yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Nils Bor

Nils Bor (datça Niels Henrik David Bohr, 1885-1962, Kopenhagen) — Daniä fizik-teoretiğı häm cämäğät eşleklese, fizika ölkäsendä Nobel premiäse iäse (1922).
Daniä patşalıq cämğıäteneñ äğzası (1917) häm anıñ prezidentı (1939 yıldan). 20 Fännär Akademiä äğzası, şul isäptän SSRB Fännär Akademiäseneñ şäräfle äğzası (1924).
Atomnıñ berençe kvant teoriäsen häm kvant mexanikasın eşkärtüdä aktiv qatnaşa.
Atom töşe häm töş reaksiäläre teoriälärenä zur öleş kertä.

# Nils Bor
## Tormış yulı

1885 yılda Kopenhagen Universitetınıñ fiziologiä professorı ğailäsendä tua. Änise bay yähüdi bankçı qızı bula.
Yäşlek çağında Nils enese belän futbol belän şöğellänä, häwäskär klubı öçen çığış yasıy, soñraq enese xättä Daniä cıyılmasında qatnaşa häm Olimpiada-1908 kömeş medalen ala.
1903 yılda Kopenhagen Universitetına kerä, 1910 yılda magistr däräcäsen ala.
1911 yılda Britaniägä, Kembric täcribäxänäsenä küçenep kitä, mäşhür Cozef Con Tomson citäkçelegendä eşli.
1912 yılda Ernest Rezerfordqa Mançester şähärenä küçä. 1911 yılda Rezerford üz atom modelen täqdim itä, läkin ul atom totrıqlılığın añlata almıy.
1913 yılda Bor statsionar orbitada xäräkälänüçe elekronnar nigezendäge atom planetar modelen täqdim itä:
* elektronnar statsionar orbitalarda xäräkätlänälär
* ber statsionar orbitadan ikençesenä küçkändä, energiä kvantı nurlandırıla.
1914 yılda Mançester Universitetında eşli.
1916 yılda Kopenhagenga qayta, 1921 yılda teoretik fizika institutın aça.
1921-1923 yıllarda atomnarnıñ elektron sürülären tulu belän Mendeleev periodik qanunın añlata.
1922 yılda Nobel premiäsenä layıq bula.
1927 yılda östämälek mäslägen täqdim itä, ul Kopenhagen fänni mäktäbeneñ nigeze bula.
Almaniädä natsilär xakimiätkä kilgän waqıtta, Bor natsilärdän qaçqan ğalimnärgä bulışa.
1940 yılda Natsi Almaniä Daniäne basıp ala. Natsi atom proyektın citäklägän Werner Heyzenberg 1941 yılda Borga xezmättäşlek itüne täqdim itä, läkin Nils baş tarta.
1943 yılda Qarşılıq yärdämendä AQŞğa küçä, anda atom bombasın eşkärtüdä qatnaşa.
1944 yılda Winston Çerçill belän oçraşıp, atom bombasınnan baş tartunı sorıy.
1962 yılda yöräk öyänägennän ülä.
# Сент-Джеймс (приход, Луизиана)

Сент-Джеймс — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан приход. Үзәге - Конвент шәһәре.

# Сент-Джеймс (приход, Луизиана)
## Тарихы

Рәсми рәвештә 1807 елда оештырыла.

# Сент-Джеймс (приход, Луизиана)
## Территориясе

Мәйданы 258 км² тәшкил итә.
# Сухажево (Сьремский повяты)

Сухажево — Польшаның Великопольское воеводалыгы Бродница гминасында урнашкан авыл.

# Сухажево (Сьремский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эсенъюрт (Үзүмлү)

Эсенъюрт (төр. Esenyurt) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Үзүмлү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Казе Суси II (Л'Аквила)

Казе Суси II — Италиянең Абруцци төбәге Сульмона өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Суси II (Л'Аквила)
## Географиясе

Казе Суси II Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Казе Суси II (Л'Аквила)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сана-Вож

Сана-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Балбан-Вож елгасының уң ярыннан 4 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.

