yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Асьенда Нуева (Тлапевала)

Асьенда Нуева — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Тлапеуала (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Асьенда Нуева (Тлапевала)
## Географиясе

Асьенда Нуева Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Асьенда Нуева (Тлапевала)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Асьенда Нуева (Тлапевала)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Азярыска

Азярыска (белар. Азярыска) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.

# Азярыска
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Мешеде

Мешеде — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.

# Мешеде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 218,5 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 260 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (19065) 3351 T-2

(19065) 3351 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19065) 3351 T-2
## Тарихы

1973 елның 25 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3351 T-2» саналган.
# Теакалко (Таско де Аларкон)

Теакалко — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Таско-де-Аларкон муниципалитеты составына керә.

# Теакалко (Таско де Аларкон)
## Географиясе

Теакалко Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Теакалко (Таско де Аларкон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Теакалко (Таско де Аларкон)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Фариноле

Фариноле (фр. Farinole) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Кап-Корс кантонына карый.

# Фариноле
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,76 км².
# Ляхмировице

Ляхмировице — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Крушвица гминаcында урнашкан авыл.

# Ляхмировице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Тилички

Тилички — Польшаның Любуш воеводалыгы Липинки-Лужыцке гминасында урнашкан авыл.

# Тилички
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Казото (Виченца)

Казото — Италиянең Венеция төбәге Педемонте өязендә урнашкан торак пункт.

# Казото (Виченца)
## Географиясе

Казото Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Казото (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Камполи-Аппенино

Камполи-Аппенино — Италиянең Лацио төбәгендә урнашкан коммуна. Фрозиноне провинциясе составына керә.

# Камполи-Аппенино
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 650 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Альвито, Броккостелла, Пескассероли, Пескосолидо, Поста-Фибрено, Сора һәм Виллаваллелонга коммуналары белән чиктәш.
# Сен-Бенуа-сюр-Мер

Сен-Бенуа-сюр-Мер (фр. Saint-Benoist-sur-Mer һәм фр. Bon-Marais) — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
# Мөнир Шаһиев

Шаһиев Мөнир Әхмәтҗан улы (2 февраль 1929 ел) — укытучы, совет һәм фирка органнары хезмәткәре, җәмәгатьче. Башкортстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре (1995), Коншак районының мактаулы гражданы (2000)

# Мөнир Шаһиев
## Биографиясе

Мөнир Әхмәтҗан улы Шаһиев 1929 елның 2 февралендә Чиләбе өлкәсенең Коншак районы Биктимер авылында туган. 1973 елда Чиләбе дәүләт педагогия институтын тәмамлый.
Яшүсмер егет 1943 елдан олылар белән беррәттән «Коммуна» колхозында (Солтанай авылы) төрле эшләрдә хезмәт сала.
1945-1989 елларда район мәктәпләрендә башлангыч сыйныфлар һәм тарих укытучысы, Күлмәк авыл советы рәисе, КПСС-ның Коншак район комитетының инструкторы, «Кояш» совхозы фирка комитеты секретаре була.
1993 елда Мөнир Әхмәтҗан улы Коншак районын торгызу буенча милли программаны эшләүчеләрнең берсе. Күп тапкырлар җәмәгать чараларын, шул исәптән Чиләбе өлкәсендә Башкорт мәдәнияте һәм иҗаты көннәрен үткәрүне, Чиләбедә, Уфада, Аргаяш районында һ.б. Коншак көннәрен, Сабантуй милли бәйрәмен, Коншак районы башлыгын дини общиналар җитәкчеләре белән очрашуны оештыра. Коншак, Бәгәрәктамак, Караболак, Халит авыл советларында хатын-кыз клубын, татар-башкорт мәдәни үзәкләрен (1990 нчы еллар башыннан аның рәисе була) оештыручыларның берсе. Татарларның 1-нче бөтендөнья конгрессы, башкортларның 1-нче бөтендөнья корылтае делегаты.
# Шойна (елга)

Шойна — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ак диңгез урнашкан. Елга озынлыгы 93 км.

