yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Proton

Proton (bor. grekçä πρῶτος - berençe) - elementar kisäkçek. Barion törkemenä qarıy, 1/2 spinlı, elektr qorğısı +1 elementar elektr qorğısına tigez.
Elementar kisäkçeklär fizikasında proton: +1/2 izospinlı nuklon (atom-töş fizikasında -1/2).
Ğadi modeldä proton öç kvarktan tora: ike u-kvark häm d-kvark (valent kvarklar dip atala), läkin çınnan da proton küp gluonnardan häm kvark-antikvarklardan tora, täcribälär buyınça impulsnıñ tik 40%ı valent kvarklar (uud), 50% gluonnar häm 10% kvark-antikvarklar (uūdđss) tarata, böten kvark-antikvarklar häm gluonnar proton eçendä bik yuğarı tizlek (yaqtılıq tizlegenä yaqın) belän xäräkät itä, bäreleşä, kilep häm yuqqa çığalar. Konfaynment küreneşe buyınça kvarklar protonnan çığa almıylar.
Tormış waqıtı - > 2,9×10²⁹ yıl, çınında stabil, pozitron-pionğa tarqalışı öçen - 1,6·×10³³ yıl.
Protonnar termotöş reaktsiälärendä qatnaşalar, yoldızlar energiäsen buldıralar.
PP-töre reaktsiäläre - Qoyaş energiäseneñ çığanağı.
Sutuar atom töşe ber protonnan tora.
Ximiädä proton H⁺, astrofizikada HII bulıp bilgelänä.
Protonnar häm neytronnar atom töşlären tözilär.
Ximik elemenlarnıñ periodik cädwälendä tärtip nomerı töşneñ protonnar sanına tigez.
# Юрегил (Эмирдаг)

Юрегил (төр. Yüreğil) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Эмирдаг илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Җиһандар Шакиров

Җиһандар Шакиров (Җиһандар Таһир улы Шакиров, 23 июнь 1914(1914-06-23), Текән, Бөре өязе, Уфа губернасы, Россия империясе — 6 май 2006(2006-05-06) (91 яшь), Уфа) — умартачылык белгече, БР ФАның шәрәфле академигы (1995), биология фәннәре нәмзәде (1967), РСФСРның атказанган зоотехнигы (1985), БАССРның атказанган фән эшлеклесе (1980).
# NGC 15

NGC 15 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 15
## Тарихы

Әлеге галактика 1864 елда Алмания астрономы Альберт Март тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 121.92 см (48 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Дегирменбэли (Болу)

Дегирменбэли (төр. Değirmenbeli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Болу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Риардан (Вашингтон)

Риардан — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Риардан (Вашингтон)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,300658 км², 0,5 квадрат миль, 1,280642 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 766 метр һәм 2513 Фут биеклектә урнашкан.
# Темпио (Тревизо)

Темпио — Италиянең Венеция төбәге Ормелле өязендә урнашкан торак пункт.

# Темпио (Тревизо)
## Географиясе

Темпио Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Темпио (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# GSC2195-2313

GSC2195-2313 — Төлке йолдызлыгында урнашкан A3 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,58 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Дьего-дель-Карпио

Дьего-дель-Карпио (исп. Diego del Carpio) — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Дьего-дель-Карпио
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 34 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# (15822) 1994 TV15

(15822) 1994 TV15 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15822) 1994 TV15
## Тарихы

1994 елның 8 октябрендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 TV15» саналган.
# Вестуз-Мармутье

Вестуз-Мармутье (фр. Westhouse-Marmoutier) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Вестуз-Мармутье
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,96 км².
# Георгий Зарубин

Георгий Петрович Зарубин (1928 - 1995) - Совет табибы, гигиенист, медицина фәннәре докторы, профессор, Россия медицина фәннәре академиясе әгъзасы.
Ул 100 дән артык бастырылган фәнни хезмәт авторы, шул исәптән су саклау һәм санитар эшләрне оештыру, аеруча экологик гигиена буенча 10 монография язган. "Су белән тәэмин итү һәм канализациянең санитар проблемалары" монографиясе өчен Г.П. Зарубин 1979 елда Ф.Ф. Эрисман исемендәге СССР медицина фәннәре академиясе премиясенә лаек була (И.П. Овчинкин белән берлектә).

