yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Фритаун (Нью-Йорк)

Фритаун — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Фритаун (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Фритаун (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 25,63 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 477 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Такыр (Павлодар өлкәсе)

Такыр (каз. Тақыр) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Такыр (Павлодар өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Еклиме

Еклиме (фр. Éclimeux) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Каллабьяна

Каллабьяна — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Биелла провинциясе составына керә.

# Каллабьяна
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 743 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Андорно-Микка, Биольо, Камандона, Габи (Валле-д’Аоста), Петтиненго, Пьятто, Пьедикавалло, Тавильяно һәм Валланценго коммуналары белән чиктәш.
# Бандана (Кентукки)

Бандана — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Бандана (Кентукки)
## Географиясе

Бандана халык санын алу урыны мәйданы — 4,892651 км², 4,892612 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 358 Фут биеклектә урнашкан.
# Читоапа (Тлапа де Комонфорт)

Читоапа — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Тлапа-де-Комонфорт муниципалитеты составына керә.

# Читоапа (Тлапа де Комонфорт)
## Географиясе

Читоапа Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Читоапа (Тлапа де Комонфорт)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Читоапа (Тлапа де Комонфорт)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Альдеануэва-де-Барбарроя

Альдеануэва-де-Барбарроя (исп. Aldeanueva de Barbarroya) — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Альдеануэва-де-Барбарроя
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 92 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 480 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Стара Висьневка

һәм
Стара Висьневка — Польшаның Великопольское воеводалыгы Закшево гминасында урнашкан авыл.

# Стара Висьневка
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ринкон де Орьенте, Эстасион (Тепезала)

Ринкон де Орьенте, Эстасион — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Тепесала муниципалитеты составына керә.

# Ринкон де Орьенте, Эстасион (Тепезала)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ринкон де Орьенте, Эстасион (Тепезала)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Пригор (коммуна)

Пригор — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан коммуна.

# Пригор (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 301,37 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Пригор, Борловений-Ной, Борловений-Веки, Петаш һәм Путна (Караш-Северин) авыллары урнашкан.
# 690-еллар (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
IX гасыр (б. э. к.) — VIII гасыр (б. э. к.) — VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
690-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 699 елда башланган һәм б. э. к. 690 елда тәмамланган унъеллык.
# (718) Эрида

(718) Эрида (лат. Erida) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (718) Эрида
## Тарихы

1911 елның 29 сентябрендә Иоганн Пализа тарафыннан Вена обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1911 MS» саналган.
# Сент-Маргерит-сюр-Дюклер

Сент-Маргерит-сюр-Дюклер (фр. Sainte-Marguerite-sur-Duclair) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Блумфилд (Индиана)

Блумфилд — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Блумфилд (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Блумфилд (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 3,566423 км², 3,56643 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 185 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 1765

NGC 1765 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1765
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Амиайш-де-Байшу

Амиайш-де-Байшу — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. Сантарен (Португалия) муниципалитетына карый.

# Амиайш-де-Байшу
## Географиясе

Мәйданы — 6,3 км².
# FLOT1

FLOT1 (ингл. Flotillin 1 һәм Flotillin-1) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Баранув (Буский повяты)

Баранув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Буско-Здруй гминасында урнашкан авыл.

# Баранув (Буский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Аукруг

Аукруг (алман. Aukrug) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Аукруг
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 49,9 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 20 метр һәм 14 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 7318

NGC 7318 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7318
## Тарихы

Әлеге галактика 1876 елда Франция астрономы Edouard Stephan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Мастки (Гродзенский районы)

Мастки (белар. Масткі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.

# Мастки (Гродзенский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Галим (мәгънәләр)

Галим ― күп мәгънәле сүз, ир-ат исеме, шулай ук топоним. Галим (гарәп. عالم‎) ― «белүче», «укымышлы», «белекле», «белемле».

# Галим (мәгънәләр)
## Исем

* Галим Акчурин
* Галим Дәүләтов
* Галим Йосыпов
* Галим Хисамов
* Галим Шәймәрданов

# Галим (мәгънәләр)
## Топоним

* Галим (Самар өлкәсе)
* Галим (Татарстан)
# Татарския

Татарския (белар. Татарскія) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Валожынский районында урнашкан авыл.

# Татарския
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# EML5

EML5 (ингл. EMAP like 5 һәм Echinoderm microtubule-associated protein-like 5) — кешенең 14-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гошковице

Гошковице (чех. Hoškovice) — Чехиянең Урта Чехия крае Мнихово-Һрадиште районында урнашкан авыл.

