yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Сант'Антонио (Болонья)

Сант'Антонио — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Медичина өязендә урнашкан торак пункт.

# Сант'Антонио (Болонья)
## Географиясе

Сант'Антонио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сант'Антонио (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Алисофу (Сэлим)

Алисофу (төр. Alisofu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сэлим илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Зөфәр Әминев

Әминев Зөфәр Закир улы — (1916 ел — 22 гыйнвар 1943 ел) — Бөек Ватан сугышында һәлак булган сугышчы. 112-нче Башкорт атлы төмәненең бүлекчә командиры, өлкән сержант. Советлар Берлеге каһарманы.

# Зөфәр Әминев
## Биографиясе

Зөфәр Закир улы Әминев 1916 елда Уфа губернасы Бәләбәй өязе Бикмәт авылында туган. 1941 елның 1 декабрендә Туймазы район хәрби комиссариаты тарафыннан Кызыл Армия сафларына алына.
294-нче атлы полкының 1-нче эскадрон отделениесе командиры булып хезмәт итә. Ростов өлкәсенең Белая Калитва шәһәрендә барган 79,9 м биеклек өчен алышта һәлак була. Лейтенант А.Атаев группасы командиры урынбасары була.

# Зөфәр Әминев
## Биографиясе
### Батырлыгы

Утыз совет солдаты, шул исәптән сержант Зөфәр Әминев хәрби боерык ала: биеклекне яуларга, аның ныгытылган пунктларын алырга һәм һәрничек, рубежны кулдан ычкындырмаска. Төркем мөһим һөҗүм операциясенең уңышы үзләренең осталыгына, кыйыулыгына, ныклыгына бәйле булуын яхшы аңлый. «Бу юлдан танк түгел, бер тычкан да үтеп чыкмасын», — дигән бурыч куела. Һәм немецлар үтә алмый. 1943 елның 21 гыйнварында фашистар югалткан мөһим тактик чикләрен, күп санлы инженер ныгытмалары белән биеклекне кире алу өчен җиде тапкыр һөҗүм итә. Алар дүрт бронемашина белән автоматчылар ротасын җибәрә һәм биеклек янында дистәләгән мәетләрен калдырып, кире аска төшеп китә. Тигезсез сугыш озакка сузылган канкойгыч характерда була. Дошманның кот очкыч кысымы артканнан арта. Иртәгесен, 1943 елның 22 гыйнварында, немецлар тагын бер уңышсыз омтылышыннан соң, ун танк белән җәяүле батальонын аз санлы совет солдатларына ташлый. «Азакка кадәр торырга. Үлербез, әммә яулап алган биеклекне немецларга бирмәячәкбез», — диләр сугышчылар. Һәм биеклекне бирмиләр. Үләләр, ләкин биеклеккә бер немец солдатын да үткәрмиләр. Ике тәүлек дәвамында дошманның җиде һөҗүмен героик кире кагалар. Утыз совет солдаты ике көн эчендә өч йөз немецны, өч танкны һәм бронемашинаны юк итә. Әминев Зөфәр Закир улы батырларча һәлак була. Үлгәннән соң I дәрәҗә Ватан сугышы орденына лаек була. Лейтенант А.Атаев группасы командирының урынбасары була.
112-нче атлы полкының беренче эскадроны кызылармеецы-кылыччысы Зөфәр Закир улы Әминевка Ленин ордены һәм «Алтын Йолдыз» медале тапшырылып, «Советлар Берлеге Герое» исеме бирелә. Шул ук вакытта ул I дәрәҗә Ватан сугышы ордены белән бүләкләнә. З. З. Әминев Белая Калитва шәһәрендә тугандаш каберлегендә җирләнә.

# Зөфәр Әминев
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Советлар Берлеге Герое.
* I дәрәҗә Ватан сугышы ордены
# Казанкая (Айдынҗык)

Казанкая (төр. Kazankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Айдынҗык илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Юзуфова (Минский районы)

Юзуфова (белар. Юзуфова) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Минский районында урнашкан авыл.

# Юзуфова (Минский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Любятув (Стшелецко-Дрезденецкий повяты)

Любятув — Польшаның Любуш воеводалыгы Дрезденко гминасында урнашкан авыл.

# Любятув (Стшелецко-Дрезденецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Николешть (Вилча)

Николешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. Олану (коммуна) коммунасына карый.

