yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Казан ривьерасы

һәм
Казан ривьерасы (ингл. Kazan Riviera ) — Казан шәһәрендә аквапарк белән кунакханә-күңел ачу комплексы.

# Казан ривьерасы
## Урнашуы

Казансу ярында, Фатыйх Әмирхан проспекты һәм Сибгат Хәким урамы киселешендә урнашкан. «Татнефть Арена» спорт сараеннан һәм Миллениум күпереннән ерак түгел.

# Казан ривьерасы
## Хезмәтләр

* 210 кунакханә номеры, арзанлы «комфорт» классыннан башлап һәм «президент апартаменты»на кадәр.
* аквапарк
* ресторан, бар, кафе
* ачык пляж (җәйге)
* фитнес-зал

# Казан ривьерасы
## Казанышлары

* "Туризм-XXI гасыр» — «Ел персонасы-2011» - "Туризмда сөйкемлелек һәм профессиональлек өчен"
* "Туризм — XXI гасыр» — Ял һәм сәламәтләндерү өлкәсендә Татарстан Республикасының туристлык базарын үстерүгә ярдәм итү өчен — 2011
* «Россиянең иң яхшы 100 товары-2011» бөтенроссия премиясе җиңүчесе
* «Туриндустрия лидерлары — 2011» халыкара премиясе җиңүчесе — «Регионда туризм һәм туризмны үстерүдәге уңышлары өчен»
* "Туриндустрия лидерлары-2011" халыкара премиясе җиңүчесе - «хезмәт күрсәтү сыйфаты— кунакханә»
* «International Arch of Europe — 2011» халыкара премиясе: сыйфат, лидерлык, технологияләр һәм инновацияләр өчен алтын медаль
* » Golden Pony awards " халыкара премиясе: «Казан Ривьерасы» ГРК — 2011 — иң яхшы күңел ачу комплексы
* «Ривьера» кунакханәсе — Идел буе федераль округының иң яхшы кунакханәсе — 2011
* «РФнең иң яхшы кунакханәләре» конкурсы лауреаты — 2011

# Казан ривьерасы
## "Ривьера» аквапаркы

2010 елда Forbes журналы "Ривьера" кунакханә комплексына керүче аквапаркны Россиянең иң эре аквапаркы дип атады. Кайбер мәгълүматларга караганда, аквапарк якын-тирә өлкәләрдән Казанга туристлар агымының 60% ын тәшкил итә.
# Ишгль

Ишгль — Австриянең Тироль федераль җирендә урнашкан коммуна. Ландек округы составына керә.

# Ишгль
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1377 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Чыпчыксыманнар

Чыпчыксыманнар отряды (лат. Passeriformes L., 1758) - төрләр саны ягыннан иң күп санлы отряд. Бүгенге көндә оттрядта 5 меңнән артык төр исәпләнә, бу- дөньяда фаунасындагы барлык кошларның 60% тәшкил итә. Чыпчыксыманнарның вәкилләре зур түгел. Башлары кечкенә. Томшык формасы күптөрле, түбәнге очлыклары 4 бармаклы. Бармак очларында үткен тырнаклары бар. Урманда, агачларда һәм куакларда яшиләр, ачык урыннарда- далаларда, кеше торагында якын урыннарда очрыйлар. Ата затлар ана затларга караганда эрерәк. Уртача поясларда яшәүче кошлар күчмә, тропик илләрдә яшәүчеләре утрак, кайчак күчеп йөрүче.
Каурыйлары каты, канатлары уртача озынлыкта. Ата затлар ана затларга караганда ачыкрак төстә. Ләкин купшыл, күкшә, саескан, урман тургае, камыш чыпчыгы һәм тагын кайбер кошларда ата һәм ана затларның төсләре бертөрле диярлек. Сыерчыклар, песнәкләр, нарат чыпчыклары, чебенче кошлар,чәберчекләр үрчү чорында парлашалар. Алар үрчү чорында билгеле бер оя территорияләендә урнашалар. Ал сыерчыклар, яр һәм шүһәр карлыгачлары, кара каргалар, чыпчыклар, миләш чыпчыклары колонияләр булып оялыйлар. Отрядта төрле азык белән тукланучы кошлар да бар. Козгын, ала карга, кара карга, саесканнар тычкансыман кимерүчеләрне, бакаларны, хәтта вак кошларның йомыркаларын һәм кошчыкларын да ашыйлар. Бөртек белән тукланучы кайбер кошлар, культуралы үсемлекләрнең орлыкларын ашап, кешехуҗалыгына сизелерлек зыян китерәләр.
# Казе Сан Бенедето (Рьети)