# Шойна (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03030000312103000051486
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103005148
* Бассейн коды — 03.03.00.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Көчле тәэсир итешү

Көчле тәэсир итешү яки төш тәэсир итешүе (төсле тәэсир итешү) (tat.lat. Köçle tä'sir iteşü) - физиканың дүрт фундаменталь тәэсир итешүнең берсе. Көчле тәэсир итешүдә кварклар, глюоннар һәм алардан төзелгән кисәкчекләр - адроннар (барионнар, мезоннар) катнашалар. Көчле тәэсир итешү атом төшенең төзелеше өчен җаваплы.
Көчле тәэсир итешү атом төше эчендә, аның зурлыгы масштабында тәэсир итә, кварклар арасында (адроннар эчендә) бәйләнеш өчен һәм нуклоннар арасында атом төшләре эчендә (шул исәптә протоннар, нейтроннар арасында) тартыш өчен җаваплы була.
Атом төше эчендә $~{r_{0}}~{\approx }~{10^{-15}}$ м аралыгында, атом төшен төзүче нуклоннар арасында көчле тәэсир итешү бик зур һәм аларның (мәсәлән протоннар арасында) электромагнит этешен игътибар итмичә була.
Яхшы якынлык белән ике нуклон потенциаль тәэсир итешүе функциясен киләсе тигезләмә тасвирлый:
    $~U(r)=-k{\frac {{\rm {exp}}(-r/{r_{0}})}{r}}$
$~k~-$ көчле тәэсир итешү константасы (гадәттә $~1$ алына)
Шушы функция Юкава потенциалы дип йөртелә
ул $~{r_{0}}$ аралыкта бик кечкенә инде.
Атом төше радиусы болай билгеләнеп була:
    $~R={r_{0}}{A^{1/3}}$
биредә $~A~-$ атом төше эчендә нуклоннар саны.

# Көчле тәэсир итешү
## Квант хромодинамикасы - көчле тәэсир итешү теориясе

Көчле тәэсир итешүне квант хромодинамикасы тасвирлый.
Аның төп нигезләре:
* Һәрбер кварк квант санына - төскә ия була.
* Төсле кварк фәзасында унитар әйләнү инвариантлыгы бар (SU(3) төркеме)
* Килеп чыккан калибрлау кыры - кварклар тәэсир итешүен тасвирлый
* Шушы калибрлау кыры квантлана, аның кванты - глюон
* Бәйсез глюоннар кырлары саны - 8
* Глюоннар төс белән тәэсир итә
* Көчле тәэсир итешү константасы ераклык артканда - арта, ераклык кимегәндә - кими
* Конфайнмент (кварк җибәрмәве) - бер кварк икенчесеннән 10⁻¹⁵ м зуррак аралыгында ераклаша алмый, ләкин төссез кварклар ераклаша ала (глюон кыры тотмый). Шулай итеп ирекле төсле кварк булмый, аларның төссез комбинациясе гена була.
Конфайнмент радиусын арттырып ераклашкан адроннар глюоннар алмашуы исәбенә түгел, ә бүтән адроннар алмашуы ярдәмендә тәэсир итә ала. Шулай итеп, түбән энергиядә көчле тәэсир итешү пи-мезон алмашуы ярдәмендә була, шушы калдык көчле тәэсир итешү булып тора. Шулай протоннар һәм нейтроннар атом төшендә тартышалар һәм атом төшен төзиләр.
Атом төше таркалганда, көчле тәэсир итешү энергиясе иреккә чыга - чылбырлы реакция башлана. Реакция атом шартлавына китерергә мөмкин, бу принцип атом бомбасында кулланыла. Ияләштерелгән чылбырлы реакция атом электростанциясендә атом-төш энергиясен чыгару өчен кулланыла. Ике очракта да көчле тәэсир итешү энергиясе файдаланыла.
# Черноусова (Каменски шәһәр округы)

Черноусова (рус. Черноусова) — Свердловск өлкәсенең Каменск шәһәр округы составына керүче авыл.

# Черноусова (Каменски шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Черноусова (Каменски шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (87%), татарлар (5%), арлар (6%).
# Ченто

Ченто — Италиянең Эмилия-Романья төбәгендә урнашкан коммуна. Феррара провинциясе составына керә.

