yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Сан Мартин (Леон)

Сан Мартин — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Леон муниципалитеты составына керә.

# Сан Мартин (Леон)
## Географиясе

Сан Мартин Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Мартин (Леон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Мартин (Леон)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Балчылы (Гөйгөл)

Балчылы (әзери. Balçılı) — Әзербайҗанның Гөйгөл районына караган авыл.
# Гүнейкөй (Каргы)

Гүнейкөй (төр. Güneyköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Каргы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Вальдербах

Вальдербах — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Вальдербах
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Вальдербах
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 34,91 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 369 метр биеклектә урнашкан.
# Грабовець (Седлецкий повяты)

Грабовець — Польшаның Мазовия воеводалыгы Папротня гминасында урнашкан авыл.

# Грабовець (Седлецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Караой (Җамбыл өлкәсе)

Караой (каз. Қараой) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Караой (Җамбыл өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# 591 (сан)

591 (биш йөз туксан бер) - 590 белән 592 арасындагы натураль сан.

# 591 (сан)
## Математикада

* 591 — өч урынлы так сан.
* 591 санның цифрлар суммасы — 15.
* 591 санның цифрлар тапкырчыгышы — 45.
* 591 санның квадраты — 349281.

# 591 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 591 ел
* 591 ел (б. э. к.)
* Юникодта 024F₁₆ — «ɏ» символның коды.
# Вальи Сопра (Лука)

Вальи Сопра — Италиянең Тоскана төбәге Вальи-Сотто өязендә урнашкан торак пункт.

# Вальи Сопра (Лука)
## Географиясе

Вальи Сопра Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вальи Сопра (Лука)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ропеле

Ропеле — Польшаның Мазовия воеводалыгы Цеханув гминасында урнашкан авыл.

# Ропеле
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вилла-Базилика

Вилла-Базилика — Италиянең Тоскана төбәгендә урнашкан коммуна. Лукка провинциясе составына керә.

# Вилла-Базилика
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 330 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Баньи-ди-Лукка, Капаннори, Пеша һәм Борго-а-Моццано коммуналары белән чиктәш.
# 974 (сан)

974 (тугыз йөз җитмеш дүрт) - 973 белән 975 арасындагы натураль сан.

# 974 (сан)
## Математикада

* 974 — өч урынлы җөп сан.
* 974 санның цифрлар суммасы — 20.
* 974 санның цифрлар тапкырчыгышы — 252.
* 974 санның квадраты — 948676.

# 974 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 974 ел
* 974 ел (б. э. к.)
* Юникодта 03CE₁₆ — «ώ» символның коды.
# Айдынлар (Җейһан)

Айдынлар (төр. Aydınlar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Мельбурн (Кентукки)

Мельбурн — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.

# Мельбурн (Кентукки)
## Тарихы

Мельбурн шәһәре елда нигезләнгән.

# Мельбурн (Кентукки)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,189286 км², 2,049915 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 153 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ислам Төрек районы

Ислам Төрек районы (укр. Кіровський район, кырымтат. İslâm Terek rayonı, Ислям Терек районы) — Кырым Җөмһүрияте территориясендә урнашкан 14 районның берсе. Районның административ үзәге - Ислам Төрек.
Районның мәйданы — 1208 км². Халык тыгызлыгы - 48.03 кеше/км².
Телефон коды — +380 6555.

# Ислам Төрек районы
## Халык

2012 елда биредә 53 929 кешенең яшәве мәгълүм.
2001 елгы Украина җанисәбен алу буенча милли составы : * руслар — 50,5 % * кырым татарлары — 25,5 % * украиннар — 17,6 % * белоруслар — 1,7 %.

# Ислам Төрек районы
## Административ бүленеш

1 шәһәр җирлеге һәм 14 авыл җирлеге.
# Лоби (Алесандрия)

һәм
Лоби — Италиянең Пьемонт төбәге Алессандрия өязендә урнашкан торак пункт.

# Лоби (Алесандрия)
## Географиясе

Лоби Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Лоби (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Зайчий Врх-при-Стопичах

Зайчий Врх-при-Стопичах — Словениянең Ново Место (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Зайчий Врх-при-Стопичах
## Географиясе

Мәйданы — 0,89 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 393,5 метр биеклектә урнашкан.
# Изясь-Ю

Изясь-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Чуб елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 42 км.

