yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Важашур

Важашур — Татарстан Республикасының Кукмара районындагы авыл.
Халык саны — 118 тирәсендә. Почта индексы — 422145.

# Важашур
## Тарих

XVII гасырда нигезләнгән.

# Важашур
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): арлар — 63%, татарлар — 36%.

# Важашур
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.2 °C | -11 °C | -5.7 °C | 3.8 °C | 12.5 °C | 17.9 °C | 19.9 °C | 17 °C | 11.4 °C | 3.8 °C | -5.3 °C | -10.4 °C | 3.6 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
# Проход (Болгария)

Проход — Болгариянең Бургас өлкәсендә урнашкан авыл. Средец җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Проход (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 55 метр биеклектә урнашкан.
# Альба (Нясвижский районы)

Альба (белар. Альба) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Нясвижский районында урнашкан авыл.

# Альба (Нясвижский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Ярымҗа (Даренде)

Ярымҗа (төр. Yarımca) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Даренде илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Һаили

Һаили (эст. Haili) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Бенедикт (ай кратеры)

Бенедикт (лат. Benedict) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 13,83 км булган кратер.

# Бенедикт (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Френсис Бенедикт (1870—1957) хөрмәтенә бирелә.

# Бенедикт (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
# Сели-Нурме

Сели-Нурме (эст. Seli-Nurme) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
# Чар өязе

| Өяз үзәге гербы | Губерна гербы |
| Өяз үзәге гербы | Губерна гербы |
| Губерна | Казан губернасы |
| Үзәк | Чар |
| Нигезләү датасы | 1781 ел |
| Юкка чыгару датасы | 1920 ел |
| Мәйдан | 8 100 км² |
| Халык саны | 112 631 кеше |
Чар өязе (рус. Царёвококшайский уезд) — Казан губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Өяз шәһәре — Чар шәһәре.

# Чар өязе
## География
### Чиктәшлек

| Як | Өяз яки губерна |
| Төньяк | Вятка губернасы |
| Көнбатыш | Козьмодемьянск өязе |
| Көньяк | Чабаксар өязе |
| Төньяк-көнбатыш | Зөя өязе |
| Көнчыгыш | Казан өязе |

# Чар өязе
## Тарих

Чар өязе әле Петр Iгә кадәрге вакытлардан мәгълүм. 1708 елда ул юкка чыгарыла, ә Чар шәһәре Казан губернасы составына тапшырыла. 1719 елда, провинцияләргә бүлү вакытында, Зөя провинциясе составына кертелгән. 1727 елда, Зөя провинциясе составында, ул яңадан торгызыла.
ТАССР оетшырылганнан соң, өязнең ТАССРга кермәгән өлеше (96%) башта Вятка губернасы составына, ә аннары яңа оештырылган Мари АӨ составына күчерелгән.

# Чар өязе
## Административ бүленеш

1913 елда 11 вулыска бүленгән.

# Чар өязе
## Халык

Туган тел буенча состав (1897 елдагы җанисәбе буенча):
| Тел | Кешеләр саны | % |
| чирмеш | 61 601 | 54,69 |
| урыс | 27 069 | 24,03 |
| татар | 23 789 | 21,12 |
| чуаш | 90 | 0,08 |
| поляк | 26 | 0,02 |
| яһуд | 12 | 0,01 |
| мордва | 12 | 0,01 |
| латыш | 7 | 0,01 |
| алман | 2 | 0,04 |
| украин | 1 | 0,03 |
| башка | 22 | 0,02 |
| Тел | Кешеләр саны | % |
| урыс | 1 519 | 91,62 |
| чирмеш | 93 | 5,61 |
| поляк | 17 | 1,03 |
| татар | 10 | 0,60 |
| яһуд | 9 | 0,54 |
| мордва | 5 | 0,30 |
| алман | 2 | 0,12 |
| украин | 1 | 0,06 |
| чуаш | 1 | 0,06 |
| башка | 1 | 0,06 |
# Спянцана (Виченца)

Спянцана — Италиянең Венеция төбәге Аркуньяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Спянцана (Виченца)
## Географиясе

Спянцана Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Спянцана (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шательрау-Сен-Луван

Шательрау-Сен-Луван (фр. Châtelraould-Saint-Louvent һәм фр. Courdemont) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Кубань (футбол клубы, Краснодар)

«Кубань» футбол клубы (рус. Футбольный клуб «Кубань») — 1928 елда нигезләнгән Краснодар шәһәренең футбол клубы. 2018 елда таркатылган.

