yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Зарачанка

Зарачанка (белар. Зарачанка) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.

# Зарачанка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Савци (Светий Томаж)

Савци — Словениянең Светий Томаж (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Савци (Светий Томаж)
## Географиясе

Мәйданы — 5,87 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 225,2 метр биеклектә урнашкан.
# Тупица

Тупица — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Мыла елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.

# Тупица
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300212103000081878
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103008187
* Бассейн коды — 03.05.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Зуевка (Чиләбе өлкәсе)

Зуевка (рус. Зуевка) — Чиләбе өлкәсенең Октябрьское районы составына керүче авыл.

# Зуевка (Чиләбе өлкәсе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Зуевка (Чиләбе өлкәсе)
## Сәгать поясы

Зуевка (Чиләбе өлкәсе) Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Зуевка (Чиләбе өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%).
# Махари (Любуш воеводалыгы)

Махари — Польшаның Любуш воеводалыгы Стшельце-Краеньске гминасында урнашкан авыл.

# Махари (Любуш воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Зуевцы

Зуевцы (рус. Зуевцы) — Киров өлкәсенең Нагорск районында урнашкан авыл.

# Зуевцы
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Зуевцы
## Сәгать поясы

Зуевцы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Зуевцы
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# D

* Тел порталы
* Телләр порталы
* Тел белеме порталы
* Татар теле порталы
* Тарих порталы
D (d) (tat. lat. D xärefe(үле сылтама)) — латин әлифбасының хәрефе, татар латин әлифбасында алтынчы. D хәрефе кирилл әлифбасының Д хәрефенә туры килә. Язылышта D кулланып була.
Татар теле Кирил, Латин, Гарәп әлифбасы кануны буенча расланган. Интертат, Татар-Информ 2015 елның 26 июнь көнендә архивланган., Безнең гәҗит 2013 елның 6 август көнендә архивланган., TRT-Tatar гәҗитләренең сәхифәсендә кулланыла.

# D
## Бүтән телләрдә

D, d бөтен Америка, Австралия, Көнбатыш Европа дәүләте әлифбасында кулланыла.

# D
## Кодлар

Стандарт латин клавиатурасына керә.
# Бронво

Бронво (фр. Bronvaux) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.

# Бронво
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 1,57 км².
# (5299) Bittesini

(5299) Bittesini (лат. Bittesini) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5299) Bittesini
## Тарихы

1969 елның 8 июнендә Карлос Сеско тарафыннан Эль-Леонсито обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1969 LB» саналган.
# 209 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
209 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр III гасырга кергән ел.

# 209 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:209 елда (б. э. к.) туганнар

# 209 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:209 елда (б. э. к.) вафатлар
# Чөрекли (Илич)

Чөрекли (төр. Çörekli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Илич илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Карасай (Актүбә өлкәсе)

Карасай (каз. Қарасай) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Карасай (Актүбә өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Бронаки-Ольки

Бронаки-Ольки — Польшаның Подлясье воеводалыгы Едвабне гминасында урнашкан авыл.

# Бронаки-Ольки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вяликае Сяло (Свислацкий районы)

Вяликае Сяло (белар. Вялікае Сяло) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.

# Вяликае Сяло (Свислацкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Хосе Разо Вера, Эль Запоте (Кортазар)

Хосе Разо Вера, Эль Запоте — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Кортасар муниципалитеты составына керә.

# Хосе Разо Вера, Эль Запоте (Кортазар)
## Географиясе

Хосе Разо Вера, Эль Запоте Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Хосе Разо Вера, Эль Запоте (Кортазар)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Хосе Разо Вера, Эль Запоте (Кортазар)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# SUGP1

SUGP1 (ингл. SURP and G-patch domain containing 1 һәм SURP and G-patch domain-containing protein 1) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Руйка (Узола кушылдыгы)

Руйка — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Узола елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.

