yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Аcылмалы күпер

Ачылмалы күпер - хәрәкәтле өлешләр белән җиһазландырылган күпер. Кагыйдә буларак, ачылмалы күперләрне гадәттә көймәләр йөрешле елгалар яисә каналлар аша йортлар тыгыз салынган районнарда, җир өсте транспортны һәм көймәләр йөрешен башкача аерып булмаганда төзелә.
Өстенлекләре: көймәләр йөрешен тәэмин итәр өчен ачылмалык күпергә биек торыклар кирәкми (димәк, биек терәкләр һәм озын керү юллары да кәрәкми). Кимчелекләре: ачылмалы күпер механизмнары ремонтны һәм техник хезмәт күрсәтүне таләп итә; көймәләр үтеп барганда җирдән йөри торган транспорт күпердән үтә алмый.
* Бөгелмәле күпер
* Шудырмалы күпер
* Шудырмалы понтон күпере
* Очучы борам
* Җелмалы күпер
* Телетрап
* Күтәрелмәле күпер
* Ачыла торган күпер
* Чигенеп ачылмалы күпер (Шерцер күпере)
* Чигенмәле күпер
* Ике тармаклы борылмалы күпер
* Бер тармаклы борылмалы күпер
* Өскә күтәрелмәле күпер
* Өстәлсыман күпер
* Су басмалы күпер
# Налазы

Налазы (белар. Налазы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Бярэзинский районында урнашкан авыл.

# Налазы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Калек (Лодзь воеводалыгы)

Калек — Польшаның Лодзь воеводалыгы Сулеюв гминаcында урнашкан авыл.

# Калек (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сорез

Сорез (фр. Sorèze) — Франциянең Тарн департаментына караган коммуна.

# Сорез
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 41,64 км².
# Караҗаөрен (Үргүп)

Караҗаөрен (төр. Karacaören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Невшеһир иле Үргүп илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# PPIAL4F

PPIAL4F (ингл. Peptidylprolyl isomerase A like 4E һәм Peptidylprolyl isomerase A like 4F) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Смольна (Түбән Силезия воеводалыгы)

Смольна — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Олесница гминасында урнашкан авыл.

# Смольна (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Лисе-Ями (Свентокшиж воеводалыгы)

Лисе-Ями — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Мнюв гминасында урнашкан авыл.

# Лисе-Ями (Свентокшиж воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ка дел Моро (Павия)

Ка дел Моро — Италиянең Ломбардия төбәге Кастана өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка дел Моро (Павия)
## Географиясе

Ка дел Моро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Ка дел Моро (Павия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сливово (Болгария)

Сливово — Болгариянең Бургас өлкәсендә урнашкан авыл. Средец җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Сливово (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 232 метр биеклектә урнашкан.
# Кармел (Мэн)

Кармел — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Кармел (Мэн)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Кармел (Мэн)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 36,9 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 49 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Санта-Эулалья-де-Риупример

Санта-Эулалья-де-Риупример (кат. Santa Eulàlia de Riuprimer) — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Санта-Эулалья-де-Риупример
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13,8 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 568 метр биеклектә урнашкан.
# Жаль-Нюр-Соим

Жаль-Нюр-Соим — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Енгота-Ю елгасының сул ярыннан 42 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Жаль-Нюр-Соим
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020200112115300025908
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302590
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# DCK

DCK (ингл. Deoxycytidine kinase) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кече Нюролька

Кече Нюролька — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Нюролька елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.

# Кече Нюролька
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010800112115200031543
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115203154
* Бассейн коды — 13.01.08.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Шенут (Канзас)

Шенут — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.

# Шенут (Канзас)
## Тарихы

Шенут шәһәре 1873 елда нигезләнгән.

# Шенут (Канзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 18,527681 км², 18,527689 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 292 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Цона Индузтрияле Вя Веце-Провинчале Эзт (Бергамо)

Цона Индузтрияле Вя Веце-Провинчале Эзт — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.

# Цона Индузтрияле Вя Веце-Провинчале Эзт (Бергамо)
## Географиясе

Цона Индузтрияле Вя Веце-Провинчале Эзт Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Цона Индузтрияле Вя Веце-Провинчале Эзт (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лубягино (Киров өлкәсе)

Лубягино (рус. Лубягино) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Лубягино (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Лубягино (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Лубягино (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Лубягино (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%).
# Витув (Кутновский повяты)

Витув — Польшаның Лодзь воеводалыгы Кросневице гминаcында урнашкан авыл.

# Витув (Кутновский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гранха Аделита (Агваскальентес)

Гранха Аделита — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Агуаскальентес муниципалитеты составына керә.

# Гранха Аделита (Агваскальентес)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Аделита (Агваскальентес)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Алгабаш (Нора районы)

Алгабаш (каз. Алғабас) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Алгабаш (Нора районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Андлау (город)

Андло (фр. Andlau) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Андлау (город)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 23,69 км².
# Поплацк

Поплацк (белар. Поплацк) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.

