yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Афина

Афина (грек. Αθήνα ή Αθήναι) — Юнанстанның башкаласы һәм иң зур шәһәре.
Халык саны — 655 780 кеше (2011).
Үзәк Юнанстанда урнаша, ил икътисади, мәдәни, идарә үзәге булып тора.
Афина алиһәсенә истәлегенә аталган, ул шәһәрне яклаучы булып саналган.
Афина шәһәре бай тарихка ия була. Афина каласы тарихы Европа мәдәниятенә зур йогынты ясаган.
Шәһәр белән бөек фәлсәфәчеләр - Сократ, Платон, Аристотель, борынгы язучылар - Эсхил, Софокл, Эврипид бәйле булганнар.
Борынгы Афина сәяси тәртибе - демократия булган.
Афина тулы халык саны Грециянең өчтән бер халык санына тигез.
Афина агломерациясе халык саны: 3 361 806 кеше (2001).

# Афина
## Шәһәр исеме

Борынгы заманда Афиналар дип йөртелгән, ләкин 1970 елдан рәсми рәвештә Αθήνα [aˈθina] - Афина дип йөртелә. Латинчә - Athena

# Афина
## Риваять

Юнан мифлары буенча шәһәр Афина исемен Афина алиһәсе белән диңгез хуҗасы Посейдон бәхәстән соң алган.
Кекрол - шәһәр патшасы - яртылаш елан, яртылаш кеше булган, "кем миңа яхшырак бүләк бирсә ул шәһәр яклаучы булачак" дип әйткән.
Посейдон өч тешле (трезубец) белән суккач чишмә килеп чыккан.
Афина алиһәсе суккач матур кече зәйтүн агачы үскән.
Шәһәр патшасы Кекроп зәйтүн агачы белән сокланып Афина алиһәсен шәһәр яклаучы итеп сайлаган.
Ләкин Посейдонга баш тартканга күрә шәһәрдә су җитмәве сизелә.
Башка юрама буенча Афина (Αθήνα) - Афон (άθος) - (άνθος) - чәчәк сүзеннән килеп чыккан.

# Афина
## Шәхесләр

* Менандр, борынгы грек драматургы.

# Афина
## Дин
### Ислам

* Афина мәчете
# Эссек-Күл өлкәсе

Эссек-Күл өлкәсе (кырг. Ысык-Көл облусу, рус. Иссык-Кульская область) — Кыргызстанндагы өлкә.
Мәркәзе — Каракул шәһәре.

# Эссек-Күл өлкәсе
## Халык

Милли состав (2009): кыргызлар — 86,2 %, руслар — 8,1 %, казакълар — 1,5 % һ.б.

# Эссек-Күл өлкәсе
## Идарә-җир төзелеше

Эссеккүл өлкәсе эченә 5 район һәм 2 өлкә карамагындагы шәһәр керә.

# Эссек-Күл өлкәсе
## Икътисад

* Кумтөр алтын руднигы
# Моштейру-де-Фрагуаш

Моштейру-де-Фрагуаш — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Vilar de Besteiros e Mosteiro de Fráguas муниципалитетына карый.

# Моштейру-де-Фрагуаш
## Географиясе

Мәйданы — .
# Арча әдәбият һәм сәнгать музее

* Мәдәният порталы
Арча әдәбият һәм сәнгать музее (рус. Арский музей литературы и искусства) — Татарстанның Арча шәһәрендә урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). «Казан арты» тарих-этнография музее филиалы. Арча ягы белән бәйле 40 язучы-шагыйрь һәм 20 сәнгать эшлеклесе турында мәгълүмат белән таныштыра.

# Арча әдәбият һәм сәнгать музее
## Тарих

Музей 1995 елның 26 апрелендә ачыла. 2009 елдан — «Казан арты» тарих-этнография музее бүлеге.

