yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Корылыс (Караганды өлкәсе)

Корылыс (каз. Құрылыс) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Корылыс (Караганды өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Немойов

Немойов (чех. Nemojov) — Чехиянең Кралове Градец крае Трутнов һәм Q89660597? районында урнашкан авыл.

# Немойов
## Географиясе

Мәйданы — 8,144588 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 391 метр биеклектә урнашкан.

# Немойов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Немойов
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Немойов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1400 |
| 1880 | 1366 |
| 1890 | 1212 |
| 1900 | 1060 |
| 1910 | 1244 |
| 1921 | 925 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 951 |
| 1950 | 531 |
| 1961 | 552 |
| 1970 | 542 |
| 1980 | 503 |
| 1991 | 439 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 492 |
| 2014 | 717 |
| 2016 | 734 |
| 2017 | 733 |
| 2018 | 739 |
| 2019 | 751 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 761 |
| 2021 | 776 |
| 2021 | 787 |
| 2022 | 792 |
| 2023 | 810 |
| 2024 | 814 |
# Беньяррес

Беньяррес (кат. Beniarrés) — Испаниянең Аликанте провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Беньяррес
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 20,2 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 398 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Чаплинек (Лодзь воеводалыгы)

һәм
Чаплинек — Польшаның Лодзь воеводалыгы Згеж гминаcында урнашкан авыл.

# Чаплинек (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Либенау (Югары Австрия)

Либенау — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Фрайштадт округы составына керә.

# Либенау (Югары Австрия)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 970 метр биеклектә урнашкан. Зандль, Бад-Гроспертхольц, Лангшлаг (Түбән Австрия), Гросгерунгс, Арбесбах, Кёнигсвизен, Унтервайсенбах, Кальтенберг (Югары Австрия) һәм Вайтерсфельден коммуналары белән чиктәш.
# Брукфилд (Иллинойс)

Брукфилд — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.

# Брукфилд (Иллинойс)
## Тарихы

Брукфилд шәһәре 1893 елда нигезләнгән.

# Брукфилд (Иллинойс)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,07 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Зеддинер-Зе

Зеддинер-Зе — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.

# Зеддинер-Зе
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 23,98 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 49 метр биеклектә урнашкан.
# Куак күле

Куак күле — Татарстанның Лаеш районыда, Мишә һәм Идел елгалары субүләрендә урнашкан күл.

# Куак күле
## География

Сулык Лаеш районының Травкино авылыннан 0,6 км көнчыгыштарак урнашкан. Су өсте озынча формада. Күлнең озынлыгы 230 м, максималь киңлеге 85 м. Су көзгесенең мәйданы 1,2 гектар. Уртача тирәнлек 0,5 м, иң тәрән урыны 1,2 м.

# Куак күле
## Гидрография

Күлнең күләме якынча 7 мең м³. Күл карст-суффозия процессында барлыкка килгән. Күлнең суы йомшак, җиңелчә минеральләшкән, коңгырт төстә, Күл суының үтә күренмәлелеге 15 см. Хуҗалык-көнкүреш максатларында файдаланыла..
# Нугайбәк (Требиятский)

Нугайбәк, Требиятский (рус. Требиятский) — Чиләбе өлкәсенең Нагайбәк районы составына керүче авыл.

# Нугайбәк (Требиятский)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Нугайбәк (Требиятский)
## Сәгать поясы

Нугайбәк (Требиятский) Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Нугайбәк (Требиятский)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (18%), татарлар (22%), казахлар (11%), нагайбәкләр (44%).

# Нугайбәк (Требиятский)
## Танылган шәхесләр

* Владимир Артамонов (1906-1944), Сәвитләр Берлеге Каһарманы.
# Валя-Арсулуй

Валя-Арсулуй — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. Кришчор (коммуна) коммунасына карый.

# Валя-Арсулуй
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Бинә (Хоҗавәнд)

Бинә (әзери. Binə) — Әзербайҗанның Хоҗавәнд районына караган авыл.
# Модзеле (Мазовия воеводалыгы)

Модзеле — Польшаның Мазовия воеводалыгы Млынаже гминасында урнашкан авыл.

