yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Флүрә Мәгафурова

Флүрә Мәгафурова (8 август 1952 ел) — галим-селекционер, авыл хуҗалыгы фәннәре кандидаты (2006).

# Флүрә Мәгафурова
## Биографиясе

Мәгафурова Флүрә Фаат кызы 1952 елның 8 августында БАССРның Гафури районы Бурлы авылында туган. Туган авылындагы урта мәктәпне тәмамлаганнан соң Башкорт дәүләт университетына укырга керә, 1975 елда тәмамлый.
1972-1976 елларда Әбҗәлил районының Баем урта мәктәбендә эшли.
1976 елда Башкортстан авыл хуҗалыгы гыйльми-тикшеренү институтында (НИИСХ) эшли. 1999 елда өлкән гыйльми хезмәткәр булып эшли, 2012 елдан лаборатория мөдире вазифаларын башкара.
2006 елда Башкорт дәүләт аграр университетында «авыл хуҗалыгы фәннәре кандидаты» гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый. Фәнни тикшеренүләре Башкортстанның Урал алды далаларында минераль ашламалар тәэсирендә карабодай һәм тары культураларын формалаштыруга багышланган.

# Флүрә Мәгафурова
## Гыйльми эшчәнлеге

Фәнни эшчәнлеге ярма культуралары селекциясенә багышланган. Мәгафурова тарафыннан карабодайның "Агидель", "Башкирская красностебельная", "Илишевская", "Инзерская", "Светлана", "Уфимская" сортлары чыгарыла, Башкортстанда ярма культураларын үстерү буенча тәкъдимнәр ясала.
Мәгафурова Флүрә Фаат кызы 20дән артык фәнни хезмәт һәм 8 уйлап табу авторы.
# Лутеель

Лутеель (фр. Loutehel) — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
# Сент-Ютен

Сент-Ютен (фр. Saint-Utin һәм фр. Lignoncourt) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Криштиору-де-Жос (коммуна)

Криштиору-де-Жос — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан коммуна.

# Криштиору-де-Жос (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 101,71 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Криштиору-де-Жос, Билк, Криштиору-де-Сус, Пояна (Криштиору-де-Жос, Бихор) һәм Селиште-де-Вашкеу авыллары урнашкан.
# Агачбүкү (Җиде)

Агачбүкү (төр. Ağaçbükü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Җиде илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Түбән Варта

Түбән Варта (рус. Нижневартовск) — Россиядә шәһәр, Хант-Манси — Югра автономияле округының халык саны буенча округының икенче шәһәр.
Халык саны — 251 860 кеше.

# Түбән Варта
## География

Шәһәр Көнбатыш Себердә, Об елгасы өстендә, Ханты-Мансийскидан 625 километр көнчыгыштарак урнаша. Нижневартовск I һәм Нижневартовск II тимер юл станцияләре урнашкан.

# Түбән Варта
## Тарих

Түбән Варта 1909 елда Нижневартовская пристане буларак нигезләнә.
1964 елда шәһәр тибындагы бистә статусын ала.
1966 елда Түбән Варта тирәсендә Самотлор газ чыганагы табыла һәм шул ук елда Түбән Варта комсомол төзелеше булып игълан ителә.
1971 елда Түбән Вартада аэропорт ачыла.
1972 елда Түбән Варта шәһәр статусын ала.

# Түбән Варта
## Дин
### Ислам

* 1нче мәхәллә мәчете
* 2нче мәхәллә мәчете (Җәмигъ мәчете)
* 3нче мәхәллә мәчете (төзелә)

# Түбән Варта
## Икътисад

Нефть-газ комплекы ширкәтләре: «Самотлорнефтегаз», «Нижневартовское нефтегазодобывающее предприятие», «ТНК-Нижневартовск» һ. б.

# Түбән Варта
## Югары уку йортлары

* Түбән Варта дәүләт һуманитар университеты;
* Төмән дәүләт университетының филиалы;
* Омск дәүләт техника университетының филиалы;
* Төмән дәүләт нефть һәм газ университетының филиалы;
* Тум дәүләт радиоэлектроника һәм идарә системалар университетының филиалы;
* Төньяк Урал дәүләт университетының филиалы;
һ. б. югары уку йортлары.

# Түбән Варта
## Һәйкәлләр

* Муса Җәлил һәйкәле
# Устьянцево (Кызыл Армия районы)

Устьянцево (рус. Устьянцево) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл Армия районы составына керүче авыл.

# Устьянцево (Кызыл Армия районы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Устьянцево (Кызыл Армия районы)
## Сәгать поясы

Устьянцево (Кызыл Армия районы) Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Устьянцево (Кызыл Армия районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (67%), татарлар (12%), башкортлар (13%), казахлар (3%).
# Ырым (Гөбенә кушылдыгы)

Ырым — Россия территориясеннән ага торган елга. Чуашстан, Татарстанның Кайбыч районы биләмәләрендә ага. Елга Гөбенә елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 52 км.

