yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Нойэттинг

Нойэттинг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Нойэттинг
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Нойэттинг
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 36,6 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 392 метр һәм 371 метр биеклектә урнашкан.
# MAGEB3

MAGEB3 (ингл. MAGE family member B3) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Марлборо (округ, Көньяк Каролина)

Марлборо — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Беннетсвилл шәһәре.

# Марлборо (округ, Көньяк Каролина)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1798 елда оештырыла.

# Марлборо (округ, Көньяк Каролина)
## Территориясе

Округ мәйданы 1256 км² тәшкил итә.
# (4041) Миямотойохко

(4041) Миямотойохко (лат. Miyamotoyohko) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4041) Миямотойохко
## Тарихы

1988 елның 19 февралендә Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 DN1» саналган.
# Гихо-де-Авила

Гихо-де-Авила (исп. Guijo de Ávila) — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Гихо-де-Авила
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13,46 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 981 метр биеклектә урнашкан.
# Тимофей Кривов

Тимофей Кривов (Тимофей Степан улы Кривов, 21 февраль (5 март) 1886, Нараткүл, Берәнде вулысы, Ыстарапул өязе, Самар губернасы, Россия империясе — 16 август 1966(1966-08-16) (80 яшь), Мәскәү, СССР) — фирка эшлеклесе, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
# Пасу-ду-Лумиар

Пасу-ду-Лумиар — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.

# Пасу-ду-Лумиар
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 132,41 км².
# Җайнак

Җайнак (каз. Жайнақ) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Җайнак
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# IC 474

IC 474 — Җәүза йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 474
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 474, 2MASX J07460729+2630188, PGC 21749, MCG+04-19-001, Z 148-12, Z 0743.1+2638, UZC J074607.3+263018, SDSS J074607.30+263018.3, LEDA 21749 һәм Gaia DR2 874903877786854144 буларак та сурәтләнә.
# Байё

Байё (фр. Bayeux) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Рогош

Рогош — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. Марица җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Рогош
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 157 метр биеклектә урнашкан.
# Баттенан-Варен

Баттенан-Варен (фр. Battenans-Varin) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# Кече Жигалова

Кече Жигалова — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елга Елтырева (Жигалова) елгасының уң ярына тамагыннан 299 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 24 км.

# Кече Жигалова
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кеть елгасы. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Чулымдан Кеть елгасына кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010600112115200027511
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202751
* Бассейн коды — 13.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# (9080) Такаянаги

(9080) Такаянаги (лат. Takayanagi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9080) Такаянаги
## Тарихы

1994 елның 2 октябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 TP» саналган.
# Ранчо дел Арбол, Мануел Перез (Силао)

Ранчо дел Арбол, Мануел Перез — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Силао муниципалитеты составына керә.

# Ранчо дел Арбол, Мануел Перез (Силао)
## Географиясе

Ранчо дел Арбол, Мануел Перез Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Ранчо дел Арбол, Мануел Перез (Силао)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо дел Арбол, Мануел Перез (Силао)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Джерманьо

Джерманьо — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Вербано-Кузио-Оссола провинциясе составына керә.

# Джерманьо
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 602 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Лорелья, Оменья, Казале-Корте-Черро һәм Куарна-Сопра коммуналары белән чиктәш.
# Плоскув (Великопольское воеводалыгы)

Плоскув — Польшаның Великопольское воеводалыгы Злотув гминасында урнашкан авыл.

# Плоскув (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эль-Боало

Эль-Боало (исп. Boalo, El) — Испаниянең Мадрид провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Эль-Боало
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 980 метр биеклектә урнашкан.
# Домброва (гмина Русець)

Домброва — Польшаның Лодзь воеводалыгы Русец гминаcында урнашкан авыл.

# Домброва (гмина Русець)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Масевичы

Масевичы (белар. Масевічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыта районында урнашкан авыл.

# Масевичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Осиновка (Норлат районы)

Осиновка — Татарстан Республикасының Норлат районындагы авыл.
Почта индексы — 423016.

# Осиновка (Норлат районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.6 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 5.3 °C | 14.3 °C | 19.2 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.9 °C | 5 °C | -4.1 °C | -9.8 °C | 4.6 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
# Арвати (Кунео)

Арвати — Италиянең Пьемонт төбәге Буска өязендә урнашкан торак пункт.

# Арвати (Кунео)
## Географиясе

Арвати Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Арвати (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Нумто

Нумто (рус. Нумто) — Россиянең Хант-Манси автономияле округының Белоярский районына керүче авыл.

