yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Бундорф

Бундорф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Бундорф
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Бундорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 40,23 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 326 метр биеклектә урнашкан.
# Эль Мадроньо (Пенхамо)

Эль Мадроньо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Пенхамо муниципалитеты составына керә.

# Эль Мадроньо (Пенхамо)
## Географиясе

Эль Мадроньо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Мадроньо (Пенхамо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Мадроньо (Пенхамо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# IC 3706

IC 3706 — чикләрендә урнашкан оптик икеле йолдыз .

# IC 3706
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3706 буларак та сурәтләнә.
# (576) Эмануэла

(576) Эмануэла (лат. Emanuela) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (576) Эмануэла
## Тарихы

1905 елның 22 сентябрендә Пауль Гёц тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1905 RF» саналган.
# IC 2103

IC 2103 — Яссы Тау йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 2103
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2103, ESO-LV 32-0180, 2MASX J04394808-7650125, IRAS F04417-7656, ESO 32-18, PGC 15758, 2MFGC 3814, 6dFGS gJ043948.1-765013, SGC 044144-7655.9 һәм LEDA 15758 буларак та сурәтләнә.
# Цешково-Старе

Цешково-Старе — Польшаның Мазовия воеводалыгы Гмина Бабошево гминасында урнашкан авыл.

# Цешково-Старе
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Этуви

Этуви (фр. Étouvy) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Афьё

Афьё (фр. Affieux) — Франциянең Коррез департаментына караган коммуна, Сейак-Монедьер кантонына карый.

# Афьё
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,19 км².
# Дмитрий Бәдретдинов урамы (Чаллы)

Дмитрий Бәдретдинов урамы (рус. улица Дмитрия Бадретдинова) — Чаллының Сидоровка бистәсендәге «Сувар» торак комплексында урнашкан кечкенә урам. 2000 елның 1 мартында Аргун тарлавыгында Чечня территориясендә контртеррористик операция үткәргәндә батырларча һәлак булган Дмитрий Мансур улы Бәдретдинов (1980-2000) исемен йөртә.
ОКАТО: 92430000000
ОКТМО: 92730000001
Дмитрий Бәдретдинов урамының Почта индексы - 423800.

# Дмитрий Бәдретдинов урамы (Чаллы)
## Тарих

2017 елның 17 декабрендә Яр Чаллының топонимика комиссиясе тәкъдиме буенча шәһәр шурасы депутатлары «Сувар» торак комплексында урнашкан кечкенә урамга Дмитрий Мансур улы Бәдретдинов исемен бирү турында карар чыгара.

# Дмитрий Бәдретдинов урамы (Чаллы)
## Урнашуы

Әлеге урам М7 «Идел» автомобиль юлын Казан проспекты аерып торучы сәнәгать зонасында, уңъяк кулда читтә урнашкан.
# Альбиццате

Альбиццате — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Варезе провинциясе составына керә.

# Альбиццате
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 334 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Каронно-Варезино, Кастронно, Эраго-кон-Ораго, Сольбьяте-Арно, Сумираго һәм Беснате коммуналары белән чиктәш.
# Мансанеда

Мансанеда (гал. Manzaneda) — Испаниянең Оренсе провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Мансанеда
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 114,6 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 657 метр биеклектә урнашкан.
# HD193517

HD193517 — Аккош йолдызлыгында урнашкан A5 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,29 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Исәкәй

Исәкәй — Башкортстанның Бишбүләк районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452042, ГАТОБК коды — 80212843003.
# 408 (сан)

408 (дүрт йөз сигез) - 407 белән 409 арасындагы натураль сан.

# 408 (сан)
## Математикада

* 408 — өч урынлы җөп сан.
* 408 санның цифрлар суммасы — 12.
* 408 санның цифрлар тапкырчыгышы — 0.
* 408 санның квадраты — 166464.

# 408 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 408 ел
* 408 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0198₁₆ — «Ƙ» символның коды.
# Виагранде

Виагранде — Италиянең Сицилия төбәгендә урнашкан коммуна. Катания (метрополитенский город) провинциясе составына керә.

# Виагранде
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 410 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Ачи-Бонаккорси, Сан-Джованни-ла-Пунта, Цафферана-Этнея, Ачи-Сант'Антонио һәм Трекастаньи коммуналары белән чиктәш.
# Гийянкур

Гийянкур (фр. Guyencourt) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
# Оде

Оде (фр. Audeux) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# (19496) Josephbarone

(19496) Josephbarone — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19496) Josephbarone
## Тарихы

1998 елның 22 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 KC32» саналган.
# IC 854

IC 854 — Вероника чәче йолдызлыгы чикләрендә урнашкан астрономик радиочыганак, инфракызыл чыганак һәм эмиссионная галактика .

