yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Биуша

Биуша — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан авыл. Бенесат (коммуна) коммунасына карый.

# Биуша
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 209 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Антонина Макарова

Антонина Макар кызы Макарова (тумышында Парфёнова, кияүдә Гинзбург) (1920-1979) - Икенче Бөтендөнья сугышы чорындагы Өченче рейх басып алган Локоть үзидарәсенең җәллады. Алман оккупацион һәм рус коллаборацион хакимиятендә хезмәт иткәндә 1500 кеше уксибәрдән үтергән. Иң коточкыч үтерүчеләр берсе.
Атып үтерешләр вакытында "Тонька-уксибәрче" («Тонька-пулемётчица») кушаматы астында билгеле булган.

# Антонина Макарова
## Тарих

1941 елда фронтка санитар булып китә.
Вязьма операциясе нәтиҗәсендә совет гаскәре җиңелә, Антонина котылып кала, ләкин соңрак фашистлар тарафыннан кулга алына.
1942 елда Локоть коллаборацион үзидарәсенә эләгә, анда ул җәллад булып хезмәт итә башлый: партизаннар һәм аның гаиләсен уксибәрдән үтерә.
1945 елда Кызыл Гаскәр Белорусияне азат иткәндә, Антонина башка кеше документларын алып, шәфкать туташы булып кылана һәм совет госпиталенә керә.
Сугыштан соң ачыкланмаган хәрби җинаятьче, 1500 артык кеше үтергән Антонина кияүгә чыга һәм 30 ел дәвамында Белорусиядә тыныч кына яши, хәттә хәрби каһарман булып санала.
Тик 1976 елда яңа тикшеренүләр нәтиҗәсендә Антонина Гинзбург үткәне ачыклана.
1976 елда 1500 артык кеше үтергән Антонина Макарова мәхкәмә карары буенча атып үтерелә.

# Антонина Макарова
## Фильмнар

Антонина Макарова тормыш юлы буенча берничә фильм төшерелә:
* "Кыз-җәллад" , "Тикшеренүләр алып барды..." документаль фильмы
* "Җәллад" (2014) телесериалы.
# Скражына

Скражына (белар. Скражына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.

# Скражына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Йодловице

Йодловице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Бжег-Дольны гминасында урнашкан авыл.

# Йодловице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сен-Жульен-де-Шедон

Сен-Жульен-де-Шедон (фр. Saint-Julien-de-Chédon һәм фр. Chien-de-Chedon) — Франциянең Луар һәм Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Мощениця (Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Мощениця — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Хойнице гминасында урнашкан авыл.

# Мощениця (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Спетару (Олт)

Спетару — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. Кунгря (коммуна) коммунасына карый.

# Спетару (Олт)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Окин (Оклахома)

Окин — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Окин (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Окин (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 5,959322 км², 5,959312 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 370 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вильготайм

Вильготайм (фр. Willgottheim) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Вильготайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,00 км².
# MPZL2

MPZL2 (ингл. Myelin protein zero like 2) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кавали (Поразавски авыл советы)

Кавали (белар. Кавалі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.

# Кавали (Поразавски авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Кече Каршан

Кече Каршан — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Каршан елгасының уң ярына тамагыннан 71 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 26 км.

# Кече Каршан
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Чулым кушылган урындан Кеть кушылган урынга кадәр. Кече елга бассейны — Чулым, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010500112115200023929
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202392
* Бассейн коды — 13.01.05.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Капучини (Пезаро һәм Урбино)

Капучини — Италиянең Марке төбәге Кальи өязендә урнашкан торак пункт.

# Капучини (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Капучини Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Капучини (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Борис Козырев

Борис Козырев (Борис Михаил улы Козырев, 4 май 1905(1905-05-04), Ашкабад, Каспий арты өлкәсе, Россия империясе — 21 октябрь 1979(1979-10-21) (74 яшь), Казан, РСФСР, СССР) — физик-химик, СССР ФАнең мөхбир әгъзасы (1968), ТАССРның атказанган фән эшлеклесе (1965), СССР ФА КФ Физика-техника институтының радиоспектроскопия кафедрасы мөдире. Мәкъсүт Зарипов һәм Нургаяз Гарифҗанов белән (⁵⁷Fe) тимер изотопы спинен билгеләгән.
# Фонто-Нуова

Фонто-Нуова — Италиянең Лацио төбәгендә урнашкан коммуна. Рим провинциясе составына керә.

