yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Галёвице

Галёвице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Журавина гминасында урнашкан авыл.

# Галёвице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Монтефельчино

Монтефельчино — Италиянең Марке төбәгендә урнашкан коммуна. Пезаро-э-Урбино провинциясе составына керә.

# Монтефельчино
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 260 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Фоссомброне, Монтечиккардо, Изола-дель-Пьяно, Петриано, Сант'ипполито, Серрунгарина, Урбино һәм Colli al Metauro коммуналары белән чиктәш.
# NGC 7098

NGC 7098 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7098
## Тарихы

Әлеге галактика 1835 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Пье де ла Куеста (Коюка де Бенитез)

Пье де ла Куеста — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Бенитес муниципалитеты составына керә.

# Пье де ла Куеста (Коюка де Бенитез)
## Географиясе

Пье де ла Куеста Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Пье де ла Куеста (Коюка де Бенитез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Пье де ла Куеста (Коюка де Бенитез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Тетерештий-де-Сус (коммуна)

Тетерештий-де-Сус — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан коммуна.

# Тетерештий-де-Сус (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Тетерештий-де-Сус, Добрень һәм Удупу авыллары урнашкан.
# Аугустово (Гродзиский повяты)

Аугустово — Польшаның Великопольское воеводалыгы Велихово гминасында урнашкан авыл.

# Аугустово (Гродзиский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Голешть (коммуна, Вранча)

Голешть — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан коммуна.

# Голешть (коммуна, Вранча)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 52 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Голешть һәм Чардак авыллары урнашкан.
# (12733) 1991 TV1

(12733) 1991 TV1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12733) 1991 TV1
## Тарихы

1991 елның 13 октябрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 TV1» саналган.
# Сеннвьер

Сеннвьер — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Боровка (Котельнич районы)

Боровка (рус. Боровка) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.

# Боровка (Котельнич районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Боровка (Котельнич районы)
## Сәгать поясы

Боровка (Котельнич районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Боровка (Котельнич районы)
## Тарих

1888 елда нигезләнгән.

# Боровка (Котельнич районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%), арлар (2%).
# Милейовице (Түбән Силезия воеводалыгы)

Милейовице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Журавина гминасында урнашкан авыл.

# Милейовице (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Штенец

Штенец (чех. Štěnec) — Чехиянең Пардубице крае Енишовице районында урнашкан авыл.

# Штенец
## Географиясе

Мәйданы — 3,016 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Штенец
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Штенец
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Штенец
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 158 |
| 1880 | 141 |
| 1890 | 170 |
| 1900 | 165 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 173 |
| 1921 | 192 |
| 1930 | 173 |
| 1950 | 133 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 118 |
| 1970 | 87 |
| 1980 | 69 |
| 1991 | 65 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 70 |
| 2011 | 71 |
| 2021 | 66 |
# Җеймс Абраһам Гарфилд

Җеймс Абраһам Гарфилд (19 ноябрь 1831(1831-11-19), Морленд-Һиллз, Каяһога, Оһайо, Америка Кушма Штатлары — 19 сентябрь 1881(1881-09-19) (49 яшь), Элберон, Лоң-Брәнч, Монмут (округ, Нью-Джерси), Нью-Җерси, Америка Кушма Штатлары) — сәясәтче, офицер, адвокат, дәүләт эшлеклесе, язучы, АКШ президенты (4 март 1881 – 19 сентябрь 1881), АКШ вәкилләр пулаты әгъзасы (4 март 1863 – 8 ноябрь 1880), (2 ноябрь 1880 – 4 март 1881).
# Павлосив

һәм
Павлосив — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Павлосюв гминасында урнашкан авыл.

# Павлосив
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ранчо де Хосе Луис Роман Роман (Игвала де ла Индепенденсия)

Ранчо де Хосе Луис Роман Роман — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Игуала-де-ла-Индепенденсия муниципалитеты составына керә.

# Ранчо де Хосе Луис Роман Роман (Игвала де ла Индепенденсия)
## Географиясе

Ранчо де Хосе Луис Роман Роман Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ранчо де Хосе Луис Роман Роман (Игвала де ла Индепенденсия)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ранчо де Хосе Луис Роман Роман (Игвала де ла Индепенденсия)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Кече Фролово

Кече Фролово — Татарстан Республикасының Тәтеш районындагы авыл.
Почта индексы — 422374.

# Кече Фролово
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.1 °C | -10.3 °C | -5.3 °C | 5.5 °C | 14.2 °C | 18.9 °C | 20.7 °C | 18.4 °C | 12.8 °C | 5 °C | -3.8 °C | -9.3 °C | 4.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
# Шёнек (Фогтланд)

Шёнек (алман. Schöneck) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Шёнек (Фогтланд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 55,06 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 707 метр биеклектә урнашкан.
# Метлиця (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

Метлиця — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Крушвица гминаcында урнашкан авыл.

# Метлиця (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Энджеюв (Островецкий повяты)

Энджеюв — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Бодзехув гминасында урнашкан авыл.

