yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Гедчани (Кожлани)

Гедчани (чех. Hedčany) — Чехиянең Пльзень крае Кожлани районында урнашкан авыл.

# Гедчани (Кожлани)
## Географиясе

Мәйданы — 4,045 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Гедчани (Кожлани)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Гедчани (Кожлани)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Гедчани (Кожлани)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 149 |
| 1880 | 172 |
| 1890 | 137 |
| 1900 | 135 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 134 |
| 1921 | 137 |
| 1930 | 114 |
| 1950 | 97 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 95 |
| 1970 | 72 |
| 1980 | 54 |
| 1991 | 46 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 49 |
| 2011 | 38 |
| 2021 | 38 |
# Мазарлы

Мазарлы (рус. Октябрьское, чуаш. Масарлă) — Пенза өлкәсенең Неверкин районына керүче татар авылы. 2004 елда авылда 599 хуҗалыкта 1924 кеше яшәгән. Кыдады елгасының сул ягында, буйга 5 чакрым, иңгә – 2 чакрым чамасы.

# Мазарлы
## Сыйфатлама

Авылда ФАП, спортзал, мәктәп, стадион, 3 мәчет, акушерлык пункты, мәдәният йорты, китапханә, 7 кибет бар. Шулай ук, Ерыклы археология мәдәниятына караучы б.э.к. 1-2 меңеллыклардан калган мордва курганнары, авыллары калдыклары бар.
Авылда нигездә бер-берсенә охшаш игезәк бүрәнә йортлар утыра. Барысының да тәрәз капкачлары милли бизәкле. Калай, кирпеч белән төрелгән каралты-кура юк диярлек. Һәр йорттан да спутник тәлинкәләре калкып тора. Баксаң, авыл халкы ТЯГ каналын карау өчен генә махсус шул тәлинкәне сатып ала икән.
Күпчелек ирләр Мәскәүдә төзелештә эшли. Әле 3-4 ел элек кенә авылда мебель җитештерүче эшмәкәрләр (“Элна мебель” фабрикасы) булган, тик алары да хәзер Күзнәйдә (Кузнецк шәһәре) хезмәт куя.

# Мазарлы
## Тарихи белешмә

Бу авыл 1712 елда килеп утырган. Каян килеп утыруы ачык билгеле түгел, ләкин бабайлар болай сөйли иде: Безнең Мазарлы авылының Хантимер мирза исемле кеше исеменә Петр Беренчедән указ булган: «Бу татарларга, рус дәүләте сугышларында (Кырым сугышында булса кирәк) хезмәт күрсәтүләре өчен, 182 кешегә үзләре теләгән төштән җир бирергә һәм аларны бөтен түләүләрдән коткарырга. Илле ике гаиләгә иллешәр четверть кыр, мең купня чабарлык печәнлек җир бирергә. Калганнарына (йөз утыз хуҗалыкка) егерме биш четверть кыр, биш йөз купня чабарлык җир бирелсен»,— дигән. Безнең бабайлар җир эзләп кереп, шушы Мазарлы авылы тирәсенә килеп, җирне шушы тирәдән сайлап алганнар. Бу урында Әзәркә Том исемле чуаш авылы булган. Татарлар Петр Беренче указы буенча монда килеп утырганнар. Ләкин чуашлар, Петр Беренче указына буйсынмыйча, морзаларны куып җибәргәннәр. Шуннан соң Хантимер морза үзенең бер иптәше белән яңадан Петр Беренче янына киткән. Петр Беренче Казан округы наместникларына «гаскәр, солдат алып, земләмир җибәреп, шул татарларга җирне алып бирергә», дип, указ бирә. Казан наместнигы гаскәр, земләмир биреп Хантимер морзаларны монда җибәрә. Алар, отряд белән килеп, мондагы чуашларны куып җибәрәләр һәм шушы урынга утыралар. Безнең авыл уртасында соңгы елларга хәтле чуаш зираты каберлекләре чыга иде. Төрле сөякләр, борынгы киемнәр. Шуннан бу авылны Мазарлы дигәннәр. Бу авылдан Дума авылы, Сарбай (Сулеймановка) һәм Тарлаку авылы аерылып чыккан. Ул авылда руслар һәм татарлар. Алар унике чакрымнан килеп Мазарлы җирендә чәчтеләр.