# Николешть (Вилча)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Aleksandriä mayagı

Aleksandriä mayagı yäki Foros mayagı - Misırdağı Aleksandriä yanındağı Foros utrawında III b.e.q. ğasırda tözelgäm mayak. Dönyanıñ cide moğcizasınıñ berse. 1783 yıl däwamında torğan, 1480 yılda cir teträw näticäsendä cimerelgän.

# Aleksandriä mayagı
## Tarix

III b.e.q. ğasırda riflardan ütep kitsen öçen Alesandriä buxtasına yulda tözelgän. Tönlä mayaktağı yalqın, köndez - töten döres yul kürsätkän.
Mayk bieklege 140 m bulğan.
332 b.e.q. İskändär Zölqärnäyn Aleksandriä portına nigez salğan.
Mayak tik Ptolemey II xakimlek itkän çorda 283 b.e.q tulısınça tözelgän.
Miğmar - Sostrat Knidi, 5 yıl däwamında tözelgän. Mayak öç manaradan torğan.
Mayaknıñ utı 48 km (83 km) yıraqlıqta kürengän bulğan.
XII ğasırda Aleksandriä buxtası läm belän tulğan häm köymälär biredä yözep yörmägännär inde, mayak kiräksez bulıp çıqqan.
XIV ğasırda mayak cir teträw säbäple cimerelgän.
XV ğasırda mämelük soltanı Äl-Aşraf Säyf äl-Din Qäyt-bäy (قلعة قايتباي) mayaknıñ xäräbälären Qäyt-bäy Qälğäse kirmänen tözsen öçen alğan. Qäyt-bäy kirmäne älegä saqlanğan.
# INIP

INIP (ингл. INTS3 and NABP interacting protein) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Липа-при-Франколовем

һәм
Липа-при-Франколовем — Словениянең Войник (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Липа-при-Франколовем
## Географиясе

Мәйданы — 2,69 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 592 метр биеклектә урнашкан.
# Сент-Ксавьер (Монтана)

Сент-Ксавьер — Америка Кушма Штатларының Монтана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Сент-Ксавьер (Монтана)
## Географиясе

Сент-Ксавьер халык санын алу урыны мәйданы — 14,680135 км², 14,603949 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 938 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Мимар Синан (Эрегъли)

Мимар Синан (төр. Mimar Sinan) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Лодога (Калифорния)

Лодога — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Лодога (Калифорния)
## Географиясе

Лодога халык санын алу урыны мәйданы — 8,772453 км², 8,772454 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 377 метр биеклектә урнашкан.
# Веснинская

Веснинская (рус. Веснинская) — Архангельск өлкәсенең Вельск районы составына керүче авыл.

# Веснинская
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Веснинская
## Сәгать поясы

Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.

# Веснинская
## Халык

2010 елда биредә 3 кеше яшәве билгеле.
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (100%) яши.
# Чивидале (Болонья)

Чивидале — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Гранароло-делл'Эмилия өязендә урнашкан торак пункт.

# Чивидале (Болонья)
## Географиясе

Чивидале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Чивидале (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 1013 ел (б. э. к.)

1013 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр XI гасырга кергән ел.
2 меңьеллык (б. э. к.) :
XIII гасыр (б. э. к.) — XII гасыр (б. э. к.) — XI гасыр (б. э. к.) — X гасыр (б. э. к.) — IX гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :

# 1013 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1013 елда (б.э.к.) туганнар

# 1013 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1013 елда (б.э.к) вафатлар
# (20682) 1999 VP23

(20682) 1999 VP23 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20682) 1999 VP23
## Тарихы

1999 елның 14 ноябрендә Ч. Джулз тарафыннан Фаунтин-Хиллс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VP23» саналган.
# Орю

Орю (фр. Orus) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Сабарте кантонына карый.
# Паша (Һинд дине)

