yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Зөфәр Фәтхетдинов

Зөфәр Фәтхетдинов, Зөфәр Мәгъсүм (Максим) улы Фәтхетдинов, 1940 елның 6 ноябре, СССР, РСФСР, Кострома — 2019 елның 2 ноябре, РФ, Мәскәү) — хокук белгече, язучы, профессор, хокук фәннәре докторы. ТИСБИ идарә университеты гражданнар хокукы кафедрасы мөдире. СССР (1990), РФ һәм ТР язучылар берлекләре әгъзасы. 2-класслы дәүләт киңәшчесе (1997). РФ сәүдә-сәнәгать пулатының икътисад бәхәсләре буенча бәйсез (третейский) казые (2001).

# Зөфәр Фәтхетдинов
## Тәрҗемәи хәле

1940 елның 6 октябренда Кострома шәһәрендә туган. Костроманың 36- санлы мәктәбен (1957), Казан дәүләт университетын (1967), марксизм-ленинизм университетының фәлсәфә факультетын (1972), ССРБ хөкүмәте каршындагы закон чыгару һәм чагыштырма хокук белеме институтында аспирантура (1972) тәмамлаган. «Социалистчыл оешмалар арасында подряд килешүе» темасына кандидатлык (1972) һәм «Халык хуҗалыгын планлаштыруны хокукый җайга салу (план расчётларының автомат системасы шартларында)» темасына докторлык (1982) диссертацияләре яклаган.

# Зөфәр Фәтхетдинов
## Хезмәт юлы

* 1958-1961 хәрби хезмәттә.
* 1965-1969 Кострома шәһәр прокуратурасында тикшерүче, прокурор ярдәмчесе булып эшли.
* 1969-1972 ССРБ Госпланы каршындагы планлаштыру һәм нормативлар институтында бүлекчә мөдире, бүлек мөдире.
* 1972-1998 КПСС ҮК һәм ССРБ (РФ) хөкүмәте киңәшчесе.
* 1980-1984 ССРБ Госснабы квалификация күтәрү институтында кафедра мөдире.
* 1983 елдан Мәскәү дәүләт университетында, Мәскәү электрон машина төзелеше институтында профессор. 1983-2003 елларда МДУ гыйльми шурасы әгъзасы.
* 2003 елдан Казан дәүләт университетында, Казан икътисад, идарә итү һәм хокук институтында хокук кафедрасы мөдире, профессор.
* «ТИСБИ» идарә университеты гражданнар хокукы кафедрасы мөдире, аспирантлар белән эшли.
2019 елның 2 ноябрендә Мәскәүдә вафат. Костромада җирләнгән.

# Зөфәр Фәтхетдинов
## Иҗаты

Әдәби иҗаты фәнни эшчәнлеге белән чиратлашып бара. Маҗаралы әсәрләр яза, детектив жанрында уннан артык роман һәм повесть, 100 дән артык фәнни хезмәт авторы. 5 меңнән артык афоризм һәм максималар тупланган китабы 5 мәртәбә нәшер ителә. «Новый мир», «Московский комсомолец», «Правда», «Мегаполис-экспресс», «Литературная Россия» газета-журналларында даими басыла.
* 1982 «Сер бәһасе гомер» (Тайна стоит жизни) (15 мәртәбә 2 млн гомуми тираж белән нәшер ителгән)
* 1991 «ХХ гасыр ачышлары» (Откровения ХХ века)
* «Курку аша» (Сквозь страх)
* «Резидент»
* «Кара тол» (Черная вдова)
* «Җәһәннәмнән качучылар» (Бегущие от ада)

# Зөфәр Фәтхетдинов
## Иҗтимагый эшчәнлеге

* ССРБ (1977) һәм РФ конституцияләрен әзерләүдә катнашу.
* 1996-1998 РФ Федераль җыелышы Федерация шурасы рәисе урынбасары В.Н. Лихачёвның ярдәмчесе.
* «Бердәм Россия» фиркасе җитәкчелегенең ышанычлысы.

