yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Гайдуковка (Минский районы)

Гайдуковка (белар. Гайдукоўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Минский районында урнашкан авыл.

# Гайдуковка (Минский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Таланж

Таланж (фр. Talange) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.

# Таланж
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,70 км².
# Масичеле (Салерно)

һәм
Масичеле — Италиянең Кампания төбәге Монтано-Антилия өязендә урнашкан торак пункт.

# Масичеле (Салерно)
## Географиясе

Масичеле Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Масичеле (Салерно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# AzaN Project

«AzaN Project» — татар рок җыр төркеме.
Нур Алиев һәм Азат Гыйлметдинов эшләре нәтиҗәсе. Алырның музыкалары – халык инструментлары белән гитара а-ля Rage Against The Machine берләшмәсе. Шулай ук хәзерге заман аранжировкасы, тавышлар, ритмнар.
Проектның нигезе Стамбулда салына. Казанга кайткач, алар «AzaN Project» дигән проектны оештвыралар.
«AzaN» — Азат белән Нур исемнәреннән ясалыш.
Төркемнең логотипы – Босфор аркылы күпер, ул ике дөнья ягын – Европа белән Азияны берләштерә. Бу ике мәдәниятнең музыка ара берләшүе – «AzaN» иҗатының төп фикере.
# Казе Фелтрин (Тревизо)

Казе Фелтрин — Италиянең Венеция төбәге Вольпаго-Монтелло өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Фелтрин (Тревизо)
## Географиясе

Казе Фелтрин Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Казе Фелтрин (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Аралбай (авыл)

Аралбай (каз. Аралбай) — Казакъстанның Костанай өлкәсендә урнашкан авыл.

# Аралбай (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Дүртөйле мәчете (Апас районы)

Дүртөйле мәчете - Татарстанның Апас районы Дүртөйле авылында урнашкан мәчет.

# Дүртөйле мәчете (Апас районы)
## Тарихы

Авыл мәчете XX гасырның 30 елларында кулланыштан чыгарылып гасыр азагында яңадан торгызыла.
# Банкетте

Банкетте — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Турин провинциясе составына керә.

# Банкетте
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 266 метр биеклектә урнашкан. Иврея, Салерано-Канавезе, Самоне (провинция, Турин), Фьорано-Канавезе һәм Павоне-Канавезе коммуналары белән чиктәш.
# Росас

Росас (кат. Roses) — Испаниянең Жирона провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Росас
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 45,9 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 5 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бузд

Бузд — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. Братею (коммуна) коммунасына карый.

# Бузд
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 355 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Митаж

Митаж — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Новы-Жмигруд гминасында урнашкан авыл.

# Митаж
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Барабановски (Каменски шәһәр округы)

Барабановское (рус. Барабановское) — Свердловск өлкәсенең Каменск шәһәр округы составына керүче авыл.

# Барабановски (Каменски шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Барабановски (Каменски шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%).
# Мехметли (Чекерек)

Мехметли (төр. Mehmetli) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Чекерек илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Чикман

Чикман — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга ? елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 55 км.

# Чикман
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010100912111100007093
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111100709
* Бассейн коды — 10.01.01.009
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Ром (Де-Севр)

Ром (фр. Rom) — Франциянең Де-Севр департаментында урнашкан коммуна.
# Пян дел Бало (Гросето)

Пян дел Бало — Италиянең Тоскана төбәге Кастель-дель-Пьяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Пян дел Бало (Гросето)
## Географиясе

Пян дел Бало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Пян дел Бало (Гросето)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# IC 1499

IC 1499 — чикләрендә урнашкан оптик икеле йолдыз .

# IC 1499
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# Цона Арцерини II (Падова)

Цона Арцерини II — Италиянең Венеция төбәге Бруджине өязендә урнашкан торак пункт.

# Цона Арцерини II (Падова)
## Географиясе

Цона Арцерини II Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Цона Арцерини II (Падова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Казарико (Комо)

Казарико — Италиянең Ломбардия төбәге Монтано-Лучино өязендә урнашкан торак пункт.

