yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Кастелана (Реҗо Эмилия)

Кастелана — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Сант'иларио-д'Энца өязендә урнашкан торак пункт.

# Кастелана (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Кастелана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Кастелана (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Миллгаузен (Индиана)

Миллгаузен — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Миллгаузен (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Миллгаузен (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,615429 км², 2,61543 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 273 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Хамитли (Һендек)

Хамитли (төр. Hamitli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Һендек илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Лепин (Па-де-Кале)

Лепин (фр. Lépine) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# (10907) Savalle

(10907) Savalle (лат. Savalle) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10907) Savalle
## Тарихы

1997 елның 6 декабрендә ODAS тарафыннан CERGA обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 XG5» саналган.
# Вевюрув (гмина Льгота-Велька)

Вевюрув — Польшаның Лодзь воеводалыгы Льгота-Велька гминаcында урнашкан авыл.

# Вевюрув (гмина Льгота-Велька)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сент-Мари-ла-Бланш

Сент-Мари-ла-Бланш (фр. Sainte-Marie-la-Blanche) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Бон-Юг кантонына карый.

# Сент-Мари-ла-Бланш
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,63 км².
# Покровский (Мари Ил)

Покровский (чирм. Покровский, рус. Покровский) — Мари Илнең Морке районында урнашкан пүчинкә.

# Покровский (Мари Ил)
## Сәгать поясы

Покровский (Мари Ил) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Покровский (Мари Ил)
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
# Пагост (Гарадоцкий районы)

Пагост (белар. Пагост) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.

# Пагост (Гарадоцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Верабьёва (Слуцкий районы)

Верабьёва (белар. Вераб’ёва) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Слуцкий районында урнашкан авыл.

# Верабьёва (Слуцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Уртумпаскуаль

Уртумпаскуаль (исп. Hurtumpascual) — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Уртумпаскуаль
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 18,61 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1171 метр биеклектә урнашкан.
# Отевка

Отевка (рус. Отевка) — Свердловск өлкәсенең Түбән Сырга районы составына керүче авыл.

# Отевка
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Отевка
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (95%), татарлар (3%).
# Сене-Хресчен

Сене-Хресчен (чуаш. Ҫӗнӗ Хресчен, рус. Сене-Хресчен ) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429550. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232860006. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300011100.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.

# Сене-Хресчен
## Халык

2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 36 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%), .
# Рюммельсхайм

Рюммельсхайм — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Рюммельсхайм
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 3,08 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 180 метр биеклектә урнашкан.
# Җарлы (елга)

Җарлы — Олы Кумак елгасы кушылдыгы. Ырынбур өлкәсе, Кустанай өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Олы Кумак елгасының уң ярыннан 140 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 110 км.

# Җарлы (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Иглинск гидротөененнәнОрск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 12010000412112200003062
* Гидрологик өйрәнү (ҺӨ) буенча коды — 112200306
* Бассейн коды — 12.01.00.004
* ҺӨ буенча саны — 12
* ҺӨ буенча чыгарылышы — 2
# GSC2681-619

GSC2681-619 — Аккош йолдызлыгында урнашкан F0p спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,26 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Винон-сюр-Вердон

Кабас (фр. Cabasse) — Франциянең Вар департаментына караган коммуна.

# Винон-сюр-Вердон
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 45,49 км².
# ASCL2

ASCL2 (ингл. Achaete-scute family bHLH transcription factor 2) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Вильфранш-де-Лораге (кантон)

Вильфранш-де-Лораге — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Лос Ногалес, Лос Артонес (Виктория)

Лос Ногалес, Лос Артонес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Виктория муниципалитеты составына керә.

# Лос Ногалес, Лос Артонес (Виктория)
## Географиясе

Лос Ногалес, Лос Артонес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Ногалес, Лос Артонес (Виктория)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Ногалес, Лос Артонес (Виктория)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Кархулу

Кархулу (әзери. Karxulu) — Әзербайҗанның Җәбраел районына караган авыл.
# Новий Каленчин

Новий Каленчин — Польшаның Мазовия воеводалыгы Голымин-Осьродек гминасында урнашкан авыл.