# Изясь-Ю
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200212103000022606
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002260
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Кижмола (Яренга кушылдыгы)

Кижмола — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Яренга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.

# Кижмола (Яренга кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200212103000023610
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002361
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Гиҗе (Ла Специя)

Гиҗе — Италиянең Лигурия төбәге Варезе-Лигуре өязендә урнашкан торак пункт.

# Гиҗе (Ла Специя)
## Географиясе

Гиҗе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Гиҗе (Ла Специя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Видияно (Пяченца)

Видияно — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Пьоццано өязендә урнашкан торак пункт.

# Видияно (Пяченца)
## Географиясе

Видияно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Видияно (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Яфрак төшкән инде юлга (җыр)

Яфрак төшкән инде юлга (1984) — Шамил Шәрифуллин тарафыннан Зөлфәт сүзләренә иҗат ителгән иң танылган җырларының берсе.

# Яфрак төшкән инде юлга (җыр)
## Тарих

Зөлфәтнең "Яфрак төшкән инде юлга" шигыре 1970 елда языла.
Шамил Шәрифуллин исемдәш җырын яза, ул 1984 елда Татарстан китап нәшриятында "Йөгерә чәчәчкләр" җыентыгында беренче тапкыр бастырыла, әмма цензура таләпләренә үтәмәве сәбәпле, сәхнәдә 6 елдан соң гына башкарыла. Бу беренче башкарылу вакытында тыңлаучыларга бик тә таныш булганга, хәтта халык җыры буларак та күзаллана. Иң танылган башкаручылары арасында Римма Ибраһимова һәм Гөлнара Морзиева.

# Яфрак төшкән инде юлга (җыр)
## Сүзләре

   "Яфрак төшкән инде юлга" җыры :
   | Яфрак төшкән инде юлга, яфрак төшкән… Ашыккансың, син коточкыч ашыккансың, Бер гомернең чиреген дә яшәмәстән Ике гомер яшәгән күк талчыккансың. ||||
   | | Яфрак төшкән инде юлга, яфрак төшкән, Тапталганнар инде юллар, юллар такыр. Шул юллардан читкә чыгып, онытылып Яратасың килә бугай соңгы тапкыр. |
   | Син беләсең иң беренче күз яшьләрен, Син беләсең иң беренче адашуны. Иң беренче ялгышларны син беләсең, Син беләсең, хәтерлисең алдашуны. ||||
   | | Тамасы нур тамган инде карашыңа, Тиясе җил тигән инде яңагыңа. Син көтәсең соңгыларын яфракларның, Мин сискәнеп керфек ачтым яңа гына. |
   | Яфрак яуган көзге юлга килеп кердем Каерылып тыныч кына барган төштән. Минем алга ялгыз каен ботагыннан Соңгы яфрак, сары яфрак өзелеп төшкән. ||||

# Яфрак төшкән инде юлга (җыр)
## Ноталар

* Шәрифуллин, Шамил. Яфрак төшкән инде // Йөгерә чәчәкләр [Ноталар] : [җырлар]. — Казан: Татарстан китап нәшрияты, 1984. — 24 б.
# Миликов (Вацов)

Миликов (чех. Milíkov) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Вацов районында урнашкан авыл.

# Миликов (Вацов)
## Географиясе

Мәйданы — 3,699 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 750 метр биеклектә урнашкан.

# Миликов (Вацов)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Миликов (Вацов)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Миликов (Вацов)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 43 |
| 1880 | 53 |
| 1890 | 68 |
| 1900 | 66 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 60 |
| 1921 | 48 |
| 1930 | 50 |
| 1950 | 20 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 19 |
| 1970 | 11 |
| 1980 | 6 |
| 1991 | 2 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 2 |
| 2011 | 2 |
| 2021 | 7 |
# Гүлпынар (Явузэли)

Гүлпынар (төр. Gülpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Явузэли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Зберож

Зберож — Польшаның Мазовия воеводалыгы Чернице-Борове гминасында урнашкан авыл.

# Зберож
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Дүз Билиҗи

Дүз Билиҗи (әзери. Düz Bilici) — Әзербайҗанның Шабран районына караган авыл.
# Вестерштеде

Вестерштеде — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Вестерштеде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 179,55 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 6 метр биеклектә урнашкан.
# Гранха Раул Росас (Салватьера)

Гранха Раул Росас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сальватьерра муниципалитеты составына керә.