Паша (IAST:Pāśa) еш "элмәк" яки "лассо" дип тәрҗемә ителә, ул Һинд дине иконографиясендә тасвирланган табигыйдан өстен сугыш коралы. Ганеша, Яма Радж һәм Варуна кебек Илаһлар кулларында паша белән сурәтләнә. Паша Ганешаның еш очрый торган атрибуты, ул киртәләр Ходае; паша богауларга һәм киртәләрдән арындырырга көчне чагылдыра. Үлем Ходае Яма Радж пашаны үлем вакытында кешенең тәненнән җанны чыгарыр өчен куллана. Сынчылыкта ул бер кат яки икеләтә боҗрага ике яки өч мәртәбә борылган итеп сурәтләнә.
Санскрит сүзе "паша"ның баштагы мәгънәсе "төен" яки "боҗра". Гомуми кулланылышта паша дошманның кулларын яки ауланган хайваннарның аякларын бәйләр өчен кулланыла. Паша дөньяга беркетелгән булуны һәм шулай ук Илаһның явызлыкны һәм наданлыкны тотарга куәтен чагылдыра. Ананда Кумарасвами пашаның дөньяви богауларга бәйләнешен өйрәнә.
Һинд диненең Шайва Сиддһанта мәктәбендә паша Пати-пашу-паша өчлегенең өлеше мәгънәсе "Остаз, хайван, тоташтыру" ул Ходайның, кешенең һәм дөньяның символы булып тора. Пати сектаның яклаучы Ходае Шива кебек Илаһ. Пашу ул җан яки кеше. Паша ул Шива җаннарны хакыйкатькә алып барган яки аның майясы (иллюзиясе) көче, аның тарафыннан ул "яктыртылмаган" мәхлукатларны дөреслектән яздыра.
# Винско

Винско — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Виньско гминасында урнашкан авыл.

# Винско
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Оренбург (футбол клубы)

«Оренбург» футбол клубы (рус. Футбольный клуб «Оренбург») — 1976 елда нигезләнгән Ырынбур шәһәренең футбол клубы. Әлеге вакытта Россия премьер-лигасында уйный.

# Оренбург (футбол клубы)
## Россия чемпионатларда чыгышлар тарихы

| Ел | Ярыш | Урын | У | Җ | УН | Җ | Г | О |
| 1992 | Икенче лига, 5-нче зона | 17 | 34 | 5 | 8 | 21 | 29-74 | 18 |
| 1993 | Икенче лига, 6-нчы зона | 18 | 42 | 12 | 7 | 23 | 43-74 | 31 |
| 1994 | Өченче лига, 6-нчы зона | 7 | 26 | 13 | 6 | 7 | 44-23 | 32 |
| 1995 | Өченче лига, 6-нчы зона | 10 | 26 | 8 | 5 | 13 | 30-42 | 29 |
| 1996 | Өченче лига, 6-нчы зона | 5 | 24 | 12 | 2 | 10 | 32-29 | 38 |
| 1997 | Өченче лига, 5-нче зона | 9 | 34 | 16 | 9 | 9 | 48-33 | 57 |
| 1998 | Икенче дивизион, Урал | 12 | 34 | 11 | 3 | 20 | 46-60 | 36 |
| 1999 | Икенче дивизион, Урал | 11 | 30 | 10 | 6 | 14 | 34-37 | 36 |
| 2000 | Икенче дивизион, Урал | 9 | 30 | 14 | 2 | 14 | 38-42 | 44 |
| 2001 | Икенче дивизион, Урал | 6 | 30 | 16 | 4 | 10 | 43-28 | 52 |
| 2002 | Икенче дивизион, Урал | 4 | 28 | 17 | 4 | 7 | 40-19 | 55 |
| 2003 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 7 | 38 | 17 | 11 | 10 | 45-41 | 62 |
| 2004 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 11 | 36 | 12 | 10 | 14 | 39-42 | 46 |
| 2005 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 17 | 36 | 7 | 14 | 15 | 31-49 | 35 |
| 2006 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 4 | 8 | 4 | 3 | 1 | 8-5 | 15 |
| 2007 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 2 | 26 | 16 | 6 | 4 | 46-23 | 54 |
| 2008 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 2 | 34 | 20 | 11 | 3 | 64-29 | 71 |
| 2009 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 7 | 30 | 14 | 3 | 13 | 43-29 | 45 |
| 2010 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 1 | 26 | 20 | 4 | 2 | 62-18 | 64 |
| 2011/12 | Беренче дивизион | 16 | 48 | 14 | 17 | 17 | 54-52 | 59 |
| 2012/13 | Икенче дивизион, Урал-Идел буе | 1 | 28 | 21 | 6 | 1 | 54-15 | 69 |
| 2013/14 | Беренче дивизион | 5 | 36 | 17 | 10 | 9 | 46-28 | 61 |
| 2014/15 | Премьер-лига | - | - | - | - | - | - | - |
# Подружна

һәм
Подружна — Польшаның Великопольское воеводалыгы Краенка гминасында урнашкан авыл.

