yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Зур Белая

Зур Белая (рус. Большая Белая) — Киров өлкәсенең Советск районында урнашкан авыл.

# Зур Белая
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Зур Белая
## Сәгать поясы

Зур Белая Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Зур Белая
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Джинестра-дельи-Скьявони

Джинестра-дельи-Скьявони — Италиянең Кампания төбәгендә урнашкан коммуна. Беневенто провинциясе составына керә.

# Джинестра-дельи-Скьявони
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 540 метр биеклектә урнашкан. Кастельфранко-ин-Мискано, Монтекальво-Ирпино, Сан-Джорджо-ла-Молара, Казальборе һәм Монтефальконе-ди-Валь-Форторе коммуналары белән чиктәш.
# DNAJC3

DNAJC3 (ингл. DnaJ heat shock protein family (Hsp40) member C3) — кешенең 13-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# SEPT6

SEPT6 (ингл. Septin 6) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Аскрышына

Аскрышына (белар. Аскрышына) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Лагойский районында урнашкан авыл.

# Аскрышына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Борһанетдин Ибраһим бине Йосыф әл-Болгари

Борһанетдин Ибраһим бине Йосыф әл-Болгари (XII гасыр, — 1204, ) — табиб һәм илаһиятчы. Медицина, мөселман илаһияте фәне буенча хезмәтләр, шәрехләр авторы: «Рисаләи Борһаниһе», «Фосул ән-Нәсәфи фи гыйльмил-җәдәл» («ән-Нәсәфинең диалектика фәнендә казанышлары»), һ.б.
# HD12366

HD12366 — Персей йолдызлыгында урнашкан Am спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,44 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Вусце (Гарадоцкий районы)

Вусце (белар. Вусце) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.

# Вусце (Гарадоцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Сен-Жюньен-ла-Брежер

Сен-Жюньен-ла-Брежер (фр. Saint-Junien-la-Bregère) — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
# Велпом

Велпом (рус. Велпом) — Коми Республикасының Сысола районында урнашкан авыл.

# Велпом
## Климат

Велпом климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Велпом
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (69%), руслар (26%).
# Ахрэмцы

Ахрэмцы (белар. Ахрэмцы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.

# Ахрэмцы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Флиз

Флиз (фр. Flize) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Флиз кантонына карый.

# Флиз
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2.07 км².
# (8112) Cesi

(8112) Cesi (лат. Cesi) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8112) Cesi
## Тарихы

1995 елның 3 маенда галимнәр тарафыннан Стронконе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 JJ» саналган.
# Богаз (Аксеки)

Богаз (төр. Boğaz) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аксеки илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Санга, Бһивани

Санга Һиндстанның Харьяна штатында Бһивани районында авыл. Ул Бһивани район штаб-фатирыннан 12 км көнчыгышта һәм дәүләт башкаласы Чандигарһтан 261 км да урнашкан.
# Атикамек (теле)

Атикамек (Atikamekw) — Кри телләре диалектының алгонкин теле. Анда көньяк-көнчыгыш Квебекта яшәүче индеецлар сөйләшә.
Атикамек — /r/ хәрефе калган бердәнбер Кри диалекты (Кри-монтанье башка диалектларында бу аваз /n/, /y/, /l/ һәм /ð/-га күчкән).
Атикамек телендә Оджибва теленнән алынма сүзләр күп.

# Атикамек (теле)
## Фонетика
### Тартыклар

| | Билабиаль | Альвеоляр | Пост-альвеоляр | Веляр | Глотталь |
| Тоташулы | p | t | | k | |
| Аффрикатлар | | | tc | | |
| Фрикатив | | s | c | | h |
| Назаль | m | n | | | |
| Аппроксимантлар | w | | | | |
| Басымлы | | r | | | |

# Атикамек (теле)
## Фонетика
### Сузыклар

   * Кыска
   ** a
   ** e
   ** i
   ** o
   * Озын
   ** â
   ** ê
   ** î
   ** ô
# Вескикүла

Вескикүла (эст. Veskiküla) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
# Альтенмаркт-бай-Фюрстенфельд

Альтенмаркт-бай-Фюрстенфельд — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Хартберг-Фюрстенфельд һәм Фюрстенфельд округы составына керә.

# Альтенмаркт-бай-Фюрстенфельд
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 260 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Каеетано Хаиме Сервантес (Тепезала)

Каеетано Хаиме Сервантес — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Тепесала муниципалитеты составына керә.

