yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Лоо (елга)

Лоо (рус. Лоо) — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы кара диңгез урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.

# Лоо (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — кара диңгез елгалары бассейны Шепси елгасының көнбатыш чигеннән Псоу елгасына чаклы (РФ һәм Грузия сиге). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — кара диңгез бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 06030000312109100000622
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 109100062
* Бассейн коды — 06.03.00.003
* ГӨ буенча саны — 09
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Саадетлер (Сейдишеһир)

Саадетлер (төр. Saadetler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Сейдишеһир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Монтурсвилл (Пенсильвания)

һәм
Монтурсвилл — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Монтурсвилл (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1820 елда нигезләнгән.

# Монтурсвилл (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 4,18 квадрат миль, 10,831812 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 164 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сыдыклыкүчүкоба (Кыршеһир)

Сыдыклыкүчүкоба (төр. Sıdıklıküçükoba) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Кыршеһир илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Роата Пйоци (Кунео)

Роата Пйоци — Италиянең Пьемонт төбәге Фоссано өязендә урнашкан торак пункт.

# Роата Пйоци (Кунео)
## Географиясе

Роата Пйоци Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Роата Пйоци (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гари (Мари Ил)

Гари (чирм. Гари, рус. Гари) — Мари Илнең Медведево районында урнашкан авыл.

# Гари (Мари Ил)
## Сәгать поясы

Гари (Мари Ил) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Гари (Мари Ил)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (62,5%), чирмешләр (37,5%).
# Мейери (Югары Савойя)

Мейери (фр. Meillerie) — Франциянең Югары Савойя департаментына караган коммуна, Эвьян-ле-Бен кантонына карый.

# Мейери (Югары Савойя)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,91 км².
# (2376) Мартынов

(2376) Мартынов (лат. Martynov) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2376) Мартынов
## Тарихы

1977 елның 22 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 QG3» саналган.
# (18508) 1996 RJ2

(18508) 1996 RJ2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18508) 1996 RJ2
## Тарихы

1996 елның 8 сентябрендә NEAT проекты тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 RJ2» саналган.
# Гундерсхайм

Гундерсхайм — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Гундерсхайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,63 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 152 метр биеклектә урнашкан.
# Ая Кяфа (Потенца)

Ая Кяфа — Италиянең Базиликата төбәге Бриндизи-Монтанья өязендә урнашкан торак пункт.

# Ая Кяфа (Потенца)
## Географиясе

Ая Кяфа Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Ая Кяфа (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Пераледа-де-Сан-Роман

Пераледа-де-Сан-Роман (исп. Peraleda de San Román) — Испаниянең Касерес провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Пераледа-де-Сан-Роман
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 62 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 470 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Иоганн Христиан фон Манлих

Иоганн Христиан фон Манлих (немец телендә: Johann Christian von Mannlich; 1741 елның 2 октябрендә Страсбургта туган — 1822 елның 3 январендә Мюнхенда үлгән) — немец рәссамы һәм архитектор.

# Иоганн Христиан фон Манлих
## Тормышы һәм иҗаты

Иоганн бала булганда әле аның гаиләсе Цвейбрюккенга күчкән. Живописьны ул Пфальц-Цвейбрюккен кенәзе Христиан IV сарай яны рәссамы әтисе Конрад Манлих җитәкчелеге астында өйрәнгән. Соңрак Мангейм һәм Париж художество Академияләрендә укыган. Парижда Иоганн аның башлангыч иҗади периодына көчле йогынты ясаган француз рококо живописе белән таныша. Соңрак И. Х. Фон Манлих кенәз Христиан IV-нең сарай яны рәссамы була, кенәз Карл II Август вакытында төзелеш буенча генераль мөдир вазифасын били. Тормыш ахырында Бавария короле Максимилиан I Йозефның картина галереясенең мөдире булган. Кенәз Карл II Август өчен ул сокландыргыч живопись тупланмасын җыя, аныл ул Хомбург янында Карлсберг кальгасында урнаштыра. 1793 елның 28 июлендә кальга француз инкыйлаб гаскәрләре тарафыннан җимерелгән булган, әмма фон Манлих шуңа кадәр аннан картина галереясен, кенәз китапханәсен, борынгы сугыш коралы һәм җиһаз тупланмасын һ. б. чыгарырга өлгергән. Картина галереясе һәм башка кыйммәтләр Мангеймга, ә аннан соң Мюнхенга алып кителгән булган, анда алар мәшһүр Иске пинакотека сәнгать музее өчен нигез булган. Фон Манлих кенәзе артыннан Мангеймга, аннан соң Мюнхенга эмиграциягә барган, анда ул литография белән шөгыльләнгән. Кенәз Карл II Август вакытында фон Манлих шулай ук Карлсберг кальгасын корганда әйдәп баручы архитектор булган. Аның тарафыннан классик стильдә төзелгән биналар сакланмаган. Аның тарафыннан язылган тәрҗемәи хәл кызык булып тора, ул Пфальц-Цвейбрюккенның соңгы кенәзләре һәм французлар тарафыннан җимерелгәнче Карлсберг кальгасы турында бик әһәмиятле мәгълүмат чыганагы булып тора.

