yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Natsi Almaniädä kitaplarnı yandıru

Natsist Almaniäsendä kitaplarnı yandıru - Natsist Almaniäseneñ xäkimiäte ütkärgän natsist-sotsializm fikerlänenä turı kilmägän kitaplarnı yandıru çaraları.

# Natsi Almaniädä kitaplarnı yandıru
## Tarix

1933 yılda natsional-sotsialistlar Almaniä xäkimiätenä kilgännän soñ, yähüdlär, marksistlar, patsifistlarnı ezärlekläw başlana.
1933 yılnıñ mart-oktäberenä qädär Almaniä 70 şähärendä kitaplar yandırıla.
Yandırularnıñ töp oyıştıruçıları - Propaganda ministrlığı, Alman studentlar Berlege, Hitleryugend oyışmaları.
1933 yılnıñ 10 mayında Berlinnıñ Opera mäydanında (Operplanz) berniçä distä meñ kitap yandırıla. Çaralar "alman ruxlı bulmağan köçlärgä qarşı köräş" (Aktion wider den undeutschen Geist) qısalarında uzğan.

# Natsi Almaniädä kitaplarnı yandıru
## Yazuçılar

Yandırılğan kitaplar avtorları arasında - Erix Mariä Remark, İsaak Babel, Bertold Brext, Buxarin, Yaroslav Gaşek, Maksim Gorkiy, Mixail Zoşçenko, İlya İlf, Yev. Petrov, Tomas Mann, Cek London, Lenin, Lion Feyxtvanger, Herbert Wells, Lev Trotskiy, Lidiä Säyfullina, Valentin Katayev, Con Rid häm küp başqa mäşhür ädiplär.

# Natsi Almaniädä kitaplarnı yandıru
## İstälek

1947 yıldan Almaniädä 10 mayda Kitap köne bilgeläp ütkärelä.
1995 yılda Bebelplats mäydanında "Yandırılğan kitaplarğa häykäl" quyıla. Häykäl yanındağı taqtada yazılğan:
* Kitaplarnı yandırğan urında soñraq keşelär dä yandırıla.
* Henrix Heyne "Almansor"
* Das war ein Vorspiel nur, dort, wo man Bücher
* Verbrennt, verbrennt man auch am Ende Menschen.
# Патерсдорф

Патерсдорф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Патерсдорф
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Патерсдорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 503 метр биеклектә урнашкан.
# Шәмәтүк

Шәмәтүк (әзери. Şəmətük) — Әзербайҗанның Астара районына караган авыл.
# Хьюстон (округ, Теннесси)

Хьюстон — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Эрин шәһәре.

# Хьюстон (округ, Теннесси)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1871 елда оештырыла.

# Хьюстон (округ, Теннесси)
## Халкы

2019 елда халык саны 8134 кеше тәшкил иткән.

# Хьюстон (округ, Теннесси)
## Территориясе

Округ мәйданы 536 / 518 км² тәшкил итә.
# (8982) Орешек

(8982) Орешек (лат. Oreshek) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8982) Орешек
## Тарихы

1973 елның 25 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 SQ3» саналган.
# Авиллер (Мёрт һәм Мозель)

Авиллер (фр. Avillers) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.

# Авиллер (Мёрт һәм Мозель)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,16 км².
# (1918) Эгийон

(1918) Эгийон (лат. Aiguillon) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1918) Эгийон
## Тарихы

1968 елның 19 октябрендә G. Soulié тарафыннан Бордо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1968 UA» саналган.
# Сен-Пе-де-Бигор (кантон)

Сен-Пе-де-Бигор — Франциянең Югары Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Ба-Льё

Ба-Льё (фр. Bas-Lieu) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Фурми кантонына карый.
# Нгарка-Марета-Яха (Ясавэй-Яха кушылдыгы)

Нгарка-Марета-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ясавэй-Яха елгасының уң ярыннан 165 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 32 км.

# Нгарка-Марета-Яха (Ясавэй-Яха кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15010000112115300038143
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115303814
* Бассейн коды — 15.01.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Евалак (Әртә шәһәр округы)

Евалак (рус. Евалак) — Свердловск өлкәсенең Әртә шәһәр округы составына керүче авыл.