# Казарико (Комо)
## Географиясе

Казарико Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Казарико (Комо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шыяловка

Шыяловка (белар. Шыялоўка) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Крупский районында урнашкан авыл.

# Шыяловка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Фунабаси

Фунабаси (яп. 船橋市) — Япония дәүләтенең Тиба префектурасында урнашкан шәһәр.

# Фунабаси
## Тарихы

Фунабаси шәһәре 1937 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.

# Фунабаси
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 586762 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 6851 кеше тәшкил иткән.

# Фунабаси
## Географиясе

Шәһәр территориясе 85.64 км² тәшкил итә.

# Фунабаси
## Кардәш шәһәрләр

* Оденсе, Дания
* Сиань, Кытай
* Һәйворд, Америка Кушма Штатлары
# (5114) Yezo

(5114) Yezo (лат. Yezo) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5114) Yezo
## Тарихы

1988 елның 15 февралендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 CO» саналган.
# Елисара

Елисара — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Яба елгасының сул ярыннан 5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 30 км.

# Елисара
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300312103000035336
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003533
* Бассейн коды — 03.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Цона Индузтрияле Сан Бернардо (Кунео)

Цона Индузтрияле Сан Бернардо — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.

# Цона Индузтрияле Сан Бернардо (Кунео)
## Географиясе

Цона Индузтрияле Сан Бернардо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Цона Индузтрияле Сан Бернардо (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (8032) Michaeladams

(8032) Michaeladams (лат. Michaeladams) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8032) Michaeladams
## Тарихы

1992 елның 8 мартында С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 ES1» саналган.
# Дахова (Великопольское воеводалыгы)

һәм
Дахова — Польшаның Великопольское воеводалыгы Курник гминасында урнашкан авыл.

# Дахова (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ренн (округ)

Ренн — Франциядәге округ (фр. Arrondissement). Иль һәм Вилен департаментына карый.

# Ренн (округ)
## Географиясе

Мәйданы — 3483 км². Округ 31 кантоннан тора, алар үз чиратында 179 коммунага бүленгән.
# Һирмукүла

Һирмукүла (эст. Hirmuküla) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
# Мюрей

Мюрей (фр. Mureils) — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
# (52) Европа

(52) Европа (лат. Europa) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (52) Европа
## Тарихы

1858 елның 4 февралендә Г. Гольдшмидт тарафыннан Париж обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «ук әлеге атамасы» саналган.
# Старе Вондолки

Старе Вондолки — Польшаның Подлясье воеводалыгы Замбрув гминасында урнашкан авыл.

# Старе Вондолки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Блендувко

Блендувко — Польшаның Мазовия воеводалыгы Помехувек гминасында урнашкан авыл.

# Блендувко
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# TSKU

TSKU (ингл. Tsukushi, small leucine rich proteoglycan һәм Tsukushin) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# EIF4B

EIF4B (ингл. Eukaryotic translation initiation factor 4B) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Денисова (Сосьва шәһәр округы)

Денисова (рус. Денисова) — Свердловск өлкәсенең Сосьва шәһәр округы составына керүче авыл.

# Денисова (Сосьва шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Денисова (Сосьва шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Акпан (авыл)

Акпан (каз. Ақпан) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Акпан (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Найота (Теннесси)

Найота — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан шәһәр.

# Найота (Теннесси)
## Тарихы

Найота шәһәре елда нигезләнгән.

# Найота (Теннесси)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 5,922821 км², 5,66486 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 307 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Каракөйшейхлер (Бартын)

Каракөйшейхлер (төр. Karaköyşeyhler) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Бартын иле Бартын илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Фузине Конфине (Удине)

Фузине Конфине — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Тарвизио өязендә урнашкан торак пункт.

# Фузине Конфине (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ролето (Торино)

Ролето — Италиянең Пьемонт төбәге Ролетто өязендә урнашкан торак пункт.

# Ролето (Торино)
## Географиясе

Ролето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ролето (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Пястово (Ельблонзький повяты)

Пястово — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Милеево гминасында урнашкан авыл.

# Пястово (Ельблонзький повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гендерсон (Теннесси)

Гендерсон — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан шәһәр.

