yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Валя-Маре (Муреш)

Валя-Маре — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. Банд (коммуна) коммунасына карый.

# Валя-Маре (Муреш)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Банска-Бела

Банска-Бела (словак. Banská Belá) — Словакиянең Банска-Штьявница округында урнашкан авыл.

# Банска-Бела
## Тарихы

Авыл 1228 елда нигезләнгән.

# Банска-Бела
## Географиясе

Мәйданы — 21,08 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 469 метр биеклектә урнашкан.

# Банска-Бела
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# (3732) Вавра

(3732) Вавра (лат. Vávra) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3732) Вавра
## Тарихы

1984 елның 27 сентябрендә Зденка Ваврова тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 SR1» саналган.
# Чагларҗа (Коньяалты)

Чагларҗа (төр. Çağlarca) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Коньяалты илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 4808

NGC 4808 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4808
## Тарихы

Әлеге галактика 1786 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Внайнаре

Внайнаре — Словениянең Любляна (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Внайнаре
## Географиясе

Мәйданы — 8,68 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 655,6 метр биеклектә урнашкан.
# Кампалто (Ливорно)

Кампалто — Италиянең Тоскана төбәге Кампилья-Мариттима өязендә урнашкан торак пункт.

# Кампалто (Ливорно)
## Географиясе

Кампалто Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Кампалто (Ливорно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (14756) 6232 P-L

(14756) 6232 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14756) 6232 P-L
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6232 P-L» саналган.
# IC 3228

IC 3228 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем һәм эмиссионная галактика .

# IC 3228
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3228, AGC 732099, 2MASX J12223933+2419483, 2MFGC 9741, SDSS J122239.37+241948.3, SDSS J122239.37+241948.2 һәм Gaia DR2 3954140101802289920 буларак та сурәтләнә.
# Өршәк (Уфа районы)

Өршәк — Башкортстанның Уфа районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 450056, ОКАТО коды — 80401923008.
# Улуборлу

Улуборлу (төр. Uluborlu) — Төркия Җөмһүриятенең Ыспарта иленә караган бер шәһәре.
# Эберхольцен

Эберхольцен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Эберхольцен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,92 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 180 метр һәм 210 метр биеклектә урнашкан.
# HD112152

HD112152 — Вероника чәче йолдызлыгында урнашкан A0Vm спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,05 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Добротин (Лесковац)

Добротин (серб. Добротин ) — Сербиянең Ябланич округы Лесковатс җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Добротин (Лесковац)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 321 метр биеклектә урнашкан.

# Добротин (Лесковац)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Ташлык (Кыбрысҗык)

Ташлык (төр. Taşlık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Кыбрысҗык илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Эшборо (Төньяк Каролина)

Эшборо — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.

# Эшборо (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Эшборо шәһәре 25 декабрь 1796 елда нигезләнгән.

# Эшборо (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 49,005505 км², 48,238457 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 255 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ноттиңем

Ноттиңем (ингл. Nottingham) — Англиянең Ноттиңемшир графлыгында урнашкан шәһәр.

# Ноттиңем
## Тарих

Урта гасырларда нигезләнгән.

# Ноттиңем
## Кардәш шәһәрләр

* Timişoara, Румыния (29 октябрь 2009)
* Гент, Бельгия (1985)
* Карлсруэ, Германия (22 июль 1969)
* Любляна, Словения (1963)
* Минск, Беларусь (1966)
* Нинбо, Кытай (2004)
* Һараре, Зимбабве (1981)
# NGC 1987

NGC 1987 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1987
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# MACC1

MACC1 (ингл. MET transcriptional regulator MACC1) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Иван Бодюл

Иван Бодюл (2 [15] ноябрь 1901, Александровка, Херсон губернасы, Россия империясе—27 гыйнвар 2013, Мәскәү, РФ) — Совет фирка-дәүләт эшлеклесе, Молдавия коммунистик фиркасе үзәк кәмититенең икенче сәркәтибе (1959-1961), Молдавия коммунистик фиркасе үзәк кәмититенең беренче сәркәтибе (1961-1980). СБКФ ҮК әгъзасы (1961-1986), 6-11 чакырылышлары ССРБ Югары Шурасы депутаты.
# Лобачев-Малий

Лобачев-Малий — Польшаның Люблин воеводалыгы Тересполь гминаcында урнашкан авыл.

# Лобачев-Малий
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# NGC 6429

NGC 6429 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6429
## Тарихы

Әлеге галактика 1864 елда Алмания астрономы Albert Marth тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 121.92 см (48 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# GBA3

GBA3 (ингл. Glucosylceramidase beta 3 (gene/pseudogene)) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Демирарслан (Чаршамба)

Демирарслан (төр. Demirarslan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (19633) Rusjan

(19633) Rusjan — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19633) Rusjan
## Тарихы

1999 елның 13 сентябрендә галимнәр тарафыннан Чёрный Верх обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RX42» саналган.
# Санта-Роса (Ла-Пампа)

Санта-Роса (исп. Santa Rosa) — Аргентинаның Ла-Пампа провинциясендә урнашкан шәһәр.

