yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Шонах (Шварцвальд)

Шонах (алман. Schonach im Schwarzwald) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Шонах (Шварцвальд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 36,71 км² (1970). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 881 метр биеклектә урнашкан.
# Малий Станиславув

Малий Станиславув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Станиславув гминасында урнашкан авыл.

# Малий Станиславув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мийковци

Мийковци — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. Елена җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Мийковци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 649 метр биеклектә урнашкан.
# Басье (Виргиния)

Басье — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Басье (Виргиния)
## Географиясе

Басье халык санын алу урыны мәйданы — 8,8 квадрат миль, 22,787027 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 381 метр биеклектә урнашкан.
# Марат Фазлыев

Марат Фазлыев (8 май 1967 ел) — галим-терапевт, югары мәктәп укытучысы. 2002 елдан Башкортстан буенча Эчке эшләр министрлыгының медицина‑санитария бүлеге госпитале начальнигы. Эчке хезмәт подполковнигы. Медицина фәннәре докторы (2005), профессор (2006).

# Марат Фазлыев
## Биографиясе

Марат Мөдәрис улы Фазлыев 1967 елның 8 маенда Уфа шәһәрендә туган.
1992 елда Башкорт дәүләт медицина институтының дәвалау факультетын уңышлы тәмамлый. Югары һөнәри белем алганнан соң, 1993-1996 елларда аспирантурада «эчке әгъзалар авырулары» юнәлеше буенча укый.
1996 елда кандидатлык диссертациясе яклап,«Медицина фәннәре кандидаты» гыйльми дәрәҗәсенә ия була.
2005 елда докторлык диссертациясе яклый.
1996 елдан Башкорт дәүләт медицина университетында укыта.
2002 елдан өстәмә профессиональ белем бирү институтында эшли һәм бер үк вакытта «Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһы Эске эштәр министрлығы медицина-санитар часы» һаулыҡ һаҡлау ҡаҙна учреждениеһы начальнигы булып эшли.

# Марат Фазлыев
## Фәнни эшчәнлеге

Галимнең фәнни эшчәнлеге гематология, кардиология, ревматология мәсьәләләренә, геморрагик васкулитның клиник‑патогенетик һәм диагностик үзенчәлекләрен, гемостазның патологиясен өйрәнүгә һәм башкаларга багышланган. Фазлыев җитәкчелегендә геморрагик васкулит формаларын дифференциаль диагностикалау ысулы эшләнгән.
130 га якын фәнни хезмәт һәм 1 уйлап табу авторы. Аның җитәкчелегендә ике фән кандидаты әзерләнгән, 200 дән артык фәнни хезмәт нәшер ителгән.
# Түктебаев

Түктебаев (каз. Түктібаев) — Казакъстанның Кызылорда өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Түктебаев
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Гуси Лгота

Гуси Лгота (чех. Husí Lhota) — Чехиянең Урта Чехия крае Млада-Болеслав һәм Млада-Болеслав районында урнашкан авыл.

# Гуси Лгота
## Географиясе

Мәйданы — 3,317252 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 229 метр биеклектә урнашкан.

# Гуси Лгота
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Гуси Лгота
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Гуси Лгота
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 166 |
| 1880 | 181 |
| 1890 | 194 |
| 1900 | 191 |
| 1910 | 189 |
| 1921 | 193 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 205 |
| 1950 | 129 |
| 1961 | 155 |
| 1970 | 131 |
| 1980 | 125 |
| 1991 | 120 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 110 |
| 2014 | 168 |
| 2016 | 167 |
| 2017 | 160 |
| 2018 | 155 |
| 2019 | 160 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 159 |
| 2021 | 158 |
| 2021 | 156 |
| 2022 | 151 |
| 2023 | 150 |
| 2024 | 159 |
# Деражня (Люблин воеводалыгы)

Деражня — Польшаның Люблин воеводалыгы Крынице гминаcында урнашкан авыл.

