yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Солис (Мануел Добладо)

Солис — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Мануэль-Добладо муниципалитеты составына керә.

# Солис (Мануел Добладо)
## Географиясе

Солис Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Солис (Мануел Добладо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Солис (Мануел Добладо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Шанлы (Акчакале)

Шанлы (төр. Şanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Акчакале илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Села (Шмарешке Топлице)

Села — Словениянең Шмарешке Топлице (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Села (Шмарешке Топлице)
## Географиясе

Мәйданы — 0,27 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 201 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Пембертон (Нью-Джерси)

Пембертон — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Пембертон (Нью-Джерси)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Пембертон (Нью-Джерси)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,559916 км², 1,559888 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 36 Фут биеклектә урнашкан.
# Баһче (Анамур)

Баһче (төр. Bahçe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Анамур илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Беллфлавер (Миссури)

Беллфлавер — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Беллфлавер (Миссури)
## Тарихы

Беллфлавер шәһәре елда нигезләнгән.

# Беллфлавер (Миссури)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,449214 км², 1,449255 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 234 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сент-Фуа-Сен-Сюльпис

Сент-Фуа-Сен-Сюльпис (фр. Sainte-Foy-Saint-Sulpice) — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Жермон

Жермон (фр. Germont) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Ле-Шен кантонына карый.

# Жермон
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4.77 км².
# Сульборовице

һәм
Сульборовице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Фалкув гминасында урнашкан авыл.

# Сульборовице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Долене Камене-при-Добрничу

Долене Камене-при-Добрничу — Словениянең Требне (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Долене Камене-при-Добрничу
## Географиясе

Мәйданы — 1,52 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 294,2 метр биеклектә урнашкан.
# Буда (Вилча)

Буда — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. Окнеле-Мари коммунасына карый.

# Буда (Вилча)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Аратака

Аратака — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.

# Аратака
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 375,206 км².
# Мюнстер-Зармсхайм

Мюнстер-Зармсхайм — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Мюнстер-Зармсхайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,92 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 92 метр биеклектә урнашкан.
# Арка-Лымпараси

Арка-Лымпараси — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пойлово-Яха елгасының сул ярыннан 75 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 112 км.

# Арка-Лымпараси
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000212115300054440
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305444
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Саска

Саска — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Пелым елгасының сул ярыннан 691 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.

# Саска
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502512111200011680
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111201168
* Бассейн коды — 14.01.05.025
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# HD16727

HD16727 — Персей йолдызлыгында урнашкан B 7 III(P)(HG) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,753 ± 0,009 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Эль Анхел (Атархеа)

Эль Анхел — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Атархеа муниципалитеты составына керә.

# Эль Анхел (Атархеа)
## Географиясе

Эль Анхел Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Анхел (Атархеа)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Анхел (Атархеа)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Черчи (Токат)

Черчи (төр. Çerçi) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Токат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Аликун

Аликун (исп. Alicún) — Испаниянең Альмерия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Аликун
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 6 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 420 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Пассив керем

Пассив керем (ингл. Passive income) — көндәлек хезмәткә бәйле булмаган табыш. Аңа кертемнең (мәсәлән, банкта кертем ясаудан) процентлары, дивидендлар керә. Кайбер авторлар пассив керемгә аренда түләүләрен дә катнаштыралар.
Совет икътисады заманында пассив керем хупланмаган. Ул хезмәтсез керемнәрнең бер төре дип аталган, һәм, кайбер пассив керемнәр төре белән куллану җинаять дип саналып, дәүләт тарафыннан эзәрлекләнгән.

# Пассив керем
## Иң әһәмиятле пассив керем төркемнәре

* Банк депозитларына, облигацияләргә (процентлар)
* кыйммәтле кәгазьләргә (дивидендлар)
* күчемсез милеккә (аренда бәясе)
* автор хохукларына һ. б. ия булудан кергән керемнәр.
Капиталның табыш кына түгел, зыян китерү мөмкинлеге булуын да исәпкә алырга кирәк.
# Бокен

Бокен (фр. Beauquesne) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Жыровицы

Жыровицы (белар. Жыровіцы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Слонимский районында урнашкан авыл.