# Модзеле (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Малларе

Малларе — Италиянең Лигурия төбәгендә урнашкан коммуна. Савона провинциясе составына керә.

# Малларе
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 450 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бормида, Каркаре, Орко-Фельино, Палларе, Алтаре, Каличе-Лигуре һәм Куйлиано коммуналары белән чиктәш.
# Чеврели (Аргуван)

Чеврели (төр. Çevreli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Аргуван илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Эль СЭРЭСО (Сан Фелипе)

Эль СЭРЭСО — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Фелипе муниципалитеты составына керә.

# Эль СЭРЭСО (Сан Фелипе)
## Географиясе

Эль СЭРЭСО Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль СЭРЭСО (Сан Фелипе)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль СЭРЭСО (Сан Фелипе)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Увальное (Диңгез буе крае)

Увальное (рус. Увальное) — Диңгез буе краеның Кировский районында урнашкан авыл.

# Увальное (Диңгез буе крае)
## Климат

Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.

# Увальное (Диңгез буе крае)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (86%), украиннар (12%). Әлеге торак пунктта татарларның өлеше - 1,24%.
# Вя Верде (Болонья)

Вя Верде — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Кальдерара-ди-Рено өязендә урнашкан торак пункт.

# Вя Верде (Болонья)
## Географиясе

Вя Верде Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вя Верде (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бовилье (Луар һәм Шер)

Бовилье — Франциянең Луар һәм Шер департаментында урнашкан коммуна.
# (4457) Ван Гог

(4457) Ван Гог (лат. van Gogh) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4457) Ван Гог
## Тарихы

1989 елның 3 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Верхний Прованс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 RU» саналган.
# Тихо Браге

Ти́хо Бра́ге (дан. Tyge Ottesen Brahe, лат. Tycho Brahe; 14 декабрь 1546, Кнудструп, Дания — 24 октябрь 1601, Праһа) — данияле астроном, астролог һәм алхимик.
Аурупада беренчеләрдән булып төгәл астрономик күзәтүләр алып бара башлый. Европа өчен яраклы йолдызлар каталогын төзи.
Үз чиратында Иоганн Кеплер Насиреддин белән Брагеның каталогына таянып күк механикасын уйлап таба, үз чиратында Ньютон механиканың кануннарын ача.
# Хаҗыһалиллер (Шеһзаделер)

Хаҗыһалиллер (төр. Hacıhaliller) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Шеһзаделер илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Петраше (Олецкий повяты)

Петраше — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Свентайно гминасында урнашкан авыл.

# Петраше (Олецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Россано-Венето

Россано-Венето — Италиянең Венето төбәгендә урнашкан коммуна. Виченца провинциясе составына керә.

# Россано-Венето
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 78 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Кассола, Читтаделла, Галльера-Венета, Лория, Роза, Тецце-суль-Брента һәм Сан-Мартино-ди-Лупари коммуналары белән чиктәш.
# Чаталҗа

Чаталҗа (төр. Çatalca) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесенең Истанбул иленә караган бер илчедер.

# Чаталҗа
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Урал алды бөгеле

Урал алды бөгеле (Урал алды тирәчле бөгеле, Урал алды депрессиясе - рус. Предуральский краевой прогиб) — Урал җыерчыклы системасының эре геологик структурасы. Уралның һәм Көнчыгыш Аурупа платформасындагы Рус плитасы көнчыгыш читенең, шулай ук Печора һәм Баренц диңгезе метаплатформалы өлкәсенең җыерчыклары арасында урнашкан 1 нче дәрәҗәле кире тектоник структура..

