yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Игенчелек

Игенчелек — авыл хуҗалыгы культураларын үстерү максатыннан җирне куллануга нигезләнгән авыл хуҗалыгы тармагы һәм фән.

# Игенчелек
## Игенчелек төрләре

* Мелиоратив игенчелек — Мелиорлашкан туфраклы җирләрдәге игенчелек,
* Сугарулы игенчелек — сугару юллары кулланылган игенчелек,
* Бахар игенчелек — язгы дымлылык кулланылган игенчелек.
Игенчелекнең төп объектлары булып туфрак һәм үсемлекләр тора.

# Игенчелек
## Игенчелек системалары

* Адаптив-ландшафтлы система — ландшафтка игътибар итүгә юнәлтелгән экологик игенчелек системасы.
* иген-пар системасы — күпчелек игенчелек территориясен сукаланган кырларга чәчелгән культуралар алып торган игенчелек системасы.
* Сукалаулы система — күпчелек игенчелек территориясен сукаланган кырларга чәчелгән культуралар алып торган игенчелек системасы.
* Үләнчел система — күпчелек игенчелек территориясен үлән кырлары алып торган игенчелек системасы.
* Орлык-җимешле система — яртычыннан да күп булмаган игенчелек территориясен сукаланган кырларга чәчелгән бөртекле культуралар, ә калганын ногыт культуралары алып торган игенчелек системасы.
* Туфрак саклаулы система — пар һәм игенчеле кырлары алмашып килгән игенчелек системасы.
# Келли (кратер)

Келли (лат. Kelly) — Венера планетасының
координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 11,2 километр озынлыкта булган кратеры.

# Келли (кратер)
## Исеме

Келли кратеры гэль хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Васютины

Васютины (рус. Васютины) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Васютины
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Васютины
## Сәгать поясы

Васютины Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Васютины
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Сье-де-Люшон

Сье-де-Люшон (фр. Cier-de-Luchon) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Бехтери (Пустоши авыл җирлеге)

Бехтери (рус. Бехтери) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.

# Бехтери (Пустоши авыл җирлеге)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Бехтери (Пустоши авыл җирлеге)
## Сәгать поясы

Бехтери (Пустоши авыл җирлеге) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Бехтери (Пустоши авыл җирлеге)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# PIP4K2A

PIP4K2A (ингл. Phosphatidylinositol-5-phosphate 4-kinase type 2 alpha һәм Phosphatidylinositol 5-phosphate 4-kinase type-2 alpha) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сьверчув (Свентокшиж воеводалыгы)

һәм
Сьверчув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Стомпоркув гминасында урнашкан авыл.

# Сьверчув (Свентокшиж воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Налима-Ты-Вис

Налима-Ты-Вис — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Мокрая Сыня елгасының уң ярына тамагыннан 29 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 34 км.

# Налима-Ты-Вис
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Төньяк Сосьва елгасы кушылган урынган Салехард каласына кадәр . Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300112115300029903
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302990
* Бассейн коды — 15.02.03.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Гартсвилл (Индиана)

Гартсвилл — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Гартсвилл (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Гартсвилл (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,840866 км², 0,890458 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 232 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Кабер ташы

Ташбилге, китабә (язулы кабер ташы), гүр ташы. Нократ якларында “башбата” яки “башмата” дип тә атыйлар. Пенза яклары сөйләшендә башказык сүзе теркәлгән. Тиз черемәсен өчен, башбатаны имән яки артыш агачыннан куганнар. Хәзерге вакытта кабер ташларын мәрмәрдән яки мәрмәр вагыннан әзерләп, аларга яза торган махсус остаханәләр бар.
# Шузель

Шузель (фр. Chuzelles) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Вьен-1 кантонына карый.

# Шузель
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 13,03 км².
# Бахчекөй (Болу)

Бахчекөй (төр. Bahçeköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Болу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Летона (Арканзас)

Летона — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Летона (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,999372 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 87 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Фрашинето

Фрашинето — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. Козенца провинциясе составына керә.

# Фрашинето
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 486 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Кастровиллари, Чивита, Кассано-алло-Йонио һәм Лунгро коммуналары белән чиктәш.
# Урта Бөрте

Урта Бөрте — Россия, Казахстан территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсенең Беляевка районы, Актүбә өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Җаек елгасының сул ярыннан 1480 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 115 км.

# Урта Бөрте
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Орск каласыннан Сакмар елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 12010000812112200004461
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112200446
* Бассейн коды — 12.01.00.008
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Богазкент (Ылгын)

Богазкент (төр. Boğazkent) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Ылгын илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (9509) Amfortas

(9509) Amfortas (лат. Amfortas) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9509) Amfortas
## Тарихы

1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3453 T-3» саналган.
# Портарино (Бриндизи)

Портарино — Италиянең Апулия төбәге Остуни өязендә урнашкан торак пункт.

