yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Здоунки

Здоунки (чех. Zdounky) — Чехиянең Злин крае Кромержиж һәм Кромержиж районында урнашкан авыл.

# Здоунки
## Географиясе

Мәйданы — 26,619154 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 237 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Здоунки
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Здоунки
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Здоунки
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 2269 |
| 1880 | 2560 |
| 1890 | 2631 |
| 1900 | 2705 |
| 1910 | 2819 |
| 1921 | 2855 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 2756 |
| 1950 | 2464 |
| 1961 | 2470 |
| 1970 | 2312 |
| 1980 | 2231 |
| 1991 | 2177 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 2031 |
| 2014 | 2115 |
| 2016 | 2091 |
| 2017 | 2119 |
| 2018 | 2119 |
| 2019 | 2127 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 2125 |
| 2021 | 2092 |
| 2021 | 1970 |
| 2022 | 2062 |
| 2023 | 2078 |
| 2024 | 2100 |
# Рут (Сен-Маритим)

Рут (фр. Routes) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Фадылобасы (Дэлиҗе)

Фадылобасы (төр. Fadılobası) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кырыккале иле Дэлиҗе илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Биринҗи Ашыглы

Биринҗи Ашыглы (әзери. Birinci Aşıqlı) — Әзербайҗанның Бейләган районына караган авыл.
# Политеизм

Политеизм (грек. πολύς, "күп санлы" + грек. θεός, "алла" — "күп аллалык") — берничә аллага ышануга нигезләнгән дөньяга иман, гадәттә аллалар пантеонга җыелган була; күп аллага ышанучанлык.

# Политеизм
## Үзенчәлеге

Политеизм дини система һәм теизмның бер төре, бер аллага ышану булган монотеизмга һәм алланың барлыгын инкяр итү булган атеизмга каршы тора.

# Политеизм
## Башка диннәр карашы

Ибраһими диннәр (яһүдилек, христианлык, ислам) һәм буддизм политеизмны мәҗүсилек дип кабул ителә.
# Борошнеу-Маре

Борошнеу-Маре — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. Борошнеу-Маре (коммуна) коммунасына карый.

# Борошнеу-Маре
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 528 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Габрелюв (Лодзь воеводалыгы)

Габрелюв — Польшаның Лодзь воеводалыгы Осьякув гминаcында урнашкан авыл.

# Габрелюв (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Риня (Минский повяты)

Риня — Польшаның Мазовия воеводалыгы Добре гминасында урнашкан авыл.

# Риня (Минский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Меһрәлигышлаг

Меһрәлигышлаг (әзери. Mehrəliqışlaq) — Әзербайҗанның Хачмаз районына караган авыл.
# Висока (Лешна)

Висока (чех. Vysoká) — Чехиянең Злин крае Лешна районында урнашкан авыл.

# Висока (Лешна)
## Географиясе

Мәйданы — 2,195 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 390 метр биеклектә урнашкан.

# Висока (Лешна)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Висока (Лешна)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Висока (Лешна)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 160 |
| 1880 | 167 |
| 1890 | 157 |
| 1900 | 150 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 188 |
| 1921 | 197 |
| 1930 | 193 |
| 1950 | 182 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 172 |
| 1970 | 174 |
| 1980 | 143 |
| 1991 | 131 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 147 |
| 2011 | 158 |
| 2021 | 170 |
# Оби (округ Дуэ)

Оби (фр. Auby) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Орши кантонына карый.
# Авенида лос Пинос, Каса де лос Кареньо (Селая)

Авенида лос Пинос, Каса де лос Кареньо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Селая муниципалитеты составына керә.