# Арча әдәбият һәм сәнгать музее
## Экспонатлар

Музей фондында 2 947 саклау берәмлеге. Экспонатлар арасында галимнәр Габденнасыйр әл-Курсави, Шиһабетдин Мәрҗани, Шәмсетдин Күлтәси, драматург Галиәсгар Камал, шагыйрь–язучылар Габдулла Тукай, Сибгат Хәким (язу приборы), Гариф Ахунов (эш өстәле, урындыгы, язу машинкасы, «Өчиле күренеше» картинасы, бүләкләр-сувенирлар), Мөхәммәт Мәһдиевның (эш өстәле һәм урындыгы, китап шүрлеге, курткасы, күзлеге, өстәл һәм кул сәнгатьләре, дипломы) документлары һәм шәхси әйберләре урын алган. Язучылар һәм тел галимнәре Мәхмүт Галәү, Хәй Хисмәтуллин, Гөлчәчәк Галиева, Заһирә Гомәрова, Радик Фәизов, Альберт Яхин, Фәрваз Миңнуллин, Диас Вәлиев, Фәрит Бәшир, Гайсә Гатауллин белән бәйле экспонатлар бар. Гомәр Бәшировка багышланган махсус экспозициядә үзе бүләк иткән шәхси әйберләре (эш өстәле, урындыгы, язу приборы, костюм-күлмәге, чәйнеге, самавыры һ. б.) һәм китаплары, фотолары куелган. Бөек Ватан сугышында катнашкан Госман Бакиров, Мостафа Ногман, Әнәс Галиев, Рафаил Төхфәтуллиннар турында фотодокументлар урын алган. Музей фондында Гомәр Бәширов, Гариф Ахунов, Мөхәммәт Мәһдиев, Мәрзия Фәйзуллинаның шәхси китапханәләре саклана.
Музейның сәнгать бүлегендә актерлар Нәгыймә Таҗдарова, Хезмәт Каһарманы Зөләйха Богданова, Гыйләҗ Казанский, җырчылар-актерлар Шамил Әхмәтҗанов, Гөлзадә Сафиуллина, Рәбига Сибгатуллина, Айдар Фәйзрахманов, Фәнәвил Галиев, Булат Сәлахов, Раушания Фәйзуллина, Габделфәт Сафин, Фердинат Фәтхрахманов, Рөстәм Закиров һ. б. турында экспонатлар бар. Җырчы Федор Шаляпинның 1885—1886 елларда Арчада укуы турында документлар урнаштырылган. 1996 елда Арча сабантуенда Б. Н. Ельцин һәм М. Ш. Шәймиевның катнашуы турында фотоматериаллар аерым экспозиция итеп куелган. Татарстанның халык язучылары һәм Габдулла Тукай премиясе лауреатлары турында күргәзмә булдырылган.
# Шейх Хасина Вазед

Шейх Хасина́ Вазен (28 сентябрь 1947 ел) — дәүләт эшмәкәре. 1996-2001 елларда Бангладешның премьер-министры, 2009 елдан — «Авами Лиг» фиркасе җитәкчесе.

# Шейх Хасина Вазед
## Гомер юлы

Фаридпур округында туган. 1971—1975 елларда азат Бангладеш башлыгы, «милләт атасы» дип йөртелгән Шейх Муджибур Рахман кызы. 1969 елда Даккадагы стунеб болганышларында катнаша. 1971 елда Бангладешның бәйсезлеге өчен сугышта баскын Пакъстан армиясе тарафыннан кулга алына. 1975 елның 15 августында атасы һәм гаилә әгъзаларыннан 20 кеше фетнәчеләр тарафыннан үтерелә. Бар гаиләдән сеңлесе һәм үзе генә торып кала, чөнки бу вакытта алар Бангладешта булмый. 1981 елда чит илдә көе аны Авами Лиг фиркасе җитәкчесе итеп сайлыйлар. Шул елда ук Бангладешка кайта. Ил башлыгы Эршад Хөсәен Мөхәммәт режимына каршы чыга. 1991 елда Эршад хакимияттән киткәннән соң идарә итүнең демократик системасын тергезү Парламентка сайлау барышында аның фиркасе Бангладеш милли партиясыннан җиңелә. 1990 нчы еллардан хакимлек өчен көрәш бу ике фирка арасында бара.

# Шейх Хасина Вазед
## Премьер-министр (1996-200)

1996 елның мартында Шейх Хасина чираттагы сайлауларга бойкот белдерә һәм Бангладеш милли фиркасе рәисе Халед Зиа яңадан сайлау игълан итәргә мәҗбүр була. Хасина анда җиңеп чыга. Ул эшләгән чорда Һиндостан белән мөнәсәбәтләр яхшыра, Ганг елгасын бүлешү буенча килешү төзелә. Ул эшләгән чорда икътисади үсеш әкренәя, әйе, берничә тапкыр илдә су басуы зур зыян китерә. 1999 елда Бангладеш милли фиркасе ил буенча сәяси стачка оештыра, Шейх Хасина хакимияттән мөддәтен тутырмый китүдән баш тарта.