Казе Сан Бенедето — Италиянең Лацио төбәге Риети өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Сан Бенедето (Рьети)
## Географиясе

Казе Сан Бенедето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Казе Сан Бенедето (Рьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шугар-Гроув (Виргиния)

Шугар-Гроув — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Шугар-Гроув (Виргиния)
## Географиясе

Шугар-Гроув халык санын алу урыны мәйданы — 7,554438 км², 7,554431 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 788 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# 880 (сан)

880 (сигез йөз сиксән ) - 879 белән 881 арасындагы натураль сан.

# 880 (сан)
## Математикада

* 880 — өч урынлы җөп сан.
* 880 санның цифрлар суммасы — 16.
* 880 санның цифрлар тапкырчыгышы — 0.
* 880 санның квадраты — 774400.

# 880 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 880 ел
* 880 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0370₁₆ — «Ͱ» символның коды.
# Жиче (Словенське Конице)

Жиче — Словениянең Словенське Конице (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Жиче (Словенське Конице)
## Географиясе

Мәйданы — 4,67 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 279,5 метр биеклектә урнашкан.
# Мадона Прати (Парма)

Мадона Прати — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Буссето өязендә урнашкан торак пункт.

# Мадона Прати (Парма)
## Географиясе

Мадона Прати Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мадона Прати (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Рехтенбах

Рехтенбах — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Рехтенбах
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Рехтенбах
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 7,28 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 363 метр биеклектә урнашкан.
# NAP1L5

NAP1L5 (ингл. Nucleosome assembly protein 1 like 5) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Телеци

Телеци (чех. Telecí) — Чехиянең Пардубице крае Свитави һәм Q89751695? районында урнашкан авыл.

# Телеци
## Географиясе

Мәйданы — 12,612511 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 578 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Телеци
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Телеци
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Телеци
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1126 |
| 1880 | 1130 |
| 1890 | 1150 |
| 1900 | 1097 |
| 1910 | 1068 |
| 1921 | 952 |
| 1930 | 904 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 676 |
| 1961 | 634 |
| 1970 | 545 |
| 1980 | 503 |
| 1991 | 454 |
| 2001 | 409 |
| 2011 | 384 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 415 |
| 2016 | 426 |
| 2017 | 443 |
| 2018 | 434 |
| 2019 | 427 |
| 2020 | 438 |
| 2021 | 445 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 418 |
| 2022 | 432 |
| 2023 | 431 |
| 2024 | 422 |
# Лисава

Лисава (рус. Лисава) — Свердловск өлкәсенең Артёмовский шәһәр округы составына керүче авыл.

# Лисава
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Лисава
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (67%), татарлар (12%), башкортлар (7%), чуашлар (6%).
# EFEMP1

EFEMP1 (ингл. EGF containing fibulin extracellular matrix protein 1 һәм EGF-containing fibulin-like extracellular matrix protein 1) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сребрна-Гура (Түбән Силезия воеводалыгы)

Сребрна-Гура — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Стошовице гминасында урнашкан авыл.

# Сребрна-Гура (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ваганець

һәм
Ваганець — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Ваганец гминаcында урнашкан авыл.

# Ваганець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гало (Ферара)

Гало — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Поджо-Ренатико өязендә урнашкан торак пункт.

# Гало (Ферара)
## Географиясе

Гало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гало (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бьентина

Бьентина — Италиянең Тоскана төбәгендә урнашкан коммуна. Пиза провинциясе составына керә.

