yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Торе (Торино)

Торе — Италиянең Пьемонт төбәге Шьольце өязендә урнашкан торак пункт.

# Торе (Торино)
## Географиясе

Торе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Торе (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Граһа Правеш

Гриһа Правеш ул шәхеснең яңа йортка беренче керү вакытында башкарылган Һинд дине церемониясе. "Пуджа" яки гамәл һәм табыну өйнең төзелеше һәм кертелүенең төрле этапларында башкарыла. Йорт әзер булгач, шәхескә пуджаны башкару өчен астролог яки Һинд дине каһине белән консультациядә алкышлы вакыт табарга кирәк. Граһа Правеш өч формада популяр:
* "Апурва", ул яңа төзелгән йортка беренче кергәндә башкарыла,
* "Сапурва", ул шәхес йортка чит илдән кайткач башкарыла һәм
* "Двандваһ", ул шәхес йортка янгын булу, су басу яки җир тетрәү булганга күрә янә төзекләндерү яки реновациядән соң кергәндә була. Башкалар арасында төрле киңәш ителгән пуджаларга Васту Пуджа һәм Васту Шанти керә. Гриһа Правеш башкарылганнан соң берәү яңа йортка керә ала.

# Граһа Правеш
## Типлар

Йорт типларына карап борынгы Һиндстанда кулланылган төрле гриһа правеш типлары бар. Аларның төп типлары апурва, сапурва һәм двандһав граһ правеш тора.
# Боннво-ле-Приере

Боннво-ле-Приере (фр. Bonnevaux-le-Prieuré) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# (12677) 1981 EO4

(12677) 1981 EO4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12677) 1981 EO4
## Тарихы

1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EO4» саналган.
# Шип-Спрингс (Нью-Мексико)

Шип-Спрингс — Америка Кушма Штатларының Нью-Мексико штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Шип-Спрингс (Нью-Мексико)
## Географиясе

Шип-Спрингс халык санын алу урыны мәйданы — 15,450403 км², 15,451751 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1797 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эльстерверда

Эльстерверда — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.

# Эльстерверда
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 40,58 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 90 метр биеклектә урнашкан.
# Османие (Никсар)

Османие (төр. Osmaniye) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Никсар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# SSX2

SSX2 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# NGC 2423

NGC 2423 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2423
## Тарихы

Әлеге галактика 1786 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Алдора (Джорджия)

Алдора — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Алдора (Джорджия)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Алдора (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,671068 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 249 метр һәм 252 метр биеклектә урнашкан.
# Эспанес

Эспанес (фр. Espanès) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Павловка (Бричени)

һәм
Павловка (рум. һәм молдав. Pavlovca ) — Молдова Республикасының Бричени районына караган авыл.
# Шенандоа (Луизиана)

Шенандоа — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Шенандоа (Луизиана)
## Географиясе

Шенандоа халык санын алу урыны мәйданы — 16,191738 км², 16,205281 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1189 метр биеклектә урнашкан.
# Заельнае

Заельнае (белар. Заельнае) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Любанский районында урнашкан авыл.

# Заельнае
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Ножан-сюр-Луар

Ножан-сюр-Луар (фр. Nogent-sur-Loir) — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
# Феттаһлы (Аксу)

Феттаһлы (төр. Fettahlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аксу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Заборье (Крупский районы)

Заборье (белар. Забор’е) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Крупский районында урнашкан авыл.

# Заборье (Крупский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Арендзее (Альтмарк)

Арендзее (алман. Arendsee) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Арендзее (Альтмарк)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 269,68 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 25 метр биеклектә урнашкан.
# Шмихел (Пивка)

һәм
Шмихел — Словениянең Пивка (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Шмихел (Пивка)
## Географиясе

Мәйданы — 2,02 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 438 метр биеклектә урнашкан.
# Ме-ан-Мюльтьян

Ме-ан-Мюльтьян (фр. May-en-Multien) — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Хмелёвка (Ак Холуница кушылдыгы)

Хмелёвка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ак Холуница елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.

# Хмелёвка (Ак Холуница кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300212111100032034
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103203
* Бассейн коды — 10.01.03.002
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Каст (Финистер)

Каст (фр. Cast) — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
# Кавак (Самсун)

Кавак (төр. Kavak) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесенең Самсун иленә караган бер илчедер.