# Нумто
## Халык саны

| Ел | Даими яшәүче халык |
| 2002 | 232 |
| 2008 | ? |
| 2010 | |
2002 елгы җанисәп буенча төп милләтләр: руслар (5%), хантлар (36%), ненецлар (61%).

# Нумто
## Климат

Кыш суык, көчле җилле һәм буранлы, җиде ай бу дәвам итә. Җәй чагыштырмача җылы, тик кыска вакытлы.
# Пуҗъелга

Пуьъелга — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Косец елгасының сул ярына тамагыннан 3 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 76 км.

# Пуҗъелга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010900112115200034428
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115203442
* Бассейн коды — 13.01.09.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Лома Линда (Валье де Сантияго)

Лома Линда — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Лома Линда (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Лома Линда Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лома Линда (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лома Линда (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Маисеевшчына

Маисеевшчына (белар. Маісееўшчына) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Барысавский районында урнашкан авыл.

# Маисеевшчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Хмелево (Кольненский повяты)

Хмелево — Польшаның Подлясье воеводалыгы Стависки гминасында урнашкан авыл.

# Хмелево (Кольненский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фонема

Фонема — тел белемендәге сөйләм берәмлеге.
Фонемалар телдә сүзләрнең мәганәләрен аеруга ярдәм итә.Болай, сүз эчендәге охшаш өннәрне алмаштыру сүз мәгәнәсен үзгәртә.
Һәр телнең өннәре бик күптәннән калыплашкан була. Алар шул телдә сөйләшкән кешеләр тарафыннан бер төрле әйтелә һәм бер төрле ачык.
"Фонема" терминын Казан шәһәрендә эшче польша-русия телчеләре Н. В. Крушевский һәм И. А. Бодуэн де Куртенэ хәзерге мәганәгә якынрак итеп индерәләр.
Фонема телнең абстракт берәмлеге буларак сүз өненә төгәл берәмлек буларак туры килә. Фонема анда матди яктан файдаланыла. Кискен итеп әйткәндә, сөйләм өннәре нык аерыла. Аны төрле кеше төрлечә әйтергә мөмкин. .
Фонема — фонологияне күнегү объекты. Бу төшенчә кайбер мәсьәләләрне практик эш иткәндә бик мөһим роль уйнай. М
Ишарә-ым телендә элек бу берәмлек хирема дип йөртелгән.
# Айторф

Айторф — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.

# Айторф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 69,9 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 95 метр биеклектә урнашкан.
# Трели (Удине)

Трели — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Пауларо өязендә урнашкан торак пункт.

# Трели (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вильдт (ай кратеры)

Вильдт (лат. Wildt) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 12,3 км булган кратер.

# Вильдт (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Руперт Вильдт (1905–1976) хөрмәтенә бирелә.

# Вильдт (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1979 елда раслана.
# Үлгеле (Павлодар өлкәсе)

Үлгеле (каз. Үлгілі) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Үлгеле (Павлодар өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Константинополь солыхы (1720)

1720 елгы Константинополь «мәңгелек солыхы», төр. İstanbul Antlaşması, рус. Константинопольский «Вечный Мир» — Россия империясе белән Госманлы империясе арасында төзелгән солых килешүе. Әлеге килешү рус патшасы Петр I тарафыннан бер яклы бозылган 1711 елгы Прут солыхы һәм 1713 елгы Адрианополь (Әдернә) солыхын кире торгызучы 1712 елгы Константинополь трактатында килештерелгән төп шартларны раслый.

# Константинополь солыхы (1720)
## Тарих

1720 елның 5 (16) ноябрендә Константинопольдә имзаланган. Россия империясе өчен вәкаләтле илче А.И. Дашков, Госманлы империясе өчен бөек вәзир Дамад Ибраһим-паша кул куя.
1700-1721 елгы Төньяк сугышы ахырында Изге Рим империясе һәм Бөекбритания, Россия империясе гаскәренең Речь Посполитада булуын сылтау итеп, Госманлы империясен Россия империясенә һөҗүм итүгә этәрәләр. Ләкин Госманлы империясе, Төньяк сугышы тәмамлангач, Россия империясе элекке килешүләрне кире карауны таләп итәр, мәсәлән, Азак кирмәнен кире сорар дип шикләнеп, сугыш хәрәкәтләре башлаудан тыела. Үз чиратында, Россия империясе шулай ук Төркия белән хәрби конфликтка барырга теләми, шуңа күрә 1719 елның маенда ике ил араасында «мәңгелек солых» төзергә тәкъдим итә.