# Мазарлы
## Танылган шәхесләр

* Барый Муса улы Еналиев, Советлар Берлеге каһарманы.
* Хәсән Зәбиров, Горький тимер юлы башлыгы (1999-2005).
# Сьверчув (Ополе воеводалыгы)

Сьверчув — Польшаның Ополе воеводалыгы Сверчув гминасында урнашкан авыл.

# Сьверчув (Ополе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Реерре

Реерре (фр. Reherrey) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.

# Реерре
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,87 км².
# Баһадырлы (Кулу)

Баһадырлы (төр. Bahadırlı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Кулу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Наил Йосыпов

Наил Хәбиб улы (Хәбибулла улы) Йосыпов (1930 елның 1 марты, Ахунбаево, Үзбәкстан ССР, ССРБ — 2010 елның 10 гыйнвары, Казан, Россия) — совет һәм Россия партия һәм хуҗалык эшлеклесе, «Казаноргсинтез» ААҖ директоры (1986—2003), Казанның мактаулы гражданины (2007).

# Наил Йосыпов
## Тормыш юлы

Наил Йосыпов Үзбәкстан ССРның Анҗиҗән өлкәсе Җалалкудык районы Ахунбаево авылында туган.
1953 елда «химия заводлары җиһазлары» юнәлеше буенча Казан химия-технология институтының механика факультетын тәмамлый. Беренче вакытта КХТИда кафедраның өлкән лаборанты булып эшли.
1953 ел ахырында Йосыпов Тымытык машина-трактор станциясенең баш инженеры итеп билгеләнә.
1958—1960 елларда Наил Йосыпов СБКФ Татарстан өлкә комитетында инструктор булып эшли. 1962 елда СБКФ ҮК каршындагы Югары партия мәктәбен тәмамлый һәм СБКФ Татарстан өлкә комитеты партия органнары бүлеге мөдире урынбасары була.
1962 елның декабреннән алып 1964 елның декабренә кадәр Йосыпов СБКФ Чаллы райкомының (1963 елның гыйнварында шәһәр комитетына үзгәртелә) беренче секретаре була. 1965—1969 елларда — СБКФ Түбән Кама шәһәр комитеты беренче секретаре. Йосыповның турыдан-туры җитәкчелегендә эре нефть химиясе һәм шина комбинатлары, үсентеләр заводы төзелә, шулай ук азык-төлек сәнәгате, сәүдә, хуҗалык-көнкүреш хезмәте күрсәтү оешмалары комплексы төзелә башлый, урта мәктәпләр һәм хастаханәләр ачыла, масштаблы торак төзелеше алып барыла.
1969—1974 елларда СБКФ Татарстан өлкә комитеты нефть сәнәгате бүлеге мөдире була. Республикада нефть чыгару ысулларын тәнкыйть итү сәбәпле җитештерүгә күчерелә.
1974—1986 елларда — В. В. Куйбышев исемендәге Казан химия заводы директоры (соңрак — «Тасма»). Йосыпов җитәкчелегендә рентген һәм фототехник элпәләр җитештерү буенча киң күләмле эш башлана, аның өчен җиһазлар Япониядән кайтарыла.
1986 елдан 2003 елга кадәр «Органик синтез» ААҖ директоры, генераль директоры вазыйфасын башкара. Йосыповның турыдан-туры катнашында заманча техника, җитештерү белән компьютерлаштырылган идарә итү файдалануга тапшырыла, төп җитештерүләр реконструкцияләнә. Йосыпов социаль инфраструктураны үстерүгә зур игътибар бирә, социаль-мәдәни объектлар, спорт комплекслары, 71000 м² артык төзекләндерелгән торак йортлар төзелә һәм файдалануга тапшырыла.
2002 елда «Коммерсантъ» журналы исемлегендә 59 нчы урынны, «Россиянең иң профессиональ менеджерлары. Тор-100» арасында 1000 нче урынны алган. Бер елдан соң «Деньги» журналы аны илнең иң эре 100 финансчысы исемлегенә кертә, Йосыпов анда 67 нче урынны ала.
2003 елда Йосыпов пенсиягә чыга һәм «Аммоний» ААҖ генераль директоры киңәшчесе була.
Нефть химиясе һәм химия сәнәгатендә кайбер уйлап табуларның авторы һәм автордашы.
Ул дүрт чакырылыш Татарстан АССР Югары Советы депутаты итеп сайланган.
2010 елның 10 гыйнварында Казанда вафат була. 2016 елда Киров районының яңа урамнарының берсен Йосыпов исеме белән атарга тәкъдим ителә.