# Новий Каленчин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Америкен-Форк (Юта)

Америкен-Форк — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.

# Америкен-Форк (Юта)
## Тарихы

Америкен-Форк шәһәре 1850 елда нигезләнгән.

# Америкен-Форк (Юта)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 26,061725 км², 23,836099 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1404 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Николаевка (Федоровка районы)

Николаевка — Башкортстанның Федоровка районында урнашкан авыл.
ᴨучтьı индексы — 453283, ГАТОБК коды — 80254820006.

# Николаевка (Федоровка районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 18 кешенең яшәве мәгълүм.
# Бюрси (Сена һәм Марна)

Бюрси (фр. Burcy) — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Ленг (Млавский повяты)

Ленг — Польшаның Мазовия воеводалыгы Вечфня-Косцельна гминасында урнашкан авыл.

# Ленг (Млавский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Амейе-сюр-Сёль

Амейе-сюр-Сёль (фр. Amayé-sur-Seulles) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Кастийон-Масас

Кастийон-Масас (фр. Castillon-Massas) — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
# (7454) Kevinrighter

(7454) Kevinrighter (лат. Kevinrighter) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7454) Kevinrighter
## Тарихы

1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EW20» саналган.
# Эндрихувко

Эндрихувко — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Моронг гминасында урнашкан авыл.

# Эндрихувко
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бельвес-де-Кастийон

Бельвес-де-Кастийон (фр. Belvès-de-Castillon) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# Таглы (Зәнгилан)

Таглы (әзери. Tağlı) — Әзербайҗанның Зәнгилан районына караган авыл.
# Мадона деле Грацье (Пескара)

Мадона деле Грацье — Италиянең Абруцци төбәге Чивителла-Казанова өязендә урнашкан торак пункт.

# Мадона деле Грацье (Пескара)
## Географиясе

Мадона деле Грацье Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Мадона деле Грацье (Пескара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Старчево-Пободзе

Старчево-Пободзе — Польшаның Мазовия воеводалыгы Дзежонжня гминасында урнашкан авыл.

# Старчево-Пободзе
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Роло

Роло — Италиянең Эмилия-Романья төбәгендә урнашкан коммуна. Реджо-Эмилия провинциясе составына керә.

# Роло
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 21 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Карпи, Молья, Реджоло, Фаббрико һәм Нови-ди-Модена коммуналары белән чиктәш.
# Островите-Примасовске

Островите-Примасовске — Польшаның Великопольское воеводалыгы Витково гминасында урнашкан авыл.

# Островите-Примасовске
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Пяно ди Корте (Терамо)

Пяно ди Корте — Италиянең Абруцци төбәге Канцано өязендә урнашкан торак пункт.

# Пяно ди Корте (Терамо)
## Географиясе

Пяно ди Корте Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Пяно ди Корте (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Көтүче сумкасы

Көтүче сумкасы (лат. Capsélla) — әвернә чәчәклеләр семьялыгыннан бер- яисә икееллык үләнчел үсемлекләр ыругы; чүп үләне.

# Көтүче сумкасы
## Таралуы

5–7 төре билгеле, Җир шарының уртача һәм субтропик төбәкләрендә үсә.
Татарстанда бер төре — гади көтүче сумкасы (C. bursa-pastoris) таралган, республиканың барлык җирендә очрый, яшелчә чәчүлекләрен, кыр культураларын чүпли.