# Константинополь солыхы (1720)
## Килешү

Солых килешүе преамбуладан, 13 маддәдән тора. Килешү шартлары буенча,
* 1713 елда кабул ителгән рус-төрек чикләре саклана;
* ике яктан да чик буенда яшәүче халыкның хәвефсезлеге тәэмин ителергә тиеш була;
* рус һәм төрек сәүдәгәрләренә ирекле сәүдә итү гарантияләнә;
* Иерусалимга баручы рус саилчеләренә пошлина түләтелми;
* Азак кирмәне Госманлы империясе кулында кала;
* Черкасск Россия империясендә кала;
* ике якка да Азак белән Черкасск кирмәннәре, Самара елгасы белән Орель елгасының Днепрга койган аралыгында яңа ныгытылган кирмәннәр төзү тыела;
* килешүгә кул куйганнан соң 2 ай эчендә Россия империясе Польша территориясеннән гаскәрен чыгарырга тиеш була;
* Госманлы империясендәге Россия империясенең юкка чыгарылган илчелеге эшчәнлеген торгыза.

# Константинополь солыхы (1720)
## Әһәмияте

1720 елгы килешү Россия империясенең көньяк чикләрен билгели. 1700-1721 елгы Төньяк сугышын тәмамлау өчен көчләрен тупларга мөмкинлек ача.
# Городецкая (елга)

Городецкая — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 30 км.

# Городецкая (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300212103000083933
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103008393
* Бассейн коды — 03.05.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Дялу-Лунг

Дялу-Лунг — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. Гура-Калицей (коммуна) коммунасына карый.

# Дялу-Лунг
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 195 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Берген (Фогтланд)

Берген (алман. Bergen) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Берген (Фогтланд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,34 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 456 метр биеклектә урнашкан.
# Евен-Мальмезон

Евен-Мальмезон (фр. Évin-Malmaison) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# 879 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 879 — Милади тәкъвим буенча IX гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 879 — безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
* 879 — сан.
# Тапольяно

Тапольяно — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Камполонго-Тапольяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Тапольяно
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Тапольяно
## Халкы

| Ел | Халык саны | Халык саны |
| 2001 | 456 | |
# Лучае

Лучае — Польшаның Подлясье воеводалыгы Вышки гминасында урнашкан авыл.

# Лучае
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гендель (кратер)

Гендель — Меркурий планетасының 4° т. к. 34° кб. о. координаталары буенча урнашкан 150 километрлы кратеры.

# Гендель (кратер)
## Исеме

Кратер алман композиторы Георг Фридрих Гендель хөрмәтенә аталган.
# Казчина Меркандоне (Бреша)

Казчина Меркандоне — Италиянең Ломбардия төбәге Манербио өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчина Меркандоне (Бреша)
## Географиясе

Казчина Меркандоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Казчина Меркандоне (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Калиновка (Красноуфим шәһәр округы)

Калиновка (рус. Калиновка) — Свердловск өлкәсенең Красноуфимск округы составына керүче авыл.

# Калиновка (Красноуфим шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Калиновка (Красноуфим шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (89%), чуашлар (11%).
# Хоҗакөй (Аксеки)

Хоҗакөй (төр. Hocaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аксеки илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Филдинг (Юта)

Филдинг — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Филдинг (Юта)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1892 елда нигезләнгән.

# Филдинг (Юта)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,098176 км², 1,173754 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1333 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Первис (Миссисипи)

Первис — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.

# Первис (Миссисипи)
## Тарихы

Первис шәһәре елда нигезләнгән.

# Первис (Миссисипи)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 10,083137 км², 10,083138 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 118 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бочажицы

Бочажицы — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Шухорма елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.

# Бочажицы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010100812110000003622
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110000362
* Бассейн коды — 08.01.01.008
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Шри Сваминараян Мандир, Титһал

Шри Сваминараян Мандир Гөҗәратның Валсад районында Титһал шәһәрчеге янында урнашкан. Гыйбадәтханә Титһал пляж ярында урнашкан. Гыйбадәтханәнең төзелеше 1991 елда башланган булган. Гыйбадәтханә Ходай Свами Нараянга табыну өчен ясалган булган. Гыйбадәтханә Шри Прамукһ Свами тарафыннан инаугурацияләнгән булган. Гыйбадәтханә BAPS тарафыннан идарә ителә.
Ул Валсад районының иң мәшһүр гыйбадәтханәләренең берсе. Гыйбадәтханәнең популярлыгы көн саен матур кисеп ясалган потлары булган өчен арта.
# Камил Якуб

Камил Якуб (Камил Лотфыйрахман улы Якупов, 21 март 1894(1894-03-21), Татар Әбдекәе, Бөгелмә өязе, Самар губернасы, Россия империясе — 1919, Казан, РСФСР) — инкыйлаб хәрәкәте эшлеклесе, большевик, Татарстанда совет хакимиятен урнаштыру өчен көрәшче.

