yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# 641 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 641 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
V гасыр — VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр :
Хронологик таблица :
641 (алты йөз кырык беренче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 641 елы, I меңьеллыкның 641 елы, VII гасырның 41 елы, VII гасырның 5 унъеллыгының 1 елы, 640 елларның 2 елы. 641 елдан бирле 1383 ел үтте.

# 641 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:641 елда туганнар

# 641 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:641 елда вафатлар
# Улан-Удэ

Улан-Удэ (бүр. Улаан Үдэ — «Кызыл Уда», рус. Улан-Удэ) — Россиянең Бурятия республикасының башкаласы. Байкал күленнән 100 километр көнчыгыштарак, Селенга елгасының ярларында, аңа Уда елгасы кушылу урынында урнашкан. Транссебер магистраленең мөһим тимер юл төене. Селенга елгасындагы пристән. 2010 елның җанисәбе буенча шәһәрдә 404 426 кеше яши.
1666 елда казакларның Удинское кышлавы буларак барлыкка килгән. 1689 елдан Верхнеудинск кальгасе, аның янәшәсендә шәһәр барлыка килгән. 17 гасырда Байкал арты территориясенең административ һәм хәрби үзәге. 1783 елдан Иркутск калгайлыгының, соңыннан Иркутск губернасының өяз шәһәре; 1851 елдан Байкал арты вилаяте составында. Эре сәүдә үзәге. 1899 елда шәһәр аша Транссебер магистрале үткәрелә.
1905 елгача — сөрген урыны. 1920 елның апрель—октябрьда Ерак Көнчыгыш Җөмһүриятенең башкаласы. 1923 елдан Бүрәт-маңгул АССР (1958 елдан Бүрәт АССР) башкаласы. 1934 елның 27 июленнән хәзерге исемен йөртә.
Машиналар төзү вә металл эшкәртү (авиация, приборлар төзү, көймәләр төзү, "Теплоприбор" вә башка заводлар), җиңел, азык-төлек, агач эшкәртү ширкәтләре, пыяла заводы бар. Россия ФА Себер бүлекчәсе филиалы, 4 югары уку йорты, 4 театр (шул исәптә, опера һәм балет театры). Музейлардан тарихи, этнография, нәфис бурят ташы, Шәрекъ сангәте, табигать вә башка музейлар, филармония бар. Мигмарият ядкарьләреннән Одигитриев соборы (18 гасыр), кәрвансарай (19 гасыр башы) һ.б. сакланган. Аэропорт бар.

# Улан-Удэ
## Халык саны

Милләтләр (2010): урыслар — 63,1%, бүрәтләр — 33,4%.

# Улан-Удэ
## Эчке бүленеш

Шәһәр 3 районга бүленә:
* Совет районы
* Тимер Юл районы
* Октябрь районы

# Улан-Удэ
## Мәдәният

* Байкал — Бүрәтияның милли җыр һәм бию театры.
# NGC 4842

NGC 4842 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4842
## Тарихы

Әлеге галактика 1865 елда Алмания астрономы Heinrich d'Arrest тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Бездечин (Стружинец)

Бездечин (чех. Bezděčín) — Чехиянең Либерец крае Стружинец районында урнашкан авыл.

# Бездечин (Стружинец)
## Географиясе

Мәйданы — 0,622 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Бездечин (Стружинец)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Бездечин (Стружинец)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Бездечин (Стружинец)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 88 |
| 1880 | 96 |
| 1890 | 75 |
| 1900 | 55 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 64 |
| 1921 | 61 |
| 1930 | 58 |
| 1950 | 40 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 39 |
| 1970 | 32 |
| 1980 | 10 |
| 1991 | 3 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 4 |
| 2011 | 12 |
| 2021 | 5 |
# Санта Катерина (Козенца)

Санта Катерина — Италиянең Калабрия төбәге Аелло-Калабро өязендә урнашкан торак пункт.

# Санта Катерина (Козенца)
## Географиясе

Санта Катерина Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Санта Катерина (Козенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Нова-Канту

Нова-Канту — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.

# Нова-Канту
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 543,78 км².
# Домброва (Остроленцкий повяты)

Домброва — Польшаның Мазовия воеводалыгы Бараново гминасында урнашкан авыл.

# Домброва (Остроленцкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Високе Бржезно

Високе Бржезно (чех. Vysoké Březno) — Чехиянең Устецк крае Мале Бржезно районында урнашкан авыл.

# Високе Бржезно
## Географиясе

Мәйданы — 3,105 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 263 метр биеклектә урнашкан.