# Гошковице
## Географиясе

Мәйданы — 4,18 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Гошковице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Гошковице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Гошковице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 267 |
| 1880 | 251 |
| 1890 | 283 |
| 1900 | 289 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 276 |
| 1921 | 270 |
| 1930 | 248 |
| 1950 | 171 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 200 |
| 1970 | 172 |
| 1980 | 144 |
| 1991 | 95 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 92 |
| 2011 | 122 |
| 2021 | 112 |
# Ору (Виру-Нигула)

Ору (эст. Oru) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# TMEM120A

TMEM120A (ингл. Transmembrane protein 120A) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Липтовска Тепличка

Липтовска Тепличка (словак. Liptovská Teplička) — Словакиянең Попрад округында урнашкан авыл.

# Липтовска Тепличка
## Тарихы

Авыл 1634 елда нигезләнгән.

# Липтовска Тепличка
## Географиясе

Мәйданы — 98,681 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 900 метр биеклектә урнашкан.

# Липтовска Тепличка
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Осберн (Айдахо)

Осберн — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.

# Осберн (Айдахо)
## Тарихы

Осберн шәһәре елда нигезләнгән.

# Осберн (Айдахо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,46301 км², 3,457203 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 770 метр биеклектә урнашкан.
# Добль

Добль — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Грац-Умгебунг һәм Добль-Цваринг округы составына керә.

# Добль
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 349 метр биеклектә урнашкан. Либох коммуналары белән чиктәш.
# Екуавр

Екуавр (фр. Écoivres) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Пьянково (Киров өлкәсе)

Пьянково (рус. Пьянково) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.

# Пьянково (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Пьянково (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Пьянково (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Пьянково (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# (8848) 1990 VK1

(8848) 1990 VK1 (лат. 1990 VK1) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8848) 1990 VK1
## Тарихы

1990 елның 12 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 VK1» саналган.
# Царев-Брод

Царев-Брод — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. Шумен җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Царев-Брод
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 233 метр биеклектә урнашкан.
# Анины Салманы

Анины Салманы — Татарстан Республикасының Әлки районындагы авыл.
Халык саны — 75 тирәсендә. Почта индексы — 422884.

# Анины Салманы
## Тарих

XVII гасырда нигезләнгән.

# Анины Салманы
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.

# Анины Салманы
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.3 °C | -10.4 °C | -5.4 °C | 5.5 °C | 14.3 °C | 19 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.8 °C | 5 °C | -3.9 °C | -9.5 °C | 4.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
# Шемудзька-Гута

Шемудзька-Гута — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Шемуд гминасында урнашкан авыл.

# Шемудзька-Гута
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Азат Гаеткулов

Азат Гаеткулов, Азат Миңлегали улы Гаеткулов (баш. Азат Миңлеғәле улы Айытҡолов, 1956 елның 27 гыйнвары, ССРБ, РСФСР, БАССР, Матрай районы, Юлдыбай) – курайчы артист. Россия Федерациясенең атказанган артисты (1998). Г.Сәләм (1990), С. Юлаев (2000) премияләре лауреаты. БР курайчылар берлеге рәисе (2007-2010).

# Азат Гаеткулов
## Тәрҗемәи хәле

1956 елның 27 гыйнваренда БАССР Матрай (хәзерге Җылаер) районы Юлдыбай авылында туган. Уфада 1- санлы интернат-мәктәпне, сәнгать укуханәсен (1977, Г. Сөләйманов сыйныфы), дәүләт университетын (1994) тәмамлаган. Уфада сәнгать укуханәсендә укыта (1975-1978). 1978 елдан эстрада артисты (Росконцерт). Уфа филармониясендә әдәби-музыкаль лекторий солисты (1994 елдан).

# Азат Гаеткулов
## Иҗаты

Курайда виртуоз уйнау остасы, әлеге уен коралында классик уйнау традицияләрен дәвам иттерүче. Каракалпакстанда (1976), Якутиядә (1978) «БАССР әдәбияты һәм сәнгате көннәре»ндә катнаша. Халык уен коралларында уйнаучыларның III бөтенроссия конкурсында (Тула, 1986) дипломга ия була. Финляндия, Әфганстан, Перу, АКШ, Канада, Испания, Австралия, Яңа Зеландия, Сингапур, Һолландия, Алмания, Төркиядә гастрольләрдә була.
* РСФСР халык артисты Флюра Килдиярова, БАССР атказанган артисты В. Хызыров белән чыгыш ясый.

