yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Габделгазиз Зыятдинов

Габделгазиз Зыятдинов (Габделгазиз Габдрахман улы Зыятдинов, 15 июль 1904(1904-07-15), Чуалкип, Абрай вулысы, Уфа өязе, Уфа губернасы, Россия империясе — 28 октябрь 1991(1991-10-28) (87 яшь), Казан, РСФСР, СССР) — актер, ТАССРның халык артисты (1968). Әстерхан (1929-1930), Мәскәү (1930-1932, актер һәм директор урынбасары), Ленинград (1933-1934) татар театрларында, 1934 елдан Татар академия театрында эшләгән. Әһәмиятле рольләр: Хайдел, Мирвәли («Бишбүләк», «Шомлы көннәр», Т. Гыйззәт), Хөсәен Ямашев («Тукай», Ә. Фәйзи).
# Казе Анцил (Удине)

Казе Анцил — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Тарченто өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Анцил (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Меннеси

Меннеси (фр. Mennecy) — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
# Корьев

Корьев — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга без названия №2055 елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Корьев
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200212103000020565
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002056
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# PDXP

PDXP (ингл. Pyridoxal phosphatase) — кешенең 22-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Бһагешвари

Бһагешвари яки Бһагешри Һиндстанда, Харьянада, Бхивани районында Дадри Теһсилда авыл. Ул Дадри суб-район штаб-фатирыннан 14 км да һәм район штаб-фатиры Бхиванидан 28 км да урнашкан. Авылның идарә оешмасы булып Грам Панчаят тора.

# Бһагешвари
## Демографиясе

Авылның күпчелек халкы Һинд дине тарафдарлары булып тора һәм киң таралган тел булып Харьянви һәм Һинди тора. Авылның күпчелек кастасы булып Аһир тора, азчылык касталар булып Бһраман, Чамар, Байраги, Наи, Кхати, Кумһар һ.б. тора.

# Бһагешвари
## Мәктәпләр

* Govt. Sr. Sec. School
* Vision India School
* Govt. Primary School

# Бһагешвари
## Транспорт чаралары

Авылның иң якын станциясе булып Чархи Дадри һәм Бхивани Тимер Юл Станциясе булып тора. Авылда автобус хезмәтләр бар, алар,
* Бһагешваридан Бһиванига
* Бһагешваридан Чархи Дадрига
* Бһагешваридан Җһаҗҗарга һәм Гуруграмга
# Малнаш

Малнаш — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. Малнаш (коммуна) коммунасына карый.

# Малнаш
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 570 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бронцо (Пезаро һәм Урбино)

Бронцо — Италиянең Марке төбәге Сассокорваро-Аудиторе өязендә урнашкан торак пункт.

# Бронцо (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Бронцо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Бронцо (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Куандык (авыл)

Куандык (каз. Қуандық) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Куандык (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Ворренвилл (Иллинойс)

Ворренвилл — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.

# Ворренвилл (Иллинойс)
## Тарихы

Ворренвилл шәһәре 1833 елда нигезләнгән.

# Ворренвилл (Иллинойс)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 5,58 квадрат миль, 14,547973 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 213 метр биеклектә урнашкан.
# Ла-Мата

Ла-Мата (исп. Mata, La) — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Ла-Мата
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 19,2 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 826 метр биеклектә урнашкан.
# NF1

NF1 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (10620) 1997 WQ34

(10620) 1997 WQ34 (лат. 1997 WQ34) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10620) 1997 WQ34
## Тарихы

1997 елның 29 ноябрендә LINEAR тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 WQ34» саналган.
# Мэнли (Айова)

Мэнли — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Мэнли (Айова)
## Тарихы

Мэнли шәһәре елда нигезләнгән.

# Мэнли (Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,796802 км², 3,796804 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 366 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Марсаль (Мозель)

Марсаль (фр. Marsal) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.

# Марсаль (Мозель)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11,11 км².
# Бодяёль

Бодяёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Исакова елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.

# Бодяёль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050100212103000064334
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006433
* Бассейн коды — 03.05.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Тертевиль-Бокаж

Тертевиль-Бокаж (фр. Teurthéville-Bocage) — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
# (7900) Portule

(7900) Portule (лат. Portule) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7900) Portule
## Тарихы

1996 елның 14 февралендә У. Мунари, М. Томбелли тарафыннан Азиаго обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 CV8» саналган.
# Ливернон

Ливернон (фр. Livernon) — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
# Сарасин (Белуно)

Сарасин — Италиянең Венеция төбәге Гозальдо өязендә урнашкан торак пункт.