# Жыровицы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Бручантине (Ферара)

Бручантине — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Бондено өязендә урнашкан торак пункт.

# Бручантине (Ферара)
## Географиясе

Бручантине Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Бручантине (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Длугоконти (Млавский повяты)

Длугоконти — Польшаның Мазовия воеводалыгы Вечфня-Косцельна гминасында урнашкан авыл.

# Длугоконти (Млавский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Виллафрати

Виллафрати — Италиянең Сицилия төбәгендә урнашкан коммуна. Палермо провинциясе составына керә.

# Виллафрати
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 455 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Баучина, Болоньетта, Чефала-Диана, Чиминна, Маринео һәм Меццоюзо коммуналары белән чиктәш.
# Марей-ла-Мотт

Марей-ла-Мотт (фр. Mareuil-la-Motte) — Франциянең Уаза департаментында урнашкан коммуна.
# Мәнәгез

Мәнәгез — Башкортстанның Тәтешле районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 44 кешенең яшәве мәгълүм.
Почта индексы — 452837, ГАТОБК коды — 80250830003.
# Коңырат (Түркестан өлкәсе)

Коңырат (каз. Қоңырат) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Коңырат (Түркестан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Янковице (Бжезинский повяты)

Янковице — Польшаның Лодзь воеводалыгы Ежув гминаcында урнашкан авыл.

# Янковице (Бжезинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ле-Пуаре-сюр-Веллюир

Ле-Пуаре-сюр-Веллюир (фр. Le Poiré-sur-Velluire) — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
# Маранкечили (Козан)

Маранкечили (төр. Marankeçili) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Козан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# HD86087

HD86087 — Җилкәннәр йолдызлыгында урнашкан A0V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,705 ± 0,009 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Беле Воде (Нови Пазар)

Беле Воде (серб. Беле Воде ) — Сербиянең Рашка округы Нови-Пазар җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Беле Воде (Нови Пазар)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 907 метр биеклектә урнашкан.

# Беле Воде (Нови Пазар)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Габрник (Юршинци)

Габрник — Словениянең Юршинци (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Габрник (Юршинци)
## Географиясе

Мәйданы — 3,46 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 221,3 метр биеклектә урнашкан.
# Ленна

Ленна — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Бергамо провинциясе составына керә.

# Ленна
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 465 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Мойо-де'-Кальви, Доссена, Сан-Джованни-Бьянко, Вальнегра, Камерата-Корнелло, Пьяцца-Брембана һәм Ронкобелло коммуналары белән чиктәш.
# Нәзифә Кәримова

Нәзифә Кәримова, Нәзифә Харис кызы Кәримова (кыз фамилиясе Кашапова, 1947 елның 22 мае, ТАССР, Мамадыш районы, Арташ) — язучы һәм журналист. 1993 елдан Азатлык Радиосына Мәскәү татарлары тормышыннан хәбәрләр җибәреп тора. 1998 елдан «Татар-информ» мәгълүмат агентлыгының Мәскәүдәге хәбәрчесе. 1993 елдан Мәскәү «Татар зыялылары клубы»н (рәсми исеме — «Клуб интеллектуал») оештыручы. 1995 елдан Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы. Татарстан Республикасының Атказанган мәдәният хезмәткәре (2000).

# Нәзифә Кәримова
## Тәрҗемәи хәле

1947 елның 22 маенда Татарстан АССР Мамадыш районы Арташ авылында туган. Урта Кирмән мәктәбен тәмамлагач, Алабуга шәһәрендә Татарстан республика мәдәни-агарту укуханәсендә (2013 елдан Алабуга мәдәният һәм сәнгать көллияте) белем ала. «Мәдәни-агарту эше белгече» дипломы белән Минзәлә районы Мәдәният йортына методист итеп җибәрелә, соңрак әлеге мәдәният йортының директоры булып эшли. 1969 елдан Бөтенсоюз иҗади эстрада сәнгате остаханәсендә (рус. ВТМЭИ, Мәскәү) укый. БДУның татар теле һәм әдәбияты бүлеген тәмамлаган (1978).

