yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Гаяз Исхакый музее (Яуширмә)

Гаяз Исхакый музее, Гаяз Исхакый тарихи-мемориаль һәм этнография комплексы (рус. Историко-мемориальный и этнографический комплекс Гаяза Исхаки) — Татарстанның Чистай районы Яуширмә авылында урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). 2001—2014 елларда Чистай районы мәдәният бүлеге бүлекчәсе, 2014 елдан Чистай шәһәренең дәүләт тарих, архитектура һәм әдәби музей-тыюлыгы филиалы. Татар язучысы Гаяз Исхакыйның (1878—1954) туган авылында урнашкан музей аның тормышы, әдәби иҗаты белән таныштыра.
* Мәдәният порталы

# Гаяз Исхакый музее (Яуширмә)
## Тарих

Яуширмәдә Гаяз Исхакый музеена 1993 елда авыл клубында нигез салына.
1999 елның 30 июлендә яхшы сакланган, республика дәрәҗәсендә әһәмиятле мәдәни мирас объекты булып исәпләнүче, кызыл кирпечтән 1910 елда салынган сәүдәгәр Сәйфетдиннең (Гаяз Исхакыйның сеңлесе Фәридәбануның ире) ике катлы йортында ачылган. Музейны ачу тантанасында ТР президенты Минтимер Шәймиев катнашып, Гаяз Исхакыйның төсле зур портретын бүләк иткән.
Туган авылына кайткан вакытларда музей комплексына керүче шул йортта язучы күп мәртәбәләр кунак булган. Гаяз Исхакый туып-үскән йорт сакланмаган. Музей өчен махсус, агачтан алты почмаклы йорт буралган. Яңартылган хуҗалык абзарлары, келәтләр 2018 елгы янгында юкка чыккан. Музейны Чистайга күчерү тәкъдиме бар.
Музей каршында Гаяз Исхакый бюсты урнаштырылган.

# Гаяз Исхакый музее (Яуширмә)
## Тасвирлама

Музей комплексы 25х50 кв. м. мәйданны били. Ул ике зонага бүленгән: беренче катта Гаяз Исхакый XIX гасыр ахыры – XX гасыр башында яшәгән авыл йорты мохите торгызылган, икенче катта язучының инкыйлабтан соңгы тормышы, эш кабинеты тасвирлана.
Күргәзмә мәйданы — 186 кв. м. 3 мең саклану берәмлеге тупланган.
Экспозиция Гаяз Исхакыйның тормышына, әдәби иҗатына, журналист, сәясәтче, публицист, татар милли азатлык хәрәкәте өлкәсендәге эшчәнлегенә багышлана. Шулай ук аның гаиләсе (әтисе Гыйләҗетдин хәзрәт, әнисе Камәрия, бертуганнары Гайнелмәрзия, Әхмәтхан, Фәридәбану, Хәлимә) турында мәгълүматлар күрсәтелә. Язучының әтисе Гыйләҗетдин хәзрәт яшәгән йорт мохите торгызылган.
Бер бүлектә Г. Исхакый туып-үскән Яуширмә авыл тарихы яктыртыла. XIX гасыр ахыры – XX гасыр башы татар көнкүреше белән таныштыручы этнография күргәзмәсе урнашкан. Экспозициягә беренче катта урнашкан кибет макеты, театр күренеше дә керә.
Экспонатлар арасында — язучыга бәйле мемориаль әйберләр, документлар, китаплар, фәнни-популяр басмалар урын алган. Музейның беренче экспонаты — профессор Ибраһим Нуруллин Гаяз Исхакыйның Истанбулдагы кабереннән алып кайткан бер уч туфрак.
Музейның беренче директоры — Наил Әгъзамов.

# Гаяз Исхакый музее (Яуширмә)
## Экскурсияләр

* Гаяз Исхакыйның тормышы һәм иҗаты
* Гаяз Исхакый эзләре буйлап
* Гаяз Исхакый мөһаҗирлектә
* Гаяз Исхакыйның инкыйлабка кадәрге иҗаты
# Ова (Алесандрия)

Ова — Италиянең Пьемонт төбәге Кастельнуово-Скривия өязендә урнашкан торак пункт.

# Ова (Алесандрия)
## Географиясе

Ова Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ова (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Амбарный Ёль

Амбарный Ёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.

# Амбарный Ёль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050100112103000060740
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006074
* Бассейн коды — 03.05.01.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Флорес де Бегонья (Сан Мигел де Альенде)

Флорес де Бегонья — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Мигель-де-Альенде муниципалитеты составына керә.