# Санта-Роса (Ла-Пампа)
## Тарих

1892 елда нигезләнгән.
# Илдус Хәйбуллин

Илдус Бари улы Хәйбуллин (1937 елның 11 октябре - 23 февраль 2007) - Россия физигы, Россия Фәннәр академиясе әгъза-корреспонденты, Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе академигы, күп кенә милли академияләрнең мактаулы әгъзасы.

# Илдус Хәйбуллин
## Биографиясе

Хәйбуллин Илдус Бари улы Татарстан АССРның Яшел Үзән районы Төньяк Норлат авылында туган. Милләте буенча-татар. 1960 елда Казан авиация институтының радио факультетын тәмамлый. 1960-1966 елларда 296 нчы п/яда (Казан) инженер, өлкән инженер, радиотехника бүлеге лабораториясе мөдире булып эшли. 1966-1992 елларда РФА Казан фәнни үзәгенең Казан физика-техник институтында (лаборатория мөдире, фәнни эш буенча директор урынбасары) эшли. 1973 елда Илдус Бари улы Мәскәүдә кандидатлык диссертациясен яклый. 1985 елда Илдус Бариевич ион-легацияләнгән ярымүткәргечләрне лазерлы яндыру буенча фәнни доклад рәвешендә докторлык диссертациясен яклый, ә 1991 елда Россия Фәннәр Академиясенең әгъза-корреспонденты итеп сайлана. 1992 елдан башлап Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең баш гыйльми секретаре, РФА Казан фәнни үзәгенең Казан физика — техник институтының радиацион физика лабораториясе мөдире булып эшли. Илдус Бариевич — Казан физик юнәлештәге фәнни мәктәбенә яңа булган - ион имплантациягә нигез салучы, профессор. Төп фәнни хезмәтләр каты җисемнәр физикасына, ярымүткәргечле микроэлектроника һәм исәпләү техникасына багышланган. 2007 елда вафат була.

# Илдус Хәйбуллин
## Бүләкләре

* СССР Дәүләт премиясе (1988)
* СССР Фәннәр Академиясе һәм ГДР Фәннәр академиясе микроэлектроника буенча премияләр
* Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе
* Татарстан Республикасының атказанган уйлап табучысы
# Бидзен

Бидзен (яп. 備前市) — Япония дәүләтенең Окаяма префектурасында урнашкан шәһәр.

# Бидзен
## Тарихы

Бидзен шәһәре 1971 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.

# Бидзен
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 39117 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 151 кеше тәшкил иткән.

# Бидзен
## Географиясе

Шәһәр территориясе 258.23 км² тәшкил итә.
# NDUFA9

NDUFA9 (ингл. NADH:ubiquinone oxidoreductase subunit A9) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кампо (Леко)

Кампо — Италиянең Ломбардия төбәге La Valletta Brianza өязендә урнашкан торак пункт.

# Кампо (Леко)
## Географиясе

Кампо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Кампо (Леко)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Врублев (Велюнский повяты)

һәм
Врублев — Польшаның Лодзь воеводалыгы Скомлин гминаcында урнашкан авыл.

# Врублев (Велюнский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сантелоне (Бреша)

Сантелоне — Италиянең Ломбардия төбәге Кьяри өязендә урнашкан торак пункт.

# Сантелоне (Бреша)
## Географиясе

Сантелоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Сантелоне (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Михалки (Щиценский повяты)

Михалки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Пасым гминасында урнашкан авыл.

# Михалки (Щиценский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Живардон

Живардон (фр. Givardon) — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Рибно (Конинский повяты)

Рибно — Польшаның Великопольское воеводалыгы Вежбинек гминасында урнашкан авыл.

# Рибно (Конинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Старе Серби

Старе Серби — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Глогув гминасында урнашкан авыл.

# Старе Серби
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бүрелек

Бүрелек (рус. Берлюк) — Ток елгасының уң кушылдыгы. Ырынбур өлкәсенең Александровка районы биләмәләрендә ага. Тукай авылы аша ага. Елга озынлыгы 23 км.

# Бүрелек
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 11010001012112100006853
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112100685
* Бассейн коды — 11.01.00.010
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Роже Гиймен

Роже Гиймен, Роже Шарль Луи Гиймен (фр. Roger Charles Louis Guillemin; 11 гыйнвар 1924(1924-01-11), Дижон — 21 февраль 2024(2024-02-21) (100 яшь), Сан-Диего, Америка Кушма Штатлары) — эндокринолог, тереклек химиячесе, университет профессоры, нейробиолог, табиб (Франция, Америка Кушма Штатлары). Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1977).