# Ырым (Гөбенә кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010400612112100002867
* Гидрологик өйрәнү (ҺӨ) буенча коды — 112100286
* Бассейн коды — 08.01.04.006
* ҺӨ буенча саны — 12
* ҺӨ буенча чыгарылышы — 1
# Olimpiä uyınnarı

Olimpiä uyınnarı (Olimpiada)
* Borınğı Yunanstanda ğomumyunan bäyrämnäre häm yarıları (ike köpçäkle atlı arbada uzışu, biş tördän yarış, yodrıq suğışı, sänğät konkursları)
* Borınğı Yunanstannañ Olimpiä uyınnarı ürnägendäge Bötendönya sport yarışları. 1896 yıldan 4 yılğa 1 märtäbä (qışqı häm cäyge) uzdırıla.
Tatarstan sportçıları 1952 yıldan Olimpiä uyınnarında qatnaşa.
# Белленберг

Белленберг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Белленберг
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Белленберг
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,07 км², 5,12 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 504 метр биеклектә урнашкан.
# Кызыл байрак (мәгънәләр)

Кызыл байрак — күп мәгънәле сүзтезмә.
Газета
* «Кызыл байрак» — газета, Казан МСК органы.
* «Кызыл байрак» — газета, Әстерхан өлкәсе Нариман районында 1931-1959 елларда чыга.
Орден
Топоним
* Кызыл Байрак — Зәй районындагы авыл.
* Кызыл Байрак — Лаеш районындагы авыл.
* Кызыл Байрак — Тукай районындагы авыл.
* Кызыл Байрак — Югары Ослан районындагы авыл.
* Кызыл Байрак — БР Илеш районындагы авыл.
Шигырь
# Ибитуруна

Ибитуруна — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.

# Ибитуруна
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 158,618 км².
# Сергей Шмелёв

Сергей Шмелёв (рус. Сергей Юрьевич Шмелёв, 28 август 1993(1993-08-28) (31 яшь), Түбəн Кама, Татарстан, Россия — , ) — Россия һөнәри һоккейчесе (һөҗүмче).
# Кинтана-дель-Кастильо

Кинтана-дель-Кастильо (исп. Quintana del Castillo) — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кинтана-дель-Кастильо
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 155,71 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1012 метр биеклектә урнашкан.
# Прйоре (Болонья)

Прйоре — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Вальсамоджа өязендә урнашкан торак пункт.

# Прйоре (Болонья)
## Географиясе

Прйоре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Прйоре (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (7517) Alisondoane

(7517) Alisondoane (лат. Alisondoane) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7517) Alisondoane
## Тарихы

1989 елның 3 гыйнварында Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 AD» саналган.
# Хаҗыпазар (Эрбаа)

Хаҗыпазар (төр. Hacıpazar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Эрбаа илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Джинта

Джинта — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. Кепилна (коммуна) коммунасына карый.

# Джинта
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Сисайд-Гайтс (Нью-Джерси)

Сисайд-Гайтс — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сисайд-Гайтс (Нью-Джерси)
## Тарихы

Огачи шәһәре 26 февраль 1913 елда нигезләнгән.

# Сисайд-Гайтс (Нью-Джерси)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,933 км², 1,932584 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 метр биеклектә урнашкан.
# Пискоже (Түбән Силезия воеводалыгы)

Пискоже — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Емельно гминасында урнашкан авыл.

# Пискоже (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вежбова (Поддембицкий повяты)

Вежбова — Польшаның Лодзь воеводалыгы Вартковице гминаcында урнашкан авыл.

# Вежбова (Поддембицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# NGC 1492

NGC 1492 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1492
## Тарихы

Әлеге галактика 1837 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# 1547 ел

2 меңьеллык :
XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр :
Хронологик таблица :
1547 (бер мең биш йөз кырык җиденче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча шимбә көнне башлана. Бу безнең эраның 1547 елы, II меңьеллыкның 547 елы, XVI гасырның 47 елы, XVI гасырның 5 унъеллыгының 7 елы, 1540 елларның 8 елы. 1547 елдан бирле 477 ел үтте.

# 1547 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1547 елда туганнар
* 29 сентябрь — Мигель де Сервантес, испан язучысы, шагыйрь, драматург.

# 1547 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1547 елда вафатлар
# Вентозо (Реҗо Эмилия)

Вентозо — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Скандиано өязендә урнашкан торак пункт.

# Вентозо (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Вентозо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вентозо (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Биглервилл (Пенсильвания)

һәм
Биглервилл — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Биглервилл (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1817 елда нигезләнгән.

