yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Кискәнеште

Кискәнеште – Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Инҗәр елгасының сул ярыннан 208 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.

# Кискәнеште
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Сем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды – 10010200612111100019546
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды – 111101954
* Бассейн коды – 10.01.02.006
* ГӨ буенча саны – 11
* ГӨ буенча чыгарылышы – 1
# Асыелга

Асыелга – Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Уй елгасының сул ярыннан 426 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.

# Асыелга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Тубыл елгасы, Уй елгасы инешенән тамагына чаклы, Өял елгасын кертмичә. Кече елга бассейны – Тубыл, елга бассейны – Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды – 14010500212111200000669
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды – 111200066
* Бассейн коды – 14.01.05.002
* ГӨ буенча саны – 11
* ГӨ буенча чыгарылышы – 2
# 1283 ел

2 меңьеллык :
XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр :
Хронологик таблица :
1283 (бер мең ике йөз сиксән өченче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча җомга көнне башлана. Бу безнең эраның 1283 елы, II меңьеллыкның 283 елы, XIII гасырның 83 елы, XIII гасырның 9 унъеллыгының 3 елы, 1280 елларның 4 елы. 1283 елдан бирле 741 ел үтте.

# 1283 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1283 елда туганнар

# 1283 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1283 елда вафатлар
# Павлово (Санчурск районы)

Павлово (рус. Павлово) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.

# Павлово (Санчурск районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Павлово (Санчурск районы)
## Сәгать поясы

Павлово (Санчурск районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Павлово (Санчурск районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# LAMTOR5

LAMTOR5 (ингл. Late endosomal/lysosomal adaptor, MAPK and MTOR activator 5 һәм Hepatitis B virus x interacting protein) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ка ди Җорҗи (Болонья)

Ка ди Җорҗи — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Alto Reno Terme өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка ди Җорҗи (Болонья)
## Географиясе

Ка ди Җорҗи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ка ди Җорҗи (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Антонио Агилар (Вильягран)

Антонио Агилар — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Вильягран муниципалитеты составына керә.

# Антонио Агилар (Вильягран)
## Географиясе

Антонио Агилар Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Антонио Агилар (Вильягран)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Антонио Агилар (Вильягран)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Липперсгей (ай кратеры)

Липперсгей (лат. Lippershey) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 6,74 км булган кратер.

# Липперсгей (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Иоанн Липперсгей (якынча 1570 -1619) хөрмәтенә бирелә.

# Липперсгей (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Дзягили (авыл)

Дзягили (белар. Дзягілі) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Мядзельский районында урнашкан авыл.

# Дзягили (авыл)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Плопиш (Харгита)

Плопиш — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. Гелеуцаш (коммуна) коммунасына карый.

# Плопиш (Харгита)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Жыгалы

Жыгалы (белар. Жыгалы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.

# Жыгалы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Фраңсуа Мориак

Фраңсуа Мориак (11 октябрь 1885(1885-10-11), Бордо — 1 сентябрь 1970(1970-09-01) (84 яшь), XVI округ Парижа, Париж, Франция) — язучы, журналист, шагыйрь, новеллачы, драматург, сценаричы, әдәби тәнкыйтьче, биюграф (Франция). Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1952).
# Мыынасте

Мыынасте (эст. Mõõnaste) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
# Реконструктив хирургия

Техниканы сайлау ятма зурлыктан һәм кимчелек тирәнлегенә бәйле. Мөһим мизгел булып алгы һәм арткы тарзаль тәлинкәне торгызу тора. Тәлинкәнең берәрсен кисеп алганда аны охшаш тукыма белән торгызырга кирәк. Алгы тәлинкә кимчелеген гади яки ирекле тегү яки күчерелгән тире корамасы белән ябып була.
1. Зур булмаган кимчелекләрне (кабакның 1/3 кимрәк) әгәр тирәдәге тукымалар кырыйлар репозициясе өчен җитәрлек сыгылмалы булса гадәттә тегәләр (рәс. 4. 27). Әгәр кырыйлар репозициясе мөмкин булмаса, өстәмә тукыма мобилизацияләү өчен тышкы кантолиз үткәрсәң була.
2. Уртача кимчелекләрне (кабакның 1/2 кимрәк) Тензел буенча ярым түгәрәк корама белән каплыйлар (рәс. 4. 28).
3. Зур кимчелекләрне (кабакның 1/2 күбрәк) түбәндәге ысулларның берсе белән торгызалар:
а) арткы тәлинкәнең реконструкциясе өчен өске кабакның тарзаль трансплантатын, яңак яки өске аңкау лайласын һәм тагын өске кабактан Хьюз буенча кораманы кулланып була (рәс. 4. 29);
б) алгы тәлинкәнең реконструкциясе өчен күчерелә торган яки ирекле тире корамасын күчереп утыртуын кулланалар (рәс. 4. 30).
# CRACR2B