# Флорес де Бегонья (Сан Мигел де Альенде)
## Географиясе

Флорес де Бегонья Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Флорес де Бегонья (Сан Мигел де Альенде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Флорес де Бегонья (Сан Мигел де Альенде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Аройо Гранде (Атояк де Алварез)

Аройо Гранде — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Атояк-де-Альварес (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Аройо Гранде (Атояк де Алварез)
## Географиясе

Аройо Гранде Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Аройо Гранде (Атояк де Алварез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Аройо Гранде (Атояк де Алварез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Александр Мартынович

Александр Владимир улы Мартынович (белар. Аляксандар Уладзіміравіч Мартыновіч ; 26 август, 1987, Минск, Беларус ССР, СССР) - беларус футболчысы, Рубин футбол клубы сакчысы, Беларусь җыелма командасы капитаны. Беларусь халыкара спорт мастеры.
# Сарыкөй (Бисмил)

Сарыкөй (төр. Sarıköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Бисмил илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Дуслык (Төрекмәнстан)

Дуслык (төрекм. Dostluk) — Төрекмәнстанның Ләбап вилаятендә урнашкан шәһәр.

# Дуслык (Төрекмәнстан)
## Тарих

Шәһәр статусын 2016 елдан башлап йөртә.
# Лаб-им-Вальде

Лаб-им-Вальде — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Мёдлинг округы составына керә.

# Лаб-им-Вальде
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 316 метр биеклектә урнашкан. Пуркерсдорф, Вена, Брайтенфурт-бай-Вин һәм Вольфсграбен коммуналары белән чиктәш.
# Монтон

Монтон (исп. Montón) — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Монтон
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 17,590849 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 633 ± 30 метр биеклектә урнашкан.
# Нолишки

Нолишки (рус. Нолишки) — Киров өлкәсенең Өрҗем районында урнашкан авыл.

# Нолишки
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Нолишки
## Сәгать поясы

Нолишки Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Нолишки
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (88%), руслар (12%).
# Карбах (Түбән Франкония)

Карбах — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Карбах (Түбән Франкония)
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Карбах (Түбән Франкония)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 24,14 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 204 метр биеклектә урнашкан.
# Шакирҗан Хәмиди

Шакирҗан Хәмиди (тулы исеме Шакирҗан Әсәдулла улы Хәмидуллин) – мулла, мөгаллим, инкыйлабчы, язучы, мөхәррир.
1880 елда хәзерге Чүпрәле районы Татар Төкесе авылында морзалар нәселеннән булган гаиләдә туган. 1932 елда Казанда вафат. Абыйсы Шәйхелислам Хәмиди - дин галиме.
Тормыш юлы катлаулы. Башта үз төбәгендә, аннары Казан мәдрәсәләрендә белем ала.Татар теленнән башка, гарәп, фарсы, рус телләрен яхшы белә.
1900-1910 елларда Казанда Кәримовлар матбагасында эшли. Күп кенә дини китапларны тәрҗемә итеп бастыра, дәреслекләр дә яза.
Уфа губернасы Минзәлә өязе (хәзерге Сарман районы) Яхшыбай авылында (1910, 1914-1917), Пермь губернасы Надеждинск шәһәрендә мәчеттә (1910-1912) мулла һәм мөгаллим була.
1917 елда “Минзәлә иле” гәҗитен чыгаруны оештыра.
1917-1930 елларда Уфада, Тәтештә, Алабугада матбагалар оештыруда башлап йөри.
Минзәлә шәһәре шурасының беренче рәисе була. Мамадышта совет оешмаларында эшли.
“Алласызлар” җәмгыятен җитәкли.
Төрле эчтәлектәге китаплар яза. ”Динсез Морат Сәйфигә хөкем” (1925), “Мостафа муллага сәяси хөкем” (1925) пьесалары мәгълүм.
# Муса Чилиев

Муса Мажитович Чилиев (1955 елның 6 июне, Фрунзе, Кыргыз ССР) — Россия сәяси һәм дәүләт эшлеклесе, Ингушетия хөкүмәте рәисе (2011—2013), Федерация Советы әгъзасы (2018 елдан 2019 елның сентябренә кадәр).

# Муса Чилиев
## Тормыш юлы

1955 елның 6 июнендә Кыргыз ССРның Фрунзе шәһәрендә (хәзерге Бишкәк) туган.
1977 елда Чечен-Ингуш дәүләт университетын тәмамлый, рус теле, ингуш теле һәм әдәбияты укытучысы квалификациясен ала.
Мәктәп укытучысы, аннан мәктәп директоры булып эшли. 1991 елда Мәскәүгә күчеп килә һәм эшмәкәрлек белән шөгыльләнә башлый.
2004 елда үзенең элекке уку йортында, ул вакытка «Чечен дәүләт университеты» исемен кабул иткән уку йортында югары икътисади белем ала.

