yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# (14354) Kolesnikov

(14354) Kolesnikov — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14354) Kolesnikov
## Тарихы

1987 елның 21 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 QX7» саналган.
# PAIP2B

PAIP2B (ингл. Poly(A) binding protein interacting protein 2B) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Миневци

Миневци — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. Елена җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Миневци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 457 метр биеклектә урнашкан.
# Сен-Лифар

Сен-Лифар (фр. Saint-Lyphard) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Луара департаментында урнашкан.
# Деттинген-ам-Иллере

Деттинген-ам-Иллере (алман. Dettingen an der Iller) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Деттинген-ам-Иллере
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11,14 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 545 ± 1 метр һәм 542 метр биеклектә урнашкан.
# Бюгараш

Бюгараш (фр. Bugarach) — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
# Вурберк

һәм
Вурберк — Словениянең Дуплек (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Вурберк
## Географиясе

Мәйданы — 4,98 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 242 метр биеклектә урнашкан.
# Уерта Убалдо Мурильо Баланзар (Акапулко де Хуарез)

Уерта Убалдо Мурильо Баланзар — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Акапулько-де-Хуарес муниципалитеты составына керә.

# Уерта Убалдо Мурильо Баланзар (Акапулко де Хуарез)
## Географиясе

Уерта Убалдо Мурильо Баланзар Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Уерта Убалдо Мурильо Баланзар (Акапулко де Хуарез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Уерта Убалдо Мурильо Баланзар (Акапулко де Хуарез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Амиейра (Портел)

Амиейра — Португалиянең Эвора округына керә торган фрегезия. Портел (Португалия) муниципалитетына карый.

# Амиейра (Портел)
## Географиясе

Мәйданы — 98,36 км².
# Даржево (Грифицкий повяты)

һәм
Даржево — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Бройце гминаcында урнашкан авыл.

# Даржево (Грифицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# HD102590

HD102590 — Әсәт йолдызлыгында урнашкан A9V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,18 ± 0,41, 5,8906 ± 0,0025, 5,269 ± 0,019, 5,162 ± 0,016 һәм 5,115 ± 0,018 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# C5orf34

C5orf34 (ингл. Chromosome 5 open reading frame 34) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гарагуллар

Гарагуллар (әзери. Qaraqullar) — Әзербайҗанның Дашкәсән районына караган авыл.
# Бочки-Сьвидрово

һәм
Бочки-Сьвидрово — Польшаның Подлясье воеводалыгы Граево гминасында урнашкан авыл.

# Бочки-Сьвидрово
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Акдамар (Акчаабат)

Акдамар (төр. Akdamar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Акчаабат илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Халыкара тынычлык көне

Халыкара тынычлык көне (ингл. International Day of Peace, фр. Journée internationale de la paix, рус. Международный день мира) — 21 сентябрь көнне билгеләнгән БМО көне. 2002 елдан бирле билгеләнә. БМО Генераль Ассамблеясенең 36нчы сессиясендә расланды.
Бу көнне бөтен илләргә сугыштан һәм ут ачудан туктарга тәкъдим ителә.
# (20549) 1999 RH110

(20549) 1999 RH110 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20549) 1999 RH110
## Тарихы

1999 елның 8 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RH110» саналган.
# Бульяк

Бульяк (фр. Bouliac) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# EPPIN

EPPIN (ингл. Epididymal peptidase inhibitor) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Андрес Эрнандез Хуарез (Саламанка)

Андрес Эрнандез Хуарез — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Саламанка муниципалитеты составына керә.

# Андрес Эрнандез Хуарез (Саламанка)
## Географиясе

Андрес Эрнандез Хуарез Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Андрес Эрнандез Хуарез (Саламанка)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Андрес Эрнандез Хуарез (Саламанка)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Алтынкум (Силван)

Алтынкум (төр. Altınkum) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Силван илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Монкасен

Монкасен (фр. Moncassin) — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
# Дофтяна (коммуна)

Дофтяна — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан коммуна.

# Дофтяна (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 173,98 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 325 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Дофтяна, Богата, Кукуець (Дофтяна, Бакеу), Хегиак (Дофтяна, Бакеу), Ларга, Сяка һәм Штефан-Воде авыллары урнашкан.
# Пчелинская

Пчелинская (рус. Пчелинская) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.

# Пчелинская
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Пчелинская
## Сәгать поясы

Пчелинская Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Пчелинская
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Бенчин (Кече Польша воеводалыгы)

һәм
Бенчин — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Бжезница гминасында урнашкан авыл.