# Фонто-Нуова
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 150 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Ментана, Рим, Гуидония-Монтечельо, Монтеротондо һәм Сант'Анджело-Романо коммуналары белән чиктәш.
# Сассвиль

Сассвиль (фр. Sasseville) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Урыс Сарсазы

Рус Сарсазы— топоним:

# Урыс Сарсазы
## Татарстан

* Рус Сарсазы — Менделеевск районы авылы.
* Рус Сарсазы — Чистай районы авылы.
# Кал (Иванчна Гориця)

Кал — Словениянең Иванчна Гориця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Кал (Иванчна Гориця)
## Географиясе

Мәйданы — 5,39 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 403,1 метр биеклектә урнашкан.
# Пеанье (Верона)

Пеанье — Италиянең Венеция төбәге Каприно-Веронезе өязендә урнашкан торак пункт.

# Пеанье (Верона)
## Географиясе

Пеанье Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Пеанье (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Миравалье, Ла Либертад (Пенхамо)

һәм
Миравалье, Ла Либертад — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Пенхамо муниципалитеты составына керә.

# Миравалье, Ла Либертад (Пенхамо)
## Географиясе

Миравалье, Ла Либертад Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Миравалье, Ла Либертад (Пенхамо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Миравалье, Ла Либертад (Пенхамо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# (20374) 1998 KD38

(20374) 1998 KD38 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20374) 1998 KD38
## Тарихы

1998 елның 22 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 KD38» саналган.
# Капучини (Палермо)

Капучини — Италиянең Сицилия төбәге Чиминна өязендә урнашкан торак пункт.

# Капучини (Палермо)
## Географиясе

Капучини Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Капучини (Палермо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (17969) Truong

(17969) Truong — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17969) Truong
## Тарихы

1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JB47» саналган.
# Банганга Гыйбадәтханәсе

Банганга Гыйбадәтханәсе Пакистанда, Азад Джамму һәм Кашмирда Котли районында Хуиратта шәһәрендә урнашкан. Бу гыйбадәтханә Ганга Алиһәсенә багышланган. Бу гыйбадәтханә Һиндстан һәм Пакистан бүленүенә кадәр төзелгән тарихи гыйбадәтханәләрнең берсе. Гыйбадәтханә тулысынча җимерелгән һәм гыйбадәтханә эчендә җимерелә яки урлана алган потлар юк. Гыйбадәтханә стенасы ярык һәм кайчандыр ул җимерәләчәк һәм гыйбадәтханә идәне шулай ук ватыла башлаган. Бу гыйбадәтханә янында шулай ук шарлавык бар.

# Банганга Гыйбадәтханәсе
## Шулай ук карарга мөмкин

* Шарада Питһ Гыйбадәтханәсе
# (14616) Van Gaal

(14616) Van Gaal — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14616) Van Gaal
## Тарихы

1998 елның 10 октябрендә LONEOS проекты тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 TK30» саналган.
# Мария Петкович

Мария Петкович (хорв. Marija PetkovićMarija Petković, монахлык исеме — Хачка Кадакланган Иисусның Мариясе; 10 декабрь 1892 ел, Блато (Blato), Корчула утравы, ул чакта — Австро-Венгрия, бүген — Хорватия — 9 июль 1966 ел, Рим, Италия) — Рим католик чиркәве блаженные, «Шәфкатьлелек Кызлары» хатын-кызлар католик конгрегациясенә нигез салучы.

# Мария Петкович
## Биографиясе

Мария Антун Петкович-Ковач белән Мария Мариновичның күп балалы гаиләсендә туган. Башлангыч мәктәпне тәмамлагач, «Шәфкатьлелек хезмәтчеләре» католик конгрегациясе ачкан мәктәптә укый, анда йорт хуҗалыгы алып бару буенча белем ала. 1906 елда епископ Иосиф Марцеличка хатын-кызлар монастырена керү үтенече белән мөрәҗәгать итә.
Мария Петкович 1906 елның 21 ноябрендә кияүгә бармау турында шәхсән нәзер әйтә.
1909-1919 елларда «Мариянең кызлары» конгрегациясенең монастырь башлыгы була, бу чорда ярдәмгә мохтаҗ булган үз гаиләсе турында хәстәрлек күрә. 1915 елда «Католик аналар җәмгыяте» хәрәкәтенә нигез сала, өченче францискан ордены эшчәнлегендә актив катнашып, Блатода яшәгән фәкыйрьләр турында кайгырта.
1919 елның 25 мартында Мария Телента белән бергә «Шәфкатьлелек хезмәтчеләре» конгрегациясенең монастырена күчә һәм Блатода приют ача.
1920 елның 20 августында өченче францискан ордены конституциясе нигезендә «Шәфкатьлелек кызлары» конгрегациясенең беренче уставын яза, анда бу хәрәкәтнең бурычларын билгели. Конгрегациянең уставы епископ Иосиф тарафыннан 1920 елның 4 октябрендә раслана. Мария Петкович бу көнне ук Хачка Кадакланган Иисусның Мариясе дигән монахлык исеме кабул итә һәм яңа хатын-кызлар монахлык конгрегациясенең генераль монастырь башлыгы итеп билгеләнә. 1923 елда Хорватия, Сербия һәм Македониядә ятим калган балалар өчен күп санлы приютлар ача.
1940-1952 елларда Мария Петкович Аргентинада яши.
1952 елда Римга күчә. 1954 елда инсульт кичерә, шул сәбәпле озак вакыт үз вазифаларын тулы күләмдә үтәүдән мәхрүм була.
1961 елда үзенең монастырь башлыгы вазифасын башка дин кардәшенә тапшыра.
1966 елда Мария Петкович мәрхүм була. Римдагы Верано зыяратына җирләнә. 1969 елда гәүдәсенең калдыклары «Мария Кызлары» конгрегациясе төп бинасы каршындагы часовняга күчерелә. Шунда 1998 елга кадәр тотылганнан соң, туган шәһәре Блатога күчерелә һәм хәзер Христос Патша чиркәвендә саклана.