# Авенида лос Пинос, Каса де лос Кареньо (Селая)
## Географиясе

Авенида лос Пинос, Каса де лос Кареньо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Авенида лос Пинос, Каса де лос Кареньо (Селая)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Авенида лос Пинос, Каса де лос Кареньо (Селая)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# CENPBD1

CENPBD1 (ингл. CENPB DNA-binding domain containing 1) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Орталыҗа (Тосья)

Орталыҗа (төр. Ortalıca) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Тосья илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Милтон (Ольстер округы, Нью-Йорк)

Милтон — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Милтон (Ольстер округы, Нью-Йорк)
## Географиясе

Милтон халык санын алу урыны мәйданы — 7,800966 км², 7,800942 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 85 метр биеклектә урнашкан.
# Ваяне (Гавай)

Ваяне — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Ваяне (Гавай)
## Географиясе

Ваяне халык санын алу урыны мәйданы — 18,241538 км², 18,241668 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 12 Фут биеклектә урнашкан.
# Вали-ди-Сан-Домингус

Вали-ди-Сан-Домингус — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.

# Вали-ди-Сан-Домингус
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 2001,347 км².
# Тримбс

Тримбс — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Тримбс
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4,45 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 663 метр биеклектә урнашкан.
# Шейһөрен (Бафра)

Шейһөрен (төр. Şeyhören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Швейцарова Лгота

Швейцарова Лгота (чех. Švejcarova Lhota) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Улегле районында урнашкан авыл.

# Швейцарова Лгота
## Географиясе

Мәйданы — 2,336 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Швейцарова Лгота
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Швейцарова Лгота
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Швейцарова Лгота
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 106 |
| 1880 | 110 |
| 1890 | 97 |
| 1900 | 98 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 92 |
| 1921 | 106 |
| 1930 | 96 |
| 1950 | 77 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 60 |
| 1970 | 51 |
| 1980 | 40 |
| 1991 | 27 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 24 |
| 2011 | 17 |
| 2021 | 18 |
# Озтарели (Виченца)

Озтарели — Италиянең Венеция төбәге Роана өязендә урнашкан торак пункт.

# Озтарели (Виченца)
## Географиясе

Озтарели Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Озтарели (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Какаватла (Хосе Хоакин де Эрера)

Какаватла — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. José Joaquín de Herrera Municipality муниципалитеты составына керә.

# Какаватла (Хосе Хоакин де Эрера)
## Географиясе

Какаватла Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Какаватла (Хосе Хоакин де Эрера)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Какаватла (Хосе Хоакин де Эрера)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Гневске-Поле

һәм
Гневске-Поле — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Квидзын гминасында урнашкан авыл.

# Гневске-Поле
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Страндкуист (Миннесота)

Страндкуист — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Страндкуист (Миннесота)
## Тарихы

Страндкуист шәһәре елда нигезләнгән.

# Страндкуист (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,676536 км², 0,682538 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 324 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дреновци (Косъерич)

Дреновци (серб. Дреновци ) — Сербиянең Златибор округы Косьерич җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Дреновци (Косъерич)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 569 метр биеклектә урнашкан.

# Дреновци (Косъерич)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Понтевекио I (Пезаро һәм Урбино)

Понтевекио I — Италиянең Марке төбәге Vallefoglia өязендә урнашкан торак пункт.

# Понтевекио I (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Понтевекио I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Понтевекио I (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Михалув (Новодворский повяты)

Михалув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Леонцин гминасында урнашкан авыл.

# Михалув (Новодворский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чичеу-Михеешть (коммуна)

Чичеу-Михеешть — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан коммуна.

# Чичеу-Михеешть (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 34,96 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 252 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Чичеу-Михеешть, Чичеу-Корабия һәм Лелешть (Бистрица-Несеуд) авыллары урнашкан.
# Вәров

Вәров (әзери. Vərov) — Әзербайҗанның Ярдымлы районына караган авыл.
# Сант'Ана (Асколи Пичено)

Сант'Ана — Италиянең Марке төбәге Монтепрандоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Сант'Ана (Асколи Пичено)
## Географиясе

Сант'Ана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сант'Ана (Асколи Пичено)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вылыс-Се

Вылыс-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Юн-Яга елгасының уң ярыннан 23 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.