# IC 854
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 854, IRAS 13074+2450, MCG+04-31-011, IRAS F13074+2450, PGC 45664, IC 854a, 2MASX J13094995+2434390, AGC 230123, Z 130-14, Z 1307.4+2451, UZC J130950.0+243440, PSCz Q13074+2450, NVSS J130950+243443, SDSS J130949.98+243439.2, FIRST J130949.9+243439, CAIRNS J130950.00+243440.0, LEDA 45664, 2MASS J13094995+2434390, [DFO95] 375 һәм Gaia DR2 1447144567023522816 буларак та сурәтләнә.
# Зеичешть

Зеичешть — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. Белушень (коммуна) коммунасына карый.

# Зеичешть
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 160 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Студена (Бабушница)

Студена (серб. Студена ) — Сербиянең Пирот округы Бабушница җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Студена (Бабушница)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 703 метр биеклектә урнашкан.

# Студена (Бабушница)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Борго Тами (Удине)

Борго Тами — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Тричезимо өязендә урнашкан торак пункт.

# Борго Тами (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Эренкөй (Кепез)

Эренкөй (төр. Erenköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кепез илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Глови (Великопольское воеводалыгы)

һәм
Глови — Польшаның Великопольское воеводалыгы Брудзев гминасында урнашкан авыл.

# Глови (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (18805) Kellyday

(18805) Kellyday — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18805) Kellyday
## Тарихы

1999 елның 12 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JX77» саналган.
# Олы Кылыгазы

Олы Кылыгазы(баш. Оло Ҡылығаҙы, рус. Большая Калагаза) — Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсенең Кытау-Иван районы һәм Саткы районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Йөрүзән елгасының уң ярыннан 324 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 26 км. Елга буенда Йөрәккүл (Зюраткуль) милли паркы урнашкан.

# Олы Кылыгазы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010201112111100023170
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102317
* Бассейн коды — 10.01.02.011
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Бойнанлар (Ениҗе)

Бойнанлар (төр. Boynanlar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Ениҗе илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (16590) Brunowalter

(16590) Brunowalter — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16590) Brunowalter
## Тарихы

1992 елның 21 сентябрендә Ф. Бёрнген, Шмадель Л. Д. тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 SM2» саналган.
# Аниноаса (коммуна, Димбовица)

Аниноаса — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан коммуна.

# Аниноаса (коммуна, Димбовица)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 27,66 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Аниноаса (Димбовица), Сетень һәм Вифорита (Димбовица) авыллары урнашкан.
# Балкы (Һилван)

Балкы (төр. Balkı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һилван илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# OR56B1

OR56B1 (ингл. Olfactory receptor family 56 subfamily B member 1) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Глиги

Глиги — Польшаның Лодзь воеводалыгы Понтнув гминаcында урнашкан авыл.

# Глиги
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бугай (Горлицкий повяты)

Бугай — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Беч гминасында урнашкан авыл.

# Бугай (Горлицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Пйонтковець

Пйонтковець — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Вадовице-Гурне гминасында урнашкан авыл.

# Пйонтковець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чуваши (Кирово-Чепецк районы)

Чуваши (рус. Чуваши) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Чуваши (Кирово-Чепецк районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Чуваши (Кирово-Чепецк районы)
## Сәгать поясы

Чуваши (Кирово-Чепецк районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Чуваши (Кирово-Чепецк районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (1%), руслар (96%), татарлар (1%), арлар (1%).
# Тшебень (Кошалинский повяты)

Тшебень — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Боболице гминаcында урнашкан авыл.

# Тшебень (Кошалинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ранчос Унидос (Валье де Сантияго)

Ранчос Унидос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Ранчос Унидос (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Ранчос Унидос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Ранчос Унидос (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчос Унидос (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Вьельмулен

Вьельмулен (фр. Vieilmoulin) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Сомбернон кантонына карый.

# Вьельмулен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14.78 км².
# Таха (Шача кушылдыгы)

Таха — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Шача елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.

# Таха (Шача кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300412110000013414
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001341
* Бассейн коды — 08.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# HD184360

HD184360 — Төлке йолдызлыгында урнашкан Am спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,53 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Иске Урҗа (Яңавыл районы)

Иске Урҗа — Башкортстанның Яңавыл районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452824, ГАТОБК коды — 80259815003.
# Пшиборовице-Гурне

Пшиборовице-Гурне — Польшаның Мазовия воеводалыгы Залуски гминасында урнашкан авыл.

