yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Баян (Җамбыл районы)

Баян (каз. Баян) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Баян (Җамбыл районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Десеадилья (Сан Фелипе)

Десеадилья — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Фелипе муниципалитеты составына керә.

# Десеадилья (Сан Фелипе)
## Географиясе

Десеадилья Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Десеадилья (Сан Фелипе)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Десеадилья (Сан Фелипе)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Березята (Мари Иле)

Березята (чирм. Березята, рус. Березята) — Мари Илнең Советский районында урнашкан авыл.

# Березята (Мари Иле)
## Сәгать поясы

Березята (Мари Иле) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Березята (Мари Иле)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Войводино

Войводино — Болгариянең Варна өлкәсендә урнашкан авыл. Вылчи-Дол җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Войводино
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 233 метр биеклектә урнашкан.
# (8011) Saijokeiichi

(8011) Saijokeiichi (лат. Saijokeiichi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8011) Saijokeiichi
## Тарихы

1989 елның 29 ноябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 WG7» саналган.
# Палос Колорадос, Эхидо де Манзанильяс (Леон)

һәм
Палос Колорадос, Эхидо де Манзанильяс — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Леон муниципалитеты составына керә.

# Палос Колорадос, Эхидо де Манзанильяс (Леон)
## Географиясе

Палос Колорадос, Эхидо де Манзанильяс Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Палос Колорадос, Эхидо де Манзанильяс (Леон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Палос Колорадос, Эхидо де Манзанильяс (Леон)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Пйонтки (Вармия-Мазурия воеводалыгы)

Пйонтки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Нидзица гминасында урнашкан авыл.

# Пйонтки (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Олы Күл (Омск өлкәсе)

Олы Күл (Большемурлы) — Омск өлкәсенең Большеречье районында урнашкан торак пункт.

# Олы Күл (Омск өлкәсе)
## Сәгать поясы

Олы Күл (Омск өлкәсе) Красноярск вакыты (Krasnoyarsk Time Zone, KRAT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +7:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +4 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+4 итеп күрсәтелә.

# Олы Күл (Омск өлкәсе)
## Тарих

Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тара өязенә караган.

# Олы Күл (Омск өлкәсе)
## Халык

Милләтләр (2010): татарлар — 88,1%, руслар — 6,6%, казакълар — 3,3%.

# Олы Күл (Омск өлкәсе)
## Урамнар

* Күлле ур. (рус. Озерная ул.)
* Л.С.Бордзиловски ур. (рус. Л.С.Бордзиловского ул.)
* Урман ур. (рус. Лесная ул.)
* Яшьләр ур. (рус. Молодежная ул.)
# Магдулина

Магдулина (белар. Магдуліна) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Мядзельский районында урнашкан авыл.

# Магдулина
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Кастель-Сан-Пьетро-Терме

Кастель-Сан-Пьетро-Терме — Италиянең Эмилия-Романья төбәгендә урнашкан коммуна. Болонья провинциясе составына керә.

# Кастель-Сан-Пьетро-Терме
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 75 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Казальфьюманезе, Кастель-Гвельфо-ди-Болонья, Доцца, Медичина, Монтеренцио һәм Оццано-делл'Эмилия коммуналары белән чиктәш.
# Шабанлы (Җәлилабад)

Шабанлы (әзери. Şabanlı) — Әзербайҗанның Җәлилабад районына караган авыл.
# Брезье

Брезье (фр. Bréziers) — Франциянең Югары Альплар департаментына караган коммуна, Шорж кантонына карый.

# Брезье
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,35 км².
# Ажан-д’Аверон

Ажан-д’Аверон (фр. Agen-d'Aveyron) — Франциянең Аверон департаментына караган коммуна, Кос-Конталь кантонына карый.

# Ажан-д’Аверон
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 22,35 км².
# Фуфез

Фуфез — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан авыл. Халмешд (коммуна) коммунасына карый.

# Фуфез
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Галилей (ай кратеры)

Галилей (лат. Galilaei) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 15,99 км булган кратер.

# Галилей (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Галилео Галилей (1564—1642) хөрмәтенә бирелә.

# Галилей (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Соколя-Гура (Радомщанский повяты)

Соколя-Гура — Польшаның Лодзь воеводалыгы Вельгомлыны гминаcында урнашкан авыл.

# Соколя-Гура (Радомщанский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фаставичы

Фаставичы (белар. Фаставічы) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.

# Фаставичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Лос Ховерос (Чилпансинго де лос Браво)

Лос Ховерос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Чильпансинго-де-лос-Браво муниципалитеты составына керә.

# Лос Ховерос (Чилпансинго де лос Браво)
## Географиясе

Лос Ховерос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лос Ховерос (Чилпансинго де лос Браво)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лос Ховерос (Чилпансинго де лос Браво)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Томс-Брук (Виргиния)

Томс-Брук — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Томс-Брук (Виргиния)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,387291 км², 0,384532 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 214 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# SHISA4

SHISA4 (ингл. Shisa family member 4) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ломас

Ломас (исп. Lomas) — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ломас
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 17 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 816 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Брюей-ан-Вексен

Брюей-ан-Вексен (фр. Brueil-en-Vexin һәм фр. Brueil) — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
# (20638) Lingchen

(20638) Lingchen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20638) Lingchen
## Тарихы

1999 елның 4 октябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 TV108» саналган.
# Башмакчы

Башмакчы (төр. Başmakçı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесенең Афйонкарахисар иленә караган бер илчедер.

# Башмакчы
## Географиясе

Илче мәйданы — 443,16 км².
# Пье де ла Куеста (Коюка де Каталан)

Пье де ла Куеста — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Каталан муниципалитеты составына керә.

# Пье де ла Куеста (Коюка де Каталан)
## Географиясе

Пье де ла Куеста Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Пье де ла Куеста (Коюка де Каталан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Пье де ла Куеста (Коюка де Каталан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Синфайнш

Синфайнш (порт. Cinfães) — Португалиядә урнашкан шәһәр, Визеу округына карый торган шул ук исемдәге муниципалитет үзәге.

# Синфайнш
## Тарихы

Шәһәр 1513 елда нигезләнгән. 1936 елдан алып 1976 елга кадәр Португалиянең тарихи Дору-Литорал провинциясенә караган.

# Синфайнш
## Географиясе

Мәйданы — 239,29 ± 0,01000000000002 км². Муниципалитет составына Сан-Криштован-де-Ногейра, Нешперейра (Синфайнш), Тендайш, Феррейруш-де-Тендайш, Траванка (Синфайнш), Форнелуш (Синфайнш), Созелу, Моймента (Синфайнш), Эшпаданеду (Синфайнш), Оливейра-ду-Дору (Синфайнш), Тарокела, Сантьягу-де-Пиайнш, Alhões, Bustelo, Gralheira e Ramires һәм Синфайнш (район) фрегезияләре керә.
# Лисбур

Лисбур (фр. Lisbourg) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Беладжио (готель-казино)

Беладжио — Америка Кушма Штатларының Невада штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Беладжио (готель-казино)
## Географиясе

Беладжио халык санын алу урыны мәйданы — . Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Сенная (Әртә кушылдыгы)

Сенная – Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Әртә елгасының сул ярыннан 18 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.

# Сенная (Әртә кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды – 10010201112111100020926
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды – 111102092
* Бассейн коды – 10.01.02.011
* ГӨ буенча саны – 11
* ГӨ буенча чыгарылышы – 1
# HD63530

HD63530 — Корма йолдызлыгында урнашкан A2mA6-F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,83 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Зур Ситьма

Зур Ситьма — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Мари Ил биләмәләрендә ага. Елга Нократ елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 35 км.

# Зур Ситьма
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300412111100037686
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103768
* Бассейн коды — 10.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Ясенка (Беларусия)

Ясенка (белар. Ясенка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Краснапольский районында урнашкан авыл.

# Ясенка (Беларусия)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# 1440 ел

2 меңьеллык :
XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр :
Хронологик таблица :
1440 (бер мең дүрт йөз кыргынчы) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча җомга көнне башлана. Бу безнең эраның 1440 елы, II меңьеллыкның 440 елы, XV гасырның 40 елы, XV гасырның 4 унъеллыгының 10 елы, 1440 елларның 1 елы. 1440 елдан бирле 584 ел үтте.

# 1440 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1440 елда туганнар

# 1440 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1440 елда вафатлар
# Мяшкова

Мяшкова (белар. Мяшкова) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.

# Мяшкова
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# ZNF292

ZNF292 (ингл. Zinc finger protein 292 һәм Zinc finger protein 292) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (8692) 1992 WH

(8692) 1992 WH (лат. 1992 WH) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8692) 1992 WH
## Тарихы

1992 елның 16 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WH» саналган.
# Серо Тьера Бланка (Ометепек)

Серо Тьера Бланка — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ометепек муниципалитеты составына керә.