# Портарино (Бриндизи)
## Географиясе

Портарино Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Портарино (Бриндизи)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гөкчепелит (Чүнгүш)

Гөкчепелит (төр. Gökçepelit) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чүнгүш илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Гусево (Шабалино районы)

Гусево (рус. Гусево) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.

# Гусево (Шабалино районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Гусево (Шабалино районы)
## Сәгать поясы

Гусево (Шабалино районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Гусево (Шабалино районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Ленье-ан-Белен

Ленье-ан-Белен (фр. Laigné-en-Belin) — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
# Швёрштадт

Швёрштадт (алман. Schwörstadt) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Швёрштадт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 20,08 км² (1961), 20,06 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 298 метр биеклектә урнашкан.
# Лор-Минервуа

Лор-Минервуа (фр. Laure-Minervois) — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
# Каршыяка (Милас)

Каршыяка (төр. Karşıyaka) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Милас илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сан Бруно Мелия (Вибо Валенция)

Сан Бруно Мелия — Италиянең Калабрия төбәге Йопполо өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Бруно Мелия (Вибо Валенция)
## Географиясе

Сан Бруно Мелия Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Сан Бруно Мелия (Вибо Валенция)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Факүлтелер (Чанкая)

Факүлтелер (төр. Fakülteler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Щутково

Щутково — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Хоцень гминаcында урнашкан авыл.

# Щутково
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Назиди (Месина)

Назиди — Италиянең Сицилия төбәге Либрицци өязендә урнашкан торак пункт.

# Назиди (Месина)
## Географиясе

Назиди Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Назиди (Месина)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Госман Хәлилов

Госман Хәлилов (Госман Зиннәт улы Хәлилов, 20 ноябрь 1950(1950-11-20) (73 яшь), Казан, РСФСР, СССР — , ) — Болгар милли конгрессы президенты (1990-?).
# 130 (сан)

130 (йөз утыз 0) - 129 белән 131 арасындагы натураль сан.

# 130 (сан)
## Математикада

* 130 — өч урынлы җөп сан.
* 130 санның цифрлар суммасы — 4.
* 130 санның цифрлар тапкырчыгышы — 0.
* 130 санның квадраты — 16900.

# 130 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 130
* 130 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0082₁₆ — «BPH» символның коды.
# Шмеэим

Шмеэим (алман. Schmeheim) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Шмеэим
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4,73 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 420 метр биеклектә урнашкан.
# NSD3

NSD3 (ингл. Nuclear receptor binding SET domain protein 3) — кешенең 8-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Колатина

Колатина — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Эспириту-Санту штатына карый.

# Колатина
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1423,277 км².
# Фалкон-Меса (Техас)

Фалкон-Меса — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Фалкон-Меса (Техас)
## Географиясе

Фалкон-Меса халык санын алу урыны мәйданы — 8,967161 км², 8,967152 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 112 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Көмүшөрен (Еркөй)

Көмүшөрен (төр. Kömüşören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Еркөй илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Кастелана (Венеция)

Кастелана — Италиянең Венеция төбәге Мартеллаго өязендә урнашкан торак пункт.

# Кастелана (Венеция)
## Географиясе

Кастелана Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Кастелана (Венеция)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Серра-Д’Аелло

Серра-Д’Аелло — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. Козенца провинциясе составына керә.

# Серра-Д’Аелло
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 373 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Аелло-Калабро, Амантея, Клето һәм Сан-Пьетро-ин-Амантея коммуналары белән чиктәш.
# Камлярки

Камлярки — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Лисево гминаcында урнашкан авыл.

# Камлярки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# HD221006

HD221006 — Тукан йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,68 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Ясень (Пружанский районы)

Ясень (белар. Ясень) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.

# Ясень (Пружанский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Сен-Жюст-сюр-Вьор

Сен-Жюст-сюр-Вьор (фр. Saint-Just-sur-Viaur) — Франциянең Аверон департаментына караган коммуна, Сеор-Сегала кантонына карый.

