yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Азот

Азот (яки нитроген) – Менделеевның периодик таблицасының 7нче санында, 5нче төркемдә урнашкан, чагыштырма атом массасы 14,0067 булган химик элемент. Аның исеме грек сүзе azoos – терексез дигән сүздән ясалган, латыйнча атамасы Nitrogenium. Азот – төссез һәм иссез газ.

# Азот
## Тарихи белешмә

Азот кушылмалары – акҗымшау, азот кислотасы һәм аммиак – азотны ирекле хәлдә табуга хатле, күптән билгеле булалар. 1772нче елда Д. Резерфорд пыяла савытта фосфор һәм башка матдәләрне яндырып, сулауга һәм януга булышмаучы, ул үзе "буучы һава" дип исем биргән газ таба. 1787нче елда А. Лавуазье һава күләменә керүче бу газның гади икәнен исбатлый, һәм аңа "азот" исемен тәкъдим итә. 1784нче елда Г. Кавендиш азотның акҗымшау составына керүен күрсәтә.
Табигатьтә таралышы Азот – табигатьтә иң таралган элементларның берсе. Аның төп массасы ирекле килеш атмосферада таралган. Ирекле азот (N₂ молекуласы) һаваның күләм буенча 78,09% ын, ә авырлык буенча 75,6% ын алып тора. Литосферада азотның масса буенча уртача өлеше – 1,9×10⁻³ %. Азот таралышы буенча Кояш системасында 4нче элемент (водород, гелий һәм кислородтан кала)

# Азот
## Физик һәм химик үзлекләре

Азот һавадан бераз гына җиңелрәк; аның тыгызлыгы 1,2506 кг/м³ (0 °С һәм 101325 н/м² яки 760 мм. төр. баг. булганда) , t эрү -209,86 °С, t кай -195,8 °С. Сыек азотның тыгызлыгы 808 кг/м³. Азот суда аз эри: 0 °С та 1 м³ суда 23,3 г азот эри.
Азот чагыштырмача аз температураларда литий, магний, кальций кебек актив металлар белән генә тәэсирләшә. Ә башка элементларның күбесе белән югары температураларда һәм катализаторлар булганда реакциягә керә.
Азот күп кенә бик мөһим органик кушылмаларның өлеше булып тора (аминнар, аминокислоталар, нитрокушылмалар һ.б.)

# Азот
## Кулланылышы

Табылган ирекле азотның күп өлеше аммиак җитештерү өчен кулланыла. Аммиакны соңыннан азот кислотасы, ашламалар, шартлагыч матдәләр җитештерү өчен кулланалар.
Ирекле азотны сәнәнгатьнең төрле тармакларында кулланалар: химик һәм металлургик проөесслар вакытында инерт мохит буларак, терекөмеш термометрларында буш урынны тутырыр өчен, янучан сыеклыкларны суыртканда һ.б. Сыек азотны төрле суыткыч җиһазларда кулланалар. Сыек азотны Дьюар савытларында, ә газсыман азотны кысылган килеш – балоннарда.
Иң күп азот экспортлаучы илләр (2014, млн $, дөнья азот экспортының %-ы): Бельгия һәм Лүксембург – 39.6 (23%), Алмания – 12.3 (7.1%), Франция – 12.2 (7.1%), АКШ – 11.2 (6.5%), Чехия – 9.06 (5.2%), Нидерланд – 8.31 (4.8%), Польша – 8.14 (4.7%), Италия – 7.38 (4.3%), Берләшкән Кыйраллык – 7.32 (4.2%), Швейцария – 6.47 (3.7%), Австрия – 5.63 (3.3%), Испания – 3.77 (2.2%), Швеция – 3.42 (2%), Күвәйт – 2.67 (1.5%), Сингапур – 2.55 (1.5%), Австралия – 2.55 (1.5%).
Иң күп азот импортлаучы илләр (2014, млн $, дөнья азот импортының %-ы): Нидерланд – 35.3 (20%), Алмания – 18.7 (11%), Бельгия һәм Лүксембург – 11.3 (6.5%), Испания – 10.3 (6%), Франция – 6.77 (3.9%), Канада – 6.56 (3.9%), Словакия – 5.58 (3.2%), Чехия – 5.14 (3%), Австрия – 4.34 (2.5%), Словения – 3.84 (2.2%), Норвегия – 3.38 (2%), Португалия – 3.15 (1.8%), Маҗарстан – 2.94 (1.7%), Швейцария – 2.93 (1.7%), Гыйрак – 2.92 (1.7%), Берләшкән Кыйраллык – 2.8 (1.6%).
# Навасёлки 1 (Маладзечанский районы)

Навасёлки 1 (белар. Навасёлкі 1) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Маладзечанский районында урнашкан авыл.