# Иоганн Христиан фон Манлих
## Кызык фактлар

Рәссам пумаласының Фридрих Генрих Якоби фәйләсуфы портреты Иммануил Кантка ялгыш аттрибуциягә күрә мәшһүр булып киткән.

# Иоганн Христиан фон Манлих
## Иншалар

* Histoire de ma vie. изд.: Karl-Heinz Bender und Hermann Kleber, 2 Bde., Trier 1989—1993 ISBN 3-87760-700-4
# Наша Нива (Старадарожский районы)

Наша Нива (белар. Наша Ніва) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Старадарожский районында урнашкан авыл.

# Наша Нива (Старадарожский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Малинник (Беларусия)

Малинник (белар. Маліннік) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.

# Малинник (Беларусия)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Орманлы (Ердек)

Орманлы (төр. Ormanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ердек илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сан Маркос (Акатепек)

Сан Маркос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Acatepec Municipality муниципалитеты составына керә.

# Сан Маркос (Акатепек)
## Географиясе

Сан Маркос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Сан Маркос (Акатепек)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Сан Маркос (Акатепек)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Пасецки Жлеб

Пасецки Жлеб (чех. Pasecký Žleb) — Чехиянең Оломоуц крае Пасека районында урнашкан авыл.

# Пасецки Жлеб
## Географиясе

Мәйданы — 0,033 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Пасецки Жлеб
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Пасецки Жлеб
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Пасецки Жлеб
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 37 |
| 1880 | 29 |
| 1890 | 39 |
| 1900 | 40 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 43 |
| 1921 | 42 |
| 1930 | 32 |
| 1950 | 11 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 24 |
| 1970 | 22 |
| 1980 | 17 |
| 1991 | 14 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 18 |
| 2011 | 16 |
| 2021 | 15 |
# Пойлу (Самух)

Пойлу (әзери. Poylu) — Әзербайҗанның Самух районына караган авыл.
# (13729) Nicolewen

(13729) Nicolewen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13729) Nicolewen
## Тарихы

1998 елның 14 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 RO22» саналган.
# Спияцо (Верона)

Спияцо — Италиянең Венеция төбәге Сант'Анна-д'Альфаедо өязендә урнашкан торак пункт.

# Спияцо (Верона)
## Географиясе

Спияцо Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Спияцо (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Дерекөй (Узункөпрү)

Дерекөй (төр. Dereköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Эдирне иле Узункөпрү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пяно Чечи (Рагуза)

Пяно Чечи — Италиянең Сицилия төбәге Модика өязендә урнашкан торак пункт.

# Пяно Чечи (Рагуза)
## Географиясе

Пяно Чечи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Пяно Чечи (Рагуза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (8176) 1991 WA

(8176) 1991 WA (лат. 1991 WA) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8176) 1991 WA
## Тарихы

1991 елның 29 ноябрендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 WA» саналган.
# RUNX3

RUNX3 (ингл. RUNX family transcription factor 3) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# HD235965

HD235965 — Кәлтә йолдызлыгында урнашкан A3 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,04 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сан-Северино-Марке

Сан-Северино-Марке — Италиянең Марке төбәгендә урнашкан коммуна. Мачерата провинциясе составына керә.

# Сан-Северино-Марке
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 236 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Апиро, Чинголи, Гальйоле, Мателика, Полленца, Серрапетрона, Толентино, Трея һәм Кастельраймондо коммуналары белән чиктәш.
# Элко (Көньяк Каролина)

Элко — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Элко (Көньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Элко (Көньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,71662 км², 2,717 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 103 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Елва (Лобва кушылдыгы)

Елва — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лобва елгасының уң ярыннан 138 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 48 км.