# Сана-Вож
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050200112103000069290
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006929
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Алексиначки Буймир

Алексиначки Буймир (серб. Алексиначки Бујмир) — Сербиянең Ниш округы җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Алексиначки Буймир
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 282 метр биеклектә урнашкан.

# Алексиначки Буймир
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Юкарыкылычташы (Сур)

Юкарыкылычташы (төр. Yukarıkılıçtaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Сур илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Меоло

Меоло — Италиянең Венето төбәгендә урнашкан коммуна. Венеция провинциясе составына керә.

# Меоло
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4 метр биеклектә урнашкан. Фоссальта-ди-Пьяве, Музиле-ди-Пьяве, Ронкаде, Монастьер-ди-Тревизо һәм Куарто-д'Альтино коммуналары белән чиктәш.
# Черек Хуламский

Черек Хуламский (Черек Безенгийский) — Россия территориясеннән ага торган елга. Кабарда-Балкар Республикасы, Төньяк Осетия-Алания Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Черек елгасының сул ярыннан 79 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 46 км.

# Черек Хуламский
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Черек елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 07020000612108200004933
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 108200493
* Бассейн коды — 07.02.00.006
* ГӨ буенча саны — 08
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Сант'Анджело-Ломеллина

Сант'Анджело-Ломеллина — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Павия провинциясе составына керә.

# Сант'Анджело-Ломеллина
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 112 метр биеклектә урнашкан. Кастело д'Агонья, Кастельноветто, Черетто-Ломеллина, Коццо һәм Цеме коммуналары белән чиктәш.
# Восавцы (Кобрынский районы)

Восавцы (белар. Восаўцы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Кобрынский районында урнашкан авыл.

# Восавцы (Кобрынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Факыбейли (Йозгат)

Факыбейли (төр. Fakıbeyli) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Йозгат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Черето (Козенца)

Черето — Италиянең Калабрия төбәге Сан-Марко-Арджентано өязендә урнашкан торак пункт.

# Черето (Козенца)
## Географиясе

Черето Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Черето (Козенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Брест (Мекленбург-Алгы Померания)

Брест — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Брест (Мекленбург-Алгы Померания)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,38 км², 9,48 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 6 метр биеклектә урнашкан.
# Дубники (Михалишкавски авыл советы)

Дубники (белар. Дубнікі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.

# Дубники (Михалишкавски авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Бор (авыл, Болгария)

Бор — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. Асеновград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Бор (авыл, Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1158 метр биеклектә урнашкан.
# Юкарыоба (Арач)

Юкарыоба (төр. Yukarıoba) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пьедра Иман (Акапулко де Хуарез)

Пьедра Иман — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Акапулько-де-Хуарес муниципалитеты составына керә.

# Пьедра Иман (Акапулко де Хуарез)
## Географиясе

Пьедра Иман Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Пьедра Иман (Акапулко де Хуарез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Пьедра Иман (Акапулко де Хуарез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Вале Сакете (Кьети)

Вале Сакете — Италиянең Абруцци төбәге Куадри өязендә урнашкан торак пункт.

# Вале Сакете (Кьети)
## Географиясе

Вале Сакете Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вале Сакете (Кьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Көньяк Каролина

Көньяк Кароли́на (ингл. South Carolina, (/ˌsaʊθ kærəˈlaɪnə/ (i))) – АКШ көньяк-көнчыгышында урнашкан штат. Башкаласы Колумбия шәһәре. Рәсми атама «Кыска буйлы пальмалар штаты».

# Көньяк Каролина
## Климат

Monthly Normal High and Low Temperatures For Various South Carolina Cities :
| Шәһәр | Гыйн | Фев | Март | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Нов | Дек |
| Чарлестон | 59/37 | 62/39 | 69/46 | 76/52 | 83/61 | 88/68 | 91/72 | 89/72 | 85/67 | 77/55 | 70/46 | 62/39 |
| Колумбия | 55/34 | 60/36 | 67/44 | 76/51 | 83/60 | 89/68 | 92/72 | 90/71 | 85/65 | 76/52 | 67/43 | 58/36 |
| Гринвилл | 50/31 | 55/34 | 63/40 | 71/47 | 78/56 | 85/64 | 89/69 | 87/68 | 81/62 | 71/50 | 61/41 | 53/34 |
# Чумра

Чумра (төр. Çumra) — Төркия Җөмһүриятенең Конья иленә караган бер шәһәре.
# Илек

Илек ― күп мәгънәле сүз.

