yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Пипуёль

Пипуёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Ижма елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Пипуёль
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300112103000077049
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007704
* Бассейн коды — 03.05.03.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Гимпаць (Джурджу)

Гимпаць — Румыниянең Джурджу жудецында урнашкан авыл. Гимпаць (коммуна) коммунасына карый.

# Гимпаць (Джурджу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 76 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# 1460 ел

2 меңьеллык :
XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр :
Хронологик таблица :
1460 (бер мең дүрт йөз алмышынчы) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1460 елы, II меңьеллыкның 460 елы, XV гасырның 60 елы, XV гасырның 6 унъеллыгының 10 елы, 1460 елларның 1 елы. 1460 елдан бирле 564 ел үтте.

# 1460 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1460 елда туганнар

# 1460 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1460 елда вафатлар
# (5603) Rausudake

(5603) Rausudake (лат. Rausudake) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5603) Rausudake
## Тарихы

1992 елның 5 февралендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 CE» саналган.
# Бекташ (Зара)

Бекташ (төр. Bektaş) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Зара илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Линда Бак

Линда Бак (ингл. Linda B. Buck; 29 гыйнвар 1947 ел, Сиэтл, Вашингтон) — Америка биологы, «ис сизү рецепторларын һәм ис сизү әгъзалары системасының оештырылуын» тикшергән өчен физиология һәм медицина буенча Нобель премиясе лауреаты (2004). Линда Бак лабораториясе эшләгән ысул ярдәмендә ачыклануынча, сизү системасы исләрне кодлауның комбинаторик схемасын файдалана. Вашингтон университетын тәмамлый һәм 2003 елдан шунда ук укыта. 2006 елда биолог Roger Brent'ка кияүгә чыга.
АКШның Милли фән академиясе (2003) һәм National Academy of Medicine (2006) әгъзасы. Америка сәнгать һәм фән академиясе (2008) һәм Америка фән үсешенә булышу ассоциациясе әгъзасы. Гарвард университетының мактаулы докторы (2015). Лондон Король җәмгыятенең чит ил әгъзасы (2015).

# Линда Бак
## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* 1996 — Розенстил премиясе
* 2002 — Нейронаучная премия Перла−UNC
* 2003 — Гайднерның халыкара премиясе
* 2004 — физиология һәм медицина буенча Нобель премиясе лауреаты
# Вильянуэва-де-Гуадамехуд

Вильянуэва-де-Гуадамехуд (исп. Villanueva de Guadamejud) — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вильянуэва-де-Гуадамехуд
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 31 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# HD37114

HD37114 — Орион йолдызлыгында урнашкан B9V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сухая речка (Кенга кушылдыгы)

Сухая речка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кенга елгасының уң ярына тамагыннан 209 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 11 км.

# Сухая речка (Кенга кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Кеть елгасы кушылган урынган Васюган елгасы кушылганга кадәр . Кече елга бассейны — Кеть, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010700112115200028706
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202870
* Бассейн коды — 13.01.07.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# PAXX

PAXX (ингл. PAXX non-homologous end joining factor) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Трука (Торино)

Трука — Италиянең Пьемонт төбәге Понт-Канавезе өязендә урнашкан торак пункт.

# Трука (Торино)
## Географиясе

Трука Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Трука (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Жабора

Жабора — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.

# Жабора
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 191,117 км².
# Гебелер (Кызылҗаһамам)

Гебелер (төр. Gebeler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Кызылҗаһамам илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сен-ле-Перн

Сен-ле-Перн (фр. Sains-lès-Pernes) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# NGC 7361

NGC 7361 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7361
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Гүзелсу (Гергер)

Гүзелсу (төр. Güzelsu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Гергер илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (17908) Chriskuyu

(17908) Chriskuyu — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17908) Chriskuyu
## Тарихы

1999 елның 19 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 FL34» саналган.
# (14483) 1994 PZ22

(14483) 1994 PZ22 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14483) 1994 PZ22
## Тарихы

1994 елның 12 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 PZ22» саналган.
# (10162) Issunboushi

(10162) Issunboushi (лат. Issunboushi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10162) Issunboushi
## Тарихы

1995 елның 2 гыйнварында Ц. Ниидзима, Т. Урата тарафыннан Ojima обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 AL» саналган.
# Бжезьно-Линске

Бжезьно-Линске — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Нидзица гминасында урнашкан авыл.