CRACR2B (ингл. Calcium release activated channel regulator 2B һәм EF-hand calcium-binding domain-containing protein 4A) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Казе Пекеро (Асти)

Казе Пекеро — Италиянең Пьемонт төбәге Кортаццоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Пекеро (Асти)
## Географиясе

Казе Пекеро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казе Пекеро (Асти)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Диңгез чыпчыгы

* Балыклар порталы
* Зоология порталы
Диңгез чыпчыгы (лат. Cyclopterus lumpus) — диңгез балыгы. Атлантик океан суларында таралган. Озынлыгы 60 см га кадәр һәм 5 кг авырлыкка кадәр җитәргә мөмкин.
Аның озынлыгы 25—40 см, авырлыгы 2—3 кг. Яшәвенең 3-4 нче елында җенси җитлегә. Уылдык чәчкән мәле май-июль айларына тура килә. Үрчемлелеге 79-136 мең бөртек уылдык.
Диңгез чыпчыгы кысласыманнар, кортлар белән туклана.
# Воллингфорд (Айова)

Воллингфорд — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Воллингфорд (Айова)
## Тарихы

Воллингфорд шәһәре елда нигезләнгән.

# Воллингфорд (Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,519344 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 388 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Отон (Луар һәм Шер)

Отон — Франциянең Луар һәм Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Тортиола (Ферара)

Тортиола — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Вигарано-Майнарда өязендә урнашкан торак пункт.

# Тортиола (Ферара)
## Географиясе

Тортиола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Тортиола (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Җеңес (Казыгорт районы)

Җеңес (каз. Жеңіс) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Җеңес (Казыгорт районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Будый (Яловени)

Будый (рум. һәм молдав. Budăi ) — Молдова Республикасының Яловени районына караган авыл.
# Җантекей

Җантекей (каз. Жантекей) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Җантекей
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# UBR2

UBR2 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Шәдке

Шәдке — Татарстан Республикасының Теләче районындагы авыл.
Почта индексы — 422096.

# Шәдке
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.9 °C | -10.9 °C | -5.8 °C | 4.5 °C | 13.4 °C | 18.5 °C | 20.4 °C | 17.8 °C | 12.1 °C | 4.4 °C | -4.8 °C | -10.2 °C | 4.0 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.

# Шәдке
## Авыл җирлегендә туган күренекле кешеләр

* Габдулла Галиев (Габдулла Гали улы Галиев) — күренекле татар шагыйре.
* Сәләх Низамов (1905-1975) - Татарстан АССР Югары шурасы президиумы рәисе (1952-1959).
* Сәидә Зыятдинова (1941), язучы.
# Нью-Перис (Пенсильвания)

һәм
Нью-Перис — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Нью-Перис (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1846 елда нигезләнгән.

# Нью-Перис (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,06 квадрат миль, 0,149438 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1650 Фут биеклектә урнашкан.
# Бахышлы

һәм
Бахышлы (әзери. Baxışlı) — Әзербайҗанның Хызы районына караган авыл.
# Монтеро

Монтеро — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
# Осек (Ржокицани)

Осек (чех. Osek) — Чехиянең Пльзень крае Рокицани һәм Рокицани районында урнашкан авыл.

# Осек (Ржокицани)
## Географиясе

Мәйданы — 18,065618 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 403 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Осек (Ржокицани)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Осек (Ржокицани)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Осек (Ржокицани)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 1447 |
| 1880 | 1357 |
| 1890 | 1417 |
| 1900 | 1377 |
| 1910 | 1339 |
| 1921 | 1295 |
| 1930 | 1284 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 1028 |
| 1961 | 1111 |
| 1970 | 1078 |
| 1980 | 1068 |
| 1991 | 1117 |
| 2001 | 1090 |
| 2011 | 1296 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 1306 |
| 2016 | 1326 |
| 2017 | 1330 |
| 2018 | 1359 |
| 2019 | 1394 |
| 2020 | 1438 |
| 2021 | 1452 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 1427 |
| 2022 | 1409 |
| 2023 | 1430 |
| 2024 | 1417 |
# Тамашфалеу

Тамашфалеу — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. Зебала (коммуна) коммунасына карый.

# Тамашфалеу
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 575 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Инкстер (Мичиган)

Инкстер — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан шәһәр.

# Инкстер (Мичиган)
## Тарихы

Инкстер шәһәре 1835 елда нигезләнгән.