# Биглервилл (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,65 квадрат миль, 1,691155 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 200 метр биеклектә урнашкан.
# Валя-Фетей

Валя-Фетей — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. Вергуляса (коммуна) коммунасына карый.

# Валя-Фетей
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Ландех

Ландех — Россия территориясеннән ага торган елга. Иваново өлкәсе, Владимир өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Лух елгасының сул ярына тамагыннан 113 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 73 км.

# Ландех
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Клязьма елгасы Ковров каласыннан тамагына кадәр, Уводь елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Ука кушылдыклары бассейны, Мукшыдан Иделгә кушылганга кадәр, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010301112110000033808
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110003380
* Бассейн коды — 09.01.03.011
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Лида (кратер)

Лида (лат. Lida) — Венера планетасының 36°36′ к. к. 273°54′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 20,3 километр озынлыкта булган кратеры.

# Лида (кратер)
## Исеме

Лида кратеры рус хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Александр Попов

Александр Попов:
* Александр Попов (1808—1865), шәркыятьче, профессор (1835).
* Александр Попов (1815—1879), механик һәм физик, Казан университеты профессоры.
* Александр Попов (1840—1881), химик, фән докторы, профессор (1869).
* Александр Попов (1924―1991), медицина фәннәре докторы (1968), профессор (1978), медицина хезмәте полковнигы (1970).
# Каерлар (Бигадич)

Каерлар (төр. Kayırlar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Бигадич илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Аденвиль

Аденвиль (фр. Adainville) — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
# Хора-Юган

Хора-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Куноват елгасының сул ярына тамагыннан 322 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 5 км.

# Хора-Юган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Төньяк Сосьва елгасы кушылган урынган Салехард каласына кадәр . Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300112115300022546
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302254
* Бассейн коды — 15.02.03.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Пила Сека (Сичу)

Пила Сека — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Хичу муниципалитеты составына керә.

# Пила Сека (Сичу)
## Географиясе

Пила Сека Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Пила Сека (Сичу)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Пила Сека (Сичу)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Тети Гарильио (Торино)

Тети Гарильио — Италиянең Пьемонт төбәге Пино-Торинезе өязендә урнашкан торак пункт.

# Тети Гарильио (Торино)
## Географиясе

Тети Гарильио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Тети Гарильио (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ле-Трамбле (Мен һәм Луара)

Ле-Трамбле — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Бапско Полье

Бапско Полье (серб. Бапско Поље) — Сербиянең Рашка округы Кралево җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Бапско Полье
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 205 метр биеклектә урнашкан.

# Бапско Полье
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Сисайд (Калифорния)

Сисайд — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.

# Сисайд (Калифорния)
## Тарихы

Сисайд шәһәре 13 октябрь 1954 елда нигезләнгән.

# Сисайд (Калифорния)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 24,290396 км², 24,282311 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 10 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вистемпи

һәм
Вистемпи — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Красоцин гминасында урнашкан авыл.

# Вистемпи
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ибикуи

Ибикуи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.

# Ибикуи
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1163,296 км².
# Казе Бако (Удине)

Казе Бако — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Венцоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Бако (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Зәргәр (Фүзули)

Зәргәр (әзери. Zərgər) — Әзербайҗанның Фүзули районына караган авыл.
# Белтран (Сичу)

Белтран — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Хичу муниципалитеты составына керә.

# Белтран (Сичу)
## Географиясе

Белтран Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Белтран (Сичу)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Белтран (Сичу)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Капитан-ди-Кампус

Капитан-ди-Кампус — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пиауи штатына карый.

# Капитан-ди-Кампус
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 538,681 км².
# NGC 6584

NGC 6584 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6584
## Тарихы

Әлеге галактика 1826 елда Шотландия астрономы James Dunlop тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 22.86 см (9 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Брено (Торино)

Брено — Италиянең Пьемонт төбәге Кьяламберто өязендә урнашкан торак пункт.

# Брено (Торино)
## Географиясе

Брено Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Брено (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гертвиллер

Гертвиллер (фр. Gertwiller) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Гертвиллер
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4,89 км².
# Ботази (Җенова)

Ботази — Италиянең Лигурия төбәге Не өязендә урнашкан торак пункт.

# Ботази (Җенова)
## Географиясе

Ботази Лигур диңгезе һәм Альп таулары белән Апеннин таулары арасында, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Ботази (Җенова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Әстерхан чикләвеге

Әстерхан чикләвеге (лат. Júglans régia) — Чикләвек ыругының агачлар төре, Чикләвекчәләр (Juglandaceae) гаиләлегенә карый.