# Бжезьно-Линске
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сан Җакомо (Кремона)

Сан Җакомо — Италиянең Ломбардия төбәге Кастеллеоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Җакомо (Кремона)
## Географиясе

Сан Җакомо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Сан Җакомо (Кремона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (15519) 1999 XW

(15519) 1999 XW — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15519) 1999 XW
## Тарихы

1999 елның 2 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 XW» саналган.
# NGC 3793

NGC 3793 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3793
## Тарихы

Әлеге галактика 1882 елда Алмания астрономы Эрнст Вильгельм Леберехт Темпель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Ленарчице

һәм
Ленарчице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Образув гминасында урнашкан авыл.

# Ленарчице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# IC 2545

IC 2545 — Насос йолдызлыгы чикләрендә урнашкан тәэсирле галактика .

# IC 2545
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2545, ESO-LV 374-0320, PGC 29334, ESO 374-32, 2MASX J10060458-3353055, IRAS 10039-3338, IRAS F10038-3338, NVSS J100605-335317, AM 1003-333, VVD 1, 6dFGS gJ100604.6-335306, PSCz Q10039-3338, WISE J100604.62-335305.6 һәм LEDA 29334 буларак та сурәтләнә.
# (6370) Malpais

(6370) Malpais (лат. Malpais) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6370) Malpais
## Тарихы

1984 елның 9 мартында Брайан А. Скифф тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 EY» саналган.
# Вале ди Сопра (Кунео)

Вале ди Сопра — Италиянең Пьемонт төбәге Марене өязендә урнашкан торак пункт.

# Вале ди Сопра (Кунео)
## Географиясе

Вале ди Сопра Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вале ди Сопра (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Венжики

Венжики — Польшаның Мазовия воеводалыгы Рыбно гминасында урнашкан авыл.

# Венжики
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гехи (Сунжа кушылдыгы)

Гехи — Россия территориясеннән ага торган елга. Чечен Республикасы, Ингушетия, Төньяк Осетия — Алания Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сунжа елгасының уң ярыннан 116 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 57 км.

# Гехи (Сунжа кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, инештән Грозный каласына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 07020001112108200005659
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 108200565
* Бассейн коды — 07.02.00.011
* ГӨ буенча саны — 08
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Арка-Харвута (Пойлово-Яха кушылдыгы)

Арка-Харвута — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пойлово-Яха елгасының сул ярыннан 93 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 81 км.

# Арка-Харвута (Пойлово-Яха кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000212115300054402
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305440
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# HD114365

HD114365 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 6,026 ± 0,009 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Йапори (Лука)

Йапори — Италиянең Тоскана төбәге Кареджне өязендә урнашкан торак пункт.

# Йапори (Лука)
## Географиясе

Йапори Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Йапори (Лука)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Югары Казыр Су

Югары Казыр Су — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Уса елгасының сул ярыннан 58 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Югары Казыр Су
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, инештән Новокузнецк каласына чаклы, Кондома елгасын кертмичә,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010300212115200008006
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115200800
* Бассейн коды — 13.01.03.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Бубе-лез-Емон

Бубе-лез-Емон (фр. Boubers-lès-Hesmond) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Таунс (округ, Джорджия)

Таунс — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Хайавасси шәһәре.

# Таунс (округ, Джорджия)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1856 елда оештырыла.

# Таунс (округ, Джорджия)
## Территориясе

Округ мәйданы 430 км² тәшкил итә.
# (10049) Ворович

(10049) Ворович (лат. Vorovich) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10049) Ворович
## Тарихы

1986 елның 3 октябрендә Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 TZ11» саналган.
# Иске Васильевка

Иске Васильевка — Башкортстанның Әлшәй районындагы татар авылы. Мәндән авыл җирлегенә карый.
2009 елның 1 гыйнварына 295 кеше яшәгән.

