yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# HD209385

HD209385 — Дәлү йолдызлыгында урнашкан A2mA6-F3 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,82 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Лос Копалес (Хенерал Элиодоро Кастильо)

Лос Копалес — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Хенераль-Элиодоро-Кастильо муниципалитеты составына керә.

# Лос Копалес (Хенерал Элиодоро Кастильо)
## Географиясе

Лос Копалес Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лос Копалес (Хенерал Элиодоро Кастильо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лос Копалес (Хенерал Элиодоро Кастильо)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# (9574) Таку

(9574) Таку (лат. Taku) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9574) Таку
## Тарихы

1988 елның 5 декабрендә T. Nakamura тарафыннан Кисо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XB5» саналган.
# Котый (Учалы районы)

Котый — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453741, ГАТОБК коды — 80253888004.

# Котый (Учалы районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 230 кешенең яшәве мәгълүм.

# Котый (Учалы районы)
## Шәхесләр

* Илдус Абдрахманов (1942), галим, химик. Башкортстан Фәннәр академиясе академигы (2002), Башкорт АССР атказанган фән эшлеклесе (1990)
* Илшат Яхин (1974―2022), композитор, баянчы, Уфа Милли яшьләр театры музыка бүлеге җитәкчесе, БР атказанган сәнгать эшлеклесе.
# Көнчыгыш Дагомыс

Көнчыгыш Дагомыс яки Небуго — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Дагомыс елгасының сул ярыннан 0,8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.

# Көнчыгыш Дагомыс
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — кара диңгез елгалары бассейны Шепси елгасының көнбатыш чигеннән Псоу елгасына чаклы (РФ һәм Абхазия сиге). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — кара диңгез бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 06030000312109100000653
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 109100065
* Бассейн коды — 06.03.00.003
* ГӨ буенча саны — 09
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Энге-Занде

Энге-Занде (алман. Enge-Sande) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Энге-Занде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 24,82 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 11 метр биеклектә урнашкан.
# Новый (Удмуртия)

Новый (рус. Новый) — Удмуртиянең Воткинск районында урнашкан шәһәр тибындагы бистә.
Халык саны — 5 719 кеше (2010).

# Новый (Удмуртия)
## Җәгърафия

Новый Воткинскидан 26 километр көньяктарак һәм Чайковскидан 6 километр төньяк-көнбатыштарак урнаша. Построечная тимер юл стaнсaсе.

# Новый (Удмуртия)
## Тарих

Новый бистәсе 1950-елларда Воткинск ГЭСын төзүчеләр бистәсе буларак нигезләнә.
1989 елда шәһәр тибындагы бистә статыcын ала.
2005 елда Новый cаcтафына Построечная һәм Волковcкᴎ бистәләре кертелә.

# Новый (Удмуртия)
## Халык

Милли cаcтаф: руслар — 84,9%, арлар — 5,9%, татарлар — 5,8%

# Новый (Удмуртия)
## Икътисад

* Тимер-бетон конструкцияләре ɜаʙуты;
* «Волковcкᴎ» агач эшкәртү комбинаты; һ. б.

# Новый (Удмуртия)
## Икътисад
### Социаль инфраструктура

Мәктәп, 3 балалар бакчасы, сәнгать мәктәбе, балалар-яшүсмерләр спорт мәктәбе, филшeр-акушерлык пункты.
# Пяно Селва III (Асколи Пичено)

Пяно Селва III — Италиянең Марке төбәге Мальтиньяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Пяно Селва III (Асколи Пичено)
## Географиясе

Пяно Селва III Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Пяно Селва III (Асколи Пичено)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD245601

HD245601 — Йөкче йолдызлыгында урнашкан B9 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,82 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Дереҗик (Патнос)

Дереҗик (төр. Derecik) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Патнос илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Җуравлевка (Акмола өлкәсе)

Җуравлевка (каз. Журавлевка) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Җуравлевка (Акмола өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# (16663) 1993 VG4

(16663) 1993 VG4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16663) 1993 VG4
## Тарихы

1993 елның 11 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 VG4» саналган.
# Шестачи (Сындҗерей)

Шестачи (рум. һәм молдав. Șestaci ) — Молдова Республикасының Сындҗерей районына караган авыл.
# Бекдорф

Бекдорф — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Бекдорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 21,98 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 40 метр биеклектә урнашкан.
# Эскикуюмҗулар (Кареси)

Эскикуюмҗулар (төр. Eskikuyumcular) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Кареси илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Дусай (Мөслим районы)

Дусай — Татарстан Республикасының Мөслим районындагы авыл.
Халык саны — 209 тирәсендә. Почта индексы — 423983.

# Дусай (Мөслим районы)
## Тарих

1920-елларда нигезләнгән.

