yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Петровички (Младков)

Петровички (чех. Petrovičky) — Чехиянең Пардубице крае Младков районында урнашкан авыл.

# Петровички (Младков)
## Географиясе

Мәйданы — 3,103 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Петровички (Младков)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Петровички (Младков)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Петровички (Младков)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 316 |
| 1880 | 331 |
| 1890 | 286 |
| 1900 | 242 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 219 |
| 1921 | 207 |
| 1930 | 176 |
| 1950 | 72 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 53 |
| 1970 | 40 |
| 1980 | 20 |
| 1991 | 19 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 7 |
| 2011 | 16 |
| 2021 | 5 |
# Мартингана (Трапани)

Мартингана — Италиянең Сицилия төбәге Трапани өязендә урнашкан торак пункт.

# Мартингана (Трапани)
## Географиясе

Мартингана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мартингана (Трапани)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лосенице

Лосенице — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Стенжица гминасында урнашкан авыл.

# Лосенице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Санта Тереса (Игвала де ла Индепенденсия)

Санта Тереса — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Игуала-де-ла-Индепенденсия муниципалитеты составына керә.

# Санта Тереса (Игвала де ла Индепенденсия)
## Географиясе

Санта Тереса Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Санта Тереса (Игвала де ла Индепенденсия)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Санта Тереса (Игвала де ла Индепенденсия)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Минерал де Мексиямора (Гуанахуато )

Минерал де Мексиямора — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Гуанахуато муниципалитеты составына керә.

# Минерал де Мексиямора (Гуанахуато )
## Географиясе

Минерал де Мексиямора Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Минерал де Мексиямора (Гуанахуато )
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Минерал де Мексиямора (Гуанахуато )
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Драгомирешть (коммуна, Димбовица)

Драгомирешть — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан коммуна.

# Драгомирешть (коммуна, Димбовица)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Драгомирешть (Димбовица), Дечиндень, Джангоешть, Могошешть (Димбовица), Ринкечов (Димбовица) һәм Унгурень (Драгомирешть, Димбовица) авыллары урнашкан.
# Монтебаранцоне (Модена)

Монтебаранцоне — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Приньяно-сулла-Секкья өязендә урнашкан торак пункт.

# Монтебаранцоне (Модена)
## Географиясе

Монтебаранцоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Монтебаранцоне (Модена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Валтьера (Перуҗа)

Валтьера — Италиянең Умбрия төбәге Перуҗа өязендә урнашкан торак пункт.

# Валтьера (Перуҗа)
## Географиясе

Валтьера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Валтьера (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бетола (Верона)

Бетола — Италиянең Венеция төбәге Сан-Мауро-ди-Салине өязендә урнашкан торак пункт.

# Бетола (Верона)
## Географиясе

Бетола Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Бетола (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Фай (ай кратеры)

Фай (лат. Faye) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 38,02 км булган кратер.

# Фай (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Эрве Огюст Этьен Альбан Фай (1814—1902) хөрмәтенә бирелә.

# Фай (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Килен

Килен - абыйның, эненең, улның, каенененең хатыны. Ягъни ирнең гаиләсенә, туганнарына карата булган хатыны.
# Менхибар

Менхибар (исп. Mengíbar) — Испаниянең Хаэн провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Менхибар
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 62,35 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 323 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# PWWP2A

PWWP2A (ингл. PWWP domain containing 2A) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Караидел районы татар авыллары