# Гендерсон (Теннесси)
## Тарихы

Гендерсон шәһәре елда нигезләнгән.

# Гендерсон (Теннесси)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 20,36939 км², 20,369421 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 136 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ваврен

Ваврен (фр. Wavrin) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Аннёллен кантонына карый.
# Камениця (Севниця)

һәм
Камениця — Словениянең Севниця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Камениця (Севниця)
## Географиясе

Мәйданы — 1,53 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 306,5 метр биеклектә урнашкан.
# Франчезкин (Белуно)

Франчезкин — Италиянең Венеция төбәге Сельва-ди-Кадоре өязендә урнашкан торак пункт.

# Франчезкин (Белуно)
## Географиясе

Франчезкин Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Франчезкин (Белуно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Баяркерес

Баяркерес (рус. Баяркерес) — Коми Республикасының Корткерос районында урнашкан авыл.

# Баяркерес
## Климат

Баяркерес климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Баяркерес
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (84%), руслар (16%).
# Медисонвилл (Кентукки)

Медисонвилл — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.

# Медисонвилл (Кентукки)
## Тарихы

Медисонвилл шәһәре 1807 елда нигезләнгән.

# Медисонвилл (Кентукки)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 48,607125 км², 48,40308 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 144 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Дереҗик (Мустафакемалпаша)

Дереҗик (төр. Derecik) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Мустафакемалпаша илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Җәләли календаре

Җәләли календаре Сәлҗукның Җәләледдин Мәлик-Шаһ I хөкеме вакытында Низам әл-Мөлк кушуы буенча тупланган Кояш календаре һәм күзәтү урыны булып Исфаханның шәһәрләре (Сәлҗукларның башкаласы), Рей һәм Нишапур шәһәрләре булган. Җәләли календаренең юрамалары бүгенге көндә дә Иранда һәм Әфганстанда кулланыла. Иранда йолдызнамәнең фарсы исемнәре һаман да кулланыла, шул ук вакытта Әфганстанда элеккеге гарәп атамалары кулланыла. It gains approximately 1 day on the Julian calendar every 128 years. Язгерди календареның кайбер аспектларының варисы булган тропик Җәләли календаре (Фарсы телендә: گاه‌شماری جلالی яки تقویم جلالی) 1079 елның 15 мартында арасында Гомәр Хәйям булган астрономнар комитеты киңәшләренә нигезләнеп Сәлҗук Солтаны Җәләл әд-дин Мәлик Шаһ I тарафыннан башкаласы Исфаханда империя обсерваториясендә кабул ителгән булган. Ай исәпләүләре зодиак аша Кояш күчешләренә нигезләнгән булган. Ул сигез гасыр буена кулланылган булган. Ул Ислам календаренең Айга, ә Кояшка түгел нигезләнеп фасыл күчеше белән канәгать булмаудан килеп чыккан; 354 көннән торган Ай календаре күчмә халыклар өчен кабул итәрлек булып, даими бер җирдә яши торган халыклар өчен эш алып барып булмый торганы билгеле булып Иран календаре утрак мөселманнар тарафыннан авыл хуҗалыгы максатлары өчен кабул ителгән календарьларның берсе (башкаларына Коптлар календаре, Юлиан календаре, һәм Якын Көнчыгыш Семитлар календаре керә). Солтан Җәләл биремне 1073 елда тапшырган. Аның эше 1092 елга кадәр тәмамланган булган, шуннан соң обсерватория ташланып калдырылган булган. Ел март көн-төн тигезлегеннән (Нәүрүз) исәпләнә һәм һәр ай вакыты Кояшның туры килгән зодиак төбәгенә керүе белән билгеләнә, бу система шулай ук күп Һинду календарьларының нигезе булган Сурья Сиддһанта (Сурья=Кояш, Сиддһанта=анализ) камилләштерүләрен кертә. Кояш күчү вакытлары 24 сәгать үзгәрүләргә ия булырга мөмкин булгач, айларның озынлыгы төрле елларда бераз үзгәрә (һәр ай 29 һәм 32 көн арасында булырга мөмкин). Мәсәлән, Җәләли календаренең ике елларында айларда:
* 1303 AP: 30, 31, 32, 31, 32, 30, 31, 30, 29, 30, 29, һәм 30 көн,
* 1302 AP: 30, 31, 32, 31, 31, 31, 31, 29, 30, 29, 30, һәм 30 көн булган.
Айлар Кояшның зодиак төбәкләре арасында төгәл вакытларга нигезләнеп төгәл исәпләнгәнгә күрә, фасыл күчеше беркайчан да бер көннән артмаган һәм Җәләли календаренда кәбисә ел өчен ихтыяҗ булмаган. Шулай да, бу календарь исәпләү өчен бик катлаулы булган; ул Кояшның ачык хәрәкәтен билгеләү өчен тулы эфемерида исәпләүләрен һәм чын күзәтүләрне таләп иткән. Кайберәүләр кертелүче елларда гадиләштерүләр 33 елның һәр циклында сигез кәбисә елы белән системаны кертергә мөмкин булган дип раслыйлар. (Төрле кагыйдәләр, мәсәлән, 2820-ел циклы, шулай ук Хәйямга карый дип кабул ителгән). Шулай да Кояш күчүенең күзәтүендә (ә фараз итүдә түгел) нигезләнгән иң элек Җәләли календаре кәбисә елларына да, фасыл көйләүләренә дә мохтаҗ бумлаган. Ай озынлыкларында юрамаларга күрә һәм календарьнең үзендә исәпләү катлаулы булуга күрә Иран календаре бу аспектларны гадиләштерер өчен 1925 елда модификацияләнгән булган (1304 AP), нәтиҗәдә Кояш Һиҗри календаре булган.
# (9197) Endo