# Дусай (Мөслим районы)
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.

# Дусай (Мөслим районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.4 °C | -11.2 °C | -6 °C | 4.2 °C | 13.3 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 11.9 °C | 4.1 °C | -5.2 °C | -10.7 °C | 3.8 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.8 °C.

# Дусай (Мөслим районы)
## Танылган шәхесләр

* Бадыйк Салихов (1910—1956) — Дан орденының тулы кавалеры (1922-1941, 1946-1956 елларда яшәгән).
* Әхмәтҗан Хәмәдишин (Әхмәт Дусайлы, 1949—2020) — язучы.
* Лилия Садриева (1962) шагыйрә, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре (2012).
# Цона Индузтрияле Гвето (Торино)

Цона Индузтрияле Гвето — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.

# Цона Индузтрияле Гвето (Торино)
## Географиясе

Цона Индузтрияле Гвето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Цона Индузтрияле Гвето (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Порфировка

Порфировка — Татарстан Республикасының Спаск районындагы юкка чыккан авыл.
Почта индексы — 422850.

# Порфировка
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.3 °C | -10.4 °C | -5.4 °C | 5.5 °C | 14.3 °C | 19 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.8 °C | 5 °C | -3.9 °C | -9.5 °C | 4.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.

# Порфировка
## Танылган шәхесләр

* Петр Лихачев (1919-1942), Сәвитләр Берлеге Каһарманы.
* Евдокия Грехова
* Екатерина Фомина, Социалистик Хезмәт Каһарманы
# Монтале (Анкона)

Монтале — Италиянең Марке төбәге Арчевиа өязендә урнашкан торак пункт.

# Монтале (Анкона)
## Географиясе

Монтале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Монтале (Анкона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шимбори-Анджейовента

Шимбори-Анджейовента — Польшаның Подлясье воеводалыгы Шепетово гминасында урнашкан авыл.

# Шимбори-Анджейовента
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Здзешулице-Гурне

Здзешулице-Гурне — Польшаның Лодзь воеводалыгы Белхатув гминаcында урнашкан авыл.

# Здзешулице-Гурне
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Рошия-де-Амарадия

Рошия-де-Амарадия — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. Рошия-де-Амарадия (коммуна) коммунасына карый.

# Рошия-де-Амарадия
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 517 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Урта Муйнак

Урта Муйнак — Башкортстанның Зиянчура районында урнашкан авыл.
ᴨyчᴛьı индексы — 453390, ГАТОБК коды — 80226822006.

# Урта Муйнак
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 176 кешенең яшәве мәгълүм.
# Ашагычарыкчы (Ыгдыр)

Ашагычарыкчы (төр. Aşağıçarıkçı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ыгдыр иле Ыгдыр илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Звени

Звени (рус. Звени) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Звени
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Звени
## Сәгать поясы

Звени Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Звени
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (99%).
# Оротелли

Оротелли — Италиянең Сардиния төбәгендә урнашкан коммуна. Нуоро провинциясе составына керә.

# Оротелли
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 406 метр биеклектә урнашкан. Онифери, Иллорай, Боттидда, Боно, Орани һәм Бенетутти коммуналары белән чиктәш.
# Поповяне

Поповяне — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. Самоков җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Поповяне
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 970 метр биеклектә урнашкан.
# Плябанавичы

Плябанавичы (белар. Плябанавічы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.

# Плябанавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Янтуган (Илеш районы)

Янтуган (баш. Янтуған) — Башкортстанның Илеш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452269, ОКАТО коды — 80230868004.
Рәсми буенча милли состав (2002): башкортлар— 97%, туган теле буенча татар теле өстенлек итә..

# Янтуган (Илеш районы)
## Демография

Рәсми буенча милли состав (2002): башкортлар— 97%, туган теле буенча татар теле өстенлек итә..

# Янтуган (Илеш районы)
## Авыл белән бәйле шәхесләр

* Рөстәм Касыев
# Морано Озтерия (Перуҗа)

Морано Озтерия — Италиянең Умбрия төбәге Гуальдо-Тадино өязендә урнашкан торак пункт.

# Морано Озтерия (Перуҗа)
## Географиясе

Морано Озтерия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Морано Озтерия (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Забрушани

Забрушани (чех. Zabrušany) — Чехиянең Устецк крае Теплице һәм Q89474230? районында урнашкан авыл.