# Високе Бржезно
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Високе Бржезно
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Високе Бржезно
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 159 |
| 1880 | 160 |
| 1890 | 209 |
| 1900 | 179 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 205 |
| 1921 | 181 |
| 1930 | 159 |
| 1950 | 79 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 61 |
| 1970 | 68 |
| 1980 | 74 |
| 1991 | 22 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 22 |
| 2011 | 30 |
| 2021 | 30 |
# Ту Юю

Ту Юю (ҡыт. упр. 屠呦呦, пиньинь: Tú Yōuyōu; 1930) — Кытай фармакологы, традицион кытай медицинасы белгече. Медицина һәм физиология буенча 2015 елгы Нобель премиясе, 2011 елда Ласкер премиясе лауреаты.

# Ту Юю
## Биографиясе

1930 елда Кытай Республикасының Чжэцзян провинциясе Нинбо шәһәрендә туа. 1951 елда Пекин университетының медицина факультетына керә; 1952 елда Пекин университетыннан Пекин медицина институты аерымлана (2000 елда кабат Пекин университеты белән кушыла), Ту Юю 1955 елда аның фармакология факультетынтәмамлый. Моннан соң ул ике ел ярым традицион кытай медицинасын өйрәнә, шуннан Традицион кытай медицинасы институтында эшли башлый.

# Ту Юю
## Мактаулы бүләкләре

* Ласкер премиясе (2011).
* Медицина һәм физиология буенча Нобель премиясе (2015)
Ту Ююга Нобель премиясе малярияны дәвалау өчен кулланылучы артемизининны ачкан өчен бирелә, бу препарат бер еллык әремнән (Artemisia annua) алына. Ту Юю физиология һәм медицина буенча Нобель премиясе алган беренче этник кытай хатыны һәм беренче КХР гражданы була.
# Паттерсон-Гайтс (Пенсильвания)

һәм
Паттерсон-Гайтс — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Паттерсон-Гайтс (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1899 елда нигезләнгән.

# Паттерсон-Гайтс (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,24 квадрат миль, 0,610374 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1053 Фут биеклектә урнашкан.
# Кресте

Кресте (фр. Crestet) — Франциянең Воклюз департаментына караган коммуна.

# Кресте
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11,48 км².
# Закланець

һәм
Закланець — Словениянең Хорюл (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Закланець
## Географиясе

Мәйданы — 2,88 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 396 метр биеклектә урнашкан.
# Савиньи-сюр-Клери

Савиньи-сюр-Клери (фр. Savigny-sur-Clairis) — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
# LGALS7

LGALS7 (ингл. Galectin 7) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Иван Лаврентьев

Иван Лаврентьев (рус. Иван Егорович Лаврентьев, 1879, Зур Фролово, Зур Фырул вулысы, Тәтеш өязе, Казан губернасы, Россия империясе — 17 декабрь 1937(1937-12-17), Болгар, Татарстан АССР, РСФСР, СССР) — авыл укытучысы, Казан губернасыннан I чакырылыш РИ Дәүләт Думасы депутаты.
# Кадь (елга)

Кадь (Югары Кад) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сухое диңгезе урнашкан. Елга озынлыгы 96 км.

# Кадь (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300512103000040307
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103004030
* Бассейн коды — 03.02.03.005
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ноаяк (Коррез)

Ноаяк — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.
# (6106) Stoss

(6106) Stoss (лат. Stoss) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6106) Stoss
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6564 P-L» саналган.
# Кече Вязовка (Зур Вязовка кушылдыгы)

Кече Вязовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Самара өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Вязовка елгасының сул ярыннан 35 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.

# Кече Вязовка (Зур Вязовка кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чапаевка, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Идел, Куйбышев сусаклагычы башыннан Каспий диңгезенә койганчы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 11010001212112100008787
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112100878
* Бассейн коды — 11.01.00.012
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Руда (гмина Гидле)

һәм
Руда — Польшаның Лодзь воеводалыгы Гидле гминаcында урнашкан авыл.

# Руда (гмина Гидле)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бельве

Бельве (фр. Belvès) — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
# NGC 6261

NGC 6261 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6261
## Тарихы

Әлеге галактика 1880 елда Франция астрономы Edouard Stephan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# (16069) Marshafolger

(16069) Marshafolger — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16069) Marshafolger
## Тарихы

1999 елның 7 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RS95» саналган.
# Берчинац

Берчинац (серб. Берчинац) — Сербиянең Ниш округы Ниш җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Берчинац
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 196 метр биеклектә урнашкан.