# Ченто
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 15 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бондено, Кастелло-д'Арджиле, Кревалькоре, Финале-Эмилия, Пьеве-ди-Ченто, Сан-Джованни-ин-Персичето һәм Terre del Reno коммуналары белән чиктәш.
# Скородум (Коми)

Скородум (рус. Скородум) — Коми Республикасының Усть-Кулом районында урнашкан авыл.

# Скородум (Коми)
## Климат

Скородум климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Скородум (Коми)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (97%).
# Heclaw

Heclaw (inglizçä hedge - iminiät) - ikençe bazarda bäyälär xätärennnän zararnı qaplaw öçen berençe bazarda satu-alu kileşüen açu (tigez qarşı pozitsiä).
Ğädättä Heclaw - bazarda bäyälär üzgäreşläre xätären iminiät itü maqsatınnan yasala.
Yış qına heclaw fyuçers kontraktları yärdämendä yasala.
Berençe tapqır Çikago tawar birjalarında qullanıla başlağan.
Heclaw öçen şulay uq optsion häm forward kileşüläre qullanıla.
* Alu heclawı - ozaq hec yäki aluçınıñ hecı dip yörtelä
* Satu heclawı - qısqa hec yäki satuçınıñ hecı dip yörtelä
Heclaw töp maqsatı: aktsiälär, tawar aktivları, valütalar, protsent xaqları bazarlarında bäyälär naçar üzgäreşlärennän saqlanu.

# Heclaw
## Misal

Gazprom aktsiäse iäse bäyäläre töşüennän saqlanır öçen put optsionnı ala yäki Gazprom aktsiäsenä fyuçersnı sata (qısqa pozitsiä), şulay itep bäyälär töşüennän saqlana.
# Иванки (Подлясье воеводалыгы)

Иванки — Польшаның Подлясье воеводалыгы Нарев гминасында урнашкан авыл.

# Иванки (Подлясье воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Дендермонде

Дендермонде (нид. Dendermonde, фр. Termonde) — Бельгиянең Көнчыгыш Фландрия правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Дендермонде
## Тарих

Беренче тапкыр 1087 елда телгә алына.

# Дендермонде
## Кардәш шәһәрләр

* Нинбург (Везер), Германия
* Тыргу-Нямц, Румыния
# Чигдемтепе (Пазарҗык )

Чигдемтепе (төр. Çiğdemtepe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Пазарҗык илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Мегура (Вранча)

Мегура — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. Жития (коммуна) коммунасына карый.

# Мегура (Вранча)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 634 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сантаквин (Юта)

Сантаквин — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.

# Сантаквин (Юта)
## Тарихы

Сантаквин шәһәре 1851 елда нигезләнгән.

# Сантаквин (Юта)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 26,430805 км², 26,912105 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1519 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Сент-Игнас (Мичиган)

Сент-Игнас — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан шәһәр.

# Сент-Игнас (Мичиган)
## Тарихы

Сент-Игнас шәһәре 1671 елда нигезләнгән.

# Сент-Игнас (Мичиган)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 6,962793 км², 6,962782 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 179 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Яснэг

Яснэг (рус. Яснэг) — Коми Республикасының Сыктывдин районында урнашкан авыл.

# Яснэг
## Климат

Яснэг климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Яснэг
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (34%), руслар (54%), украиннар (8%).
# Ломас Бланкас (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)

Ломас Бланкас — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коауаютла-де-Хосе-Мария-Исасага муниципалитеты составына керә.

# Ломас Бланкас (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Географиясе

Ломас Бланкас Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ломас Бланкас (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ломас Бланкас (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# 85 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) — I гасыр — II гасыр :
Хронологик таблица :
85 ел (б. э к.) — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.

# 85 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:85 елда (б.э.к.) туганнар

# 85 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:85 елда (б.э.к) вафатлар
# Азярок

Азярок (белар. Азярок) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.

# Азярок
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Монсо-ан-Бессен

Монсо-ан-Бессен (фр. Monceaux-en-Bessin) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# 181 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) — I гасыр :
Хронологик таблица :
181 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.

# 181 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:181 елда (б. э. к.) туганнар

# 181 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:181 елда (б. э. к.) вафатлар
# Пихнешть

Пихнешть — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. Арсура (коммуна) коммунасына карый.