# Руйка (Узола кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300512110000017305
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001730
* Бассейн коды — 08.01.03.005
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Карловице (Костелец Голешова)

Карловице (чех. Karlovice) — Чехиянең Злин крае Костелец Голешова районында урнашкан авыл.

# Карловице (Костелец Голешова)
## Географиясе

Мәйданы — 0,508 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Карловице (Костелец Голешова)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Карловице (Костелец Голешова)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Карловице (Костелец Голешова)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 172 |
| 1880 | 220 |
| 1890 | 210 |
| 1900 | 192 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 228 |
| 1921 | 222 |
| 1930 | 216 |
| 1950 | 210 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 225 |
| 1970 | 160 |
| 1980 | 152 |
| 1991 | 131 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 139 |
| 2011 | 137 |
| 2021 | 122 |
# Ньюбург (Индиана)

Ньюбург — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Ньюбург (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Ньюбург (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 3,847329 км², 3,645227 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 120 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# DRGX

DRGX (ингл. Dorsal root ganglia homeobox) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пон-де-Салар

Пон-де-Салар (фр. Pont-de-Salars) — Франциянең Аверон департаментына караган коммуна, Расп-э-Левезу кантонына карый.

# Пон-де-Салар
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 44,90 км².
# Гурки-Мали (Силезия воеводалыгы)

һәм
Гурки-Мали — Польшаның Силезия воеводалыгы Бренна гминасында урнашкан авыл.

# Гурки-Мали (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Пурисима де Коварубияс (Ирапуато)

Пурисима де Коварубияс — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Пурисима де Коварубияс (Ирапуато)
## Географиясе

Пурисима де Коварубияс Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Пурисима де Коварубияс (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Пурисима де Коварубияс (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Вестгройсен

Вестгройсен (алман. Westgreußen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Вестгройсен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,46 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 175 метр биеклектә урнашкан.
# Раппин

Раппин — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Раппин
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 28,71 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 7 метр биеклектә урнашкан.
# Габдулла Вафин

Габдулла Мәхмүт улы Вафин — татар язучысы, публицист.

# Габдулла Вафин
## Тәрҗемәи хәле

Ул 1967 елның 10 ноябрендә Башкортстан АССРның Бәләбәй районы Мәтәүбаш авылында дөньяга килә. 1985 елда Мәтәүбаш урта мәктәбен тәмамлый, аннан соң Башкорт дәүләт университетының татар-рус бүлегенә укырга керә. Икенче курсны тәмамлагач, 1987-1989 елларда ул Ерак Көнчыгышта хәрби хезмәт үти. 1992 елда Башкорт дәүләт университетын тәмамлый һәм татар яшьләренең «Өмет» газетасында хәбәрче булып эшли башлый. 1996 елда Башкортстанда татар телендә беренче журнал оешкач, ул анда социаль проблемалар һәм яшьләр бүлеген җитәкли. 1999 елдан туган авылына кайтып эшкуарлык белән шөгыльләнә.
Беренче хикәяләрен Габдулла Вафин студент елларында ук яза. Алар Башкортстанның «Кызыл таң» газетасында һәм башка басмаларда чыга. Язучы, күбесенчә, сатирик һәм юмористик хикәяләр яза, аның мистик һәм сәяси хикәяләре, повестьлары да бар. 2007 елда Уфада аның «Алдау көне галәмәте» исемле китабы басылып чыга. Ул республикада узган хикәя бәйгеләрендә күп тапкыр җиңү яулый.
2012 елда «Тулпар» журналында СССР хәрби көчләрендәге уставсыз мөнәсәбәтләргә багышланган «Мәетләр тирләми» повесте басылып чыга. Ул 2014 елның ахырында «Китап» нәшриятында чыккан икенче китабына — «Солдат маҗаралары»на кергән.
2022 елга кадәр Бәләбәй хәбәрләрен чыгаручы-редактор. Хәзерге вакытта гаиләсе белән Татарстанда яши.