# Кубань (футбол клубы, Краснодар)
## Россия чемпионатларда чыгышлар тарихы

| Ел | Ярыш | Урын | У | Җ | УН | Җ | Г | О |
| 1992 | Премьер-лига | 18 | 30 | 4 | 9 | 17 | 24-53 | 17 |
| 1993 | Беренче лига, Көнбатыш | 15 | 42 | 15 | 8 | 19 | 62-84 | 38 |
| 1994 | Икенче лига, Көнбатыш | 6 | 40 | 23 | 6 | 11 | 83-44 | 52 |
| 1995 | Икенче лига, Көнбатыш | 2 | 42 | 27 | 6 | 9 | 107-61 | 87 |
| 1996 | Беренче лига | 10 | 42 | 15 | 14 | 13 | 65-60 | 59 |
| 1997 | Беренче лига | 16 | 42 | 16 | 9 | 17 | 63-66 | 57 |
| 1998 | Беренче дивизион | 20 | 42 | 10 | 13 | 19 | 42-68 | 43 |
| 1999 | Икенче дивизион, Көньяк | 1 | 36 | 29 | 4 | 3 | 80-13 | 91 |
| 2000 | Икенче дивизион, Көньяк | 1 | 38 | 32 | 3 | 3 | 95-13 | 99 |
| 2001 | Беренче дивизион | 3 | 34 | 16 | 12 | 6 | 56-29 | 60 |
| 2002 | Беренче дивизион | 4 | 34 | 15 | 9 | 10 | 44-30 | 54 |
| 2003 | Беренче дивизион | 2 | 42 | 27 | 5 | 10 | 75-38 | 86 |
| 2004 | Премьер-лига | 15 | 30 | 6 | 10 | 14 | 26-42 | 28 |
| 2005 | Беренче дивизион | 5 | 42 | 23 | 12 | 7 | 55-25 | 81 |
| 2006 | Беренче дивизион | 1 | 19 | 12 | 5 | 2 | 29-9 | 41 |
| 2007 | Премьер-лига | 15 | 30 | 7 | 11 | 12 | 27-38 | 32 |
| 2008 | Беренче дивизион | 2 | 42 | 27 | 6 | 9 | 84-36 | 87 |
| 2009 | Премьер-лига | 15 | 30 | 6 | 10 | 14 | 23-51 | 28 |
| 2010 | Беренче дивизион | 1 | 38 | 24 | 8 | 6 | 51-20 | 80 |
| 2011/12 | Премьер-лига | 6 | 30 | 14 | 7 | 9 | 38-27 | 49 |
| 2011/12 | Премьер-лига | 8 | 44 | 15 | 16 | 13 | 50-45 | 61 |
| 2012/13 | Премьер-лига | 5 | 30 | 14 | 9 | 7 | 48-28 | 51 |
| 2013/14 | Премьер-лига | 8 | 10 | 8 | 12 | 40-42 | 38 |
| 2014/15 | Премьер-лига | — | — | — | — | — | — | — |
# Сарысалкым (Шаһинбей)

Сарысалкым (төр. Sarısalkım) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Байди (Карпатасты воеводалыгы)

Байди — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Вояшувка гминасында урнашкан авыл.

# Байди (Карпатасты воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Цукрувка (Мазовия воеводалыгы)

һәм
Цукрувка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Хлевиска гминасында урнашкан авыл.

# Цукрувка (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Тимофеево (Мари Ил)

Тимофеево (чирм. Рушъял, рус. Тимофеево) — Мари Илнең Советский районында урнашкан авыл.

# Тимофеево (Мари Ил)
## Сәгать поясы

Тимофеево (Мари Ил) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Тимофеево (Мари Ил)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%), руслар (0%).
# XRN2

XRN2 (ингл. 5'-3' exoribonuclease 2) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Метомен (Висконсин)

Метомен — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Метомен (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 34,6 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 307 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (4605) Никитин

(4605) Никитин (лат. Nikitin) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4605) Никитин
## Тарихы

1987 елның 18 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 SV17» саналган.
# Сенна (Силезия воеводалыгы)

Сенна — Польшаның Силезия воеводалыгы Липова гминасында урнашкан авыл.

# Сенна (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# NGC 2427

NGC 2427 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2427
## Тарихы

Әлеге галактика 1835 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Үлкен Талсай

Үлкен Талсай (каз. Үлкен Талсай) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Үлкен Талсай
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# (7189) Кунико

(7189) Кунико (лат. Kuniko) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7189) Кунико
## Тарихы

1992 елның 28 сентябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 SX12» саналган.
# Данаҗы (Сулакъюрт)

Данаҗы (төр. Danacı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кырыккале иле Сулакъюрт илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Грабовно-Мале

Грабовно-Мале — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Твардогура гминасында урнашкан авыл.

# Грабовно-Мале
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# LURAP1

LURAP1 (ингл. Leucine rich adaptor protein 1) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Модржовице

Модржовице (чех. Modřovice) — Чехиянең Урта Чехия крае Пршибрам һәм Q10817119? районында урнашкан авыл.