# Бьентина
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 10 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Альтопашо, Бути (Италия), Капаннори, Кастельфранко-ди-Сотто, Санта-Мария-а-Монте, Викопизано һәм Кальчиная коммуналары белән чиктәш.
# Аитзәк Аитов

Аитзәк Аитов — татар шагыйре.

# Аитзәк Аитов
## Тормыш юлы

Шагыйрь Аитзәк Аитов 1908 елның декабрендә хәзерге Сарытау өлкәсенең Дергачи районы Алтата авылында туа. Кечкенәдән әтисез калып, җиде яшеннән үз көнен үзе күрә башлый — көтү көтә, ялчылыкта йөри. Октябрь революциясеннән соң авылда беренчеләрдән булып комсомолга языла. 1928 елда район комсомол комитеты А.Аитовны Мәскәүгә кыска сроклы курсларга укырга җибәрә. Укып кайтканнан соң, ул туган төбәгендә төрле җаваплы урыннарда эшли, утызынчы еллар башында берникадәр вакыт авыл советы председателе булып та тора.
Илне индустрияләштеру чорында А.Аитов — Донбасста, шахтер хезмәтендә. Шушы елларда ул әдәби иҗат эше белән шөгыльләнә башлый: шигырьләр, очерклар һәм мәкаләләр яза. Аларнын күбесе 1930—1937 елларда Донбасста (ул чакта Сталино шәһәрендә) татар шахтерлары өчен чыгып килгән «Пролетар» газетасында дөнья күргән.
Сугышның беренче көннәреннән үк Аитзәк Аитов фронтның алгы сызыгында. 1941 елның 23 октябрендә Смоленск өлкәсендәге Демидов шәһәре өчен барган бәрелешләрнең берсендә ул дошман пулясыннан һәлак була.

# Аитзәк Аитов
## Иҗаты

А.Аитовның зур булмаган шигъри иҗатында шул чор өчен характерлы темалар — авылны коллективлаштыру, илне саклау, комсомол яшһләр тормышы темалары яктыртыла. Шагыйрь иҗатыннан аерым урнәкләр 1961 елда Татарстан китап нәшрияты бастырып чыгарган «Алар сафта» исемле күмәк җыентыкта урын алган.
"Сакта"
"Чаңгыда"

# Аитзәк Аитов
## Мәңгеләштерү

Ватан азатлыгы өчен гомерен биргән язучы буларак, Аитзәк Аитовның исеме Татарстан Язучылар берлеге бинасына куелган мемориаль тактага язылды.
# Собераз

Собераз (чех. Soběraz) — Чехиянең Кралове Градец крае Йичин һәм Йичин районында урнашкан авыл.

# Собераз
## Географиясе

Мәйданы — 3,110478 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 331 метр биеклектә урнашкан.

# Собераз
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Собераз
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Собераз
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 359 |
| 1880 | 343 |
| 1890 | 336 |
| 1900 | 307 |
| 1910 | 286 |
| 1921 | 269 |
| 1930 | 232 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 166 |
| 1961 | 146 |
| 1970 | 104 |
| 1980 | 75 |
| 1991 | 69 |
| 2001 | 79 |
| 2011 | 91 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 96 |
| 2016 | 100 |
| 2017 | 102 |
| 2018 | 98 |
| 2019 | 101 |
| 2020 | 99 |
| 2021 | 97 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 93 |
| 2022 | 94 |
| 2023 | 95 |
| 2024 | 89 |
# Сан Рамон (Абасоло)

Сан Рамон — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Абасоло муниципалитеты составына керә.

# Сан Рамон (Абасоло)
## Географиясе

Сан Рамон Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Рамон (Абасоло)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Рамон (Абасоло)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Вяликая Лотва (Шкловский районы)

Вяликая Лотва (белар. Вялікая Лотва) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.

# Вяликая Лотва (Шкловский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Сүталан (Гейве)

Сүталан (төр. Sütalan) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Гейве илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Самыр-Я

Самыр-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Төньяк Сосьва елгасының уң ярыннан 430 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 40 км.

