yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Хелмеджел (коммуна)

Хелмеджел — Румыниянең Арад жудецында урнашкан коммуна.

# Хелмеджел (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 76 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 338 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Хелмеджел, Лункшоара, Сирби, Тирневица һәм Цохешть авыллары урнашкан.
# Монши-о-Буа

Монши-о-Буа (фр. Monchy-au-Bois) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# 738 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 738 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр — X гасыр :
Хронологик таблица :
738 (җиде йөз утыз сигезенче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча чәршәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 738 елы, I меңьеллыкның 738 елы, VIII гасырның 38 елы, VIII гасырның 4 унъеллыгының 8 елы, 730 елларның 9 елы. 738 елдан бирле 1286 ел үтте.

# 738 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:738 елда туганнар

# 738 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:738 елда вафатлар
# Кавакпынар (Бафра)

Кавакпынар (төр. Kavakpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вильдетаубе

Вильдетаубе (алман. Wildetaube) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Вильдетаубе
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 7,27 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 365 метр биеклектә урнашкан.
# Роялтон (Вермонт)

Роялтон — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Роялтон (Вермонт)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 40,9 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 150 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эрбабуена (Сичу)

Эрбабуена — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Хичу муниципалитеты составына керә.

# Эрбабуена (Сичу)
## Географиясе

Эрбабуена Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эрбабуена (Сичу)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эрбабуена (Сичу)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Җанабдал (Шаркышла)

Җанабдал (төр. Canabdal) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Шаркышла илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Галата манарасы

Галата манарасы ( тур. Галата Кулеси ) - Истанбулның Европа өлешендә, Галата районындагы биек калкулыкта урнашкан. Ул шәһәрнең үзәк өлешендәге барлык нокталардан диярлек күренә. Манараның биеклеге 67 метр, диаметры — 9 метр, диңгез өстеннән биеклеге — 140 метр. Манара шәһәр символларының берсе булып тора.

# Галата манарасы
## Тарих

Кайчандыр манара урынында VI гасырда төзелгән маяк бар иде.
Генуэзлар бу районны византиялеләрдән яулап алганнан соң, монда үз колонияләренә нигез салганнар, 1341 елда алар аның тирәсендә саклау диварларын төзи башлаган..1348—1349 елларда калкулык биеклегендә генуэзлар тарафыннан безнең көннәргә кадәр барып җиткән башня төзелгән. Ул чакта алар аны «Христос манарасы» дип атыйлар һәм ул диңгезчеләр һәм сәүдәгәрләр өчен үзенчәлекле юнәлеш булып хезмәт итә. Саклау диварларының кечкенә фрагментлары безнең заман кадәр сакланган.
Манара хәзерге исемен Госман империясе вакытында алган. Солтан Мехмед гөмбәзне алып манараның биеклеген 6,8 метрга киметә. Солтан Морат III (1574—1595) идарә иткәндә манара обсерватория буларак кулланылган. 1632 елда башня тарихта беренче очышларның берсе өчен башлангыч нокта була. Хезәрфән Әхмәт Челеби исемендәге галим башнядан кулдан ясалган канатларда сикереп, Босфор аша чыга, шәһәрнең Азия өлешенә яхшы төшкән, моның өчен солтан тарафыннан бүләкләнгән, соңрак Алжирга куылган.
1791 елда башня реконструкцияләнә, аның биеклеге 45 м тәшкил итә. 1832 елда реконструкция өске өлешенә кагыла: күзәтү мәйданчыгы барлыкка килә.. Аның өстендә тәүлек әйләнәсе сакчы Алтын Мөгезнең төньяк ярында урнашкан шәһәр өлешендә янгыннар һәм тәртипсезлекләр барлыкка килүен күзәткән
1964—1967 елларда башня төзекләндерелә, конус формадагы гөмбәз төзелә. Соңрак башняга лифт куялар
2020 елның җәендә манара муниципалитеттан Төркия туризмы министрлыгына күчерелде һәм торгызу өчен ябылды. 2020 елның 9 октябрендә манара халыкка яңадан ачылды һәм статусын күңел ачу объектыннан тулы музейга үзгәртте.
# Забелы 1

Забелы 1 (белар. Забелы 1) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.