# Забрушани
## Географиясе

Мәйданы — 9,243011 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 218 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Забрушани
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Забрушани
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Забрушани
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 856 |
| 1880 | 1184 |
| 1890 | 1612 |
| 1900 | 2603 |
| 1910 | 2592 |
| 1921 | 2700 |
| 1930 | 3222 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 1850 |
| 1961 | 1770 |
| 1970 | 1478 |
| 1980 | 1213 |
| 1991 | 1071 |
| 2001 | 1093 |
| 2011 | 1071 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 1108 |
| 2016 | 1127 |
| 2017 | 1132 |
| 2018 | 1149 |
| 2019 | 1143 |
| 2020 | 1152 |
| 2021 | 1136 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 1137 |
| 2022 | 1140 |
| 2023 | 1144 |
| 2024 | 1160 |
# Кичке-Таң

Кичкетаң — Татарстан Республикасының Әгерҗе районындагы авыл.
Халык саны — 642 тирәсендә. Почта индексы — 422213.

# Кичке-Таң
## Тарих

1722 елда нигезләнгән.

# Кичке-Таң
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.

# Кичке-Таң
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.4 °C | -11.1 °C | -5.7 °C | 3.6 °C | 12.4 °C | 18 °C | 19.8 °C | 16.7 °C | 11.2 °C | 3.5 °C | -5.6 °C | -10.7 °C | 3.4 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.4 °C.

# Кичке-Таң
## Авыл белән бәйле шәхесләр

* Гобәйдулла Балтанов
# Гүнгүрге (Шеһиткамил)

Гүнгүрге (төр. Güngürge) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шеһиткамил илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сантильияна (Фиренца)

Сантильияна — Италиянең Тоскана төбәге Винчи өязендә урнашкан торак пункт.

# Сантильияна (Фиренца)
## Географиясе

Сантильияна Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Сантильияна (Фиренца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вай (Аризона)

Вай — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вай (Аризона)
## Географиясе

Вай халык санын алу урыны мәйданы — . Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Хоҗалар (Хисарҗык)

Хоҗалар (төр. Hocalar) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Хисарҗык илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Комедеро Гранде (Ирапуато)

Комедеро Гранде — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Комедеро Гранде (Ирапуато)
## Географиясе

Комедеро Гранде Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Комедеро Гранде (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Комедеро Гранде (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Югары Никитино

Югары Никитино (рус. Верхнее Никитино) — Свердловск өлкәсенең Красноуфимск округы составына керүче авыл.

# Югары Никитино
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Югары Никитино
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%), чуашлар (12%).
# LRRC74A

LRRC74A (ингл. Leucine rich repeat containing 74A) — кешенең 14-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Юрика-Спрингс (Арканзас)

Юрика-Спрингс — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.

# Юрика-Спрингс (Арканзас)
## Тарихы

Юрика-Спрингс шәһәре 1880 елда нигезләнгән.

# Юрика-Спрингс (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 17,907218 км², 17,898727 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 384 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Хыялый җанварлар һәм кайда алар яши

Хыялый җанварлар һәм кайда алар яши (ингл. Fantastic Beasts and Where to Find Them;рус. Фантастические звери и места их обитания) — Джоан Кэтлин Роулинг иҗат ителгән китап, әлеге китапны беренче тапкыр Блумсбери (Бөекбритания) нәшрияте 2001 елда чыгара. Гарри Поттер турындагы романнар сериясендә бу китапны Тылсымлы җанварларны карау буенча әсбап буларак кулланалар. Бу романнан «Борынгыдан бүгенгегә кадәр квиддич язмышы» китабы белән берлектә сатудан кергән табыш исәбе 15,7 млн фунт стерлинглар дип исәпләнә, шуның 80 % Comic Relief хәйрия фондына бирелгән.
Россиядә китапны 2009 елда Росмэн нәшрияте чыгара. Ә 2013 елның 12 сентябрендә исә Джоан Роулинг үзенең facebook-аккаунтында китап буенча шундый ук исемле фильм чыгуы турында хәбәр итә.

# Хыялый җанварлар һәм кайда алар яши
## Уйлап табылган китап

Хыялый җанварлар һәм кайда алар яши китабы — Гарри Поттерның, танылган тылсымлы зоолог, Ньют Скамандер тарафыннан язылган китабының күчермәсе булып тора.
Китапта талсым зоологияснең тарихы, «хыялый җанварлар һәм җәнлекләр» аңлатмасы, аларны ничек иттереп магллардан саклау һәм яшерү тарихы, җанварларның Тылсым министерлыгы тарафыннан кабул ителгән классификациясе (Китапта бөтен дөнья буйлап табылган 75 төр тылсым җанвары күрсәтелгән) турындагы мәгълүматлар бирелә. Китапта күрсәтелгән мәгълүматлар Скамандер тарафыннан бик күп еллар һәм 5 кыйтга буенча ясалган сәяхәтләр дәвамында җыела. Әлеге китап Хогвартсның беренче курс студентлары өчен мәҗбүри әсбап булып тора. Китапның сүз башын исә Альбус Дамблдор язган була.
Шулай ук китапта ясалган кайбер кызыклы билгеләүләргә тап буласың, мәсәлән, Гарри һәм Рон язулары буенча Хогвартс Шотландиядә урнашкан.