# Навасёлки 1 (Маладзечанский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# TM4SF19

TM4SF19 (ингл. Transmembrane 4 L six family member 19) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Солер (Тревизо)

Солер — Италиянең Венеция төбәге Чизон-Ди-Вальмарино өязендә урнашкан торак пункт.

# Солер (Тревизо)
## Географиясе

Солер Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Солер (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Турплу (Гөнен)

Турплу (төр. Turplu) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Багайдак

Багайдак — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Куербак елгасының сул ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.

# Багайдак
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010400312115200021001
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202100
* Бассейн коды — 13.01.04.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Альфарп

һәм
Альфарп (кат. Alfarb) — Испаниянең Валенсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Альфарп
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 20,6 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 95 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бичвуд (Миссисипи)

һәм
Бичвуд — Америка Кушма Штатларының Миссиспи штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Бичвуд (Миссисипи)
## Географиясе

Бичвуд халык санын алу урыны мәйданы — 16,382137 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Урисиу-де-Сус

Урисиу-де-Сус — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. Кихеру-де-Жос (коммуна) коммунасына карый.

# Урисиу-де-Сус
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 460 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ала Сорте (Тревизо)

Ала Сорте — Италиянең Венеция төбәге Конельяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Ала Сорте (Тревизо)
## Географиясе

Ала Сорте Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Ала Сорте (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Топтепе (Адыяман)

Топтепе (төр. Toptepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Адыяман илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Мартинштайн

Мартинштайн — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Мартинштайн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 0,39 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 190 метр биеклектә урнашкан.
# Волично

Волично — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Дравско-Поморске гминаcында урнашкан авыл.

# Волично
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Подземная (елга)

Подземная — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы №9188 исемсез уң ярыннан 3 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.

# Подземная (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — яр сызыгының 03.04.00 гидрографик берәмлеге эчендәге, РФ-ның су территориялары һәм эчке диңгез суларындагы Баренцев диңгезендге утраузар, Колгуев утрауын керетеп. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03040010012103000091917
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103009191
* Бассейн коды — 03.04.00.100
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Вудс-Лендинг-Джелм (Вайоминг)

Вудс-Лендинг-Джелм — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вудс-Лендинг-Джелм (Вайоминг)
## Географиясе

Вудс-Лендинг-Джелм халык санын алу урыны мәйданы — 16,7 квадрат миль, 43,262283 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1239 метр биеклектә урнашкан.
# Конфленти

Конфленти — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. Катандзаро провинциясе составына керә.

# Конфленти
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 550 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Деколлатура, Ламеция-Терме, Мартирано, Мартирано-Ломбардо, Мотта-Санта-Лучия һәм Платания коммуналары белән чиктәш.
# Биринҗи Маһмудлу

Биринҗи Маһмудлу (әзери. Birinci Mahmudlu) — Әзербайҗанның Фүзули районына караган авыл.
# Рифтон (Нью-Йорк)

Рифтон — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Рифтон (Нью-Йорк)
## Географиясе

Рифтон халык санын алу урыны мәйданы — 3,044473 км², 3,044472 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 55 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Пузели

Пузели (белар. Пузелі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.

# Пузели
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Мортон (округ, Канзас)

Мортон — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Элкхарт шәһәре.

# Мортон (округ, Канзас)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1859 елда оештырыла.

# Мортон (округ, Канзас)
## Территориясе

Округ мәйданы 1891 км² тәшкил итә.
# Җылан (авыл)

Елан (рус. Зилан, Зилановка) — Калмия, Сөн елгалары ярында Бүләр волостенең (соңыннан (1866) Әмекәй волостенең) Бүләр түбәсенә (хәзерге Татарстан Республикасының Актаныш районы) караган асаба башкортлар җирендә нигезләнгән авыл.