# Деражня (Люблин воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Битарайнш

Битарайнш — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. Paredes муниципалитетына карый.

# Битарайнш
## Географиясе

Мәйданы — 4 км².
# (1549) Микко

(1549) Микко (лат. Mikko) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1549) Микко
## Тарихы

1937 елның 2 апрелендә И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1937 GA» саналган.
# Варанилавичы

Варанилавичы (белар. Варанілавічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.

# Варанилавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Итаи

Итаи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.

# Итаи
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1112,267 км².
# Шамбур-сюр-Эндр

Шамбур-сюр-Эндр (фр. Chambourg-sur-Indre) — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Денисовка (Шубрюг кушылдыгы)

Денисовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Шубрюг елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Денисовка (Шубрюг кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300312111100035744
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103574
* Бассейн коды — 10.01.03.003
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Подгорни Уезд

Подгорни Уезд (чех. Podhorní Újezd) — Чехиянең Кралове Градец крае Подгорни Уезд а Войице районында урнашкан авыл.

# Подгорни Уезд
## Географиясе

Мәйданы — 2,311 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Подгорни Уезд
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Подгорни Уезд
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Подгорни Уезд
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 508 |
| 1880 | 580 |
| 1890 | 642 |
| 1900 | 583 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 622 |
| 1921 | 532 |
| 1930 | 462 |
| 1950 | 321 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 324 |
| 1970 | 307 |
| 1980 | 307 |
| 1991 | 272 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 250 |
| 2011 | 273 |
| 2021 | 259 |
# Скарпара (Бари)

Скарпара — Италиянең Апулия төбәге Гравина-ин-Пулья өязендә урнашкан торак пункт.

# Скарпара (Бари)
## Географиясе

Скарпара Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Скарпара (Бари)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Калиновка (Дәүләкән районы)

Калиновка — Башкортстанның Дәүләкән районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453416, ГАТОБК коды — 80222822006.

# Калиновка (Дәүләкән районы)
## Танылган шәхесләр

* Николай Тарасаенко (1908-1974), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
# Цайтайн

Цайтайн (алман. Zeithain) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Цайтайн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 81,62 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 98 метр биеклектә урнашкан.
# Габдулла Кариев музее (Күлбай Мораса)

* Мәдәният порталы
Габдулла Кариев музее (рус. Музей Габдуллы Кариева) — Татарстанның Норлат районы Күлбай Мораса авылында урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). Татар һөнәри театрына нигез салучы Габдулла Кариевның (Миңлебай Хәйрулла улы Хәйруллин, 1886—1920) тормыш юлы һәм аның туган авылы Күлбай Мораса тарихы белән таныштыра.

# Габдулла Кариев музее (Күлбай Мораса)
## Тарих

1986 елның 1 маенда, Габдула Кариевның 100 еллыгы уңаеннан, музейга нигез салынган. 1988 елның 22 апрелендә ачылган. Музейга нигез салучы — Х. К. Садретдинов (1929—1992). 1992 елдан — ТР милли музее филиалы.

# Габдулла Кариев музее (Күлбай Мораса)
## Бина

Музей 1960 елда салынган бер катлы кирпеч бинада урнашкан. Музей каршында Габдулла Кариевның бюсты куелган. 2006 елда төзекләндерү эшләре башкарылган.