# Кавак (Самсун)
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Без зоопарк алдык

Без зоопарк алдык (ингл. We Bought a Zoo) — Бенджамин Ми мемуарлары буенча 20th Century Fox һәм Vinyl Films ширкәтләре тарафыннан тешерелгән кинокомедия.

# Без зоопарк алдык
## Эчтәлеге

Бенджамин Ми уңышсызлыкларга дучар була. Хатыны үлә, эштән китергә мәҗбүр була, укучы малае, укырга йөрер урынга, көннәр буе таркалып баручы мәетләр ясый, ә кызы анасының киемнәрен күргән саен психологиг җәрәхәт ала. Тормышны үзгәртергә кирәк була. Һәм әти кеше балаларына хайваннар белән яхшырак булыр дип бар акчасын инде сүнеп баручы зоопаркны торгызуга тота.

# Без зоопарк алдык
## Кызыклы фактлар

* Патрик Фьюджитның гел җилкәсендә утыручы маймыл, моңа кадәр Махмыр: II күренеш(ингл.)тат. фильмында наркотик саткан.
* Бенджамин роленә кондитатлар арасында Бен Стиллер да булган.

# Без зоопарк алдык
## Охшаш фильмнар

* Джерри Магуайер (ингл. Jerry Maguire;
* Мистер Поппер Пингвиннары (ингл. Mr. Popper's Penguins);
* Танылган диярлек (ингл. Almost Famous).
# Кастелано (Фрозиноне)

Кастелано — Италиянең Лацио төбәге Пильо өязендә урнашкан торак пункт.

# Кастелано (Фрозиноне)
## Географиясе

Кастелано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Кастелано (Фрозиноне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тронһеймс-фьорд

Тронхеймс-фьорд (норв. Trondheimsfjorden) — Норвегиянең озынлыгы буенча өченче фьорды (озынлыгы 130 км).
Ул үзәк Норвегиянең көнбатыш өлешендә урнашкан һәм Норвег диңгезенең култыгы булып тора. Ул төньяктагы Эрланннан көнбатыштагы Стейнхьерга кадәр сузылган. Тронхеймс-фьорд ярында аның хөрмәтенә фьорд аталган Тронхейм шәһәре урнашкан. Фьордның Агданес Коммунасы территориясендә урнашкан иң тирән ноктасы - 617 метр. Фьордның иң эре утраулары — Иттерөй (28 км2) һәм Төутра (1,5 км2) .
Тронхейм каршында бөтен дөньядан туристларны үзенең истәлекле урыннары белән җәлеп итүче Мункхолмен утравы урнашкан - анда 1100-1537 еллардагы бенедиктчылар монастыре, 1680-1850 еллар төрмәсе, 17-19 гасырлардагы ныгытмалар һәм Икенче бөтендөнья сугышы вакытындагы һава һөҗүменә каршы алман саклану системасы урнашкан. Фьордка керү урынында башка вак утраулар бар.
Тронхеймс-фьорд викинглар заманыннан мөһим дингез юлы булган һәм безнең көннәрдә шулай булып кала.
# NGC 7333

NGC 7333 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7333
## Тарихы

Әлеге галактика 1865 елда Щвеция астрономы Herman Schultz тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 24.38 см (9.6 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Фокия (Лука)

Фокия — Италиянең Тоскана төбәге Пескалья өязендә урнашкан торак пункт.

# Фокия (Лука)
## Географиясе

Фокия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Фокия (Лука)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Меруцин (Семполенский повяты)

Меруцин — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Сосьно гминаcында урнашкан авыл.

# Меруцин (Семполенский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Каршыпынар (Зиле)

Каршыпынар (төр. Karşıpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Зиле илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Шүкрү Паша (Ерзин)

Шүкрү Паша (төр. Şükrü Paşa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Ерзин илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Алкин санаторие

Алкин санатоpие авылы — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл.
пучᴛы индексы — ?, ГАТОБК коды — 80257805007.
# Гута-Велика

Гута-Велика — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Залево гминасында урнашкан авыл.

