yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Изолета (Савона)

Изолета — Италиянең Лигурия төбәге Муриальдо өязендә урнашкан торак пункт.

# Изолета (Савона)
## Географиясе

Изолета Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Изолета (Савона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Фиданбашы (Шалпазары)

Фиданбашы (төр. Fidanbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Шалпазары илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# 692 (сан)

692 (алты йөз туксан ике) - 691 белән 693 арасындагы натураль сан.

# 692 (сан)
## Математикада

* 692 — өч урынлы җөп сан.
* 692 санның цифрлар суммасы — 17.
* 692 санның цифрлар тапкырчыгышы — 108.
* 692 санның квадраты — 478864.

# 692 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 692 ел
* 692 ел (б. э. к.)
* Юникодта 02B4₁₆ — «ʴ» символның коды.
# Айрат Зарипов (1962)

Айрат Зарипов (1962) :
* Айрат Ринат улы Зарипов
* Айрат Янчура улы Зарипов
# Түгәрәк уен (журнал)

«Түгәрәк уен» — Казанда татар телендә нәшер ителүче, татар халык иҗатын яктыртучы мәгълүмати-популяр журнал (әлманах). Өч айга бер, 64 битле булып чыга. 2012 елдан журналга Россиянең барлык төбәкләрендә дә язылырга мөмкин. Баш мөхәррир — Илсөяр Иксанова.

# Түгәрәк уен (журнал)
## Тарих

* Журнал 2011 елда Казанда Татар фольклоры үзәгендә (2011 елдан Республика традицион мәдәниятне үстерү үзәге) хезмәт куючы фольклорчы галимнәрнең үз матбагаларын булдыру тырышлыгы нәтиҗәсендә барлыкка килә.
* Бөтенроссия «Түгәрәк уен» татар фольклор фестивальләре уздыру (2008 елда Сембер өлкәсе Иске Кулаткы районында, 2009 елда Төмәндә, 2010 елда Екатиринбурда, 2011 елда Пермьдә) әлманах тууга этәргеч бирә.

# Түгәрәк уен (журнал)
## Басманың максаты

* Татар халкының гасырлар дәвамында фондларда, архивларда тупланып килгән фольклор мирасын дөньяга чыгару, энҗе бөртекләрен табу, барлау.
* Онытылып барган уен, йола-бәйрәмнәребезне чыганаклардан күтәреп, хәтердә торгызып, тормышыбызга кире кайтару.
* Яшь буынны милли традицияләргә якынайту.
* Мәгариф һәм мәдәният хезмәткәрләре өчен ярдәмлек булу.
* Һәр санда татар классик язучыларының (Каюм Насыйри, Габдулла Тукай һ.б.) милли яшәяшебезне, рухи кыйммәтләребезне чагылдырган әсәренә мөрәҗәгать итү.

# Түгәрәк уен (журнал)
## Фикер

* Фольклор — бик тә нәзберек, уалырга гына торган материя. Бер буында популяр булган җыр яисә әкиятләрнең икенче буын өчен инде кызыгы булмаска, алар урынына сәяси, социаль, икътисади факторларга бәйле рәвештә, бөтенләй башка кыйммәтләр, традицияләр килергә мөмкин. Фольклор — заманнның тере сулышы ул. Әлеге мирасны саклауның зарурияте нәкъ менә шунда.Искәндәр Гыйләҗев, тарих фәннәре докторы, профессор

# Түгәрәк уен (журнал)
## Иҗат төркеме

* Гөлсинә Хәмидуллина
* Алсу Тимергалина
* Лилия Сәлимуллина
* Мөнирә Кузиева

# Түгәрәк уен (журнал)
## Редколлегия

| Марсель Әхмәтҗанов Марсель Бакиров Зилә Вәлиева Разил Вәлиев И.З. Гайсин (Мари Ил) В.А. Деникаева (Сембер) Дания Заһидуллина | Э.Р. Каюмова А.Х. Локманов (Башкортстан) Айрат Сибагатуллин В.С. Ташкалова (Төмән) М.Р. Тукаев Р.Г. Шәрәфиева Фәрит Юсупов |

# Түгәрәк уен (журнал)
## Сәхифәләре

| Казынган казна табар | Каләм изгегә тартыр |
| Уенда җиңгән-җыенда җиңгән | Юбилейлар |
| Фидакарьләр | Фольклор туган җирдә |
| Риваятьләр | Язма мирасыбыз хәзинәләреннән |
| Ышанулар | Һөнәрле үлмәс, һөнәрсез көн күрмәс |
| Үлгәннәрнең каберен бел | Фольклор коллективларына ярдәмгә |
| Без, без, без идек (Балалар сәхифәсе) | Изге урыннарыбыз |
| Татар дәстарханы | |