# Евалак (Әртә шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Евалак (Әртә шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (45%), чирмешләр (55%).
# Ворбусе

Ворбусе (эст. Vorbuse) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
# Пууги

Пууги (эст. Puugi) — Эстониянең Пылвамаа өязендә урнашкан авыл.
# Портленд (Монро, Висконсин)

Портленд — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Портленд (Монро, Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 35,9 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 367 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Далаклы (Ортаҗа)

Далаклы (төр. Dalaklı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Ортаҗа илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (2260) Неоптолем

(2260) Неоптолем (лат. Neoptolemus) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2260) Неоптолем
## Тарихы

1975 елның 26 ноябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 WM1» саналган.
# Юсуфушагы (Эврен)

Юсуфушагы (төр. Yusufuşağı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Эврен илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Лидо ди Спина (Ферара)

Лидо ди Спина — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Комаккьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Лидо ди Спина (Ферара)
## Географиясе

Лидо ди Спина Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Лидо ди Спина (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Девепынары (Муҗур)

Девепынары (төр. Devepınarı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Муҗур илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Буй (Докшыцкий районы)

Буй (белар. Буй) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Докшицкий районында урнашкан авыл.

# Буй (Докшыцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# (10138) Ohtanihiroshi

(10138) Ohtanihiroshi (лат. Ohtanihiroshi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10138) Ohtanihiroshi
## Тарихы

1993 елның 16 сентябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 SS1» саналган.
# Палата

Палата — Италиянең Молизе төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.

# Палата
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Дорментис

Дорментис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пернамбуку штатына карый.

# Дорментис
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1537,588 км².
# Султание (Сома)

Султание (төр. Sultaniye) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Сома илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Стомина

Стомина (белар. Стоміна) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шаркавшчынский районында урнашкан авыл.

# Стомина
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Рослева

Рослева (белар. Рослева) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.

# Рослева
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Шёнтайхен

Шёнтайхен (алман. Schönteichen) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Шёнтайхен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 45,05 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 222 метр биеклектә урнашкан.
# Таверна Равиндола (Изерния)

Таверна Равиндола — Италиянең Молизе төбәге Монтаквила өязендә урнашкан торак пункт.

# Таверна Равиндола (Изерния)
## Географиясе

Таверна Равиндола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Таверна Равиндола (Изерния)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Компьен солыхы

Компьен солыхы — Алмания һәм Франция арасында имзаланган солых (килешү).
* Беренче Компьен солыхы (Компьен солыхы (1918))
* Икенче Компьен солыхы (Компьен солыхы (1940))
# NGC 5755

NGC 5755 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5755
## Тарихы

Әлеге галактика 1878 елда инглиз астрономы Lawrence Parsons тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 182.88 см (72 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Геленув-Слупский

Геленув-Слупский — Польшаның Мазовия воеводалыгы Щавин-Косцельны гминасында урнашкан авыл.

# Геленув-Слупский
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вакытлы татар матбугаты (әлбум)

Вакытлы татар матбугаты (әлбум) — 1905-1925 елларда татар телендә нәшер ителгән вакытлы матбугат басмаларының аннотацияләнгән библиографик күрсәткече. 1926 елда Казанның «Гажур» нәшриятында дөнья күрә. Төзүчесе — Исмәгыйль Рәмиев.
# Куръя

Куръя (рус. Куръя) — Коми Республикасының Троицко-Печорск районында урнашкан авыл.

# Куръя
## Климат

Куръя климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Куръя
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (10%), руслар (82%), украиннар (8%).
# Тэльман (Брагинский районы)

Тэльман (белар. Тэльман) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Брагинский районында урнашкан авыл.

# Тэльман (Брагинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Сорси-Ботемон

Сорси-Ботемон (фр. Sorcy-Bauthémont) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Новьон-Порсьен кантонына карый.

# Сорси-Ботемон
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11.14 км².
# Валавуар

Валавуар (фр. Valavoire) — Франциянең Югары Прованс Альплары департаментына караган коммуна, Ла-Мот-дю-Кер кантонына карый.