# Елва (Лобва кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502512111200011031
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111201103
* Бассейн коды — 14.01.05.025
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Новоселовка (Тәүде шәһәр округы)

Новоселовка (рус. Новоселовка) — Свердловск өлкәсенең Тәүде шәһәр округы составына керүче авыл.

# Новоселовка (Тәүде шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Новоселовка (Тәүде шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
# Глубока (Налжовице)

Глубока (чех. Hluboká) — Чехиянең Урта Чехия крае Налжовице районында урнашкан авыл.

# Глубока (Налжовице)
## Географиясе

Мәйданы — 3,711 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Глубока (Налжовице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Глубока (Налжовице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Глубока (Налжовице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 85 |
| 1880 | 80 |
| 1890 | 74 |
| 1900 | 75 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 70 |
| 1921 | 60 |
| 1930 | 47 |
| 1950 | 31 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 28 |
| 1970 | 19 |
| 1980 | 6 |
| 1991 | 4 |
| Ел | Халык саны | Халык саны |
| 2001 | 3 | |
| 2011 | 2 | |
# Сан Масимо (Савона)

Сан Масимо — Италиянең Лигурия төбәге Пьяна-Криксия өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Масимо (Савона)
## Географиясе

Сан Масимо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Сан Масимо (Савона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Торпагкөрпү

Торпагкөрпү (әзери. Torpaqkörpü) — Әзербайҗанның Гусар районына караган авыл.
# Пэлитлик (Никсар)

Пэлитлик (төр. Pelitlik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Никсар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# 536 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 536 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
IV гасыр — V гасыр — VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр :
Хронологик таблица :
536 (биш йөз утыз алтынчы) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 536 елы, I меңьеллыкның 536 елы, VI гасырның 36 елы, VI гасырның 4 унъеллыгының 6 елы, 530 елларның 7 елы. 536 елдан бирле 1488 ел үтте.

# 536 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:536 елда туганнар

# 536 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:536 елда вафатлар
# Розтропна

Розтропна — Польшаның Мазовия воеводалыгы Нова-Суха гминасында урнашкан авыл.

# Розтропна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бретешть (Телеорман)

Бретешть — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. Поень (коммуна, Телеорман) коммунасына карый.

# Бретешть (Телеорман)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Лион

Лион (фр. Lyon) — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
# Циркуль (утрау)

Циркуль ― Россиядәге утрау . Ул Кара диңгездә, Красноярск крае территориясендә, Таймырның төньяк-көнбатышында, Минин шхеры архипелагының бер өлешендә урнашкан. Утрауның мәйданы 30 км².
Поляр климат. Уртача температура -13 ° C. Иң эссе ай июльдә уртача температура 6 ° C, иң салкын ай – февраль - уртача температура −25 ° C .
# Пейсли (Орегон)

Пейсли — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан шәһәр.

# Пейсли (Орегон)
## Тарихы

Пейсли шәһәре 1911 елда нигезләнгән.

# Пейсли (Орегон)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,44 квадрат миль, 1,14 км², 1,149052 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4370 Фут биеклектә урнашкан.
# ERCC6

ERCC6 (ингл. ERCC excision repair 6, chromatin remodeling factor, DNA excision repair protein ERCC-6 һәм PiggyBac transposable element derived 3) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Эски Мезитли (Мезитли)

Эски Мезитли (төр. Eski Mezitli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Мезитли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Синдһи

Синдһи (سنڌي‎, सिन्धी, ਸਿੰਧੀ) ул Һиндстан суб-кыйтгасының көнбатыш өлешендә тарихи Синдһ өлкәсендә Синдһи халкы тарафыннан сөйләшелә торган Һинд-Арий теле. Ул Пакистанның Синдһ провинциясенең рәсми теле. Һиндстанда Синдһи үзәк хөкүмәт тарафыннан рәсми тел дип танылган, гәрчә Синдһи Һиндстанда бернинди штатның да рәсми теле булмаса да. Пакистанда 2017 халык санын алуы буенча Синдһи 30,26 млн кешенең беренче теле, яки ил халкының 14,57%-ы. Һиндстанда 2011 халык санын алу буенча ул 1,68 млн кеше өчен беренче тел булган.
# Нонья

Нонья (фр. Nogna) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.

# Нонья
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,11 км².
# Бирлик (Араклы)

Бирлик (төр. Birlik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Араклы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ислах көтепханәсе (журнал)

Ислах көтепханәсе — дини журнал. 1913 елда Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 2 саны чыга. Нәшир һәм мөхәррир – Хөҗҗәтелхәким Мәхмүтев.
# Саганы

Саганы — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Каракопша елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.