# Түгәрәк уен (журнал)
## Кызыклы факт

«Түгәрәк уен» басмасына язылучы абүнәчеләр саны буенча биш ел (2011-2016) дәвамында Саба районы (мәдәният бүлеге җитәкчесе Рөстәм Заһидуллин) беренчелекне бирми.
# (7100) Мартин Лютер

(7100) Мартин Лютер (лат. Martin Luther) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7100) Мартин Лютер
## Тарихы

1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1360 T-2» саналган.
# (9567) Сургут

(9567) Сургут (лат. Surgut) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9567) Сургут
## Тарихы

1987 елның 22 октябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 US4» саналган.
# Уткантешвар Гыйбадәтханәсе

Уткантешвар Махадев Һиндстанда, Гуджаратта, Кхеда даирәсендә Шива Гыйбадәтханәсе. Аңа 2000 ел дип фараз ителә һәм ул Ватрак елгасы ярында урнашкан.
# Шорт (Оклахома)

Шорт — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Шорт (Оклахома)
## Географиясе

Шорт халык санын алу урыны мәйданы — 28,307979 км², 28,307993 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 229 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Фифт-Ворд (Луизиана)

һәм
Фифт-Ворд — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Фифт-Ворд (Луизиана)
## Географиясе

Фифт-Ворд халык санын алу урыны мәйданы — 13,470853 км², 13,470852 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 72 Фут биеклектә урнашкан.
# (5650) Мотихито-о

(5650) Мотихито-о (лат. Mochihito-o) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5650) Мотихито-о
## Тарихы

1990 елның 10 декабрендә A. Натори, Т. Урата тарафыннан Якиимо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 XK» саналган.
# (14893) 1992 DN6

(14893) 1992 DN6 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14893) 1992 DN6
## Тарихы

1992 елның 29 февралендә UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 DN6» саналган.
# Борго Фортура (Рагуза)

Борго Фортура — Италиянең Сицилия төбәге Виттория өязендә урнашкан торак пункт.

# Борго Фортура (Рагуза)
## Географиясе

Борго Фортура Сицилия утравында, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Борго Фортура (Рагуза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Позо Бланко, Ранчо (Эль Льяно)

Позо Бланко, Ранчо — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Эль-Льяно муниципалитеты составына керә.

# Позо Бланко, Ранчо (Эль Льяно)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Позо Бланко, Ранчо (Эль Льяно)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Катыр-Игль

Катыр-Игль — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.

# Катыр-Игль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010800112115200030911
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115203091
* Бассейн коды — 13.01.08.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Винець (Острудский повяты)

Винець — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Миломлын гминасында урнашкан авыл.

# Винець (Острудский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Молотниково

Молотниково (рус. Молотниково) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.

# Молотниково
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Молотниково
## Сәгать поясы

Молотниково Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Молотниково
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (2%), руслар (97%).
# Девола (Огайо)

Девола — Америка Кушма Штатларының Огайо штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Девола (Огайо)
## Географиясе

Девола халык санын алу урыны мәйданы — 13,901425 км², 13,901423 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 208 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 5727

NGC 5727 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5727
## Тарихы

Әлеге галактика 1882 елда Франция астрономы Edouard Stephan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# БДБ илләре уеннары 2023

БДБ илләренең II уеннары — 2023 елның 3 августыннан 15 августына кадәр Минскта (Беларусь Республикасы) узачак халыкара спорт ярышлары.
# Сәлимгәрәев

Сәлимгәрәев — фамилия.
* Айдар Сәлимгәрәев (1971), Татмедиа җитәкчесе (2019 елдан).
* Габдрахман Сәлимгәрәев, «Хакыйкать» гәҗите мөхәррире (Омск).
* Рафаэль Сәлимгәрәев (1948), рәссам, БР атказанган рәссамы(Уфа).
* Рөстәм Сәлимгәрәев (1985), рәссам-муралист.
# Барацин

Барацин (белар. Барацін) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Карэлицкий районында урнашкан авыл.

# Барацин
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Ауцате (Новара)

Ауцате — Италиянең Пьемонт төбәге Гоццано өязендә урнашкан торак пункт.

# Ауцате (Новара)
## Географиясе

Ауцате Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Ауцате (Новара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вестмонт (Пенсильвания)

һәм
Вестмонт — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Вестмонт (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1788 елда нигезләнгән.

# Вестмонт (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,35 квадрат миль, 6,080262 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1750 Фут биеклектә урнашкан.
# Видзейки

Видзейки (белар. Відзейкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.

# Видзейки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Нью-Лондон (Висконсин)

Нью-Лондон — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан шәһәр.

# Нью-Лондон (Висконсин)
## Тарихы

Нью-Лондон шәһәре 1851 елда нигезләнгән.