# Сарасин (Белуно)
## Географиясе

Сарасин Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Сарасин (Белуно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Дедня Вас

Дедня Вас — Словениянең Брежице (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Дедня Вас
## Географиясе

Мәйданы — 2,7 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 245,4 метр биеклектә урнашкан.
# Олтень (Прахова)

Олтень — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. Тейшань (коммуна) коммунасына карый.

# Олтень (Прахова)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 442 метр биеклектә урнашкан.
# Намняку-Яха

Намняку-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Ягенетта елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.

# Намняку-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300059125
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305912
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Согуксу (Чорум)

Согуксу (төр. Soğuksu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Чорум илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Нодавей (округ, Миссури)

Нодавей — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мэривилл шәһәре.

# Нодавей (округ, Миссури)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1843 елда оештырыла.

# Нодавей (округ, Миссури)
## Халкы

2019 елда халык саны 22 130 кеше тәшкил иткән.

# Нодавей (округ, Миссури)
## Территориясе

Округ мәйданы 2271 км² тәшкил итә.
# «Мөхәммәдия» мәдрәсәсе бинасы (Казан)

«Мөхәммәдия» мәдрәсәсе бинасы — Казанның Габдулла Тукай урамында урнашкан, XX гасыр башында төзелгән бина.
# Маври (Польша)

Маври — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Добре-Място гминасында урнашкан авыл.

# Маври (Польша)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Калмаш (Калтасы районы)

Калмаш — Башкортстанның Калтасы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452869, ГАТОБК коды — 80233825004.
# Зажице-Велики

һәм
Зажице-Велики — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Кальваря-Зебжидовска гминасында урнашкан авыл.

# Зажице-Велики
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Глуховшчына

Глуховшчына (белар. Глухоўшчына) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Дзяржынский районында урнашкан авыл.

# Глуховшчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Гүвенчли (Сүлейманпаша)

Гүвенчли (төр. Güvençli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Сүлейманпаша илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Иске Сәет (Ишембай районы)

Иске Сәет — Башкортстанның Ишембай районында урнашкан авыл. 2009 елның 1 гыйнварына биредә 186 кешенең яшәве мәгълүм. ᴨyчты индексы — ?, ГАТОБК коды — ?.

# Иске Сәет (Ишембай районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
# İr-at

İr-at yäki ir keşe - ata cenesle keşe. İr-at terminı ğadättä ölkän keşe öçen, malay terminı - ata cenesle bala, ä yeget - üsmerlär öçen qullanıla. Şulay da, ir-at terminı ata cenesle keşene yaşenä iğtibar itmiçä bilğeläw öçen qullanıla ala.
İr-at simvolı bulıp — ♂ Mars simvolı tora.
# Старокадомски утравы

Старокадомски утравы (рус. остров Старокадомского) — Төньяк Җир утраулар төркеменә кергән утрауларның берсе. Мәйданы — 110 км².
1913 елның сентябрендә Борис Вилкицкий җитәкчелегендәге экспедиция тарафыннан ачылган
# Верхомля Велика

Верхомля Велика — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Пивнична-Здруй гминасында урнашкан авыл.

# Верхомля Велика
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# 728 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 728 — Милади тәкъвим буенча VIII гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 728 — безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
* 728 — сан.
# Логиново (Белоярски шәһәр округы)

Логиново (рус. Логиново) — Свердловск өлкәсенең Белоярский шәһәр округы составына керүче авыл.

# Логиново (Белоярски шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Логиново (Белоярски шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (87%), татарлар (3%), башкортлар (6%).
# Степан Томас

Степан Томас (хорв. Stjepan Tomas, 6 март 1976(1976-03-06) (48 яшь), Бугойно, Босния һәм Герцеговина Социалистик Республикаһы, Югославия Социалистик Федератив Республикасы — , ) — Хорватия футболчысы (сакчы), Хорватия милли футбол җыелмасы әгъзасы, Хорватия (1995/96, 1996/97, 1997/98, 1998/99, 1999/00), Төркия (2003/04, 2005/06) һәм Россия (2008, 2009) чемпионы.
# (6113) Tsap

(6113) Tsap (лат. Tsap) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6113) Tsap
## Тарихы

1982 елның 16 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 SX5» саналган.
# Липовець-при-Костелу

Липовець-при-Костелу — Словениянең Костел (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Липовець-при-Костелу
## Географиясе

Мәйданы — 0,3 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 370,5 метр биеклектә урнашкан.
# Гүндоган (Элмалы)

Гүндоган (төр. Gündoğan) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Элмалы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Калиманци (Варна өлкәсе)

Калиманци — Болгариянең Варна өлкәсендә урнашкан авыл. Суворово җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Калиманци (Варна өлкәсе)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 334 метр биеклектә урнашкан.
# Итце

Итце — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Итце
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 140,85 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 51 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 3371

NGC 3371 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3371
## Тарихы

Әлеге галактика 1830 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Балтегора (Верчели)

Балтегора — Италиянең Пьемонт төбәге Cellio con Breia өязендә урнашкан торак пункт.