# Забелы 1
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Берләшкән Милләтләр Оешмасының Иминлек Шурасы

БМО Иминлек Шурасы (ингл. United Nations Security Council, фр. Conseil de sécurité de l'ONU, гарәб. مجلس أمن الأمم المتحدة‎‎, кыт. 联合国安全理事会, исп. Consejo de Seguridad de la ONU) — һәрдаим эшләгән БМО органы. Иминлек Шурасы БМОның тынычлык артыннын күзәткән төп органы.
1945 елда булган Ялта конференциясендә Берләшкән Милләтләр Оешмасының төзү мәсләкләре эшләнелә: илләр-җиңүчеләр БМО Иминлек Шурасына керделәр, һәрберсенә вето хокукы бирелде. Вето куйган очракта резолюция кабул ителми.
Гадәттә вето хокукы сирәк кулланыла, ләкин берничә кискен халыкара низаг вакытында вето куелган, мәсәлән Исраил кагылышлы АКШның ветосы, Гыйрак кагылышлы Франция ветосы, Кырым кагылышлы Россия ветосы.

# Берләшкән Милләтләр Оешмасының Иминлек Шурасы
## Иминлек Шурасының даими әгъзалары

* Россия
* Кытай
* Бөекбритания
* АКШ
* Франция
Иминлек Шурасының даими әгъзалары вето хокукына ия була.

# Берләшкән Милләтләр Оешмасының Иминлек Шурасы
## Даими булмаган әгъзалар

Иминлек Шурасының 10 даими булмаган әгъзалары география мәсләкләре буенча сайланыла:
* 5 - Африка , Азиядән;
* 1— Көнчыгыш Аурупадан;
* 2 — Латин Америкасыннан;
* 2 — Көнбатыш Аурупадан һ.б.
# Камполомбардо (Арецо)

Камполомбардо — Италиянең Тоскана төбәге Пра­то­век­кьо-Стия өязендә урнашкан торак пункт.

# Камполомбардо (Арецо)
## Географиясе

Камполомбардо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Камполомбардо (Арецо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шудуг

Шудуг (әзери. Şuduq) — Әзербайҗанның Губа районына караган авыл.
# Хуснае

Хуснае (белар. Хуснае) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.

# Хуснае
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Казчина Фенилети (Бреша)

Казчина Фенилети — Италиянең Ломбардия төбәге Каприано-дель-Колле өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчина Фенилети (Бреша)
## Географиясе

Казчина Фенилети Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Казчина Фенилети (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Портсмут (Род-Айленд)

Портсмут — Америка Кушма Штатларының Род-Айленд штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Портсмут (Род-Айленд)
## Тарихы

Огачи шәһәре 7 март 1638 елда нигезләнгән.

# Портсмут (Род-Айленд)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 59,3 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 62 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сан-Хуан (Балеар утраулары)

Сан-Хуан (исп. Sant Joan) — Испаниянең Балеар утраулары провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Сан-Хуан (Балеар утраулары)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 38,54 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 152 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дубровка (Крупский районы)

Дубровка (белар. Дуброўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Крупский районында урнашкан авыл.

# Дубровка (Крупский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Вячеслав Күгешев

Вәчеслав Күгешев (Вячеслав Александрович Кугушев, 22 гыйнвар 1863(1863-01-22), Уфа, Ырынбур губернасы, Россия империясе — 30 август 1944(1944-08-30) (81 яшь), Мәскәү, РСФСР, СССР) — кенәз, инкыйлаб хәрәкәте эшлеклесе, РИ дәүләт шурасы әгъзасы (1906-1909).
* 1 2 Башкорт энциклопедиясе — Башкирская энциклопедия, 2005. — 4344 битhttps://wikidata.org/wiki/Track:Q4080157https://wikidata.org/wiki/Track:P9222https://wikidata.org/wiki/Track:Q16271761
* 1 2 3 4 5 6 Кугушев Вячеслав Александрович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / мөхәррир А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135https://wikidata.org/wiki/Track:Q649https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737
# Сарайҗык (Зонгулдак)

Сарайҗык (төр. Saraycık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Зонгулдак илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Велешов

Велешов (чех. Velešov) — Чехиянең Высочина крае Ветрни Еников районында урнашкан авыл.

# Велешов
## Географиясе

Мәйданы — 2,881 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Велешов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Велешов
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Велешов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 87 |
| 1880 | 86 |
| 1890 | 73 |
| 1900 | 66 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 57 |
| 1921 | 54 |
| 1930 | 49 |
| 1950 | 38 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 34 |
| 1970 | 16 |
| 1980 | 19 |
| 1991 | 17 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 15 |
| 2011 | 12 |
| 2021 | 16 |
# Даравое

Даравое (белар. Даравое) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Паставский районында урнашкан авыл.

