yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Майцборн

Майцборн — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Майцборн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,15 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 387 метр биеклектә урнашкан.
# Бүрнүк (Болу)

Бүрнүк (төр. Bürnük) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Болу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Хоэнфельден

Хоэнфельден (алман. Hohenfelden) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Хоэнфельден
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,45 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 328 метр биеклектә урнашкан.
# Юлау (Мокша кушылдыгы)

Юлау — Мокша елгасы кушылдыгы. Пенза өлкәсенең Мокшан районы, Мордва Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың башы Инсар районында, Мокша елгасының уң ярына тамагыннан 604 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 36 км.

# Юлау (Мокша кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ока су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мокша елгасы башыннан Темников каласы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Мокша, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010200112110000026790
* Гидрологик өйрәнү (ҺӨ) буенча коды — 110002679
* Бассейн коды — 09.01.02.001
* ҺӨ буенча саны — 10
* ҺӨ буенча чыгарылышы — 0
# Виховска Лгота

Виховска Лгота (чех. Víchovská Lhota) — Чехиянең Либерец крае Вихова над Йизероу районында урнашкан авыл.

# Виховска Лгота
## Географиясе

Мәйданы — 2,496 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Виховска Лгота
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Виховска Лгота
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Виховска Лгота
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 336 |
| 1880 | 325 |
| 1890 | 309 |
| 1900 | 268 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 246 |
| 1921 | 256 |
| 1930 | 226 |
| 1950 | 170 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 150 |
| 1970 | 119 |
| 1980 | 101 |
| 1991 | 88 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 84 |
| 2011 | 82 |
| 2021 | 74 |
# Нарат (Калтасы районы)

Нарат — Башкортстанның Калтасы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452865, ГАТОБК коды — 80233805006.
# (11484) Доде

(11484) Доде — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11484) Доде
## Тарихы

1988 елның 17 февралендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 DF2» саналган.
# Люри-сюр-Арнон (кантон)

Люри-сюр-Арнон — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Микулинка

Микулинка (белар. Мікулінка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Круглянский районында урнашкан авыл.

# Микулинка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# 716 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 716 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр — X гасыр :
Хронологик таблица :
716 (җиде йөз уналтынчы) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча чәршәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 716 елы, I меңьеллыкның 716 елы, VIII гасырның 16 елы, VIII гасырның 2 унъеллыгының 6 елы, 710 елларның 7 елы. 716 елдан бирле 1308 ел үтте.

# 716 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:716 елда туганнар

# 716 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:716 елда вафатлар
# Генешть (Галац)

Генешть — Румыниянең Галац жудецында урнашкан авыл. Кавадинешть (коммуна) коммунасына карый.

# Генешть (Галац)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 70 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Юрий Медведев (1939)

Юри Медведев (Юри Александр улы Медведев, 6 гыйнвар 1939(1939-01-06), Уфа, РСФСР, СССР — 25 июль 2024(2024-07-25) (85 яшь), ) — СССР һәм РФ мигъмары, рәссам, язучы, СССР мигъмарлар берлеге әгъзасы (1965).
# Хошув (Бещадский повяты)

Хошув — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Устшики-Дольне гминасында урнашкан авыл.

# Хошув (Бещадский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Рокка (ай кратеры)

Рокка (лат. Rocca) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 84 км булган кратер.

# Рокка (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Джованни Антонио Рокка (1607—1656) хөрмәтенә бирелә.

# Рокка (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Русачки (Шчучынский районы)

Русачки (белар. Русачкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.

# Русачки (Шчучынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Старий Вилезин

Старий Вилезин — Польшаның Лодзь воеводалыгы Ковесы гминаcында урнашкан авыл.

# Старий Вилезин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мостафа (Авыргазы районы)

Мостафа — Башкортстанның Авыргазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453483, ГАТОБК коды — 80205804004.

# Мостафа (Авыргазы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 432 кешенең яшәве мәгълүм.
# Любувець

Любувець — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Скемпе гминаcында урнашкан авыл.