# Модржовице
## Географиясе

Мәйданы — 3,186541 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 555 метр биеклектә урнашкан.

# Модржовице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Модржовице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Модржовице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 203 |
| 1880 | 228 |
| 1890 | 241 |
| 1900 | 219 |
| 1910 | 187 |
| 1921 | 196 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 174 |
| 1950 | 107 |
| 1961 | 123 |
| 1970 | 105 |
| 1980 | 82 |
| 1991 | 73 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 58 |
| 2014 | 77 |
| 2016 | 81 |
| 2017 | 83 |
| 2018 | 83 |
| 2019 | 85 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 88 |
| 2021 | 94 |
| 2021 | 99 |
| 2022 | 99 |
| 2023 | 100 |
| 2024 | 103 |
# Эль Закатосо (Коюка де Бенитез)

Эль Закатосо — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Бенитес муниципалитеты составына керә.

# Эль Закатосо (Коюка де Бенитез)
## Географиясе

Эль Закатосо Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Эль Закатосо (Коюка де Бенитез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Эль Закатосо (Коюка де Бенитез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Кыргыз теле

Кыргыз теле (кыргыз тили, قىرعىز تئلى) — кыргызларның милли теле, төрки телләрнең кыпчак төркеменә керә. Аны Кыргызстан, Кытай, Россия, Таҗикстан, Үзбәкстан, Казакъстан территорияләрендә кулланалар.
1928 елга кадәр гарәп әлифбасы, 1928 елдан 1940 елга хәтле латин әлифбасы кулланылышта була. Хәзерге вакытта кирилл әлифбасы кулланыла. Кыргыз теле казакъ теле белән бәйле тел булып тора.
Хәзерге вакытта, рус теле, элеккечә үк, төп телен эре шәһәрләрдә кебек Бишкек шул ук вакытта Кыргыз теле дәвам итә позициясен югалтмаска, бигрәк тә яшь буын арасында.
# Эхидо де Менорес, Мигел Эбра (Силао)

Эхидо де Менорес, Мигел Эбра — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Силао муниципалитеты составына керә.

# Эхидо де Менорес, Мигел Эбра (Силао)
## Географиясе

Эхидо де Менорес, Мигел Эбра Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эхидо де Менорес, Мигел Эбра (Силао)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эхидо де Менорес, Мигел Эбра (Силао)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Чаталелма (Шенкая)

Чаталелма (төр. Çatalelma) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Шенкая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Валя-Албе (Нямц)

Валя-Албе — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. Резбоень (коммуна) коммунасына карый.

# Валя-Албе (Нямц)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 371 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дебени

Дебени — Словениянең Гореня вас-Поляне җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Дебени
## Географиясе

Мәйданы — 0,88 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 680,5 метр биеклектә урнашкан.
# Чернуско-суль-Навильо

Чернуско-суль-Навильо — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Милан провинциясе составына керә.

# Чернуско-суль-Навильо
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 133 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Буссеро, Каругате, Колоньо-Монцезе, Пьольтелло, Родано, Виньате, Вимодроне, Кассина-де'-Пекки һәм Бругерио коммуналары белән чиктәш.
# HD200177

HD200177 — Аккош йолдызлыгында урнашкан B9p спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,34 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Юбари (шәһәр)

Юбари (яп. 夕張市) — Япония дәүләтенең Хоккайдо префектурасында урнашкан шәһәр.

# Юбари (шәһәр)
## Тарихы

Юбари шәһәре 1943 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.

# Юбари (шәһәр)
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 10471 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 13.июл кеше тәшкил иткән.

# Юбари (шәһәр)
## Географиясе

Шәһәр территориясе 763.20 км² тәшкил итә.

# Юбари (шәһәр)
## Кардәш шәһәрләр

* Фушунь, Кытай (19 апрель 1982)
# Макавите (Коюка де Бенитез)

Макавите — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Бенитес муниципалитеты составына керә.

# Макавите (Коюка де Бенитез)
## Географиясе

Макавите Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Макавите (Коюка де Бенитез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Макавите (Коюка де Бенитез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Морлак

Морлак (фр. Morlac) — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Виктор Григорович

Виктор Григорович (рус. Виктор Иванович Григорович, 30 апрель (12 май) 1815, Балта, Подолия гөбернәсе, Россия империясе — 19 (31) декабрь 1876 (61 яшь), Кропывнытскый, Херсон губернасы, Россия империясе) — славян телләрен өйрәнүче, тарихчы, Казан, Мәскәү һәм Новороссия университетлары профессоры, Мәскәү университетының атказанган профессоры, хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1866).
# Ариадна (кратер)

Ариадна (лат. Ariadne) — Венера планетасының 43°54′ к. к. 0°00′ кб. о. Координаталар: озынлык градуслары <= -360 координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 23.6 километр озынлыкта булган кратеры.