# Габдулла Вафин
## Иҗаты

Габдулла Вафинның милли, дини, социаль һәм башка проблемалар күтәргән язмалары Башкортстан матбугатында даими басылып килә. Автор күп тапкырлар «Өмет» газетасы һәм «Тулпар» журналының лауреаты була. Дистәдән артык хикәяләре, өч повесте, Башкортстан китап нәшриятында чыккан ике китабы бар

# Габдулла Вафин
## Гаиләсе

Хатыны Люция (Югары Тәтешледән), балалары: кызы Чулпан (2011), улы Ильяс (2015)
# Сумика Бойрачасья

Сумика Бойрачасья ул Непалда Лалитпурда элекке Кумари булган Непал хатын-кызы. Бойрачасья белем алган беренче Кумари. Аның Кумари буларак хөкеме унбер яше тулганчы дәвам иткән. Ул магистр дәрәҗәсенә ия булмакчы һәм коммуникацияләр оешмасы өчен эшли.
# Чоутапалли

Чоутапалли Һиндстанның Андһра Прадеш штатында, Кришна районында, Гудидава Мандалында авыл. Шулай ук халык Милли Шоссега таба яши һәм ул Котта Чоутапалли. Авыл мәшһүр җырчы Гһантасала Венкатешвара Рао өчен мәшһүр. Ветеран продюсер Атлури Пундарикакшаи 1925 елның 19 августында Чоутупалли авылында туган булган. Пундарикакшайяһ 11 Телугу һәм Каннада фильмнарының продюсеры булган, мәсьәлән, Маһамантри Тһиммарусу, Манушулло Девуду, Маавари Манчитанам, Мелуколупу һәм Аарадһана. Ул 35 Телугу һәм Каннада фильмнарында уйнаган. Ул шулай ук Һинди фильмы Удһар ка Синдһоор өчен хикәяне язган.
* ↑ 2011 Census data Andhra Pradesh - Villages dataset — Office of Registrar General & Census Commissioner of India.https://wikidata.org/wiki/Track:Q42502130https://wikidata.org/wiki/Track:Q42501043
* ↑ Bharat Map Serviceshttps://wikidata.org/wiki/Track:Q125798966
# IC 4669

IC 4669 — Аждаһа йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 4669
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 4669, 2MASX J17471291+6126030, PGC 60856, UGC 10992, Z 300-69, Z 1746.6+6127, UZC J174712.9+612603 һәм LEDA 60856 буларак та сурәтләнә.
# Варзеа-да-Серра

Варзеа-да-Серра — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Тарока муниципалитетына карый.

# Варзеа-да-Серра
## Географиясе

Мәйданы — 21,19 км².
# Эхинг (Фрайзинг)

Эхинг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Эхинг (Фрайзинг)
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Эхинг (Фрайзинг)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 37,32 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 469 метр биеклектә урнашкан.
# Лужы (Ашмянский районы)

Лужы (белар. Лужы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.

# Лужы (Ашмянский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# HD249039

HD249039 — Сәвер йолдызлыгында урнашкан A спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,76 ± 0,1 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Арройомолинос (Касерес)

Арройомолинос (исп. Arroyomolinos) — Испаниянең Касерес провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Арройомолинос (Касерес)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 115,12 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 400 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Каламачи

Каламачи — Италиянең Калабрия төбәге Монтебелло-Ионико өязендә урнашкан торак пункт.

# Каламачи
## Географиясе

Каламачи Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Каламачи
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тюррто

Тюррто (фр. Turretot) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Северный (Мари Иле)

Северный (чирм. Северный, рус. Северный) — Мари Илнең Звенигово районында урнашкан пүчинкә.

# Северный (Мари Иле)
## Сәгать поясы

Северный (Мари Иле) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Северный (Мари Иле)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (63,2%), руслар (36,8%).
# Сен-Марсьяль-сюр-Не

Сен-Марсьяль-сюр-Не (фр. Saint-Martial-sur-Né) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Лесперон (Ланди)

Лесперон (фр. Lesperon һәм окс. L'Esperon) — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
# Саванна (Теннесси)

Саванна — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан шәһәр.