# Нәзифә Кәримова
## Иҗаты

Берничә хикәясе Казанда русча «Запах мяты» (1976) җыентыгында дөнья күрә. Балалар әдәбияты өлкәсендә эшли. Хикәяләре, әкиятләре тупланган «Җәнлекләр кайта» китабы 1986 елда басыла. «Өермә» күмәк җыентыгына (1992) «Карурманнан чыккан юлчылар» повесте кертелгән. 2003 елда Мәскәүдә («Карурманнан чыккан юлчылар»), 2004 елда Казанда («Сагынасыңмы, дип сорыйлар») үз җыентыклары басылып чыга. 2017 елда «Йолдыз ява» (К.: Татмедиа. ISBN 978-5-85247-910-5) китабы дөнья күрә. Драматургия өлкәсендә дә каләмен сынап карый: Чаллы татар театрында «Үп мине, Зәйтүнә!» пьесасы куела. Н. Кәримова тәрҗемәсендә төрек язучысы Азиз Несинның «Эт койрыгы» (1991) хикәяләр җыентыгы дөнья күрә. Нәзифә Кәримова шигырьләренә җырлар язылган : «Бер күрешү үзе бер гомер», «Без татарлар», «Без уяндык», «Соңлады язлар», «Алтыны»м һ. б.

# Нәзифә Кәримова
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 1993 Татарстан Язучылар берлегенең Ш. Маннур исемендәге әдәби премиясе
* 1993 Татарстан журналистларының «Бәллүр каләм» бүләге
* 2000 Татарстан Республикасының Атказанган мәдәният хезмәткәре

# Нәзифә Кәримова
## Гаиләсе

Ире — язучы, тәрҗемәче Илгиз Мостафа улы Кәримов (1942―2009). Балалары: кызы Айгөл, улы Нияз.
# Leksa Manuş

Leksa Manuş (rus. Лекса Мануш, icadi psevdonimı, çın iseme — Aleksandr Dmitriy ulı Belugin (rus. Александр Дмитриевич Белугин; 1942 yılnıñ 7 fevrale, Riga — 1997 yılnıñ 25 mayı, Mäskäw) — sovet çegän şağire, lingvistı häm etnografı.
Leksa — Aleksandrdan çegän qısqaruwı, Manuş — çegän telendä «keşe».

# Leksa Manuş
## Biografiäse

Leksa Manuş tuğan ğailä küpmillätle bulğan, anıñ ata-babaları arasında urıslar, latışlar, litvalılar, almannar, prusslar, läxlar, çegännär bulğan. Ul näq menä soñğıları belän ayırım tuğanlıq xis itkän, çegän teleneñ törle dialektların qamil üzläştergän häm böten ğömeren bu xalıqnıñ mädäniäten tikşerügä bağışlağan. Armiädä xezmät itkän, Latviä däwlät universitetınıñ çit tellär fakultetın tämamlağan, ingliz telendä yazılğan diplom eşen yaklağan.
1970 yılnıñ 19 iyünendä Belugin Mäskäwgä Kanada lingvistı, «Revue de Gitano» xalıqara jurnalı (anda başlanğıç ğalimneñ mäqäläse basılğan) möxärrire belän tanışırğa kilgän. Bu oçraşu waqıtında çegän şağire Nikolay Satkeviç Aleksandrnı anıñ bulaçaq xatını Nadejda belän, ul Böyek Watan suğışı waqıtında äti-änisen yuğaltqan häm çegän ğailäse tarafınnan qızlıqqa alınğan, häm Grigoriy İvan ulı Silnitskiy, «Romen» çegän teatrı aktörı belän tanıştırğan. 1970 yılnıñ 11 avgustında Leksa häm Nadejda öyläneşkännär.
Leksa Manuş 1997 yılnıñ 25 mayında aşqazanı cäräxätennän wafat bulğan.