# Валавуар
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 16,81 км².
# Пян де Вали (Рьети)

Пян де Вали — Италиянең Лацио төбәге Риети өязендә урнашкан торак пункт.

# Пян де Вали (Рьети)
## Географиясе

Пян де Вали Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Пян де Вали (Рьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 1494

NGC 1494 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1494
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Сарыдам (Сиверек)

Сарыдам (төр. Sarıdam) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Чолпон (кратер)

Чолпон (лат. Cholpon) — Венера планетасының 40° к. к. 290° кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры озынлыгы якынча 6.3 километр булган, кратеры.

# Чолпон (кратер)
## Исеме

Чолпон кратеры шундый ук атлы хатын-кыз исем-фамилиясеннән чыгып аталган.
# IC 3082

IC 3082 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем .

# IC 3082
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда 2MASX J12161209+2350319 һәм LEDA 1694700 буларак та сурәтләнә.
# 37-nçe SSnıñ «Lüttsov» irekle kavaleriä diviziäse

37-nçe SSnıñ «Lüttsov» irekle kavaleriä diviziäse (alman. 37. SS-Freiwilligen-Kavallerie-Division "Lützow") — Vaffen-SS ğäskärläre sostavında kavaleriä diviziäse, İkençe bötendönya suğışı axırında xärbi xäräkätlärdä qatnaşqan.

# 37-nçe SSnıñ «Lüttsov» irekle kavaleriä diviziäse
## Tarixı
### Formalaştıru

Bu diviziäne formalaştıru 1945 yılnıñ 2 fevralendä iğlan itelgän, ämmä çınlıqta formalaştıruğa 20 fevraldä genä kereşkännär. Diviziä üzeneñ isemen berençe irekle korpuslarnıñ bersen oyıştıruçı Adolf fon Luttsov familiäse buyınça alğan. Diviziä öçen nigez bulıp Budapeştta yuq itelgän SSnıñ 8-nçe häm 22-nçe kavaleriä diviziäläreneñ zapas çastläre häm Pragadağı artilleriä mäktäbe kursantları bulğan. Diviziäne formalaştıru Bratislava rayonında uzğan, anda şulay uq Budapeşttan özeklek waqıtında isän qalğan SS kavaleriäse qaldıqları kilgän. Teoretik räweştä diviziä sostavında öç kavaleriä polkı, artilleriä divizionı häm yärdäm itü çastläre bulırğa tieş. Şäxsi sostav häm waqıt citmäw bu çastka tulı xoquqlı SS diviziäsenä äverelergä mömkinlek birmägän.

# 37-nçe SSnıñ «Lüttsov» irekle kavaleriä diviziäse
## Tarixı
### Suğış yulı

Mart başında diviziäneñ çastläre Macarstanğa, Komarno rayonına küçerelgän. Macarstandan çigeneştän soñ diviziä ike xärbi törkemgä — «Keytel» häm «Amayzer» — bülengän. Berençe törkem SSnıñ 6-nçı tank armiäsenä buysınğan häm anıñ belän bergä Venanı saqlawda qatnaşqan. İkençe törkem 1945 yılnıñ aprelendä 96-nçı pexota diviziäse yanında eş itkän häm annarı Budveysqa çigengän. Ber törkem amerikalılarğa, ikençese Qızıl Armiägä birelgän.

# 37-nçe SSnıñ «Lüttsov» irekle kavaleriä diviziäse
## Suğış xäräkätläre rayonnarı

* Macarstan (fevral — may 1945).

# 37-nçe SSnıñ «Lüttsov» irekle kavaleriä diviziäse
## Diviziä komandirları

* Valdemar Fegeläyn (fevral — mart 1945)
* Karl Gezele (mart — may 1945)
# Таһир Ахунҗанов

Таһир Ахунҗанов (псевдонимы Таһир Таһиров) (рус. Тагир Ахунзянов) – Башкортстанның күренекле дәүләт һәм коммунистлар фиркасе әһеле, язучы, тарих фәннәре кандидаты.