# Энджеюв (Островецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Яворник (Просеч под Ештедем)

Яворник (чех. Javorník) — Чехиянең Либерец крае Просеч под Ештедем районында урнашкан авыл.

# Яворник (Просеч под Ештедем)
## Географиясе

Мәйданы — 2,05 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Яворник (Просеч под Ештедем)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Яворник (Просеч под Ештедем)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Яворник (Просеч под Ештедем)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 255 |
| 1880 | 219 |
| 1890 | 227 |
| 1900 | 218 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 212 |
| 1921 | 183 |
| 1930 | 182 |
| 1950 | 128 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 93 |
| 1970 | 73 |
| 1980 | 41 |
| 1991 | 42 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 43 |
| 2011 | 58 |
| 2021 | 73 |
# Тозлыккүл

Тозлыккүл — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Җаек елгасының сул ярыннан 1500 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.

# Тозлыккүл
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Орск каласыннан Сакмар елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 12010000812112200004447
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112200444
* Бассейн коды — 12.01.00.008
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Эмирлер (Еренлер)

Эмирлер (төр. Emirler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Еренлер илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Линдгерст (Огайо)

Линдгерст — Америка Кушма Штатларының Огайо штатында урнашкан шәһәр.

# Линдгерст (Огайо)
## Тарихы

Линдгерст шәһәре елда нигезләнгән.

# Линдгерст (Огайо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 11,493845 км², 11,492686 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 315 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# HD38162

HD38162 — Сәвер йолдызлыгында урнашкан A0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,25 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Далешевице

Далешевице — Польшаның Лодзь воеводалыгы Парадыж гминаcында урнашкан авыл.

# Далешевице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фраксион Санта Росалия де Гавия (Ромита)

Фраксион Санта Росалия де Гавия — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ромита муниципалитеты составына керә.

# Фраксион Санта Росалия де Гавия (Ромита)
## Географиясе

Фраксион Санта Росалия де Гавия Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Фраксион Санта Росалия де Гавия (Ромита)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Фраксион Санта Росалия де Гавия (Ромита)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Амиейра (Олейруш)

Амиейра — Португалиянең Каштелу-Бранку округына керә торган фрегезия. Олейруш муниципалитетына карый.

# Амиейра (Олейруш)
## Географиясе

Мәйданы — .
# Диано-Кастелло

Диано-Кастелло — Италиянең Лигурия төбәгендә урнашкан коммуна. Империя провинциясе составына керә.

# Диано-Кастелло
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 135 метр биеклектә урнашкан. Диано-Арентино, Диано-Марина, Диано-Сан-Пьетро, Империя (қала) һәм Сан-Бартоломео-аль-Маре коммуналары белән чиктәш.
# S

* Тел порталы
* Телләр порталы
* Тел белеме порталы
* Татар теле порталы
* Тарих порталы
S (s) (tat. lat. S xärefe(үле сылтама)) — латин әлифбасының хәрефе, татар латин әлифбасында егерме бишенче. "S" хәрефе кирилл әлифбасының "С" хәрефенә туры килә.
Татар теле Кирил, Латин, Гарәп әлифбасы кануны буенча расланган. Интертат, Татар-Информ 2015 елның 26 июнь көнендә архивланган., Безнең гәҗит 2013 елның 6 август көнендә архивланган., TRT-Tatar гәҗитләренең сәхифәсендә кулланыла.

# S
## Бүтән телләрдә

S, s бөтен Америка, Австралия, Көнбатыш Европа дәүләте әлифбасында кулланыла.

# S
## Кодлар

Стандарт латин клавиатурасына керә.
# Сорьянка

Сорьянка — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тауда елгасының сул ярыннан 352 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 26 км.

# Сорьянка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502512111200012977
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111201297
* Бассейн коды — 14.01.05.025
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Ляжанец

Ляжанец (белар. Ляжанец) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Ставбцовский районында урнашкан авыл.

# Ляжанец
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Башдегирмен (Шаркикараагач)

Башдегирмен (төр. Başdeğirmen) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Ыспарта иле Шаркикараагач илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Валбокето (Асти)

Валбокето — Италиянең Пьемонт төбәге Монгардино өязендә урнашкан торак пункт.

# Валбокето (Асти)
## Географиясе

Валбокето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Валбокето (Асти)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 3280

NGC 3280 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3280
## Тарихы

Әлеге галактика 1880 елда инглиз астрономы тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 91.44 см (36 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Бөят-Язы

Бөят-Язы (рус. Биатязь) — Күәш елгасы кушылдыгы. Башкортстанның Илеш районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 11 км. Елга буенда Бишкурай белән Төйлегән авыллары урнашкан.

# Бөят-Язы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010201612111100025629
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102562
* Бассейн коды — 10.01.02.016
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Безирган (Чаршамба)

Безирган (төр. Bezirgan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Солтай

Султай (рус. Султаева) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.

# Солтай
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Солтай
## Сәгать поясы

Солтай Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Солтай
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: башкортлар (94%).

# Солтай
## Шәхесләр

* Халикъ Зәимов (1914-1977), көйязар.
# Итапесерика-да-Серра

Итапесерика-да-Серра — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.