# Габдулла Кариев музее (Күлбай Мораса)
## Экспонатлар

Мәйданы 224 кв. м. Фондта 1 мең саклау берәмлеге. Музейда 5 зал. Экспозиция Габдулла Кариевның 1915 елдан (Казанга килү вакытыннан) башлап тормыш юлы белән таныштыра. Авыл тарихы бүлеге XVI гасырдан билгеле булган авыл мәдрәсәсе тарихы белән таныштыра. Әлеге мәдрәсәне Габделҗаббар Кандалый, Миргазиз Укмасый, Габдулла Кариев тәмамлаган.
Авылда оешкан «Алга» күмәк хуҗалыгы тарихы турында мәгълүмат тупланган.
Этнография бүлегендә XX гасыр башында яшәгән авыл кешесенең көнкүрешен сурәтләүче җиһазлар, кием, читекләр тупланмасы куелган.
«Хәтер» залында сугышта катнашкан авылдашлар турында мәгълүмат тупланган, Суслонгер лагерен үткән шәхесләрнең фотосурәтләре куелган. Авылдан чыккан күренекле мәдәният-әдәбият эшлеклеләренә аерым бүлек багышланган.
# Биомикроскопия

Максаты мөгезкатлау һәм алгы бүлекне биомикроскопта карап анатомик кимчелекләрнең урнашуын, тирәнлеген һәм күләмен билгеләү (рәс. 1.1).

# Биомикроскопия
## Туры яктырту

Туры таралган яктырту тупас үзгәрешләрне ачыклау өчен кулланыла:
а) мөгезкатлауның бөтен калынлыгын бәяләү өчен ярык кебек тар юнәлгән кыек нур кулланыла;
б) нурны мөгезкатлау аша узучы бик юка оптик кисемгә кадәр өстәмә кысып зарарлануның урнашу тирәнлеген билгеләргә мөмкинлек бирә;
в) коаксиаль нурның биеклеген үзгәртеп ятма һәм асма буенча эпителийның зарарлану күләмен билгеләү өчен кулланалар;
г) кызылсыз фильтр кулланганда кызыл әйберләр кара булып күренә һәм шулай итеп кан тамырлары төзелешләрен тикшергәндә яки алсу бенгаль белән буяганда контрастны арттыралар. Флюоресцеин белән буяганда кобальт зәңгәр фильтр кулланалар.

# Биомикроскопия
## Склераль таралыш ысулы

Яктылык ярыгын үзәккә микроскопны төбәп, яктылык лимб өлкәсенә төшсен өчен юнәлтәләр. Бу очракта яктылык тулы эчке чагылыш өчен мөгезкатлауга үтә. Стромаль зарарланулар туры яктылык таралгач күренә башлый. Бу ысулны кечкенә стромаль томанлануларны, күзәнәкле яки майлы инфильтратларны ачыклау өчен кулланалар.

# Биомикроскопия
## Чагылган яктылыкта тикшерү ысулы

Бу техника ярдәмендә яктылык төсле катлау яки күз төбеннән чагыла (бәбәкне киңәйткәннән соң) һәм мөгезкатлауны яктырта
Бу эпителий һәм эндотелий үзгәрешләрне күрергә мөмкинлек бирә, мәсәлән, эпителиаль кисталар, мөгезкатлау преципитатлары һәм кечкенә кан тамырлары.

# Биомикроскопия
## Көзгеле чагылдыруда тикшерү ысулы

Көзгеле чагылдыру ысулы белән эндотелийдагы патологик үзгәрешләрне, мәсәлән, күзәнәкләр тыгызлыгының кимүен һәм тамчылы дегенератив үзгәрешләрне тикшерәләр. Псевдо-тамчылы үзгәрешләр (кара таплар) эндотелий күзәнәкләренең һәм катлам астындагы ялкынсыну күзәнәкләренең кайтма шешүе.
# Киренск

Киренск (рус. Киренск) — Россия Федерациясенең Өpкeт өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 11 802 кеше (2014).

# Киренск
## Сәгать поясы

Киренск Өркет вакыты (Irkutsk Time Zone, IRKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +8:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +5 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+5 итеп күрсәтелә.

# Киренск
## Тарих

Шәһәр cтaтысын 1775 елдан башлап йөртә.

