yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Qazan yanındağı suğış (1506)

Qazan yanındağı suğış — 22 may — 25 iyün 1506 yılda — Möxämmät-Ämin xan xanı belän böyek kenäze Vasiliy III bulğan suğış. Suğış näticäläre: Qazan xanlığı tarafınnan Mäskäw ğäskärläreneñ tulı tar mar itüe, 93000 rus ğäskäriläre yuq itüe.
1506 yılda Mäskäw böyek kenäze Vasiliy III Qazan xanlığı qarşı 100000 ğäskäri cibärgän. 22 mayda Möxämmät-Ämin xan xanı Qazan yanında rus qorab ğäskäre yuq itkän, 25 iyündä Qazan ğäskärläre baş rus atlı ğäskären tar mar itkän, 100000 rus ğäskäridän 7000 keşe genä isän qalıp qaçıp kitkän. Tarixi çığanaq buyınça:
* отвори врата царь Казанский градныя и выехав со 20000 конными, а 30000 пешцев, черемисы злыя, и нападе на полки руския… И едва сами воеводы большие возмогаша убежати, а иных же избиша, и на Русь прибегоша с великою тщетою, и много добре язвенных прибегоша; воевод же великих 5 убиша: трех князей Ярославских, князя Андрея Пенкова, князя Михаила Курбского, да Карамыша с братом его Родоманом, да с Федором Киселевым, а Дмитрея же взяша жива в бою, и замучи его царь Казанский злогорькими муками. И от тои 100,000 осташася 7,000 русских вои, ови же мечем посечены, ови же в водах сами напрасно истопоша. Волга утопшими людьми загрязе, и озеро Кабан, и обе реки, Казань и Булак наполнишася побитыми телесы христианскими и течаста по 3 дня кровию.

# Qazan yanındağı suğış (1506)
## Näticälär

Qazan yanındağı suğış — urta ğasırlarda iñ zur suğışı berse bulğan. Bu suğıştan soñ Möxämmät-Ämin xanı abruyı Tatar xanlıqları eçendä kütärelgän. Bu ciñelüdän soñ böyek kenäze Vasiliy III Qazan-Mäskäw solıx kileşüenä qul quyırğa mäcbür bulğan. Qazan xanlığı İvan III tarafınnan quyılğan Mäskäw yoğıntısınnan azat bulğan.
# Шёнеберг (Вестервальд)

Шёнеберг — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Шёнеберг (Вестервальд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,2 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 220 метр биеклектә урнашкан.
# (6152) Empedocles

(6152) Empedocles (лат. Empedocles) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6152) Empedocles
## Тарихы

1989 елның 3 апрелендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 GB3» саналган.
# Корцано

Корцано — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Брешиа провинциясе составына керә.

# Корцано
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 101 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Барбарига, Брандико, Дело, Лонгена, Помпьяно, Тренцано һәм Комеццано-Чиццаго коммуналары белән чиктәш.
# Бертовице

һәм
Бертовице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Сулковице гминасында урнашкан авыл.

# Бертовице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Патерен-Игль

Патерен-Игль — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Куль-Еган елгасының сул ярына тамагыннан 228 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 13 км.

# Патерен-Игль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011100112115200041351
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115204135
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Доброшов (Гразани)

Доброшов (чех. Dobrošov) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Гразани районында урнашкан авыл.

# Доброшов (Гразани)
## Географиясе

Мәйданы — 2,318 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Доброшов (Гразани)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Доброшов (Гразани)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Доброшов (Гразани)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 120 |
| 1880 | 133 |
| 1890 | 135 |
| 1900 | 128 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 110 |
| 1921 | 113 |
| 1930 | 110 |
| 1950 | 80 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 71 |
| 1970 | 63 |
| 1980 | 68 |
| 1991 | 58 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 48 |
| 2011 | 51 |
| 2021 | 54 |
# Евсеева Чесноковка

Евсеева Чесноковка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Тум өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Томь елгасының уң ярыннан 262 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Евсеева Чесноковка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Кемерово каласыннан койганчы урынга чаклы. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010300412115200012094
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115201209
* Бассейн коды — 13.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Фарвелл (Миннесота)

Фарвелл — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Фарвелл (Миннесота)
## Тарихы

Фарвелл шәһәре елда нигезләнгән.