# Мария Петкович
## Беатификация

1998 елның 8 маенда Рим Папасы Иоанн Павел II Дубровникта изге месса үткәргәндә Мария Петковичның каһарман изгелекләрен раслый һәм аны блаженный дип игълан итә.
# Астен (Австрия)

Астен — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Линц округы составына керә.

# Астен (Австрия)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 255 метр биеклектә урнашкан. Линц, Луфтенберг-ан-дер-Донау, Энс (шәһәр) һәм Санкт-Флориан коммуналары белән чиктәш.
# Экселсиор (Сок, Висконсин)

Экселсиор — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Экселсиор (Сок, Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 34 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 277 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Визәзәмин

Визәзәмин (әзери. Vizəzəmin) — Әзербайҗанның Лерик районына караган авыл.
# Орачев (Ленчицкий повяты)

Орачев — Польшаның Лодзь воеводалыгы Витоня гминаcында урнашкан авыл.

# Орачев (Ленчицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Понте 11 (Рим)

Понте 11 — Италиянең Лацио төбәге Ардея өязендә урнашкан торак пункт.

# Понте 11 (Рим)
## Географиясе

Понте 11 Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Понте 11 (Рим)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Рюберси

Рюберси (фр. Rubercy) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Базарлы Сызган районы

Базарлы Сызган районы (рус. Базарносызганский район) — Сембер өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Базарлы Сызган шәһәр тибындагы бистәсе.

# Базарлы Сызган районы
## Халык

Милли состав (2010): руслар — 88,5%, мордва — 6,0%, татарлар — 2,7%.

# Базарлы Сызган районы
## Административ бүленеш

Базарлы Сызган районы составына 1 шәһәр җирлеге һәм 4 авыл җирлеге керә.
# Жупено

Жупено — Словениянең Церкниця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Жупено
## Географиясе

Мәйданы — 0,76 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 798,6 метр биеклектә урнашкан.
# Падкражник

Падкражник (белар. Падкражнік) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.

# Падкражник
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# 483 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
483 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.

# 483 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:483 елда (б. э. к.) туганнар

# 483 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:483 елда (б. э. к.) вафатлар
# Глевиц

Глевиц — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Глевиц
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 42,01 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 7 метр һәм 5 метр биеклектә урнашкан.
# Саут-Вибер (Юта)

Саут-Вибер — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.

# Саут-Вибер (Юта)
## Тарихы

Саут-Вибер шәһәре 1851 елда нигезләнгән.

# Саут-Вибер (Юта)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 12,105241 км², 12,22959 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1375 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сымеру (Киили)

Сымеру (эст. Sõmeru) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
# Каракөй (Пазарьери)

Каракөй (төр. Karaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Билеҗик иле Пазарьери илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Зелёна-Хоцина

Зелёна-Хоцина — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Конажины гминасында урнашкан авыл.

# Зелёна-Хоцина
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Стрие-Паскове

Стрие-Паскове — Польшаның Лодзь воеводалыгы Ласк гминаcында урнашкан авыл.

# Стрие-Паскове
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Новая Вергань

Новая Вергань (белар. Новая Вергань) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.

# Новая Вергань
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Сен-Жак-д'Альермон

Сен-Жак-д'Альермон (фр. Saint-Jacques-d'Aliermont) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Зирндорф

Зирндорф — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Корнойбург округы составына керә.

# Зирндорф
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 191 метр биеклектә урнашкан. Гёллерсдорф, Гросмугль, Нидерхоллабрунн, Лайтцерсдорф, Штоккерау, Хауслайтен һәм Русбах (Түбән Австрия) коммуналары белән чиктәш.
# Фаяно (Терамо)

Фаяно — Италиянең Абруцци төбәге Монторио-аль-Вомано өязендә урнашкан торак пункт.

# Фаяно (Терамо)
## Географиясе

Фаяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Фаяно (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ил Коле (Рьети)

Ил Коле — Италиянең Лацио төбәге Конфиньи өязендә урнашкан торак пункт.