# Гранха Раул Росас (Салватьера)
## Географиясе

Гранха Раул Росас Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха Раул Росас (Салватьера)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Раул Росас (Салватьера)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Ла-Валь-де-Бианья

Ла-Валь-де-Бианья (кат. Vall de Bianya, La) — Испаниянең Жирона провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ла-Валь-де-Бианья
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 93,6 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 367 метр биеклектә урнашкан.
# Музруплу (Һайраболу)

Музруплу (төр. Muzruplu) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Һайраболу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 2649

NGC 2649 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2649
## Тарихы

Әлеге галактика 1788 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Воля-Вонгродзька

Воля-Вонгродзька — Польшаның Мазовия воеводалыгы Пражмув гминасында урнашкан авыл.

# Воля-Вонгродзька
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Залуже (Кече Польша воеводалыгы)

Залуже — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Щуцин гминасында урнашкан авыл.

# Залуже (Кече Польша воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гаязко (Алесандрия)

Гаязко — Италиянең Пьемонт төбәге Бистаньо өязендә урнашкан торак пункт.

# Гаязко (Алесандрия)
## Географиясе

Гаязко Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гаязко (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ун-Карас-Куртынг-Ики-Соим

Ун-Карас-Куртынг-Ики-Соим — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ун-Вош-Юган елгасының сул ярына тамагыннан 87 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 13 км.

# Ун-Карас-Куртынг-Ики-Соим
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештән Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020100112115300020586
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302058
* Бассейн коды — 15.02.01.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Меле (Луар һәм Шер)

Меле (фр. Meslay) — Франциянең Луар һәм Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Березовка (Усть-Таловка кенттек хакимлеге)

Березовка (каз. Березовка) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Березовка (Усть-Таловка кенттек хакимлеге)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Эсауловы

Эсауловы (рус. Эсауловы) — Киров өлкәсенең Киров шәһәрендә урнашкан авыл.

# Эсауловы
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Эсауловы
## Сәгать поясы

Эсауловы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Эсауловы
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Брусек

Брусек — Польшаның Силезия воеводалыгы Кошенцин гминасында урнашкан авыл.

# Брусек
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Доганҗылар (Эскипазар)

Доганҗылар (төр. Doğancılar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Карабүк иле Эскипазар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# IC 5116

IC 5116 — Һинд йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 5116
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда ESO 75-18, IRAS 21325-7112, 2MASX J21370550-7058572, IRAS F21326-7112, PGC 67055, IC 5116, ESO-LV 75-0180, HIPASS J2137-70, 6dFGS gJ213705.5-705857, LEDA 67055 һәм APMBGC 075+034+058 буларак та сурәтләнә.
# Раклишки

Раклишки (белар. Раклішкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.

# Раклишки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# 1697 ел

2 меңьеллык :
XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр — XIX гасыр :
Хронологик таблица :
1697 ел башка тәкъвимнәрдә :
| Милади тәкъвим | 1697 MDCXCVII |
| Юлиан тәкъвим | 1696—1697 (11 гыйнвардан) |
| Юлиан тәкъвим византия эрасы белән | 7205—7206 (11 сентябрьдән) |
| Римны нигезләгәннән башлап | 2449—2450 (1 майдан) |
| Яһүдләр тәкъвиме | 5457—5458 ה'תנ"ז — ה'תנ"ח |
| Һиҗри тәкъвим | 1108—1109 |
| Борынгы әрмәннәр тәкъвиме | 4189—4190 (11 августтан) |
| Әрмәннәрнең чиркәү тәкъвиме | 1146 ԹՎ ՌՃԽԶ |
| Кытай тәкъвиме | 4393—4394 丙子 — 丁丑 кызыл күсе — кызыл үгез |
| Хәбәш тәкъвим | 1689 — 1690 |
| Борынгы һинд тәкъвиме | |
| - Викрам-самват | 1753—1754 |
| - Шака самват | 1619—1620 |
| Шәмси тәкъвим | 1075—1076 |
| Буддачылык тәкъвиме | 2240 |
1697 (бер мең алты йөз туксан җиденче) ел — кәбисә булмаган ел, милади тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1697 елы, II меңьеллыкның 697 елы, XVII гасырның 97 елы, XVII гасырның 10 унъеллыгының 7 елы, 1690 елларның 8 елы. 1697 елдан бирле 327 ел үтте.