# Илек
## Елга

* Илек — Җаек кушылдыгы.
* Илек — Йөрүзән кушылдыгы.
* Татар Илеге ― Минзәлә елгасы кушылдыгы.

# Илек
## Торак пунктлар

* Илек (Елек) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
* Илек — Ырынбур өлкәсе авылы, Илек районы административ үзәге.
* Илек — Чиләбе өлкәсе Әшә районы авылы.
# Нюдя-Тин-Яха

Нюдя-Тин-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Вода-Яха елгасының сул ярына тамагыннан 17 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 29 км.

# Нюдя-Тин-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Салехард каласынан тамагына кадәр . Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300212115300034982
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115303498
* Бассейн коды — 15.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Ист-Гаффни (Көньяк Каролина)

Ист-Гаффни — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Ист-Гаффни (Көньяк Каролина)
## Географиясе

Ист-Гаффни халык санын алу урыны мәйданы — 7,882168 км², 7,914 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 235 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Весолувка (Түбән Силезия воеводалыгы)

Весолувка — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Секерчин гминасында урнашкан авыл.

# Весолувка (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Плянта (Люблин воеводалыгы)

Плянта — Польшаның Люблин воеводалыгы Вохынь гминаcында урнашкан авыл.

# Плянта (Люблин воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бераснёвка (Брагинский районы)

Бераснёвка (белар. Бераснёўка) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Брагинский районында урнашкан авыл.

# Бераснёвка (Брагинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Санта-Олалья-де-Буреба

Санта-Олалья-де-Буреба (исп. Santa Olalla de Bureba) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Санта-Олалья-де-Буреба
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 10,74 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 855 метр биеклектә урнашкан.
# ZNF337

ZNF337 (ингл. Zinc finger protein 337) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Мокаҗан Җомаҗанов авылы

Мокаҗан Җомаҗанов авылы (каз. Мұқажан Жұмажанов ауылы) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Мокаҗан Җомаҗанов авылы
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Стшельня

Стшельня — Польшаның Мазовия воеводалыгы Грудуск гминасында урнашкан авыл.

# Стшельня
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Маловиди (Ржатае над Сазавоу)

Маловиди (чех. Malovidy) — Чехиянең Урта Чехия крае Ратае-над-Сазавоу районында урнашкан авыл.

# Маловиди (Ржатае над Сазавоу)
## Географиясе

Мәйданы — 3,872 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Маловиди (Ржатае над Сазавоу)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Маловиди (Ржатае над Сазавоу)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Маловиди (Ржатае над Сазавоу)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 173 |
| 1880 | 168 |
| 1890 | 191 |
| 1900 | 262 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 169 |
| 1921 | 168 |
| 1930 | 161 |
| 1950 | 136 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 92 |
| 1970 | 78 |
| 1980 | 51 |
| 1991 | 48 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 37 |
| 2011 | 32 |
| 2021 | 44 |
# Санҗактар (Батталгази)

Санҗактар (төр. Sancaktar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Тищенко

Тищенко (каз. Тищенко) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Тищенко
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# 62-нче армия

62-нче армия (62 А) – Бөек Ватан сугышы вакытында ССРБ Кораллы көчләренең эчендә оператив хәрби берләшмә (бөтен гаскәр армиясе).
Төп мәкалә Сталинград сугышы
1942 елның 2 сентябрендә генерал Ф. Паулюсның 6-нчы армиясе Сталинград янына килеп җитә. Аңа генераллар Василий Чуйков (1900-1982) һәм М.С. Шумилов (1895-1975) җитәкчелегендәге 62-нче һәм 64-нче армияләргә каршы тора.
Хәрәкәттәге армия

# 62-нче армия
## Тарих

62-нче армия – 1942 елның 10 июлендә оештырылган. 1943 елның апрелендә 62-нче гаскәре батырлыгы һәм ныклыгы өчен 8-нче Гвардия гаскәре исеменә ия булган. Украинаның уң ягын азат итү операциясендә, Висла-Одер операциясендә катнашкан.

