yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Торксе

Торксе (фр. Torxé) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Соль (Прупт кушылдыгы)

Соль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Прупт елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Соль (Прупт кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200112103000015944
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103001594
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ильяс (Астурия)

Ильяс (исп. Illas) — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ильяс (Астурия)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 25,51 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# CD82

CD82 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Перескокна

Перескокна — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк Уньга елгасының сул ярыннан 35 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Перескокна
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010300312115200011791
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115201179
* Бассейн коды — 13.01.03.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Мадона Орти (Торино)

Мадона Орти — Италиянең Пьемонт төбәге Виллафранка-Пьемонте өязендә урнашкан торак пункт.

# Мадона Орти (Торино)
## Географиясе

Мадона Орти Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мадона Орти (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (2066) Палала

(2066) Палала (лат. Palala) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2066) Палала
## Тарихы

1934 елның 4 июнендә Сирил Джексон тарафыннан Йоханнесбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1934 LB» саналган.
# Наҗак (Бабаески)

Наҗак (төр. Nacak) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Кыркларэли иле Бабаески илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Маслянская Виска

Маслянская Виска — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Косма елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.

# Маслянская Виска
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300212103000079097
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007909
* Бассейн коды — 03.05.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Лункун-Игый

Лункун-Игый — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Негус-Ях елгасының сул ярына тамагыннан 64 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 30 км.

# Лункун-Игый
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Нефтеюганск каласынан Иртеш елгасы кушылганга кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011100212115200048366
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115204836
* Бассейн коды — 13.01.11.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# CAVIN4

CAVIN4 (ингл. Caveolae associated protein 4) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Лос Рамирез (Сан Мигел Тотолапан)

Лос Рамирез — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Сан-Мигель-Тотолапан муниципалитеты составына керә.

# Лос Рамирез (Сан Мигел Тотолапан)
## Географиясе

Лос Рамирез Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лос Рамирез (Сан Мигел Тотолапан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лос Рамирез (Сан Мигел Тотолапан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Унсити

Унсити (исп. Unciti) — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Унсити
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 37,34 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 601 метр биеклектә урнашкан.
# FASTKD1

FASTKD1 (ингл. FAST kinase domains 1) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кубия (Неня кушылдыгы)

Кубия — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Неня елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Кубия (Неня кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010100212115100001233
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115100123
* Бассейн коды — 13.01.01.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Туташ (Алаҗа)

Туташ (төр. Tutaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Алаҗа илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# HD13107

HD13107 — Эридан йолдызлыгында урнашкан A2mA3-F2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,3 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Рәдүт (Чиләбе өлкәсе)

Рәдүт — Чиләбе өлкәсендә, Чесма районынына карый торган татар авылы. Туеткан елгасы буенда урнашкан. Варнадан Магнитогорскига кайтышлый юл өстендә, Казакъстан чигендә диярлек.

# Рәдүт (Чиләбе өлкәсе)
## Тарихы

XIX гасыр уртасында Ырынбур казаклар гаскәре бистәсе буларак барлыкка килгән. Атама этимологиясе ачыкланмаган. Бородино кырындагы Шевардино редуты исемле урында булган канлы бәрелеш хөрмәтенә кушылу фикере хакыйкатьтән ерак тора.

# Рәдүт (Чиләбе өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: татарлар (70%), казахлар (23%).
Күпчелек халкы татарлар, шулай ук руслар һәм казахлар бар. 2010 елгы сан алу буенча 409 яшәүче табылса, авыл советы биргән мәгълүмат буенча 2011 ел башында 502 кеше яшәве билгеле. 2010 ел эчендә 10 бала дөньяга килгән, 8 кеше бакыйлыкка күчкән.

# Рәдүт (Чиләбе өлкәсе)
## Социаль өлкә

Редут тугызеллык мәктәбе – Чесма районында иң яхшылардан санала. Мәктәптә татар теле кабинеты бар. Мәктәп директоры Оркыя Рахманкулованың әйтүенчә, биредә татар теле атнага бер тапкыр укытыла. Татар теленнән ике укытучылары бар, дәреслекләр җитәрлек, үзләре Казанга барып алган. 2011/12 уку елында 39 бала укыган. Мәктәптә «Айгөл» ансамбле эшли.
Авылда җәйләрен мәктәптә дини укулар оештырылган. 2010 елның июлендә Рәдүттә мәчет ачылган.
Авылда «Кызыл Йолдыз» колхозын саклап калганнар.
# C11orf84

C11orf84 (ингл. Spindlin interactor and repressor of chromatin binding) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пацанув (Силезия воеводалыгы)

Пацанув — Польшаның Силезия воеводалыгы Панки гминасында урнашкан авыл.

# Пацанув (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# GIMAP7

GIMAP7 (ингл. GTPase, IMAP family member 7) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Түбән Уя

Түбән Уя — Россия территориясеннән ага торган елга. Арxангил өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пинега елгасының уң ярыннан 367 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.

# Түбән Уя
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300312103000036593
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003659
* Бассейн коды — 03.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# (13144) 1995 BJ

(13144) 1995 BJ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13144) 1995 BJ
## Тарихы

1995 елның 23 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 BJ» саналган.
# Тейлор (Пенсильвания)

Тейлор — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Тейлор (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1790 елда нигезләнгән.