# Георгий Зарубин
## Биография

1928 елның 12 декабрендә туган.
1953 елда ул Казан медицина институтын (хәзерге Казан дәүләт медицина университеты) тәмамлый һәм Башкорт автономияле совет социалистик республикасының су объектларын саклау буенча санитар инспектор булып эшли. 1959 - 1962 елларда Ф.Ф. Эрисман исемендәге Мәскәү гигиена институтында тикшерүче булып хезмәт итә, аннары тимер юл транспорты гигиена институтының су гигиенасы һәм су белән тәэмин итү лабораториясендә эшли. 1962 елдан Г. П. Зарубин СССР Сәламәтлек саклау министрлыгы каршындагы Дүртенче төп дирекциянең санитария һәм эпидемиология станциясенең баш табибы булып эшли башлый һәм утыз ел дәвамында аның даими лидеры булып кала.
Г. П. Зарубин - Россия Федерациясе президенты административ медицина үзәгенең санитар һәм эпидемиологик хезмәтен оештыручы һәм җитәкчесе, Россия Федерациясенең югары аттестация комитетының биомедицина, химия һәм аграр фәннәр бүлеге мөдире.
Ул Н.А. Семашко исемендәге Мәскәү медицина стоматология институтының гигиена кафедрасында профессор була (хәзерге Мәскәү дәүләт медицина һәм стоматология университеты). Аның җитәкчелегендә 22 кандидатлык диссертациясе якланды. Озак еллар гигиена һәм санитария журналының баш мөхәррире урынбасары, СССР югары аттестация комиссиясенең экспертлар советы әгъзасы булып хезмәт итә.
1995 елның 28 июлендә үлә. Аны Кунцево зиратына җирлиләр.

# Георгий Зарубин
## Бүләкләре һәм мактаулы исемнәре

Ул Кызыл Хезмәт байрагы ордены, ике Мактау билгесе ордены һәм медальләре белән бүләкләнде; Россия Федерациясенең мактаулы докторы.
# Ольястро Марина

һәм
Ольястро Марина — Италиянең Кампания төбәге Кастеллабате өязендә урнашкан торак пункт.

# Ольястро Марина
## Географиясе

Ольястро Марина Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Ольястро Марина
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Аниноаса (коммуна, Горж)

Аниноаса — Румыниянең Горж жудецында урнашкан коммуна.

# Аниноаса (коммуна, Горж)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 92,46 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Аниноаса, Бобая, Костешть, Грошеря һәм Стерпоая авыллары урнашкан.
# Рейнголдс (Пенсильвания)

Рейнголдс — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Рейнголдс (Пенсильвания)
## Географиясе

Рейнголдс халык санын алу урыны мәйданы — 2,395072 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Занстра (ай кратеры)

Занстра (лат. Zanstra) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 39,5 км булган кратер.

# Занстра (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Герман Занстра (1894—1972) хөрмәтенә бирелә.

# Занстра (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1973 елда раслана.
# Раигу

Раигу (эст. Raigu) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Гиллдейл (Пенсильвания)

Гиллдейл — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гиллдейл (Пенсильвания)
## Географиясе

Гиллдейл халык санын алу урыны мәйданы — 2,2 км², 2,208669 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# 761 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 761 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр — X гасыр :
Хронологик таблица :
761 (җиде йөз алтмыш беренче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча пәнҗешәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 761 елы, I меңьеллыкның 761 елы, VIII гасырның 61 елы, VIII гасырның 7 унъеллыгының 1 елы, 760 елларның 2 елы. 761 елдан бирле 1263 ел үтте.