# Шейх Хасина Вазед
## Оппозицияда эшмәкәрлеге (2001-2008)

2001 елгы сайлау бик катлаулы шартларда үтә, терактларда йөздән артык кеше һәлак була. Бик түбән күрсәткечләр белән җиңелгәч, Шейх Хасина БМны фальсификацияләүдә гаепли, әммә хакимияттән китә. 2004 елда чыгыш ясаган вакытында аңа һөҗүм итәләр, нәтиҗәдә 19 кеше һәлак була, үзе яралана. БМП теракт оештыруда гаепләүләрне кире кага. 2007 елгы сайлау алдыннан хәрбиләр тарафыннан гадәттән тыш хәл игълан ителә, Хасина Вазед кулга алына, ләкин 2008 елның июнендә АКШка чыгып китә ала.

# Шейх Хасина Вазед
## Хакимияткә кайту

2008 елның ноябрендә Хасина Вазен иленә кайта. Шул елны 29 декабрдә парламентка сайлауда катнаша. «Авами Лиг» күпчелек тавыш җыеп җиңеп чыга һәм ил хөкүметен төзи. 2009 елның 6 гыйнвардан Хасина илнең премьер-министры булып эшли.
# Ле-Лоби

Ле-Лоби (фр. Les Laubies) — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
# Посу-ду-Канту

Посу-ду-Канту — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. Меда (муниципалитет) муниципалитетына карый.

# Посу-ду-Канту
## Географиясе

Мәйданы — 16,22 км².
# Оженары

Оженары (чуаш. Ушанар, рус. Оженары ) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429310. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216836004. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700007000.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.

# Оженары
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 592 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
# Чуаш Республикасының халык артисты

Чуаш Республикасының Халык артисты — ЧР мактаулы исемнәренең берсе. 2005 елда булдырылган.

# Чуаш Республикасының халык артисты
## Ияләре

* Алфёрова Надежда Валентиновна
* Большаков Геннадий Арсентьевич
* Вельяминов Пётр Сергеевич
* Галкина Елена Николаевна
* Савельева Светлана Рюриковна
* Садальский Станислав Юрьевич
* Уляндина Августа Васильевна
* Христофоров Иван Иванович
# Рейгозу (Оливейра-де-Фрадеш)

Рейгозу — Португалиянең Визеу округына керә торган фрегезия. Оливейра-ди-Фрадиш муниципалитетына карый.

# Рейгозу (Оливейра-де-Фрадеш)
## Географиясе

Мәйданы — .
# Ямаширмә

Ямаширмә — Татарстан Республикасының Биектау районындагы авыл.
Почта индексы — 422735.

# Ямаширмә
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.8 °C | -10.8 °C | -5.7 °C | 4.6 °C | 13.5 °C | 18.4 °C | 20.4 °C | 17.8 °C | 12.2 °C | 4.5 °C | -4.6 °C | -10 °C | 4.1 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.

# Ямаширмә
## Шәхесләр

* Фоат Зиннуров (1959), педагогика фәннәре докторы, профессор, полиция генерал-майоры (2011). РФ ЭЭМ Казан юридик институты башлыгы (2008 елдан).
* Әминә Сафиуллина (1925), беренче татар телевидениесе дикторы.
* Илгиз Хәйруллин (1940―2025), 1992―2001 елларда ТР Премьер-министры урынбасары.
# Мальта

Ма́льта – Урта диңгездәге утрау-дәүләт. Исеме финикия телендәге malat (һаван) сүзеннән килеп чыккан.
Европа берлеге әгъзасы.