# Пихнешть
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 141 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вираго (Тревизо)

Вираго — Италиянең Венеция төбәге Кавазо-дель-Томба өязендә урнашкан торак пункт.

# Вираго (Тревизо)
## Географиясе

Вираго Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Вираго (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Моксвилл (Төньяк Каролина)

Моксвилл — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Моксвилл (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Моксвилл (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 19,55 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 271 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Товаменсинг-Трейлс (Пенсильвания)

һәм
Товаменсинг-Трейлс — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Товаменсинг-Трейлс (Пенсильвания)
## Географиясе

Товаменсинг-Трейлс халык санын алу урыны мәйданы — 16,141708 км², 16,141712 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1810 Фут биеклектә урнашкан.
# Су (округ, Айова)

Су — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ориндж-Сити шәһәре.

# Су (округ, Айова)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1851 елда оештырыла.

# Су (округ, Айова)
## Территориясе

Округ мәйданы 1989 км² тәшкил итә.
# Баровка (Касцюковицкий районы)

Баровка (белар. Бароўка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Касцюковицкий районында урнашкан авыл.

# Баровка (Касцюковицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Монтиселло (Юта)

Монтиселло — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.

# Монтиселло (Юта)
## Тарихы

Монтиселло шәһәре 1887 елда нигезләнгән.

# Монтиселло (Юта)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 9,37269 км², 11,577597 км² (1 апрель 2010), 9,490065 км² (1 апрель 2020). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2155 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Карсин

һәм
Карсин — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Карсин гминасында урнашкан авыл.

# Карсин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Засад

Засад (серб. Засад) — Сербиянең Рашка округы Кралево җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Засад
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 703 метр биеклектә урнашкан.

# Засад
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Пертовка

Пертовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Усолка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.

# Пертовка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300412103000033133
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003313
* Бассейн коды — 03.02.03.004
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Йигитлер (Елдызэли)

Йигитлер (төр. Yiğitler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Елдызэли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лисаково (Серпецкий повяты)

Лисаково — Польшаның Мазовия воеводалыгы Гоздово гминасында урнашкан авыл.

# Лисаково (Серпецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Уоллес (округ, Канзас)

Уоллес — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Шарон-Спрингс шәһәре.

# Уоллес (округ, Канзас)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1859 елда оештырыла.

# Уоллес (округ, Канзас)
## Территориясе

Округ мәйданы 2367 км² тәшкил итә.
# Нидердорла

Нидердорла (алман. Niederdorla) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Нидердорла
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,64 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 203 метр биеклектә урнашкан.
# Тети Баньоло (Торино)

Тети Баньоло — Италиянең Пьемонт төбәге Кариньяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Тети Баньоло (Торино)
## Географиясе

Тети Баньоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Тети Баньоло (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# SERPINI2

SERPINI2 (ингл. Serpin family I member 2 һәм Serpin I2) — кешенең 3-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# HD174293

HD174293 — Көньяк таҗ йолдызлыгында урнашкан A3mA7-F2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,3 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Аннвиль-сюр-Си

Аннвиль-сюр-Си (фр. Anneville-sur-Scie һәм фр. Anneville) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Дештна (Бланско)

Дештна (чех. Deštná) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Босковице, Бланско һәм Босковице районында урнашкан авыл.

# Дештна (Бланско)
## Географиясе

Мәйданы — 3,292135 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 442 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Дештна (Бланско)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Дештна (Бланско)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Дештна (Бланско)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 328 |
| 1880 | 367 |
| 1890 | 375 |
| 1900 | 390 |
| 1910 | 411 |
| 1921 | 375 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 403 |
| 1950 | 315 |
| 1961 | 276 |
| 1970 | 273 |
| 1980 | 272 |
| 1991 | 217 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 239 |
| 2014 | 223 |
| 2016 | 224 |
| 2017 | 226 |
| 2018 | 230 |
| 2019 | 230 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 229 |
| 2021 | 222 |
| 2021 | 223 |
| 2022 | 213 |
| 2023 | 214 |
| 2024 | 214 |
# Сан Франсиско (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)

Сан Франсиско — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Долорес-Идальго муниципалитеты составына керә.

# Сан Франсиско (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Географиясе

Сан Франсиско Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Франсиско (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Франсиско (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.