# Инкстер (Мичиган)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 16,196138 км², 16,196695 км² (1 апрель 2010), 16,196133 км² (1 апрель 2020), 16,194523 км² (1 апрель 2020), 0,00161 км² (1 апрель 2020). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 190 метр биеклектә урнашкан.
# Ольга Таусски-Тодд

Ольга Таусски-Тодд (инг. Olga Taussky-Todd), (30 август 1906 ел — 7 октябрь 1995 ел) — Австрия, Чехия, Англия һәм АКШ математигы, фәлсәфә докторы, Калифорния технология институты профессоры.
Ольга Таусски 1906 елның 30 августында Моравиянең (Чехия) Оломоуц шәһәрендә еврей гаиләсендә туа. Аның атасы, Юлиус Давид Тайский (Julius David Taussky) сәнәгать химигы булып эшли, ә әнисе Ида Поллах (Ida Pollach) хуҗабикә була. Венада һәм Цюрихта укый. Вена университетында Филипп Фуртвенглер (Philipp Furtwängler) җитәкчелегендә саннарның алгебраик теориясе буенча докторлык диссертациясе яклый. Бу вакытта ул Вена түгәрәге утырышларында катнаша.
Джан-Карло Рота сөйләвенчә, уч немец математиклары яшь математик катынны Давид Гильберт (David Hilbert) хезмәтләрен тикшерү һәм математик хаталарын табу, аларны бергә туплап, авторның туган көненә бүләкләү өчен хатынны яллыйлар.
1935 елда Англиягә күчеп килә һәм Кембридж университетының Гирлын-көллиятендә, шулай ук Брин-Мор-көллиятендә эшли. 1938 елда Британия математигы Джон Тонна (John Todd) кияүгә чыга һәм бергәләп Лондон университетында эшлиләр. Икенче Бөтендөнья сугышы вакытында Бөекбритания милли физик лабораториясендә самолетларның вибрациясен карау өчен математик матрицалар куллана. Матрицалар теориясенә юл салучы булып таныла.
1945 елда ире белән АКШ-ка күчеп китә һәм Стандартларның милли бюросында эшли. 1957 елда Калифорния технология институты Паслен (Калифорния) каласындагы факультетта укыта.
1995 елның 7 октябрендә Калифорния штатыннан Пасадена шәһәрендә вафат була.

# Ольга Таусски-Тодд
## Әсәрләре

* How I became a torchbearer for matrix theory, American Mathematical Monthly. v. 95, 1988
* Sums of squares, American Mathematical Monthly. v. 77, 1970
* A recurring theorem on determinants, American Mathematical Monthly. v. 56, 1949
# Баймөхәммәт Тугызбаев

Баймөхәммәт Вилдан улы Тугызбаев (1884—1965) — мөселман дин әһеле.

# Баймөхәммәт Тугызбаев
## Биографиясе

Тугызбаев Баймөхәммәт Вилдан улы 1884 елда Ырынбур губернасы Орск өязе (хәзерге Башкортстан Республикасының Хәйбулла районы) Бүребай авылында туган.
«Рәсүлия» мәдрәсәсен тәмамлый. Зәйнулла Рәсүлев һәм Ризаитдин Фәхретдинов белән мәгълүм була.
1938 елдан Өфөлә Беренче җәмигъ мәчетенең имам-хатибы булып хезмәт итә. 1945 һәм 1947 елларда Мәккә һәм Мәдинәгә хаҗ кыла.
Шул ук вакытта, 1948 елдан ССРБның Европа өлеше һәм Себер мөселманнары диния нәзарәтендә казый, нәзарәт әгъзасы була.
1960 нчы елларда ССРБ-ның Европа өлеше һәм Себер моселманнары диния нәзарәте президиумы әгъзасы, җаваплы сәркәтибе булып хезмәт итә.
1965 елда Уфа шәһәрендә вафат була.
# Линден (Теннесси)

Линден — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Линден (Теннесси)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Линден (Теннесси)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,622926 км², 2,622923 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 173 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# 538 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 538 саны турында да мәкаләне карагыз.
{{Гасыр өчен навигация|6

# Туулар =

Шулай ук карагыз: Төркем:538 елда туганнар

# Туулар =
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:538 елда вафатлар
# Моро ди Локате (Милано)

Моро ди Локате — Италиянең Ломбардия төбәге Локате-ди-Триульци өязендә урнашкан торак пункт.

# Моро ди Локате (Милано)
## Географиясе

Моро ди Локате Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Моро ди Локате (Милано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Реливио Маравале (Милано)

Реливио Маравале — Италиянең Ломбардия төбәге Локате-ди-Триульци өязендә урнашкан торак пункт.

# Реливио Маравале (Милано)
## Географиясе

Реливио Маравале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Реливио Маравале (Милано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Расья

Расья — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Вишера елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.

# Расья
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100212111100004266
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111100426
* Бассейн коды — 10.01.01.002
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Черазола (Перуҗа)

Черазола — Италиянең Умбрия төбәге Каша (Италия) өязендә урнашкан торак пункт.