# Вылыс-Се
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050200112103000072047
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007204
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Чыелдыклар

Чыелдыклар (лат. Ochotona, рус. пищуховые, сеноставки) - куянсыманнар отрядына керүче имезүчеләр ыругы. Озынлыклары 28 см га кадәр. Аяклары кыска, колаклары кечкенә һәм түгәрәкләнеп тора. Евразия һәм Төньяк Американың ачык урыннарында, таулыклар арасында төрем булып яшиләр.
# Черна (Ждяр над Сазавоу)

Черна (чех. Černá) — Чехиянең Высочина крае Ждяр-над-Сазавоу һәм Q89267433? районында урнашкан авыл.

# Черна (Ждяр над Сазавоу)
## Географиясе

Мәйданы — 10,44771 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 523 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Черна (Ждяр над Сазавоу)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Черна (Ждяр над Сазавоу)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Черна (Ждяр над Сазавоу)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 585 |
| 1880 | 615 |
| 1890 | 596 |
| 1900 | 581 |
| 1910 | 587 |
| 1921 | 611 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 568 |
| 1950 | 492 |
| 1961 | 459 |
| 1970 | 422 |
| 1980 | 401 |
| 1991 | 325 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 310 |
| 2014 | 309 |
| 2016 | 304 |
| 2017 | 310 |
| 2018 | 302 |
| 2019 | 297 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 296 |
| 2021 | 298 |
| 2021 | 288 |
| 2022 | 292 |
| 2023 | 294 |
| 2024 | 311 |
# PAGE2

PAGE2 (ингл. PAGE family member 2) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Тони (Эр)

Тони (фр. Tosny) — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
# Денулешть (Бузеу)

Денулешть — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. Буда (коммуна) коммунасына карый.

# Денулешть (Бузеу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 367 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Апиро

Апиро — Италиянең Марке төбәгендә урнашкан коммуна. Мачерата провинциясе составына керә.

# Апиро
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 516 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Чинголи, Купрамонтана, Поджо-Сан-Вичино, Сан-Северино-Марке, Серра-Сан-Квирико, Стаффоло һәм Мателика коммуналары белән чиктәш.
# Сан Җакомо (Асколи Пичено)

Сан Җакомо — Италиянең Марке төбәге Монтепрандоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Җакомо (Асколи Пичено)
## Географиясе

Сан Җакомо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Җакомо (Асколи Пичено)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Инказчатуро (Потенца)

Инказчатуро — Италиянең Базиликата төбәге Руоти өязендә урнашкан торак пункт.

# Инказчатуро (Потенца)
## Географиясе

Инказчатуро Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Инказчатуро (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сабака (Буй кушылдыгы)

Сабака (чирм. Савак) — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Мари Ил биләмәләрендә ага. Елга Буй елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.

# Сабака (Буй кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300412111100038157
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103815
* Бассейн коды — 10.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Неумерж

Неумерж (чех. Neuměř) — Чехиянең Пльзень крае Пльзень-юг һәм Q89342815? районында урнашкан авыл.

# Неумерж
## Географиясе

Мәйданы — 4,65208 км², 4,652 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 392 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Неумерж
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Неумерж
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Неумерж
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 164 |
| 1880 | 158 |
| 1890 | 151 |
| 1900 | 190 |
| 1910 | 234 |
| 1921 | 236 |
| 1930 | 288 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 199 |
| 1961 | 215 |
| 1970 | 208 |
| 1980 | 174 |
| 1991 | 130 |
| 2001 | 131 |
| 2011 | 134 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 138 |
| 2016 | 136 |
| 2017 | 141 |
| 2018 | 150 |
| 2019 | 149 |
| 2020 | 150 |
| 2021 | 147 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 149 |
| 2022 | 140 |
| 2023 | 151 |
| 2024 | 155 |
# Мостафа Ногман

Мостафа Ногман улы Ногманов — татар шагыйре, тел галиме.