# Роже Гиймен
## Тәрҗемәи хәле

Роже Гиймен Бургундия университетын тәмамлаган, аннары 1949 елда Лион университетында медицина дәрәҗәсен алган. Шуннан соң ул Монреаль университетына күчкән, анда Эксперименталь медицина һәм хирургия институтында Ганс Селье белән эшләгән. Шунда ук ул 1953 елда фәлсәфә докторына диссертациясен яклаган. Диссертация яклаганнан соң Гиймен Бэйлор медицина көллиятендә (Хьюстон) позиция алган, ә 1970 елдан пенсиягә кадәр Сан-Диегода эшләгән.

# Роже Гиймен
## Иҗтимагый эшчәнлеге

1992 елда «Кешелеккә кисәтү»не имзалаган.
2016 елда Greenpeace, Берләшкән Милләтләр Оешмасы һәм бөтен дөнья хөкүмәтләрен генетик рәвештә модификацияләнгән организмнарга каршы көрәшне туктатырга чакырып хат имзалаган.

# Роже Гиймен
## Бүләкләре

* 1974 — Халыкара Гайрднер премиясе, «For outstanding work on the identification, synthesis and clinical application of hypothalamic releasing hormones».
* 1975 — Фундаменталь медицина тикшеренүләре өчен Альберт Ласкер премиясе, «For expanding our knowledge of the interplay between the hypothalamus and the endocrine system».
* 1976 — АКШ Милли фәнни медале, «For demonstrating the presence of a new class of hormones, made in the brain, that regulate the function of the pituitary gland, thereby making possible improved diagnosis and treatment of numerous endocrine disorders».
* 1976 — Passano Award.
* 1977 — Диксон премиясе.
* 1977 — Физиология һәм медицина буенча Нобель премиясе.
* 1984 — Мактаулы легион ордены офицеры.
* 2015 — Мактаулы легион ордены командоры.
# HD107153

HD107153 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан A3mA8-A8 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,63 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# 501 ел (б. э. к.)

501 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VI гасырга кергән ел.
1 меңьеллык (б. э. к.) :
VIII гасыр (б. э. к.) — VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :

# 501 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:89 елда (б.э.к.) туганнар

# 501 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:89 елда (б.э.к) вафатлар
# Камйонки (Свентокшиж воеводалыгы)

Камйонки — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Лончна гминасында урнашкан авыл.

# Камйонки (Свентокшиж воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Казчине Сирио (Торино)

Казчине Сирио — Италиянең Пьемонт төбәге Адзельо өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчине Сирио (Торино)
## Географиясе

Казчине Сирио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казчине Сирио (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Недея

Недея — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. Джигера (коммуна) коммунасына карый.

# Недея
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Ратьер

Ратьер (фр. Ratières) — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
# Минотавичы

Минотавичы (белар. Мінотавічы) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.

# Минотавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# SLC30A3

SLC30A3 (ингл. Solute carrier family 30 member 3 һәм Zinc transporter 3) — кешенең 2-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сен-Жене (Алье)

Сен-Жене (фр. Saint-Genest һәм фр. Mont-Genest) — Франциядә урнашкан коммуна, Овернь — Рона — Альплар регионы Алье департаментында урнашкан.
# Фатыйма (кратер)

Фатыйма (лат. Fatima) — Венера планетасының
координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 14,5 километр озынлыкта булган кратеры.

# Фатыйма (кратер)
## Исеме

Фатыйма кратеры гарәп хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Вассар (Канзас)

Вассар — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вассар (Канзас)
## Географиясе

Вассар халык санын алу урыны мәйданы — 12,607791 км², 12,60659 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1106 Фут биеклектә урнашкан.
# Бирсдорф-ам-Зе

Бирсдорф-ам-Зе — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Бирсдорф-ам-Зе
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,22 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 340 метр биеклектә урнашкан.
# Ынтымак (Җамбыл районы)

Ынтымак (каз. Ынтымақ) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Ынтымак (Җамбыл районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# IC 850

IC 850 — Сөмбелә йолдызлыгы чикләрендә урнашкан HI (21cm) чыганак, инфракызыл чыганак һәм радиогалактика .