# Мальта
## Тарихы

    Төп мәкалә: Мальта тарихы
Европадан Азия һәм Африкага илтүче диңгез юлларының үзәгендә урнашкан Мальта элек-электән басып алучыларны үзенә җәлеп иткән. Б.э.к. VIII гасырда Мальтаны финикиялеләр (һәм алар белән бер үк вакытта диярлек греклар) колонияләштерәләр. Б.э.к. IV гасырдан б.э XIII йөзьеллыгына кадәр утрауны алмаш-тилмәш карфаген, рим, византиялеләр, гарәпләр, норманнар, испаннар басып алалар.
1530 елда Карл V император Мальтаны иоаннитларның ритсер орденына бирә (әлеге орден шул вакыттан бирле Мальта ордены дип атала башлый). 1798 елда утрауны Наполеон җитәкчелегендәге француз армиясе Мисырга барышлый басып ала. 1800 елның 5 сентябрендә инглизләр Мальта башкаласы Валеттаны алалар, утрауның губернаторы булып Александр Болл билгеләнә. 1814 елгы Париж тынычлык килешүе нигезендә Мальта Бөекбританиягә күчә. Инглизләр аны колония һәм хәрби-диңгез базасына әверелдерәләр.
1964 елда Мальта бәйсезлек ала, ә 1974 елдан республика игълан ителә, ләкин 1979 елга кадәр, Мальтада соңгы инглиз базасы бетерелгәнче, дәүләт башлыгы булып элеккечә инглиз патшабикәсе санала.

# Мальта
## Сәяси төзелеш

Мальта - парламент республикасы. Мальта конституциясе 1964 елда кабул ителә. Законнар чыгару хокукы Президент һәм вәкилләр пулатыннан торучы парламентка карый. Вәкилләр пулаты 65 депутаттан тора. Палата әгъзалары гомуми сайлауларда 5 елга билгеләнәләр. Ил башлыгы - президент. Башкарма хакимият Премьер-министр җитәкчелегендәге хакимият тарафыннан тормышка ашырыла.

# Мальта
## Дин

Ил халкының (~425 мең кеше) 95 проценты Рим католик чиркәвенә карый. Илдә яшәүче Бөекбритания пенсионерлары — протестантлар. Шулай ук Иегова шаһитләре, мормоннар, баптистлар, евангелистлар, Яһүд динен тотучылар, буддистлар, бахаистлар җәмгыятьләре бар. 2014 елда рәсми саннарда 10 мең мөселман исәпләнә. 2020 елга мөселманнар саны 55 мең. Бер мәчет (Паола мәчете), бер мәктәп-мәдрәсә, берничә намаз уку бүлмәләре бар. Катар илчесе Мальта хөкүмәтенә илнең төньягында икенче мәчет төзү инициативасы белән чыккан.
** Мальтада ислам
# Фабрика (Шомырша районы)

Фабрика (чуаш. Фабрика, рус. Фабрика ) — Чуашстанның Шомырша районында урнашкан авыл.

# Фабрика (Шомырша районы)
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә кеше яшәми.
2002 елгы җанисәп буенча кеше яшәмәгән.
# Кырым

Кырым ярымутравы (кырымтат. Qırım yarımadası, рус. Крымский полуостров, укр. Кримський півострів) — географик яктан Россия көньяк-көнбатышында һәм Украина көньягында урнашкан ярымутрау. Аның җирендә Кырым Республикасы, Акъяр шәһәре һәм Херсон өлкәсенең бер өлеше урнаша.

# Кырым
## Географик мәгълүмат

Ярымутрау мәйданы — 26 860 км². Кара һәм Азак диңгезләре тарафыннан юыла. Ярымутрауның көньягында — Кырым таулары. Иң зур ноктасы 1545 м биеклеге булган Роман-Кош тавы.
Төньяк өлешендә Кырым кыйтгасы Перекоп күчеше белән тоташа. Ярымутрау көньягында Керчен ярымутравы һәм көнбатышында Тарханкут ярымутравы урнашалар.
Кырымда 257 елга ага. Иң озыннары — Салгир, Альма, Бельбек. Шулай ук ярымутрауда 50 дән артык тозлы күл бар.

# Кырым
## Тарих

* 14 октябрь 1993 — Кырым конституциясе кабул ителә.

# Кырым
## Халык

Кырымда халык саны — 1969,8 мең кеше (2008 ел). Иң зур шәһәрләр — Акъяр, Акмәсҗит, Киреч. Кырым ярымутравындагы Аю тау итәгендә «Артек» халыкара балалар үзәге урнаша.
2001 ел халык санын алу нәтиҗәләре буенча 58,3 % — руслар, 24,3 % — украиннар, 12,1 % — кырым татарлары, 1,4 % — белоруслар, 0,5 % — татарлар яши.
# Барковка (Мари Ил)

һәм
Барковка (таулы чирм. Марковы, рус. Барковка) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.