# Саганы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010100212115100000144
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115100014
* Бассейн коды — 13.01.01.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Амариллис

Амари́ллис (лат. Amaryllis) — Амариллислылар — Amaryllidaceae гаиләсеннән олиготиплы бер өлешле биологик үсемлек нәселе. 1753 елда швед систематигы Карл Линней тарафыннан аерып алынган.
Бу исем астында еш очрый торган популяр декоратив бүлмә үсемлеге чын мәгънәсендә гибрид (гиппеаструм) — чын амариллислар өй шартларында үстерелми диярлек.

# Амариллис
## Систематикасы

Амариллис белладонна — Amaryllis belladonna төре аша тәкъдим ителгән нәсел, гадәттәгечә, монотиплы дип санала, әмма 1998 елда хәзер фәнни дөньяда танылган тагын бер төр сүрәтләнә. " The Plant List" мәгълүматлар базасы нәсел үз эченә 4 төрне кертә ди:
Amaryllis bagnoldii
Amaryllis belladonna
Amaryllis condemaita — Vargas
Amaryllis paradisicola — Snijman
Хәзер Гиппеаструм — Hippeastrum нәселе дип аерылганнар да элек Амариллис төренә кертелгән була, аларны, гадәттә, ялгыш амариллис дип атыйлар.

# Амариллис
## Таралышы

Кыргый табигатьтәге нәсел вәкилләре Көньяк Африка Җөмһүрияте Капа провинциясе эндемиклары булып торалар. Австралиягә кертелгәннәр.

# Амариллис
## Ботаник тасвирламасы

Мезофитлар.
Күпьеллык үсемлекләр. Үлән үсемлекләр Суганлы үсемлекләр.
Яфраклары тамырдан ук башлана, ике рәт булып урнашкан.
Чәчәкләре чатыр сыман чәчәклеккә җыелганнар; тыгыз чәчкә чыганагына ия, чәчәклектә 2-12 чәчәк булуы мөмкин. Көз көне чәчәк ата, яфраксыз күренешле бүрәнкә чәчәкләре диаметрда 8 сантиметрга җитә. Амариллис чәчәгенең 6-12 төрле — актан алып куе кызылга чаклы — төсе бар. Уртача тизлектә үсә. Җимеше — ачылмалы тартма, орлыклары канатлар рәвешендә орлыклыкка ия булуы мөмкин.
Хромосомнар саны 2n = 22.
Карау дөрес оештырылган очракта, чәчәкнең суганы 20 елга чаклы яшәү сәләтенә ия.
# Бирликкөй (Силопи)

Бирликкөй (төр. Birlikköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шырнак иле Силопи илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Цементники

Цементники — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Ключевско гминасында урнашкан авыл.

# Цементники
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Жаровиха

Жаровиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе , Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луза елгасының сул ярыннан 8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.

# Жаровиха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020100212103000013355
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103001335
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Замосць (Новодворский повяты)

Замосць — Польшаның Мазовия воеводалыгы Леонцин гминасында урнашкан авыл.

# Замосць (Новодворский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# CPXCR1

CPXCR1 (ингл. CPX chromosome region candidate 1) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Адамово (гмина Нове Място)

Адамово — Польшаның Мазовия воеводалыгы Нове-Място гминасында урнашкан авыл.

# Адамово (гмина Нове Място)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Брандедж (Техас)

Брандедж — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Брандедж (Техас)
## Географиясе

Брандедж халык санын алу урыны мәйданы — 1,582727 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 163 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (12722) Петрарка

(12722) Петрарка — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12722) Петрарка
## Тарихы

1991 елның 10 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PT1» саналган.
# Казан төркиләре

Казан төркиләре - Габделбари Баттал Таймасның Татарстан китап нәшриятында 1996 елда басылган китабы. Китапның тиражы -5000 экз. Бу хезмәт мөһәҗирлектә язылган һәм Төркиядә өч мәртәбә нәшер ителгән.

# Казан төркиләре
## Эчтәлек

* Казан төркиләре. Асия Рәхимова тәрҗемәсе
* Галимҗан Баруди (әсәрдән өзек). З.Хәмидуллина тәрҗемәсе
* Абдулла Баттал Таймасның тормыш юлы. С. Рәхимов тәрҗемәсе
* Редактор искәрмәләре. Л.Хәмидуллин