# Каеетано Хаиме Сервантес (Тепезала)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Каеетано Хаиме Сервантес (Тепезала)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Випфраталь

Випфраталь (алман. Wipfratal) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Випфраталь
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 49,91 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 319 метр биеклектә урнашкан.
# IC 4696

IC 4696 — Тавис йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 4696
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 4696, ESO-LV 103-0130, PGC 61750, 2MASX J18201792-6444025, IRAS 18153-6445, IRAS F18153-6445, ESO 103-13, AGC 31871, AM 1815-644, HIPASS J1820-64, 6dFGS gJ182017.9-644403, SGC 181523-6445.3, PSCz Q18153-6445, LEDA 61750, [SLK2004] 1453 һәм Gaia DR2 6629504711136518912 буларак та сурәтләнә.
# Красный Яр районы

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* Красный Яр районы (Әстерхан өлкәсе) — Әстерхан өлкәсендә урнашкан муниципаль район.
* Красный Яр районы (Самар өлкәсе) — Самар өлкәсендә урнашкан муниципаль район.
* Красный Яр районы (Сарытау өлкәсе) — Сарытау өлкәсендә урнашкан муниципаль район; 1941—1956 елларда гамәлдә торган.
# Арнольдс-Парк (Айова)

Арнольдс-Парк — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Арнольдс-Парк (Айова)
## Тарихы

Арнольдс-Парк шәһәре елда нигезләнгән.

# Арнольдс-Парк (Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 4,078245 км², 4,07824 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 434 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Чукань (Бакеу)

Чукань — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. Рекечунь (коммуна) коммунасына карый.

# Чукань (Бакеу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 212 метр биеклектә урнашкан.
# Хындырыстан

Хындырыстан (әзери. Xındırıstan) — Әзербайҗанның Агдам районына караган авыл.
# Везуль

Везуль (фр. Vesoul) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.

# Везуль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,07 км².
# NGC 4938

NGC 4938 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4938
## Тарихы

Әлеге галактика 1831 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Атиаз

Атиаз — Татарстан Республикасының Алабуга районындагы авыл.
Халык саны — 6 тирәсендә. Почта индексы — 423618.

# Атиаз
## Тарих

XVII гасырда нигезләнгән.

# Атиаз
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.

# Атиаз
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.2 °C | -11.1 °C | -5.8 °C | 4.3 °C | 13.3 °C | 18.6 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 12 °C | 4.2 °C | -5.1 °C | -10.5 °C | 3.9 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
# Камполонго (Белуно)

һәм
Камполонго — Италиянең Венеция төбәге Санто-Стефано-ди-Кадоре өязендә урнашкан торак пункт.

# Камполонго (Белуно)
## Географиясе

Камполонго Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Камполонго (Белуно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Чорлау

Чорлау (алман. Zschorlau) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Чорлау
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 21,92 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 548 метр биеклектә урнашкан.
# Кампен (Зильт)

Кампен (алман. Kampen) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Кампен (Зильт)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,43 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 метр биеклектә урнашкан.
# (5624) Shirley

(5624) Shirley (лат. Shirley) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5624) Shirley
## Тарихы

1991 елның 11 гыйнварында Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 AY1» саналган.
# Бокироло (Модена)

Бокироло — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Савиньяно-суль-Панаро өязендә урнашкан торак пункт.

# Бокироло (Модена)
## Географиясе

Бокироло Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Бокироло (Модена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лелива (Лодзь воеводалыгы)

Лелива — Польшаның Лодзь воеводалыгы Клёнова гминаcында урнашкан авыл.

# Лелива (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# RHOBTB3

RHOBTB3 (ингл. Rho related BTB domain containing 3 һәм Rho-related BTB domain-containing protein 3) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ак тирәк

Ак тирәк — татар балалар уены.