# Самыр-Я
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүᴫгeында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020200112115300025441
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302544
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Кызылтаң (Җамбыл өлкәсе)

Кызылтаң (каз. Қызылтаң) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Кызылтаң (Җамбыл өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Мартинув (Мазовия воеводалыгы)

Мартинув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Хынув гминасында урнашкан авыл.

# Мартинув (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Осувка (Люблин воеводалыгы)

Осувка — Польшаның Люблин воеводалыгы Немце гминаcында урнашкан авыл.

# Осувка (Люблин воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гусу

Гусу — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. Лудош (коммуна) коммунасына карый.

# Гусу
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Окунева Виска

Окунёва Виска — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур күле - №5540 исемсез елга урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.

# Окунева Виска
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03040000112103000055414
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103005541
* Бассейн коды — 03.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Каюм Мифтахов

* Шәхесләр порталы
Каюм Мифтахов (1892-1948) – фольклорчы-галим, «Манас» кыргыз халык эпосын язып алучы һәм өйрәнүче.

# Каюм Мифтахов
## Тәрҗемәи хәле

Каюм Гайнан улы Мифтахов Златоуст өязендәге Нәсибаш исемле татар авылында дөньяга килә. Лаклы мәктәбендә укый.
14 яшьтә Троицк шәһәренә барып чыга, «Рәсулия» мәдрәсәсендә укый. Биш сыйныфны тәмамламастан, Ибрай атлы казакъ баена көтү көтәргә яллана, байның балаларын укыта. Тегесе рәхмәт йөзеннән аңа Галия мәдрәсәсенә урнашырга ярдәм итә.
Укыун тәмамлап, яңадан казакълар арасына китеп, балалар укыта.
Даладагы 1916 ел чуалышлардан соң Кытайның көнбатышына китә. Кыргызлар, уйгырлар, казакълар, монголлар арасында фольклор җыя. 1921 елны Кыргызстанга килеп чыга. Мәктәпләр буенча РОНО инспекторы, кышлакта мәктәп директоры булып эшли. 1926 елга кадәр юкка чыга барган «Манас» кыргыз халык эпосын җыеп, системага туплаган.
Күренекле тюркологлар (В. Бартольд, С.Е. Малов) белән язышкан.
Бөек Ватан сугышы башлангач, үз теләге белән гаскәргә языла. 1944 елда яраланып, өенә җибәрелә. Гаиләсе белән Чиләбе өлкәсенең Усть-Катав (Катаубаш) шәһәрендә яши. Бер ел узып Кыргызстанга чыгып китә.
1948 елда вафат була, кабере Бишкәкнең Ала-Арча зиратында.

# Каюм Мифтахов
## Мирасы

Исән вакытта К. Мифтаховның хезмәте тиешенчә бәяләнми, Кыргызстанда яшәп, үз әсәрләрен нәшер итә алмый. Манасчы-картлардан язып алган текстлар «Манас» китап итеп чыгарылганда «яңартылган» һәм «тулыландырылган» кәгазьләр белән алыштырыла. Каюм Мифтахов калдырган һәм күбесенчә дөнья күрмәгән кулъязмалар 788 басма табак тәшкил итә. Бүген алар Кыргызстан фәннәр академиясенең кыргыз әдәбият һәм теле институты фондында саклана.
# NGC 1886

NGC 1886 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1886
## Тарихы

Әлеге галактика 1886 елда Америка астрономы Фрэнк Муллер тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 66.04 см (26 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Майский

Майский (рус. Майский) — Россия Федерациясенең Кабарда-Балкария Җөмһүриятендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 26 493 кеше (2014).

# Майский
## Сәгать поясы

Майский Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Майский
## Тарих

Шәһәр тибындагы бистә статусын 1938 елдан, шәһәр статусын 1965 елдан башлап йөртә.

# Майский
## Халык

Милләтләр (2010): урыслар (70,0%), төрекләр (11,5%), кабардалар (5,6%), кореялылар (3,3%), чегәннәр (2,9%), украиннар (1,2%).
# (18199) 2583 P-L

(18199) 2583 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18199) 2583 P-L
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2583 P-L» саналган.
# Буди (Зволенский повяты)

Буди — Польшаның Мазовия воеводалыгы Казанув гминасында урнашкан авыл.