# Итапесерика-да-Серра
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 151,458 км².
# Седэ-Яха (Ен-Яха кушылдыгы)

Седэ-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Ен-Яха елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Седэ-Яха (Ен-Яха кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300063146
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115306314
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Вытрапавшчына

Вытрапавшчына (белар. Вытрапаўшчына) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Маладзечанский районында урнашкан авыл.

# Вытрапавшчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# DIAPH1

DIAPH1 (ингл. Diaphanous related formin 1 һәм Protein diaphanous homolog 1) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# 1002 ел

2 меңьеллык :
IX гасыр — X гасыр — XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр :
Хронологик таблица :
1002 (бер мең икенче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча пәнҗешәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1002 елы, II меңьеллыкның 2 елы, XI гасырның 2 елы, XI гасырның 1 унъеллыгының 2 елы, 1000 елларның 3 елы. 1002 елдан бирле 1022 ел үтте.

# 1002 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1002 елда туганнар

# 1002 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1002 елда вафатлар
# Попияно (Фиренца)

Попияно — Италиянең Тоскана төбәге Монтеспертоли өязендә урнашкан торак пункт.

# Попияно (Фиренца)
## Географиясе

Попияно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Попияно (Фиренца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 5470

NGC 5470 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5470
## Тарихы

Әлеге галактика 1830 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Ольяно (Тревизо)

һәм
Ольяно — Италиянең Венеция төбәге Конельяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Ольяно (Тревизо)
## Географиясе

Ольяно Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Ольяно (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (18317) 1981 EM41

(18317) 1981 EM41 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18317) 1981 EM41
## Тарихы

1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EM41» саналган.
# Азнакай туган якны өйрәнү музее

* Мәдәният порталы
Азнакай туган якны өйрәнү музее (рус. Азнакаевский краеведческий музей) — Татарстанның Азнакай шәһәрендә урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). Музейда Азнакайның hәм район авылларының тарихы белән бәйле чыганаклар саклана.

# Азнакай туган якны өйрәнү музее
## Тарих

1992 елда экспонатлар җыю эше башлана. Музей 1999 елда дүрт катлы торак йортның беренче катында (янкормада) ачыла. Музейга нигез салучы — Гөлсем Кәрәм кызы Хисамиева (1958), культурология кандидаты. 2013 елда Азнакай районы башкарма комитеты музей өчен яңа бина төзү турында карар чыгара. 2014 елның июль аенда төзелеш эшләре башлана. 2016 елның гыйнварында музей «Татнефть» АҖ ярдәме белән бүрәнәдән салынган ике катлы яңа бинага күчә. Яңа бинаны ачуда ТР премьер-министры И. Ш. Халиков катнаша. 2016 елның августында музей белән ТР Президенты Р. Н. Миңнеханов таныша.
Музейның төп юнәлеше — фәнни-эзләнү эшләре. 1970—1980 елларда археолог Е. П. Казаков, археограф, фән докторы М. И. Әхмәтҗанов районның тарихи hәйкәлләрен өйрәнәләр. 1998—2000 елларда экспедицияләр уздырыла. 2013 һәм 2015 елларда археолог А. Ә. Борһанов музейга экспонатлар тапшыра.

# Азнакай туган якны өйрәнү музее
## Экспонатлар

Музейның гомуми мәйданы 520 кв. м.
Музей фондларында XIX-XX гасырларга караган 7 меңнән артык экспонат саклана. Аларның бер өлеше «Археология, төбәк табигате», «Этнография һәм район кәсепләре», «1930-1960 елларда район тарихы. Бөек Ватан сугышы», «Сугыштан соңгы район тарихы. Танылган якташлар», «Төбәктә карамай табу тарихы» исемле экспозицияләрдә урын алган.
Күргәзмә залларының тематикасы авыл хуҗалыгы, нефть сәнәгате hәм танылган кешеләр белән бәйле. Беренче зал – «Азнакайга нигез салынган чордан алып…» — район авыл хуҗалыгы үсешенең тарихы hәм бүгенге уңышлары белән таныштыра. Икенче залда — «Район - нефть hәм газ төбәге» — нефть һәм газ чыгару, аларны эшкәртү этаплары яктыртыла. Өченче зал — «Синең кешеләрең, Азнакай!» — танылган азнакайлыларның тормыш юлы, хезмәте, иҗаты турында сөйли.

# Азнакай туган якны өйрәнү музее
## Экскурсияләр

* Азнакай борынгы заманнардан алып бүгенге көнгә кадәр
# NGC 2561

NGC 2561 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2561
## Тарихы

Әлеге галактика 1887 елда Америка астрономы Льюис Свифт тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 40.64 см (16 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Железьник

Железьник — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Стшелин гминасында урнашкан авыл.

# Железьник
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Апечки (Сенненский районы)

Апечки (белар. Апечкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.

# Апечки (Сенненский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# NGC 1926

NGC 1926 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1926
## Тарихы

Әлеге галактика 1826 елда Шотландия астрономы Джеймс Данлоп тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 22.86 см (9 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.