# 761 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:761 елда туганнар

# 761 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:761 елда вафатлар
# 75 (сан)

75 (җитмеш биш) - 74 белән 76 арасындагы натураль сан.
# Липовое

Липовое (рус. Липовое) — Киров өлкәсенең Нагорск районында урнашкан авыл.

# Липовое
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Липовое
## Сәгать поясы

Липовое Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Липовое
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (96%), чирмешләр (2%), комиләр (2%).
# (8749) Beatles

(8749) Beatles (лат. Beatles) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8749) Beatles
## Тарихы

1998 елның 3 апрелендә Джон Бротон тарафыннан Риди-Крик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 GJ10» саналган.
# DYNLT1

DYNLT1 (ингл. Dynein light chain Tctex-type 1) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ярымҗа (Угурлудаг)

Ярымҗа (төр. Yarımca) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Угурлудаг илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пасюцишки

Пасюцишки (белар. Пасюцішкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Пасюцишки
## Тарихы

1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Пераброддзе гминасы составында авыл.

# Пасюцишки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.

# Пасюцишки
## Халык саны

* 1921 елда авылда 26 кеше, 3 хуҗалык исәпләнгән.
* 1931 елда авылда 24 кеше, 4 хуҗалык исәпләнгән.
# Беганув (Түбән Силезия воеводалыгы)

Беганув — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Нова-Руда гминасында урнашкан авыл.

# Беганув (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (6241) Galante

(6241) Galante (лат. Galante) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6241) Galante
## Тарихы

1989 елның 4 октябрендә галимнәр тарафыннан Сан-Витторе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 TG» саналган.
# Антерьё

Антерьё (фр. Anterrieux) — Франциянең Канталь департаментында урнашкан коммуна.
# (361) Бонония

(361) Бонония (лат. Bononia) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (361) Бонония
## Тарихы

1893 елның 11 мартында Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1893 P» саналган.
# Сан Җорҗо (Болцано)

Сан Җорҗо — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Лана өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Җорҗо (Болцано)
## Географиясе

Сан Җорҗо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Җорҗо (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вербовая

Вербовая (Вербовка, балка Вербовая) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ростав өлкәсе, Волгоград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чир елгасының сул ярыннан 222 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 36 км.

# Вербовая
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чир елгасы. Кече елга бассейны — Тын елгасы Хопёр һәм Северский Донец елгалары кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 05010300812107000009672
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 107000967
* Бассейн коды — 05.01.03.008
* ГӨ буенча саны — 07
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# GAS2L1

GAS2L1 (ингл. Growth arrest specific 2 like 1) — кешенең 22-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Everlasting Summer

Everlasting Summer (тат. Чиксез җәй; рус. Бесконечное лето) — пионерлар лагеры сеттингында эроге элементлары белән визуаль роман жанрындагы санак уены, Soviet Games командасы тарафыннан эшләнгән һәм аның тарафыннан нәшер ителгән. 2013 елның 21 декабрендә персональ санаклар өчен чыгарыла, ә 2014 елның 19 ноябрендә уен Steam платформасында чыгарыла.

# Everlasting Summer
## Булдыру

Шунысы игътибарга лаек, уен башта коммерция яки реклама продукты буларак планлаштырылмаган. Уенны Ычан имиджборды энтузиастлары эшләгән. Проектның башы дип 2008 елның маен санау кабул ителгән, әмма нигезенә Project.Namae эшләнмәләре салынган, ул алга таба үсеш алмаган.
Уен бушлай ачык чыганаклы Ren'Py движогы куллана. Ren'Py уенны күп платформаларда башларга мөмкинлек бирә. Мәсәлән, Windows, OS X, Linux, iOS яки Android.
Проектны эшләүдә Арсений Чебынкин (ArseniXC) катнашкан, ул фонларны буяган. Арсений аниме-берләшмәдән тыш иҗаты белән яхшы билгеле.
# Карсак-де-Гюрсон

Карсак-де-Гюрсон (фр. Carsac-de-Gurson һәм фр. Carsac-de-Villefranche) — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
# O