# Ак тирәк
## Уйнау тәртибе

Бер төркем кыз балалар бер-берсенең кулларыннан тотынышып, ялганып, дуга шикелле ярты түгәрәк ясап басып тезеләләр. Дуганың бер башындагы кыз үзенең күршесе белән кулларын өскә күтәреп «капка» ясыйлар. Аларга каршы якта икенче баштагы кыз бу «капка» ясаган кырыйдагы кызларга карап җырлап, түбәндәгечә әйтешәләр:
— Ак тирәк, күк тирәк,
Күктә, күктә ниләр бар?
— Күк буенда кызлар бар.
— Күнчегендә ниләр бар?
— Җофар белән шикәр бар.
— Җофарыңны бир миңа.
— Ник бирәем мин сиңа?
— Шикәреңне бир миңа.
— Ник бирәем мин сиңа?
— Кая миңа хан юлы?
Дуганың икенче башындагы кыз үзенең күршесе белән тотышкан кулларын өскә күтәреп «капка» ясап, үтеп чыгарга юл күрсәтәләр.
— Менә сиңа хан юлы:
Сазы бардыр — батадыр,
Еланы бардыр — чагадыр;
— Тана мулла кыз сорый.
— Таныганыңны ал да чык!
— Хәбибулла кыз сорый.
— Кызың булса, бир дә чык!
— Абау, анда елан бар.
— Кылычың булса, кый да чык!
Яки: «Менә сиңа хан юлы» дигәч, «Балтаң булса, чап та чык, кылычың булса, кый да чык!» диләр. Шулай дигәч, каршы яктагы баш кыз үзенә тотынышкан иптәшләре белән, каз кебек кыйгаклашып киләләр дә, башларын иеп, тыраклап, капкадан үтеп чыгалар. Капка ясаучы кызлар буш куллары белән аларның арка-кабыргаларына җиңелчә суккалап калалар. Бар да үтеп беткәндә, капка ясаган кызның икенчесе беренчесенә каршы әйләнеп, куллары үрелгән булыр. Икенче кыз беренче кызны да әйләндереп үзенә тагып алып китәр. Икенче юлы килгәндә, икенче кыз белән өченче кыз ясаган капка астыннан шулай үтеп әйләнә баралар һәм уен актыгында бар да бер-берсенең кочагына кереп бетәләр. (Яки беренче кат уендагы капкадан чыгып беткәч, әйләнеп килеп, тагын шундый дуга булып, хәзер инде икенче баштагы лар капка булып, уенны дәвам иттерәләр.)
# Грущице

Грущице — Польшаның Лодзь воеводалыгы Блашки гминаcында урнашкан авыл.

# Грущице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ле-Шатне-ан-Доньон

Ле-Шатне-ан-Доньон (фр. Le Châtenet-en-Dognon) — Франциянең Югары Вьенна департаментында урнашкан коммуна.
# Спутник-7-1

Спутник-7-1 — спутник сериясендәге сигезенче космик аппарат, кешенең беренче космик очышы өчен кулланылган Восток иярчен-корабының прототибы (№ булмаган, РН авариясе). 1960 елның 22 декабрендә Комета һәм Шутка этләре белән очырыла.

# Спутник-7-1
## Экипаж

Комета һәм Шутка этләре (алар ук Жулька һәм Альфа, алар ук Жулька һәм Жемчужина), күсе, тычкан һәм башка вак хайваннар.