# Урал алды бөгеле
## Төзелеше

Тау алды бөгеле (рус. Краевой прогиб) җыерчыклы система һәм континенталь платформа кушылган зонадагы җир кабыгының озын булып сузылган бөгеле. Типик тау алды бөгелләре палеозой, мезозой һәм кайнозой җыерчыклы системалары чигендә палеозойның 2 нче яртысыннан башлап платформа өлкәләре белән формалаша (мәсәлән, соңгы палеозой Урал алды, мезозой Верхоян алды, альп Карпат алды һәм Гималай алды бөгелләре).
Урал алды тирәчле бөгеле Могажардан алып Баренц диңгезе ярларына кадәр субмеридиональ юнәлештә сузылган. Бөтен озынлыгы — 2000 километр, Башкортстан территориясендә — 525 километр, киңлеге — 70 чакрымга кадәр. Башкортстанда Каратау калкуы Урал алды бөгелен төньяк һәм көньяк өлешләргә бүлә. Төньяк өлешендә — Йөрүзән—Сылва депрессиясе, көньяк өлешендә Шихан—Ишембай тау биле бүлгән Морак депрессиясе белән Агыйдел депрессиясе аерыла
Урал алды бөгеле кембрий алдының өске өлеше, палеозой һәм кайнозой утырмаларыннан тора. Урал алды бөгеленең риф массивлары зонасы чагылдырган көнбатыш чиген әчеле‑әртә яшендәге платформа фациясенең карбонатлы тау токымнары белән шул ук яшьтәге депрессия фациясенең карбонатлы‑балчыклы тау токымнарының алмашынуы билгели.
Урал алды бөгеленең көнчыгыш чигенә әртә ярусындагы барча үсештәге терриген токымнарның карбон карбонатларына алмашынуы хас.
Бөгел көнбатыштан көнчыгышка карый тышкы, үзәк һәм эчке зоналарга аерыла.
Тышкы зонадагы әчеле‑әртә катламнарында киртә тибындагы риф массивлары киң үсешкән. Шихан—Ишембай тау билендә алар өлешчә җир өстенә чыга, Каратау яны районында, Агыйдел депрессиясендә һәм Йөрүзән‑Сөлил депрессиясенең барлык сузымында тулысынча җир өстендә ята.
Күмелеп калган риф массивларының күбесе нефть һәм газ тозаклары булып тора, мәсәлән, аларга Ишембай, Столяровка, Введеновка нефть чыганаклары керә.
Бөгелнең үзәк зонасына көңгер ярусының иң калын токымнары киселеше карый.
Берничә киртләчтә урта һәм өске карбон катламнарында нефть‑газ һәм нефть чыганаклары ачылган (Мәтәле, Кызылбай, Әләгәз һ.б.).
Урал алды бөгеленең көньяк өлешендә каплау шудырмалары күп, аларның алгы ягы буйлатып — кинҗәбулат тибындагы тезмә җыерчыклар, арткы өлешләрендә тәйрүк тибындагы гөмбәзгә охшаш җыерчыклар барлыкка килгән. Каплау шудырмасы өлгесе — Карлы—Волостновка—Тәвәкән каплау шудырмасы, ул төньяктан көньякка карый 220 чакрымга сузылган. Җыерчыкларның көнбатыш битләре текәрәк, аларга өске франс‑турней, урта карбон һәм аскы пермь утырмаларындагы ятышлар белән Карлы, Борын, Цветаевский, Салих, Кинҗәбулат, Воскресенск, Волостновка һәм Тәвәкән нефть чыганаклары карый.
Көньяк‑көнчыгышта урта карбонның чатнаган коллекторларында күкертле водородлы газ чыганакларын (Бөркет, Исем, Сарытау, Подгорный) контролдә тоткан каплау шудырмасы табылган.
Эчке зонада Йөрүзән—Сылва депрессиясе чикләрендә Апут газ яткылыгы ачылган.
# IC 3793

IC 3793 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем .

# IC 3793
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3793 һәм SDSS J124811.88+190906.0 буларак та сурәтләнә.
# Скродзьке

Скродзьке — Польшаның Подлясье воеводалыгы Райгруд гминасында урнашкан авыл.

# Скродзьке
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шёнау (Түбән Бавария)

Шёнау — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Шёнау (Түбән Бавария)
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Шёнау (Түбән Бавария)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 428 метр биеклектә урнашкан.
# Федарцы

Федарцы (белар. Федарцы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.

