yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Даренка

Даренка — Россия территориясеннән ага торган елга. Калуга өлкәсе, Смоленск өлкәсе, Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Демина елгасының сул ярыннан 50 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.

# Даренка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Угра елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010100412110000020507
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110002050
* Бассейн коды — 09.01.01.004
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ягмурлу (Элешкирт)

Ягмурлу (төр. Yağmurlu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Элешкирт илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# IC 3755

IC 3755 — чикләрендә урнашкан оптик икеле йолдыз .

# IC 3755
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3755 буларак та сурәтләнә.
# Азат Кадыйров

Азат Кадыйров, Азат Рифкать улы Кадыйров (Азат Рифгатович Кадыров, 1973 елның 29 августы, СССР, РСФСР, ТАССР, Казан) ― Татарстан Республикасы җир һәм мөлкәт мөнәсәбәтләре министры (2024 елның 19 июненнән). 2020―2024 елларда Россия Федерациясе спорт министрының беренче урынбасары.

# Азат Кадыйров
## Тәрҗемәи хәле

1973 елның 29 августында Казанда туган. Казан дәүләт химия-технология университетын «инженер» (1996) һәм «дәүләт һәм муниципаль идарә» белгечлекләре буенча, аннары Дәүләт идарә университетын «спортның уен төрләрендә менеджмент» белгечлеге буенча (2003) тәмамлаган.

# Азат Кадыйров
## Хезмәт юлы

1993―1999 елларда Казанның төрле предприятиеләрендә эшләгән.
1999―2001 елларда ― ТР Балалар һәм яшьләр эшләре дәүләт комитетының социаль-икътисади проблемалар бүлеге баш белгече.
2001―2005 елларда ― ТР Яшьләр эшләре һәм спорт министрлыгының стратегик үсеш, бюджетны планлаштыру һәм контроль бүлеге баш белгече.
2006―2009 елларда ― ТР Яшьләр эшләре, спорт һәм туризм министрлыгының туриндустрияне үстерү бүлеге баш белгече, әйдәп баручы киңәшчесе, программаларны үстерү һәм рекламацияләү бүлеге башлыгы урынбасары.
2009―2020 елларда ― «XXVII Бөтендөнья җәйге Универсиадасы башкарма дирекциясе» (соңрак исеме «Спорт һәм социаль проектлар дирекциясе» коммерцияле булмаган автоном оешмасы итеп үзгәртелгән) директор урынбасары, генераль директорның беренче урынбасары һәм генераль директоры. Дирекция тарафыннан Казанда уңышлы гамәлгә ашырылган проектлар арасында 2013 елгы XXVII Бөтендөнья җәйге универсиада, 2015 елгы Су спорт төрләре буенча XVI дөнья чемпионаты, 2017 елгы Футбол буенча Конфедерацияләр Кубогы, 2018 елгы Футбол буенча FIFA дөнья чемпионаты һәм спорт төрләре буенча башка эре халыкара һәм гомумроссия ярышлары бар.
2020 елның февраленнән 2024 елның 17 маена кадәр ― Россия Федерациясе спорт министрының (Олег Матыцин) беренче урынбасары.
2024 елның 19 июнендә Татарстан Республикасы Рәисенең 473нче санлы указы белән Татарстан Республикасы җир һәм мөлкәт мөнәсәбәтләре министры итеп билгеләнә. Аңа кадәр республика җир һәм милек мөнәсәбәтләре министры булган Фәнил Әһлиуллин (Лисичанск һәм Рубежное шәһәрләрен торгызуга кураторлык итүче) ТР вице-премьеры в.б. итеп билгеләнгән.

# Азат Кадыйров
## Бүләкләре

Дәүләт һәм ведомство бүләкләре бар.

# Азат Кадыйров
## Шәхси тормышы

Өйләнгән, ике ул тәрбияли.
# Аулла

Аулла — Италиянең Тоскана төбәгендә урнашкан коммуна. Масса-Каррара провинциясе составына керә.