Караидел районы (рус. Караидельский район, баш. Ҡариҙел районы) — Башкортстан Республикасының төньяк өлешендә урнашкан район.
Районда барлыгы 99 авыл бар, шуларның 49-ы татар авылы.
Районда татар авыллары: Байкы-Юныс, Тайкаш, Сөендек, Торна, Әтәр, Кәрҗә,Каенчык, Сурды, Янбәк, Байкыбаш, Түбән Болмызы (Кашка авылыннан бүленә), Аркавыл, Базил, Тегермән, Юлдаш, Хәлил, Якуп, Иске Акбүләк, Яңа Акбүләк, Туеш, Әмин, Әбүталип, Яугилде, Тайга, Дәвеш, Кортлыкүл, Куянчы, Тәтер-Ключ, Мөрәсим, Татар Үреше, Кызыл Үреш, Борһан, Сидәш, Калтасы, Шаушак, Имән, Үреш-Битулла, Подлуб, Яңа Байкыбаш, Иске Багазы, Зиннәт, Урта Багазы, Дәүләт, Мәлик. Кайбер шул татар авыллары халкы тулысынча яки өлешчә башкортлар дип яздырылган.
Татар авылларының күпчелеген мишәрләр нигезләгән, аларга Байкыбаш, Түбән Болмызы (Кашка авылыннан бүленә), Аркавыл, Базил, Тегермән, Юлдаш, Хәлил, Якуп, Иске Акбүләк, Яңа Акбүләк, Туеш, Әмин, Әбүталип, Яугилде, Тайга, Дәвеш, Кортлыкүл, Куянчы, Тәтер-Ключ, Мөрәсим, Татар Үреше, Кызыл Үреш, Борһан, Сидәш, Калтасы, Шаушак, Имән, Үреш-Битулла, Подлуб, Яңа Байкыбаш, Иске Багазы, Зиннәт, Урта Багазы, Дәүләт, Мәлик авыллары керә. Электән үк бу авыллар мишәр авыллары булып саналган.
Мишәр авылларында татар теленең байкыбаш сөйләше урын алган.Бу сөйләш беренче мәртәбә Л. T. Мәхмүтова тарафыннан тасвирлана. Ул бу төбәккә 1954—1957 елларда диалектологик экспедицияләр оештыра һәм, тупланган бай материалларга нигезләнеп, тел үзенчәлекләренә анализ ясый, беренче булып байкыбаш сөйләшен аерып чыгара. Халык арасында сакланып килә торган легендаларга караганда, бу территориягә мишәрләр моннан 300—400 еллар элек килеп утырганнар. Алар үзләрен Сембер ягыннан, Ука суы буеннан килгән халык дип саныйлар. Еш кына бабаларының бабалары Алатыр өязе, Пьяна елгасы буеннан килүләрен дә искә алалар. Татар авыллары мари авыллары белән катнашып урнашкан, шуңа күрә мондагы марилар да татарча беләләр.
Биредә шулай ук ясаклы татарлар һәм типтәр авыллары да бар: Байкы-Юныс, Тайкаш, Сөендек, Торна, Әтәр, Кәрҗә. Соңрак бу авыл кешеләре Каенчык, Сурды, Янбәк авылларын да нигезлиләр. Аларда бөре сөйләше таралган. Бөре сөйләше формалаштыруда Идел буе төрки компоненты хәлиткеч роль уйнаган, соңрак Казан ханлыгы җимерелгәннән соң күчеп килгән казан татарлары йогынтысы көчәя бара. Бөре сөйләшенә күрше байкыбаш сөйләше билгеле бер йогынты ясаган. Анда көнбатыш (мишәр) диалектына хас үзенчәлекләр бар.
Юкка чыккан татар авыллары: Чулпан, Чулпан, Ирек, Әчет, Метрәй, Хисаметдин.
# Имай-Карамалы

Имай-Карамалы — Башкортстанның Дәүләкән районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453425, ГАТОБК коды — 80222816001.

# Имай-Карамалы
## Танылган шәхесләр

* Зәкуан Богданов (1891―1956), геодезия белгече, вуз (КДУ, КДПИ) укытучысы.
* Гомәр Теләшев (1931―2016), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
# Болгери (Пяченца)

Болгери — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Феррьере өязендә урнашкан торак пункт.

# Болгери (Пяченца)
## Географиясе

Болгери Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Болгери (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Озынкүл (Теректе районы)

Озынкүл (каз. Ұзынкөл) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Озынкүл (Теректе районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Стюарт (округ, Теннесси)

Стюарт — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Довер шәһәре.

# Стюарт (округ, Теннесси)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1803 елда оештырыла.

# Стюарт (округ, Теннесси)
## Халкы

2019 елда халык саны 13 182 кеше тәшкил иткән.