# Leksa Manuş
## Fänni eşçänlege

20 yıldan artıq Aleksandr häm Nadejda SSRB Fännär akademiäseneñ ictimaği fännär buyınça fänni mäğlümat institutında, Leksa Manuş — tel beleme sektorında eşlägännär. SSRB Fännär akademiäseneñ könçığışnı öyränü institutında Leksa aspiranturanı tämamlağan. Leksa Manuş ingliz, alman, fransuz, italyan, ispan, portugal, rumın, niderland, macar, fin, eston, latış, litva, qazaq, barlıq slavän häm skandinav tellären, yähüd, urdu, farsı, hind, sanskrit tellären irken belgän unikal’ lingvist dip sanalğan. Kollegaları isäpläwençä, ul barlığı (törle däräcädä) 50dän dä kim bulmağan telne belgän häm distägä yaqın çegän tele söyläşlären häm dialektların belgän.

# Leksa Manuş
## Xezmätläre

Çegän tele, tarixı, folklorı häm ädäbiätı, çegän dine tarixı häm çegän muzıkası üzençälekläre turında fänni mäqälälär yazğan.
Şiğirlär yazğan, Hindstannıñ «Ramayana» eposın tärcemä itkän.
# (18130) 2000 OK5

(18130) 2000 OK5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18130) 2000 OK5
## Тарихы

2000 елның 24 июлендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 OK5» саналган.
# Ампудия

Ампудия (исп. Ampudia) — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ампудия
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 137,17 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 840 метр биеклектә урнашкан.
# Линкольн (Иллинойс)

Линкольн — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.

# Линкольн (Иллинойс)
## Тарихы

Линкольн шәһәре 1853 елда нигезләнгән.

# Линкольн (Иллинойс)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 16,566536 км², 16,578796 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 180 метр биеклектә урнашкан.
# Домбровиця (Вроцлавский повяты)

Домбровиця — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Длуголенка гминасында урнашкан авыл.

# Домбровиця (Вроцлавский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Оклукова Гора

Оклукова Гора — Словениянең Брежице (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Оклукова Гора
## Географиясе

Мәйданы — 1,24 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 279 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Валдамонте (Павия)

Валдамонте — Италиянең Ломбардия төбәге Санта-Мария-делла-Верза өязендә урнашкан торак пункт.

# Валдамонте (Павия)
## Географиясе

Валдамонте Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Валдамонте (Павия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гней Марций Кориолан

Гней Марций Кориолан (tat. lat. Gney Martsiy Koriolan(үле сылтама), лат. Coriolanus) – Борынгы Рим риваятьтәге гаскәр башлыгы, патриций булып плебейларны яратмаган өчен Рим шәһәреннән сөргәннән соң, Римга каршы үч алсын өчен Рим дошманнары бергә һөҗүмне оештырган ләкин тәмамламаган.

# Гней Марций Кориолан
## Тарих
### Рим өчен Шөһрәт

Гней Марций 493 б.э.к. яшь егет булганда вольсклар башкаласы Кориол шәһәрен буйсындырган өчен Кориолан исеме белән аталган.

# Гней Марций Кориолан
## Тарих
### Нәфрәт

Кориолан патриций булып туган гади халыкны - плебейларны бик яратмаган һәм плебейларга трибун яклавы бирмәвен таләп иткән. Шуның өчен хәтта плебейларга бодайны арзанрак сатарга тәкъдим иткән.
Плебейларны яратмаган өчен трибуннар Кориоланны хөкемгә чакыра, беренче тапкыр Рим тарихында патриций хөкемгә чакырылган булган.