# Аулла
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 64 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Фивиццано, Личчана-Нарди, Санто-Стефано-ди-Магра, Болано, Фоздиново, Поденцана һәм Сарцана коммуналары белән чиктәш.
# Плуинек (Финистер)

Плуинек (фр. Plouhinec) — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
# Боюндурҗак (Ташкөпрү)

Боюндурҗак (төр. Boyundurcak) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Ташкөпрү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Акча (Кызылтепе)

Акча (төр. Akça) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Кызылтепе илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Грос-Вокерн

Грос-Вокерн — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Грос-Вокерн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 21,93 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 54 метр биеклектә урнашкан.
# Страдов (Хлумец)

Страдов (чех. Stradov) — Чехиянең Устецк крае Хлуметс районында урнашкан авыл.

# Страдов (Хлумец)
## Географиясе

Мәйданы — 2,269 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Страдов (Хлумец)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Страдов (Хлумец)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Страдов (Хлумец)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 179 |
| 1880 | 189 |
| 1890 | 201 |
| 1900 | 215 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 254 |
| 1921 | 252 |
| 1930 | 310 |
| 1950 | 164 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 176 |
| 1970 | 147 |
| 1980 | 117 |
| 1991 | 98 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 115 |
| 2011 | 293 |
| 2021 | 355 |
# (20081) Occhialini

(20081) Occhialini — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20081) Occhialini
## Тарихы

1994 елның 12 мартында В. Горетти, М. Томбелли тарафыннан Азиаго обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 EE3» саналган.
# Маластив

Маластив — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Сенкова гминасында урнашкан авыл.

# Маластив
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Читово

Читово (чирм. Чисола, рус. Читово) — Мари Илнең Сернур районында урнашкан авыл.

# Читово
## Сәгать поясы

Читово Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Читово
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (99%).
# Уфимщина

Уфимщина (рус. Уфимщина) — Киров өлкәсенең Лебяжье районында урнашкан авыл.

# Уфимщина
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Уфимщина
## Сәгать поясы

Уфимщина Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Уфимщина
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# 656 ел (б. э. к.)

656 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VII гасырга кергән ел.
1 меңьеллык (б. э. к.) :
IX гасыр (б. э. к.) — VIII гасыр (б. э. к.) — VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :

# 656 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:656 елда (б.э.к.) туганнар

# 656 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:656 елда (б.э.к) вафатлар
# 656 (сан)

656 (алты йөз илле алты) - 655 белән 657 арасындагы натураль сан.

# 656 (сан)
## Математикада

* 656 — өч урынлы җөп сан.
* 656 санның цифрлар суммасы — 17.
* 656 санның цифрлар тапкырчыгышы — 180.
* 656 санның квадраты — 430336.

# 656 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 656 ел
* 656 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0290₁₆ — «ʐ» символның коды.
# I Мази (Фрозиноне)

I Мази — Италиянең Лацио төбәге Чеккано өязендә урнашкан торак пункт.

# I Мази (Фрозиноне)
## Географиясе

I Мази Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# I Мази (Фрозиноне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вермоил

Вермоил — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. Помбал муниципалитетына карый.

# Вермоил
## Географиясе

Мәйданы — 21,71 км².
# (18600) 1998 BK10

(18600) 1998 BK10 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18600) 1998 BK10
## Тарихы

1998 елның 24 гыйнварында Франк Зольтовский тарафыннан Вумера обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BK10» саналган.
# Атамекен (Сарыагач районы)

Атамекен (каз. Атамекен) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.

# Атамекен (Сарыагач районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# NGC 6302

NGC 6302 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6302
## Тарихы

Әлеге галактика 1880 елда Америка астрономы Edward Barnard тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 12.7 см (5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Стара Весь (Билобжезький повяты)

Стара Весь — Польшаның Мазовия воеводалыгы Стромец гминасында урнашкан авыл.

# Стара Весь (Билобжезький повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (8284) Cranach

(8284) Cranach (лат. Cranach) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8284) Cranach
## Тарихы

1991 елның 8 октябрендә Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 TT13» саналган.
# (6527) Такасиито

(6527) Такасиито (лат. Takashiito) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6527) Такасиито
## Тарихы

1992 елның 31 октябрендә A. Натори, Т. Урата тарафыннан Якиимо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UF6» саналган.
# (4710) Уэйд

(4710) Уэйд (лат. Wade) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4710) Уэйд
## Тарихы

1989 елның 4 гыйнварында Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 AX2» саналган.
# Чендрон (Тревизо)

Чендрон — Италиянең Венеция төбәге Аркаде өязендә урнашкан торак пункт.

# Чендрон (Тревизо)
## Географиясе

Чендрон Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Чендрон (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Паликувка

һәм
Паликувка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Красне гминасында урнашкан авыл.