# Нью-Лондон (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 14,971037 км², 14,954886 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 234 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Земмеринг (Австрия)

Земмеринг — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Нойнкирхен округы составына керә.

# Земмеринг (Австрия)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 985 метр биеклектә урнашкан. Брайтенштайн (Түбән Австрия), Шпиталь-ам-Земмеринг һәм Шотвин коммуналары белән чиктәш.
# Дуглас (Джорджия)

Дуглас — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.

# Дуглас (Джорджия)
## Тарихы

Дуглас шәһәре елда нигезләнгән.

# Дуглас (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 36 200 000 квадрат метр, 36,155802 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 77 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 1184

NGC 1184 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1184
## Тарихы

Әлеге галактика 1787 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Атюрьево районы

Атюрьево районы (рус. Атюрьевский район) — Мордовия составына керүче муниципаль район.
Административ үзәге — Атюрьево.

# Атюрьево районы
## География
### Чиктәшлек

| Як | Район |

# Атюрьево районы
## Тарих

Район 1937 елда оештырыла.

# Атюрьево районы
## Административ бүленеш

* Атюрьево авыл җирлеге
* Зур Шустуй авыл җирлеге
* Кишалы авыл җирлеге
* Курташки авыл җирлеге
* Мордовская Козловка авыл җирлеге
* Новочадово авыл җирлеге
* Перевесье авыл җирлеге
* Стрельниково авыл җирлеге
# (5277) Брисбейн

(5277) Брисбейн (лат. Brisbane) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5277) Брисбейн
## Тарихы

1988 елның 22 февралендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 DO» саналган.
# Беюц

Беюц — Румыниянең Марамуреш жудецында урнашкан авыл. Беюц (коммуна) һәм Марамуреш коммунасына карый.

# Беюц
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Шампинье

Шампинье (фр. Champigné) — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Баннан

Баннан (фр. Bannans) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# Буршево

һәм
Буршево — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Сорквиты гминасында урнашкан авыл.

# Буршево
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мирашевац

Мирашевац (серб. Мирашевац) — Сербиянең Шумади округы Рача җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Мирашевац
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 213 метр биеклектә урнашкан.

# Мирашевац
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# LRTOMT

LRTOMT (ингл. Leucine rich transmembrane and O-methyltransferase domain containing һәм Leucine-rich repeat-containing protein 51) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Петрашы (Дзятлавский районы)

Петрашы (белар. Петрашы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.

# Петрашы (Дзятлавский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Пазкверо (Кунео)

Пазкверо — Италиянең Пьемонт төбәге Рокка-де'-Бальди өязендә урнашкан торак пункт.

# Пазкверо (Кунео)
## Географиясе

Пазкверо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Пазкверо (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Җылысыешлык

Җылысыешлык - термодинамик система температурасы Т үзгәргәндә чыгарылган яки йотылган җылылык микъдары $\delta Q$ ул, кечкенә үзгәреш өчен дифференциаль тигезләмә:
    $C={\delta Q \over \mathrm {d} T}.$
Җылысыешлык - җисем 1 кельвинга суыну яки җылыту процессында чыгарылган яки йотылган җылылык булып тора.
Җылысыешлык процесс юлына бәйле, мәсәлән: даими күләмдә яки даими басымда җылысыешлык төрле була, шуңа күрә ул халәтнең дифференциалы булмый, ә процесс функциясе булып тора.

# Җылысыешлык
## Чагыштырма җылысыешлык

Массалы җисемгә күбрәк җылылык кирәк, шуңа күрә чагыштырма җылысыешлык кулланыла:
    $c={C \over m}$

# Җылысыешлык
## Моляр җылысыешлык

    $C_{\mu }={C \over \nu },$
биредә $\nu ={m \over \mu }$ — җисемдә матдә микъдары; $m$ — масса; $\mu$ — моляр масса.
Чагыштырма һәм моляр җылысыешлык болай бәйләнгән: $C_{\mu }=c\mu$
* Күләмдәге җылысыешллык:
    $C'={C \over V}.$

# Җылысыешлык
## Идеаль газ җылысыешлыгы

Тәэсир итешми торган кисәкчекләр системасы (идеаль газ) җылысыешлыгы кисәкчекләр ирек дәрәҗәләре саны белән билгеләнә.
Даими күләмдә моляр җылысыешлык:
    $C_{V}={dU \over dT}={\frac {i}{2}}R,$
биредә $R$ ≈ 8,31 Дж/(моль·К) — универсаль газ даимие, $i$ — ирек дәрәҗәләре саны
Майер нисбәте буенча даими басымда моляр җылысыешлык $C_{V}$ белән болай бәйләнгән:
    $C_{P}=C_{V}+R={{i+2} \over 2}R.$