# Даравое
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Вия Латина (Рим)

Вия Латина — Италиянең Лацио төбәге Артена өязендә урнашкан торак пункт.

# Вия Латина (Рим)
## Географиясе

Вия Латина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Вия Латина (Рим)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Анатыш

Анатыш — Татарстан Республикасының Балык Бистәсе районындагы авыл.
Халык саны — 640 тирәсендә. Почта индексы — 422643.

# Анатыш
## Тарих

Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән.

# Анатыш
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар - 76%, татарлар - 21%.

# Анатыш
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.9 °C | -10.9 °C | -5.8 °C | 4.5 °C | 13.4 °C | 18.5 °C | 20.4 °C | 17.8 °C | 12.1 °C | 4.4 °C | -4.8 °C | -10.2 °C | 4.0 °C |
Климат уртача континенталь. Кеппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb.. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
# Хүсаметтинкөй (Аксеки)

Хүсаметтинкөй (төр. Hüsamettinköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аксеки илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Яновка (Рэчыцкий районы)

Яновка (белар. Яноўка) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.

# Яновка (Рэчыцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Гедли (Техас)

Гедли — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.

# Гедли (Техас)
## Тарихы

Гедли шәһәре елда нигезләнгән.

# Гедли (Техас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,851085 км², 1,851084 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 799 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Борки-Вельбарски

Борки-Вельбарски — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Вельбарк гминасында урнашкан авыл.

# Борки-Вельбарски
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чаткы (журнал)

Чаткы — әдәби-сәяси, рәсемле сатирик журнал. 1923-1924 елларда Сарысу (Царицын) шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
# Фәния Габидуллина

Фәния Габидуллина, Фәния Равил кызы Габидуллина (кыз фамилиясе Сәетгәрәева, 1957 елның 4 марты, ССРБ, РСФСР, БАССР, Дүртөйле районы, Наҗытамак) — шагыйрә, журналист, РФ һәм БР язучылар (2009), журналистлар (1999) берлекләре әгъзасы. Наҗар Нәҗми (2016) һәм Фатих Кәрим (2017, Бәләбәй районы) исемендәге әдәби премияләр лауреаты. БР атказанган матбугат һәм киң мәгълүмат хезмәткәре (2008). БР язучылар берлеге рәисе урынбасары, берлекнең татар әдипләре берләшмәсе җитәкчесе (2013 елдан).

# Фәния Габидуллина
## Тәрҗемәи хәле

1957 елның 4 мартында Башкортстан АССР Дүртөйле районы Наҗытамак авылында туган. Әсән авылы урта мәктәбен (1974), Казан дәүләт университетының тарих-филология факультетының татар теле һәм әдәбияты бүлеген (1979) тәмамлаган. Бер ел Казанда 10нчы интернат-мәктәптә пионер әйдаманы, татар теле укытучысы булып эшли. 1980 елда Уфага килеп, приборлар төзү заводының 58нче урта техник училищесы комсомол оешмасы сәркатибе булып эшли. 1985—2013 елларда «Кызыл таң» гәҗитендә: корректор, 1997 елдан хәбәрче, 2007 елдан әдәбият-сәнгать бүлеге мөдире. 2013 елдан БР язучылар берлеге рәисе урынбасары, берлекнең татар әдипләре берләшмәсе җитәкчесе.

# Фәния Габидуллина
## Иҗаты

Беренче шигырьләре «Акчарлак» әлманахының ике чыгарылышында (2001, 2004, Уфа: Китап) басыла. «Таң кызы» (2001, Уфа, Китап), «Күңелем җимешләре» (2007, Уфа: Китап) исемле шигырьләр җыентыклары, «Язмышлар ярында» (2007, Уфа: Китап) публицистика китабы нәшер ителә. Республика матбугатында басылган Мәҗит Гафури, Шәехзадә Бабич, Наҗар Нәҗми һ. б. әдипләр, язучы-юбилярлар, башкалада һәм районнарда узган тантаналар турында мәкаләләр, күренекле шәхесләр (Фәридә Кудашева, Габдрахман Кадыйров, Сәйфи Кудашның кызы Сөембикә Кудашева, Салават Низаметдинов һ. б.) белән интервьюлар, шулай ук популяр җырлар авторы. Наҗар Нәҗмигә багышланган шигырьләрдән тупланган «Җырның булмый соңлаганы» җыентыгының (2015) төзүче-туплаучысы.