# Федарцы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Стадухино (Әртә шәһәр округы)

Стадухино (рус. Стадухино) — Свердловск өлкәсенең Әртә шәһәр округы составына керүче авыл.

# Стадухино (Әртә шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Стадухино (Әртә шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Булонь (Вандея)

Булонь — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
# Крутенский

Крутенский (рус. Крутенский) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.

# Крутенский
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Крутенский
## Сәгать поясы

Крутенский Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Крутенский
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Мечано (Мачерата)

Мечано — Италиянең Марке төбәге Камерино өязендә урнашкан торак пункт.

# Мечано (Мачерата)
## Географиясе

Мечано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мечано (Мачерата)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Росена (Реҗо Эмилия)

Росена — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Каносса өязендә урнашкан торак пункт.

# Росена (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Росена Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Росена (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Секү (Тиреболу)

Секү (төр. Sekü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Тиреболу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Ровбы

Ровбы (белар. Роўбы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Ушацкий районында урнашкан авыл.

# Ровбы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Юкарымоллаали (Чинар)

Юкарымоллаали (төр. Yukarımollaali) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чинар илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ернестово

Ернестово — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Свеце гминаcында урнашкан авыл.

# Ернестово
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мелон

һәм
Мелон (гал. Melón) — Испаниянең Оренсе провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Мелон
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 53,22 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 456 метр һәм 470 метр биеклектә урнашкан.
# Чифтлик (Каркамыш)

Чифтлик (төр. Çiftlik) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Каркамыш илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Амбаралан (Гиресун)

Амбаралан (төр. Ambaralan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Гиресун илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Милице (Ополе воеводалыгы)

Милице — Польшаның Ополе воеводалыгы Павловички гминасында урнашкан авыл.

# Милице (Ополе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эпидемия

* Медицина порталы
* Биология порталы
Эпиде́мия (грек. ἐπιδημία — гомуми авыру, грек. ἐπι — арасында һәм грек. δῆμος — халык сүзләреннән) — берәр инфекцион авыруның (ваба, дифтерия, тиф, чәчәк, грипп һ.б.) киң таралуы.
Эпидемияне һәм аңа каршы көрәшү чараларын өйрәнүче медицина бүлеге эпидемиология дип атала.
Эпидемик процесс инфекция тудыручының кешеләр арасында таралудан гыйбарәт. Башкача әйткәндә, эпидемик күренеш килеп чыксын өчен түбәндәге өч шарт үтәлергә тиеш:
* инфекция тудыручының чыганагы булуы
* аның күчү механизмы булу
* чиргә бирешүчән кешеләр булуы.
Чыганагы бары тик кеше булып торган инфекцияләр антропоноз дип, шулай ук хайваннар да булганнарын антропозооноз дип атыйлар.
# Һиндса

Һиндса (эст. Hindsa) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
# Меришелу

Меришелу — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. Меришелу (коммуна) коммунасына карый.

# Меришелу
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 356 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Камсак

Камсак (Камсакты) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Орь елгасының уң ярыннан 69 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 66 км.

# Камсак
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Иглинск гидротөененнән Орск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 12010000412112200003789
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112200378
* Бассейн коды — 12.01.00.004
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Итабириту

Итабириту — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.

# Итабириту
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 543,007 км².
# Ярославль

Ярославль (Ярыслау, рус. Ярославль) — Россия шәһәре, Ярославль өлкәсенең административ үзәге.
Халык саны — 591 486 кеше (2010).
Ярославль — Үзәк федераль округының халык саны буенча өченче шәһәре һәм мөһим транспорт төене — биредән тимер һәм автомобиль юллар Мәскәүгә, Вологдага, Рыбинскига, Кастрамага, Ивановога, Кировка таба тармакланып китәләр.
2010 елда шәһәр үзенең 1000-еллыгын бәйрәм итте.
Иделгә Которосль елгасы кушылу урыны янында урнашкан шәһәрнең тарихи үзәге 2005 елда ЮНЕСКОның Бөтендөнья мирасы исемлегенә кертелде.
2020 елның 2 июленнән — «Хезмәт даны шәһәре».