# Спутник-7-1
## Очыш һәм эзләү детальләре

Эвекиядә КС аварияле утыртудан соң булган вакыйгалар турында хәзер Сергей Павлович Королевның көрәштәшләренең берсе, ракета һәм космик техника конструкторы Арвид Владимирович Паллоның истәлекләре аркасында гына билгеле. Аннары бу истәлекләрне үз мемуарларында С. П. Королевның урынбасары академик Б. Е. Черток һәм Восток корабль-спутникларының әйдәп баручы конструкторы О. Г. Ивановский куллана.
Мәскәү журналисты Александр Локтев бу истәлекләрен «Вестник» журналының 1999 елгы 18 һәм 19 нчы саннарында "А.В. Палло белән дүрт очрашу" басмаларында бастыра. Өченче баскычның башында двигатель эшләми башлый. Идарә системасы корабль бүлегенә команда биргән, һәм баллистиклар исәпләве буенча төшерелә торган аппаратны Якутиядә эзләргә кирәк булган. Этләр белән нәрсә булганы билгеле түгел, катапультировка системасы аларны тайгага ташларга тиеш булган. Дәүләт комиссиясе Якутиягә эзләү төркемен җибәрә. Кешесез Якутиядә −40 °С температурада космик кораб калдыкларын табарга кирәк иде. Тиздән эзләү вертолетлары эвенкиянең Тура бистәсе янында төсле парашютлар табалар.
Очышның 425 нче секундында ракета-йөкченең өченче баскычының газ генераторы җимерелүе һәм 432 нче секундта двигательнең авария хәлендәге сүнүе аркасында 1К эксперименталь сериясенең Восток корабль-спутнигы орбитага чыкмый. 214 км биеклектә корабның төшү Аппараты авария хәлендә аерылган һәм турадан 65 км көньяк-көнбатыштарак нормаль җиргә төшкән. Җиргә төшү урыны Огнэктэ (эвенкча корыган елга) һәм Юктэкэн (эвенкча ачкыч) елгалары арасында 63°42' т. ш.99°50' в. д. HGЯО координаталары белән ноктада урнашкан. Суборбиталь космик очыш ясаган этләр катапультаның эшләмәве аркасында төшү аппаратында калалар.
Җиргә төшү аппараты зыян күрмичә ята. Катапульт төшү Аппаратыннан этләр салынган контейнерны ташламаган. Бу очраклы баш тарту этләрнең гомерен саклап кала җылылык изоляциясе белән саклана торган СА эчендә алар үзләрен бик яхшы хис итәләр, кырык градуслы салкында дүрт көн көтүгә карамастан. Этләр чыгарыла, тулупка төрелә һәм ашыгыч рәвештә Мәскәүгә иң кыйммәтле йөк буларак җибәрелә.

# Спутник-7-1
## Мәдәнияттә чагылыш

Корабны җибәрү белән бәйле вакыйгалар "Чит планеталылар корабы" фильмының сюжеты нигезенә салынган.
# URM1

URM1 (ингл. Ubiquitin related modifier 1) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Портио (Савона)

Портио — Италиянең Лигурия төбәге Тово-Сан-Джакомо өязендә урнашкан торак пункт.

# Портио (Савона)
## Географиясе

Портио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Портио (Савона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Портио (Савона)
## Халкы

* Ошибка Lua в Модуль:Wikidata/Population на строке 151: attempt to index field 'datavalue' (a nil value).
# (7758) Poulanderson

(7758) Poulanderson (лат. Poulanderson) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7758) Poulanderson
## Тарихы

1990 елның 21 маенда Элеанора Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 KT» саналган.
# Кунардо

Кунардо — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Варезе провинциясе составына керә.

# Кунардо
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 450 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бедеро-Валькувия, Кульяте-Фабьаско, Феррера-ди-Варезе, Машаго-Примо, Вальганна һәм Грантола коммуналары белән чиктәш.
# Вонглчев

Вонглчев — Польшаның Лодзь воеводалыгы Врублев гминаcында урнашкан авыл.

# Вонглчев
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# А1

А1 (кирилл язуында) һәм A1 (латин язуында):
* А1 — 594 × 841 мм зурлыгындагы кәгазь форматы.
* А1 Гран-при — боҗра автоузышлары сериясе.
* A-One — Россия музыкаль телеканалы.
* A1 — шәхси Македон телеканалы (тапшырулар 1993 елдан 2011 елга кадәр).
* Дуглас A-1 «Скайрейдер» — американ палуб штурмовигы.
* А1 — Ллойдның суд регистрында беркетү өчен судноның куркынычсызлык буенча иң югары класс (рейтинг).
* Audi A1 — электр-бензинлы һибрид автомобиль.
* A-1 Pictures — япун анимацион студиясе.
* А-1 — атом-төш реакторы.
* А1 — 1960—1980 елларда Сахалин тимер юлында файдаланылган Япун җитештергән дизель-поездлар.
* А1+ — Әрмәнстан шәхси мәгълүмат телеканалы.

# А1
## Юллар

* A1 (автомагистраль, Албания)
* A1 (автомобиль юлы, Бөек Британия)
* A1 (автомагистраль, Алмания)
* А-1 Автоюлы (Казакъстан)
* A1 (автомагистраль, Кипр)
* A1 (автомагистраль, Нидерланд)
* A1 (автомагистраль, Хорватия)
* A1 (автомагистраль, Швейцария)
# Гуцишча

Гуцишча (белар. Гуцішча) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.

# Гуцишча
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# HD182532

HD182532 — Бөркет йолдызлыгында урнашкан ApEuCrSr спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,37 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Нургали Сафин

Сафин Нургали Сафа улы – партия һәм дәүләт эшлеклесе.