# Берчинац
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Акчичек (Алуҗра)

Акчичек (төр. Akçiçek) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Алуҗра илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Гөдекли (Аралык)

Гөдекли (төр. Gödekli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ыгдыр иле Аралык илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Домброва (Польковицкий повяты)

Домброва — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Польковице гминасында урнашкан авыл.

# Домброва (Польковицкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Майгары

Майгары — Башкортстанның Балакатай районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452583, ГАТОБК коды — 80210816001.

# Майгары
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 672 кешенең яшәве мәгълүм.
# Крутобережная (Вихтомица кушылдыгы)

Крутобережная — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе , Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вохтомица елгасының сул ярыннан 84 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.

# Крутобережная (Вихтомица кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Онега елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Онега.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03010000112103000001021
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103000102
* Бассейн коды — 03.01.00.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# C1orf146

C1orf146 (ингл. Chromosome 1 open reading frame 146) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Первомайски (Пышма шәһәр округы)

Первомайский (рус. Первомайский) — Свердловск өлкәсенең Пышма шәһәр округы составына керүче авыл.

# Первомайски (Пышма шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Первомайски (Пышма шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
# Түбән Чат

Түбән Чат — Башкортстанның Яңавыл районында урнашкан авыл.
ᴨyчᴛьı индексы — 452815, ГАТОБК коды — 80259855005.
# (8903) Paulcruikshank

(8903) Paulcruikshank (лат. Paulcruikshank) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8903) Paulcruikshank
## Тарихы

1995 елның 16 октябрендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 UB7» саналган.
# Постолице

Постолице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Вондроже-Вельке гминасында урнашкан авыл.

# Постолице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# 438 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 438 — Милади тәкъвим буенча V гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 438 — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
* 438 — сан.
# (6649) Yokotatakao

(6649) Yokotatakao (лат. Yokotatakao) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6649) Yokotatakao
## Тарихы

1991 елның 5 сентябрендә A. Натори, Т. Урата тарафыннан Якиимо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RN» саналган.
# Мишкә агросәнәгать көллияте

Мишкә агросәнәгать көллияте, «Мишкә агросәнәгать көллияте» дәүләт бүтжит һөнәри белем бирү учреждениесе (рус. Государственное бюджетное профессиональное образовательное учреждение Мишкинский агропромышленный колледж) — 1992 елда нигезләнгән Башкортстанның Мишкә саласында урнашкан махсус урта белем бирүче уку йорты. Гамәлгә куючысы — Башкортстан мәгариф министрлыгы.
кбүБашкортстан мәгарифе :
# Сан Антонио де Лоурдес (Сан Дьего де ла Унион)

Сан Антонио де Лоурдес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Диего-де-ла-Унион муниципалитеты составына керә.

# Сан Антонио де Лоурдес (Сан Дьего де ла Унион)
## Географиясе

Сан Антонио де Лоурдес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Антонио де Лоурдес (Сан Дьего де ла Унион)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Антонио де Лоурдес (Сан Дьего де ла Унион)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Весполате

Весполате — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Новара провинциясе составына керә.

# Весполате
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 123 метр биеклектә урнашкан. Борголавеццаро, Конфьенца, Ниббиола, Роббьо, Тердоббьяте, Граноццо-кон-Монтичелло һәм Торнако коммуналары белән чиктәш.
# Великаполле (Смаргонский районы)

Великаполле (белар. Велікаполле) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.

# Великаполле (Смаргонский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Константин Котелов

Константин Котелов (Константин Иван улы Котелов, 1 август 1863(1863-08-01), Казан, Россия империясе — 1919, Днипро, Екатеринослав губернасы, Украина Совет Социалистик Республикасы) — РФ физигы, метеоролог, педагог, Екатеринослав тау училищесы профессоры.
# Мидвей-Саут (Техас)

Мидвей-Саут — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Мидвей-Саут (Техас)
## Географиясе

Мидвей-Саут халык санын алу урыны мәйданы — 2,683578 км², 2,87213 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 24 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ризпезча (Гросето)

Ризпезча — Италиянең Тоскана төбәге Гроссето өязендә урнашкан торак пункт.

# Ризпезча (Гросето)
## Географиясе

Ризпезча Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Ризпезча (Гросето)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Попешть (Бакеу)

Попешть — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. Гейчана (коммуна) коммунасына карый.

# Попешть (Бакеу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 178 метр биеклектә урнашкан.
# HD118242

HD118242 — Чебен йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,55 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сарачлар (Гөнен)

Сарачлар (төр. Saraçlar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Молино дел Папа (Терамо)

Молино дел Папа — Италиянең Абруцци төбәге Челлино-Аттаназьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Молино дел Папа (Терамо)
## Географиясе

Молино дел Папа Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Молино дел Папа (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тангаманга (Мануел Добладо)

Тангаманга — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Мануэль-Добладо муниципалитеты составына керә.