# Муса Чилиев
## Тормыш юлы
### Сәяси карьера

2004 елдан — Россия Хезмәт һәм социаль үсеш министрлыгының бер департамент җитәкчесе урынбасары. 2009 елда Ингушетия президенты Юныс-Бәк Евкуров указы белән Ингушетия Республикасы финанс министры һәм Хөкүмәте рәисе урынбасары вазыйфасына билгеләнә, ә 2010 елның 10 мартында хөкүмәт рәисе вазыйфаларын башкаручы итеп билгеләнә.
2011 елның 21 мартында Ингушетиянең халык җыены депутатлары чираттан тыш утырышында Чилиевны хөкүмәт рәисе итеп бертавыштан раслыйлар (Юныс-Бәк Евкуровның 2013 елның 19 сентябрендәге 186 номерлы указы белән Ингушетиянең яңа премьер-министры итеп Әбүбәкәр Мальсагов билгеләнә).
2018 елның 9 сентябрендә президент Евкуров (яңа срокка Халык җыены депутатлары тарафыннан сайланган) Муса Чилиевка Федерация Советы әгъзасы — башкарма хакимият вәкиле вәкаләтләре бирелүен игълан итә.
2019 елның 26 июнендә президент Владимир Путин Евкуровның отставкасын кабул итә һәм Ингушетия башлыгы вазыйфаларын башкаручы итеп Мәхмүд-Али Калиматовны билгели.
2019 елның 8 сентябрендә Калиматов Федерация Советында Ингушетия башкарма хакимияте вәкиле итеп Мөхәрбәк Барахоевны билгели. Шулай Чилиевның вәкаләтләре бетә.
# Ганалар

Гана сүзе ((ˈ|g|ʌ|n|ə); Санскрит телендә: गण) Санскрит һәм Пали телендә "төркем, күплек, кабилә, серия яки сыйныф" дигәнне аңлата. Ул шулай ук "зиярәт кылучылар" яки "шул ук максатларга ирешү өчен формалашкан кешеләрнең тупланышы яки компаниясенә" карарга мөмкин. "Гана" сүзе шулай ук дин мәсьәләләре яки башка темалар турында сөйләшү өчен җыелышлар яки тупланышларга карарга мөмкин. Һинд динендә санскр. (IAST) Ганалар Кайлаш Тавында яшәгән Шиваның иярүчеләре. Аларның җитәкчесе итеп Шива тарафыннан Ганеша сайланган булган, шулай итеп Ганешаның титулы Ганеша яки Ганапати яки "ганалар җитәкчесе яки Ходае".

# Ганалар
## Шиваның иярүчеләре буларак

Һинд динендә, ганалар зиратлар яки мәетләрне яндыру мәйданчыкларында кебек урыннарында яшәүче иярүчеләр. Ганалар шулай ук Кайлаш Тавында Шива Ходаеның иярүчеләре. Вирабхадраны барлыкка килүнең тарихы һәм Шиваның Дакшаны Вирабхадра һәм аның ганалары тарафыннан бикләве һәм юк итүе Пураналардан популяр тарихлар булып кала.

# Ганалар
## Тупланмалар булрак

Санскрит әдәбиятында күп китапларда ганалар һәм сангхалар кулланылган. Панини үзенең Санскрит грамматикасында гана сүзен кулланган.
    संघोद्घौ गण प्रशंसयो Sanghoddhau gaṇa praśansayo

# Ганалар
## Тупланмалар булрак
### Шанти Парвада

ГАНАЛАРНЫҢ тәфсилле анализы Шанти Парваның 108-енче бүлегендә китерелгән, анда Юдхиштхира Бхишманы ганалар турындай сорый: ничек алар арталар, ничек алар үзләрен дошманнарның бүлү сәясәтеннән саклыйлар, аларның дошманнарны яулап алу һәм дусларны ясау техникалары нинди, алар үзләренең серле мантраларын ничек саклыйлар. Бхишманың бу сорауларга җаваплары шлокалар (шигырьләр) формасында Шанти Парвада 16-32-дә китерелгән.