# Поплацк
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Горне Обдоковце

Горне Обдоковце (словак. Horné Obdokovce) — Словакиянең Топольчани округында урнашкан авыл.

# Горне Обдоковце
## Тарихы

Авыл 1283 елда нигезләнгән.

# Горне Обдоковце
## Географиясе

Мәйданы — 22,89 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 181 метр биеклектә урнашкан.

# Горне Обдоковце
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# TSPY1

TSPY1 (ингл. Testis specific protein Y-linked 1) — human Y chromosome аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# NGC 7635

NGC 7635 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7635
## Тарихы

Әлеге галактика 1787 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Жур-ан-Во

Жур-ан-Во (фр. Jours-en-Vaux) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Ноле кантонына карый.

# Жур-ан-Во
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8.81 км².
# Гвадалупе (Санта Круз де Хувентино Росас)

Гвадалупе — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Санта-Крус-де-Хувентино-Росас муниципалитеты составына керә.

# Гвадалупе (Санта Круз де Хувентино Росас)
## Географиясе

Гвадалупе Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гвадалупе (Санта Круз де Хувентино Росас)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гвадалупе (Санта Круз де Хувентино Росас)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Фирлей (Люблин воеводалыгы)

һәм
Фирлей — Польшаның Люблин воеводалыгы Фирлей гминасында урнашкан авыл.

# Фирлей (Люблин воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ил Пало (Кремона)

Ил Пало — Италиянең Ломбардия төбәге Кьеве өязендә урнашкан торак пункт.

# Ил Пало (Кремона)
## Географиясе

Ил Пало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Ил Пало (Кремона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Брони (Польша)

Брони — Польшаның Лодзь воеводалыгы Кшижанув гминаcында урнашкан авыл.

# Брони (Польша)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Лиластвере

Лиластвере (эст. Lilastvere) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
# Тухайм

Тухайм (алман. Tucheim) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Тухайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 54,05 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 43 метр биеклектә урнашкан.
# Паскотная

Паскотная — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сосьва елгасының сул ярыннан 355 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.

# Паскотная
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы , инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502412111200010370
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111201037
* Бассейн коды — 14.01.05.024
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Кече Харвута-Яха (Мессо-Яха кушылдыгы)

Кече Харвута-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мессояха елгасының уң ярыннан 293 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 90 км.

# Кече Харвута-Яха (Мессо-Яха кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000212115300072809
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115307280
* Бассейн коды — 15.05.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Перичей

Перичей — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан авыл. Перичей (коммуна) коммунасына карый.

# Перичей
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Казчина Брамарди (Кунео)

Казчина Брамарди — Италиянең Пьемонт төбәге Черваска өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчина Брамарди (Кунео)
## Географиясе

Казчина Брамарди Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казчина Брамарди (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тарпан (елга)

Тарпан, рус. Тарпановка, рус. Торпановка — Бозаулык елгасының уң кушылдыгы. Ырынбур өлкәсенең Корманай районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 14 км.

# Тарпан (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 11010001012112100007331
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112100733
* Бассейн коды — 11.01.00.010
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Домброва (Ряшивский повяты)

һәм
Домброва — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Свильча гминасында урнашкан авыл.

# Домброва (Ряшивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вила-Боа (Мирандела)

Вила-Боа — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. Franco e Vila Boa муниципалитетына карый.

# Вила-Боа (Мирандела)
## Географиясе

Мәйданы — 9,33 км².
# Кальдес-де-Монбуй

Кальдес-де-Монбуй (кат. Caldes de Montbui) — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кальдес-де-Монбуй
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 37,5 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 203 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Роско (Көньяк Дакота)

Роско — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Роско (Көньяк Дакота)
## Тарихы

Роско шәһәре 1877 елда нигезләнгән.

# Роско (Көньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,036256 км², 1,206479 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 558 метр биеклектә урнашкан.
# Эмбзен

Эмбзен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Эмбзен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 22,82 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 44 метр һәм 41 метр биеклектә урнашкан.
# Роггенсторф

Роггенсторф — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Роггенсторф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 20,01 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 30 метр биеклектә урнашкан.
# Гунтис Улманис

Гунтис Улманис — Латвия сәяси һәм дәүләт эшлеклесе, Латвия президенты (1993—1999), Карлис Улманиснең бертуганның оныгы.
# Мон-Сен-Мартен (Арденны)

Мон-Сен-Мартен (фр. Mont-Saint-Martin) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Монтуа кантонына карый.

# Мон-Сен-Мартен (Арденны)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 13.95 км².
# Бейоглу

Бейоглу (төр. Beyoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Кахраманмараш иленә караган бер шәһәре.
# Казелине (Фиренца)

Казелине — Италиянең Тоскана төбәге Валья өязендә урнашкан торак пункт.

# Казелине (Фиренца)
## Географиясе

Казелине Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Казелине (Фиренца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 2835

NGC 2835 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2835
## Тарихы

Әлеге галактика 1882 елда Америка астрономы Эдвард Эмерсон Барнард тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, unknown зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Любково (Битивский повяты)

Любково — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Мястко гминасында урнашкан авыл.