# Тангаманга (Мануел Добладо)
## Географиясе

Тангаманга Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Тангаманга (Мануел Добладо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Тангаманга (Мануел Добладо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Валебуона (Җенова)

Валебуона — Италиянең Лигурия төбәге Лумарцо өязендә урнашкан торак пункт.

# Валебуона (Җенова)
## Географиясе

Валебуона Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Валебуона (Җенова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Чорак (Йозгат)

Чорак (төр. Çorak) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Йозгат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Любовь Кемулариа-Натадзе

Любовь Кемулариа-Натадзе (Любовь Манучаровна Кемулариа-Натадзе; 1891-1985) - грузин һәм совет ботанигы, таксономист, биология фәннәре докторы, профессор, Грузин ССРының мактаулы галиме, Грузин ССР Фәннәр Академиясе Ботаника институтының өлкән тикшеренүчесе.

# Любовь Кемулариа-Натадзе
## Биографиясе

1916 елда ул Тифлис хатын-кызлар өчен югары курсларның табигый факультетын тәмамлый, 1925-1926 елларда Грузия дәүләт университетының педагогика факультетының биология бүлегенең лекцияләрендә катнаша.
1911 елда ул Тифлис Ботаника бакчасында стажер булып эшли башлый, 1913 елдан Гербарийның галим-сакчысы ярдәмчесе, һәм 1918-1933 елларда Гербарий башлыгы.
1919 елдан алып 1952 елгача ул Тбилисиның төрле югары уку йортларында ботаника курсларын алып бара: 1926 кадәр Грузия авыл хуҗалыгы институтын Ботаника кафедрасы ассистенты, аннары доценты була, соңрак, 1952 елга кадәр ул эшләгән А.С. Пушкин исемендәге исемендәге педагогик институтта эшли.
1933 елда ул Тбилиси Ботаника институтына (Грузия ССР Фәннәр академиясе Ботаника институты) үсемлек таксономиясе һәм география бүлегендә өлкән тикшеренүче булып китә, 1980 елдан гомеренең соңгы көннәренә кадәр фәнни консультант була.
1941 елда "Aster нәселендәге кавказ вәкилләре системасына" темасына кандидатлык диссертациясен яклый (фәнни җитәкчесе Дмитрий Иванович Сосновский була), ә 1965 елда «Кавказда Ranales тәртибе һәм аның таксономиясе»темасына докторлык диссертациясен яклый.
"Грузия флорасы" ның беренче һәм икенче басмаларының адаптацияләре авторы, шулай ук "Абхазия флорасы", "Тбилиси флорасы", "Азәрбайҗан флорасы", "Кавказ флорасы" (икенче басма) авторы. Ул фән өчен яңа 80 төр, ыру һәм төр эчендәге таксон ача һәм сурәтли.

# Любовь Кемулариа-Натадзе
## Сайланма хезмәтләре

Любовь Манучаровна 100дән артык әсәрнең авторы һәм автордашы була, аларның кайберләре:
* Кемулариа-Натадзе Л. М. Раналиевые на Кавказе и их таксономия. — Тбилиси : Мецниереба, 1966. — 282 с.
* Кемулариа-Натадзе Л. М. Флора Грузии. — Тбилиси : Мецниереба, 1973.
* Кемулариа-Натадзе Л. М. Флора Грузии. — Тбилиси : Мецниереба, 1975.
* Кемулариа-Натадзе Л. М. Флора Грузии. — Тбилиси : Мецниереба, 1983. — 377 с. (Сем. Polygalaceae совместно с М. Давлианидзе, сем. Hypericaceae совместно с Ц. Гвиниашвили).
* Кемулариа-Натадзе Л. М. Ботаническая география и флора Рача-Лечхуми (Западная Грузия). — Тбилиси : Мецниереба, 1985. — 148 с. (Совместно с Р. И. Гагнидзе).
# Катюшино

Катюшино — Татарстан Республикасының Әлки районындагы авыл.
Халык саны — 19 тирәсендә. Почта индексы — 422873.

# Катюшино
## Тарих

XVIII гасырда нигезләнгән.

# Катюшино
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.

# Катюшино
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.3 °C | -10.4 °C | -5.4 °C | 5.5 °C | 14.3 °C | 19 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.8 °C | 5 °C | -3.9 °C | -9.5 °C | 4.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
# Якубово (Шамотульский повяты)

Якубово — Польшаның Великопольское воеводалыгы Пневы гминасында урнашкан авыл.

# Якубово (Шамотульский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.