* Тел порталы
* Телләр порталы
* Тел белеме порталы
* Татар теле порталы
* Тарих порталы
O (o) (tat. lat. O xärefe(үле сылтама)) — латин әлифбасының хәрефе, татар латин әлифбасында егерме беренче. "O" хәрефе кирилл әлифбасының "О" хәрефенә туры килә, кыска "О" авазы (о һәм у арасында) белдерә һәм рус алынмаларында озын "о" авазы да белдерә.
Татар теле Кирил, Латин, Гарәп әлифбасы кануны буенча расланган. Интертат, Татар-Информ 2015 елның 26 июнь көнендә архивланган., Безнең гәҗит 2013 елның 6 август көнендә архивланган., TRT-Tatar гәҗитләренең сәхифәсендә кулланыла.

# O
## Бүтән телләрдә

O, o бөтен Америка, Австралия, Көнбатыш Европа дәүләте әлифбасында кулланыла.
Татар "О" авазы Казакъ теленең "Ұ" авазына охшаш.

# O
## Кодлар

Стандарт латин клавиатурасына керә.
# Гранха Лаура Анхелика (Агваскальентес)

Гранха Лаура Анхелика — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Агуаскальентес муниципалитеты составына керә.

# Гранха Лаура Анхелика (Агваскальентес)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Лаура Анхелика (Агваскальентес)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Гвяздово (Великопольское воеводалыгы)

һәм
Гвяздово — Польшаның Великопольское воеводалыгы Костшин гминасында урнашкан авыл.

# Гвяздово (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мөхәммәд Фуркан Өзбәк

Мөхәммәд Фуркан Өзбәк (төр. Muhammed Furkan Özbek; 2001 елның 24 гыйнвары, Йозгат, Төркия) — Төркия авыр атлеты, 67 килограммга кадәр авырлык категориясендә чыгыш ясый . Ауропа чемпионы, Олимпия уеннарында катнашучы.

# Мөхәммәд Фуркан Өзбәк
## Тормыш юлы

Мөхәммәд Фуркан Өзбәк 2001 елның 24 гыйнварында Йозгатта туа. ASKI клубы өчен чыгыш ясый.

# Мөхәммәд Фуркан Өзбәк
## Карьера

2016 елда Мөхәммәд Фуркан Өзбәк яшьләр арасында дөнья чемпионатында 69 килограммга кадәр авырлык категориясендә 279 килограмм күтәреп, җиденче була.
2017 елда Өзбәк 290 килограмм (128 + 162) нәтиҗәсе белән Ауропа яшьләр чемпионатында дүртенче була, ә яшүсмерләр континенталь беренчелегендә ыргылып күтәрүдә нәтиҗәсен 7 килограммга арттырып, бакыр медаль яулый.
2018 елгы яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатында шәхси рекорд 306 килограмм (138 + 168) белән бакыр медаль яулый, ә аннары Буэнос-Айреста узган яшьләр арасында Ауропа чемпионатында һәм яшүсмерләр Олимпия уеннарында 299 һәм 305 кг нәтиҗәләре белән алтын медальләр яулый.
2019 елгы Фахр Кубогында 73 килограммга кадәр авырлык категориясенә күчә, 309 килограмм кадәр шәхси рекорд белән икенче урында урнаша, ә Батумда узган Ауропа чемпионатында шәхси рекордын 325 килограммга кадәр (145 + 180) яхшырта, тик анда нибары бишенче була. Яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатында 67 килограммга кадәр авырлык категориясенә күчә һәм 307 килограмм нәтиҗә белән икенче урынны ала. Паттаяда узган олылар арасында дөнья чемпионатында ике килограммга күбрәк күтәреп, 14 нче була.
Бухаресттагы 2019 елгы яшүсмерләр арасында Ауропа чемпионатында 329 килограмм (148 + 181) шәхси рекорд белән чемпион була. Ул шулай ук Катар Халыкара Кубогында чыгыш ясый, анда 309 кг нәтиҗә белән җиденче була.
Мәскәүдә узган Ауропа чемпионатында 323 килограмм (145 + 178) күтәреп, чемпион була. Шул ук елны 317 кг нәтиҗә белән яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатында алтын медаль яулый һәм 2020 елда Токиода узачак Олимпия уеннарында Төркия данын яклау хокукын ала. Шулай ук Өзбәк Ташкәнтта яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатында җиңә.
# Умада

Умада (исп. Humada) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Умада
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 85,193 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 954 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Стефаново (Кольский повяты)

Стефаново — Польшаның Великопольское воеводалыгы Бабяк гминасында урнашкан авыл.