# Бенчин (Кече Польша воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (4145) Максимова

(4145) Максимова (лат. Maximova) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4145) Максимова
## Тарихы

1981 елның 29 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 SJ7» саналган.
# Дикбыек (Чаршамба)

Дикбыек (төр. Dikbıyık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 7033

NGC 7033 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7033
## Тарихы

Әлеге галактика 1863 елда Алмания астрономы Albert Marth тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 121.92 см (48 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# (14908) 1993 OQ4

(14908) 1993 OQ4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14908) 1993 OQ4
## Тарихы

1993 елның 20 июлендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 OQ4» саналган.
# Баньятуро (Л'Аквила)

Баньятуро — Италиянең Абруцци төбәге Пратола-Пелинья өязендә урнашкан торак пункт.

# Баньятуро (Л'Аквила)
## Географиясе

Баньятуро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Баньятуро (Л'Аквила)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 881 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 881 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр — X гасыр — XI гасыр :
Хронологик таблица :
881 (сигез йөз сиксән беренче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча якшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 881 елы, I меңьеллыкның 881 елы, IX гасырның 81 елы, IX гасырның 9 унъеллыгының 1 елы, 880 елларның 2 елы. 881 елдан бирле 1143 ел үтте.

# 881 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:881 елда туганнар

# 881 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:881 елда вафатлар
# Гөлнара Сәмитова-Галкина

Гөлнара Самитова-Галкина — олимпия чемпионы, җиңел атлетика буенча Россиянең атказанган спорт остасы.

# Гөлнара Сәмитова-Галкина
## Тормыш юлы

Гөлнара Самитова 1978 елда, 9 июльдә Яр Чаллы шәһәрендә туа. Беренче тренеры — Аржевитин Виктор Николаевич. Озак вакыт Миңнулла Чинкин да аның тренеры булып торды. Хәзер Суворов Геннадий Михайлович белән шәгыльләнә.

# Гөлнара Сәмитова-Галкина
## Спорт карьерасы

2003 елда Италиядә узган Европа кубогында 3000 м каршылыклар белән йөгерү буенча беренче була. Әлеге елда ул Дөнья чемипионатында 5000 м дистанциягә йөгерү буенча ярышларда 7 урын ала.
2004 елда узган Европа кубогында (Быгдоша, Польша) 3000 м йөгерү ярышларында җиңә, ә кышкы Дөнья чемпионатында (Будапешт, Маҗарстан) 1500 м йөгерү ярышлары нәтиҗәсендә бронза медаль белән бүләкләнә.
2008 елда Кытайда узган XXVIII Олимпия уеннарында стипльчез (каршылыклар белән 3000 м йөгерү) ярышларында Гөлнара Самитова-Галкина беренче килә. Шуны да әйтергә кирәк, бу дисциплина буенча Олимпия уеннарында ярышлар беренче тапкыр уздырыла һәм, шулай итеп, Гөлнара — тарихта беренче тапкыр 3000 м каршылыклар белән йөгерү буенча олимпия чемпионы. Шул ук Олимпиадада ул 5000 м йөгерүдә дә катнаша, ләкин 4 урын ала.

# Гөлнара Сәмитова-Галкина
## Татарстан флагы

Пекин Олимпиадасында алтын медаль алган Гөлнара Сәмитова- Галкина җиңүдән соң Россия флагы белән бергә Татарстан флагын да тотып стадионда йөгереп уза. Татарстан флагын да, куш тырнаклар эчендә әйткәндә, “дөньяга чыгарган” өчен Гөлнара алтын медальдән һәм чемпионлыктан колак кага яза.
“Моның өчен минем медальне кире ала яздылар. Чөнки Олимпия уеннарында ике флаг белән булу рөхсәт ителми. Икенче көнне безнең белән булган бөтен түрәләр, җитәкчелек бу проблеманы хәл итте. Анда бик зур конфликт булды”,-ди Гөлнара Самитова-Галкина.

# Гөлнара Сәмитова-Галкина
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 2009 — Дуслык ордены (РФ)
* РФ атказанган спорт мастеры
# (5759) Зощенко

(5759) Зощенко (лат. Zoshchenko) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5759) Зощенко
## Тарихы

1980 елның 22 гыйнварында Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 BJ4» саналган.
# (7328) Цасанова

(7328) Цасанова (лат. Casanova) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7328) Цасанова
## Тарихы

1984 елның 20 сентябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 SC1» саналган.
# Бульци

Бульци — Италиянең Сардиния төбәгендә урнашкан коммуна. Сассари провинциясе составына керә.

