 | 74 |
| 1900 | 66 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 63 |
| 1921 | 57 |
| 1930 | 38 |
| 1950 | 34 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 31 |
| 1970 | 14 |
| 1980 | 10 |
| 1991 | 4 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 3 |
| 2011 | 7 |
| 2021 | 2 |
# Чергеу-Маре

Чергеу-Маре — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. Чергеу коммунасына карый.

# Чергеу-Маре
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Златуша

Златуша — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. Божуриште җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Златуша
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 670 метр биеклектә урнашкан.
# Графлык

Графлык - кайбер илләрдә территориаль берәмлек, гадәттә - административ-территориаль берәмлек.
Башка илләрдәге кайбер тиңнәрнең исемләре өчен, Провинция мәкаләсен карагыз.
Калып:Илләрнең административ-территориаль берәмлекләр төрләре
# Зарудаве

Зарудаве (белар. Зарудаўе) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Мастовский районында урнашкан авыл.

# Зарудаве
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Хоцимино

Хоцимино — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Полянув гминаcында урнашкан авыл.

# Хоцимино
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# План де Гатика (Аютла де лос Либрес)

План де Гатика — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Аютла-де-лос-Либрес муниципалитеты составына керә.

# План де Гатика (Аютла де лос Либрес)
## Географиясе

План де Гатика Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# План де Гатика (Аютла де лос Либрес)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# План де Гатика (Аютла де лос Либрес)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Гаудичело (Авелино)

Гаудичело — Италиянең Кампания төбәге Ариано-Ирпино өязендә урнашкан торак пункт.

# Гаудичело (Авелино)
## Географиясе

Гаудичело Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Гаудичело (Авелино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Дешковице-Други

Дешковице-Други — Польшаның Люблин воеводалыгы Сулув гминаcында урнашкан авыл.

# Дешковице-Други
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Зельм

Зельм — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.

# Зельм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 60,41 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 111 метр һәм 58 метр биеклектә урнашкан.
# Белфри (Монтана)

Белфри — Америка Кушма Штатларының Монтана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Белфри (Монтана)
## Географиясе

Белфри халык санын алу урыны мәйданы — 4,450398 км², 4,450404 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1177 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Пазаркая (Тузлукчу)

Пазаркая (төр. Pazarkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Тузлукчу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# ELMO2

ELMO2 (ингл. Engulfment and cell motility 2 һәм Engulfment and cell motility protein 2) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# 433 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
433 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.

# 433 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:433 елда (б. э. к.) туганнар

# 433 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:433 елда (б. э. к.) вафатлар
# Сабаттус (Мэн)

Сабаттус — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сабаттус (Мэн)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1788 елда нигезләнгән.

# Сабаттус (Мэн)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 26,91 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 99 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Наимлер (Нурдагы)

Наимлер (төр. Naimler) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Нурдагы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Тушин (Паенчанский повяты)

Тушин — Польшаның Лодзь воеводалыгы Паенчно гминаcында урнашкан авыл.

# Тушин (Паенчанский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Уден-ле-Баве

Уден-ле-Баве (фр. Houdain-lez-Bavay) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Ольнуа-Эмери кантонына карый.
# Хаҗыахметлер (Дүзҗе)

Хаҗыахметлер (төр. Hacıahmetler) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Дүзҗе иле Дүзҗе илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Нугайбәк вулысы

Нугайбәк вулысы (тат. نوغايبەك ۋولىٰسىٰ) — Уфа губернасына һәм Башкортстан АССР-ына кергән административ-территориаль берәмлек.
Халык саны — 8728 кеше (1920); шуларның 68,5% — руслар, 15,9% — татарлар, 5,2% — башкортлар, 1,4% — чирмешләр.
Вулыс 1923 елда юкка чыгарылган.
# Улукөй (Инеболу)

Улукөй (төр. Uluköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Инеболу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Грачац (Врнячка Баня)

Грачац (серб. Грачац ) — Сербиянең Рашка округы Врнәчка-Банә җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Грачац (Врнячка Баня)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 264 метр биеклектә урнашкан.