# Подружна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Yäşlek (metro stantsiäse)

       Bu terminnıñ başqa mäğnäläre dä bar, alarnı qaraw öçen Яшьлек bitenä küçegez.
«Yäşlek» metro stantsiäse — Qazan metropolitenınıñ Üzäk sızığınıñ tözelä torğan metro stantsiäse. Stantsiäneñ açıluı 2013 yılnıñ Cäyge Universiadağa turı kiterelgän.
«Käcä bistäse» häm «Tönyaq vokzalı» stantsiäläre arasında, Şamil Usmanov, Volgograd häm Dekabristlar uramnarı kiseşü urınında urnaşa.
Mäskäw bazarın häm yaqında torğan toraq massiwlarnıñ toruçı xalıqqa xezmät kürsätergä tieş.

# Yäşlek (metro stantsiäse)
## İsem

Berençe eşlekle iseme "Dekabristlar" buldı, läkin bu atı Qazan tarixı belän bäyle bulmağanlıqtan Qazan meriäse üzeneñ saytında saylawlar oyıştırdı. Bu saylawlarda "Alat stantsiase" iseme ciñde. İdel Bolğarstan häm Qazan xanlığı çorında bu cirdä "Alat yulı" bulğan, riwäyätlär buyınça monda caydaqlar atlarınnı almaştırğannar ide (Alat). Läkin İlsür Metşin citäkçelegendä Qazan meriäse İnternet saylawları näticälären xuplamadı, häm "Yäşlek" isemen rasladı.
# (7107) Пеисер

(7107) Пеисер (лат. Peiser) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7107) Пеисер
## Тарихы

1980 елның 15 августында А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 PB1» саналган.
# Сәет (Федоровка районы)

Сәет — Башкортстанның Федоровка районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453295, ГАТОБК коды — 80254850002.

# Сәет (Федоровка районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 307 кешенең яшәве мәгълүм.
# Наллыконак (Хамур)

Наллыконак (төр. Nallıkonak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Хамур илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# NGC 5188

NGC 5188 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5188
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# 57 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 57 — Милади тәкъвим буенча I гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 57 — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
* 57 — сан.
# Гарриетстаун (Нью-Йорк)

Гарриетстаун — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Гарриетстаун (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Гарриетстаун (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 553 300 000 квадрат метр. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 478 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Лепасте

Лепасте (эст. Lepaste) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
# Пелитлиятак (Үнье)

Пелитлиятак (төр. Pelitliyatak) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Үнье илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Кече Крюк

Кече Крюк — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае , Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Крюк елгасының уң ярыннан 1,7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.

# Кече Крюк
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сөлил, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейннары, Агыйдел кушылганга чаклы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100812111100012425
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111101242
* Бассейн коды — 10.01.01.008
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# NGC 576

NGC 576 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 576
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# (7986) Романия

(7986) Романия (лат. Romania) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7986) Романия
## Тарихы

1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EG15» саналган.
# Медичи (Казерта)

Медичи — Италиянең Кампания төбәге Формикола өязендә урнашкан торак пункт.

# Медичи (Казерта)
## Географиясе

Медичи Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Медичи (Казерта)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Желтуша

һәм
Желтуша — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Ардино җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Желтуша
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 663 метр һәм 769 метр биеклектә урнашкан.
# Хүрриет (Явузэли)

Хүрриет (төр. Hürriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Явузэли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# ESD (ген)

ESD (ген) (ингл. Esterase D һәм S-formylglutathione hydrolase) — кешенең 13-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сен-Вез

Сен-Вез (фр. Saint-Vaize) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# 49 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 49 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) — I гасыр — II гасыр — III гасыр :
Хронологик таблица :
49 (кырык тугызынчы) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча чәршәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 49 елы, I меңьеллыкның 49 елы, I гасырның 49 елы, I гасырның 5 унъеллыгының 9 елы, 40 елларның 10 елы. 49 елдан бирле 1975 ел үтте.