# Серо Тьера Бланка (Ометепек)
## Географиясе

Серо Тьера Бланка Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Серо Тьера Бланка (Ометепек)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Серо Тьера Бланка (Ометепек)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Барбоса (Доктор Мора)

Барбоса — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Доктор-Мора муниципалитеты составына керә.

# Барбоса (Доктор Мора)
## Географиясе

Барбоса Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Барбоса (Доктор Мора)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Барбоса (Доктор Мора)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Вилсон (Данн, Висконсин)

Вилсон — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Вилсон (Данн, Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 35,5 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 341 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Рокиньи (Па-де-Кале)

Рокиньи (фр. Rocquigny) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Сфинцешть

Сфинцешть — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. Телеорман коммунасына карый.

# Сфинцешть
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Зборувек-Новий

Зборувек-Новий — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Пацанув гминасында урнашкан авыл.

# Зборувек-Новий
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Авилес

Авилес (исп. Avilés) — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Авилес
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 26,81 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 139 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# (3024) Хайнань

(3024) Хайнань (лат. Hainan) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3024) Хайнань
## Тарихы

1981 елның 23 октябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 UW9» саналган.
# Валҗенауна (Болцано)

Валҗенауна — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Кампо-ди-Тренс өязендә урнашкан торак пункт.

# Валҗенауна (Болцано)
## Географиясе

Валҗенауна Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Валҗенауна (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Каракемер (Кордай районы)

Каракемер (каз. Қаракемер) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Каракемер (Кордай районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# İdel-Ural xalıqları

İdel-Ural xalıqları ul İdel-Ural cirendä yäşäwçe, töp buluçı Törki ilä Fin-Uğır xalıqları.
Taríxí istäleklärdä İdel-Ural xalıqları arasında ízğış-talaş buluları, köç qullanu turında mäğlümät yuq.
Törki xalıqlar däwlätlär qorıp, Íslam qabul itsälär dä, Fin-Uğırlar üz ışanularda qalıp, şul däwlärlärdä irken yäşi ide, wä ilgä doşmannar kilgändä, Törkilär ilä bergä aña qarşı çığa ide.
Bu köngä Fin-Uğır – Törkilär arasında tatulıp mönäsäbätläre haman da saqlana, üz mänfäğätlärne xäl itkändä ber-bersen yaqlílar.
# Лос Танкес (Виктория)

Лос Танкес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Виктория муниципалитеты составына керә.

# Лос Танкес (Виктория)
## Географиясе

Лос Танкес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Танкес (Виктория)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Танкес (Виктория)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# CNOT9

CNOT9 (ингл. CCR4-NOT transcription complex subunit 9) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Делилер (Текман)

Делилер (төр. Deliler) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Текман илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# 921 ел (б. э. к.)

921 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр X гасырга кергән ел.
1 меңьеллык (б. э. к.) :
XII гасыр (б. э. к.) — XI гасыр (б. э. к.) — X гасыр (б. э. к.) — IX гасыр (б. э. к.) — VIII гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :

# 921 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:921 елда (б.э.к.) туганнар

# 921 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:921 елда (б.э.к) вафатлар
# Баравцы (Першамайски авыл советы)

Баравцы (белар. Бараўцы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.

# Баравцы (Першамайски авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Эль Магей де Барахас (Пенхамо)

Эль Магей де Барахас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Пенхамо муниципалитеты составына керә.

# Эль Магей де Барахас (Пенхамо)
## Географиясе

Эль Магей де Барахас Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Магей де Барахас (Пенхамо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Магей де Барахас (Пенхамо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Эмиръюсуф (Терме)

Эмиръюсуф (төр. Emiryusuf) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Терме илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сан Романо (Перуҗа)

Сан Романо — Италиянең Умбрия төбәге Читерна өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Романо (Перуҗа)
## Географиясе

Сан Романо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Романо (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бобровники (Ловицкий повяты)

Бобровники — Польшаның Лодзь воеводалыгы Неборув гминаcында урнашкан авыл.

# Бобровники (Ловицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шукшум

Шукшум — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Мари Ил биләмәләрендә ага. Елга Ошма елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 27 км.

# Шукшум
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300412111100036733
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103673
* Бассейн коды — 10.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1