# Наил Йосыпов
## Бүләкләр

* Кызыл Байрак Хезмәт ордены;
* ике Хөрмәт Билгесе ордены;
* «Россиянең иң яхшы менеджеры» билгесе;
* Татарстан Республикасының Атказанган химигы;
* Россия Федерациясенең Атказанган химигы.
# Сан Лоренцо (Олбия-Темпио)

Сан Лоренцо — Италиянең Сарденья төбәге Будони өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Лоренцо (Олбия-Темпио)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кастельно-д’Од

Кастельно-д’Од (фр. Castelnau-d'Aude) — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
# Медовене

Медовене — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. Кубрат җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Медовене
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 210 метр биеклектә урнашкан.
# Шашалавка

Шашалавка (белар. Шашалаўка) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.

# Шашалавка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Суричи

Суричи (рус. Суричи) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.

# Суричи
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Суричи
## Сәгать поясы

Суричи Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Суричи
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Биркова

Биркова — Болгариянең Пазарҗык өлкәсендә урнашкан авыл. Велинград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Биркова
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1408 метр биеклектә урнашкан.
# Кампос Элеутерио (Чилпансинго де лос Браво)

Кампос Элеутерио — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Чильпансинго-де-лос-Браво муниципалитеты составына керә.

# Кампос Элеутерио (Чилпансинго де лос Браво)
## Географиясе

Кампос Элеутерио Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Кампос Элеутерио (Чилпансинго де лос Браво)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Кампос Элеутерио (Чилпансинго де лос Браво)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Стивенс (округ, Вашингтон)

Стивенс — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Колвилл шәһәре.

# Стивенс (округ, Вашингтон)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1863 елда оештырыла.

# Стивенс (округ, Вашингтон)
## Территориясе

Округ мәйданы 6418 км² тәшкил итә.
# Устье-Кундыш

Устье-Кундыш (чирм. Устье-Кундыш, рус. Устье-Кундыш) — Мари Илнең Медведево районында урнашкан бистә.

# Устье-Кундыш
## Сәгать поясы

Устье-Кундыш Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Устье-Кундыш
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: мәгълүмат юк (%).
# Пескосолидо

Пескосолидо — Италиянең Лацио төбәгендә урнашкан коммуна. Фрозиноне провинциясе составына керә.

# Пескосолидо
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 630 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Камполи-Аппенино, Сора, Бальсорано һәм Виллаваллелонга коммуналары белән чиктәш.
# (1705) Тапио

(1705) Тапио (лат. Tapio) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1705) Тапио
## Тарихы

1941 елның 26 сентябрендә Лийси Отерма тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1941 SL1» саналган.
# Эсентепе (Орһанели)

Эсентепе (төр. Esentepe) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Орһанели илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (9595) 1991 RE11

(9595) 1991 RE11 (лат. 1991 RE11) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9595) 1991 RE11
## Тарихы

1991 елның 13 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RE11» саналган.
# MMGT1

MMGT1 (ингл. Membrane magnesium transporter 1) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (14033) 1994 YR

(14033) 1994 YR — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14033) 1994 YR
## Тарихы

1994 елның 28 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 YR» саналган.
# Преса де Долорес, Эль Клавелито (Окампо)

һәм
Преса де Долорес, Эль Клавелито — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Окампо муниципалитеты составына керә.

# Преса де Долорес, Эль Клавелито (Окампо)
## Географиясе

Преса де Долорес, Эль Клавелито Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Преса де Долорес, Эль Клавелито (Окампо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Преса де Долорес, Эль Клавелито (Окампо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Конштантин (Миранда-ду-Дору)

һәм
Конштантин — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. Конштантин и Сикору муниципалитетына карый.

# Конштантин (Миранда-ду-Дору)
## Географиясе

Мәйданы — .
# Липин (Түбән Силезия воеводалыгы)

Липин — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Радванице гминасында урнашкан авыл.

# Липин (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Асар (Ортакөй)

Асар (төр. Asar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Аксарай иле Ортакөй илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# DOCK4

DOCK4 (ингл. Dedicator of cytokinesis 4, Dedicator of cytokinesis protein 4 һәм Dock4-Ex49) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пилан-Аркаду

Пилан-Аркаду — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.

# Пилан-Аркаду
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 11 700,012 км².
# Гуилберт (кратер)

Гуилберт (лат. Guilbert) — Венера планетасының 58°00′ к. к. 13°36′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 25,5 километр озынлыкта булган кратеры.