# Фарвелл (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,662788 км², 0,74521 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 410 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Думбревень (коммуна, Вранча)

Думбревень — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан коммуна.

# Думбревень (коммуна, Вранча)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 32 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 96 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Думбревень, Александру-Влахуце, Киндешть һәм Драгословень (Думбревень, Вранча) авыллары урнашкан.
# RNF168

RNF168 (ингл. Ring finger protein 168) — кешенең 3-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Каргалы бистәсе

һәм
Каргалы бистәсе — Ырынбур өлкәсенең Сакмар районында урнашкан татар авылы, авыл советы үзәге. 3870 кеше яши (2010). Ырынбурдан 20 чакырым ераклыкта урынлашкан, авылга 15 минут саен маршрут автобуслары йөреп тора.
Каргалы авылының бер ягыннан Сакмар суы, икенче ягыннан Урта Каргалы елгасы ага. Сакмар суы буендагы җирне Сакмар очы, Каргалы суы буендагыларны Каргалы очы, ә соңрак оешкан – төзелгән якны Дунай очы, дип атаганнар.

# Каргалы бистәсе
## Тарихи белешмә

Татар Каргалысының тарихы 1743 елга барып тоташа. Ул елны корыла гына башлаган Ырынбурның губернаторы Неплюев татарларны Урта Азия белән сәүдә элемтәсен тергезергә чакыра. 1744 елны Сәгыйт Хәялингә Елизавета Петровна Сакмар елгасы буеннан 64 мең дисәтинә җир бүлеп бирә. Сәгыйт Хәялин туган авылы Байлар Сабасы һәм Казан өязенең башка авылларыннан үзе белән 173 гаиләне ияртеп, Сакмар елгасы буена барып утыра.
1956 елда Советлар Союзына Һиндстан хөкүмәте җитәкчесе Җаваһарлал Неру килә, һәм ул Татар Каргалысын күреп килергә теләвен әйтә. Эш шунда ки, Каргалы сәүдәгәрләре Көнбатыш кешеләреннән беренчеләрдән булып Һиндстанга Тянь-Шань таулары аша, яшерен тау сукмаклары белән барып җитәләр.
Авыл үзәгендә зур Гостиный двор (күмәртә сәүдә үзәге) була. Урта Азиядән кәрваннар Ырынбурны узып, туры бирегә сату итәргә киләләр.
1897 елда Каргалыда 13 мең кеше яши. Халык күбесенчә һөнәрчелек белән шөгыльләнә. Авылда 20 җитештерү, 20 тегермән була. 1917 елда халык саны 17 меңгә җитә.
Каргалы кешеләре Көньяк Уралда 38 татар авылына нигез сала. Үрге һәм Түбән Чебенле, Стәрлебаш районында Яшергән, Айдарали һәм Түбән Ибрай.

# Каргалы бистәсе
## Мәгариф

Каргалы мәдрәсәсендә 3 мөфти белем алган. 1896-1901 елларда Гани Хөсәенов оештырган укытучылар курслары эшләгән.

# Каргалы бистәсе
## Дини тормыш

Заманында Сәгыйт бистәсендә 11 мәчет булган. Совет еллары аша узып аларның берсе генә исән калган – Куш Манара мәчете (1749).
* Куш манара мәчете
* Ак мәчет
* Борынгы зират

# Каргалы бистәсе
## Танылган шәхесләр

* Сәгыйть Хәялин - бистәгә нигез салучы.
* Исмәгыйль Бикмөхәммәтов — Һиндстанга сәяхәт итүче сәүдәгәр.
* Әбелмәних Каргалый — шагыйрь
* Гани Хөсәенов, Әхмәт Хөсәенов - байлар, химаячеләр.
* Габделрәүф Ниязбаев — драматург
* Бату Мөлеков — композитор.
* Әхмәтсафа Дәүләтьяров — ТАССР ХКШ рәисе (1937).
* Равил Имангалиев − тарихчы.

# Каргалы бистәсе
## Демография

Халык саны динамикасы:
# Авлунлар (Токат)

Авлунлар (төр. Avlunlar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Токат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Тордер

Тордер (фр. Tordères) — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Фуэнте-Ольмедо

Фуэнте-Ольмедо (исп. Fuente-Olmedo) — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Фуэнте-Ольмедо
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13,56 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 793 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# IC 4327

IC 4327 — Кентавр йолдызлыгы чикләрендә урнашкан эмиссионная галактика .