# Нургали Сафин
## Хезмәт юлы башлану

1920 елның 25 августында Кызыл юл районының (хәзер Арча районы) Мәмсә авылында туган. Авылдагы җидееллык мәктәпне тәмамлаганнан соң 1937 елда Казанга килә. Кыска сроклы курслар үтә һәм электромонтер булып хезмәт юлын башлый.

# Нургали Сафин
## Бөек Ватан сугышында катнаәу

1940 елда ул Кызыл Армия сафларында. Солдат хезмәтен Ерак Көнчыгышта башлый. Тиздән Бөек Ватан сугышы башлана һәм ул хезмәт иткән частьны ашыгыч рәвештә Көнбатышка күчерәләр. Н.Сафин Беренче Белоруссия фронты гаскәрләре составында озын сугыш юлы үтә. Польшаны азат итү сугышларында, Берлинны алуда катнаша. Җиңү көнен дә шунда каршылый. Сугышчан батырлыклары өчен Икенче дәрәҗә Ватан сугышыордены, медальләр белән бүләкләнә.

# Нургали Сафин
## Җитәкчелек эше башлану

Армия сафларыннан Н.Сафин 1946 елда гына кайта. 1946-1949 елларда ул ВЛКСМның Кызыл Юл район комитетының беренче секретаре булып эшли. 1949-1951 елларда Казанда ВКП(б) өлкә комитеты каршындагы партия мәктәбендә укый.
Партия мәктәбен тәмамлагач Н.Сафин Чепья районына җибәрелә. 1951-1952 елларда—партия райкомының бүлек мөдире, 1952-1954 елларда—партиянең район комитеты секретаре, партия райкомының Г.Димитров исемендәге Чепья МТСы зонасы буенча секретаре. 1957 елда КПССның Чепья район комитетының беренче секретаре итеп сайлана.

# Нургали Сафин
## Балтач районы җитәкчесе булу чоры

Чепья һәм Балтач районнарының берләштерелүе белән ул 1958 елда Балтач райкомының беренче секретаре итеп сайлана. Бу постта 1962 елга кадәр эшли. Шулай итеп Н.С.Сафинның ун елдан артык гомере сугыштан соңгы илне аякка бастыру чорында Чепья һәм Балтач районнарына җитәкчелек итүгә багышлана.

# Нургали Сафин
## Алабуга һәм Әгерҗе районнарында җитәкчелек роле

Н.Сафин 1962-1964 елларда Алабуга, 1964-1980 елларда Әгерҗе районнары партия оешмаларын җитәкләде.

# Нургали Сафин
## Депутатлык һәм делегатлык хезмәтләре

Татарстан АССР Югары Советының алтынчы-тугызынчы чакырылышлары депутаты итеп сайланды. 1963-1968 елларда Татарстан АССР Югары Советы рәисе урынбасары булды. 1961-1978 елларда—КПССның Татарстан өлкә комитеты әгъзасы, аның ревизия комиссиясе әгъзасы. 1966 елда КПССның 23-съездында делегат булып катнашты.

# Нургали Сафин
## Дәүләт бүләкләре

Хезмәттәге батырлыклары өчен Н.Сафин 1966 һәм 1971 елларда ике мәртәбә Хезмәт Кызыл Байрагы орденнары белән бүләкләнде. Аңа шулай ук ике мәртәбә Татарстан АССР Югары Советының Мактау Грамоталары тапшырылды.

# Нургали Сафин
## Гаиләсе

Җәмәгате - Наилә Сафина гомерен педагоглык эшенә багышлады
Олы кызлары - Альмира табиб-хирур
Кече кызлары Резеда - табиб-гинеколог
Олы уллары Наил - Идел буе округында арбитраж судында судья
Кече уллары Ринат Сафин - Казан шәһәре Идел буе районының суд рәисе
Н.С.Сафин Казан шәһәрендә вафат булды.

# Нургали Сафин
## Чыганаклар:

Балтач энциклопедиясе, 2010
https://sudact.ru/arbitral/judge/S1gM4DAWlvQl/
https://судьи-россии.su/sudii/view/id/36748/from/4
http://privolzhsky.tat.sudrf.ru/modules.php?name=info_court&id=33
# Еникөй (Куруҗашиле)

Еникөй (төр. Yeniköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Бартын иле Куруҗашиле илчесенә караган бер авыл (төр. köy).