# Балтегора (Верчели)
## Географиясе

Балтегора Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Балтегора (Верчели)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (19208) Starrfield

(19208) Starrfield — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19208) Starrfield
## Тарихы

1992 елның 2 сентябрендә Ф. Бёрнген, Шмадель Л. Д. тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 RW» саналган.
# Дмитрий Самаренкин

Дмитри Самаренкин (чуаш. Дмитрий Анатольевич Самаренкин, 3 июнь 1969(1969-06-03) (55 яшь), Чаллы, Татарстан АССР, РСФСР, СССР — , ) — эшмәкәр, «Динамо-Казань» туплы хоккей клубы президенты (2007-2011), Россия милли туплы хоккей җыелмасының генераль менеҗеры (2011), «Рубин» футбол клубы президенты (2011-2012).
# Друзцов

Друзцов (чех. Druzcov) — Чехиянең Либерец крае Осечна районында урнашкан авыл.

# Друзцов
## Географиясе

Мәйданы — 6,219 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Друзцов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Друзцов
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Друзцов
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 529 |
| 1880 | 513 |
| 1890 | 456 |
| 1900 | 426 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 408 |
| 1921 | 365 |
| 1930 | 333 |
| 1950 | 245 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 179 |
| 1970 | 137 |
| 1980 | 120 |
| 1991 | 82 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 76 |
| 2011 | 94 |
| 2021 | 152 |
# Сегурилья

Сегурилья (исп. Segurilla) — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Сегурилья
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 22 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 560 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Таволета (Терни)

Таволета — Италиянең Умбрия төбәге Гуардея өязендә урнашкан торак пункт.

# Таволета (Терни)
## Географиясе

Таволета Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Таволета (Терни)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 526

NGC 526 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 526
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Казанташ (Сарыкамыш)

Казанташ (төр. Kazantaş) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сарыкамыш илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Грунец

Грунец — Россия территориясеннән ага торган елга. Орловкая өлкәсе, Тула өлкәсе, Калуга өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Зуша елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 7 км.

# Грунец
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Ука елгасы кушылдыклары бассейны Мукшы елгасы кушылганчы, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010100212110000018131
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001813
* Бассейн коды — 09.01.01.002
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Скшешеви

һәм
Скшешеви — Польшаның Мазовия воеводалыгы Пацына гминасында урнашкан авыл.

# Скшешеви
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Еникөй (Һыныс)

Еникөй (төр. Yeniköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Һыныс илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ташолук (Гейве)

Ташолук (төр. Taşoluk) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Гейве илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Кутнан

Кутнан (фр. Couthenans) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.

# Кутнан
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 1,64 км².
# Усть-Ухта

Усть-Ухта (рус. Усть-Ухта) — Коми Республикасының Сосногорск районында урнашкан авыл.

# Усть-Ухта
## Климат

Усть-Ухта климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Усть-Ухта
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (42%), руслар (49%), украиннар (6%).
# Күрү күчәре

Күрү күчәре (караш сызыгы) фовеадан күзнең төенле ноктасы аша төбәлү ноктасына (каралган әйбергә) бара. Гадәти бинокуляр күрүдә ике күрү күчәре төбәлү ноктасында кисешә; бу очракта һәр күз белән алынган аерым рәсем фузион рефлекс ярдәмендә тигезләнә һәм баш мие кабыгының тәңгәл күзәнәкләре җавабы ярдәмендә бинокуляр күрү алу өчен кушыла.
# Зөфәр Солтанов (1927)

Бу Дүртөйле мәдәният хезмәткәре турында мәкалә, Мөслим районы колхоз рәисе турында моннан укыгыз
Зөфәр Солтанов, Зөфәр Хәбир улы Солтанов (1927 елның 12 марты, СССР, РСФСР, БАССР, Дүртөйле районы, Түбән Манчыр ― 2012 елның 28 ноябре, РФ, БР, Дүртөйле) ― Бөек Ватан сугышында катнашкан мәдәният хезмәткәре, Дүртөйле колхоз-совхоз театры артисты, режиссер, үзешчән халык театры коллективы җитәкчесе, РСФСР (1985) һәм БАССР (1967) атказанган мәдәният хезмәткәре, Дүртөйле районынынң мактаулы мәдәният хезмәткәре.