# IC 4327
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 4327, 2MASX J13484378-3013031, MCG-05-33-016, ESO 445-41, IRAS 13458-2958, ESO-LV 445-0410, PGC 48997, NVSS J134843-301259, 6dFGS gJ134843.8-301303, SGC 134553-2958.1, PSCz P13458-2958, HIPASS J1348-30, LEDA 48997, [SLK2004] 910 һәм FLASH J134843.78-301303.4 буларак та сурәтләнә.
# Tawlı Qarabaxtağı xärbi bäreleşlär (2016)

Tawlı Qarabaxtağı xärbi bäreleşlär - 2016 yılnıñ 2 aprelendä başlanğan Tawlı Qarabax çige yanında ber yaqtan Ärmänstan häm tanılmağan Tawlı Qarabax Cömhüriäte, ikençe yaqtan Azärbaycan qorallı köçläre arasındağı aktiv xärbi nizağ, daimi Qarabax nizağınıñ däwamı.
1994 yılda Qarabax suğışın tuqtatu turında «Bişkäk» Solıx kileşüe imzalana, läkin ul atışlar belän yış bozıla. Tik 2016 yılda başlanğan bäreleşlär bik kiskenläşä.
Nizağnıñ ike yağı ber-bersen kileşüne bozuda häm atışlarnı däwam itüdä ğäyepli häm artilleriä, hawa köçlären qullanılu belän aktiv suğış xäräkäte, küp qorbannar xaqında belderä.
Qorbannr sanı xaqında qarşılıqlı mäğlümat kiterelä:
    5 aprelgä:
* ärmän yağı - 20 häläk, 26 xäbärsez yuğalğan, 35 yaralanğan, 5 tank yuğalğan
* azäri yağı: 16 häläk, 1 boralaq, 1 tank yuğalğan
4 apreldä BMO Tawlı Qarabaxta kimendä 33 keşe häläk bulğan, 200 keşe yaralanğan dip belderä.
4 apreldä Azärbaycan saqlanu ministrlığı Tawlı Qarabaxta üzläre yağınnan qorallı bäreleşlärne tuqtatuın iğlan itte. Üzbilgelängän Tawlı Qarabaxnıñ saqlanu ministrlığı da kileşügä ireşüne rasladı. Läkin Azärbaycan saqlanu ministrlığı ärmän yağın Tawlı Qarabaxta utnı tuqtatu kileşüen 115 märtäbä bozuda ğäyepläde. Üzbilgelängän Tawlı Qarabaxta atışlarnı tuqtatu kileşüe 5 aprel qabul itelde.
Üzbilgelängän Tawlı Qarabax räsmiläre 5 apreldä häläk bulğannarnıñ sanın iğlan itte: 29 xärbi ülgän, 28 xäbärsez yuğalğan, 72 xärbi yaralanğan. Azärbaycan yağında 31 xärbi häläk bulğan.
# Савуҗа (Сөке)

Савуҗа (төр. Savuca) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Сөке илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Дуброва (Чалюшчавицки авыл советы)

Дуброва (белар. Дуброва) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.

# Дуброва (Чалюшчавицки авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Сен-Женьес (коммуна)

Сен-Женьес (фр. Saint-Geniez) — Франциянең Югары Прованс Альплары департаментына караган коммуна, Систерон кантонына карый.

# Сен-Женьес (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 38,94 км².
# Шадыксай

Шадыксай (каз. Шадықсай) — Казакъстанның Костанай өлкәсендә урнашкан авыл.

# Шадыксай
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Райито де Луна (Хучитан)

Райито де Луна — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Хучитан муниципалитеты составына керә.

# Райито де Луна (Хучитан)
## Географиясе

Райито де Луна Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Райито де Луна (Хучитан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Райито де Луна (Хучитан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Киртси

Киртси (эст. Kirtsi) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
# Адамув (гмина Кшимув)

Адамув — Польшаның Великопольское воеводалыгы Кшимув гминасында урнашкан авыл.

# Адамув (гмина Кшимув)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# NGC 4492

NGC 4492 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4492
## Тарихы

Әлеге галактика 1785 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Марсийи-ле-Айе

Марсийи-ле-Айе (фр. Marcilly-le-Hayer) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Сен-Лье кантонына карый.
# Тонтлавки

Тонтлавки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Моронг гминасында урнашкан авыл.