# Камил Якуб
## Биографиясе

1894 елның 21 мартында Самар губернасы Бөгелмә өязе Әбдәкәй авылында (хәзерге вакытта Каменка авыл җирлеге, Шенталы районы, Самара өлкәсе территориясендә) туган.
Башта ул Чистайда белем ала, 1909-1914 елларда Казан Мөхәммәдия мәдрәсәсендә укый. Бер үк вакытта официант булып эшли, үз-үзенә белем бирүгә күп вакыт бирә.
1915 елда армиягә алына, мөселман солдатлары арасында революцион эш алып бара. 1917 елның язында РСДРПга(б) керә. Беренче Бөтенроссия мөселман съезды делегаты (Казан), Мөселман социалистик комитеты эшендә актив катнаша, матбугатта басыла, солдатлар һәм эшче татарлар алдында чыгыш ясый.
Октябрь революциясеннән соң I Бөтенроссия мөселман коммунистлары съездын оештыручыларның һәм актив катнашучыларның берсе була. 1918-1919 елларда - Үзәк мөселман коллегиясенең сәяси бүлеге әгъзасы һәм Башлыгы, РКП(б) ҮК каршындагы көнчыгыш халыклары коммунистик оешмасының үзәк бюросы әгъзасы.
1919 елның 25 июнендә һәлак була — күтәрелеп чыккан татар запас батальоны солдатлары белән сөйләшүләр вакытында үтерелә.

# Камил Якуб
## Хәтер

1917 елда милли типография базасында Камил Якуб исемендәге китап фабрикасы оештырыла. 1953 елда - Камил Якуб исемендәге матбугат комбинатына үзгәртелә. 1973 елның декабрендә «Татполиграф» типографиясе белән берләштерелә һәм Камил Якуп исемендәге полиграфия комбинаты итеп үзгәртелә.
Казанның бер урамы Камил Якуб исемен йөртә.
# TP53I13

TP53I13 (ингл. Tumor protein p53 inducible protein 13 һәм Tumor protein p53-inducible protein 13) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Фәнни тикшеренү

Тикшеренү - билгеле яки яңа белемне систематик өйрәнү процессы.
Фәнни гыйлем туплау белән бәйле тикшеренү эшчәнлеге фәнни тикшеренү атала.
Фәнни тикшеренүләрнең төрләре:
* Фундаменталь тикшеренүләр, башлыча, куллану перспективаларын күздә тотмыйча, яңа белемнәр табу максаты белән башкарылалар.
* Гамәли тикшеренүләр - кешелеккә икътисади файда китерүче яңа кәшефләргә ирешү сәбәпле уздырыла.
Бүгенге көндә фәнни эшчәнлек күбесенчә югары уку йортларда, махсус фәнни-тикшеренү институтларда һәм хосусый яки дәүләтнеке булган ширкәтләренең эзләнүләр үзәкләрендә алып барыла.
# Ребегань (коммуна)

Ребегань — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан коммуна.

# Ребегань (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 35,4 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Ребегань, Албешть, Бретешть, Селиште-де-Помезеу, Сеукань һәм Верешень авыллары урнашкан.
# Эль Крусеро де Сан Мартин Пачивия (Искатеопан де Кваутемок)

Эль Крусеро де Сан Мартин Пачивия — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ixcateopan de Cuauhtémoc муниципалитеты составына керә.

# Эль Крусеро де Сан Мартин Пачивия (Искатеопан де Кваутемок)
## Географиясе

Эль Крусеро де Сан Мартин Пачивия Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Эль Крусеро де Сан Мартин Пачивия (Искатеопан де Кваутемок)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Эль Крусеро де Сан Мартин Пачивия (Искатеопан де Кваутемок)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Вильям Ноулз

Вильям Ноулз (ингл. William Standish Knowles, Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value)., Тонтон, Графство Лион (округ, Минесота), Миннесота, Америка Кушма Штатлары — 13 июнь 2012(2012-06-13) (95 яшь), Честерфилд, Стоддард (округ, Миссури), Миссури, Америка Кушма Штатлары) — химик, тикшеренүче (Америка Кушма Штатлары). Химия өлкәсендә Нобель премиясе иясе (2001).

# Вильям Ноулз
## Белем

Беркшир мәктәбе, Гарвард университеты, Колумбия үнивирситите, Филлипс академиясе дигән уку йортларында белем алган.

# Вильям Ноулз
## Оешмаларда әгъзалык

АКШ милли фәннәр академиясе дигән оешмада әгъза булган.