# Гней Марций Кориолан
## Тарих
### Хыянәт

Кориолан плейбейлар алдында җавап бирергә баш тарткан һәм Рим шәһәрен ташлап киткән. Кориоланның плебейларга карата нәфрәт хисләре бик көчле булганлыктан ул Рим дошманнарына - вольскларга киткән. Шулай итеп плебейларны яратмаган сәбәпле Кориолан туган Рим шәһәрен хыянәт иткән һәм Римга каршы сугышны әзерли башлаган.

# Гней Марций Кориолан
## Тарих
### Туган шәһәренә үч алу омтылышы

Кориолан вольск гаскәр башлыгы Тулл Ауфидий белән Рим "плебей шәһәренә" үч алсын өчен Римга каршы гаскәрне китергән.

# Гней Марций Кориолан
## Тарих
### Кичерү һәм чигенү

Кориолан Римны һөҗүм иткәнче Рим Кориоланга илчелекне җибәрергә дучар булган. Шушы илчелектә Кориолан әнисе Ветурия һәм хатыны Волумния булган, алар Кориоланны Римны тимәскә күндергәннәр. Әнисе һәм хатыны тыңлап Кориолан соңгы мизгелдә "плебей шәһәрен" Римны кичергән һәм вольсклар гаскәрен Рим шәһәреннән артка юнәлдергән, шушы хыянәт өчен вольсклар Кориоланны үтергәннәр.

# Гней Марций Кориолан
## Беренче ксенофоб: "Рим патрицийлар өчен"

Шулай итеп, плебейларны көчле яратмаган сәбәпле Кориолан ике яктан хыянәтче булып чыккан. Кориолан кайчакта "беренче патриций ксенофобы" булып атала. Кориолан шәхесенә күп борынгы тарихчылар - Плутарх, Ливий, Дионисий, Цицерон, Момзен - үз китапларын багышлаган.
Кориолан шәхесе кайбер милләтчеләрдә, Ницше тарафдарларында үрнәк булып санала.

# Гней Марций Кориолан
## Кориолан мәдәнияттә

Кориоланга дөнья мәдәниятендә күп әсәрләр багышланган:
* "Кориолан" - Шекспир фәҗигасе
* «Кориолан» — Генрих-Иосиф Коллин фәҗигасе.
* Кориолан (увертюра) — мәшһүр Бетховенның до минор Ор. 62 Генрих-Иосиф Коллин фәҗигасенә увертюрасы.
* «Кориолан» — Рэйф Файнс триллеры
* « Кориолан » — совет телеспектакле
* « Кориолан » — Станислав Лем "Терминус" китабында галәм корабы исеме.
# Ипиш

Ипиш — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Уфтюга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.

# Ипиш
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300112103000026046
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002604
* Бассейн коды — 03.02.03.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Бөрсет

Бөрсет — Татарстан Республикасының Мамадыш районындагы авыл.
Халык саны — 119 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422185.

# Бөрсет
## Тарих

1920-елларда нигезләнгән.
Берсул (бәрсил) - урта гасыр гарәп чыганакларында телгә алына торган этноним. Болгарларның бер кабиләсе VIII – IX гасырларда берсуллар, ягъни көмеш болгарлар Бөрсет су бассейнына килеп утырган һәм елганы үз исеме белән атаган. Алар Чулманның уң як яры буйлап Бөрсеттән Алабугага кадәр төпләнгәннәр.

# Бөрсет
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар — 76%, татарлар — 21%.

# Бөрсет
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.1 °C | -10.9 °C | -5.7 °C | 4.4 °C | 13.4 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.7 °C | 12.1 °C | 4.3 °C | -4.9 °C | -10.3 °C | 4.0 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.

# Бөрсет
## Шәхесләр

* Павел Саначин (1918—1984), РСФСР атказанган архитекторы.
* Хуҗа Бәдигый (1887-1940), тел галиме, фольклорчы, дәреслекләр авторы. Сәяси репрессия корбаны.