# Гуилберт (кратер)
## Исеме

Гуилберт кратеры француз җырчысы һәм кабаре актрисасы Иветт Гуилберт хөрмәтенә аталган.
# Делница (Харгита)

Делница — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. Пеулень-Чук (коммуна) коммунасына карый.

# Делница (Харгита)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Рыловка (Шача кушылдыгы)

Рыловка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Ярославль өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Шача елгасының сул ярына тамагыннан 23 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 10 км.

# Рыловка (Шача кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр . Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300112110000012243
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001224
* Бассейн коды — 08.01.03.001
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# (11335) Сантьяго

(11335) Сантьяго — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11335) Сантьяго
## Тарихы

1996 елның 20 апрелендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 HW23» саналган.
# Яг-Ёль

Яг-Ёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Нюльчим елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Яг-Ёль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200112103000019171
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103001917
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Вельвер

Вельвер — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.

# Вельвер
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 85,62 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 83 метр һәм 73 метр биеклектә урнашкан.
# Кастелново (Парма)

Кастелново — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Парма өязендә урнашкан торак пункт.

# Кастелново (Парма)
## Географиясе

Кастелново Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Кастелново (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# TARM1

TARM1 (ингл. T cell-interacting, activating receptor on myeloid cells 1) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Эраст Янишевский

Эраст Янишевский (рус. Эраст Петрович Янишевский, 1829, Мәскәү, Россия империясе — 1906, ) — математик, Казан университеты профессоры, Казан шәһәр башлыгы (1871-1881), хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1873).
# Чернчице (Наход)

Чернчице (чех. Černčice) — Чехиянең Кралове Градец крае Наход һәм Q89660578? районында урнашкан авыл.

# Чернчице (Наход)
## Географиясе

Мәйданы — 5,652421 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 297 метр биеклектә урнашкан.

# Чернчице (Наход)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Чернчице (Наход)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Чернчице (Наход)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 527 |
| 1880 | 578 |
| 1890 | 557 |
| 1900 | 532 |
| 1910 | 637 |
| 1921 | 636 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 595 |
| 1950 | 442 |
| 1961 | 443 |
| 1970 | 429 |
| 1980 | 411 |
| 1991 | 445 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 452 |
| 2014 | 485 |
| 2016 | 484 |
| 2017 | 490 |
| 2018 | 499 |
| 2019 | 488 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 486 |
| 2021 | 483 |
| 2021 | 445 |
| 2022 | 482 |
| 2023 | 476 |
| 2024 | 474 |
# Намас (риши)

Намас - Кашьяпа олы фикер иясенең токымы булган борынгы олы фикер иясе (риши) булган.
# Арпинова (Фоҗа)

Арпинова — Италиянең Апулия төбәге Фоҗҗа өязендә урнашкан торак пункт.

# Арпинова (Фоҗа)
## Географиясе

Арпинова Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Арпинова (Фоҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Девальвация

Девальвация — рәсми рәвештә акча берәмлегенең (милли валютаның) бәһасын төшерү. Девальвация нәтиҗәсендә закон нигезендә акча берәмлегенә туры килгән алтынның күләме киметелә яисә башка илләрнең валюталарына карата бәясе төшерелә. Девальвация чит илләргә товарлар чыгаруны арттыруга этәргеч булса да, илнең түләү балансындагы халәтне мөшкелләндерә һәм чит илләрдән кертелгән әйберләрнең бәяләре кыйммәтләнүгә китерә. Шуның белән бергә девальвация ил икътисадына чит илләрдән капитал агышын арттыра һәм үз капиталын чит илләр икътисадына салуны чагыштырмыча файдасыз итә.
# Нотр-Дам-де-Лондр

Нотр-Дам-де-Лондр (фр. Notre-Dame-de-Londres) — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
# Грант (округ, Арканзас)

Грант — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Шеридан шәһәре.

# Грант (округ, Арканзас)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1869 елда оештырыла.

# Грант (округ, Арканзас)
## Территориясе

Округ мәйданы 1637 км² тәшкил итә.
# Маһмутча (Дурсунбей)

Маһмутча (төр. Mahmutça) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Кастелсардо

Кастелсардо — Италиянең Сарденья төбәге Сассари өязендә урнашкан торак пункт.

# Кастелсардо
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Кастелсардо
## Халкы

| Ел | Халык саны |
| 2017 | 5946 |
| 2018 | 5990 |
| 2023 | 5656 |
# Раса (Румыния)

Раса — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. Гредиштя (коммуна, Келераш) коммунасына карый.