# Мостафа Ногман
## Тормыш юлы

Мостафа Ногман 1912 елның 22 декабрендә Казан губернасы Казан өязе (хәзерге Татарстанның Арча районы) Кызыл Яр авылында сәүдә эше белән дә шөгыльләнүче урта хәлле крестьян гаиләсендә туа. Яңа Кенәр авылы мәктәбен, 1931 елда Казан педагогика техникумын тәмамлый, аннары берничә ел Татарстан һәм Таҗикстан мәктәпләрендә укытучы, 1935–1937 елларда Дүшәмбе шәһәрендә Хәрби трибуналда сәркатип булып эшли, 1937-1941 елларда Дүшәмбе дәүләт педагогика институтының кичке бүлегендә укый, Ватан сугышы чорында (1941–1945) юстиция өлкән лейтенанты сыйфатында Совет Армиясендә хезмәт итә. 1945 елда армиядән демобилизаияләнгәч, Мостафа Ногман Казанга килә һәм ике елга якын «Пионерская правда» газетасының Татарстандагы үз хәбәрчесе булып эшли. 1947-1951 елларда Мостафа Ногман – Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты студенты. Институтны фарсы, төрек телләре белгечлеге буенча уңышлы тәмамлагач, ул 1953–1957 елларда СССР Фәннәр академиясенең Казан филиалы Тел, әдәбият һәм тарих институтында татар теле буенча аспирантурада укый. Шундагы гыйльми эзләнүләрен гомумиләштереп, 1964 елда «XVII – XVIII йөзләрдәге русча-татарча кулъязма сүзлекләр» дигән темага диссертация яклый. Гомеренең соңгы уналты елында (1960–1976) ул Казан университетының тарих-филология факультетында студентларга фарсы һәм борынгы татар теле укытты.
1965 елдан ул СССР Язучылар берлеге әгъзасы иде.
Шагыйрь 1976 елның 4 сентябрендә Казанда вафат булды.

# Мостафа Ногман
## Иҗат

Тел белеме өлкәсендә әһәмиятле гыйльми тикшеренүләр алып бару белән бергә, Мостафа Ногман шигърият жанрында актив эшләгән һәм үзенчәлекле эз калдырган шәхесләрнең берсе. Аның беренче шигырьләре Бөек Ватан сугышы чорында язылалар һәм басылып чыгалар («Давыллы еллар лирикасы» җыентыгы, 1944). Сугыштан соңгы елларда ул шигърияттә үз юлын табарга омтыла: лирик һәм публицистик шигырьләр, тарихи һәм революцион үткәне, Бөек Ватан сугышы героикасын тасвирлаган поэмалар иҗат итә («Җир турында җыр», 1958; «Кокушкино таңнары», 1962; «Үлмәс чәчәк легендасы» 1967–1968). Ахырда, җыр жанрына тукталып, шигъри талантын аеруча шушы өлкәдә ныграк ачуга ирешә. Аның «Карлыгандай кара күзләреңә» (1945) исемле беренче җыры ук халыкта киң популярлык казана. 50нче еллардан башлап, композиторлар тарафыннан шагыйрьнең җиде дистәдән артык шигъри әсәре музыкага салына («Оныта алмыйм», «Салагыш болыннары», «Киек казлар китә», «Сагыну җыры», «Әниләр», «Актаныш таңнары», «Туган авылыма», « Арча кичләре», «Сөн буйлары бөдрә урман» «Яшь йөрәкләр җыры», «Кырлар яңарганда», «Бер егет кайтты фронттан», «Таң йолдызы», «Сибелә, сибелә алма чәчәкләр һ.б.)
Шагыйрьнең сайланма шигырьләре, поэмалары, җырлары һәм тәрҗемәләре 1982 елда басылып чыккан «Акчарлаклар оча Иделдә» исемле җыентыгында урын алган.
# Казабянка (Удине)

Казабянка — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Линьяно-Саббьядоро өязендә урнашкан торак пункт.

# Казабянка (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вила (Мантова)

Вила — Италиянең Ломбардия төбәге Кастель-Гоффредо өязендә урнашкан торак пункт.

# Вила (Мантова)
## Географиясе

Вила Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Вила (Мантова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Плаю (Таля, Прахова)

Плаю — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. Таля (коммуна) коммунасына карый.