# Әстерхан чикләвеге
## Тасвир

Зур агач, биеклеге 25 метрга җитә, калын соры төсле кәүсәсе диаметры 3-7 метрга җитә, киң ябалдашы белән.
Оешма яфраклы агач.
Җимешләре - зур бер орлыклы чикләвек, калын сүсчел яшел төсле кабыгына һәм нык күкәй сыман яки шар сыман төшкә ия. Өлгергәч, кабыгы кибә һәм үзе аерылып китә, төше үзе ачылмый.
Гадәттә май аенда чәчәк ата. Җимешләре сентябрьдә, октябрьдә пешәләр.

# Әстерхан чикләвеге
## Таралыш

Кыргый хәлдә Кавказ арты ягында, аеруча Талыш тауларында, төньяк Кытайда, төньяк Һиндстанда, Тән-Шән тауларында, Иранда, Юнанстанда үсә. Шулай ук көньяк Казакъстанда, Кыргызстанда, Фәрганә тауларында таралган.
Каты салкынга чыдамсыз, -25...-28 С туңып бетә.

# Әстерхан чикләвеге
## Кулланылыш

Әстерхан чикләвеге ашарга яраклы, бик файдалы, тәмле, шифалы орлыкларына ия. Аннан төрле ашамлыклар, хәлвә, кәнфитләр, тортлар пешерелә.
Әстерхан чикләвеге орлыкларыннан май ясала, ул ашарга яраклы, шулай ук сабын, тушь, буяулар җитештерүдә кулланыла.
Яфраклары витамин һәм җәрәхәтне төзәтү чарасы буларак кулланыла. Әстерхан чикләвегеннән ясалган шулпа яки төнәтмә ашказаны, гинекологик, бөер, сидек куыгы, стоматит, ангина чирләрен дәвалау өчен кулланыла, шулай ук авитаминоз, атеросклероз, ябыгу вакытында эчәләр.
| Кайры | Бөреләр | Яфраклар |
| Серкәч чәчәкләре | Җимешлек чәчәкләре | Өлгермәгән җимеш | Өлгергән ачылган җимеш |
# Бяловежа (Накельский повяты)

Бяловежа — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Мроча гминаcында урнашкан авыл.

# Бяловежа (Накельский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# ELP6

ELP6 (ингл. Elongator acetyltransferase complex subunit 6 һәм Elongator complex protein 6) — кешенең 3-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Шаһсевән (Бейләган)

Шаһсевән (әзери. Şahsevən) — Әзербайҗанның Бейләган районына караган авыл.
# Макия Албанезе (Козенца)

Макия Албанезе — Италиянең Калабрия төбәге Сан-Деметрио-Короне өязендә урнашкан торак пункт.

# Макия Албанезе (Козенца)
## Географиясе

Макия Албанезе Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Макия Албанезе (Козенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD225573

HD225573 — Аккош йолдызлыгында урнашкан B9V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,9 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сподня Полскава

Сподня Полскава — Словениянең Словенська Бистриця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Сподня Полскава
## Географиясе

Мәйданы — 8,54 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 266 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ла-Вилуэнья

Ла-Вилуэнья (исп. Vilueña, La) — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ла-Вилуэнья
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 8,607059 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 700 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 1067

NGC 1067 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1067
## Тарихы

Әлеге галактика 1827 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Пржилепи (Ржаковник)

Пржилепи (чех. Přílepy) — Чехиянең Урта Чехия крае Раковник һәм Раковник районында урнашкан авыл.

# Пржилепи (Ржаковник)
## Географиясе

Мәйданы — 6,638546 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 353 метр биеклектә урнашкан.

# Пржилепи (Ржаковник)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Пржилепи (Ржаковник)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Пржилепи (Ржаковник)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 499 |
| 1880 | 535 |
| 1890 | 589 |
| 1900 | 676 |
| 1910 | 681 |
| 1921 | 652 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 578 |
| 1950 | 366 |
| 1961 | 300 |
| 1970 | 267 |
| 1980 | 223 |
| 1991 | 195 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 165 |
| 2014 | 206 |
| 2016 | 192 |
| 2017 | 192 |
| 2018 | 199 |
| 2019 | 209 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 213 |
| 2021 | 223 |
| 2021 | 216 |
| 2022 | 227 |
| 2023 | 224 |
| 2024 | 228 |
# 540 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 540 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
IV гасыр — V гасыр — VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр :
Хронологик таблица :
540 (биш йөз кыргынчы) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча якшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 540 елы, I меңьеллыкның 540 елы, VI гасырның 40 елы, VI гасырның 4 унъеллыгының 10 елы, 540 елларның 1 елы. 540 елдан бирле 1484 ел үтте.

# 540 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:540 елда туганнар

# 540 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:540 елда вафатлар
# Филипувка (Мазовия воеводалыгы)

Филипувка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Борове гминасында урнашкан авыл.

# Филипувка (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.