# Җылысыешлык
## Кристалл җылысыешлыгы

* Дебай җылысыешлык квант теориясе тәҗрибәләргә иң төгәл туры килә һәм күренешләрне дөрес тасвирлый.
* Дюлонг-Пти һәм Җоуль-Копп кануннары классик физика нигезендә чыгарылган һәм нибары 15-20 °C диапазонында кулланылып була.
* Эйнштейн җылысыешлык квант теориясе тәҗрибәләргә төгәл туры килми, чөнки Эйнштейн тик тирбәнешләр тигез ешлыкларын караган, бу дөрес булмаган караш.
Иң төгәл Дебай теориясе буенча кристаллның моляр җылысыешлыгы болай исәпләнә:
    $C={\frac {dU_{M}}{dT}}=3R\left[12{\left({\frac {T}{\Theta }}\right)}^{3}\int _{0}^{\Theta /T}{\frac {X^{3}}{e^{X}-1}}dX-{\frac {3\Theta /T}{e^{\Theta /T}-1}}\right].$
* $T\to \infty$ очракта җылысыешлык $C\to 3R$,
* $T\to 0$ очракта җылысыешлык $C\to {\frac {12R\cdot \pi ^{4}}{5\cdot \Theta ^{3}}}\cdot T^{3}\sim T^{3}$.
Нәкъ бу бәйләнеш тәҗрибәгә туры килә.
# (8155) Battaglini

(8155) Battaglini (лат. Battaglini) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8155) Battaglini
## Тарихы

1988 елның 17 августында галимнәр тарафыннан Сан-Витторе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 QA» саналган.
# Каварыки

Каварыки (белар. Каварыкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.

# Каварыки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# (20155) Utewindolf

(20155) Utewindolf — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20155) Utewindolf
## Тарихы

1996 елның 13 октябрендә Пауль Комба тарафыннан Прескотт обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 TS11» саналган.
# Добрева-Череша

Добрева-Череша — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. Рудозем җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Добрева-Череша
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 833 метр биеклектә урнашкан.
# Алёхино (Киров өлкәсе)

Алехино (рус. Алехино) — Киров өлкәсенең Пижанка районында урнашкан авыл.

# Алёхино (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Алёхино (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Алёхино (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Алёхино (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (58%), руслар (42%).
# Кесак-ле-Винь

Кесак-ле-Винь (фр. Queyssac-les-Vignes) — Франциянең Коррез департаментына караган коммуна, Аржанта кантонына карый.

# Кесак-ле-Винь
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4.42 км².
# Яңаталап (Эле районы)

Яңаталап (каз. Жаңаталап) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Яңаталап (Эле районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Портис (Канзас)

Портис — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.

# Портис (Канзас)
## Тарихы

Портис шәһәре елда нигезләнгән.

# Портис (Канзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,643567 км², 0,645867 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 470 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Де Газпери (Тревизо)

Де Газпери — Италиянең Венеция төбәге Лория өязендә урнашкан торак пункт.

# Де Газпери (Тревизо)
## Географиясе

Де Газпери Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Де Газпери (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Салар (Боябат)

Салар (төр. Salar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Боябат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (6789) Milkey

(6789) Milkey (лат. Milkey) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6789) Milkey
## Тарихы

1991 елның 4 сентябрендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RM6» саналган.
# Селва (Кьети)

Селва — Италиянең Абруцци төбәге Алтино өязендә урнашкан торак пункт.

# Селва (Кьети)
## Географиясе

Селва Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Селва (Кьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бейконагы (Узункөпрү)

Бейконагы (төр. Beykonağı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Эдирне иле Узункөпрү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Ашагы Ысырганлы (Алачам)

Ашагы Ысырганлы (төр. Aşağı Isırganlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Алачам илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Кантагальо

Кантагальо (исп. Cantagallo) — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кантагальо
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 7,51 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 932 метр биеклектә урнашкан.
# Пурси

Пурси (фр. Pourcy) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Щепково-Геварти

Щепково-Геварти — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Яново гминасында урнашкан авыл.

# Щепково-Геварти
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Прадовера (Пяченца)

Прадовера — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Фарини өязендә урнашкан торак пункт.

# Прадовера (Пяченца)
## Географиясе

Прадовера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Прадовера (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (5933) Kemurdzhian

(5933) Kemurdzhian (лат. Kemurdzhian) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5933) Kemurdzhian
## Тарихы

1976 елның 26 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1976 QN» саналган.
# Пеннотье

Пеннотье (фр. Pennautier) — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
# Еникөй (Батталгази)

Еникөй (төр. Yeniköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (4946) Аскалаф

(4946) Аскалаф (лат. Askalaphus) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4946) Аскалаф
## Тарихы

1988 елның 21 гыйнварында Кэролин Шумейкер, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 BW1» саналган.