# 62-нче армия
## Командирлар

Сәргаскәрләр:
* Василий Чуйков
# Җиренайгыр

Җиренайгыр (каз. Жиренайғыр) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Җиренайгыр
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Патро Б (Асти)

Патро Б — Италиянең Пьемонт төбәге Асти һәм Пьемонт өязендә урнашкан торак пункт.

# Патро Б (Асти)
## Географиясе

Патро Б Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Патро Б (Асти)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ат төсе

Ат төсе — атның төк капламы, шулай ук тире һәм күзләренең төсе. Күп төсләрдә аксыл һәм карасу төсмерләре бар.

# Ат төсе
## Төп төсләр

Борын-борыннан атларның дүрт төп төсен аералар:
* кара;
* туры;
* җирән;
* бүз.
Әмма хәзерге вакытта атларның төсен генетикага таянып бүленәләр. Америка галиме Филлип Споненберг өч төп төсне аера: кара; туры; җирән. Энн Боулинг исә тик ике төсне аера: кара; җирән.

# Ат төсе
## Төсләр

Кара
* Кара — бөтенләй кара ат.
* Томрый кара
* Көмеш кара
* Кара ат
* Томрый кара ат
* Көмеш кара ат
Туры
* Кара туры — кара гәүдәле, яллы һәм койрыклы, әмма танауда, күзләр тирәсендә, култык астында һәм касыкта коңгырт/сары таплы ат.
* Туры — кара яллы, койрыклы һәм аяклы коңгырт ат.
* Көмеш туры —
* Болан — кара яллы, койрыклы һәм аяклы саргылт ат.
* Кара туры ат
* Кара туры ат
* Туры ат
* Көмеш туры ат
* Болан ат
Җирән
* Көрән — көрән (карасу җирән) ат.
* Җирән — бөтенләй җирән ат.
* Чаптар — җитен төсле яллы һәм койрыклы көрән яки җирән ат.
* Сары — ак яки җитен төсле яллы һәм койрыклы саргылт ат.
* Изабелла — зәңгәр күзле, алсу тиреле һәм аксыл сары төкле ат.
* Көрән ат
* Җирән ат
* Чаптар ат
* Сары ат
* Аксыл сары ат
* Изабелла төсендәге Ахалтәкә аты
Бүз — чал ат.
Бурлы (чал) —
* Кара бурлы — соргылт төк катнашкан кара.
* Туры бурлы — соргылт төк катнашкан туры.
* Җирән бурлы — соргылт төк катнашкан җирән.
* Алмачуар ат
* Акбүз ат
* Кара бурлы атлар
* Туры бурлы ат
* Җирән бурлы ат
Чуар —
Ала —
* Кара ала —
* Туры ала —
* Җирән ала —
Ак — коңгырт кара күзле, алсу тиреле һәм ак төкле ат. Акбүз атлардан аермалы буларак ак төк белән туа.
* Чуар Кнабструппер аты
* Чуар Аппалуза аты
* Туры ала ат
* Өстен ак ат
Кыргый төсләр —
* Соры —
* Бүртә — танауда, күзләр тирәсендә, култык астында һәм касыкта сары таплы туры ат.
* Кола — Пржевальский аты төсе.
* Кызыл кола — аксыл көрән, җирәнсу ат.
* Болан кола (ак кола) —
* Сары кола —
* Соры ат
* Кола төсендәге Фьорд аты
* Кола төсендәге Пржевальский аты
* Кызыл кола ат
* Болан кола ат

