# 12 март

12 март – Милади тәкъвимендә өченче айның уникенче көне. Ел ахырына кадәр 294 көн кала.
* Тарих порталы
* Вакыт порталы
* Бәйрәмнәр порталы
Дөнья тарихында бу көн:

# 12 март
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Милли

* Габон — Яңарыш көне (фр. Jour de la Rénovation, ингл. Renovation Day).
* Замбия — Яшьләр көне (ингл. Youth Day).
* Маврикий — Бәйсезлек көне (1968). Җөмһүрият көне (1992) (ингл. National Day, фр. Fête nationale).

# 12 март
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Бөтендөнья глаукома көне (исп. Día Mundial del glaucoma).
* Бөтендөнья интернет-цензурага каршылык көне (ингл. World Day Against Cyber Censorship).
* АКШ — Кыз-скаутлар туган көне (ингл. Girl Scout Birthday).
* Аргентина — Милли герб көне (исп. Día del Escudo Nacional).
* Бразилия — Китапханәчеләр көне (порт. Dia do Bibliotecário).
* Венесуэла — Байрак көне (исп. Día de la Bandera).
* Дания / Фарер утраулары / Торсхавн (fo) — Изге Григорий мессасы (фар. Grækarismessa), Фарер утрауларының милли кошы шөлди-саескан (фар. Tjaldur, рус. Кулик-сорока) җылы яклардан кайткан көн дип санала.
* Кытай Җөмһүрияте — Агачлар утырту көне (кыт. 植树节).
* Кытай Халык Җөмһүрияте — Агачлар утырту көне (кыт. 植树节, рус. День посадки деревьев в Китае).
* Македония — Агачлар утырту көне.
* Россия Федерациясе — Юстиция министрлыгының җәзалау системасы хезмәткәрләре көне (рус. День работников уголовно-исполнительной системы Минюста).

# 12 март
## Вакыйгалар

* 1913 – Канберра Австралиянең башкаласы була.
* 1918 – «Эш» (хәзер «Ватаным Татарстан») газетасы чыга башлай.
* 1945 — беренче татар балеты куела.
* 1980 — Казанда V «Зур Идел» күргәзмәсе ачыла. Экспозициягә 586 авторның 1300 әсәре чыгарыла.
* 1989 – Тим Бернерс-Ли Бөтендөнья пәрәвезе проектын башлый.
* 1990 — совет телевидениесендә «Чалы кошы» романы буенча куелган телевизион сериал премьерасы.
* 1999 – Чехия, Польша һәм Маҗарстан НАТО блогына керә.

# 12 март
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:12 март көнне туганнар
* 1672 — Ричард Стил,
* 1685 — Джордж Беркли,
* 1738 — Василий Баженов, рус архитекторы, рәссам, педагог.
* 1781 — Баден принцессасы Фредерика,
* 1824 — Густав Кирхһоф,
* 1853 — Григорий Гутоп,
* 1860 — Бернат Мункачи, венгр тел белгече, этнограф, әдәбият белгече һәм фольклорчы.
* 1863 — Габриеле Д’Аннунцио,
* 1881 — Александр Тимофеев,
* 1882 — Валентина Веригина,
* 1887 — Галимҗан Ибраһимов, татар галиме.
* 1887 — Фәхрелислам Агиев, татар язучысы, мөгаллим, нәшир.
* 1890 — Хәлил Терегулов,
* 1894 — Кондрат Максимов,
* 1896 — Госман Бакиров, татар балалар язучысы.
* 1904 — Әбүлһәсән Әләкбәрзадә,
* 1906 — Сөләйман Рөстәм,
* 1910 — Алексей Карасёв,
* 1912 — Әбрар Шамин, татар язучысы, полковник, судья.
* 1912 — Нәҗип Иделбай,
* 1915 — Сәйфетдин Газизи,
* 1916 — Мисбах Хәлиуллин, Бөек Ватан сугышы чоры Кызыл Гаскәре авиацион эскадрильясе командиры, Советлар Берлеге каһарманы.
* 1917 — Василий Игнатьев,
* 1925 — Гарри Гаррисон (Harry Maxwell Harrison), Америкадагы язучы-фантаст.
* 1925 — Лео Эсаки,
* 1927 — Зөфәр Солтанов,
* 1934 — Биләл Җидеханов,
* 1937 — Борис Дуров,
* 1939 — Рәсимә Кәримова,
* 1940 — Григорий Горин,
* 1941 — Рина Зарипова, татар журналисты. Рина Зарипова,
* 1952 — Марс Сафиуллин,
* 1953 — Ирина Понаровская, эстрада һәм джаз җырчысы.
* 1959 — Райман Ишбаев,
* 1963 — Фәрит Хөснуллин, инженер-механик, агросәнәгәть өлкәсендә җитәкче, Сарман районы башлыгы.
* 1966 — Тимур Галибаев,
* 1971 — Юрий Тишков,
* 1975 — Нурлан Канетов, балет артисты, РФ атказанган артисты (2015) һәм дәүләт бүләге (2005) иясе.
* 1976 — Дерон Куинт,
* 1978 — Татьяна Мухина,
* 1979 — Алсу Нәбиева,
* 1980 — Дмитрий Мартынов,
* 1985 — Александр Бухаров,
* 1995 — Гильермо Котуньо,

# 12 март
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:12 март көнне вафатлар
* 1914 — Джордж Вестингауз (George Westinghouse), Америкадагы тимер юлы тормозын уйлап чыгаручы.
* 1916 — Мария фон Эбнер-Эшенбах,
* 1920 — Юлиус Бутс,
* 1925 — Сунь Ятсен, кытай инкыйлабчысы.
* 1928 — Мария Ермолова,
* 1933 — Евгений Бобров,
* 1942 — Вильям Һенри Брәгг,
* 1966 — Норайр Сисакян,
* 1969 — Зыя Әминев,
* 1982 — Госман Бакиров, татар балалар язучысы.
* 1991 — Рагнар Гранит,
* 1992 — Илья Гурвич,
* 1995 — Салих Баттал, татар шагыйре.
* 1996 — Федор Павлов,
* 1999 — Владимир Ивушкин,
* 2003 — Михаил Грин,
* 2005 — Иван Кашапов,
* 2009 — Рим Зарипов,
* 2013 — Әгъзам Фәттахов, татар композиторы, Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе.
* 2016 — Ллойд Шепли, АКШ икътисадчысы.
* 2018 — Олег Табаков,
* 2018 — Сергей Гавалов,
* 2021 — Нәҗибә Ихсанова,