# Зөфәр Фәтхетдинов
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 1993 АКШта (Америка биография институты) «ХХ гасырның 500 күренекле кешесе» исемлегенә кертелә.
* 1992-1993 Аурупада (Кембриҗ биография үзәге, Бөекбритания) фикер ияләре төркемендә халыкара «Ел кешесе» исеменә лаек була.
* Фән, әдәбият, фәлсәфә өлкәсендә уңышлары өчен төрле академияләрнең дипломнары һәм медальләре (1995, 1997, 1998
# Бригем (Висконсин)

Бригем — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Бригем (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 64,1 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 345 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Көчек (Учалы районы)

Көчек — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453715, ГАТОБК коды — 80253820007.

# Көчек (Учалы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 72 кешенең яшәве мәгълүм.
# Акчамелик (Һыныс)

Акчамелик (төр. Akçamelik) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Һыныс илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (5320) Lisbeth

(5320) Lisbeth (лат. Lisbeth) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5320) Lisbeth
## Тарихы

1985 елның 14 ноябрендә Поуль Йенсен, Карл Аугюстесен, тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 VD» саналган.
# Влешкуца

Влешкуца — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. Столнич (коммуна) коммунасына карый.

# Влешкуца
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Ливерморий

Унунпентий◄Ливерморий / Livermorium (Lv) ►Унунсептий :
| Атом номеры | 116 |
| Матдәнең тышкы күренеше | |
| Атомның үзлекләре ||
| Атом массасы (моляр масса) | [292] а. м. б. (г/моль) |
| Атом радиусы | пм |
| Ионлаштыру энергиясе (беренче электрон) | кДж/моль (эВ) |
| Электрон конфигурациясе | |
| Химик үзлекләре ||
| Ковалент радиусы | пм |
| Ион радиусы | пм |
| Электр тискәрелеге (Полинг буенча) | |
| Электрод потенциалы | |
| Оксидлашу дәрәҗәсе | |
| Матдәнең термодинамик үзлекләре ||
| Тыгызлык | г/см³ |
| Моляр җылы сыешлыгы | Дж/(K·моль) |
| Җылы үткәрүчелек | Вт/(м·K) |
| Эрү температурасы | K |
| Эрү җылылыгы | кДж/моль |
| Кайнау температурасы | K |
| Парга әйләнү җылылыгы | кДж/моль |
| Моляр күләм | см³/моль |
| Матдәнең кристаллик рәшәткәсе ||
| Рәшәткә төзелеше | |
| Рәшәткә параметрлары | Å |
| Дебай температурасы | K |
Ливерморий (лат. Livermorium, Lv) — Менделеевның периодик таблицасының 7 период, 16 төркем элементы. Тәртип номеры - 116.

# Ливерморий
## Символы

Ливерморий элементының символы - Lv (Ливерморий дип укыла).

# Ливерморий
## Тарих

Ливерморий 2000 елда Русиянең Дубна шәһәрендә урнашкан Атом-төш тикшеренүләре берләшкән институты һәм АКШның Калифорния штаты Ливермор шәһәрендә урнашкан Ливермор милли лабораториясе тарафыннан ачыла.

# Ливерморий
## Хасил итү

Ливерморий изотоплары бу атом-төш реакцияләре нәтиҗәсендә:
$_{96}^{248}\mathrm {Cm} +\,_{20}^{48}\mathrm {Ca} \,\to \,_{116}^{293}\mathrm {Lv} +3\;_{0}^{1}\mathrm {n} ,$
$_{96}^{245}\mathrm {Cm} +\,_{20}^{48}\mathrm {Ca} \,\to \,_{116}^{291}\mathrm {Lv} +2\;_{0}^{1}\mathrm {n} ,$
$_{96}^{245}\mathrm {Cm} +\,_{20}^{48}\mathrm {Ca} \,\to \,_{116}^{290}\mathrm {Lv} +3\;_{0}^{1}\mathrm {n} ,$
һәм шулай ук ²⁹⁴Og химик элементының альфа-таркалуы нәтиҗәсендә барлыкка китерелгән булган:
$_{118}^{294}\mathrm {Og} \,\to \,_{116}^{290}\mathrm {Lv} +\,_{2}^{4}\mathrm {He} .$
# Эйвон (Огайо)

Эйвон — Америка Кушма Штатларының Огайо штатында урнашкан шәһәр.