# Гута-Велика
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Генч (Бингөл)

Генч (төр. Genç) — Төркия Җөмһүриятенең Бингөл иленә караган бер шәһәре.
# Карроллтон (Нью-Йорк)

Карроллтон — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Карроллтон (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Карроллтон (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 42,33 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 424 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гүрлек (Баназ)

Гүрлек (төр. Gürlek) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Ушак иле Баназ илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Андрей Кошкин

Андрей Евдоким улы Кошкин (рус. Андрей Евдокимович Кошкин) — 106нчы аерым күзәтчелек ротасы (Дала фронтының 37 армиясенең 110нчы гвардия-укчы дивизиясе) күзәтүчесе, кече сержант. Бүгенге ТР Кайбыч районына керүче Зур Подберезье авылында крестьян гаиләсендә туа. Авыл мәктәбен бетергәч тә колхозда эшли. Аннары Волжск каласына күченә.
1941 елның июнендә Кызыл Армиягә чакырыла. Сугышта 1942 елның августыннан катнаша. Днепрдан сул як Украинаны азат иткәндә батырлыгын күрсәтә. 1943 елның 5нче сентябрендә Кошкин күзәтчелек төркеме каршы якның тылына үтә һәм сугыш кораллары складын, 15 гилерчыны юк итә. Кире кайтканда 3 фашистны үтереп, 5есен әсир итә.
1943 елның 29 сентябрендә Кошкин төркеме Днепр елгасын үтәләр. Күзәтүчеләр дошманның сак утларын, штабтан документларын кулга алалар.
1943 елның 5 октябрендә Кошкин җитәкчелегендәге разведчиклар төркеме Украинаның Кировоград өлкәсенең Онуфриевск районы Куцеволовка авылы янында дошманның ягулык, тагын сугыш припаслары складларын юк итәләр.
1943 елның 8-9 октябрендә Кошкин беренчеләрдән булып дошманга һөҗүм ясап пулеметларын вата. Бу сыгышта кул көрәшендә 3 гитлерчыны юк итә.
1944 елның 22 февралендә СССРның Югары Советы Президиумы указы нәтиҗәсендә Кошкин Андрей Евдоким улына Советлар Союзы Герое исеме, Ленин ордены, "Золотая Звезда" (№ 2495) медале бирелә. 1943 елның 26 октябрендә Красное Знамя медален ала.
Сугыштан соң Волжск каласында яши. Марбумкомбинатта эшли. 1958 елның 30 гыйнварында үлә.
Волжск каласында аның бюсты куелган, комбинат каршында портреты эленгән, шунда ук аның исемендәге урам, ә туган авылында мәктәп аның исеме йөртә.
# Шмелёво (Киров өлкәсе)

Шмелево (рус. Шмелево) — Киров өлкәсенең Свеча районында урнашкан авыл.

# Шмелёво (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Шмелёво (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Шмелёво (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Шмелёво (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Талмо (Джорджия)

һәм
Талмо — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Талмо (Джорджия)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Талмо (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 5,688081 км², 5,485025 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 279 метр биеклектә урнашкан.
# Динленҗе (Эрҗиш)

Динленҗе (төр. Dinlence) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Эрҗиш илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# №117-тимер юл разъезды (Яңаарка районы)

№117-тимер юл разъезды (каз. №117-темір жол айрығы) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# №117-тимер юл разъезды (Яңаарка районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Унн, Бһивани

Унн Һиндстанның Һарьяна штатында Бһивани районында авыл. Ул Бһивани шәһәрчегенең район штаб-фатирларыннан якынча 43 км көньякта урнашкан. Бу авылда мәшһүр Ходай Гуга Пир гыйбадәтханәсе бар, монда якын тирәләрдән һәм башка штатлардан кешеләр килә.
# Браши (Оклахома)

Браши — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Браши (Оклахома)
## Географиясе

Браши халык санын алу урыны мәйданы — 67,691534 км², 67,665581 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 295 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Фраксионамьенто Популар Норберто Флорес Баньос (Чилпансинго де лос Браво)

Фраксионамьенто Популар Норберто Флорес Баньос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Чильпансинго-де-лос-Браво муниципалитеты составына керә.