# Азат Гаеткулов
## Иҗаты
#### Ансамбль җитәкчесе

Әлшәй, Авыргазы, Бишбүләк, Дәүләкән, Җылаер, Кырмыскалы, Миякә, Чишмә районнарында, Курган, Пермь өлкәләрендә, Мәскәүдә курайчылар ансамбльләре оештыра.

# Азат Гаеткулов
## Иҗаты
#### Репертуар
##### Озын көйләр

«Ашкадар», «Буранбай», «Гыйльмияза», «Тәфтиләү», «Таштугай», «Уел», «Урал», «Чыңрау торна», «Җәяүле Мәхмүт», «Зарифа», «Мөгълифә», «Чук шомырт», «Перовский», «Порт Артур».

# Азат Гаеткулов
## Иҗаты
#### Шәкертләре

* Р. Р. Карабулатов
* Н. М. Каикбердин
* Р. Х. Нәдергулов һ.б.

# Азат Гаеткулов
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* БАССР атказанган артисты (1987)
* БССР халык артисты (1991)
* Россия Федерациясенең атказанган артисты (1998)
* Г. Сәләм премиясе (1990)
* Салават Юлаев премиясе (2000)
* II дәрәҗә Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены медале

# Азат Гаеткулов
## Гаилә хәле

Хатыны Фәния Кырмыскалы районы Мөхсин авылыннан. 1982 елда Уфада туган улы Азат Украинадагы сугышта 2022 елның ноябрендә һәлак булган, өч баласы калган
# LOC105375355

LOC105375355 (ингл. Uroplakin 3B) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кече Лом (Киров өлкәсе)

Кече Лом (рус. Малый Лом) — Киров өлкәсенең Даровской районында урнашкан авыл.

# Кече Лом (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Кече Лом (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Кече Лом (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Кече Лом (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Задни Зборовице

Задни Зборовице (чех. Zadní Zborovice) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Тржебогостице районында урнашкан авыл.

# Задни Зборовице
## Географиясе

Мәйданы — 4,225 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 500 метр биеклектә урнашкан.

# Задни Зборовице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Задни Зборовице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Задни Зборовице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 357 |
| 1880 | 366 |
| 1890 | 326 |
| 1900 | 335 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 347 |
| 1921 | 362 |
| 1930 | 314 |
| 1950 | 261 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 253 |
| 1970 | 211 |
| 1980 | 156 |
| 1991 | 133 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 146 |
| 2011 | 150 |
| 2021 | 171 |
# Чиряшов

Чиряшов — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. Слатина коммунасына карый.

# Чиряшов
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 170 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# FAM78A

FAM78A (ингл. Family with sequence similarity 78 member A һәм Protein FAM78A) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Икизафер (Миһалыччык)

Икизафер (төр. İkizafer) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Миһалыччык илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Шакир Төхвәтуллин

Төхвәтуллин Шакир Динислам улы (16 декабрь 1894 ел — 7 декабрь 1937 ел) — Башкорт милли-азатлык хәрәкәте эшлеклесе. Башкортстан автономиясенең Дыван кантоны башкарма комитеты рәисе (1918), Башкорт АССРның авыл хуҗалыгы халык комиссары.