# Эйвон (Огайо)
## Тарихы

Эйвон шәһәре 1814 елда нигезләнгән.

# Эйвон (Огайо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 54,040069 км², 54,040071 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 203 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вьенуове (Мантова)

Вьенуове — Италиянең Ломбардия төбәге Суццара өязендә урнашкан торак пункт.

# Вьенуове (Мантова)
## Географиясе

Вьенуове Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Вьенуове (Мантова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Перл-Ривер (Миссисипи)

Перл-Ривер — Америка Кушма Штатларының Миссиспи штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Перл-Ривер (Миссисипи)
## Географиясе

Перл-Ривер халык санын алу урыны мәйданы — 80,451748 км², 80,451672 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 160 метр биеклектә урнашкан.
# Гюнстет

Гюнстет (фр. Gunstett) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Гюнстет
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,30 км².
# Фосс (Франция)

Фосс (фр. Fosses) — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
# Итупева

Итупева — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.

# Итупева
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 200,816 км².
# Сен-Пьеррмон (Вогез)

Сен-Пьеррмон (фр. Saint-Pierremont) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Марсане

Марсане (фр. Marsaneix) — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
# Эчалар

Эчалар (баск. Etxalar) — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Эчалар
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 47,05 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 97 метр биеклектә урнашкан.
# Верчикань

Верчикань — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. Литени коммунасына карый.

# Верчикань
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 234 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эвлидереси (Артова)

Эвлидереси (төр. Evlideresi) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Артова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# NGC 2235

NGC 2235 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2235
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Монтелупоне

Монтелупоне — Италиянең Марке төбәгендә урнашкан коммуна. Мачерата провинциясе составына керә.

# Монтелупоне
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 272 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Монтекозаро, Потенца-Пичена, Мачерата, Морровалле һәм Реканати коммуналары белән чиктәш.
# Меҗидие (Енишеһир)

Меҗидие (төр. Mecidiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Енишеһир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Кыпа-Кэтыль-Кы

Кыпа-Кэтыль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кытыль-Кы елгасының уң ярыннан 8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.

# Кыпа-Кэтыль-Кы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000112115300066786
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115306678
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Вольфсберг (Каринтия)

Вольфсберг — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. Вольфсберг округы составына керә.

# Вольфсберг (Каринтия)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 463 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Лядгей-Яха

Лядгей-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара елгасының уң ярыннан 180 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.

# Лядгей-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15010000112103000090363
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103009036
* Бассейн коды — 15.01.00.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ель-Собранте (Риверсайд округы, Калифорния)

һәм
Ель-Собранте — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Ель-Собранте (Риверсайд округы, Калифорния)
## Географиясе

Ель-Собранте халык санын алу урыны мәйданы — 18,711531 км², 18,676016 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1283 Фут биеклектә урнашкан.
# Делян (Көстендил өлкәсе)

Делян — Болгариянең Көстендил өлкәсендә урнашкан авыл. Дупница җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Делян (Көстендил өлкәсе)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 699 метр биеклектә урнашкан.
# RLF

RLF (ингл. RLF zinc finger) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Казе Чафете (Терамо)

Казе Чафете — Италиянең Абруцци төбәге Челлино-Аттаназьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Чафете (Терамо)
## Географиясе

Казе Чафете Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Казе Чафете (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Онаран (Кангал)

Онаран (төр. Onaran) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Аллейра (Югары Луара)

Аллейра (фр. Alleyras) — Франциянең Югары Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Нова Вес II

Нова Вес II (чех. Nová Ves II) — Чехиянең Урта Чехия крае Ржостоклати районында урнашкан авыл.