# Тейлор (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 5,2 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 856 Фут биеклектә урнашкан.
# Ргельско

Ргельско — Польшаның Великопольское воеводалыгы Вонгровец гминасында урнашкан авыл.

# Ргельско
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Перескачка (Первоуральск шәһәр округы)

Перескачка (рус. Перескачка) — Свердловск өлкәсенең Первоуральск шәһәр округы составына керүче авыл.

# Перескачка (Первоуральск шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Перескачка (Первоуральск шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (81%), татарлар (6%), башкортлар (7%).
# Гуроне (Вербано-Кузио-Осола)

Гуроне — Италиянең Пьемонт төбәге Valle Cannobina өязендә урнашкан торак пункт.

# Гуроне (Вербано-Кузио-Осола)
## Географиясе

Гуроне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гуроне (Вербано-Кузио-Осола)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Иила

Иила (эст. Iila) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Фе-ле-Кло

Фе-ле-Кло (фр. Fay-le-Clos һәм фр. Fay) — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
# Тампикито (Сан Фелипе)

Тампикито — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Фелипе муниципалитеты составына керә.

# Тампикито (Сан Фелипе)
## Географиясе

Тампикито Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Тампикито (Сан Фелипе)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Тампикито (Сан Фелипе)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# (13004) Aldaz

(13004) Aldaz — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13004) Aldaz
## Тарихы

1982 елның 15 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 RR» саналган.
# Туплан (гәҗит)

Туплан — гәҗит. «Туплан» яшьләр оешмасы органы. 1918 елның 12 мартыннан 10 маена кадәр Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 10 саны чыга.
# Твардово (Шамотульский повяты)

Твардово — Польшаның Великопольское воеводалыгы Шамотулы гминасында урнашкан авыл.

# Твардово (Шамотульский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сяка-де-Педуре (коммуна)

Сяка-де-Педуре — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.

# Сяка-де-Педуре (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 57,37 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Сяка-де-Педуре, Рекита-де-Сус һәм Велень авыллары урнашкан.
# Сен-Леже-сюр-Брель

Сен-Леже-сюр-Брель (фр. Saint-Léger-sur-Bresle һәм фр. Saint-Léger-le-Pauvre) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Ранчо Таурино Карденас Апарисио (Ометепек)

Ранчо Таурино Карденас Апарисио — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ометепек муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Таурино Карденас Апарисио (Ометепек)
## Географиясе

Ранчо Таурино Карденас Апарисио Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ранчо Таурино Карденас Апарисио (Ометепек)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ранчо Таурино Карденас Апарисио (Ометепек)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Думанлы (Гүмүшхане)

Думанлы (төр. Dumanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гүмүшхане иле Гүмүшхане илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Бряговица

Бряговица — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. Стражица җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Бряговица
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 131 метр биеклектә урнашкан.
# Эстива-Жерби

Эстива-Жерби — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.

# Эстива-Жерби
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 73,723 км².
# Эль-Пиньеро

Эль-Пиньеро (исп. Piñero, El) — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Эль-Пиньеро
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 19,71 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 744 метр биеклектә урнашкан.
# Селебрейшен (Флорида)

Селебрейшен — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Селебрейшен (Флорида)
## Географиясе

Селебрейшен халык санын алу урыны мәйданы — 27,352864 км², 27,334969 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 25 метр биеклектә урнашкан.
# Циботин

Циботин (чех. Cibotín) — Чехиянең Высочина крае Česká Bělá районында урнашкан авыл.

# Циботин
## Географиясе

Мәйданы — 4,112 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 540 метр биеклектә урнашкан.

# Циботин
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Циботин
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Циботин
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 235 |
| 1880 | 235 |
| 1890 | 291 |
| 1900 | 261 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 222 |
| 1921 | 260 |
| 1930 | 223 |
| 1950 | 173 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 166 |
| 1970 | 162 |
| 1980 | 120 |
| 1991 | 62 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 49 |
| 2011 | 53 |
| 2021 | 67 |
# Бич (Төньяк Дакота)

Бич — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Бич (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Бич шәһәре 1902 елда нигезләнгән.

# Бич (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 6,244181 км², 5,003055 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 846 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# CD83

CD83 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сан Николас дел Чарко (Сан Дьего де ла Унион)

Сан Николас дел Чарко — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Диего-де-ла-Унион муниципалитеты составына керә.

# Сан Николас дел Чарко (Сан Дьего де ла Унион)
## Географиясе

Сан Николас дел Чарко Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Николас дел Чарко (Сан Дьего де ла Унион)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Николас дел Чарко (Сан Дьего де ла Унион)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Петр Вагнер

Петр Вагнер (1799, Пинск, Минск губернасы, Россия империясе — 3 (15) август 1876, Мәскәү, Россия империясе) — геолог-минералог, медицина докторы (1831). 1840-1865 елларда Казан университетының минералогия һәм геогнозия кафедрасы мөдире.
# Палос Алтос (Сан Луис де ла Паз)

Палос Алтос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Луис-де-ла-Пас муниципалитеты составына керә.