# Бульци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 250 метр биеклектә урнашкан. Лаерру, Перфугас, Санта-Мария-Когинас һәм Седини коммуналары белән чиктәш.
# Нороль

Нороль (фр. Norolles) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Вотерфорд (Пенсильвания)

һәм
Вотерфорд — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Вотерфорд (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1795 елда нигезләнгән.

# Вотерфорд (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,24 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1207 Фут биеклектә урнашкан.
# INTS7

INTS7 (ингл. Integrator complex subunit 7 һәм Integrator complex subunit 7) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Исәк (Яшел Үзән районы)

Исәк — Татарстан Республикасының Яшел Үзән районындагы авыл.
Халык саны — 46 тирәсендә. Почта индексы — 422503.

# Исәк (Яшел Үзән районы)
## Тарих

1565 елда нигезләнгән.

# Исәк (Яшел Үзән районы)
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.

# Исәк (Яшел Үзән районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.5 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 4.9 °C | 13.5 °C | 18.4 °C | 20.4 °C | 17.9 °C | 12.2 °C | 4.5 °C | -4.4 °C | -9.7 °C | 4.3 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
# Вилаҗо Пяҗо (Потенца)

Вилаҗо Пяҗо — Италиянең Базиликата төбәге Мельфи өязендә урнашкан торак пункт.

# Вилаҗо Пяҗо (Потенца)
## Географиясе

Вилаҗо Пяҗо Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Вилаҗо Пяҗо (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 840-еллар

1 меңьеллык :
VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр — X гасыр — XI гасыр :
Хронологик таблица :
840-еллар — 840 елда башланган һәм 849 елда тәмамланган унъеллык.
# Алфорд (Флорида)

Алфорд — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Алфорд (Флорида)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Алфорд (Флорида)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 3 400 000 квадрат метр, 2,804802 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 45 метр һәм 49 метр биеклектә урнашкан.
# Александр Невский ордены (ССРБ)

Алексадр Невский ордены (рус. орден Александра Невского) — Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦенең дәүләт хәрби бүләге. 1942 елның 29 июлендә Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе Югары Советы Президиумы Указы белән кабул ителгән.
Рәссамы — Игор Сергей улы Телятников.
Бөек Ватан сугышы чорында 40 000 сугышчы бүләкләнә.

# Александр Невский ордены (ССРБ)
## Орден статуты

Бу орден белән Совет Армиясенең аз көч белән күп санлы дошман гаскәрләренә каршы оста көрәшә белүче кыю офицерлары (взводтан алып полк командирына хәтле) бүләкләгән.

# Александр Невский ордены (ССРБ)
## Тасвирлама

Куе кызыл эмаль белән капланган кызыл йолдыз ян-якка нурлар чәчүче ункырлы фигурага урнаштырылган. Йолдызның уртасындагы дәфнә яфраклары белән уратылган калканга 1242 елгы Боз сугышы каһарманы Александр Невский сурәте төшерелгән. (Аның портреты булмау сәбәпле, рәссам кинофильмда А. Невский ролен уйнаган актёр Николай Черкасовның профиль сурәтен урнаштырган). Әйләнәгә Александр Невский дип калку итеп язылган.
Нурлар фонында өстә — ике балта (бердыш), аста — ук, җәя, сөңге, садак сурәте. Түгәрәк калкан астындагы фигуралы кече калканга алтын белән йөгертелгән урак–чүкеч ясалган.
Орден көмештән ясала. Биеклеге 50 мм, үзәгеннән йолдыз очларына кадәр озынлыгы 26 мм.

# Александр Невский ордены (ССРБ)
## Тарих

Өлкән лейтенант Иван Назар улы Рубан иң беренче булып бу бүләккә лаек булды. Сугышта күрсәткән батырлыгы өчен 1942 елның 5 ноябренда аңа Александр Невский ордены тапшырылган. Сталинград шәһәрен саклаганда күрсәткән искиткеч кыюлыгы, тапкырлыгы һәм хәрби осталыгы өчен бирелде. Рубан батальоны танклар белән коралланган алман полкын тар-мар итщ. Көч ягыннан берничә тапкырга өстенрәк булса да, дошман гаскәрләре диңгез пехотачылары саклаган саклану сызыгын үтә алмады. Киресенчә, гаскәренең яртысыннан артыгын югалтып, кире чигенде.
* Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе таркалгач та, Александр Невский ордены Россия Федерациясенең дәүләт бүләге буларак сакланып кала.
* 2010 елның 7 сентябреннән яңа статут буенча хәрби орден булудан туктый, бизәлеше Октябрь инкыйлабына кадәр Россия империясенең дәүләт бүләге булган Александр Невский орденына охшап кала.
# (3771) Алексейтолстой