# IC 850
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 850, IRAS F13052-0036, PGC 45491, 2MASX J13075031-0052057, IRAS 13052-0036, MCG+00-34-003, 2dFGRS TGN259Z243, UZC J130750.0-005207, Z 16-4, 6dFGS gJ130750.3-005206, SDSS J130750.22-005206.3, Z 1305.2-0035, PSCz Q13052-0036, HIPASS J1307-00, SDSS J130750.69-005203.9, 2MFGC 10443, LEDA 45491, SDSS J130750.71-005203.9 һәм [SLK2004] 784 буларак та сурәтләнә.
# MUC5B

MUC5B (ингл. mucin 5B, oligomeric mucus/gel-forming) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пацина

һәм
Пацина — Польшаның Мазовия воеводалыгы Пацына гминасында урнашкан авыл.

# Пацина
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Нижний Кручов

Нижний Кручов (словак. Nižný Kručov) — Словакиянең Вранов-над-Топлёу округында урнашкан авыл.

# Нижний Кручов
## Тарихы

Авыл 1327 елда нигезләнгән.

# Нижний Кручов
## Географиясе

Мәйданы — 3,7 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 134 метр биеклектә урнашкан.

# Нижний Кручов
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Каз тәпие

Каз тәпие (лат. Potentilla anserina, рус. лапчатка гусиная или гусиная лапка) – гөлчәчәклеләр семьялыгыннан төкле сабаклы, вак яфраклы, сары чәчәкле тәбәнәк күпьеллык үләнчел үсемлек; каз үләне, казтабан.

# Каз тәпие
## Ботаник тасвирлама

Каз тәпие - озынлыкка 80 сантиметрга җитә торган кызыл өстәлләре буйлап сузылган үлән сабаклы үсемлек.
10-20 сантиметр озынлыктагы яфраклар, бертигез парлы булмаган, өстә яшел, шома, аста ак, нык бөгелгән, яфракларга 2-5 см озынлыктагы һәм 1-2 см киңлектәге яфраклар. Чәчәкләрне шулай ук сабак һәм өстәлләр каплый, шуның аркасында үсемлек көмешсыман күренә, бу аның инглиз телендә Silverweed (көмешсыман үлән) дигән атамасында чагыла.
Диаметры 1,5-2,5 сантиметр, бишесе, сирәгрәк, алты яки җиде сары яфраклы, 5-15 сантиметр озынлыкка җиткән аерым сабаклы үсентеләр.
Җимеш - күп чикләвек.

# Каз тәпие
## Ботаник тасвирлама
### Тарату

Бөтен Җир шары буйлап уртача зонада очрый.
Каз тәпие күбесенчә комлы яки ташлы, балчыклы туфракларда, юл читләрендә, болыннарда һәм бушлыкларда, чокыр һәм канауларда очрый, анда ул тиз арада тамырланып килүче ашханәләр белән тиз арада үрчи ала. Үсемлек халык өчен типик.

# Каз тәпие
## Ботаник тасвирлама
### Тарату
#### Мәгънәсе һәм куллану

Хайваннар белән туклануда агулану китереп чыгара, ул ашказанының аппетитын югалту һәм бозылуы белән бергә бара. Бигрәк тә нечкә атлар. Көтүлеккә начар бара яки бөтенләй бармый.
Җир асты һәм җир өсте органнарында имән матдәләр бар. Клуб буенча ару-талу крахмалга бай.
Бакыр бал кортларын чәчәкләрдән нектар һәм серкә җыялар.
Дару үсемлек буларак кулланыла. Бу максат белән гадәттә яфраклар җыялар, шулай ук кыя һәм чәчәкләрне сирәгрәк хәзерлиләр. Каз бәбкәсенең кәбестә казнасының капма-каршы, кан әйләнеше белән бәйле, антисептик, көчле какшамау һәм сидек эшчәнлеге белән шөгыльләнә. Халык медицинасында каз чабатасының ашказаны әйләнешендә кулланыла торган нәтиҗәле ашказаны чарасы буларак билгеле. Эчпошыргыч авырулар вакытында тамак куышлыгы һәм авыз куышлыгы өчен, ә тәмләткечләрне - җәрәхәтләр, кисүләр, төрле тире ялкынсынулар, сыпчыклар, канлы яралар өчен кулланалар.
# Кассинурме

Кассинурме (эст. Kassinurme) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
# Битонь

һәм
Битонь — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Бытонь гминаcында урнашкан авыл.

# Битонь
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Залоницкия

Залоницкия (белар. Залоніцкія) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.

# Залоницкия
## Тарихы

1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Микалаёва гминасы составында авыл.

# Залоницкия
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.

# Залоницкия
## Халык саны

* 1921 елда авылда 92 кеше, 11 хуҗалык исәпләнгән.
* 1931 елда авылда 91 кеше, 12 хуҗалык исәпләнгән.
# Бёслебен-Вюллерслебен

Бёслебен-Вюллерслебен (алман. Bösleben-Wüllersleben) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Бёслебен-Вюллерслебен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 16,1 км², 16,13 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 355 метр биеклектә урнашкан.