# Барковка (Мари Ил)
## Сәгать поясы

Барковка (Мари Ил) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Барковка (Мари Ил)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%), .
# Хануман Ватика

Хануман Ватика, Роуркелада урнашкан, Хануманның бакчасы. Гыйбадәтханәдә Азиядә Хануман Ходаеның иң биек потларның берсе урнашкан.

# Хануман Ватика
## Җәлеп итүләр

Бакча Ориссаның министры Биджу Патнаик тарафыннан яңартылган һәм инаугурацияләнгән булган. Потның биеклеге 75 фут. Һәр елны 23 февралендә ул нигезләү көнен бәйрәм итә. Биредә башка гыйбадәтханәләр булып 12 Джйотирлинга, Батта Мангала Дэви, Сарала Дэви Гыйбадәтханәсе, Дҗаганнатх Гыйбадәтханәсе, Лакшми һәм Сантоши Мата Гыйбадәтханәсе тора. Бер Кальян Мандап җәмәгать җыелулары һәм функцияләр өчен төзелгән. Хануман поты Хәйдәрабадтан Шри Лакшман Свами тарафыннан төзелгән булган. Күптән түгел куелган Саи Баба гыйбадәтханәсе тугърыларны җәлеп итә, ул Ширди Саи Бабада урнашкан потка бик охшаган.

# Хануман Ватика
## Урнашуы

Ул Роуркела Баш Шифаханәсе янында урнашкан. Роуркела боҗра юлы янында. Роуркела, граждан шәһәрчеге, 4. Civil township, Rourkela 4. Ул Роуркела тимер юлы станциясеннән бары тик 5-6 км ераклыкта урнашкан. Көньяк көнбатыш юнәлештә.
# Алга мәчете (Сарман районы)

Алга мәчете, «Өмет» мәчете (рус. Мечеть «Өмет» в деревне Алга Сармановского района Татарстана) ― Татарстанның Сарман районы Саклаубаш авыл җирлегенә керүче Алга авылында урнашкан ислам гыйбадәтханәсе (мәчет). Татарстан мөселманнары Диния нәзарәтенең Сарман районы мөхтәсибәте карамагында.

# Алга мәчете (Сарман районы)
## Тарих

1929―1930 елларда нигезләнгән һәм 1935 елдан ― Ворошилов, 1957 елдан – Яңа Юл, 1959 елдан ― Сарман районнары составына кергән Алга авылында әүвәл мәчет булмаган. Авыл 1957 елның март аенда оештырылган «Нөркәй» совхозының 6нчы бүлекчәсе булып яшәп алган, аннары 1965 елның мартында оештырылган һәм 1995 елда гамәлдән чыгарылган «Тукай» совхозы составына кергән. 1998 елның мартында «Тукай» совхозын бүлү нәтиҗәсендә ике авыл хуҗалыгы кооперативы ― «Саклаубаш» һәм «Өчиле» оештырылган. XXI гасыр башында авылда бик күп ташландык өйләр барлыкка килгән. Мәчет янәшәсендәге авыл мәдәният йорты (клубы) шулай ук ташландык хәлдә.
2004 елда авылда «Өмет» исеме белән аталган мәчет ачылган.

# Алга мәчете (Сарман районы)
## Тасвирлама

Бер катлы җыйнак агач бина авылның урманга («Саклаубаш Дачасы») чыгып китә торган урамы очында салынган (Мөслим районы белән чиктә). Тәбәнәк кенә манарасы өй түбәсендә урнашкан. Мәчет 30лап кешене сыйдыра. Бинага газ кергән булган, хәзер өзелгән, утын ягып җылытыла. Электр кергән. Су кермәгән.

# Алга мәчете (Сарман районы)
## Имам

Ачылганнан алып (2004) имамлык вазыйфасын Фәйзрахман хәзрәт Абдуллин алып бара.
# Братьякасы

Братьякасы (чуаш. Пратьякас Енĕш, рус. Братьякасы ) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429313. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216884002. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700001700.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.