# Ат төсе
## Төсләр һәм төсмерләр генетикасы

| Ген | Ат төсе | Ат төсе | Ат төсе | Ат төсе | Ат төсе |
| | кара | туры | туры | җирән | җирән |
| | кара | кара туры | туры | көрән | җирән |
| Silver / Flaxen | көмеш кара | көмеш туры | көмеш туры | чаптар | чаптар |
| Cream I | томрый кара | болан | болан | сары | сары |
| Cream II | изабелла төсендәге | изабелла төсендәге | изабелла төсендәге | изабелла төсендәге | изабелла төсендәге |
| Dun | соры | бүртә | кола | кызыл кола | кызыл кола |
| Dun + Cream I | | болан кола | болан кола | сары кола | сары кола |
| Roan | кара бурлы | туры бурлы | туры бурлы | җирән бурлы | җирән бурлы |
| Gray | бүз | бүз | бүз | бүз | бүз |
| Leopard | чуар | чуар | чуар | чуар | чуар |
| Tobiano, Overo | кара ала | туры ала | туры ала | җирән ала | җирән ала |
| White | өстен ак | өстен ак | өстен ак | өстен ак | өстен ак |
# Ырмач (Кангал)

Ырмач (төр. Irmaç) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Шатр-ла-Форе

Шатр-ла-Форе (фр. Châtres-la-Forêt) — Франциянең Майенн департаментында урнашкан коммуна.
# Еменъяр

Еменъяр (каз. Еменжар) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Еменъяр
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Етиве

Етиве (фр. Étivey) — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
# Стационе ди Нарцоле (Кунео)

Стационе ди Нарцоле — Италиянең Пьемонт төбәге Нарцоле өязендә урнашкан торак пункт.

# Стационе ди Нарцоле (Кунео)
## Географиясе

Стационе ди Нарцоле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Стационе ди Нарцоле (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Штетковице

Штетковице (чех. Štětkovice) — Чехиянең Урта Чехия крае Пршибрам һәм Q10817123? районында урнашкан авыл.

# Штетковице
## Географиясе

Мәйданы — 4,989537 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 436 метр биеклектә урнашкан.

# Штетковице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Штетковице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Штетковице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 383 |
| 1880 | 385 |
| 1890 | 395 |
| 1900 | 362 |
| 1910 | 365 |
| 1921 | 352 |
| 1930 | 309 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 243 |
| 1961 | 235 |
| 1970 | 243 |
| 1980 | 243 |
| 1991 | 238 |
| 2001 | 299 |
| 2011 | 312 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 313 |
| 2016 | 325 |
| 2017 | 332 |
| 2018 | 328 |
| 2019 | 348 |
| 2020 | 351 |
| 2021 | 345 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 354 |
| 2022 | 341 |
| 2023 | 349 |
| 2024 | 349 |
# Темни Дул

Темни Дул (чех. Temný Důl) — Чехиянең Кралове Градец крае Горни Маршов районында урнашкан авыл.

# Темни Дул
## Географиясе

Мәйданы — 2,863 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Темни Дул
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Темни Дул
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Темни Дул
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 552 |
| 1880 | 808 |
| 1890 | 510 |
| 1900 | 598 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 536 |
| 1921 | 484 |
| 1930 | 472 |
| 1950 | 254 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 288 |
| 1970 | 237 |
| 1980 | 196 |
| 1991 | 174 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 152 |
| 2011 | 127 |
| 2021 | 117 |
# Сүмер (Назилли)

Сүмер (төр. Sümer) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Назилли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Палацо Векио (Верона)

Палацо Векио — Италиянең Венеция төбәге Кастаньяро өязендә урнашкан торак пункт.

# Палацо Векио (Верона)
## Географиясе

Палацо Векио Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Палацо Векио (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Молченки

Молченки (рус. Молченки) — Киров өлкәсенең Лебяжье районында урнашкан авыл.

# Молченки
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Молченки
## Сәгать поясы

Молченки Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Молченки
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Артупа

Артупа (әзери. Artupa) — Әзербайҗанның Астара районына караган авыл.