# Ганалар
## Тупланмалар булрак
### Ведаларда

Ганалар турында Ведаларда сугышчылар төркеме формасында сөйләнелгән, бу Риг-Веданың (РИГВЕДА 3-26-6) түбәндәге "сутраларыннан" аңлашыла:
    व्रातं व्रातं गणम् गणम् Vrātam Vrātam gaṇam gaṇam
Ганатантра (җөмһүрият) җыелышлар тарафыннан идарә ителә торган дәүләтне аңлата.
Кланнарның вәкаләтле әгъзалары ганалар буларак мәгълүм булганнар һәм аларның җыелышлар сангхалар буларак мәгълүм булган, аларның җитәкчесе ганадхипати яки Ганеша яки Ганапати буларак мәгълүм.

# Ганалар
## Сангам әдәбияты

Тамил телендәге Сангам әдәбиятында (безнең эрага кадәр 300-енче ел – безнең эраның 300-енче ел) Ганаларга тәкъдим итүләрне тасвирлый. Шилапатхикарам Иланго Адигалның Тамил телендә биш эпосларның берсе, анда унсигез төр Ганалар өчен тәкъдим итүләр турында әйтелә.

# Ганалар
## Буддист әдәбияты

Буддист әдәбиятында Махабагга түбәндәгене искә ала:
    गण पूरकोवा भविस्सामीति Gaṇa pūrkovā bhavissāmīti
Бу Раджасабхада (дәүләт җыелышында) ганалар санын карарга тиеш офицерга карый.
"Пали-питака", Маджджхамникая, махабагга, Авадана шатакада кебек Буддизм китапларында ганалар яки сангхалар искә алына. Һиндстанда Буддизм чоры вакытында 116 җөмһүрият яки ганасангха булган. Буддист вакытларында, Ганалар Сангхаларның җыелышлары булган, бу "Гана-раджья"лар буларак иртә демократик җөмһүриятләр булган, алар "Гана-раджья"лар буларак мәгълүм булган, турыдан-туры мәгънәдә бу "җыелыш хөкеме" дигәнне аңлата. Бу төшенчә Һиндстанның рәсми исемендә "Бхарата Ганараджйя"да чагыла.
# Сьверщув (Ленчинский повяты)

Сьверщув — Польшаның Люблин воеводалыгы Цыцув гминасында урнашкан авыл.

# Сьверщув (Ленчинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Джей (Флорида)

Джей — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Джей (Флорида)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Джей (Флорида)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 4 143 980 квадрат метр, 4,343682 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 78 метр биеклектә урнашкан.
# Чавдарлы (Тарсус)

Чавдарлы (төр. Çavdarlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Бубино

Бубино — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. Ивайловград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Бубино
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 522 метр биеклектә урнашкан.
# Кубильяс-де-лос-Отерос

Кубильяс-де-лос-Отерос (исп. Cubillas de los Oteros) — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кубильяс-де-лос-Отерос
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 12,48 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 777 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Денизгөлү (Кагызман)

Денизгөлү (төр. Denizgölü) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Кагызман илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Рэпеншчына

Рэпеншчына (белар. Рэпеншчына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Рэпеншчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Павловички

Павловички — Польшаның Ополе воеводалыгы Павловички гминасында урнашкан авыл.

# Павловички
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Репаки

Репаки (рус. Репаки) — Киров өлкәсенең Кикнур районында урнашкан авыл.

# Репаки
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Репаки
## Сәгать поясы

Репаки Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Репаки
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Кодача

Кодача — кияү яки кәләшнең туганнарына икенче якның үзеннән яшь белән кечерәк булган хатын-кыз туганы.
# Зубкова (Столинский районы)

Зубкова (белар. Зубкова) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Столинский районында урнашкан авыл.

# Зубкова (Столинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Сен-Самсон

Сен-Самсон (фр. Saint-Samson) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Дзяниш

Дзяниш — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Косцелиско гминасында урнашкан авыл.

# Дзяниш
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гранха Уерфанитос (Валье де Сантияго)

Гранха Уерфанитос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Гранха Уерфанитос (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Гранха Уерфанитос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха Уерфанитос (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Уерфанитос (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Махнавичы (Салигорский районы)

Махнавичы (белар. Махнавічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Салигорский районында урнашкан авыл.