# Плаю (Таля, Прахова)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 730 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Притцир

Притцир — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Притцир
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 19,55 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 37 метр биеклектә урнашкан.
# Феодосия Драбкина

Феодосия Илья кызы Драбкина (рус. Драбкина Феодосия Ильинична. Фирка кушаматлары: Наташа, Марианна) 5 гыйнвар 1883, Дондагы Ростов, ‒ 10 гыйнвар 1957, Мәскәү) — Россия революцион хәрәкәт эшлеклесе.

# Феодосия Драбкина
## Тәрҗемәи хәле

1900 елдан Феодосия Драбкина социаль-демократик пропаганда алып бара. 1902 елдан Россия социал-демократик эшчеләр фиркасе катнашучысы. 1905 елда большевикларның Петербург комитеты каршындагы Хәрби-техник төркем катнашучысы; декабрь кораллы күтәрелеше көннәрендә 1905 елда Феодосия Драбкина Мәскәүгә сугыш кирәк-яраклары алып бара. 1906 елда Драбкина — Петербургта Нарв район оешмасы секретаре. 1907 елда РСДЭФ Бакы комитеты финанс комиссиясе катнашучысы. 1908 елдан Франциядә эмиграциядә, шунан соң Петербургта фирка хезмәтендә. "Работница" журналының редколлегия әгъзасы. 1917 елның октябрь көннәрендә Феодосия Драбкина — Петроград Хәрби-революцион комитеты секретарьларының берсе.
1918-1919 елларда Югары халык хуҗалыгы советының үзгә шәһәрләрдән килгән бүлек мөдире була. 1919-24 елларда Я.М. Свердлов исемендәге Коммунистик университетта, Көнчыгыш коммунистик университетта һәм Тбилиси коммунистик университетында эшли. 1924 елдан Феодосия Драбкина Эшче-крестьян инспекциясе инспекторы була. 1938 елда пенсиягә китә.

# Феодосия Драбкина
## Әдәбиятта чагылыш

М. Горькийның "Ана" романындагы пропагандачы Наташаның прототипы булган.

# Феодосия Драбкина
## Гаилә

Ире — Сергей Иван улы Гусев (Яков Давидович Драбкин) — күренекле революционер, партия эшлеклесе һәм хәрби теоретик. Бу никахтан кызы — Елизавета — революционер һәм язучы. Улы — Владимир Владимир улы Драбкин (Владимир Павел улы Милютиннан).
# Бренно

Бренно — Польшаның Великопольское воеводалыгы Виево гминасында урнашкан авыл.

# Бренно
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вулька-Радзиминска (Мазовия воеводалыгы)

һәм
Вулька-Радзиминска — Польшаның Мазовия воеводалыгы Непорент гминасында урнашкан авыл.

# Вулька-Радзиминска (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Марковиче (Сербия)

Марковиче (серб. Марковиће) — Сербиянең Топлич округы Куршумлия җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Марковиче (Сербия)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 493 метр биеклектә урнашкан.

# Марковиче (Сербия)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Мауро Монтоя Паласиос (Акамбаро)

Мауро Монтоя Паласиос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Акамбаро муниципалитеты составына керә.

# Мауро Монтоя Паласиос (Акамбаро)
## Географиясе

Мауро Монтоя Паласиос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Мауро Монтоя Паласиос (Акамбаро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Мауро Монтоя Паласиос (Акамбаро)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Иске Тамбовка

Иске Тамбовка — Татарстанның Минзәлә районындагы юкка чыккан авыл.
Почта индексы — 423722.

# Иске Тамбовка
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.4 °C | -11.2 °C | -6 °C | 4.2 °C | 13.3 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 11.9 °C | 4.1 °C | -5.2 °C | -10.7 °C | 3.8 °C |
Климат уртача континенталь. көппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.8 °C.

# Иске Тамбовка
## Шәхесләр

* Алексей Краснов (1923―1998), РСФСР халык рәссамы.
# Актүйесай

Актүйесай (каз. Ақтүйесай) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Актүйесай
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.