# Стюарт (округ, Теннесси)
## Территориясе

Округ мәйданы 1277 / 1189 км² тәшкил итә.
# HD64808

HD64808 — Корма йолдызлыгында урнашкан A0mA7-A7 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,13 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Әнәс Хәсәнев

Әнәс Хәсән улы Хәсәнов — татар язучысы, журналист, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре, Татарстан язучылары берлегенең А. Алиш исемендәге бүләге, Кол Гали исемендәге халыкара бүләк иясе.

# Әнәс Хәсәнев
## Тәрҗемәи хәле

Әнәс Хәсәнев 1935 елның 23 июнендә Татарстанның Спас районы Көек авылында дөньяга килде. Куйбышев педагогика училищесын, Казан педагогика институтын, Ленинград югары партия мәктәбен тәмамлаган.
1959-1972 елларда ул Казан телевидение студиясендә, Өлкә комитетының мәдәният бүлегендә, Татарстан китап нәшриятында, «Татарстан» журналында эшли.
1991 елда Әнәс Хәсәнов Татарстан Президентының матбугат үзәге җитәкчесе итеп билгеләнде. Аннан Ә. Хәсәнов Президентның матбугат архивы мөдире булып күчте.
2024 елның 23 августында 89 яшендә вафат. Хушлашу мәрасиме 24 августта Казанның Апанай мәчетендә була. Тынычлык бистәсе зиратында җирләнә.

# Әнәс Хәсәнев
## Иҗаты

Әнәс Хәсәнов — күпкырлы иҗатчы. Ул тәрҗемә өлкәсендә дә күп хезмәт куя. Рафаэль Мостафин белән берлектә Әнәс «Татарстанның беренче Президенты Минтимер Шәймиев» исемле китап язды һәм аны үзе үк тәрҗемә дә итте. Профессиональ тәрҗемәче булу өстенә ул — «Яшьли табылган бәхет» исемле документаль повесть (СССР халык укытучысы Ә. Сәләхов турында), нәниләр өчен «Бабай» исемле китап авторы.
# Балачу (Яломица)

Балачу — Румыниянең Яломица жудецында урнашкан авыл. Балачу (коммуна) коммунасына карый.

# Балачу (Яломица)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 45 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# HD290662

HD290662 — Орион йолдызлыгында урнашкан B8 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,83 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Дресвяново (Киров өлкәсе)

Дресвяново (рус. Дресвяново) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Дресвяново (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Дресвяново (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Дресвяново (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Дресвяново (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%).
# HD146254

HD146254 — Гакрәп йолдызлыгында урнашкан A0III спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 6,083 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# (2576) Есенин

(2576) Есенин (лат. Yesenin) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2576) Есенин
## Тарихы

1974 елның 17 августында Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1974 QL» саналган.
# Зур Кулики

Зур Кулики (рус. Большие Кулики) — Киров өлкәсенең Верхошижемье районында урнашкан авыл.

# Зур Кулики
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Зур Кулики
## Сәгать поясы

Зур Кулики Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Зур Кулики
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%).
# (15292) 1991 VD2

(15292) 1991 VD2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15292) 1991 VD2
## Тарихы

1991 елның 9 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VD2» саналган.
# Званае (Азински авыл советы)

Званае (белар. Званае) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.

# Званае (Азински авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Папиллореналь синдром

Бөер аномалияләре белән сыйфатланган аутосом-доминантлы чир. Дисклар гадәти зурлыкта булып, алар тирәсендә пигментация бозылуларының төрле вариантлары була ала. Колобома булган дисклардан аермалы буларак экскавация үзәктә урнаша һәм челтәркатлауның үзәк тамыр системасын цилиоретиналь тамырлар алыштыру өчен диск «буш» сыман күренә.
# Гөзлү (Эргани)

Гөзлү (төр. Gözlü) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Эргани илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Кизерь (елга)

Кизерь — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсенең Уржум районы биләмәләрендә ага. Елга Нократ елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 29 км.

# Кизерь (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300512111100038378
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103837
* Бассейн коды — 10.01.03.005
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# (8670) 1991 OM1

(8670) 1991 OM1 (лат. 1991 OM1) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8670) 1991 OM1
## Тарихы

1991 елның 18 июлендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 OM1» саналган.
# Һаров

Һаров (әзери. Harov) — Әзербайҗанның Хоҗалы районына караган авыл.
# Вила-Майор (Сан-Педру-ду-Сул)

Вила-Майор — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Сан-Педру-ду-Сул (Португалия) муниципалитетына карый.