# Фәния Габидуллина
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 2008 — БР атказанган матбугат һәм киң мәгълүмат хезмәткәре
* 2016 — Наҗар Нәҗми исемендәге премия
* 2017 — Фатих Кәрим исемендәге премия (Бәләбәй районы)
# Ровинальия (Парма)

Ровинальия — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Борго-Валь-ди-Таро өязендә урнашкан торак пункт.

# Ровинальия (Парма)
## Географиясе

Ровинальия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ровинальия (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Розан (Жиронда)

Розан (фр. Rauzan) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# Макассар

Макассар (индон. Makassar) — Индонезиянең Көньяк Сулавеси правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Макассар
## Географиясе

Макассар Сулавеси утравының көньяк өлешендә урнашкан.

# Макассар
## Кардәш шәһәрләр

* Күстәнҗә, Румыния
* Самаринда, Индонезия
# Секера-де-Фресно

Секера-де-Фресно (исп. Sequera de Fresno) — Испаниянең Сеговия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Секера-де-Фресно
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13,31 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 999 метр биеклектә урнашкан.
# Аһатлар (Көшк)

Аһатлар (төр. Ahatlar) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Көшк илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Анне-сюр-Серен

Анне-сюр-Серен (фр. Annay-sur-Serein) — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
# Фрагозу

Фрагозу — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. Барселуш муниципалитетына карый.

# Фрагозу
## Географиясе

Мәйданы — 12,59 км².
# Дурмушлар (Нурдагы)

Дурмушлар (төр. Durmuşlar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Нурдагы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Рафаил Исмәгыйлев

Рафаил Исмәгыйлев (Рафаил Ришат улы Исмәгыйлев, 25 март 1951(1951-03-25) (73 яшь), Байгилде, Нуриман районы, БАССР, РСФСР, СССР — , ) — агроном, авыл хуҗалыгы фәннәре докторы (1992), профессор (1993), БР ФА мөхбир әгъзасы (1998), БРның атказанган фән эшлеклесе (2000). 1992 елдан БДАУда, 1994 елдан үсемлекчелек кафедрасы мөдире, 1998-1999 елларда Башкорт авыл хуҗалыгы фәнни тикшеренү институты директоры урынбасары.
# Дозоледо (Белуно)

һәм
Дозоледо — Италиянең Венеция төбәге Комелико-Супериоре өязендә урнашкан торак пункт.

# Дозоледо (Белуно)
## Географиясе

Дозоледо Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Дозоледо (Белуно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# TMEM154

TMEM154 (ингл. Transmembrane protein 154) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ахманово (Кикнур районы)

Ахманово (рус. Ахманово) — Киров өлкәсенең Кикнур районында урнашкан авыл.

# Ахманово (Кикнур районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Ахманово (Кикнур районы)
## Сәгать поясы

Ахманово (Кикнур районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Ахманово (Кикнур районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Калеҗик (Тушба)

Калеҗик (төр. Kalecik) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Тушба илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Маршалл (округ, Теннесси)

Маршалл — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Льюисберг шәһәре.

# Маршалл (округ, Теннесси)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1836 елда оештырыла.

# Маршалл (округ, Теннесси)
## Халкы

2019 елда халык саны 31 915 кеше тәшкил иткән.

# Маршалл (округ, Теннесси)
## Территориясе

Округ мәйданы 974 / 971 км² тәшкил итә.
# NGC 1543

NGC 1543 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1543
## Тарихы

Әлеге галактика 1826 елда Шотландия астрономы Джеймс Данлоп тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 22.86 см (9 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Явори-Подмасьце

Явори-Подмасьце — Польшаның Мазовия воеводалыгы Говорово гминасында урнашкан авыл.

# Явори-Подмасьце
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мартин (округ, Кентукки)

Мартин — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Inez шәһәре.

# Мартин (округ, Кентукки)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1870 елда оештырыла.

# Мартин (округ, Кентукки)
## Территориясе

Округ мәйданы 598 км² тәшкил итә.
# Камбрузо

Камбрузо — Италиянең Калабрия төбәге Гроттерия өязендә урнашкан торак пункт.

# Камбрузо
## Географиясе

Камбрузо Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Камбрузо
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лос Анхелес де Ариба (Саламанка)

Лос Анхелес де Ариба — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Саламанка муниципалитеты составына керә.