# Иске Васильевка
### Тарихи мәгълүматлар

Иске Васильевка беренче кат 1746 елны исәпкә алына. Ул елны Васильевка типтәрләренең башкортлардан җир алу турындагы килешүе рәсми рәвештә, Уфа канцеляриясендә теркәлә.
1779 елны халыкның бөр өлеше аерылып яңа урынга, Мәнәүз елгасы буенда авыл төзи. Ул элек Яңа Васильевка дип аталса, хәзер Усак-Кичү дип атала. Ул Бишбүләк районына карый.

# Иске Васильевка
### Демография

1795 елда үткән ревизия документлары буенча Иске Васильевкада 114 кеше яши (61 башкорт һәм 53 типтәр);
1859 елда – 331 кеше (типтәрләр);
1870 елда – 393 (типтәрләр),
1859 елда - 2161 (типтәрләр),
1917 елда Бәләбәй өязе Гайниямак волосте Иске Васильевкада 148 хуҗалыкта 919 кеше яши. Шул исәптән 615 - типтәрләр, 304 – мишәрләр. Өч ел үтүгә, 1920 елда яңа сан алу вакытында Иске Васильевкада кеше саны күпмедер кимегән: 166 йортта 930 кеше яши. Бу юлы алар тулысынча диярлек башкортлар итеп язылалар.
1959 елда – 673 кеше (татарлар)
1989 елда – 355 (татарлар)
Рәсми рәвештә (2002 елда) Иске Васильевкада 86% татарлар, ләкин бу мәгълүмат тулы түгел.

# Иске Васильевка
### Географик урынлашу

* район үзәгенә кадәр (Раевский): 33 км
* авыл советы үзәгенә кадәр (Мәндән): 3 км
* тимер юл станциясенә (Шафраново): 18 км
# Роквилл (Индиана)

Роквилл — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Роквилл (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1824 елда нигезләнгән.

# Роквилл (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 3,865429 км², 3,86549 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 217 метр биеклектә урнашкан.
# Яеклы (Курталан)

Яеклы (төр. Yayıklı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Сиирт иле Курталан илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Красный Яр районы (Самара өлкәсе)

Красный Яр районы (рус. Красноярский район) — Самар өлкәсенең төньягында урнашкан муниципаль район.
Үзәге — Красный Яр авылы.

# Красный Яр районы (Самара өлкәсе)
## География
### Чиктәшлек

| Як | Район |
| Төньяк | Елхау районы, Сембер өлкәсе (Мәләкәс районы) |
| Көнчыгыш | Сергиевск районы, Кенәл-Черкас районы |
| Көньяк | Идел районы, Кенәл районы |
| Көнбатыш | Ставрополь районы |
Төп елгалар — Сук, Кондырча, Идел.

# Красный Яр районы (Самара өлкәсе)
## Тарих

1928 елга кадәр район җирләре Самар губернасының Самар өязенә кергәннәр. Район 1928 елда Урта Идел өлкәсенең Самар округы составында барлыкка килгән.
1963 елда бетерелгә, 1965 елда кире төзелә.

# Красный Яр районы (Самара өлкәсе)
## Административ бүленеш

* Волжский шәһәр җирлеге
* Мирный шәһәр җирлеге
* Новосемейкино шәһәр җирлеге
* Красный Яр авыл җирлеге
* Иске Бинарадка авыл җирлеге
* Коммунарский авыл җирлеге
* Светлое Поле авыл җирлеге
* Хилково авыл җирлеге
* Хорошенькое авыл җирлеге
* Олы Каменка авыл җирлеге
* Олы Раковка авыл җирлеге
* Шилан авыл җирлеге
* Яңа Буян авыл җирлеге
# Морка (Верчели)

Морка — Италиянең Пьемонт төбәге Варалло өязендә урнашкан торак пункт.