# Пшиборовице-Гурне
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Өртүлү (Инеболу)

Өртүлү (төр. Örtülü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Инеболу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Нерад

Нерад (чех. Nerad) — Чехиянең Пардубице крае Живанице районында урнашкан авыл.

# Нерад
## Географиясе

Мәйданы — 1,835 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Нерад
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Нерад
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Нерад
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 273 |
| 1880 | 288 |
| 1890 | 261 |
| 1900 | 263 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 249 |
| 1921 | 234 |
| 1930 | 240 |
| 1950 | 183 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 186 |
| 1970 | 172 |
| 1980 | 150 |
| 1991 | 134 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 145 |
| 2011 | 156 |
| 2021 | 153 |
# MGA

MGA (ингл. MAX dimerization protein MGA һәм MAX gene-associated protein) — кешенең 15-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Өртүлү (Дазкыры)

Өртүлү (төр. Örtülü) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Дазкыры илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Балкыры (Эгирдир)

Балкыры (төр. Balkırı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Ыспарта иле Эгирдир илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Каратун (станса)

к·б·ү Зөя — Сембер :
Каратун (рус. Каратун) — Горький тимер юлы Казан бүлекчәсенең станциясе. Татарстанның Буа районы территориясендә урнашкан. Якындагы торак пункт — Каратун тимер юл станциясе бистәсе.
# 83 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 83 — Милади тәкъвим буенча I гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 83 — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
* 83 — сан.
# NGC 5513

NGC 5513 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5513
## Тарихы

Әлеге галактика 1792 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Барра-ду-Гуарита

Барра-ду-Гуарита — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Барра-ду-Гуарита
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 64,59 км².
# Гиллер (Пенсильвания)

Гиллер — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гиллер (Пенсильвания)
## Географиясе

Гиллер халык санын алу урыны мәйданы — 4,068352 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1004 Фут биеклектә урнашкан.
# Этемб

Этемб (фр. Eteimbes) — Франциянең Югары Рейн департаментына караган коммуна, Мазво кантонына карый.

# Этемб
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4,96 км².
# RGPD4

RGPD4 (ингл. RANBP2 like and GRIP domain containing 4) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Чевреҗик (Назымие)

Чевреҗик (төр. Çevrecik) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Назымие илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# NGC 1332

NGC 1332 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1332
## Тарихы

Әлеге галактика 1784 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Расторф

Расторф (алман. Rastorf) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Расторф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 20,01 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 27 метр биеклектә урнашкан.
# Кайро-Монтенотте

Кайро-Монтенотте — Италиянең Лигурия төбәгендә урнашкан коммуна. Савона провинциясе составына керә.

# Кайро-Монтенотте
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 330 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Албисола Супериоре, Алтаре, Каркаре, Ченджо, Коссерия, Дего, Джузвалла, Понтинвреа, Саличето, Готтазекка һәм Савона коммуналары белән чиктәш.
# HD72709

HD72709 — Компас йолдызлыгында урнашкан A4mA5-F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,87 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сан-Хусто

Сан-Хусто (исп. San Justo) — Аргентинаның Буйныс-Айрыс провинциясендә урнашкан шәһәр.

# Сан-Хусто
## Тарих

1856 елда нигезләнгән.
# Виндорф (Мекленбург)

Виндорф — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Виндорф (Мекленбург)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 17,65 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 30 метр биеклектә урнашкан.
# Беркиото (Торино)

Беркиото — Италиянең Пьемонт төбәге Фрассинетто өязендә урнашкан торак пункт.

# Беркиото (Торино)
## Географиясе

Беркиото Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Беркиото (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шадринская Гора

Шадринская Гора (рус. Шадринская Гора) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.

# Шадринская Гора
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Шадринская Гора
## Сәгать поясы

Шадринская Гора Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Шадринская Гора
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Вине (Марна)

Вине (фр. Vinay) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# FKBPL

FKBPL (ингл. FKBP prolyl isomerase like һәм FK506 binding protein like, isoform CRA_a) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Архангельское (Төньяк Казакъстан өлкәсе)

Архангельское (каз. Архангельское) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Архангельское (Төньяк Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Радзинь-Вибудоване

Радзинь-Вибудоване — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Радзынь-Хелминьски гминаcында урнашкан авыл.

# Радзинь-Вибудоване
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бержаловце

Бержаловце — Польшаның Подлясье воеводалыгы Сейны гминасында урнашкан авыл.

# Бержаловце
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.