# Җылан (авыл)
## Тарихы

Елан авылы XVIII гасыр башында, 1704-1711 еллардагы баш күтәрүләр вакытынан ук билгеле. Ул вакытта башкортлар 72 төр салым уйлап чыгаручыларга каршы күтәрелә.
1795 елда авылда 18 хуҗалыкта 158 башкорт яши. 1816 елда 39 йортта 161 башкорт яшәве, аларның арасында 4 гаиләнең ике хатынлы булуы билгеле. 1816—1838 елгы исәп алу арасында 32 кеше вафат була, 48 бала туа. 1848 елда йортлар саны — 34, башкортлар исәбе 210 була. Авылда мәчет булуы теркәлә. 1859 елда — 318, 1870 елда 75 йортта 384 башкорт теркәлә, мәктәп исәпкә алына.
1875 елда башкортларның авылдан еракта яткан җирләрне сатуда катнашуы билгеле. 1902 елда 99 йортта 495 асаба башкорт яши. 1912 елда авыл биләмәсендәге асаба башкортларның 3346 дисәтинә асаба җире була, аның 414 дисәтинәсе генә эшкәртелә һәм чәчелә. Нигездә арыш белән солыга өстәнлек бирелә, бодай, бәрәңге кебек культуралар бик утыртылмый.

# Җылан (авыл)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.2 °C | -11.1 °C | -5.9 °C | 3.8 °C | 12.5 °C | 17.8 °C | 19.9 °C | 17.1 °C | 11.5 °C | 3.8 °C | -5.3 °C | -10.4 °C | 3.5 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.5 °C.
# Ферфилд (Мэн)

Ферфилд — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Ферфилд (Мэн)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Ферфилд (Мэн)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 54,58 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 63 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бушовце

Бушовце (словак. Bušovce) — Словакиянең Кежмарок округында урнашкан авыл.

# Бушовце
## Тарихы

Авыл 1286 елда нигезләнгән.

# Бушовце
## Географиясе

Мәйданы — 9,03 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 592 метр биеклектә урнашкан.

# Бушовце
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Тоскөй (Ортаһисар)

Тоскөй (төр. Tosköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Ортаһисар илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вилела (Паредеш)

Вилела — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. Паредиш муниципалитетына карый.

# Вилела (Паредеш)
## Географиясе

Мәйданы — 3,79 км².
# Сибилей-Сё

Сибилей-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Хе-Яха елгасының уң ярына тамагыннан 18 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 44 км.

# Сибилей-Сё
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Салехард каласынан тамагына кадәр . Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300212115300034517
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115303451
* Бассейн коды — 15.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# NGC 1548

NGC 1548 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1548
## Тарихы

Әлеге галактика 1832 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Падаржовице

Падаржовице (чех. Padařovice) — Чехиянең Либерец крае Собеславице районында урнашкан авыл.

# Падаржовице
## Географиясе

Мәйданы — 0,957 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Падаржовице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Падаржовице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Падаржовице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 142 |
| 1880 | 194 |
| 1890 | 182 |
| 1900 | 165 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 163 |
| 1921 | 154 |
| 1930 | 133 |
| 1950 | 94 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 97 |
| 1970 | 88 |
| 1980 | 59 |
| 1991 | 28 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 30 |
| 2011 | 39 |
| 2021 | 35 |
# Knarik Vardanän

Knarik Vardanän, Knarik Grigoryevna Vardanän (Vartanän; ärm. Քնարիկ Վարդանյան; 1914 yılnıñ 24 noyäbre (7 dekäbre), Räsäy imperiäse, İrävan gubernası, Panik — 1996 yılnıñ 25 dekäbre, Ärmänstan, Yerevan) — ärmän sovet rässamı. Ärmän SSRnıñ atqazanğan rässamı (1967).

# Knarik Vardanän
## Biografiäse

Knarik Vartanän 1911 yılnıñ 24 noyäbrendä Panik awılında tuğan. 1933 yılda Leninakan tözeleş texnikumın (xäzerge Gömre däwlät texnik kölliäte) tämamlağan. 1933—1934 yıllarda A. Tamanännıñ arxitektura ostaxanäsendä texnik-arxitektor bulıp eşlägän. 1938 yıldan 1941 yılğa qädär Yerevan sänğät uquxanäsendä uqığan. 1946 yıldan 1950 yılğa qädär Yerevan sänğät institutında uqığan. Knarik Vartanännıñ diplom eşe bulıp «Suren Spandarän sörgengä yul totqanda» kartinası torğan. 1950—1952 yıllarda Mäskäwdä Ärmän mädäniäte yortınıñ räsem bülegendä uqığan.
1942—1944 yıllarda Yerevan qurçaq teatrında baş rässam bulıp eşlägän. 1943 yıldan sänğät kürgäzmälärendä qatnaşqan. 1950 yılda SBKPqa kergän. 1950 yılda opera cırçısı D. M. Pogosänğa kiäwgä çıqqan.
Knarik Vartanän äsärläre kürgäzmäläre Yerevanda 1964, 1965, 1968, 1978, 1981 yıllarda, Leninakanda 1981 yılda, Kirovakanda 1981 yılda Yeğegnadzorda 1982 yılda häm Tbilisida 1982 yılda uzdırılğan. Knarik Vartanännıñ eşläre Ärmänstan milli kartinalar galereyase häm başqa muzeylar cıyıntığında saqlana.
Knarik Vartanän portretların skulptor S. L. Stepanän (gips, 1939, Ärmänstan milli kartinalar galereyase) häm rässam A. T. Galents (may, 1957) başqarğan.
# HD161370