# Раса (Румыния)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 15 метр биеклектә урнашкан.
# Кастельвьей

Кастельвьей (фр. Castelvieilh) — Франциянең Югары Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Михаил Первухин

Михаил Георгий улы Первухин (рус. Михаил Георгиевич Первухин, 1 (14) октябрь 1904(19041014), Йөрүзән заводы бистәсе (хәзерге Йөрүзән), Ызлатавыс өязе, Өфе губернасы, Рәсәй империясе — 22 июль 1978, Мәскәү, ССРБ) — ССРБ дәүләт, хәрби һәм фирка эшлеклесе.

# Михаил Первухин
## Тәрҗемәи хәле

Тимерче гаиләсендә туган. Рус милләтеннән. Ызлатавыстагы икенче баскыч мәктәбендә комсомол ячәйкәсе җитәкчесе булган. 1919 дә Ызлатавыс шәһәр буржуазия милеген милләтләштерү буенча комиссиясе әгъзасы; шул ук елдан БК(б)Ф әгъзасы. 1919-21 елларда Йөрүзән РХМБ инструкторы, җирле гәҗитнең җаваплы сәркәтибе, сәяси-агарту бүлеге мөдире, өяз комитеты сәркәтибенең урынбасары, өком сәркәтибе. 1929 да Г.В.Плеханов ис. Мәскәү халык хуҗалыгы институтын тәмамлый.
* 1929 дан инженер-техник вазыйфаларында, Кашир ДРЭС-ы директоры, Мосэнергоның баш инженере.
* 1937 дән Главэнерго (ССРБ авыр сәнәгате халык кәмисәрлегенең энергетик хуҗалыгы баш идарәсе) башлыгы, ССРБ авыр сәнәгате халык кәмисәре урынбасары, аннары халык кәмисәре.
* 1939—1940 һәм 1953—1954 елларда ССРБ электростанцияләр һәм электр сәнәгате халык кәмисәре.
* 1940—1944, 1950—1953 һәм 1953—1955 еларда ССРБ ХКШ рәисе урынбасары, 1955—1957 елларда ССРБ ХКШ (МШ) рәисе беренче урынбасары, бер үк вакытта 1942—1950 елларда ССРБ химия сәнәгате халык кәмисәре (министры) һәм 1957 дә ССРБ урта машиналар төзү министры.
* 1957—1958 елларда ССРБ МШның тышкы икътисади элемтәләр буенча дәүләт комитеты рәисе.
* 1958 дән АДҖдә ССРБ илчесе.
* 1963 тән ССРБ ХХШда идарә башлыгы, 1965 тән ССРБ дәүләт план комитетында (Госплан) бүлек башлыгы һәм коллегия әгъзасы.
ССРБ ЮШ депутаты (2—4 чакырылышлары), Социалистик Хезмәт Каһарманы (1949).
Мәскәүнең Новодевичье зиратында җирләнгән.
# Бленгейм (Көньяк Каролина)

Бленгейм — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Бленгейм (Көньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Бленгейм (Көньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,69247 км², 1,692 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 36 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Молинело-Казета ди Кампанья (Форли-Чезена)

Молинело-Казета ди Кампанья — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Сарсина өязендә урнашкан торак пункт.

# Молинело-Казета ди Кампанья (Форли-Чезена)
## Географиясе

Молинело-Казета ди Кампанья Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Молинело-Казета ди Кампанья (Форли-Чезена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Хулимсунт

Хулимсунт (рус. Хулимсунт) — Россиянең Хант-Манси автономияле округының Берёзово районына керүче авыл.

# Хулимсунт
## Халык саны

| Ел | Даими яшәүче халык |
| 2002 | 1 736 |
| 2008 | ? |
| 2010 | |
2002 елгы җанисәп буенча төп милләтләр: руслар (67%), мансилар (15%).

# Хулимсунт
## Климат

Кыш суык, көчле җилле һәм буранлы, җиде ай бу дәвам итә. Җәй чагыштырмача җылы, тик кыска вакытлы.
# Храпино

Храпино (рус. Храпино) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.

# Храпино
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Храпино
## Сәгать поясы

Храпино Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Храпино
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Бязоне-Палотела (Кьети)

Бязоне-Палотела — Италиянең Абруцци төбәге Мильянико өязендә урнашкан торак пункт.

# Бязоне-Палотела (Кьети)
## Географиясе

Бязоне-Палотела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Бязоне-Палотела (Кьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.