# 9 апрель

9 апрель — Милади тәкъвимендә дүртенче айның тугызынчы көне. Ел ахырына кадәр 266 көн кала.
* Тарих порталы
* Вакыт порталы
* Бәйрәмнәр порталы
Дөнья тарихында бу көн:

# 9 апрель
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Милли

* АКШ:
** Аппотомакс көне (ингл. Appomattox Day), АКШ ватандашлар сугышы заманындагы Аппоматокс бәрелеше көне (en) (1865 елдан бирле).
** Уинстон Черчилль көне (ингл. Winston Churchill Day), 1963 елда беренче АКШ ихтирамлы ватандашы (en) буларак кабул ителә.
* Боливия — Конституция көне.
* Грузия — Милли бердәмлек көне (гөрҗ. ეროვნული ერთიანობის დღე, ингл. Day of National Unity).
* Дания — Оккупация көне (дан. Danmarks besættelse, ингл. Occupation of Denmark).
       Икенче Бөтендөнья сугышы 1940 елда илнең / Өченче рейх хәрби көчләре тарафыннан оккупацияләнүе (da) искә алына.
* Канада — Вими Ридж көне (ингл. Vimy Ridge Day).
       1917 елда Беренче бөтендөнья сугышы дәвамында Франциянең Па-дэ-Кале регионындагы Вими торак пункты тирәсендәге бәрелеше (en) истәлеге, рәсми ял көне түгел.
* Тунис — Корбан булганнарны искә алу көне (гарәп. عيد الشهداء‎, фр. Journée des Martyrs).
       1938 елда Француз колониаль империясе хәрби көчләре тарафыннан җирле халыкның демонстрациясенең изелүе (fr) искә алына, рәсми ял көне.
* Филипин — Гайрәт көне (тагал. Araw ng Kagitingan, ингл. Bataan Day).
       Икенче Бөтендөнья сугышы дәвамында Батаан (en) провинциясенең / Япон империясе гаскәрләре кулына төшүен искә алу.
* Финляндия — фин теле көне (фин. Mikael Agricolan päivä).

# 9 апрель
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Бөтендөнья Конкани теле көне (ингл. World Konkani Day, Viswa Konknni Dis).
       Һиндстанның Гоа штатында рәсми бәйрәм. Тел исеменең башка төрле имләларда язылышы - Konknni, ಕೊಂಕಣಿ, കൊങ്കണി.
* Бразилия:
** Бразилия гәҗите көне (порт. Aniversário do Jornal do Brasil).
** Китапханәләр көне (порт. Dia da Biblioteca).
** Милли тимер көне (порт. Dia Nacional do Aço).
** Рио-де-Жанейро штаты көне (порт. Aniversário do estado do Rio de Janeiro).
** Пиауи штаты — Алагоинья-ду-Пиауи муниципалитеты көне (порт. Aniversário da cidade de Alagoinha do Piauí).
** Сан-Паулу штаты — Коншал муниципалитеты көне (порт. Aniversário da cidade de Conchal).
** Сан-Паулу штаты — Кубатан муниципалитеты көне (порт. Aniversário da cidade de Cubatão).
** Сан-Паулу штаты — Можи-Гуасу муниципалитеты көне (порт. Aniversário da cidade de Mogi Guaçu).
** Сан-Паулу штаты — Пирапозинью муниципалитеты көне (порт. Aniversário da cidade de Pirapozinho).

# 9 апрель
## Вакыйгалар

* 1667 — Француз колониаль империясе башкаласы Парижда дөньяның беренче публик сәнгать җимешләре күргәзмәсе узган.
* 1866 — АКШның ватандашлары турында кануны индеецлардан тыш илнең барлык халкына тигез хокуклар бирә.
* 1940 — / Өченче рейх үз гаскәрләрен Норвегия һәм Даниягә кертә.
* 1989 — ССРБ гаскәрләре Тбилиси шәһәрендәге митингны куа, 16 кеше вафат.

# 9 апрель
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:9 апрель көнне туганнар
* 1336 — Тамерлан, мәшһүр дөнья яулаучысы.
* 1784 — Рафаэль дель Риего,
* 1833 — Нил Попов,
* 1868 — Николай Собольщиков-Самарин,
* 1870 — Владимир Карпов,
* 1883 — Гомәр Терегулов, сәясәтче, Милли Идарә әгъзасы.
* 1888 — Григорий Ардаров,
* 1897 — Залман Малкин,
* 1898 — Давид Эпштейн,
* 1899 — Лев Литвинов,
* 1900 — Баһадур Эдулҗи Кападиа,
* 1917 — Алексей Леонтьев,
* 1921 — Матрена Шинкова,
* 1921 — Хәниф Фәйзуллин, Бөек Ватан сугышы чорында Кызыл Гаскәр укчылар ротасы командиры, Советлар Берлеге каһарманы.
* 1925 — Алексей Трошин,
* 1925 — Эрнст Неизвестный,
* 1928 — Александр Барабанов,
* 1936 — Галим Дәүләтов, башкорт шагыйре, тәрҗемәчесе.
* 1938 — Виктор Черномырдин, СССР һәм Россия дәүләт эшлеклесе, Россия Министрлар Кабинеты рәисе (1992—1993), Россия хөкүмәте рәисе (1993—1998), Россия президенты киңәшчесе (2009—2010).
* 1940 — Валентина Сорокина,
* 1949 — Борис Иванов,
* 1961 — Азат Ягъфәров,
* 1961 — Тамара Беручашвили,
* 1967 — Айрат Арсланов, Галиәсгар Камал театры актеры.
* 1974 — Кримади Моника,
* 1985 — Кристиан Нобоа,
* 1988 — Никита Давыдов,
* 1993 — Владислав Евстафьев,
* 1998 — Ләйсән Большова, Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры артисты (2018 елдан), «Тантана» премиясе лауреаты (2019).

# 9 апрель
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:9 апрель көнне вафатлар
* 1626 — Фрэнсис Бэкон, инглиз фәлсәфәчесе, тарихчы, сәясәт эшлеклесе.
* 1804 — Жак Неккер,
* 1882 — Данте Габриел Россетти (Dante Gabriel Rossetti), инглиз рәссамы һәм шагыйре.
* 1886 — Андрей Ракович,
* 1912 — Иоасаф,
* 1923 — Исисин,
* 1937 — Константин Олешкевич,
* 1945 — Петр Иванов,
* 1955 — Алексей Абрикосов,
* 1959 — Фрәңк Ллойд Райт, архитектор.
* 1961 — Әхмәт Зогу, Албания короле (1928-1939).
* 1972 — Җеймс Фрәнсис Бөрнс,
* 1972 — Юзеф Твардҗицки,
* 1973 — Алексей Изюмов,
* 1987 — Мәсгуть Латыйпов, композитор.
* 1987 — Мөдәрис Мостафин,
* 1990 — Маргарита Рудомино,
* 1993 — Нина Зобова,
* 1998 — Михаил Греку,
* 2002 — Александр Галкин,
* 2012 — Нәүфәл Ризванов,
* 2013 — Еркегали Рәхмәдиев, казакъ композиторы.
* 2015 — Рогволд Суховерко,
* 2020 — Зоя Семендуева,