(9197) Endo (лат. Endo) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9197) Endo
## Тарихы

1992 елның 24 ноябрендә М. Хирасава, С. Судзуки тарафыннан Нюкаса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WH8» саналган.
# Эль Параисо (Апасео эль Алто)

Эль Параисо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Апасео-эль-Альто муниципалитеты составына керә.

# Эль Параисо (Апасео эль Алто)
## Географиясе

Эль Параисо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Параисо (Апасео эль Алто)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Параисо (Апасео эль Алто)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Сабиони (Падова)

Сабиони — Италиянең Венеция төбәге Абано-Терме өязендә урнашкан торак пункт.

# Сабиони (Падова)
## Географиясе

Сабиони Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Сабиони (Падова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бень (коммуна)

Бень (фр. Baignes) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.

# Бень (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,87 км².
# Пари Гыйбадәтханәсе

Пари гыйбадәтханәсе (Чанди Пари) - Сидораджо балчык агымыннан якынча 2 километр төньяк-көнбатышта урнашкан 14-енче гасыр Һинд дине Чанди гыйбадәтханәсе. Бу кызыл кирпеч структура Индонезиядә, Көнчыгыш Явада, Сидораджо районында, Поронг суб-районында Чанди Пари авылында урнашкан.
Капканың өстендә Маджапахит чоры вакытына караган, Хайям Вурук (патша булу вакыты 1350-1389) патшалыгына караган кисеп алынган таш язмасы бар, аның датасы 1293 Шака эрасы, яки безнең эраның 1371 елына карый.
# FAM102B

FAM102B (ингл. Family with sequence similarity 102 member B) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Дворяне (Словения)

Дворяне — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).

# Дворяне (Словения)
## Географиясе

Мәйданы — 3,39 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 237,6 метр биеклектә урнашкан.
# RAB3IP

RAB3IP (ингл. RAB3A interacting protein һәм Rab-3A-interacting protein) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сент-Апполинер

Сент-Апполинер (фр. Saint-Appolinaire) — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
# Пэ-Юмб-Яха

Пэ-Юмб-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Преображения култыгы (Об култыгы) урнашкан. Елга озынлыгы 26 км.

# Пэ-Юмб-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300312115300042771
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115304277
* Бассейн коды — 15.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Толуклар (Байрамич)

Толуклар (төр. Toluklar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Байрамич илчесенә караган бер авыл (төр. köy).