# Киренск
## Халык

Милләтләр (2010): урыслар (97,2%).
# (1556) Вингольфия

(1556) Вингольфия (лат. Wingolfia) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1556) Вингольфия
## Тарихы

1942 елның 14 гыйнварында Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1942 AA» саналган.
# Сарыбаш (Гах)

һәм
Сарыбаш (әзери. Sarıbaş) — Әзербайҗанның Гах районына караган авыл.
# Алҗык (Сур)

Алҗык (төр. Alcık) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Сур илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Чефа

Чефа — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. Чефа (коммуна) коммунасына карый.

# Чефа
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Муратбагы (Кованҗылар)

Муратбагы (төр. Muratbağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Кованҗылар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лончна (Валбжиский повяты)

Лончна — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Мерошув гминасында урнашкан авыл.

# Лончна (Валбжиский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эль Рефухио де лос Аркитос, Гранха (Хесус Мария)

Эль Рефухио де лос Аркитос, Гранха — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Хесус-Мария муниципалитеты составына керә.

# Эль Рефухио де лос Аркитос, Гранха (Хесус Мария)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Рефухио де лос Аркитос, Гранха (Хесус Мария)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Зомпепелко (Олинала)

Зомпепелко — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Olinalá муниципалитеты составына керә.

# Зомпепелко (Олинала)
## Географиясе

Зомпепелко Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Зомпепелко (Олинала)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Зомпепелко (Олинала)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Гаравцы (Мёрски авыл советы)

Гаравцы (белар. Гараўцы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.

# Гаравцы (Мёрски авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Поци (Верона)

Поци — Италиянең Венеция төбәге Валеджо-суль-Минчо өязендә урнашкан торак пункт.

# Поци (Верона)
## Географиясе

Поци Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Поци (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Нгынира-Яха

Нгынира-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Нябы-Яха елгасының сул ярыннан 76 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.

# Нгынира-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15010000112115300038822
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115303882
* Бассейн коды — 15.01.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# (15825) 1994 WX1

(15825) 1994 WX1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15825) 1994 WX1
## Тарихы

1994 елның 30 ноябрендә - тарафыннан Фарра-д’Изонцо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 WX1» саналган.
# Казе Моле (Виченца)

Казе Моле — Италиянең Венеция төбәге Лониго өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Моле (Виченца)
## Географиясе

Казе Моле Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Казе Моле (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вентре (Салерно)

Вентре — Италиянең Кампания төбәге Агрополи өязендә урнашкан торак пункт.

# Вентре (Салерно)
## Географиясе

Вентре Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Вентре (Салерно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тлакойотл (Сочивеветлан)

Тлакойотл — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Xochihuehuetlán муниципалитеты составына керә.

# Тлакойотл (Сочивеветлан)
## Географиясе

Тлакойотл Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Тлакойотл (Сочивеветлан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Тлакойотл (Сочивеветлан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Палладий

Родий◄Палладий / Palladium (Pd) ►Көмеш :
| Атом номеры | 46 |
| Матдәнең тышкы күренеше | |
| Атомның үзлекләре ||
| Атом массасы (моляр масса) | 106,42 (1) а. м. б. (г/моль) |
| Атом радиусы | пм |
| Ионлаштыру энергиясе (беренче электрон) | кДж/моль (эВ) |
| Электрон конфигурациясе | |
| Химик үзлекләре ||
| Ковалент радиусы | пм |
| Ион радиусы | пм |
| Электр тискәрелеге (Полинг буенча) | |
| Электрод потенциалы | |
| Оксидлашу дәрәҗәсе | |
| Матдәнең термодинамик үзлекләре ||
| Тыгызлык | 12,02 г/см³ |
| Моляр җылы сыешлыгы | Дж/(K·моль) |
| Җылы үткәрүчелек | Вт/(м·K) |
| Эрү температурасы | K |
| Эрү җылылыгы | 1552 кДж/моль |
| Кайнау температурасы | 3140 K |
| Парга әйләнү җылылыгы | кДж/моль |
| Моляр күләм | см³/моль |
| Матдәнең кристаллик рәшәткәсе ||
| Рәшәткә төзелеше | |
| Рәшәткә параметрлары | Å |
| Дебай температурасы | K |
Палладий (лат. Palladium, Pd) — Менделеевның периодик таблицасының 5 период, 10 төркем элементы. Тәртип номеры - 46.