HD161370 — Еланлы Кеше йолдызлыгында урнашкан A0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,42 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сан-Сальваторе-ди-Фиталия

Сан-Сальваторе-ди-Фиталия — Италиянең Сицилия төбәгендә урнашкан коммуна. Мессина (метрополитенский город) провинциясе составына керә.

# Сан-Сальваторе-ди-Фиталия
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 603 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Кастелл'Умберто, Фраццано, Мирто, Назо, Галати-Мамертино һәм Торторичи коммуналары белән чиктәш.
# Валерий Васильев (1965)

Валери Васильев (рус. Валерий Николаевич Васильев, 17 июль 1965(1965-07-17) (59 яшь), Кәкрекүл, Аксубай районы, Татарстан АССР, РСФСР, СССР — , ) — РФ дәүләт эшлеклесе, Иваново өлкә думасы рәисе урынбасары (2008-2011).
# Авогадро (ай кратеры)

Авогадро (лат. Avogadro) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 130 км булган кратер.

# Авогадро (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Амедео Авогадро (1776—1856) хөрмәтенә бирелә.

# Авогадро (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
# Нетолице (Лоховице)

Нетолице (чех. Netolice) — Чехиянең Урта Чехия крае Лоховице районында урнашкан авыл.

# Нетолице (Лоховице)
## Географиясе

Мәйданы — 1,446 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Нетолице (Лоховице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Нетолице (Лоховице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Нетолице (Лоховице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 109 |
| 1880 | 108 |
| 1890 | 125 |
| 1900 | 124 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 125 |
| 1921 | 135 |
| 1930 | 139 |
| 1950 | 106 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 96 |
| 1970 | 91 |
| 1980 | 72 |
| 1991 | 74 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 78 |
| 2011 | 76 |
| 2021 | 95 |
# Сан-Хуан-дель-Монте

Сан-Хуан-дель-Монте (исп. San Juan del Monte) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Сан-Хуан-дель-Монте
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 26,499 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 840 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Нюрюг (Зур Нюрюг кушылдыгы)

Нюрюг — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Зур Нюрюг елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Нюрюг (Зур Нюрюг кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010400112110000040755
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110004075
* Бассейн коды — 08.01.04.001
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Попели

Попели — Италиянең Калабрия төбәге Каулония өязендә урнашкан торак пункт.

# Попели
## Географиясе

Попели Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Попели
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Дегирмендүзү (Гэлиболу)

Дегирмендүзү (төр. Değirmendüzü) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Гэлиболу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# C11orf42

C11orf42 (ингл. Chromosome 11 open reading frame 42) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Униря (коммуна, Келераш)

Униря — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан коммуна.

# Униря (коммуна, Келераш)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Униря (Келераш) һәм Олтина (Келераш) авыллары урнашкан.
# HD58515

HD58515 — Корма йолдызлыгында урнашкан A3mF0-F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,42 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Кабанелаш (Мирандела)

Кабанелаш — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. Мирандела муниципалитетына карый.

# Кабанелаш (Мирандела)
## Географиясе

Мәйданы — 18,6 км².
# Гранха Сан Мигел (Ирапуато)

Гранха Сан Мигел — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Гранха Сан Мигел (Ирапуато)
## Географиясе

Гранха Сан Мигел Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха Сан Мигел (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Сан Мигел (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Пти-Мениль

Пти-Мениль (фр. Petit-Mesnil) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Бар-сюр-Об кантонына карый.
# EYA4

EYA4 (ингл. EYA transcriptional coactivator and phosphatase 4) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сидди (Сардиния)

Сидди — Италиянең Сардиния төбәгендә урнашкан коммуна. Медио-Кампидано, Южная Сардиния һәм Кальяри провинциясе составына керә.

# Сидди (Сардиния)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 187 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коллинас, Гонноскодина, Гонностраматца, Лунаматрона, Паули-Арбарей, Уссараманна һәм Баресса коммуналары белән чиктәш.
# Хаспыря-Яха

Хаспыря-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Нгарка-Пыря-Яха елгасының сул ярына тамагыннан 56 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 66 км.

# Хаспыря-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15030000112115300052051
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305205
* Бассейн коды — 15.03.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3