# Фраксионамьенто Популар Норберто Флорес Баньос (Чилпансинго де лос Браво)
## Географиясе

Фраксионамьенто Популар Норберто Флорес Баньос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Фраксионамьенто Популар Норберто Флорес Баньос (Чилпансинго де лос Браво)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Фраксионамьенто Популар Норберто Флорес Баньос (Чилпансинго де лос Браво)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# CCR3

CCR3 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Нелобка

Нелобка — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Салда (№1068 Нижне-Салдинский тоган) елгасының уң ярыннан урнашкан. Елга озынлыгы 33 км.

# Нелобка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тагил елгасыТүбән Тагил каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010501512111200005521
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111200552
* Бассейн коды — 14.01.05.015
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Җобурлар (Чайҗума)

Җобурлар (төр. Coburlar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Чайҗума илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Омбрельио (Лука)

Омбрельио — Италиянең Тоскана төбәге Лукка өязендә урнашкан торак пункт.

# Омбрельио (Лука)
## Географиясе

Омбрельио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Омбрельио (Лука)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гүлгөзе (Мидьят)

Гүлгөзе (төр. Gülgöze) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Мидьят илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Фронт правдасы (гәҗит)

Фронт правдасы — фронт гәҗите. Волхов фронтының сәяси идарәсе органы. 1943 елның гыйнварыннан 1944 елның февраленә кадәр татар телендә нәшер ителә. Мөхәррир – Габделхәй Хәбиб.
# Гүлдеде (Ахметли)

Гүлдеде (төр. Güldede) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Ахметли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Унуксе

Унуксе (эст. Unukse) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# (7145) Linzexu

(7145) Linzexu (лат. Linzexu) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7145) Linzexu
## Тарихы

1996 елның 7 июнендә BAO SCAP тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 LO» саналган.
# Стырчеа (Глодени)

Стырчеа (рум. һәм молдав. Stîrcea ) — Молдова Республикасының Глодени районына караган авыл.
# Светий Дух (Блоке)

Светий Дух — Словениянең Блоке (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Светий Дух (Блоке)
## Географиясе

Мәйданы — 0,35 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 759,6 метр биеклектә урнашкан.
# (2344) Сицзан

(2344) Сицзан (лат. Xizang) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2344) Сицзан
## Тарихы

1979 елның 27 сентябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 SC1» саналган.
# Лоцци

Лоцци (фр. Lozzi) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.

# Лоцци
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,79 км².
# Каськова (Мсциславский районы)

Каськова (белар. Каськова) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Мсциславский районында урнашкан авыл.

# Каськова (Мсциславский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Птозны хирургик дәвалау
## Клиник анатомия

1. Леватор апоневрозы кимерчәкнең өске чигеннән якынча 4 мм аралыкка өскә орбиталь бүлгегә үрелә (рәс. 4. 54). Аның арткы җепселләре тарзаль тәлинкәнең алгы өслегенең аскы өчтән бер өлешенә бәйләнә.
Леваторның латераль һәм медиаль аякчыклары чикләүче бәйләвечләр вазифасын уйный. Леваторга хирургик керү юлы тире яки конъюнктива аша башкарыла.
2. Мюллер мускулы тарзаль тәлинкәнең өске өлешенә кушыла, хирургик юл конъюнктива аша башкарыла.
3. Аскы тарзаль апоневроз аскы туры мускулның капсула-пальпебраль дәвамы булып тора һәм леватор апоневрозына тиңдәш.
4. Аскы тарзаль мускул Мюллер мускулына тиңдәш.

# Птозны хирургик дәвалау
## Мюллер мускулының конъюнктиваль резекциясе

1. Дәлилләр. Кимендә 10 мм леватор функциясе белән уртача птоз (күбесенчә Һорнер синдромында кебек) һәм уртача чагылган тумыштагы птоз.
2. Техника. Мюллер мускулына һәм аны каплаучы конъюнктивага резекция ясап, алга таба киселгән өлешләрне туры китерәләр (рәс. 4. 55). Максималь нәтиҗә 2-3 мм тәшкил итә.

# Птозны хирургик дәвалау
## Леватор резекциясе

1. Дәлилләр. Кимендә 5 мм леватор функциясе белән птоз. Резекция күләме леватор функциясе һәм птоз чагылышына бәйле.
2. Техника. Леваторны алгы юл (тире аша — рәс. 4. 56) яки арткы юл буенча (конъюнктиваль) кыскарту.