# Стефаново (Кольский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чэрни

Чэрни (белар. Чэрні) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Брэст районында урнашкан аграр шәһәрчек.

# Чэрни
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Читти Гатти

Читти Гатти ул Пакистанда, Хайбер-Пахтунхвада, Хазарада, Мансеһра даирәсендә Инаятабад берлек шурасының Гандһиан авылында урнашкан авыл очы. Элеккеге заманнардан бирле ул аеруча 6-ынчы Пһаганда һәм 1-енче Вайсакхада булган ике Һинд дине фестивале өчен мәшһүр, бу элекке Торак Пункты Мәгълүматында искә алынган;, ул Шива Ходае табынуга багышланган. Бу урында борынгы Шива Гыйбадәтханәсе хәзер төзекләндерелгән, башта ул тугърылык гамәле буларак Джаммуның Раджасы тарафыннан төзелгән булган. Соңгы археологик өйрәнү буенча шул ук урында фараз ителгәнчә борынгырак Һинд дине гыйбадәтханәләре булган, әмма гыйбадәтханә тирәсендә борынгы Шива Лингам (яки Линг) чынлап та борынгы һәм аңа кимендә 2000 ел. Гыйбадәтханә һәм Лингам әле дә һәр елны күп Һинд дине дини сәфәр кылучыларны җәлеп итә, бигрәк тә ел саен уза торган Махашиваратри фестивале вакытында.
# Зур Тыкса

Зур Тыкса — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Туй елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.

# Зур Тыкса
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010100312115300007345
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115300734
* Бассейн коды — 14.01.01.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Гаделша (Учалы районы)

Гаделша (баш. Ғәҙелша) — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453747, ГАТОБК коды — 80253850002.

# Гаделша (Учалы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 16 кешенең яшәве мәгълүм.
# Ка Пазква (Венеция)

Ка Пазква — Италиянең Венеция төбәге Кьоҗҗа өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка Пазква (Венеция)
## Географиясе

Ка Пазква Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Ка Пазква (Венеция)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 1563 ел

2 меңьеллык :
XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр :
Хронологик таблица :
1563 (бер мең биш йөз алтмыш өченче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча җомга көнне башлана. Бу безнең эраның 1563 елы, II меңьеллыкның 563 елы, XVI гасырның 63 елы, XVI гасырның 7 унъеллыгының 3 елы, 1560 елларның 4 елы. 1563 елдан бирле 461 ел үтте.

# 1563 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1563 елда туганнар

# 1563 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1563 елда вафатлар
# (5474) Gingasen

(5474) Gingasen (лат. Gingasen) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5474) Gingasen
## Тарихы

1988 елның 3 декабрендә Т. Фудзии, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XE1» саналган.
# NGC 2136

NGC 2136 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2136
## Тарихы

Әлеге галактика 1826 елда Шотландия астрономы Джеймс Данлоп тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 22.86 см (9 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Пуста-Домбрувка

Пуста-Домбрувка — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Голюб-Добжинь гминаcында урнашкан авыл.

# Пуста-Домбрувка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Малацентув

Малацентув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Лагув гминасында урнашкан авыл.

# Малацентув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Пирс (Небраска)

Пирс — Америка Кушма Штатларының Небраска штатында урнашкан шәһәр.

# Пирс (Небраска)
## Тарихы

Пирс шәһәре елда нигезләнгән.

# Пирс (Небраска)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,40106 км², 2,401061 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 482 ± 1 метр биеклектә урнашкан.