# Таһир Ахунҗанов
## Тәрҗемәи хәле

Таһир Исмәгыйль улы Ахунҗанов Бишбүләк районының Муса авылында туып-үскән. 1941 елны Бәләбәй педагогия училищесын тәмамлаганнан соң, үз авылында башлангыч мәктәптә, аннары Ново-Васильевка авылында җидеелык мәктәптә укыта. Бөек Ватан сугышында катнаша. Аннан исән-сау әйләнеп кайткач, Усак-Кичүдә директор булып эшли. Соңрак Бишбүләк райкомының ВЛКСМ секретаре итеп сайлана.

# Таһир Ахунҗанов
## Тәрҗемәи хәле
### Фирка эшендә

1948-50 елларда КПСС өлкә комитеты каршындагы партия мәктәбендә укый. КПСС Үзәк Комитеты каршындагы иҗтимагый фәннәр академиясендә белем ала. 1961-63 елларда тарих фәннәре кандидаты Ахунҗанов КПССның Башкортстан өлкә комитетында фән һәм мәгариф буенча бүлек җитәкчесе итеп билгеләнә. 1964-67 елларда - «Кызыл таң» республика гәзите баш мөхәррире булып эшли.
1967-1987 елларда – КПССның Башкортстан өлкә комитеты секретаре. Югары Советның VI-X чакырылышларында депутат итеп сайлана. Обкомдагы хезмәт еллары республика белән Мидхәт Шакиров җитәкчелек иткән чорга туры килә. Ахунҗанов аның төркемендә идеологик көрәш, шул исәптән мәдәният, сәнгать өчен җавап тота.
1987 елның 6 июнь көнне КПССның Башкортстан обкомы пленумында Мидхәт Шакиров кылган күпсанлы хокук бозулар өчен урыныннан алынган. Үзәк Комитет үткәргән тикшерү нәтиҗәләре буенча «хуҗа»ның иң якын кулдашлары арасында Ахунҗанов та вазифасыннан алына.

# Таһир Ахунҗанов
## Иҗади эше

Таһир Таһиров буларак билгеле булган язучы, драматург. «Галия», «Күке саннарын ишетәм», «Буранлы өч көн», «Лейтенантлар» исемле повестьлар һәм хикәяләр китаплары, шулай ук вакытлы матбугат тарихы буенча берничә монография һәм брошюралар авторы. «Галия» пьесасы Башкорт академия театры сәхнәсендә зур уңыш белән уйнала.
Кандидатлык хезмәте Башкортстан матбугаты тарихына багышланган.

# Таһир Ахунҗанов
## Хәтер

* 2024 ― Бишбүләк районы үзәкләштерелгән китапханәләр системасының Усак-Кичү авылы модельле китапханә-филиалына исеме бирелгән.
# Таргоне-Критули

Таргоне-Критули — Польшаның Подлясье воеводалыгы Завады гминасында урнашкан авыл.

# Таргоне-Критули
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Перрье-ан-Бофисель

Перрье-ан-Бофисель (фр. Perriers-en-Beauficel) — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
# Аройо Ондо дел Фресно (Херекуаро)

Аройо Ондо дел Фресно — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Херекуаро муниципалитеты составына керә.

# Аройо Ондо дел Фресно (Херекуаро)
## Географиясе

Аройо Ондо дел Фресно Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Аройо Ондо дел Фресно (Херекуаро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Аройо Ондо дел Фресно (Херекуаро)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Берлек (Целиноград районы)

Берлек (каз. Бірлік) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Берлек (Целиноград районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Хмелевая (Киров өлкәсе)

Хмелевая (рус. Хмелевая) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.

# Хмелевая (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Хмелевая (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Хмелевая (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Хмелевая (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Норт-Кроус-Нест (Индиана)

Норт-Кроус-Нест — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Норт-Кроус-Нест (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Норт-Кроус-Нест (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,167262 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 238 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сан-Педру-дас-Мисойнс

Сан-Педру-дас-Мисойнс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Сан-Педру-дас-Мисойнс
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 83,148 км².
# Гранжейру

Гранжейру — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.