# Братьякасы
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 208 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
# Ле-Буа-Робер

Ле-Буа-Робер (фр. Le Bois-Robert) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Резеда Сабитовская

Резеда Сабитовская (Резеда Газиз кызы Сабитовская) – музыкант, югары дәрәҗәле педагог. Ильяс Әүхәдиев исемендәге Казан музыка училищесы (көллият) директоры (1989-2009), бүлек мөдире. РФ (2003) Һәм ТР атказанган мәдәният хезмәткәре. РФ мәгариф әйдәүчесе (2003). Ел хатын-кызы (2005).

# Резеда Сабитовская
## Тәрҗемәи хәле

1946 елның 6 сентябрендә Казанда музыкаль гаиләдә туа: апасы — фортепианода, абыйсы — эскрипкәдә уйныйлар. Биш яшендә ата-аналары кызын Казанның ул елларда Петр Чайковский исемен йөрткән Беренче балалар музыка мәктәбенә бирәләр. 1960 елда Казан консерваториясе каршындагы сәләтле балалар өчен махсус урта музыка мәктәбе ачылу белән, шунда күчерелә һәм аны 1964 елда тәмамлый. Казан дәүләт консерваториясен 1969 елда тәмамлый. Төрле елларда А.В. Чернышёва, В.Н. Фрейман, Э.А. Монасзон классларында махсус фортепиано буенча укый.
Резеда Сабитовская җитәкчелек иткән елларда Казан музыка көллиятенең өстәмә икенче бинасы төзелә.

# Резеда Сабитовская
## Хезмәт баскычлары

* 1969-1970 Түбән Кама музыка училищесындә укытучы.
* 1964-1969 Казан махсус урта музыка мәктәбендә концертмейстер, 1986-1988 директор урынбасары.
* 1970-1979, 1981-1986 Ильяс Әүхәдиев исемендәге Казан музыка училищесы (көллият) укытучысы, 1989-2009 директор, 2009 елдан көллиятнең сәнгать җитәкчесе, фортепиано бүлеге мөдире.
* 1978-1981 Казан дәүләт консерваториясендә укытучы.
* Г. Камал исемендәге Татар драма театрында концертмейстер.
* Г.Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясендә концертмейстер.

# Резеда Сабитовская
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* РФ атказанган мәдәният хезмәткәре (2003).
* ТР атказанган мәдәният хезмәткәре.
* РФ мәгариф әйдәүчесе (2003).
* Ел хатын-кызы (2005).
* «Казанның меңьеллыгы хөрмәтенә» медале.
* «Хезмәт ветераны» медале.
* ТР президентының Рәхмәт хаты.
* РФ театр әһелләре берлеге әгъзасы.
# Когаркино

Когаркино (таулы чирм. Копонал, рус. Когаркино) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.

# Когаркино
## Сәгать поясы

Когаркино Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Когаркино
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%), урыслар (0%).
# Ле Корнере (Ровиго)

Ле Корнере — Италиянең Венеция төбәге Фрассинелле-Полезине өязендә урнашкан торак пункт.

# Ле Корнере (Ровиго)
## Географиясе

Ле Корнере Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Ле Корнере (Ровиго)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Чырыш-Сырма

Чырыш-Сырма (чуаш. Чӑрӑшҫырма, рус. Чирш-Сирма) — Чуашстанның Ормар районында урнашкан авыл.

# Чырыш-Сырма
## Климат

Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.

# Чырыш-Сырма
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 88 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (94%) алып тора.
# Селена Гомес

Селе́на Мари́ Ти́фи-Го́мес (ингл. Selena Marie Teefey-Gomez; 1992 елның 22 июлендә, АКШ'ның Техас штатындагы Гранд-Прейри шәһәрендә туа) — Америка актрисасы, комик, җырчы, җырлар авторы һәм ЮНИСЕФның ирекле илчесе булып тора. «Вэйверли Плэйс тылсымчылары» (2007) телесериалында катнашуы белән таныла һәм «Эмми» бүләгенә ия була.