# Любувець
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# HD6322

HD6322 — Кит йолдызлыгында урнашкан B9V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,23 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Валате (Бреша)

Валате — Италиянең Ломбардия төбәге Веролануова өязендә урнашкан торак пункт.

# Валате (Бреша)
## Географиясе

Валате Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Валате (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Паломбо (Фрозиноне)

Паломбо — Италиянең Лацио төбәге Вилла-Латина өязендә урнашкан торак пункт.

# Паломбо (Фрозиноне)
## Географиясе

Паломбо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Паломбо (Фрозиноне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Яңа Кундрау

Яңа Кундрау (Тулугановка) — Әстерхан өлкәсенең Володарск районында урнашкан авыл.

# Яңа Кундрау
## Сәгать поясы

Яңа Кундрау Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Яңа Кундрау
## Халык

Милләтләр (2010): татарлар — 37,4%, казакълар — 55,6%, нугайлар — 3,8%.
# Зур Ярней

Зур Ярней (Двойниковая, Двойник) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Баренцев диңгезе урнашкан. Елга озынлыгы 65 км.

# Зур Ярней
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03040000112103000052376
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103005237
* Бассейн коды — 03.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Бродерсторф

Бродерсторф — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Бродерсторф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 34,07 км², 34,23 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 40 метр биеклектә урнашкан.
# Сүлеймание (Һалылые)

Сүлеймание (төр. Süleymaniye) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалылые илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Иске Бура

Иске Бура — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452947, ГАТОБК коды — 80237825006.
# Коэнтрал

Коэнтрал — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. Castanheira de Pera e Coentral муниципалитетына карый.

# Коэнтрал
## Географиясе

Мәйданы — .
# Жебице

Жебице (чех. Žebice) — Чехиянең Урта Чехия крае Бореч (Млада Болеслав) районында урнашкан авыл.

# Жебице
## Географиясе

Мәйданы — 2,247 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Жебице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Жебице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Жебице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 0 |
| 1880 | 0 |
| 1890 | 0 |
| 1900 | 30 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 47 |
| 1921 | 0 |
| 1930 | 37 |
| 1950 | 0 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 163 |
| 1970 | 142 |
| 1980 | 139 |
| 1991 | 139 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 209 |
| 2011 | 158 |
| 2021 | 134 |
# Юмруташ (Першембе)

Юмруташ (төр. Yumrutaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Першембе илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Тлалкозотитлан (Копалильо)

Тлалкозотитлан — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Копалильо муниципалитеты составына керә.

# Тлалкозотитлан (Копалильо)
## Географиясе

Тлалкозотитлан Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Тлалкозотитлан (Копалильо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Тлалкозотитлан (Копалильо)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Эль План, Кантаранас (Асьентос)

Эль План, Кантаранас — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Асьентос муниципалитеты составына керә.

# Эль План, Кантаранас (Асьентос)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль План, Кантаранас (Асьентос)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Итаруман

Итаруман — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.

# Итаруман
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 3433,619 км².
# Лусена (Параиба)

Лусена — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.

# Лусена (Параиба)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 89,202 км².
# Небиһоҗа (Измит)

Небиһоҗа (төр. Nebihoca) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Измит илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Стоктон (Нью-Йорк)

Стоктон — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Стоктон (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Стоктон (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 47,65 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 394 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Нулин районы

Нулин районы (рус. Нолинский район) — Киров өлкәсендә урнашкан административ берәмлек.
Административ үзәге — Нулин шәһәре.

# Нулин районы
## География
### Чиктәшлек

| Як | Район |
| Көнчыгыш | Нема районы |
| Төньяк | Суна районы |
| Төньяк-көнбатыш | Верхошижемье районы |
| Көнбатыш | Советск районы |
| Көньяк-көнбатыш | Лебяжье районы |
| Көньяк | Өрҗем районы |

# Нулин районы
## Тарих

Моны да карагыз: Нулин өязе, Нулин округы
Район 1929 елда барлыкка килгән. 1940—1962 елларда Молотов районы исемен йөрткән.