# Буди (Зволенский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Стража (Смолян өлкәсе)

Стража — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. Смолян җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Стража (Смолян өлкәсе)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1170 метр биеклектә урнашкан.
# Цна (Лагойский районы)

Цна (белар. Цна) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Лагойский районында урнашкан авыл.

# Цна (Лагойский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Татарбай (Башкортстан)

Татарбай — Башкортстанның Мишкә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452347, ГАТОБК коды — 80243845001.
# Йигитлер (Карлыова)

Йигитлер (төр. Yiğitler) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Карлыова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Позтерле Инфериоре (Кунео)

Позтерле Инфериоре — Италиянең Пьемонт төбәге Кастельдельфино өязендә урнашкан торак пункт.

# Позтерле Инфериоре (Кунео)
## Географиясе

Позтерле Инфериоре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Позтерле Инфериоре (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (2447) Кронштадт

(2447) Кронштадт (лат. Kronstadt) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2447) Кронштадт
## Тарихы

1973 елның 31 августында Смирнова Т. М. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 QY1» саналган.
# Юнкерат

Юнкерат — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Юнкерат
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,1 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 430 метр биеклектә урнашкан.
# Эвиллер

Эвиллер (фр. Heiwiller) — Франциянең Югары Рейн департаментына караган коммуна, Альткирш кантонына карый.

# Эвиллер
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,04 км².
# Казоти (Ровиго)

Казоти — Италиянең Венеция төбәге Фрассинелле-Полезине өязендә урнашкан торак пункт.

# Казоти (Ровиго)
## Географиясе

Казоти Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Казоти (Ровиго)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кыздырма

Кыздырма́ — кыздырып пешергән ит.
Аны сыер яки ат итеннән, шулай ук сарык яисә каз итеннән дә әзерлиләр, салкын килеш ашыйлар. Сум итне кузы чикләвеге зурлыгында турыйлар да, тоз һәм борыч сибеп, 3 сәгатькә салкынга куялар. Аннары итне күп итеп салган сыер маенда (туң майда), каз маенда яисә сары майда кыздыралар. Шулай кыздырган итне шактый озак сакларга мөмкин. Моның өчен аны бер яисә ярты литрлы банкаларга тутырып, өстенә туң май эретеп салалар һәм каплап салкынга куялар.
# Шверштедт (Штраусфурт)

Шверштедт (алман. Schwerstedt) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Шверштедт (Штраусфурт)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,64 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 155 метр биеклектә урнашкан.
# (19059) 1352 T-2

(19059) 1352 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19059) 1352 T-2
## Тарихы

1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1352 T-2» саналган.
# Погвиздув-Новий

Погвиздув-Новий — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Жешув гминасында урнашкан авыл.

# Погвиздув-Новий
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ашагы Малах

Ашагы Малах (әзери. Aşağı Malax) — Әзербайҗанның Гах районына караган авыл.
# Пьеррфик

Пьеррфик (фр. Pierrefiques) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Венерия (Верчели)

Венерия — Италиянең Пьемонт төбәге Линьяна өязендә урнашкан торак пункт.

# Венерия (Верчели)
## Географиясе

Венерия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Венерия (Верчели)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Каламия (Козенца)

Каламия — Италиянең Калабрия төбәге Акри өязендә урнашкан торак пункт.

# Каламия (Козенца)
## Географиясе

Каламия Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Каламия (Козенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бакый Зыятдинов

Зыятдинов Бакый Шәймулла улы (1930-2014) - РСФСР һәм Татарстан АССР атказанган укытучысы, 1962-1994нче елларда Карадуган мәктәбе директоры, Балтач районының Карадуган авылындагы «Себер юлы тарихы» музее директоры, китаплар авторы, шактый еллар Бөтендөнья татар конгрессының Балтач бүлекчәсенең җитәкчесе.
# Вильямбистия

Вильямбистия (исп. Villambistia) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вильямбистия
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 867 метр биеклектә урнашкан.
# OR6V1

OR6V1 (ингл. Olfactory receptor family 6 subfamily V member 1) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.