# Тонтлавки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кае (Карабүк)

Кае (төр. Kayı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Карабүк иле Карабүк илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# 1912 ел

2 меңьеллык :
XVIII гасыр — XIX гасыр — XX гасыр — XXI гасыр — XXII гасыр :
Хронологик таблица :
1912 (бер мең тугыз йөз уникенче) ел — кәбисә ел, милади тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1912 елы, II меңьеллыкның 912 елы, XX гасырның 12 елы, XX гасырның 2 унъеллыгының 2 елы, 1910 елларның 3 елы. 1912 елдан бирле 112 ел үтте.

# 1912 ел
## Вакыйгалар

* 1 гыйнвар — Нанкинга тантаналы рәвештә Сунь Ятсен керде. Кытай республика дип, ә Нанкин — аның вакытлы башкаласы дип игълан ителде. Кытайның башка провинцияләре вәкилләре җыелышы Сунь Ятсенны сайлады.
* 17 гыйнвар:
** Никарагуаның яңа Конституциясе басылып чыкты. 1 мартта үз көченә керде.
** Британ сәяхәтчесе Роберт Скотт Көньяк полюсына җитә (Руаль Амундсен экспедициясеннән соң бер ай үтә).
* 29 март — Антарктидада сәяхәт кылган Роберт Скотт көндәлегендә соңгы язу калдыра.
* 2 апрель — «Титаник» лайнеры диңгезгә сынауга чыга. Ул аны уңышлы үтә.
* 14 апрель — «Титаник» айсбергка бәрелә.
* 8 октябрь — Беренче Балкан сугышы барышында Черногория Төркиягә сугыш игълан итә.
* 18 декабрь — АКШ конгрессы наданнарны илгә кертмәү турында канун кабул итә.

# 1912 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1912 елда туганнар
* 7 гыйнвар — Александр Калган, чуаш язучысы.
* 12 гыйнвар — Динмөхәммәт Кунаев, Казахстан ССР җитәкчесе, КПСС ҮК әгъзасы.
* 20 гыйнвар — Галимҗан Латыйпов, татар шагыйре.
* 22 гыйнвар — Әмрулла Аги, Сталин лагерльлары турында истәлекләр китабын чыгарган мөһаҗир татар.
* 31 гыйнвар — Мансур Абдрахманов, татар фәлсәфәчесе һәм җәмәгать эшлеклесе.
* 19 февраль — Фәхрази Галиев, Советлар Берлеге Каһарманы (1944).
* 7 март — Әдилә Айда, Төркиянең беренче хатын-кыз дипломаты.
* 8 март — Абдурәим Рәшидов, хәрби очучы, Советлар Берлеге Каһарманы.
* 10 март — Ян Винецкий, язучы.
* 12 май — Чыңгыз Әхмәров, татар рәссамы.
* 27 март — Джеймс Каллаган, Бөекбритания сәясәтчесе, премьер-министр.
* 15 июнь — Гата Сөләйманов, курайчы, җырчы, артист
* 11 июль — Кирәй Мәргән, язучы, фольклорчы, әдәбият белгече.
* 15 июль — Мәгубә Сыртланова, Советлар Берлеге каһарманы.
* 15 август — Рәхим Саттар, җәлилче-шагыйрь.
* 14 сентябрь — Хәсән Заманов, Советлар Берлеге Каһарманы.
* 19 сентябрь — Нури Арсланов, татар шагыйре, Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты.
* 1 октябрь — Лев Гумилев, тарихчы, фәлсәфәче.
* 17 октябрь — Гали Хуҗиев, татар шагыйре.
* 17 октябрь — Иоанн Павел I, Рим папасы.
* 21 октябрь — Фәйзи Гаскәров, биюче һәм хореограф.
* 14 ноябрь — Әхмәт Тимер (чын исеме Әхмәт Рәшит улы Яруллин), күренекле татар галиме, дөньякүләм танылган төрки телләр белгече.
* 15 декабрь — Рәшит Нәҗметдинов, Татарстан шахматчысы, халыкара мастер.
* 22 декабрь — Мостафа Ногман, шагыйрь, тел галиме.