# Нулин районы
## Халык

Милли состав (2002): руслар – 96,6%.

# Нулин районы
## Административ бүленеш

* Нулин шәһәр җирлеге
* Аркүл шәһәр җирлеге
* Красный Яр авыл җирлеге
* Кырчаны авыл җирлеге
* Лудяна авыл җирлеге
* Медведок авыл җирлеге
* Перевоз авыл җирлеге
* Рябиновщина авыл җирлеге
* Татаурово авыл җирлеге
* Швариха авыл җирлеге
# Накхер

Накхер — Россия территориясеннән ага торган елга. Дагстан Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Хала-Горк елгасының сул ярыннан 21 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Накхер
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Каспий диңгезе елгаларының су бассейны, Сулак елгасының су бассейны чигеннән Самур елгасының су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 07030000312109300001723
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 109300172
* Бассейн коды — 07.03.00.003
* ГӨ буенча саны — 09
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Карабаштау (Алматы өлкәсе)

Карабаштау (каз. Қарабастау) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Карабаштау (Алматы өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Ранчо Сан Хосе (Агваскальентес)

Ранчо Сан Хосе — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Агуаскальентес муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Сан Хосе (Агваскальентес)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо Сан Хосе (Агваскальентес)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Ягмурҗа (Гиресун)

Ягмурҗа (төр. Yağmurca) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Гиресун илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Понтичино (Болцано)

Понтичино — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Сарентино өязендә урнашкан торак пункт.

# Понтичино (Болцано)
## Географиясе

Понтичино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Понтичино (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сөембикә манарасы

Сөембикә манарасы (tat.lat. Söyembikä manarası(үле сылтама), Хан мәчете) — Казан Кирмәне җирлегендә урнашкан манара. Элек татарларда Хан мәчете буларак аталды, ләкин соңарак русларда йөргән Башня Сююмбике исеме белән атала башлады. Татар ханлыгы чорыннан сакланып калган бердәнбер бина.

# Сөембикә манарасы
## Тарих

Сөембикә манарарасының килеп чыгу тарихы әлегә көнгә кадәр төгәл билгеле түгел. Кайбер тарихчылар фикерләре буенча Сөембикә манарасы Мөхәммәт-Әмин хан вакытында төзелгән. 1495 елда Мөхәммәт-Әмин Казан тәхетеннән бәреп төшерелгәннән соң, Мәскәүгә качарга мәҗбүр булган, хәттә Мәскәү кенәзлеге Ливониягә каршы сугышында рус гаскәре башлыгы итеп билгеләнгән булган. Мәскәү Кирмәненең Боровицкий манарасы (рус) төзегән вакытында Мөхәммәт-Әмин Мәскәүдә яшәгән һәм Италия архитекторлары (Пьетро Антонио Солари (рус)) белән танышып, дуслашып, соңрак аларны Казанга яңа манара төзер өчен чакырган. 1502 елда Мөхәммәт-Әмин янә Казан тәхетендә утырган һәм үз бөек манараны төзергә карар иткән. 1505 елда Мөхәммәт-Әмин Мәскәү кенәзлеге белән мөнәсәбәтләрен үзгәртә һәм бәйсез сәясәтен үткәрә башлаган. Нәкъ бу чорда яңа хәрби манара төзелә башлаган. Төзелеш вакыты: якынча 1507-1517 еллар.
Бер риваять буенча сәяси көрәш нәтиҗәсендә Мөхәммәт-Әмин ханлыкның күренекле эшлеклесе Кил Әхмәдне үлемгә хөкем иткән, Кил-Әхмәд үлеме алдында "беркайчан бу манара хан исемен йөртмәячәк" дип Мөхәммәт-Әминне каһәрләгән. Чыннан да каһәр сүзләре тормышка ашкан, Әмин манарасы дип аталмаган.
Башта яңа Манара — хәрби манара буларак төзелгән, ләкин Мөхәммәд-Әмин үз фикерен үзгәрткән, һәм бу корылма хан мәчет манарасына әверелгән, шуңа күрә башта (1517-1560 елларда) Хан мәчете дип йөртелгән. Сөембикә соңгы елларда манарада яшәгән өчен 1560-еллардан соң халык бу бинага Сөембикә Манарасы исемен биргән.
Сөембикә манарасы янында хан-төзүче Мөхәммәт-Әминнең кабере урнашкан, максус тактада бүтән Казан ханнары рәтендә аның исеме язылган.