# Черазола (Перуҗа)
## Географиясе

Черазола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Черазола (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 619 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 619 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
V гасыр — VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр :
Хронологик таблица :
619 (алты йөз унтугызынчы) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 619 елы, I меңьеллыкның 619 елы, VII гасырның 19 елы, VII гасырның 2 унъеллыгының 9 елы, 610 елларның 10 елы. 619 елдан бирле 1405 ел үтте.

# 619 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:619 елда туганнар

# 619 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:619 елда вафатлар
# Добра Вода Пацова

Добра Вода Пацова (чех. Dobrá Voda u Pacova) — Чехиянең Высочина крае Пельгржимов һәм Q55743752? районында урнашкан авыл.

# Добра Вода Пацова
## Географиясе

Мәйданы — 4,156788 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 624 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Добра Вода Пацова
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Добра Вода Пацова
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Добра Вода Пацова
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 256 |
| 1880 | 231 |
| 1890 | 247 |
| 1900 | 250 |
| 1910 | 235 |
| 1921 | 239 |
| 1930 | 201 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 130 |
| 1961 | 108 |
| 1970 | 117 |
| 1980 | 94 |
| 1991 | 89 |
| 2001 | 80 |
| 2011 | 80 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 93 |
| 2016 | 95 |
| 2017 | 95 |
| 2018 | 96 |
| 2019 | 96 |
| 2020 | 98 |
| 2021 | 96 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 89 |
| 2022 | 96 |
| 2023 | 98 |
| 2024 | 105 |
# Окчулар (Буланык)

Окчулар (төр. Okçular) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Буланык илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Дейви (округ, Төньяк Каролина)

Дейви — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Моксвилл шәһәре.

# Дейви (округ, Төньяк Каролина)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1836 елда оештырыла.

# Дейви (округ, Төньяк Каролина)
## Территориясе

Округ мәйданы 692 км² тәшкил итә.
# DNAJA4

DNAJA4 (ингл. DnaJ heat shock protein family (Hsp40) member A4) — кешенең 15-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Менаргенс

Менаргенс (кат. Menàrguens) — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Менаргенс
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 20,3 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 205 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гопвуд (Пенсильвания)

Гопвуд — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гопвуд (Пенсильвания)
## Географиясе

Гопвуд халык санын алу урыны мәйданы — 4,883875 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Сарай (Губадлы)

Сарай (әзери. Saray) — Әзербайҗанның Губадлы районына караган авыл.
# Сан Марчело (Мачерата)

Сан Марчело — Италиянең Марке төбәге Камерино өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Марчело (Мачерата)
## Географиясе

Сан Марчело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Марчело (Мачерата)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Скотленд (округ, Миссури)

Скотленд — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мемфис шәһәре.

# Скотленд (округ, Миссури)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1841 елда оештырыла.

# Скотленд (округ, Миссури)
## Халкы

2019 елда халык саны 4803 кеше тәшкил иткән.

# Скотленд (округ, Миссури)
## Территориясе

Округ мәйданы 1134 км² тәшкил итә.
# Гранха де лос Польос (Ирапуато)

Гранха де лос Польос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Гранха де лос Польос (Ирапуато)
## Географиясе

Гранха де лос Польос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха де лос Польос (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха де лос Польос (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Бертонья (Ла Специя)

Бертонья — Италиянең Лигурия төбәге Беверино өязендә урнашкан торак пункт.

# Бертонья (Ла Специя)
## Географиясе

Бертонья Лигур диңгезе һәм Альп таулары белән Апеннин таулары арасында, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Бертонья (Ла Специя)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Рибера (Агридженто)

Рибера — Италиянең Сицилия төбәгендә урнашкан коммуна. Агридженто һәм Free municipal consortium of Agrigento провинциясе составына керә.

# Рибера (Агридженто)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 223 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бивона, Каламоначи, Кальтабеллотта, Каттолика-Эраклея, Чанчана һәм Шакка коммуналары белән чиктәш.
# Гарсино (Техас)

Гарсино — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гарсино (Техас)
## Географиясе

Гарсино халык санын алу урыны мәйданы — 0,610918 км², 0,610916 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 59 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Масаляны

Масаляны (белар. Масаляны) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.

# Масаляны
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Анновка (Куергазы районы)

Анновка — Башкортстанның Куергазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — ?, ГАТОБК коды — ?.

# Анновка (Куергазы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 1 кешенең яшәве мәгълүм.

# Анновка (Куергазы районы)
## Танылган шәхесләр

* Гаврил Шарков (1927-2002), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
# Сен-Жак-де-Туар

Сен-Жак-де-Туар (фр. Saint-Jacques-de-Thouars) — Франциянең Де-Севр департаментында урнашкан коммуна.
# Голяма-Вода

Голяма-Вода — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. Самуил җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Голяма-Вода
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 350 метр биеклектә урнашкан.