# Ярославль
## Тарих

    Төп мәкалә: Ярыслау тарихы

# Ярославль
## Тарих
### Шәһәрне нигезлэу

Шәһәр Ярослов Зирәк тарафыннан якынча 1010 елда нигезләнгән.

# Ярославль
## География

Ярославль Көнчыгыш Европа тигезлегенең үзәгендә (Ярославль-Кастрама түбәнлегендә), Кторосльнең Иделгә кушылган урыныда, Мәскәүдән 282 километр төньяк-көнчыгыштарак урнашкан.

# Ярославль
## География
### Климат

Ярославль уртача континенталь климаты зонасында урнашкан, ел айларының иң салкыны — гыйнвар, иң җылысы — июль, елның урта җил тизлеге — 4,2 м/с.
Ярославль климаты :
| Күрсәткеч | Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| Уртача максимум, °C | −8,2 | −5,8 | 0,1 | 9,0 | 17,8 | 21,4 | 23,3 | 21,5 | 14,9 | 7,2 | −0,2 | −5,2 | 8,0 |
| Уртача температура, °C | −12 | −10 | −4,3 | 4,5 | 12,0 | 15,8 | 17,9 | 16,1 | 10,4 | 4,1 | −2,7 | −8,4 | 3,6 |
| Уртача минимум, °C | −15,8 | −14,2 | −8,6 | 0,0 | 6,2 | 10,1 | 12,5 | 10,7 | 5,9 | 0,9 | −5,2 | −11,6 | −0,8 |
| Явым-төшем нормасы, мм | 37 | 27 | 26 | 40 | 52 | 65 | 84 | 64 | 55 | 52 | 46 | 43 | 591 |
| Чыганак: Гидрометцентр России ||||||||||||||

# Ярославль
## География
### Сәгать поясы

Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.

# Ярославль
## Администратв бүленеш

* Дзержинский районы
* Идел арты районы
* Киров районы
* Красноперекопск районы
* Ленин районы
* Фрунзе районы

# Ярославль
## Кардәш шәһәрләр

* Ювәскүлә, Финляндия
* Пуатье, Франция
* Коимбра, Португалия
* Кассель, Алмания
* Берлингтон, АКШ
* Эксетер, Англия
* Һанау, Алмания
* Сан-Рамон, Коста-Рика
* Либерия, Коста-Рика

# Ярославль
## Шәһәрдә туган шәхесләр

* Владимир Никитин (1907-1959), фирка эшлеклесе.
* Юрий Любимов (1917-2014), театр режиссеры, РФ халык артисты (1992).
* Наил Гыйләҗев (1935), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
# Потеги

Потеги (чех. Potěhy) — Чехиянең Урта Чехия крае Кутна-Гора һәм Q89884961? районында урнашкан авыл.

# Потеги
## Географиясе

Мәйданы — 4,98749 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 294 метр биеклектә урнашкан.

# Потеги
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Потеги
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Потеги
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 730 |
| 1880 | 761 |
| 1890 | 777 |
| 1900 | 869 |
| 1910 | 815 |
| 1921 | 840 |
| 1930 | 726 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 529 |
| 1961 | 539 |
| 1970 | 498 |
| 1980 | 567 |
| 1991 | 543 |
| 2001 | 630 |
| 2011 | 609 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 607 |
| 2016 | 629 |
| 2017 | 627 |
| 2018 | 625 |
| 2019 | 641 |
| 2020 | 648 |
| 2021 | 650 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 620 |
| 2022 | 654 |
| 2023 | 659 |
| 2024 | 652 |
# Слабада (Довски авыл советы)

Слабада (белар. Слабада) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.

# Слабада (Довски авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Каехан (Ихсание)

Каехан (төр. Kayıhan) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Ихсание илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пасльер

Пасльер (фр. Paslières) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
# Ракитник

Ракитник — Словениянең Постойна (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Ракитник
## Географиясе

Мәйданы — 1,93 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 522,4 метр биеклектә урнашкан.
# Сейдиякуп (Байбурт)

Сейдиякуп (төр. Seydiyakup) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Байбурт илчесенә караган бер авыл (төр. köy).