# Сөембикә манарасы
## Сөембикә манарасы бүген

Сөембикә манарасы — Казанның танылган архитектура символы. Ул авышлы биналар санына керә, чөнки ул төньяк-көнчыгыш ягына 1,98 метрга ава. Якынча 1730 елларда манарага икебашлы бөркет урнаштырылды. 1980 елларда татар җәмагатьчелеге таләбе буенча манарада Ислам символы — ярым ай урнаштырылды.
Үзенең хәзерге вариантында манара 1690 еллардан соң төзелгән диеп санала. Ләкин, башка версияләргә күрә, манара Казан ханлыгы чорында төзелгән һәм шушы вакыттан калган бердәнбер тарихи бина.

# Сөембикә манарасы
## Кызыклы факт

2023 елның 16 октябрендә Россия Банкы 1000 сумлык банкнотаның яңа дизайнын игълан иткән, анда ярымае күренеп торган Сөембикә манарасы да булган. Купюрада ярымайлы Сөембикә манарасы янәшәсендә православие тәресе булмаган элеккеге чиркәү бинасы сурәтен урнаштыру Россия православие чиркәве (рус. РПЦ) вәкилләренең ризасызлыгын тудыра. Нәтиҗәдә, Үзәк Банк бу купюраны чыгаруны туктатып, аның дизайнын үзгәртергә вәгъдә итә.
# Былинския

Былинския (белар. Былінскія) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.

# Былинския
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Фордоаш (Луизиана)

Фордоаш — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Фордоаш (Луизиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Фордоаш (Луизиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,43 квадрат миль, 6,299277 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9 метр биеклектә урнашкан.
# Корнеевка (Төньяк Казакъстан өлкәсе)

Корнеевка (каз. Корнеевка) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Корнеевка (Төньяк Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Ториола (Пезаро һәм Урбино)

Ториола — Италиянең Марке төбәге Бельфорте-алл'Изауро өязендә урнашкан торак пункт.

# Ториола (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Ториола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ториола (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Люцин (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)

Люцин — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Пшелевице гминаcында урнашкан авыл.

# Люцин (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фрата (Тревизо)

һәм
Фрата — Италиянең Венеция төбәге Тарцо өязендә урнашкан торак пункт.

# Фрата (Тревизо)
## Географиясе

Фрата Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Фрата (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Субтитрлар

Cубтитрлар яки асъязулар — видеорәте белән бара торган текст, гадәттә экранның аскы өлешендәге язулар күренешенә ия. Асъязулар чит ил фильмнарын һ.б. телепродуктларны тәрҗемә итү өчен файдаланыла. Оригинал телдәге асъязулар ишетү сәләте яхшы булмаган кешеләргә кинофильм яисә телепрограмманың эчтәлегенә төшенергә булыша.
# Фабриконе (Алесандрия)

Фабриконе — Италиянең Пьемонт төбәге Серравалле-Скривия өязендә урнашкан торак пункт.

# Фабриконе (Алесандрия)
## Географиясе

Фабриконе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Фабриконе (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Омутная (Киров өлкәсе)

Омутная (рус. Омутная) — Киров өлкәсенең Мураши районында урнашкан авыл.

# Омутная (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Омутная (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Омутная (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Омутная (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Тицано (Терамо)

Тицано — Италиянең Абруцци төбәге Торричелла-Сикура өязендә урнашкан торак пункт.

# Тицано (Терамо)
## Географиясе

Тицано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Тицано (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Пекмезли (Акчакале)

Пекмезли (төр. Pekmezli) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Акчакале илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Айдемир (Мутки)

Айдемир (төр. Aydemir) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Мутки илчесенә караган бер авыл (төр. köy).