# 1912 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1912 елда вафатлар
* 29 март — Роберт Скотт (Robert Falcon Scott) (1868 елда туган), инглиз Антарктида өйрәнүче, Көньяк полюсны Руаль Амундсеннан 33 көнгә соңрак ачкан.
* 14 май — Август Стриндберг, швед язучысы.
* 13 август — Жюль Массне, француз композиторы.
* 5 ноябрь — Мөхәммәт-Хәнәфия Батыршин, Ташкәнтның беренче шәһәр табибы.
# Сона (авыл)

Сона (каз. Сона) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Сона (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# MRPS5

MRPS5 (ингл. Mitochondrial ribosomal protein S5) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Стара Тшцянка

Стара Тшцянка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Грембкув гминасында урнашкан авыл.

# Стара Тшцянка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# PRR23D2

PRR23D2 (ингл. Proline rich 23 domain containing 2 һәм Proline rich 23 domain containing 1) — кешенең 8-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Христес

Христес (алман. Christes) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Христес
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 15,53 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 450 метр биеклектә урнашкан.
# Ходиш (Бихор)

Ходиш — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. Холод (коммуна) коммунасына карый.

# Ходиш (Бихор)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Зарыца

Зарыца (белар. Зарыца) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.

# Зарыца
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Лешчаняты

Лешчаняты (белар. Лешчаняты) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.

# Лешчаняты
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Батурки

Батурки (белар. Батуркі) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Валожынский районында урнашкан авыл.

# Батурки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Аҗгаибиби

Аҗгаибиби Бенгалиядә булган халык дине һәм Һинд дине Алиһәсе. Аңа мөгаен җиде Алиһә төркеме әгъзасы буларак табынганнар, моның шәһадәте булып Мохендждодарода булган тарихка кадәр терракота артифакты тора, монда Аҗгаибиби, Оладэви, Җһолабиби, Бахадабиби, Җһетунебиби һәм Асанбиби булган.

# Аҗгаибиби
## Билгеләмәләр

* ↑ Mandal, Paresh Chandra (2012). "Oladevi". in Islam, Sirajul; Jamal, Ahmed A.. Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh (Second ed.). Asiatic Society of Bangladesh. http://en.banglapedia.org/index.php?title=Oladevi.
# Марион (Индиана)

Марион — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан шәһәр.

# Марион (Индиана)
## Тарихы

Марион шәһәре елда нигезләнгән.

# Марион (Индиана)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 40,664407 км², 40,907764 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 247 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Рикиш

Рикиш — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. Б'ертан (коммуна) коммунасына карый.

# Рикиш
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 435 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Трусдейл (Миссури)

Трусдейл — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Трусдейл (Миссури)
## Тарихы

Трусдейл шәһәре елда нигезләнгән.

# Трусдейл (Миссури)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,355299 км², 3,335602 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 262 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гросриндерфельд

Гросриндерфельд (алман. Großrinderfeld) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Гросриндерфельд
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 56,28 км² (1999). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 311 метр биеклектә урнашкан.
# DRP2

DRP2 (ингл. Dystrophin related protein 2) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Суха-Гура (Подлясье воеводалыгы)

Суха-Гура — Польшаның Подлясье воеводалыгы Суховоля гминасында урнашкан авыл.

# Суха-Гура (Подлясье воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вайнона (Миссисипи)

Вайнона — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.

# Вайнона (Миссисипи)
## Тарихы

Вайнона шәһәре 1861 елда нигезләнгән.

# Вайнона (Миссисипи)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 35,087777 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 116 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вороная (Сарёда кушылдыгы)

Вороная — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Сарёда елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.

# Вороная (Сарёда кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300212103000080291
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103008029
* Бассейн коды — 03.05.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Флемингтон (Көнбатыш Виргиния)

Флемингтон — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Флемингтон (Көнбатыш Виргиния)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Флемингтон (Көнбатыш Виргиния)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,789689 км², 0,789692 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 310 ± 1 метр һәм 310 метр биеклектә урнашкан.
# Тур (Румыния)

Тур — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. Негрешти-Оаш коммунасына карый.

# Тур (Румыния)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 186 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Османлы (Алаплы)

Османлы (төр. Osmanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Алаплы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# RANBP9

RANBP9 (ингл. RAN binding protein 9) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.