# Любково (Битивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эль Каракол, Калдера, Ранчо (Асьентос)

Эль Каракол, Калдера, Ранчо — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Асьентос муниципалитеты составына керә.

# Эль Каракол, Калдера, Ранчо (Асьентос)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Каракол, Калдера, Ранчо (Асьентос)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# IC 2722

IC 2722 — чикләрендә урнашкан тәэсирле галактикалар .

# IC 2722
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# Яма Радж (Һинд дине)

Һинд динендә Яма Көньяк юнәлешенең локапаласы (сакчысы) һәм Брахманың улы. Риг Веданың 10-ынчы китабында өч гимн (10, 14 һәм 35) аңа мөрәҗәгать итә. Аның өенә юлны саклаучы дүрт күзле һәм киң борын тишекле ике эте бар. Алар кешеләр арасында аның юллама җибәрүчеләр буларак йөриләр дип әйтелә. Яма раджның үләчәк кешеләрнең тормышларын эләктереп ала торган бавы бар. Аны су үгезендә йөри торган итеп сурәтлиләр. Я́ма яки Йа́ма ((Санскрит телендә - यम)) — «Игезәк») — Һинд динендә үзенең үлемезлегеннән баш тарткан һәм беренче үз корбан бирүчен башкарган Ходай.; «Үлгәннәр дөньясы хөкемдары», «Көньяк сакчысы», «Гаделлек һәм үлем патшасы». Иң борынгы табигый аңлау буенча, бу Кояш Ходае, ул Айның игезәге. Яма Яминың (яки Йаминың) бертуганы дип тасвирлана. Ведаларда Яманың аның бертуганы Ями дигән кыз белән әңгәмәсе сакланган, анда ул аңа инцестны тәкъдим итә, әмма Яма баш тарта, моның сәбәбе якын туганлык дип әйтеп; бу принцип соңрак Һинд хокук кодексларында чагылган. Яманың Кояш мәгънәсе Ригведаның кайбер гимннарында чагылган. Ул чәчәк ата башлаган көннең Вивасватаның (яки Вивасвантаның) һәм Тваштарның кызы йөгереп китүче төннең улы итеп күрсәтелә. Көн саен Кояшның әйләнеше борынгы Һинд дине тарафдарларына кеше тормышының символы итеп хезмәт иткән. Батучы кояш кебек Яма аларның күзләрендә җир асты дөньясы һәм анда булган кеше бабаларыны (питарларның) патшасы булган. Һинд дине тарафдарларының борынгы аңлаулары буенча Яма радж патшалыгында үлгән нәсел бабалары дөньяда алып барган кебек тормышны алып баралар, ризык ашыйлар һәм сизем ләззәтләре алалар. Дини фикернең соңрак баскычында Яма караңгы, җәза бирүче Ходай итеп күрсәтелгән, ул дөнья буйлап йөри һәм корбаннарын карап куя. Аның белән илчеләре дип аталган ике куркыныч эт, алар үләргә тиешле кешеләрне алып китәләр. Антропофизик юнәлештә үсеп Яманың Кояш Дэвасы буларак алдына китерелүе башка буын кешеләренә үлемнән соң дөньяга юл ачкан беренче үлгән кеше алга китерүгә күчкән. Бигрәк тә бу Ригведаның X мандаласының 14 гимнында чагылган. Әмма соңрак Һинд дине фикерендә Яманы кеше дәрәҗәсенә кую аның илаһилыгын бетермәгән: ул Агни, Индра һәм Варуна бөек Ходайлары белән беррәттән 4 яки 8 локапалаларның берсе булып санала.

# Яма Радж (Һинд дине)
## Эпитетлары

* Антака — «Һәлак итүче»
* Дхармараджа — «Гаделлек Патшасы»
* Патша
* Тәмугъ Морзасы
* Дхарма — «Дәүләт», «Бурыч», «Канун»; Яма-Дхарманың шәхесләндерелгән ипостасе.
* Тыва телендә — Буддачылык язмаларында «Дамчө Чөгьел» дип атала.
# NGC 4621

NGC 4621 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4621
## Тарихы

Әлеге галактика 1779 елда Алмания астрономы Иоганн Готтфрид Кёлер тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, unknown зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Кальджин

Кальджин — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Аргут елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.

# Кальджин
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010100312115100004349
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115100434
* Бассейн коды — 13.01.01.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Льерена

Льерена (исп. Llerena) — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Льерена
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 162,7 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 641 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Акьелдыз (Коркут)

Акьелдыз (төр. Akyıldız) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Коркут илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Караҗаушагы (Аванос)

Караҗаушагы (төр. Karacauşağı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Невшеһир иле Аванос илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Скачиха

Скачиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Пенза өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы КАС/ИДЕЛ/2064/615/30/6 урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Скачиха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Сыры гидроузеленән Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010500312110000035985
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110003598
* Бассейн коды — 08.01.05.003
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Аль-су-ле-Кот

Аль-су-ле-Кот (фр. Halles-sous-les-Côtes) — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.