# Нова Вес II
## Географиясе

Мәйданы — 3,771 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Нова Вес II
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Нова Вес II
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Нова Вес II
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 211 |
| 1880 | 258 |
| 1890 | 260 |
| 1900 | 277 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 269 |
| 1921 | 243 |
| 1930 | 236 |
| 1950 | 131 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 116 |
| 1970 | 118 |
| 1980 | 89 |
| 1991 | 77 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 101 |
| 2011 | 80 |
| 2021 | 83 |
# HD5132

HD5132 — Кит йолдызлыгында урнашкан A5/7mA5-F3 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,64 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# HD158712

HD158712 — Корбан чалу урыны йолдызлыгында урнашкан A1III/IV(m) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,03 ± 0,05 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Добрасава

Добрасава (белар. Добрасава) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыта районында урнашкан авыл.

# Добрасава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# INA

INA (ингл. Internexin neuronal intermediate filament protein alpha) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Биянка

Биянка (рус. Биянка) — Чиләбе өлкәсенең Әшә районы составына керүче авыл.

# Биянка
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Биянка
## Сәгать поясы

Биянка Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Биянка
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%).
# GSC3987-2068

GSC3987-2068 — Кәлтә йолдызлыгында урнашкан kA2mF0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,05 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Данишмент (Караҗабей)

Данишмент (төр. Danişment) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Караҗабей илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Валевиньяле (Терамо)

Валевиньяле — Италиянең Абруцци төбәге Нотареско өязендә урнашкан торак пункт.

# Валевиньяле (Терамо)
## Географиясе

Валевиньяле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Валевиньяле (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Арза (Удине)

Арза — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Торвискоза өязендә урнашкан торак пункт.

# Арза (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вяликия Негнавичы

Вяликия Негнавичы (белар. Вялікія Негнавічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Барысавский районында урнашкан авыл.

# Вяликия Негнавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Вал ди Пальия (Сьена)

Вал ди Пальия — Италиянең Тоскана төбәге Сан-Кашано-дей-Баньй өязендә урнашкан торак пункт.

# Вал ди Пальия (Сьена)
## Географиясе

Вал ди Пальия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вал ди Пальия (Сьена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (13446) Almarkim

(13446) Almarkim — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13446) Almarkim
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3087 P-L» саналган.
# Дашдалыгҗар

Дашдалыгҗар (әзери. Daşdalıqcar) — Әзербайҗанның Ләнкәран районына караган авыл.
# HD79104

HD79104 — Кил йолдызлыгында урнашкан A3mA7-A8 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,65 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# NGC 1625

NGC 1625 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1625
## Тарихы

Әлеге галактика 1827 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# NGC 4546

NGC 4546 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4546
## Тарихы

Әлеге галактика 1786 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Борго Мазоти (Равена)

Борго Мазоти — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Равенна өязендә урнашкан торак пункт.

# Борго Мазоти (Равена)
## Географиясе

Борго Мазоти Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Борго Мазоти (Равена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Риивику

Риивику (эст. Riiviku) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
# Кочетло (платформа)

к·б·ү Дәрвишләр — Әгерҗе :
Кочетло (рус. Кочетло) — Горький тимер юлы Казан регионының платформасы. Удмуртиянең Кизнер районы территориясендә урнашкан. Якындагы торак пункт — Черново авылы.
# Виктор Герасименко (1933)

Виктор Герасименко (Виктор Иван улы Герасименко, 4 март 1933(1933-03-04), Түбән Пәнеҗ, Пәнеҗ районы, Таҗик Совет Социалистик Республикасы, СССР — 8 июль 2005(2005-07-08) (72 яшь), Чаллы, Татарстан, Россия) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1963).
# HD243840

HD243840 — Йөкче йолдызлыгында урнашкан A2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,94 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.