# Зөфәр Солтанов (1927)
## Тәрҗемәи хәле

1927 елның 12 мартында БАССР Дүртөйле районы Түбән Манчыр авылында туган. Дүртөйленең 1нче санлы урта мәктәбен тәмамлаган. Бөек Ватан һәм Япониягә каршы сугышларда катнаша, яралана, 4 ай хәрби госпитальдә дәвалана. Ватанына 1946 елның 10 мартында кайта. Хезмәт эшчәнлеген 1947 елда Дүртөйле колхоз-совхоз театры актеры булып башлый. Театрны үзгәртеп корганнан соң, 1949 елда З. Солтанов драматик үзешчән коллектив оештыра, аңа ихтыяҗ зур була һәм сугыштан соңгы авыр елларда халык өчен иҗади рухландыргыч була. 1949―1989 елларда татар театры (1968 елдан халык театры) җитәкчесе. 1968―1972 елларда Стәрлетамак мәдәни-агарту училищесында махсус белем ала. Артист гармунда дәртле һәм озын халык көйләрен виртуоз башкарган. Дүртөйле татар халык театрында 80 нән артык спектакль (шул исәптән, «Галиябану» М. Фәйзи, «Кара йөзләр» М. Гафури, «Авылымның алсу таңнары» С. Поварисов, «Яшьнәп үткән яшьлек» И. Абдуллин, «Кыз урлау» М. Кәрим һ. б.) чыгара. Солтанов З. Х. җитәкчелегендәге әлеге иҗат коллективы Бөтенсоюз халык иҗаты фестивальләрендә, драмколлективлар смотрларында актив катнаша. 1994―2008 елларда ― Дүртөйле район мәдәният йортының «Әллүки» клубы җитәкчесе.

# Зөфәр Солтанов (1927)
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 1967 – БАССР атказанган мәдәният хезмәткәре
* 1980 – БАССР Югары Советы президиумының Мактау грамотасы
* 1985 – РСФСР атказанган мәдәният хезмәткәре
* 1985 – I дәрәҗә Ватан сугышы ордены
* Дүртөйле районының мактаулы мәдәният хезмәткәре

# Зөфәр Солтанов (1927)
## Хәтер

* Дүртөйле халык театрына Зөфәр Солтанов исеме бирелгән.
* 2013 елның 12 мартында Дүртөйле шәһәрендә яшәгән йорты диварына истәлек тактасы куелган
* БР татарлары конгрессының Дүртөйле бүлекчәсе (рәисе Азамат Гыйльманов) һәм БР Дүртөйле районы татар милли-мәдәни автономиясе (рәисе Мөдәрис Мөсифуллин) шәһәр җитәкчелегенә яңа урамнарның берсенә Солтанов Зөфәр Хәбир улы исемен бирү турындагы үтенеч белән мөрәҗәгать иткән.
* 2017 елның 17 мартында Дүртөйле тарих-туган якны өйрәнү музеенда З. Х. Солтановка багышланган «Сәнгатькә багышланган тормыш» күргәзмәсе ачылган
* Дүртөйле районында театр коллективлары фестивале оештырылган, ул Зөфәр Солтанов исемен йөртә.

# Зөфәр Солтанов (1927)
## Гаиләсе

Хатыны Сәкинә Гарифҗан кызы (1934–2014), Дүртөйле колхоз-совхоз театры актрисасы, 1953―1986 елларда Дүртөйле район мәдәният йорты каршындагы үзешчән драма түгәрәге җитәкчесе, 1986―1990 елларда Дүртөйле район мәдәният йорты режиссеры, БАССР атказанган мәдәният хезмәткәре. Балалары: 3 кыз.
# NGC 4843

NGC 4843 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4843
## Тарихы

Әлеге галактика 1787 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Вошановац

Вошановац (серб. Вошановац) — Сербиянең Браничево округы Петроватс-на-Млави җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Вошановац
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 248 метр биеклектә урнашкан.

# Вошановац
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Окленд (Мэриленд)

Окленд — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Окленд (Мэриленд)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1862 елда нигезләнгән.

# Окленд (Мэриленд)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 7,097904 км², 6,734532 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 731 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# HD196001

HD196001 — Җәди йолдызлыгында урнашкан Fm_dD спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,83 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Тейтумс (Оклахома)

Тейтумс — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Тейтумс (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Тейтумс (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 5,23691 км², 5,236914 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 299 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Вердён (округ)

Вердён — Франциядәге округ (фр. Arrondissement). Мёз департаментына карый.

# Вердён (округ)
## Географиясе

Мәйданы — 2829 км². Округ 15 кантоннан тора, алар үз чиратында 253 коммунага бүленгән.
# Оберхаузен-бай-Кирн

Оберхаузен-бай-Кирн — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Оберхаузен-бай-Кирн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4,58 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 400 метр биеклектә урнашкан.