# 49 ел
## Вакыйгалар

Борынгы Рим:
* Квинт Вераний һәм Гай Помпей Лонгин Галл консуллыгы.
* Кече Сенека Неронның укытучысы була.
* Глев исемле рим авылының нигезләнүе (Көнбатыш Англия).
* Венетлар рим гражданнары хокукын алалар.
* Еврейларның Римнан куылуы.
* Иерусалимда христианнарның Апостол җыелышы уза.
Кытай:
* Күренекле кытай генералы Ма Юань аның гаскәренең зур өлешен харап иткән эпидемиядән һәлак була.
* Сяньбилар белән сөйләшүләр.
* Ухуаньнар Ханьга буйсыналар.
Хунну:
* Үзара сугыш. Төньяк хуннулар Халхага чигенәләр.

# 49 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:49 елда туганнар

# 49 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:49 елда вафатлар
* Лоллия Паулина — Калигуланың өченче хатыны үз-үзенә кул сала.
# Баньон

Баньон (исп. Bañón) — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Баньон
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 54,274838 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1141 метр биеклектә урнашкан.
# Черазия (Потенца)

Черазия — Италиянең Базиликата төбәге Кастеллуччо-Инфериоре өязендә урнашкан торак пункт.

# Черазия (Потенца)
## Географиясе

Черазия Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Черазия (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# UBQLNL

UBQLNL (ингл. Ubiquilin like) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Тьель-сюр-Аколен

Тьель-сюр-Аколен (фр. Thiel-sur-Acolin) — Франциядә урнашкан коммуна, Овернь — Рона — Альплар регионы Алье департаментында урнашкан.
# Пойма (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)

Пойма (каз. Пойма) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Пойма (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Храсна

Храсна — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. Сандански җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Храсна
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 658 метр биеклектә урнашкан.
# Шашова

Шашова (словак. Šašová) — Словакиянең Бардеёв округында урнашкан авыл.

# Шашова
## Тарихы

Авыл 1352 елда нигезләнгән.

# Шашова
## Географиясе

Мәйданы — 5,28 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 255 метр биеклектә урнашкан.

# Шашова
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Гёллинген

Гёллинген (алман. Göllingen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Гёллинген
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,74 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 170 метр биеклектә урнашкан.
# NUB1

NUB1 (ингл. Negative regulator of ubiquitin like proteins 1 һәм NEDD8 ultimate buster 1) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Йодловець

Йодловець — Польшаның Лодзь воеводалыгы Велюнь гминаcында урнашкан авыл.

# Йодловець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вильнёв-ле-Шарно

Вильнёв-ле-Шарно (фр. Villeneuve-lès-Charnod) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.

# Вильнёв-ле-Шарно
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 7,05 км².
# Караҗалар (Мустафакемалпаша)

Караҗалар (төр. Karacalar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Мустафакемалпаша илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Монтерме

Монтерме (фр. Monthermé) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Монтерме кантонына карый.

# Монтерме
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 32.33 км².
# 538 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 538 — Милади тәкъвим буенча VI гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 538 — безнең эрага кадәр VI гасырга кергән ел.
* 538 — сан.
# 1830-еллар

2 меңьеллык :
XVII гасыр — XVIII гасыр — XIX гасыр — XX гасыр — XXI гасыр :
Хронологик таблица :
1830-еллар — 1830 елда башланган һәм 1839 елда тәмамланган унъеллык.

# 1830-еллар
## Төп вакыйгалар

* Бельгия бәйсезлеге игълан ителә.
* Люксембург бәйсезлеге игълан ителә.
# Бжиска

Бжиска — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Бжиска гминасында урнашкан авыл.

# Бжиска
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Литсдейл (Пенсильвания)

һәм
Литсдейл — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Литсдейл (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1827 һәм 28 март 1904 елда нигезләнгән.

# Литсдейл (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,18 квадрат миль, 3,045321 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 715 Фут биеклектә урнашкан.
# (17861) 1998 KN24

(17861) 1998 KN24 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17861) 1998 KN24
## Тарихы

1998 елның 22 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 KN24» саналган.
# Надеевская

Надеевская (рус. Надеевская) — Киров өлкәсенең Луза районында урнашкан авыл.

# Надеевская
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Надеевская
## Сәгать поясы

Надеевская Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Надеевская
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Надосале-Хадыта

Надосале-Хадыта — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Пур елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 146 км.

# Надосале-Хадыта
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300061289
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115306128
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3