# Көтүче сумкасы
## Ботаник тасвирлама

Тамыр яны яфраклары яфрак таралгысына җыелган, алар — тоташ, каурыйсыман телмә, ланцетсыман, сабаклы һәм сабакны тоташ каплаган яфраклар. Чәчәкләре вак, ак, алсу яисә саргылт, калкансыман (чәчәк ата башлаганда), аннан соң озынчаланган чуксыман чәчәк оешмасында урнашкан. Җимеше — ян-якларыннан кысылган өчпочмаклы кузак формасы белән сумкага охшаган (исеме шуннан алынган). Майдан сентябрьгә кадәр, вегетация чоры беткәнче чәчәк ата. Орлыктан үрчи. Бер үсемлек 50 меңгә якын орлык бирә, алар туфракта 6 елга кадәр яшәргә сәләтле (җәй дәвамында 2–3 буын өлгерә); язгы һәм көзге формалары бар.

# Көтүче сумкасы
## Кеше тормышында урыны

Көрәш чаралары — агротехник һәм химик.
Яшь яфраклары ашарга яраклы.
Көтүче сумкасының төнәтмәсе һәм сыек сыгынтысы медицинада һәм ветеринариядә кулланыла..
# Пеум-То-Сё

Пеум-То-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Щучья елгасының сул ярына тамагыннан 504 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 32 км.

# Пеум-То-Сё
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Салехард каласынан тамагына кадәр . Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300212115300034180
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115303418
* Бассейн коды — 15.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Огузели (Алтынекин)

Огузели (төр. Oğuzeli) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Алтынекин илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# DEFB107B

DEFB107B (ингл. Defensin beta 107A) — кешенең 8-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# XKR7

XKR7 (ингл. XK related 7) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Яңа туганнарның гемолитик чире

Баланың гемолитик авыруы тугач та, беренче сәгатьләрдә, беренче көндә беленә. Бу халәт резус-фак­ торсыз анадан туган резус-факторлы балада күзәтелә. Яралгының эритро­ цитларында булган резус-фактор плацента аша әнисенең канына кергәч, анда антитәнчекләр — антирезус-агглютиногеннар барлыкка килә. Бала туганда алар яралгының яки туган баланың канына кереп аның эритро­ цитларында агглютинация (бактерияләр, эритроцитлар, лейкоцитлар һ.б күзәнәкләрнең укмашуы) гемолиз һәм азканлылыкка китерә. Яңа туган бала һәр 1000 баланың 2-5 есендә гемолитик авыру барлыкка килү күзәтелә.
# Лубенко

Лубенко — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Тарновец гминасында урнашкан авыл.

# Лубенко
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Заборники

Заборники (белар. Заборнікі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Заборники
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Адамс (округ, Айдахо)

Адамс — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Каунсил шәһәре.

# Адамс (округ, Айдахо)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1911 елда оештырыла.

# Адамс (округ, Айдахо)
## Территориясе

Округ мәйданы 3548 км² тәшкил итә.
# Садыйкова

Садыйкова ― фамилия.
* Әкълимә Садыйкова (1908—1993), Гафури театры актрисасы (1933—1983). РСФСР атказанган (1972), БАССР халык (1955) артисты.
* Зәйнәп Садыйкова (1921—1977), күмәк хуҗалык рәисе, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
* Зидә Садыйкова (1935), филология фәннәре кандидаты (1986).
* Дина Садыйкова (1960), Чуаш Республикасының юстиция министры (1995―2000).
* Ләлә Садыйкова (1928―), актриса, ТАССР халык артисты (1978).
* Мәхмүдә Садыйкова (1919—1985), археолог, тарих фәннәре кандидаты (1965).
* Мөкәрәмә Садыйкова (1931), шагыйрә, драматург. БАССР атҡазанган мәдәният хезмәткәре (1981). Фәтих Кәрим премиясе лауреаты (2011).
* Разыя Садыйкова (1959), V чакырылыш ТР Дәүләт Советы депутаты, медицина фәннәре докторы.
* Сара Садыйкова (1906—1986), композитор, җырчы (сопрано), драма актрисасы. ТАССР халык артисты (1976), РСФСР атказанган сәнгать эшлеклесе (1984), Тукай бүләге иясе (1990).
* Чулпан Садыйкова (Чулпан Казанлы, Чулпан Әскәрова) (1974), Чаллы татар драма театры актрисасы, Муса Җәлил исемендәге Республика (2007), «Тантана» (2024) премияләре лауреаты, Татарстанның атказанган артисты (2014).