# Лос Анхелес де Ариба (Саламанка)
## Географиясе

Лос Анхелес де Ариба Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Анхелес де Ариба (Саламанка)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Анхелес де Ариба (Саламанка)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Martin Lüter King

Martin Lüter King (inglizçä Martin Luther King; 1929, Corciä ştatı, AQŞ - 1968, Memfis, Tennessi, AQŞ) - afroamerikan iñ tanılğan baptist wäğäzçese, osta söyläwçe, AQŞta qaratänle keşelär watandaşlar xoquqları öçen xäräkäteneñ citäkçese. AQŞ progressivizmı iñ kürenekle wäkile.
Martin Lüter King - AQŞ qaratänle xäräkäteneñ berençe aktiv eşleklese häm AQŞta qaratänle keşelär watandaşlar xoquqları öçen berençe kürenekle köräşçe bulğan. Diskriminatsiägä, segregatsiägä qarşı köräşkän.
AQŞ kolonial' säyäsätenä qarşı (şul isäptän Vyetnamda) çığış yasağan.
AQŞ cämğiäten demokratiäläşterügä zur öleş kertkäne öçen 1964 yılda Martin Nobel premiäsenä layıq bulğan.
1968 yılnıñ 4 aprelendä Martin Lüter King Tennesi ştatı, Memfis şähärendä çamalap Ceyms Erl Rey tarafınnan üterelgän.
2004 yılda AQŞ iñ yuğarı büläge - Kongress Altın medalenä layıq bulğan (ülgäç).

# Martin Lüter King
## Äsärlär

* М. Л. Кинг. БСЭ(үле сылтама)
* М. Л. Кинг. Кругосвет 2009 елның 24 гыйнвар көнендә архивланган.
* М. Л. Кинг. Реформация и протестантизм(үле сылтама)
* King
* Труды М. Л. Кинга на проекте «Вне насилия»
* Кинг М. Л. Верую и вижу. Любите врагов ваших. Против антисемитизма. Паломничество к ненасилию
# Рочестер (Вашингтон)

Рочестер — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Рочестер (Вашингтон)
## Географиясе

Рочестер халык санын алу урыны мәйданы — 6,035012 км², 2,3 квадрат миль, 6,035007 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 44 метр һәм 144 Фут биеклектә урнашкан.
# Франклин-Парк (Пенсильвания)

һәм
Франклин-Парк — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Франклин-Парк (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 10 август 1861 елда нигезләнгән.

# Франклин-Парк (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 13,53 квадрат миль, 35,03494 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 384 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# CCDC88B

CCDC88B (ингл. Coiled-coil domain containing 88B) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Биловице над Свитавоу

Биловице над Свитавоу (чех. Bílovice nad Svitavou) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Шлапанице, Брно-пригород һәм Шлапанице районында урнашкан авыл.

# Биловице над Свитавоу
## Географиясе

Мәйданы — 14,699819 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 236 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Биловице над Свитавоу
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Биловице над Свитавоу
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Биловице над Свитавоу
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 780 |
| 1880 | 832 |
| 1890 | 919 |
| 1900 | 1078 |
| 1910 | 1414 |
| 1921 | 1846 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 2214 |
| 1950 | 2545 |
| 1961 | 2455 |
| 1970 | 2219 |
| 1980 | 2253 |
| 1991 | 2043 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 2302 |
| 2014 | 3579 |
| 2016 | 3607 |
| 2017 | 3646 |
| 2018 | 3697 |
| 2019 | 3723 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 3730 |
| 2021 | 3749 |
| 2021 | 3868 |
| 2022 | 3715 |
| 2023 | 3781 |
| 2024 | 3739 |
# Мало-авыл

Мало-авыл — Болгариянең Көстендил өлкәсендә урнашкан авыл. Бобов-Дол җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Мало-авыл
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 533 метр биеклектә урнашкан.
# Чаңвон

Чаңвон (кор. 창원시, 昌原市) — Көньяк Кореянең Көньяк Кйоңсаң правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Чаңвон
## Тарих

Хәзерге статусын 1980 елдан башлап йөртә.

# Чаңвон
## Кардәш шәһәрләр

* Балтимор, Америка Кушма Штатлары
* Сапопан, Мексика
* Химеҗи, Япония
* Якутск, Россия
# Тунгилде

Тунгилде — Башкортстанның Мәчетле районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452554, ГАТОБК коды — 80242810003.

# Тунгилде
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 190 кешенең яшәве мәгълүм.