(3771) Алексейтолстой (лат. Alexejtolstoj) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3771) Алексейтолстой
## Тарихы

1974 елның 20 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1974 SB3» саналган.
# Әхәт Атнашев

Әхәт Мәхмүт улы Атнашев (12 декабре 1917 — 25 август 1944) — Идел-Урал легионында яшерен антифашист каршылыгы оешмасында катнашучы. Башка татар ватанпәрвәрләре белән антифашист эшчәнлеге өчен тотылган. Фашист тарафыннан 1944 елның 25 августында Плөцензее төрмәсендә җәзалап үтерелгән.

# Әхәт Атнашев
## Тәрҗемәи хәл

* Шәхесләр порталы
Әхәт Атнашев 1917 елның 12 декабрендә Кызылъяр шәһәрендә (КазССР) туган. 1938 елда Кызыл Армиясенә чакырылган.

# Әхәт Атнашев
## Тәрҗемәи хәл
### Бөек Ватан сугышы

Атлы гаскәрендә хезмәт үтәгән, Көнбатыш Украина һәм Бессарабия азат итүендә катнашкан. Батырлык өчен "Кызыл Йолдыз" ордены белән бүләкләгән.
Пулемёт расчеты белән командалык иткәндә, фашистларга каршы сугышта Әхәт Атнашев каһарманлык күрсәтеп, каты яраланган һәм фашист әсирлегенә эләккән.

# Әхәт Атнашев
## Тәрҗемәи хәл
### Антифашист эшчәнлеге

Фашист әсирлегендә Әхәт Атнашев "Идел-Урал" легионында эләккән, анда яшерен антифашист оешмасына керде. Антифашист баш күтәрүе әзерләгән, фетнә планы буенча уңыш очракта Әхәт Атнашев Украина партизаннарына кушырга тиеш иде. Ләкин Гестапо татар антифашист оешмасын ачкан һәм анын катнашучыларын тоткан. Бүтән татар ватанпәрвәрләре белән антифашист эшчәнлеге өчен тотылган. Фашист тарафыннан 1944 елның 25 августында Плөцензее төрмәсендә җәзалап үтерелгән.

# Әхәт Атнашев
## Хатирә

Казан үзәгендә Кремль янында Муса Җәлилгә һәйкәл һәм антифашист каршылыгы катнашучыларына хәтер барельефлары ачылган.
# GSC2271-938

GSC2271-938 — Андромеда йолдызлыгында урнашкан F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,54 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Птакова Лгота

Птакова Лгота (чех. Ptákova Lhota) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Вацов районында урнашкан авыл.

# Птакова Лгота
## Географиясе

Мәйданы — 1,016 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 805 метр биеклектә урнашкан.

# Птакова Лгота
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Птакова Лгота
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Птакова Лгота
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 39 |
| 1880 | 38 |
| 1890 | 58 |
| 1900 | 61 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 55 |
| 1921 | 44 |
| 1930 | 41 |
| 1950 | 36 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 19 |
| 1970 | 9 |
| 1980 | 3 |
| 1991 | 1 |
| Ел | Халык саны | Халык саны |
| 2001 | 0 | |
| 2011 | 0 | |
# HD90994

HD90994 — Секстант йолдызлыгында урнашкан B5IV/V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,1 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Власи (Пирот)

Власи (серб. Власи ) — Сербиянең Пирот округы Пирот җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Власи (Пирот)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 565 метр биеклектә урнашкан.

# Власи (Пирот)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# FAM136A

FAM136A (ингл. Family with sequence similarity 136 member A) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Дикс (кратер)

Дикс (лат. Dix) — Венера планетасының -37° к. к. 329° кб. о. Координаталар: киңлек градуслары < 0 координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 63,3 километр озынлыкта булган кратеры.

# Дикс (кратер)
## Исеме

Дикс кратеры Америка эшлеклесе Доротеи Дикс хөрмәтенә аталган.
# Шатобернар

Шатобернар (фр. Châteaubernard һәм фр. Bernard-Champagne) — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
# Кабесабельоса-де-ла-Кальсада

Кабесабельоса-де-ла-Кальсада (исп. Cabezabellosa de la Calzada) — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кабесабельоса-де-ла-Кальсада
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 8,49 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 855 метр биеклектә урнашкан.
# Шейһаһметли (Полатлы)

Шейһаһметли (төр. Şeyhahmetli) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Полатлы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).