# Садыйкова
## Икеләйтелгән фамилия

* Айсылу Башкурова-Садыйкова (1946), филология фәннәре докторы, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре (2003).
* Лена Садыйкова-Сабитова (Иделбикә, 1930—2020), шагыйрә, С. Сөләйманова (2010), Г. Кандалый һәм С. Урайский исемендәге премияләр лауреаты.
# Гәрәһ

Гәрәһ (әзери. Qərəh) — Әзербайҗанның Сиязән районына караган авыл.
# Сент-Аман-де-Кот

Сент-Аман-де-Кот (фр. Saint-Amans-des-Cots) — Франциянең Аверон департаментына караган коммуна, Обрак-э-Карладес кантонына карый.

# Сент-Аман-де-Кот
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 41,51 км².
# Мичеле (Потенца)

Мичеле — Италиянең Базиликата төбәге Руоти өязендә урнашкан торак пункт.

# Мичеле (Потенца)
## Географиясе

Мичеле Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Мичеле (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Актарла (Гөкчебей)

Актарла (төр. Aktarla) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Гөкчебей илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (15880) 1997 AM7

(15880) 1997 AM7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15880) 1997 AM7
## Тарихы

1997 елның 9 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AM7» саналган.
# Мулен-ан-Тоннерруа

Мулен-ан-Тоннерруа (фр. Moulins-en-Tonnerrois) — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
# Шейхлер (Гөйнүҗек)

Шейхлер (төр. Şeyhler) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Гөйнүҗек илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Химмельпфортен

Химмельпфортен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Химмельпфортен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 18,28 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 6 метр биеклектә урнашкан.
# Касарельюш

Касарельюш — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. Caçarelhos e Angueira муниципалитетына карый.

# Касарельюш
## Географиясе

Мәйданы — .
# Гилювка (Мазовия воеводалыгы)

Гилювка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Нове-Място-над-Пилицей гминасында урнашкан авыл.

# Гилювка (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Эрбасантита (Коюка де Бенитез)

Эрбасантита — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Бенитес муниципалитеты составына керә.

# Эрбасантита (Коюка де Бенитез)
## Географиясе

Эрбасантита Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Эрбасантита (Коюка де Бенитез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Эрбасантита (Коюка де Бенитез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Геришлер (Гөйнүк)

Геришлер (төр. Gerişler) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Гөйнүк илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# GLUT4

GLUT4 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Цехоцин (Диңгез буе воеводалыгы)

Цехоцин — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Хойнице гминасында урнашкан авыл.

# Цехоцин (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Войново (Голюбско-Добжинский повяты)

Войново — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Збуйно гминаcында урнашкан авыл.

# Войново (Голюбско-Добжинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Островите (Новомейский повяты)

һәм
Островите — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Бискупец гминасында урнашкан авыл.

# Островите (Новомейский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Коритки (Сувальский повяты)

Коритки — Польшаның Подлясье воеводалыгы Рачки гминасында урнашкан авыл.

# Коритки (Сувальский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Липнишки

Липнишки (белар. Ліпнішкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.

# Липнишки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Таккыль-Точипыль-Кы

Таккыль-Точипыль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Точипыль-Кы елгасының уң ярыннан 4 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.

# Таккыль-Точипыль-Кы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000112115300067080
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115306708
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Камбер (Талас )

Камбер (төр. Kamber) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Талас илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Марково (Диңгез буе крае)

Марково (рус. Марково) — Диңгез буе краеның Лесозаводск шәһәр округында урнашкан авыл.

# Марково (Диңгез буе крае)
## Климат

Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.

# Марково (Диңгез буе крае)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (85%), украиннар (15%).