# Палос Алтос (Сан Луис де ла Паз)
## Географиясе

Палос Алтос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Палос Алтос (Сан Луис де ла Паз)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Палос Алтос (Сан Луис де ла Паз)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Эрнансанчо

һәм
Эрнансанчо (исп. Hernansancho) — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Эрнансанчо
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 19,38 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 886 метр биеклектә урнашкан.
# Шелиги (Жирардовский повяты)

Шелиги — Польшаның Мазовия воеводалыгы Мщонув гминасында урнашкан авыл.

# Шелиги (Жирардовский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Николай Шомин

Николай Шомин (рус. Николай Михайлович Шомин, 8 (21) май 1914, Түбән Новгород, Россия империясе — 22 август 2005(2005-08-22) (91 яшь), Түбән Новгород, Россия) — СССР кораблар төзүчесе, Сталин премиясе лауреаты (1949).
# 1709 ел

2 меңьеллык :
XVI гасыр — XVII гасыр — XVIII гасыр — XIX гасыр — XX гасыр :
Хронологик таблица :
1709 ел башка тәкъвимнәрдә :
| Милади тәкъвим | 1709 MDCCIX |
| Юлиан тәкъвим | 1708—1709 (12 гыйнвардан) |
| Юлиан тәкъвим византия эрасы белән | 7217—7218 (12 сентябрьдән) |
| Римны нигезләгәннән башлап | 2461—2462 (2 майдан) |
| Яһүдләр тәкъвиме | 5469—5470 ה'תס"ט — ה'ת"ע |
| Һиҗри тәкъвим | 1120—1122 |
| Борынгы әрмәннәр тәкъвиме | 4201—4202 (11 августтан) |
| Әрмәннәрнең чиркәү тәкъвиме | 1158 ԹՎ ՌՃԾԸ |
| Кытай тәкъвиме | 4405—4406 戊子 — 己丑 сары күсе — сары үгез |
| Хәбәш тәкъвим | 1701 — 1702 |
| Борынгы һинд тәкъвиме | |
| - Викрам-самват | 1765—1766 |
| - Шака самват | 1631—1632 |
| Шәмси тәкъвим | 1087—1088 |
| Буддачылык тәкъвиме | 2252 |
1709 (бер мең җиде йөз тугызынчы) ел — кәбисә булмаган ел, милади тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1709 елы, II меңьеллыкның 709 елы, XVIII гасырның 9 елы, XVIII гасырның 1 унъеллыгының 9 елы, 1700 елларның 10 елы. 1709 елдан бирле 315 ел үтте.

# 1709 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1709 елда туганнар

# 1709 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1709 елда вафатлар
# EPS8L1

EPS8L1 (ингл. EPS8 like 1) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Хамварде

Хамварде (алман. Hamwarde) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Хамварде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,67 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 49 метр биеклектә урнашкан.
# (9322) Lindenau

(9322) Lindenau (лат. Lindenau) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9322) Lindenau
## Тарихы

1989 елның 10 гыйнварында Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 AC7» саналган.
# Гинсдейл (Монтана)

Гинсдейл — Америка Кушма Штатларының Монтана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гинсдейл (Монтана)
## Географиясе

Гинсдейл халык санын алу урыны мәйданы — 17,249614 км², 17,258032 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2169 Фут биеклектә урнашкан.
# Мон-Дофен

Мон-Дофен (фр. Mont-Dauphin) — Франциянең Югары Альплар департаментына караган коммуна, Гийестр кантонына карый.

# Мон-Дофен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 0,58 км².
# Әбиләр чуагы

Әбиләр чуагы – көз көне (cентябрь, октябрь айларында) һава торышының җәй көнендәге кебек коры, җылы һәм болытсыз, кояшлы вакыты. Ел саен кабатлана. Ике-өч атна дәвам итәргә мөмкин.

# Әбиләр чуагы
## Атама тарихы

Борынгы гомуми төрки сүз булган «чуак» («эссе», «кызу») сүзе Мәхмүд Кашгарый сүзлегендә китерелә.

# Әбиләр чуагы
## Үзенчәлекләре

Күбесенчә Аypyпaда, Төньяк Америкада, РФның аеруча Аypyпa өлешендә күзәтелә.
Әбиләр чуагы тотрыклы антициклон урнашу белән бәйле рәвештә барлыкка килә.
Гадәттә, көз башланып, көннәр бераз суыткач, яңгырлар явып үткәч, әбиләр чуагы башлана.
Төп күрсәткече булып, һавада пәрәвезләр очуы санала.
Әбиләр чуагы дәвамлы килгән кайбер елларда, елга бер чәчәк атучы бериш үсемлекләрнең (хәтта алмагачның да) икенче тапкыр чәчәк атуы мөмкин.
# Грингорн (Орегон)

Грингорн — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан шәһәр.

# Грингорн (Орегон)
## Тарихы

Грингорн шәһәре 1903 елда нигезләнгән.

# Грингорн (Орегон)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,222615 км², 0,2228 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1922 метр һәм 6306 Фут биеклектә урнашкан.