# Ил Коле (Рьети)
## Географиясе

Ил Коле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Ил Коле (Рьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Скрайнива

һәм
Скрайнива — Польшаның Силезия воеводалыгы Лелюв гминасында урнашкан авыл.

# Скрайнива
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# LRRC39

LRRC39 (ингл. Leucine rich repeat containing 39) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Готсайм

Готсайм (фр. Gottesheim) — Франциянең Түбән Рейн департаментына караган коммуна.

# Готсайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,11 км².
# HD89107

HD89107 — Кил йолдызлыгында урнашкан A3mA5-F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,48 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Егырҗили (Кандыра)

Егырҗили (төр. Eğercili) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Кандыра илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Читадела дел Капо (Козенца)

Читадела дел Капо — Италиянең Калабрия төбәге Бонифати өязендә урнашкан торак пункт.

# Читадела дел Капо (Козенца)
## Географиясе

Читадела дел Капо Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Читадела дел Капо (Козенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Xalıq doşmanı

Xalıq doşmanı (latinça hostis publicus — tögäl tärcemäse "cämğiät doşmanı" häm lat. hostis populi Romani, "Rim xalqı doşmanı") - Rim xoquqınıñ töşençäse, qanunnan tış şäxesne iğlan itü häm anı şartsız beterügä çaqıru çaraları, şul mäğnädä xalıq doşmanı - respublikağa qarşı qorallı soldatqa tiñ.
68 yılda Rim imperiäse Senatı Neronnı xalıq doşmanı itep iğlan itä.
Fransiä inqıylabı waqıtında rejim doşmananarına qarşı mass-küläm terrornı añlatu maqsatınnan "xalıq doşmanı" terminı kiñ qullanılğan. Fransiä inqıylabı waqıtında "xalıq doşmanı" terminın Yakobin diktaturası 1794 yılda kertä. Soñraq yakobinçılar arasında da "xalıq doşmannarı" tabılğan: Danton "ingliz şpionı" bularaq üterelgän.
AQŞta "public enemy" yäğni "cämğiät doşmanı" töşençäse qullanıla, rus telendä yış "däwlät doşmanı" dip tärcemä itelä. 1930 yıllarda "däwlät doşmannarı"nda cinäyätçelär Äl Kapone, Con Dilincer h.b. yazıp quyılğan.
Rusiä inqıylabı waqıtında 1917 yılnıñ avgustında Lavr Kornilov "xalıq doşmanı" itep atağan, şulay itep termin Waqıtlı xökümät çorında berençe tapqır qullanılğan.

# Xalıq doşmanı
## Stalin repressiäläre

Stalin repressiäläre waqıtında bastıru çaraların aqlaw maqsatınnan "xalıq doşmanı" töşençäse aktiv qullanıla. Stalin teoriäse buyınça kommunizmnı tözü waqıtında sıynıflar köräşe kierenkelänä häm yaña "sıynıf doşmannarı": inqıylabqa qarşı şäxeslär, zıyan kiterüçelär, diversantlar, üterüçe-tabiblar h.b. kilep çığa, alarğa qarşı terror qullanıla. Çınnan "xalıq doşmannarı"na qarşı köräş - idärä itkän xakimnär öçen säyäsi köndäşlärne häm başqaça uylawçı keşelärne beterü çaraların aqlaw häm añlatu qoralı.
Xalıq doşmannarı öçen cäzalar RSFSR Cinäyät Kodeksınıñ 58-nçe maddäsendä bilgelängän.
# Обалар (Келкит)

Обалар (төр. Obalar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гүмүшхане иле Келкит илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Плёсо

Плёсо (рус. Плёсо) — Коми Республикасының Луза буе районында урнашкан авыл.

# Плёсо
## Климат

Плёсо климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Плёсо
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (81%).
# Гиравичы (Ивевский районы)

Гиравичы (белар. Гіравічы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.

# Гиравичы (Ивевский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# 120-еллар (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
120-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 129 елда башланган һәм б. э. к. 120 елда тәмамланган унъеллык.
# Захвеюв

Захвеюв — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Падев-Народова гминасында урнашкан авыл.

# Захвеюв
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Разъезд 99 км (Верхотурье шәһәр бүлгесе)

Разъезд 99 км (рус. Разъезд 99 км) — Свердловск өлкәсенең Верхотурье шәһәр округы составына керүче авыл.

# Разъезд 99 км (Верхотурье шәһәр бүлгесе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Разъезд 99 км (Верхотурье шәһәр бүлгесе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
# Бузо Борела (Ровиго)

Бузо Борела — Италиянең Венеция төбәге Ровиго өязендә урнашкан торак пункт.

# Бузо Борела (Ровиго)
## Географиясе

Бузо Борела Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Бузо Борела (Ровиго)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.