# Сен-Жюст-сюр-Вьор
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 25,10 км².
# Яруллин

Яруллин — татар фамилиясе.
* Әхмәт Яруллин (Әхмәт Тимер, 1912―2003), төрки телләр белгече, профессор (Төркия). Рәшит Яруллинның улы.
* Гамир Яруллин (1926―), медицина фәннәре докторы (1966), профессор (1968). Әхмәт Яруллинның энесе, Рәшит Яруллинның улы.
* Заһидулла Яруллин — татар музыка остасы.
* Марат Яруллин (1993), җырчы, музыкант.
* Мирсәет Яруллин — татар композиторы.
* Рәшит Яруллин (1880―1938), имам-мөхтәсиб.
* Талип Яруллин (1963), 2012 елдан Самар өлкәсе мөфтие.
* Фәнис Яруллин‎ — татар шагыйре, язучы һәм драматург.
* Фәрит Яруллин — татар композиторы.
* Хәмит Яруллин (1935—2015), актер, педагог, РСФСРның халык артисты (1985), БАССРның атказанган һәм халык артисты (1972, 1977).
# Рима Әсфәндиярова

Рима Әсфәндиярова (Рима Газиз кызы Әсфәндиярова, 11 февраль 1938(1938-02-11), Уфа, РСФСР, БАССР, СССР — 9 июнь 2007(2007-06-09) (69 яшь), Тула, Россия) — Тула драма театры артисты, РСФСРның атказанган артисты (1977).
# Эшмепынар (Хаскөй)

Эшмепынар (төр. Eşmepınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Хаскөй илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Американа

Американа (порт. Americana) — Бразилиянең Сан-Паулу штатында урнашкан шәһәр һәм муниципалитет.

# Американа
## Тарих

1875 елда нигезләнгән.
# Вуетинци

Вуетинци (серб. Вујетинци) — Сербиянең Моравич округы Чачак җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Вуетинци
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 642 метр биеклектә урнашкан.

# Вуетинци
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Фракталь гөмбәз

Геометриядә, фракталь гөмбәз, фракталь агачның бер төре, барлыкка китерергә мөмкин булган фрактал төрләренең берсе. Һәрбер гөмбәз очында сызык сегментын ике кечерәк сегментка яру ысулы белән (симметрик бинар агач), һәм шуннан соң ике кечрәк сегментны да һәм шулай дәвам итеп чиксезлеккә кадәр. Гөмбәзләр бер сегменттан чыккан тармакланган янәшә сегментлар арасында почмак һәм дәвам итүче сегментларның озынлыгы нисбәте белән аерылып тора.
Фрактал гөмбәз түбәндәге өч хасияткә ия булырга тиеш:
* Теләсә нинди ике күрше сызык сегментлары арасында почмак бөтен фрактал буенча шул ук.
* Ике дәвам итүче сегментларның озынлыклары нисбәте даими.
* Иң кече сызык сегментларының очларында нокталар үзара тоташкан.
Кешеләрнең сулыш системасы фракталь гөмбәзгә охшаган, шулай ук агачлар, кан тамырлары, үзле бармакчыклар, электрик бәреп үтү, һәм орлыктан тиешле рәвештә көйләнгән үсеш тизлеге белән кристалллар.

# Фракталь гөмбәз
## Шулай ук карарга мөмкин

* en:Brownian tree
* en:Dendrite (crystal)
* en:Lichtenberg figure
* en:H tree
# Йөрели (Эрҗиш)

Йөрели (төр. Yöreli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Эрҗиш илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Хинсдорф

Хинсдорф (алман. Hinsdorf) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Хинсдорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,53 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 84 метр биеклектә урнашкан.
# Шудья (Язьва кушылдыгы)

Шудья — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Язьва елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.

# Шудья (Язьва кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100212111100005263
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111100526
* Бассейн коды — 10.01.01.002
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Планлаштырылган икътисад