# Хыялый җанварлар һәм кайда алар яши
## Экранизация

    Төп мәкалә: Хыялый җанварлар һәм кайда алар яши (фильм)
2013 елда Warner Bros. кинокомпаниясе әлеге китап буенча фильм төшерәчәге турында хәбәр итә. Сценарий авторы Роулинг үзе булачак. Фильмда сериянең төп геройлары булмаячак, ләкин ул шул ук дөньяда барачак. Күбесе пәрдәләр Нью-Йоркта, китапның авторы Ньют Скамандер белән берлектә узачак, которого сыграет Эдди Редмэйн. Убырлы карчык Тина ролендә, төп герой, сюжет буенча, аның белән АКШта очраша, Кәтрин Уотерстонга өләгә. Warner Bros. ачык кастинг барышында яшь тылсымчы Модести роленә Фейт Вуд-Блэгроувны сайлый. 15 декабря 2015 вышел первый трейлер проекта.Фильмның чыгу көне — 2016 елның 17 ноябренә билгеләнгән.
# Луиза Фархшатова

Фархшатова Луиза Азамат кызы (8 март 1953 ел) — радио һәм телевидение ветераны, журналист, сценарийлар һәм телевизион фильмнар авторы, Башкортстан дәүләт телерадиокомпаниясенең «Тамыр» балалар студиясен оештыручы. Россия Федерациясенең Кинематографистлар берлеге әгъзасы. Башкортстанның атказанган мәдәният хезмәткәре (1994). Зәйнәб Биишева исемендәге премия лауреаты (2012).

# Луиза Фархшатова
## Биографиясе

Луиза Азамат кызы Фархшатова (кыз фамилиясе - Әхмәдиева) 1953 елның 8 мартында Башкорт АССРның Учалы районы Яңа Байрамгул авылында укытучылар гаиләсендә туган. Урта белемне Уральск мәктәбендә ала.
1978 елда Башкорт дәүләт университеты филология факультетының башкорт-рус бүлеген тәмамлый һәм хезмәт эшчәнлегенен Башкорт АССРның Телевидение һәм радиотапшырулар буенча дәүләт комитетында башлый. Аннары Башкортстан радиосының музыкаль мөхәррире була.
1983 елның сентябреннән — Телевидение һәм радиотапшырулар буенча дәүләт комитетының кадрлар бүлегендә өлкән инспектор, 1990 елның гыйнварыннан — хатлар бүлеге комментаторы.
1992 елның февралендә Луиза Фархшатовага 1991 елда яңыртылган Башкортстан дәүләт телерадиокомпаниясе составында «Тамыр» балалар студиясен оештыру буенча мөһим бурычлар йөкләтелә: ул «Тамыр»ның сәнгатьчә җитәкчесеннән аның директорына кадәр хезмәт юлы үтә.
2000 елның октябреннән 2006 елгача Луиза Фархшатова «Башкортстан» дәүләт телерадиокомпаниясенең генераль директор урынбасары һәм телевидение студиясе директоры булып эшли.

# Луиза Фархшатова
## Иҗади эшчәнлеге
### Китаплары

* Ләйсән — Безнең бәйрәм. Хатирәләр китабы- альбом (2016)
* Тәкъдир. Гофран мәчетенең имам хатибы Гали Хәсәнов турында китап- альбом (2011)
* Яшәмеш (ике телдә; 2009)
* Абдулла. Абдулла Солтанов иҗаты һәм тормышына багышланган китап-альбом (-2008)
* Яшәмеш акыл җыя (2007)
* Яшәмеш абый булды. «Акбузат» журналы китабы. (2003)
* Яшәмеш абый, имеш. (2002)
* Яшәмеш үсә. (2000)

# Луиза Фархшатова
## Казанышлары

* 2019 елның 2-7 июнендә Ханты-Манси автономияле округы — Юграның административ үзәге Ханты-Мансийск шәһәрендә узган «Спасти и сохранить» 23-нче халыкара экология телефестивале йомгаклары буенча Луиза Фаршатованың «Башка ташлар. Торатау — кабырчык таш» исемле документаль фильмы «Этноэкология (табигать һәм төп халыклар)» номинациясендә җиңүче дип танылды һәм бәйгенең абруйлы бүләге «Алтын гагара»га лаек булды.

# Луиза Фархшатова
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Зәйнәб Биишева исемендәге бүләк лауреаты (2012).
* Башкортстан Президентының Мактау грамотасы (2002)
* Башкортстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре (1994).
* Башкортстанның 100 еллыгы уңаеннан юбилей медале (2019)