# Ариадна (кратер)
## Исеме

Кратер грек исеме Ариадна хөрмәтенә аталган. Исеме рәсми рәвештә 1985 елда билгеләнә.
# NGC 1129

NGC 1129 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1129
## Тарихы

Әлеге галактика 1786 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Иске Актау

Иске Актау — Башкортстанның Бүздәк районындагы татар авылы, Каран авыл сәвитына карый. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 303 кешенең яшәве мәгълүм.
Беренче кат 1714 елда искә алына.

# Иске Актау
### Демография

1917 елда үткәрелгән авыл хуҗалыгы исәбен алу мәгълүматларыннан Бүздәк вулысы, Актау авылында 1381 кеше яши, милләте буенча типтәр – 1376, руслар – 5 кеше. Биредә өч мәчет, ун су тегермәне, өч кибет булуы мәгълүм.
Өч ел узуга, 1920 елда 1317 кеше яши, барысы да татар итеп язылган.
2002 елда Иске Актауда 67% халык татар итеп, 32% башкорт итеп яздырылган.

# Иске Актау
### Авылның атаклы кешеләре

* Муллаян Халиков (1894-1937) - Бaшᴋopᴛ Aʙᴛономиᴙле Сәвᴎт Caᴛсиᴙлислар Җөмһүpᴎяᴛе Халык Комиссарлары Сәвиты Рәисе, Башкорт Сәвит җөмһүриᴙтсын төзү турында” Килешүдә имзасын В. И. Ленинныкы белән янәшә куючы.

# Иске Актау
### Географик урынлашу

* район үзәгенә кадәр (Бүздәк): 21 км
* авыл җирлеге үзәгенә (Каран): 3 км
* тимер юл стaʜсасенә (Бүздәк): 21 км
# Буенависта де Куельяр (Буенависта де Куельяр, Герреро)

Буенависта де Куельяр — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Буэнависта-де-Куэльяр муниципалитеты составына керә.

# Буенависта де Куельяр (Буенависта де Куельяр, Герреро)
## Географиясе

Буенависта де Куельяр Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Буенависта де Куельяр (Буенависта де Куельяр, Герреро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Буенависта де Куельяр (Буенависта де Куельяр, Герреро)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Ешилкөй (Тефенни)

Ешилкөй (төр. Yeşilköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Бурдур иле Тефенни илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пасынок (Молва кушылдыгы)

Пасынок — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Молва елгасының сул ярыннан 10 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 24 км.

# Пасынок (Молва кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502512111200011291
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111201129
* Бассейн коды — 14.01.05.025
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Бергуэ-Вьельнав

Бергуэ-Вьельнав (фр. Bergouey-Viellenave) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# Арабаҗылар (Дадай)

Арабаҗылар (төр. Arabacılar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Дадай илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лидеровице

Лидеровице (чех. Liderovice) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Хотовини районында урнашкан авыл.

# Лидеровице
## Географиясе

Мәйданы — 1,851 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Лидеровице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Лидеровице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Лидеровице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 134 |
| 1880 | 148 |
| 1890 | 147 |
| 1900 | 133 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 112 |
| 1921 | 119 |
| 1930 | 107 |
| 1950 | 89 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 78 |
| 1970 | 53 |
| 1980 | 21 |
| 1991 | 23 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 16 |
| 2011 | 14 |
| 2021 | 16 |
# Свинярево (Жабари)

Свинярево (серб. Свињарево ) — Сербиянең Браничево округы Жабари җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Свинярево (Жабари)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 187 метр биеклектә урнашкан.

# Свинярево (Жабари)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Росаш (Арока)

Росаш — Португалиянең Авейру округына керә торган фрегезия. Арока муниципалитетына карый.

# Росаш (Арока)
## Географиясе

Мәйданы — 11,11 км².
# Гардек

һәм
Гардек — Словениянең Ормож (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Гардек
## Географиясе

Мәйданы — 1,09 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 223 метр биеклектә урнашкан.
# Пшибиславице (Великопольское воеводалыгы)

һәм
Пшибиславице — Польшаның Великопольское воеводалыгы Рашкув гминасында урнашкан авыл.

# Пшибиславице (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Нагоряна (Киров шәһәре)

Нагоряна (рус. Нагоряна) — Киров өлкәсенең Киров шәһәрендә урнашкан авыл.

# Нагоряна (Киров шәһәре)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Нагоряна (Киров шәһәре)
## Сәгать поясы

Нагоряна (Киров шәһәре) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Нагоряна (Киров шәһәре)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# (16015) Snell

(16015) Snell — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16015) Snell
## Тарихы

1999 елның 10 февралендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 CK47» саналган.
# Кәо (Элва)

Кәо (эст. Käo) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.