# Махнавичы (Салигорский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Марлен Дитрих

Марлен Дитрих (алман. Marlene Dietrich), тулы исеме Мари Магдалене Дитрих (алман. Marie Magdalene Dietrich), 27 декабрь 1901 ел ― 6 май 1992 ел) ― алман һәм америкалы актриса һәм җырчы.
Ул 1901 елның 27 декабрендә Шенебергта, полиция офицеры Луи Эрих Отто Дитрих һәм аның хатыны Вильгельмина Фельзинг гаиләсендә туа. 1922 елдан Берлин театрларында вак рольләрне уйный, шул ук елны ул беренче тапкыр экранга чыга.
Озак еллар дәвамында Дитрих күп санлы фильмнарда төшә, бөтен дөньяга билгеле шәхескә әйләнә.
Чыганакларда актрисаның бик кызыклы бер фикере теркәлгән: „Wenn ich mein Leben noch einmal leben könnte, würde ich die gleichen Fehler machen. Aber ein bisschen früher, damit ich mehr davon habe.” — “Тагын бер кат яши алсам да, мин шул ук хаталарны ясар идем. Ләкин бераз иртәрәк — файдасын күбрәк күрер өчен”.
Ул 1992 елның 6 маенда Париждагы фатирында, йөрәк һәм бөерләр функциясе бозылу нәтиҗәсендә вафат була.

# Марлен Дитрих
## Хәтер

* Алманиядә һәм Молдавиядә Дитрих хөрмәтенә маркалар чыгарыла.
* 2008 елны Шенеберг районында (Берлин), Леберштрассе 65 йортында Марлен Дитрих хөрмәтенә рәсми мемориаль такта куела.

# Марлен Дитрих
## Альбомнар

* 1951: Marlene Dietrich Overseas
* 1954: Live at the Café de Paris
* 1959: Dietrich in Rio
* 1960: Wiedersehen mit Marlene
* 1964: Marlene singt Berlin
* 1964: Die neue Marlene
* 1964: Dietrich in London

# Марлен Дитрих
## Альбомнар
### Җыентыклар

* 1949: Souvenir Album
* 1952: M.D. Live 1932—1952
* 1959: Lili Marlene
* 1969: Marlene Dietrich
* 1973: The Best of Marlene Dietrich
* 1974: Das war mein Milljöh
* 1982: Her Complete Decca Recordings
* 1992: The Marlene Dietrich Album
* 1992: Art Deco Marlene Dietrich
* 2007: Marlene Dietrich with the Burt Bacharach Orchestra
# TBCA

TBCA (ингл. Tubulin folding cofactor A) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Еспира-де-л'Агли

Еспира-де-л'Агли (фр. Espira-de-l'Agly) — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Кастело (Ла Специя)

Кастело — Италиянең Лигурия төбәге Карро өязендә урнашкан торак пункт.

# Кастело (Ла Специя)
## Географиясе

Кастело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Кастело (Ла Специя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Галабоюн (Кәлбәҗәр)

Галабоюн (әзери. Qalaboyun) — Әзербайҗанның Кәлбәҗәр районына караган авыл.
# Слакбаш (Бәләбәй районы)

Слакбаш (чуаш. Слакпуҫ) — Башкортстанның Бәләбәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452016, ГАТОБК коды — 80209834001.

# Слакбаш (Бәләбәй районы)
## Танылган шәхесләр

* Яков Ухсай — чуаш язучысы.
* Николай Павлов (1922-1978), Сәвитләр Берлеге Каһарманы.
# Азимли (Саруһанлы)

Азимли (төр. Azimli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Саруһанлы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (13228) 1997 SJ25

(13228) 1997 SJ25 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13228) 1997 SJ25
## Тарихы

1997 елның 29 сентябрендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 SJ25» саналган.
# Степное (Мамлют районы)

Степное (каз. Степное) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Степное (Мамлют районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Пиигасте

Пиигасте (эст. Piigaste) — Эстониянең Пылвамаа өязендә урнашкан авыл.
# Роера-Пазка (Кунео)

Роера-Пазка — Италиянең Пьемонт төбәге Бронделло өязендә урнашкан торак пункт.

# Роера-Пазка (Кунео)
## Географиясе

Роера-Пазка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Роера-Пазка (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гүрпынар (Алаплы)

Гүрпынар (төр. Gürpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Алаплы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Үчкую (Һалылые)

Үчкую (төр. Üçkuyu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалылые илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Америкус (Джорджия)

Америкус — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.

# Америкус (Джорджия)
## Тарихы

Америкус шәһәре елда нигезләнгән.

# Америкус (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 29,789894 км², 29,681519 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 146 метр биеклектә урнашкан.
# Петрештий-де-Мижлок

Петрештий-де-Мижлок — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. Петрештий-де-Жос (коммуна) коммунасына карый.

# Петрештий-де-Мижлок
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 535 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Зубачи

Зубачи — Польшаның Подлясье воеводалыгы Черемха гминасында урнашкан авыл.

# Зубачи
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Лисице-Нови

Лисице-Нови — Польшаның Мазовия воеводалыгы Мохово гминасында урнашкан авыл.

# Лисице-Нови
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.