# 1697 ел
## Вакыйгалар

* Шарль Пьеро үзенең юрамасы «Cendrillon» французча бастырган. Көнбатыш әкияте — (тат. Көлгенә, алман. Aschenputtel, рус. «Золушка»).

# 1697 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1697 елда туганнар

# 1697 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1697 елда вафатлар
# HD215147

HD215147 — Торна йолдызлыгында урнашкан A1mA5-A9 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,04 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Елмалык (Терме)

Елмалык (төр. Elmalık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Терме илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Казчиноти (Верчели)

Казчиноти — Италиянең Пьемонт төбәге Крешентино өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчиноти (Верчели)
## Географиясе

Казчиноти Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казчиноти (Верчели)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Валя-луй-Босие

Валя-луй-Босие — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. Тетерень (коммуна) коммунасына карый.

# Валя-луй-Босие
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 237 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Демирли (Буҗак)

Демирли (төр. Demirli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Бурдур иле Буҗак илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Вязовка (Кыйгы районы)

Вязовка — Башкортстанның Кыйгы районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 17 кешенең яшәве мәгълүм.
Почта индексы — 452506, ГАТОБК коды — 80236840002.

# Вязовка (Кыйгы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
# Лиману

Лиману — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. Лиману (коммуна) коммунасына карый.

# Лиману
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 22 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Балта (елга)

Балта — Россия территориясеннән ага торган елга. Новосибирск өлкәсе, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга КАР/ОБЬ/2830/52 кушыла. Елга озынлыгы 35 км.

# Балта (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Новосибирск сусаклагычынан Чулым елгасы менән кушылгансы, Иняи һәм Томь елгаларын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010200712115200006932
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115200693
* Бассейн коды — 13.01.02.007
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Неслухи

Неслухи — Польшаның Мазовия воеводалыгы Соньск гминасында урнашкан авыл.

# Неслухи
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Башкортстан Республикасының Конституция Суды

Башкортстан Республикасының Конституция Суды (баш. Башҡортостан Республикаһының Конституция Суды)— Башкортстан хөкем влачының орган.
Корылтай кабул иткән законнарны Башкортстан Конституциясенә каршы булу, Башкортстан Республикасы Конституциясе тормышта үтәлешен баш тикшерүче орган.
2000-2009 елларда Хөкем рәисе вазифасын Әдһәмов Илдус Әнәс улы башкарды.
2009-2014 елларда Хөкем рәисе вазифасын Гумерова Люция Шагал кызы башкарды.
2014 елдан Хөкем рәисе - Еникеев Зөфәр Иргали улы.
# Шарль (ай кратеры)

Шарль (лат. Charles) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 1,34 км булган кратер.

# Шарль (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Француз исеме хөрмәтенә бирелә.

# Шарль (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
# Муледье

Муледье (фр. Mouleydier һәм фр. Cybard-de-Mouleydier) — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
# Орасице

Орасице (чех. Orasice) — Чехиянең Устецк крае Почеделице районында урнашкан авыл.

# Орасице
## Географиясе

Мәйданы — 3,679 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Орасице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Орасице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Орасице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 245 |
| 1880 | 255 |
| 1890 | 225 |
| 1900 | 256 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 265 |
| 1921 | 228 |
| 1930 | 231 |
| 1950 | 171 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 155 |
| 1970 | 135 |
| 1980 | 71 |
| 1991 | 80 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 87 |
| 2011 | 74 |
| 2021 | 85 |
# Гоклений (ай кратеры)

Гоклений (лат. Goclenius) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 73,04 км булган кратер.

# Гоклений (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Рудольф Гоклениус младший (1572—1621) хөрмәтенә бирелә.

# Гоклений (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Березины (Арбаж районы)

Березины (рус. Березины) — Киров өлкәсенең Арбаж районында урнашкан авыл.

# Березины (Арбаж районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Березины (Арбаж районы)
## Сәгать поясы

Березины (Арбаж районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Березины (Арбаж районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Ретешть (Бузеу)

Ретешть — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. Берка (коммуна) коммунасына карый.

# Ретешть (Бузеу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 170 ± 1 метр биеклектә урнашкан.