# Грачац (Врнячка Баня)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Норт-Брукфилд (сан алу урыны, Массачусетс)

Норт-Брукфилд — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Норт-Брукфилд (сан алу урыны, Массачусетс)
## Географиясе

Норт-Брукфилд халык санын алу урыны мәйданы — 3,821553 км², 3,821552 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 266 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Мечешу-де-Жос (коммуна)

Мечешу-де-Жос — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.

# Мечешу-де-Жос (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 57,43 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Мечешу-де-Жос һәм Сепата авыллары урнашкан.
# Дженеси (Нью-Йорк)

Дженеси — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Дженеси (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре 16 апрель 1830 елда нигезләнгән.

# Дженеси (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 36,29 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 581 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гонсави-Жондове

һәм
Гонсави-Жондове — Польшаның Мазовия воеводалыгы Ястшомб гминасында урнашкан авыл.

# Гонсави-Жондове
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Санта Рита (Селая)

Санта Рита — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Селая муниципалитеты составына керә.

# Санта Рита (Селая)
## Географиясе

Санта Рита Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Санта Рита (Селая)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Санта Рита (Селая)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Кисәкчә (сүз төркеме)

* Тел белеме порталы
Аерым сүзләрнең яки җөмләләрнең мәгънәләренә өстәмә төсмер бирә торган сүз төркеме кисәкчә дип атала.
Кисәкчәләрнең күпчелеге, кушымчалар шикелле үк, алдагы сүзләр гармониясенә буйсына, ягъни, нинди сүз янында килүенә карап, калын һәм нечкә вариантта була. Мәсәлән: шулай ук, кичә ук; алма да, китап та, дәреслек тә, бүлмә дә; алма гына, бүлмә генә, китап кына, дәреслек кенә; барчы, килче; барсана, килсәнә.
Аерым сүзнең яки җөмләнең мәгънәсенә нинди өстәмә төсмер бирүләреннән чыгып, кисәкчәләр шартлы рәвештә 8 төркемчәгә бүленә.
# Сибсу

Сибсу (ингл. Sibsu) — Бутан дәүләтенең Самце дзонгхагында урнашкан авыл.

# Сибсу
## Географиясе

Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 434 метр биеклектә 26°59′50″ т. к. 88°54′00″ кб. о. координаталы буенча урнашкан.
# Кара-Елга

Кара-Елга ― Татарстандагы топоним.
* Кара-Елга ― Зәй районы авылы.
* Кара-Елга ― Кукмара районы авылы.
# (15460) Manca

(15460) Manca — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15460) Manca
## Тарихы

1998 елның 25 декабрендә А. Боаттини, Л. Тези тарафыннан Сан Марселло обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 YD10» саналган.
# Прапрече (Загоре-об-Сави)

Прапрече — Словениянең Загоре-об-Сави (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Прапрече (Загоре-об-Сави)
## Географиясе

Мәйданы — 0,43 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 368,9 метр биеклектә урнашкан.
# Смердяга

Смердяга (Смердянка) — Россия территориясеннән ага торган елга. Иваново өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вязьма елгасының уң ярыннан 16 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.

# Смердяга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уводь елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Ука кушылдыктары бассейны Мокша елгасы кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010301012110000033151
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110003315
* Бассейн коды — 09.01.03.010
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Фриера-де-Вальверде

Фриера-де-Вальверде (исп. Friera de Valverde) — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Фриера-де-Вальверде
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 19,93 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 719 метр биеклектә урнашкан.
# Раценцин

Раценцин — Польшаның Великопольское воеводалыгы Вежбинек гминасында урнашкан авыл.

# Раценцин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Җамбыл (Костанай районы)

Җамбыл (каз. Жамбыл) — Казакъстанның Костанай өлкәсендә урнашкан авыл.

# Җамбыл (Костанай районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# (17852) 1998 JN1

(17852) 1998 JN1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17852) 1998 JN1
## Тарихы

1998 елның 1 маенда NEAT проекты тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 JN1» саналган.