# Морка (Верчели)
## Географиясе

Морка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Морка (Верчели)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Daruğa

Daruğa yä daruxaçı yä daruxa - tatar häm başqa törki, mongol illärendä türä, tatar xanı xärbi bulmağan wäkile. Mongol süzennän daruğa - ıru başlığı kilep çıqqan.
Daruğa, Mongol İmperiäsendä, Cüçi Olısında häm Qazan, Seber xanlıqlarında bilgele ber yünäleş töbäge.
16 yöz axırlarında – 18 yöz başlarında Urıs däwlätendä Tatar, Başqort häm başqa Törkilär yäşägän töbäklärgä nisbätle räweştä dä qullanışta bula (Qazan, Zöyä, Ufa öyäzlärendä).
Xanlıq märkäzennän mäğlüm ber yünäleştä urnaşqan bistä häm awıllarnı berläştergän, daruğa başlığına buysınğan töbäk. Qazan Xanlığı 5 taraf-yünäleşkä: Alat, Arça, Gäreç, Cöri, Nuğay daruğalarına bülänä. Nuğay daruğası belän Manğıt bäge, başqaları belän olısbäklär (daruğa bäkläre) idarä itkän. 18. yöz azaqlarına qädär Orenburg gubernası cirläreneñ dä Qazan, Nuğay, Seber, Usa daruğaları bülenüe mäğlüm.

# Daruğa
## Tarix

Altın Urda däwläteneñ säyäsi häm ictimaği tormışında basqaqlar belän daruxaçılar (daruxalar) zur urın totqannar. Basqaqlar xärbi xezmättä bulıp, xökümätneñ iminlegen saqlaw wazifasın ütägännär; daruxalarnıñ töp wazifaları isä yasaq cıyunıñ barışın küzätep toru bulğan.
Basqaqlar XIV yözneñ başında uq beterelsä, daruxaçılar äle darux-ölkälärneñ xäkimiät başlıqları sıyfatında Qazan xanlığında dä yäşäp häm eşläp kilgän. Yasaq cıyuda alarğa yärdämçeläre bulışqan; boların bitekçe dip yörtkännär. Xäyer, Cuçi Olısında bitekçe xäyran zur däräcäle keşe sanalğan. Bitekçe xan diwanında da bula, anısı baş bitekçe dip atalğan; annarı ulus sayın bitekçe bulıp, şaqtıy eşne änä şular başqarğan.
# Гречанка

Гречанка — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. Бряза (коммуна, Бузеу) коммунасына карый.

# Гречанка
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 190 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# HD92343

HD92343 — Гидра йолдызлыгында урнашкан A1/2IV спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,38 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# IC 2564

IC 2564 — чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 2564
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# Каленички Прнявор

Каленички Прнявор (серб. Каленићки Прњавор) — Сербиянең Поморав округы җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Каленички Прнявор
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 336 метр биеклектә урнашкан.

# Каленички Прнявор
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Лоука (Годонин)

Лоука (чех. Louka) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Мораву, Годонин һәм Мораву районында урнашкан авыл.

# Лоука (Годонин)
## Географиясе

Мәйданы — 9,497456 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 375 ± 1 метр һәм 246 метр биеклектә урнашкан.

# Лоука (Годонин)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Лоука (Годонин)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Лоука (Годонин)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 722 |
| 1880 | 734 |
| 1890 | 753 |
| 1900 | 874 |
| 1910 | 890 |
| 1921 | 1004 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 1070 |
| 1950 | 1035 |
| 1961 | 1185 |
| 1970 | 1147 |
| 1980 | 1140 |
| 1991 | 1063 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 1045 |
| 2014 | 983 |
| 2016 | 971 |
| 2017 | 967 |
| 2018 | 964 |
| 2019 | 960 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 943 |
| 2021 | 936 |
| 2021 | 877 |
| 2022 | 929 |
| 2023 | 935 |
| 2024 | 942 |
# Гура-Риулуй

Гура-Риулуй — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. Сибиу коммунасына карый.

# Гура-Риулуй
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Альберт-Сити (Айова)

Альберт-Сити — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Альберт-Сити (Айова)
## Тарихы

Альберт-Сити шәһәре елда нигезләнгән.

# Альберт-Сити (Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,410863 км², 1,402463 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 402 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Биорель

Биорель (фр. Bihorel) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Бильчев (Островский повяты)

Бильчев — Польшаның Великопольское воеводалыгы Серошевице гминасында урнашкан авыл.

# Бильчев (Островский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# TRMT10A

TRMT10A (ингл. TRNA methyltransferase 10A һәм tRNA methyltransferase 10 homolog A) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.