# Палладий
## Символы

Палладий элементының символы - Pd (Палладий дип укыла).

# Палладий
## Тарих

Палладий 1803 елда Волластон тарафыннан ачыла.
# Чогул (Дэлиҗе)

Чогул (төр. Çoğul) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кырыккале иле Дэлиҗе илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Бярозавец

Бярозавец (белар. Бярозавец) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Валожынский районында урнашкан авыл.

# Бярозавец
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Бустарвьехо

Бустарвьехо (исп. Bustarviejo) — Испаниянең Мадрид провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Бустарвьехо
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 56,89 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1222 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 3861

NGC 3861 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3861
## Тарихы

Әлеге галактика 1827 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Яңа Байсар

Яңа Байсар — Татарстан Республикасының Актаныш районындагы авыл.
Почта индексы — 423735.

# Яңа Байсар
## Тарихы

Яңа Байсар — Байсар волосының Сөн елгасы буенда урнашкан 57 йорттан торган 202 асаба башкорт авылы. Асабаларның 1 496 дисәтинә җире була. Һәр йортка 4,4 дисәтинә җир туры килгән гөмуми чәчүлек мәйданы 248 дисәтинә тәшкил итә. Арыш һәм солы 215 дисәтинә мәйданда чәчелә. Ул вакытта асабаларга бодай һәм бәрәңге таныш булмый. Авыл халкы милкенә 715 баш терлек исәпләнә. 5 хуҗалыкта 33 умарта була.
Яңа авылда мәчет бар исәпкә алына.

# Яңа Байсар
## Халык

Россия империясе законнарына ярашлы, 1-4 ревизия сказкаларында башкортлар исәпкә алынмый, арытабан үз теләкләренә ярашлы гына исәпкә алына (5нче ревизиядә өлешчә исәпкә алына). 1795 елдан башлап гомуми исәпкә керәләр. 1905 елда Иске Байсар авыл җирлегеннән 1 чакрымда булган Яңа Байсар авылында 86 йортта 227 кеше яши. 1912 елда яңа авылда 57 йортта 292 асаба башкорт теркәлә.

# Яңа Байсар
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.5 °C | -11.2 °C | -6 °C | 3.9 °C | 13.1 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 11.9 °C | 4 °C | -5.3 °C | -10.8 °C | 3.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.7 °C.
# Лауркад

Лауркад (фр. Lahourcade) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# Алино (Болгария)

Алино — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. Самоков җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Алино (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 934 метр биеклектә урнашкан.
# Лиива (Муһу)

Лиива (эст. Liiva) — Эстониянең Сааремаа өязендә урнашкан авыл.
# Караша (авыл)

Караша (каз. Қараша) — Казакъстанның Атырау өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Караша (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Дымышкылы (Шеһиткамил)

Дымышкылы (төр. Dımışkılı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шеһиткамил илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сулак (Артуклу)

Сулак (төр. Sulak) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Артуклу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Синьял-Оточево

Синьял-Оточево (чуаш. Ҫӗнъял Очӑкасси, рус. Синьял-Оточево ) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429538. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232855006. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300011900.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.

# Синьял-Оточево
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 113 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (97,90%), .
# Доча (Сьена)

Доча — Италиянең Тоскана төбәге Торрита-ди-Сьена өязендә урнашкан торак пункт.

# Доча (Сьена)
## Географиясе

Доча Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Доча (Сьена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сьерра-Вилледж (Калифорния)

Сьерра-Вилледж — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Сьерра-Вилледж (Калифорния)
## Географиясе

Сьерра-Вилледж халык санын алу урыны мәйданы — 6,549357 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4787 Фут биеклектә урнашкан.