# Шакир Төхвәтуллин
## Биографиясе

Шакир (Мөхәммәтшакир) Динислам улы Төхвәтуллин 1894 елның 16 декабрендә Уфа губернасы Златоуст өязе Мырзалар улусы (хәзерге Башкортстан Республикасы Салават районы) Аркавыл авылында туган. Милләте буенча башкорт.
Башлангыч белемне авыл мәдрәсәсендә ала, аннары Уфада «Галия» мәдрәсәсендә укый. Соңыннан ярты еллап патша армиясендә хезмәт итә.
1917 елда Башкорт милли-азатлык хәрәкәтенә кушыла. 1918 елда Башкортстан автономиясенең Дыван кантоны башкармасы рәисе, кантонның хәрби башлыгының ярдәмчесе вазифаларын башкара. Ирекле отрядлар оештыруда катнаша, башкорт регуляр частьларында халыкны мобилизацияләү белән шөгыльләнә.
1919 елның гыйнварыннан Башкорт хөкүмәтендә эшли. 1919 елның 16 февралендә Башкорт корпусының штабы Шакир Төхвәтуллинны махсус уполномоченный буларак 5нче Башкорт укчылар полкына башкорт командованиесенең Кызыллар ягына күчү турындагы приказны игълан итү өчен җибәрә. 5-нче полк солдатлары аны I Бөтен Башкорт хәрби съездына делегат итеп сайлый.
1919 елның февраленнән Башревкомның мәгълүмати-агитацион бүлеге мөдире Сәетгәрәй Магазовның урынбасары вазифасын башкара. Март аенда Аллабирде Ягафәров белән бергә Уфада көнчыгыш фронтның азык-төлек буенча баш комиссары карамагында эшли, республика халкын икмәк белән тәэмин итү эше белән шөгыльләнә.
1919 елның августында Дыван кантоны хәрби комиссары итеп куела һәм кантревком әгъзасы итеп сайлана. 1920 елның гыйнварыннан Аргаяш кантоны хәрби комиссары вазифасын үти.1920 елның маенда РКП(б)-ның Башкортстан өлкә комитеты Президиумы агъзалыгына кандидат итеп сайлана.
1920 елның 19 маенда Мәскәү үзәк властьлары бер яклы кабул иткән «Автономияле Совет Башкорт Республикасының дәүләт корылышы турында» карары белән риза булмавын белдерә һәм башка хөкүмәт әгъзалары белән бергә отставкага китә. 1920 елның июнендә Төркестанга юллана.
1921 елда Башкортостанга кайта, АСБР Халык мәгарифе комиссариатында эшли. Аннары Мәскәүдә Милләтләр эшләре буенча халык комиссариатында (Наркомнац) Башкортстан вәкиленең урынбасары вазыйфасында була. 1924-1925 елларда ВЦИК Президиумы янындагы АСБР вәкиленең урынбасары булып эшли.
1925 елның Башкортостанга эшкә кайта, Башкорт АССРның авыл хужалыгы халык комиссары вазифасын башкара. Әмма тиздән Вәлидов хөкүмәтендә аклар ягындагы эшчәнлеге өчен РКП(б)-дан чыгарыла. Соңыннан «Башкоопхлебсоюз» оешмасында элемтә бюросы сәркатибе булып эшли башлый.
1930 елның 19 гыйнварында кулга алына, 58-13 статья буенча гаепләнеп, 5 елга иректән мәхрүм ителә. 1991 елның 14 февралендә аклана.
1937 елның 19 октябрендә янә кулга алына. 58-2, 58-6, 58-7, 58-8, 58-10, 58-11 статьялары буенча гаепләнә һәм 1937 елның 7 декабрендә атыла. 1956 елның 30 июнендә аклана.
# Лос Родригез (Силао)

Лос Родригез — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Силао муниципалитеты составына керә.

# Лос Родригез (Силао)
## Географиясе

Лос Родригез Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Родригез (Силао)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Родригез (Силао)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# West Tower

West Tower (тат. Көнбатыш манара) — Ливерпуль үзәгендәге 40 катлы күктерәү.

# West Tower
## Характеристикасы

Бина Ливерпульнең иң биек бинасы булып тора. Манара бердәм архитектура стилендә төзелгән — модернизм.
Беренче дүрт катны «Beetham» компаниясе биләп тора. 5-нче каттан 33-нче катка кадәр затлы апартаментлар бар. 34-нче катта панорама рестораны урнашкан. Манараның калган катларын (6 катны) пентхауслар биләп тора.
Бинаны төзү компаниягә 35 000 000 Стерлиң фунтына төшкән.
# Сен-Женест-Лашан

Сен-Женест-Лашан (фр. Saint-Genest-Lachamp, фр. Champlein һәм фр. Ventôse) — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
# Финтинеле (коммуна, Муреш)

Финтинеле — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан коммуна.

# Финтинеле (коммуна, Муреш)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 64,14 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Финтинеле, Бордошиу, Келименешть, Чибу, Роуа һәм Вифороаса авыллары урнашкан.
# (3023) слышал

(3023) слышал (лат. Heard) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3023) слышал
## Тарихы

1981 елның 5 маенда Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 JS» саналган.
# Валя-Воевозилор

Валя-Воевозилор — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. Резвад (коммуна) коммунасына карый.

# Валя-Воевозилор
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Опрешть

Опрешть — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. Стилпень (коммуна) коммунасына карый.

# Опрешть
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# (17772) 1998 EP13

(17772) 1998 EP13 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17772) 1998 EP13
## Тарихы

1998 елның 1 мартында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 EP13» саналган.
# Мезьер-ан-Гатине

Мезьер-ан-Гатине (фр. Mézières-en-Gâtinais) — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.