# Паликувка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бекирагалар (Сүтчүлер)

Бекирагалар (төр. Bekirağalar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Ыспарта иле Сүтчүлер илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Строжиска

Строжиска — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Новы-Корчин гминасында урнашкан авыл.

# Строжиска
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Интернет хезмәтләре технологиясе

Интернет хезмәтләре технологиясе ул нәтиҗәдә Кулланылышлы Фәннәр Ассоциаты Дәрәҗәсенә ия булу өйрәнүнең киң даирәсе. Бу ике ел укудан соң булган дәрәҗәне еш җәмәгать колледжларында бирәләр, ул күбрәк махсуслашкан өйрәнүләренә капка булырга мөмкин, әмма ул шунда ук кирәк булган эш көче ихтыяҗлары өчен дә кулланылыш табарга мөмкин. Студентлар еш HTML, C++, ActionScript, һәм JavaScript кебек программалау телләрен өйрәнәләр. Бу өйрәнү программаларына шулай ук игътибар үзәгендә электрон коммерциясе һәм макроикътисадны керткән бизнес курсларны кертә.
Интернет хезмәтләре технологиясенә күп технологияләр керә, алар веб-девелопмент, веб җитештерү, дизайн, Интернет челтәре һәм электрон коммерциясенә кертә. Тармакка шулай ук веб-сайтны тәэмин итү, бирелгән мәгълүматлар базалары белән идарә итү, һәм график дизайн керә.
# Бөюк Кәһризли

Бөюк Кәһризли (әзери. Böyük Kəhrizli) — Әзербайҗанның Агчабәди районына караган авыл.
# WNT8B

WNT8B (ингл. Wnt family member 8B) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Спениш-Велли (Юта)

Спениш-Велли — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Спениш-Велли (Юта)
## Географиясе

Спениш-Велли халык санын алу урыны мәйданы — 36,780026 км², 36,78216 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1463 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Паркленд (Флорида)

Паркленд — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан шәһәр.

# Паркленд (Флорида)
## Тарихы

Паркленд шәһәре 1963 елда нигезләнгән.

# Паркленд (Флорида)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 37,206525 км², 33,186552 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4 метр биеклектә урнашкан.
# Барзаву

Барзаву (әзери. Barzavu) — Әзербайҗанның Лерик районына караган авыл.
# Брюккен (Хельме)

Брюккен (алман. Brücken) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Брюккен (Хельме)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,92 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 145 метр биеклектә урнашкан.
# Финтинеле (коммуна, Арад)

Финтинеле — Румыниянең Арад жудецында урнашкан коммуна.

# Финтинеле (коммуна, Арад)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 41,84 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 122 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Финтинеле һәм Тиса-Ноуе авыллары урнашкан.
# RTL4

RTL4 (ингл. Retrotransposon Gag like 4) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Чакыллы (Тавшанлы)

Чакыллы (төр. Çakıllı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Тавшанлы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Эттингхаузен

Эттингхаузен — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Эттингхаузен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,38 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 401 метр биеклектә урнашкан.
# Иске Усман

Иске Усман — Башкортстанның Болгавар районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452732, ГАТОБК коды — 80214807008.
# Нью-Касл-Нортвест (Пенсильвания)

Нью-Касл-Нортвест — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Нью-Касл-Нортвест (Пенсильвания)
## Географиясе

Нью-Касл-Нортвест халык санын алу урыны мәйданы — 2,260083 км², 2,260082 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1030 Фут биеклектә урнашкан.
# Олы Танаково

Олы Танаково (чирм. Танаксола, рус. Большое Танаково) — Мари Илнең Яңа Торъял районында урнашкан авыл.

# Олы Танаково
## Сәгать поясы

Олы Танаково Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Олы Танаково
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
# (6170) Левассёр

(6170) Левассёр (лат. Levasseur) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6170) Левассёр
## Тарихы

1981 елның 5 апрелендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 GP» саналган.
# Брюертон (Нью-Йорк)

Брюертон — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Брюертон (Нью-Йорк)
## Географиясе

Брюертон халык санын алу урыны мәйданы — 8,648026 км², 8,647826 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 117 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Мйоти (Виченца)

Мйоти — Италиянең Венеция төбәге Бреганце өязендә урнашкан торак пункт.