# Птозны хирургик дәвалау
## Кашка тагып кую

1. Дәлилләр
* Леваторның бик түбән функциясе белән (< 4 мм) чагылган птоз (> 4 мм).
* Маркус-Гунн синдромы. Күз йөртүче нервның аномаль регенерациясе белән бәйле птоз.
* Блефарофимоз.
* Күз йөртүче нерв парезы чыгарган птоз.
* Леваторның алдагы канәгатьләнмәслек резекция нәтиҗәсе.
2. Техника. Тарзаль тәлинкәне чын киң фасциядән яки суыртылмый торган пролен яки силикон төрендәге синтетик материалдан лигатура белән маңгай мускулына тагып кую (рәс. 4. 57).
# Сенеге

Сенеге — Италиянең Сардиния төбәгендә урнашкан коммуна. Ористано провинциясе составына керә.

# Сенеге
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 305 метр биеклектә урнашкан. Нарболия, Кульери, Милис, Бонаркадо һәм Санту-Луссурджу коммуналары белән чиктәш.
# Эрику-Кардозу

Эрику-Кардозу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.

# Эрику-Кардозу
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 701,458 км².
# CCR1

CCR1 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Саламонде

Саламонде — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. Виейра-ду-Минью муниципалитетына карый.

# Саламонде
## Географиясе

Мәйданы — 8,39 км².
# Ольгерд

Ольге́рд (литв. Algirdas) (1296 чамасы — 24 май 1377) — Бөек Литва кенәзе, Гедиминның улы, Кейстутның абыйсы, идарә итү чорында 1345 елдан 1377 елга кадәр дәүләт чикләрен шактый киңәйтә.

# Ольгерд
## Исеме

Ольгерд исеменең барлыкка килү турында ике төп версия бар. Иң киң таралган Ольгерд исеме Литва сүзләреннән alga — бүләк һәм girdas — ишетү, хәбәр һәм буквально аңлата танылган вознаграждением.

# Ольгерд
## Мәскәү белән мөнәсәбәтләре

    Төп мәкалә: Литва-Мәскәү сугышы (1368–1372)

# Ольгерд
## Алдындагы тарих

1360 нчы еллар уртасында Беек Тверь кенәзлегендә Микулин кенәзе Михаил Александрович һәм Кашино кенәзе Василием Михайловичем арасында территориаль бәхәс туа. Кашин кенәзе ягына Бөек Мәскәү кенәзлеге басты
Михаил Александрович ягына Ольгерд басты,

# Ольгерд
## Беренче тапкыр һөҗүмгә чыгу

1368 елның көзендә Литва кенәзе зур гаскәр белән Мәскәүгә һөҗүмгә чыга. Гадәттәгечә, көтмәгәндә дошман чикләренә керергә омтылып, ул төньяк-көнбатыштан түгел, ә көньяк-көнбатыштан һөҗүмне башлай. Дмитрий Иванович сакчылар полкын җибәрергә генә өлгергән,

# Ольгерд
## Икенче тапкыр һөҗүмгә чыгу

1370 елда, Рудау каршындагы бәрелештә зур Литва гаскәрләре Тевтон орденыннан җиңелгәннән соң, Дмитрий Московский яңадан Тверьне урап алган; Михаил Литвага качкан. Раштуа постына Ольгерд Мәскәүгә абыйсы Кейстут, Михаил Тверской һәм Святославом Смоленский белән һөҗүмгә чыккан

# Ольгерд
## Өченче тапкыр һөҗүмгә чыгу

1372 елны янә Мәскәү белән Тверь низагы яна.

# Ольгерд
## Соңыннан булган вакыйгалар

1371 елны Ольгерд Константинополь патриархыннан Киевка аерым митрополит сорый Смоленскка, Тверьга, Новосильга һәм Түбән Новгородка хакимияте белән.
# Боннваль (Эр һәм Луар)

Боннваль (фр. Bonneval) — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
# (11721) 1998 HE100

(11721) 1998 HE100 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11721) 1998 HE100
## Тарихы

1998 елның 21 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 HE100» саналган.
# Вайт-Сити (Канзас)

Вайт-Сити — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.

# Вайт-Сити (Канзас)
## Тарихы

Вайт-Сити шәһәре елда нигезләнгән.

# Вайт-Сити (Канзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,252776 км², 3,252775 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 448 ± 1 метр биеклектә урнашкан.