# Кырым татар имләсе

Кырым татар әлифбасы — кырым татар теленең әлифбасы.

# Кырым татар имләсе
## Хәзерге имләләре

Хәзер Кырымда кырым татар теленең рәсми әлифбасы — латин әлифбасы. Совет вакытында кирилл әлифбасы кулланылган.

# Кырым татар имләсе
## Хәзерге имләләре
### Латин әлифбасы

| A a | B b | C c | Ç ç | D d | E e | F f | G g |
| Ğ ğ | H h | I ı | I i | J j | K k | L l | M m |
| N n | Ñ ñ | O o | Ö ö | P p | Q q | R r | S s |
| Ş ş | T t | U u | Ü ü | V v | Y y | Z z |
Â â символы хәреф түгел.
IPA :
| а | b | c | ç | d | e | f | g | ğ | h | ı | i | j | k | l | m | n | ñ | o | ö | p | q | r | s | ş | t | u | ü | v | y | z |
| [a] | [b] | [ʤ] | [ʧ] | [d] | [e] | [f] | [g] | [ɣ] | [x] | [ɯ] | [i], [ɪ] | [ʒ] | [k] | [l] | [m] | [n] | [ŋ] | [o] | [ø] | [p] | [q] | [r] | [s] | [ʃ] | [t] | [u] | [y] | [v], [w] | [j] | [z] |

# Кырым татар имләсе
## Хәзерге имләләре
### Кирилл әлифбасы

| А а [a] | Б б [э] | В в [вэ] | Г г [гэ] | Гъ гъ [гъ] | Д д [дэ] | Е е [e] | Е е [е] |
| Ж ж [э] | З з [э] | И и [и] | Й й [йы] | К к [ка] | Къ къ [къ] | Л л [эль] | М м [эм] |
| Н н [эн] | Н н [э] | О о [o] | П п [пэ] | Р р [эр] | С с [эч] | К к [тэ] | У у [у] |
| Ф ф [эф] | Х х [xa] | Ц ц [э] | Ч ч [э] | Дж дж [э] | Ш ш [ша] | Щ щ [ща] | Ъ ъ [катылык билгесе] |
| Ы ы [ы] | Ь ь [йомшаклык билгесе] | Э э [э] | Ю ю [ю] | Я я [я] |
IPA :
| а | б | в | г | гъ | д | е | е | ж | з | и | й | к | къ | л | м | н | н | o | п | p | c | к | у | ф | x | ц | ч | дж | ш | щ | ъ | ы | ь | э | ю | я |
| [a] | [b] | [v],[w] | [g] | [ɣ] | [d] | [ɛ], [jɛ] | [ø],[jo],[jø] | [ʒ] | [z] | [i], [ɪ] | [j] | [k] | [q] | [l], [ɫ] | [m] | [n] | [ŋ] | [o], [ø] | [p] | [r] | [s] | [t] | [u], [y] | [f] | [x] | [ts] | [tʃ] | [dʒ | [ʃ] | [ʃtʃ] | [(.j)] | [ɨ] | [ʲ] | [ɛ] | [y], [ju], [jy] | ['a], [ja] |

# Кырым татар имләсе
## Хәзерге имләләре
### Тарихи әлифбалар
#### Гарәп (1928 кадәр)

| Аереым | Ахырда | Уртада | Башта | Исеме | Латин |
| ﺍ | ﺎ | — | — | әлиф | a, â |
| ﺀ | — | — | — | хәмзә | - |
| ﺏ | ﺐ | ﺒ | ﺑ | бе | b, p (ахырда) |
| ﭖ | ﭗ | ﭙ | ﭘ | пе | p |
| ﺕ | ﺖ | ﺘ | ﺗ | те | t |
| ﺙ | ﺚ | ﺜ | ﺛ | се | s |
| ﺝ | ﺞ | ﺠ | ﺟ | джим | c |
| ﭺ | ﭻ | ﭽ | ﭼ | чим | ç |
| ﺡ | ﺢ | ﺤ | ﺣ | ха | - |
| ﺥ | ﺦ | ﺨ | ﺧ | хы | h |
| ﺩ | ﺪ | — | — | даль | d |
| ﺫ | ﺬ | — | — | зель | z |
| ﺭ | ﺮ | — | — | ре | r |
| ﺯ | ﺰ | — | — | зе | z |
| ﮊ | ﮋ | — | — | же | j |
| ﺱ | ﺲ | ﺴ | ﺳ | син | s |
| ﺵ | ﺶ | ﺸ | ﺷ | шин | ş |
| ﺹ | ﺺ | ﺼ | ﺻ | сад | s |
| ﺽ | ﺾ | ﻀ | ﺿ | дад | d, z |
| ﻁ | ﻂ | ﻄ | ﻃ | ты | t |
| ﻅ | ﻆ | ﻈ | ﻇ | зы | z |
| ﻉ | ﻊ | ﻌ | ﻋ | айн | - |
| ﻍ | ﻎ | ﻐ | ﻏ | гъайн | ğ |
| ﻑ | ﻒ | ﻔ | ﻓ | фе | f |
| ﻕ | ﻖ | ﻘ | ﻗ | къаф | q |
| ﻙ | ﻚ | ﻜ | ﻛ | кеф (кеф-и арабий) | k (g, ñ)¹ |
| ﮒ | ﮓ | ﮕ | ﮔ | геф (кеф-и фарсий) | g |
| ﯓ | ﯔ | ﯖ | ﯕ | неф (кеф-и нуний, сагъыр кеф) | ñ |
| ﻝ | ﻞ | ﻠ | ﻟ | лям | l |
| ﻡ | ﻢ | ﻤ | ﻣ | мим | m |
| ﻥ | ﻦ | ﻨ | ﻧ | нун | n |
| ﻭ | ﻮ | — | — | вав | v, o, ö, u, ü |
| ﻩ | ﻪ | ﻬ | ﻫ | хе | -, e, a |
| ﻻ | ﻼ | — | — | ләм-әлиф | la, lâ |
| ﻯ | ﻰ | ﻴ | ﻳ | йе | y, ı, i |
1 — ﻙ (ке) хәрефе ﮒ и ﯓ урынына да кулланылган.

# Кырым татар имләсе
## Хәзерге имләләре
### Тарихи әлифбалар
#### Латин (1928-1938)

| A a | B b | C c | Ç ç | D d | E e | F f | G g |
| H h | I i | J j | Ь ь | K k | Q q | Ƣ ƣ | L l |
| M m | N n | N̡ n̡ | O o | Ɵ ө | P p | R r | S s |
| Ş ş | T t | U u | Y y | V v | X x | Z z | Ƶ ƶ |