# Вила-Майор (Сан-Педру-ду-Сул)
## Географиясе

Мәйданы — 14,09 км².
# IC 1009

IC 1009 — Үгезкөтүче йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 1009
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1009, MCG+02-37-007, PGC 51550, RASSCALS NRGb302.008, Z 1424.0+1123, Z 75-31, UZC J142628.6+111024 һәм LEDA 51550 буларак та сурәтләнә.
# Мино-Бонаро-Гало (Бьела)

Мино-Бонаро-Гало — Италиянең Пьемонт төбәге Камандона өязендә урнашкан торак пункт.

# Мино-Бонаро-Гало (Бьела)
## Географиясе

Мино-Бонаро-Гало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мино-Бонаро-Гало (Бьела)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Добжень-Мали

һәм
Добжень-Мали — Польшаның Ополе воеводалыгы Добжень-Вельки гминасында урнашкан авыл.

# Добжень-Мали
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сүверлер (Измит)

Сүверлер (төр. Süverler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Измит илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# 69 (сан)

69 (алтмыш тугыз) - 68 белән 70 арасындагы натураль сан.
# (14424) Laval

(14424) Laval — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14424) Laval
## Тарихы

1991 елның 30 сентябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 SR3» саналган.
# Жазен

Жазен (фр. Jazennes) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# FAM156A

FAM156A (ингл. Family with sequence similarity 156 member B һәм Protein FAM156A/FAM156B) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Калинина (Бярэзинский районы)

Калинина (белар. Калініна) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Бярэзинский районында урнашкан авыл.

# Калинина (Бярэзинский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Заборцы (Лидский районы)

Заборцы (белар. Заборцы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.

# Заборцы (Лидский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Часка (Миннесота)

Часка — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Часка (Миннесота)
## Тарихы

Часка шәһәре 1891 елда нигезләнгән.

# Часка (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 46,201797 км², 46,022456 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 226 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бошкана (Криулени)

Бошкана (рум. һәм молдав. Boșcana ) — Молдова Республикасының Криулени районына караган авыл.
# Кадыбүкү (Сафранболу)

Кадыбүкү (төр. Kadıbükü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Карабүк иле Сафранболу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Санта-Сесилия-ду-Паван

Санта-Сесилия-ду-Паван — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.

# Санта-Сесилия-ду-Паван
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 110,2 км².
# Junkers Ju 88

Юнкерс Ju 88 — Икенче Бөтендөнья сугышы вакытында кулланылган Алмания күпмаксатлы хәрби очкычы. Универсаль очкыч булып саналган: бомбага тотучы, тиз оча торган бомбага тотучы, торпедалар йөртүче очкыч, төнге истребитель һәм Mistel проектында оча торган бомбаның өлеше.
1939-1945 елларда чыгарылган.
# Крофорд (округ, Индиана)

Крофорд — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Инглиш шәһәре.

# Крофорд (округ, Индиана)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1818 елда оештырыла.

# Крофорд (округ, Индиана)
## Территориясе

Округ мәйданы 791,6 км² тәшкил итә.
# Баржувиль

Баржувиль (фр. Barjouville) — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
# Грабе (Ополе воеводалыгы)

Грабе — Польшаның Ополе воеводалыгы Лубняны гминасында урнашкан авыл.

# Грабе (Ополе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Дёрник

Дёрник (алман. Dörnick) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Дёрник
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4,3 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 20 метр биеклектә урнашкан.
# Монте-Кастелло-ди-Вибио

Монте-Кастелло-ди-Вибио — Италиянең Умбрия төбәгендә урнашкан коммуна. Перуджа провинциясе составына керә.

# Монте-Кастелло-ди-Вибио
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 423 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Сан-Венанцо, Тоди (коммуна) һәм Фратта-Тодина коммуналары белән чиктәш.
# Керморок

Керморок (фр. Kermoroc'h) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Бегар кантонына карый.

# Керморок
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,16 км².
# Епинонвиль

Епинонвиль (фр. Épinonville) — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.