Планлы икътисад, планлы хуҗалык яки командачыл икътисади система, командалы икътисад, командалы хуҗалык — матди ресурслар дәүләт яки җәмәгать милке булган һәм үзәкләштерелгән рәвештә бүленгән икътисади система, бу аерым кешеләрне һәм предприятиеләрне үзәкләштерелүче икътисадый план буенча эш итәргә мәҗбүр итә. Үзәкләштерелгән планлаштыру системасы СССР һәм башка илләрдә булган, алар үзләрен социалистик дип таныган. Дирижизм формасы Икенче бөтендөнья сугышы вакытында һәм әйдәп баручы капиталистик илләрдә, мәсәлән, Бөекбритания һәм Франция актив кулланылган.
Бу система яшәгәндә, җир һәм капитал дәуләт милкендә була, ә чикләнгән ресурслар узәк идарә органнары курсәтмәләре буенча һәм планнар нигезендә буленә.
Әйтергә кирәк, икътисадта планлаштыру — бик нигезле идея. Ул предприятие, фирма яки ферма эчендә тормышка ашырыла, боларда план:
1) аерым бер хуҗа кушуы буенча төзелә. Бу хуҗа сайлап алынган план күрсәткечләренең дөреслеге һәм планның уңышлы үтәлеше өчен тулысынча матди җаваплылыкны (хәтта бөлгенлеккә төшкәндә дә) үз җилкәсендә күтәрә;
2) эш буенча килешүгә (сделкага) партнерларны ирекле сайлап алу һәм үзара сату-алу бәяләрен ике якның да ризалыгы белән билгеләү нигезендә тормышка ашырыла;
3) сатып алучыларның ихтыяҗы буенча нигезлелеге тикшерелә;
4) карарлар кабул итүче һәм алар өчен җаваплы булган затлар туплаган әһәмиятле икътисади мәгълүматка таяна.
Ил күләмендә планлаштыру аеруча сугыш вакытларында кулай була. Мондый чакларда илне агрессорлардан саклау бурычы аерым кешеләр һәм фирмалар мәнфәгатьләренә караганда беренче урынга чыга.
Әгәр дә закон хосусый милекченең үзенә караган ресурслары белән мөстәкыйль эш итүен чикләгән очракта гына, дәүләт икътисади ресурслардан файдалану белән командалык итә ала.
Әгәр дә бөтен ресурслар да (җитештерү факторлары) гомумхалык милке дип игълан ителеп, чынлыкта алар белән тулысыңча дәүләт һәм партия чиновниклары эш итсә, бу гаять куркыныч икътисади нәтиҗәләргә китерергә мөмкин. Кешеләрнең һәм фирмаларның керемнәре чикләнгән ресурслардан никадәр уңышлы файдалануларыннан, аларның хезмәт нәтиҗәсе җәмгыятькә никадәр кирәк булудан тормый башлый.
Күпчелек алдынгы илләрнең бүгенге икътисади системасы катнаш характерда. Аларда ил күләмендәге һәм региональ икътисади проблемалар дәүләт тарафыннан хәл ителә. Шуңа күрә XX гасыр ахыры цивилизациясендә катнаш икътисади система өстенлек ала.
Планлы икътисад үзәкләштерелгән һәм үзәкләштерелмәгән планлаштыруны яки катнашу нигезендә икътисади планлаштыру формаларын куллана ала.
# Таныктепе (Догубаязыт)

Таныктепе (төр. Tanıktepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Догубаязыт илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Санта Мария ин Калафрия (Пезаро һәм Урбино)

Санта Мария ин Калафрия — Италиянең Марке төбәге Петриано өязендә урнашкан торак пункт.

# Санта Мария ин Калафрия (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Санта Мария ин Калафрия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Санта Мария ин Калафрия (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кемптен

Кемптен (алман. Kempten (Allgäu)) — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 65624 кеше (2014).

# Кемптен
## Сәгать поясы

Халыкара стандарт буенча Кемптен Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.

# Кемптен
## Тарих

Беренче мәртәбә БЭК 50 елда телгә алына.

# Кемптен
## Кардәш шәһәрләр

* Бад-Дюркхайм, Германия (2001)
* Киберон, Франция (1972)
* Слайго, Ирландия (1990)
* Тренто, Италия (1987)
* Шопрон, Маҗарстан (1987)

# Кемптен
## Рәсми сайт

* http://www.kempten.de
# Янива

Янива — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга Сыпан елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.

# Янива
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100112111100003727
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111100372
* Бассейн коды — 10.01.01.001
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Фалкув

һәм
Фалкув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Фалкув гминасында урнашкан авыл.

# Фалкув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мортаза Апанаев

Мортаза Апанаев (Мортаза Муса улы Апанаев, XVIII гасыр, — 1843 елдан иртә түгел, ) — сәүдәгәр, күн заводы һәм Спас өязендә 2148 дисәтинә җир хуҗасы. Финанс кыенлыклар аркасында 1843 елда җирен сата һәм улы Мөхәммәтшакир белән мишчән катлавына күчә.
# Уци (Казерта)

Уци — Италиянең Кампания төбәге Джоя-Саннитика өязендә урнашкан торак пункт.

# Уци (Казерта)
## Географиясе

Уци Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Уци (Казерта)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Седлиска (Словакия)

Седлиска (словак. Sedliská) — Словакиянең Вранов-над-Топлёу округында урнашкан авыл.

# Седлиска (Словакия)
## Тарихы

Авыл 1323 елда нигезләнгән.

# Седлиска (Словакия)
## Географиясе

Мәйданы — 10,13 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 138 метр биеклектә урнашкан.

# Седлиска (Словакия)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# CEP85L

CEP85L (ингл. Centrosomal protein 85 like һәм Centrosomal protein of 85 kDa-like) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.