# Саванна (Теннесси)
## Тарихы

Саванна шәһәре 1820 елда нигезләнгән.

# Саванна (Теннесси)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 16,928756 км², 16,884002 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 135 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# TRAPPC5

TRAPPC5 (ингл. Trafficking protein particle complex 5) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гурка (Сьремский повяты)

Гурка — Польшаның Великопольское воеводалыгы Бродница гминасында урнашкан авыл.

# Гурка (Сьремский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Перниче (Бергамо)

Перниче — Италиянең Ломбардия төбәге Цоньо өязендә урнашкан торак пункт.

# Перниче (Бергамо)
## Географиясе

Перниче Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Перниче (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Водоходи

Водоходи (чех. Vodochody) — Чехиянең Урта Чехия крае Прага-восток һәм Q12856916? районында урнашкан авыл.

# Водоходи
## Географиясе

Мәйданы — 4,947757 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 240 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Водоходи
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Водоходи
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Водоходи
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 452 |
| 1880 | 502 |
| 1890 | 559 |
| 1900 | 630 |
| 1910 | 626 |
| 1921 | 609 |
| 1930 | 685 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 533 |
| 1961 | 554 |
| 1970 | 510 |
| 1980 | 457 |
| 1991 | 428 |
| 2001 | 449 |
| 2010 | 565 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 529 |
| 2016 | 537 |
| 2017 | 567 |
| 2018 | 595 |
| 2019 | 641 |
| 2020 | 691 |
| 2021 | 722 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 789 |
| 2022 | 724 |
| 2023 | 775 |
| 2024 | 788 |
# Мәгариф (журнал, Ырынбур)

Мәгариф — фәнни-педагогик журнал. 1909 елда Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
# Шафлунд

Шафлунд (алман. Schafflund) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Шафлунд
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 19,09 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 16 метр биеклектә урнашкан.
# 374 (сан)

374 (өч йөз җитмеш дүрт) - 373 белән 375 арасындагы натураль сан.

# 374 (сан)
## Математикада

* 374 — өч урынлы җөп сан.
* 374 санның цифрлар суммасы — 14.
* 374 санның цифрлар тапкырчыгышы — 84.
* 374 санның квадраты — 139876.

# 374 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 374 ел
* 374 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0176₁₆ — «Ŷ» символның коды.
# Лишчыцы

Лишчыцы (белар. Лішчыцы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Лагойский районында урнашкан авыл.

# Лишчыцы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Стржижовице (Плзень-йиг)

Стржижовице (чех. Střížovice) — Чехиянең Пльзень крае Пльзень-юг һәм Q89342796? районында урнашкан авыл.

# Стржижовице (Плзень-йиг)
## Географиясе

Мәйданы — 6,890727 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 470 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Стржижовице (Плзень-йиг)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Стржижовице (Плзень-йиг)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Стржижовице (Плзень-йиг)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 458 |
| 1880 | 476 |
| 1890 | 438 |
| 1900 | 477 |
| 1910 | 516 |
| 1921 | 506 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 476 |
| 1950 | 414 |
| 1961 | 384 |
| 1970 | 360 |
| 1980 | 347 |
| 1991 | 323 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 325 |
| 2014 | 380 |
| 2016 | 390 |
| 2017 | 394 |
| 2018 | 399 |
| 2019 | 389 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 379 |
| 2021 | 383 |
| 2021 | 384 |
| 2022 | 384 |
| 2023 | 381 |
| 2024 | 375 |
# Хорынг-Юган

Хорынг-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ун-Тор күле кушыла. Елга озынлыгы 25 км.

# Хорынг-Юган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештән Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020100112115300023419
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302341
* Бассейн коды — 15.02.01.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# (6739) Tarendo

(6739) Tarendo (лат. Tarendo) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6739) Tarendo
## Тарихы

1993 елның 19 мартында UESAC тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FU38» саналган.