# Гранжейру
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 100,135 км².
# Шаһпаз (Чорлу)

Шаһпаз (төр. Şahpaz) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Чорлу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Лецкань (коммуна)

Лецкань — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан коммуна.

# Лецкань (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 58,55 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 81 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Лецкань, Богонос, Коджаска һәм Кукутень (Лецкань, Ясси) авыллары урнашкан.
# 1 Дечембрие (Васлуй)

1 Дечембрие — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. Банка (коммуна) коммунасына карый.

# 1 Дечембрие (Васлуй)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 78 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Пётр Токарев

Петр Токарев (18 октябрь 1945 ел — 29 сентябрь 2012 ел) — җырчы, педагог, югары мәктәп укытучысы. 1975-2000 елларда Башкорт дәүләт опера һәм балет театры солисты. Башкортстан Республикасының халык артисты (1995).

# Пётр Токарев
## Биографиясе

Петр Михайлович Токарев 1945 елның 18 октябрендә ТАССРның Минзәлә шәһәрендә туа.
Казан музыка училищесында укый. 1973 елда Свердловск шәһәрендә Җаек консерваториясен (педагогы Я. Х. Вутирас) отличие белән тәмамлый.
Консерватория тәмамлаганнан соң, Пермь опера һәм балет театрында, 1975-2000 елларда — Башкорт дәүләт опера һәм балет театрында, аннары Магнитогорск опера һәм балет театрында укыта.
Ялгыз җырлау кафедрасы доценты буларак, М. И. Глинка исемендәге Магнитогорск дәүләт консерваториясендә белем бирә.
Җырчылар, ССРБ-ның халык артистлары А. Ф. Ведерников, Т. А. Милашкина, Е. С. Мирошниченко, А. А. Эйзеннар белән чыгыш ясый. Россия буйлап, Германиядә, Польшада, Чехословакиядә, Италиядә (Ла-Скала) гастрольләрдә була.
Спорт белән шөгыльләнә, Волейбол һәм Чаңгы спорты буенча беренче разрядка ия, Дзюдо көрәше буенча спорт мастеры.

# Пётр Токарев
## Опера партияләре

Рус, итальян, француз, башкорт, татар, грузин телләрендә 60 ка якын опера партиясе, шул исәптән Фигаро партиясен («Севильский цирюльник», Дж. Россини); Онегин («Евгений Онегин» П. И. Чайковский); Альфио («Сельская честь» П Масканья); Эскамильо («Кармен», Ж. Бизе); Жермон («Травиата», Дж. Верди); граф Орлов «Летучая мышь» һәм башка партияләр башкара.

# Пётр Токарев
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Башкорт АССРның атказанган артисты (1986).
* Башкортстан Республикасының халык артисты (1995).
* Дзюдо буенча спорт мастеры.

# Пётр Токарев
## Өстәмә мәгълүмат

* Гаиләсе: хатыны Галина Адхамовна Павлова, кызы — Елена Токарева.
# Бейлер (Элмалы)

Бейлер (төр. Beyler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Элмалы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Рубаники (Ушацкий районы)

Рубаники (белар. Рубанікі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Ушацкий районында урнашкан авыл.

# Рубаники (Ушацкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Ауль

Ауль — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Ауль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,17 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 115 метр биеклектә урнашкан.
# Уезд (Кунштат)

Уезд (чех. Újezd) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Кунштат районында урнашкан авыл.

# Уезд (Кунштат)
## Географиясе

Мәйданы — 2,603 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Уезд (Кунштат)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Уезд (Кунштат)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Уезд (Кунштат)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 198 |
| 1880 | 204 |
| 1890 | 262 |
| 1900 | 312 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 325 |
| 1921 | 332 |
| 1930 | 325 |
| 1950 | 283 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 0 |
| 1970 | 261 |
| 1980 | 234 |
| 1991 | 233 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 251 |
| 2011 | 262 |
| 2021 | 288 |
# (1662) Хофман

(1662) Хофман (лат. Hoffmann) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1662) Хофман
## Тарихы

1923 елның 11 сентябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «A923 RB» саналган.