# Мйоти (Виченца)
## Географиясе

Мйоти Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Мйоти (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Залюцичы

Залюцичы (белар. Залюцічы) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жытавицкий районында урнашкан авыл.

# Залюцичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Айкард (Төньяк Каролина)

Айкард — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Айкард (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Айкард халык санын алу урыны мәйданы — 9,934236 км², 9,934235 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 364 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Яйлаҗык (Шаһинбей)

Яйлаҗык (төр. Yaylacık) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Покшивно (Грудзёндзький повяты)

һәм
Покшивно — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Грута гминаcында урнашкан авыл.

# Покшивно (Грудзёндзький повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# 1490-еллар

2 меңьеллык :
XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр :
Хронологик таблица :
1490 нчы еллар — 1490 елда башланган һәм 1499 елда тәмамланган унъеллык.

# 1490-еллар
## Төп вакыйгалар

* Урта Гасырлар тәмамланып, Яңа Вакыт башлана.
# IC 4543

IC 4543 — чикләрендә урнашкан Викимедианың кабатлау бите .

# IC 4543
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# Серуцёвце

Серуцёвце — Польшаның Подлясье воеводалыгы Новы-Двур гминасында урнашкан авыл.

# Серуцёвце
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кларендон (округ, Көньяк Каролина)

Кларендон — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Маннинг шәһәре.

# Кларендон (округ, Көньяк Каролина)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1855 елда оештырыла.

# Кларендон (округ, Көньяк Каролина)
## Территориясе

Округ мәйданы 1803 км² тәшкил итә.
# Чирово

Чирово (каз. Чирово) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Чирово
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Каргалы (Актүбә өлкәсе)

Каргалы (каз. Қарғалы) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Каргалы (Актүбә өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# EPOP

EPOP (ингл. Elongin BC and polycomb repressive complex 2 associated protein) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Итапетин

Итапетин — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пернамбуку штатына карый.

# Итапетин
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 404,824 км².
# Вер (Югары Вьенна)

Вер (фр. Vayres) — Франциянең Югары Вьенна департаментында урнашкан коммуна.
# Абаш (Асланапа)

Абаш (төр. Abaş) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Асланапа илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (8933) Kurobe

(8933) Kurobe (лат. Kurobe) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8933) Kurobe
## Тарихы

1997 елның 6 гыйнварында Н. Сато тарафыннан Титибу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AU6» саналган.
# Дебора (кратер)

Дебора (лат. Deborah) — Венера планетасының
координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 9,7 километр озынлыкта булган кратеры.

# Дебора (кратер)
## Исеме

Дебора кратеры яһүд хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Сан Исидро (Агваскальентес)

Сан Исидро — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Агуаскальентес муниципалитеты составына керә.

# Сан Исидро (Агваскальентес)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Исидро (Агваскальентес)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Рейнджер (Джорджия)

Рейнджер — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Рейнджер (Джорджия)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Рейнджер (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,113763 км², 2,113762 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 748 Фут биеклектә урнашкан.
# Ашагыкөй (Билеҗик)

Ашагыкөй (төр. Aşağıköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Билеҗик иле Билеҗик илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Барон (Жиронда)

Барон (фр. Baron һәм фр. Union) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# Эс-Асьенда Сан Мигелито Лоте Уно (Ирапуато)

Эс-Асьенда Сан Мигелито Лоте Уно — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Эс-Асьенда Сан Мигелито Лоте Уно (Ирапуато)
## Географиясе

Эс-Асьенда Сан Мигелито Лоте Уно Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эс-Асьенда Сан Мигелито Лоте Уно (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эс-Асьенда Сан Мигелито Лоте Уно (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Ментеше (Сома)

Ментеше (төр. Menteşe) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Сома илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 204

NGC 204 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 204
## Тарихы

Әлеге галактика 1827 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Милли хоккей лигасы

Калып:ÜK
Milli xokkey liğası (ингл. National Hockey League—NHL; фр. Ligue nationale de hockey—LNH) — hönäri xokkey liğası. Liğağa 30 klub kerä, şularnıñ 23 AKŞtan, 7 - Qanadadan. Liğanıñ baş büläge — Stênli Quboğı.
# Бедльно (Лодзь воеводалыгы)

Бедльно — Польшаның Лодзь воеводалыгы Бедльно гминаcында урнашкан авыл.

# Бедльно (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.