# Селена Гомес
## Биографиясе

Селена Мари Гомес 1992 елның 22 июлендә, АКШ'ның Техас штатындагы Гранд-Прейри шәһәрендәге Мэнди Корнетт һәм Рикардо Гомес гаиләсендә туа. Селенаның әтисе — латин-америкалы, ә әнисе итальян-инглиз чыгышлы. Гомес үз исемен ул чордагы танылган җырчы - Селена хөрмәтенә ала. Аңа 5 яшь булганда, аның әтисе белән әнисе аерылыша. Әнисе, театр актрисасы, үзенең кызын бер ялгызы гына тәрбияле һәм үзенең актер эшчәнлеге белән кызына да бу юлны сайларга ярдәм итә. 2006 елда Мэнди Брайан Тифига кияүгә чыга, шуннан соң Селена икеле фамилия йөртә башлый — Тифи-Гомес.

# Селена Гомес
## Карьерасы

Гомес берничә танылган фильмнарда һәм телесериалларда катнаша:
* «Вэйверли Плэйс тылсымчылары»
* «Көлсу турында тагын бер хикәя»,
* «Принцессаларны саклау программасы»,
* «Ханна Монтана»,
* «Шпион балалар 3: Уен тәмам».
Ә 2009 елда исә, Вэйверли Плэйс тылсымчылары» телесериалыннан чыгып, тулыметражлы «Вэйверли Плэйс тылсымчылары кинода» исемле фильм дөнья күрә.
2008 елда Селена Гомес Hollywood Records студиясе белән шартнамә төзи, шуның нигезендә ул «Феялар» мультфильмына, «Көлсу турында тагын бер хикәя» фильмына, «Принцессаларны саклау программасы» һәм «Вэйверли Плэйс тылсымчылары» сериалына үз җырларын кертә. Үзенең төркеме «Selena Gomez & the Scene» берлектә ул «Kiss & Tell» дебютлы әлбүмен төзи. Әлбум 2009 елның сентябрь аненда АКШ'та чыга.
2010 елда Селена төп рольләрне «Рамона һәм Бизус» һәм «Монте-Карло» фильмынарында уйный.
2010 елда Селена шулай ук Люк Бессонның «Артур һәм ике дөнья сугышы» фильмында төп рольне башкарган Принцесса Селенияны тавышландыра.
Йолдыз буларак «Саннига шанс бирегез» сериалының 1-нче сезонның 13-нче сериясенә чакырыла.

# Селена Гомес
## Фильмографиясе

* Шпион балалар 3: Уен тәмам (2003 2004)
* Hannah Montana (2006 2008)
* The Crazy Ten Minute Sale (2007)
* Another Cinderella Story (2008)
* Arthur and the Revenge of Maltazard (2009)
* Princess Protection Program (2009)
* Вейверли Плейс тылсымчылары кинада (2009)
* Ramona and Beezus (2010)
* Монте-Карло (2011)
* The Muppets (2011 2012)
* Aftershock (2012 2013)
* Spring Breakers (2013)
* Getaway (2013)
* The Wizards Return: Alex vs. Alex (2013)
* Behaving Badly (2014)
* Rudderless (2014)
* Lennon or McCartney (2014)
* Unity (2015)
* The Big Short (2015 2016)
* The Fundamentals of Caring (2016)
* Neighbors 2 (2016)
* In Dubious Battle (2016)
* The Dead Don't Die (2019)
* A Rainy Day in New York (2019)
* Dolittle (2020)
* Selena Gomez: My Mind & Me (2022)
* Emilia Pérez (2024 2025)

# Селена Гомес
## Дискографиясе

| Исеме | Чыгу көне | US ᴮⁱˡˡᵇᵒᵃʳᵈ²⁰⁰ |
| Kiss & Tell | 2009 елның 29 сентябре | 4 |
| A Year Without Rain | 2010 елның 21 сентябре |
| When the Sun Goes Down | 2011 елның 28 июне |
# Реболейра

Реболейра — Португалиянең Лиссабон округына керә торган фрегезия. Амадора муниципалитетына карый.

# Реболейра
## Географиясе

Мәйданы — .
# COL8A2

COL8A2 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ласер (Атлантик Пиренейлар)

Ласер — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# Мордвинка

Мордвинка (рус. Мордвинка) — Самар өлкәсенең Елхау районында урнашкан авыл.

# Мордвинка
## Сәгать поясы

Мордвинка Самар вакыты (Samara Time Zone, SAMT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +4:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +1 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+1 итеп күрсәтелә.

# Мордвинка
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).