yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# ZNF595

ZNF595 (ингл. Zinc finger protein 595) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Саут-Венис (Флорида)

Саут-Венис — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Саут-Венис (Флорида)
## Географиясе

Саут-Венис халык санын алу урыны мәйданы — 16,604137 км², 16,6258 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4 метр биеклектә урнашкан.
# Галатро

Галатро — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. Реджо-ди-Калабрия провинциясе составына керә.

# Галатро
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 158 метр биеклектә урнашкан. Фабриция, Феролето-делла-Кьеза, Гроттерия, Маммола, Сан-Пьетро-ди-Карида, Джиффоне, Лауреана-ди-Боррелло һәм Маропати коммуналары белән чиктәш.
# Эритреяда ислам

Эритреяда ислам (гарәп. الإسلام في إريتريا‎, ингл. Islam in Eritrea) ― илдә рөхсәт ителгән дүрт төп диннең берсе. АКШ Дәүләт департаменты мәгълүматы буенча, 2011 елда ил халкының чама белән яртысы ― ислам дине тарафдары, яртысы ― христианнар (Эритрея православие чиркәве тарафдарлары 30 %, католиклар 13 %, протестантлар 5 %).
Илнең 1997 елда кабул ителгән Конституциясе буенча Эритреяда дини ирек гарантияләнергә тиеш булса да, 2002 елда хөкүмәт дүрт төп диннән (ислам, Эритрея Православие Чиркәве, Эритрея Евангелие (Лютеран) чиркәве һәм Рим—католик чиркәве) башка дини төркемнәрне теркәүне таләп итә. Теркәлү үтмәгән дини төркемнәр законнан тыш дип игълан ителә, эзәрлекләнә, активистлары төрмәгә озатылган һәм җәзаларга дучар ителгән.

# Эритреяда ислам
## Тарих

615 елда Мөхәммәд пәйгамбәрнең кайбер тарафдарлары Массауага сыеныр урын эзләп килә. Тиздән мөселманнар Эритрея яр буенда урнаша башлый, мәчетләр һәм башка корылмалар төзи. VII гасыр ахырында һәм VIII гасыр башында Эритрея яр буенда Ислам тәэсире көчәйгән. IX гасырга ислам Эритреяның көнчыгыш яр буенда ныклап урнаша һәм төбәктәге кайбер этник төркемнәр әлеге динне кабул итә башлый. Дахлак утрауларында(ингл.)татар. яшәүчеләр ислам динен Көнчыгыш Африкада беренчеләрдән булып кабул иткән, бу хакта куфи язулы каберлекләр сөйли. VII гасырда архипелагта бәйсез Ислам дәүләте барлыкка килә. XI гасыр ахырында Дахлакта Хәбәшстан, Йәмән, Һиндстан һәм Мисыр белән сәүдә элемтәләре булган көчле ислам солтанлыгына нигез салына. XIII гасырга Эритреzдагы күп санлы күчмә этник төркемнәр ислам динен кабул итә башлый һәм диннең алга таба таралуына ярдәм итә. XV гасырда ислам эритреялылар арасында ныклап урнаша. Соңрак Госман империясе вакытында ислам Эритреяда тагын да көчлерәк тарала, чөнки илнең материк өлешендә яшәүче эре этник төркемнәр, шул исәптән тигре халкы(ингл.)татар., ислам динен кабул итә башлый. XIX гасыр ахырында, христиан император Йоханнес IV(ингл.)татар. идарә иткән вакытта, мөселманнар үз йортларыннан куып чыгарыла һәм хәзерге Эритрея территориясендә төньяк районнарда сыеныр урын таба.

# Эритреяда ислам
## Саны

Төрле бәяләүләр буенча, ислам тарафдарлары ил халкының 37 % тан алып 49 % ына кадәр өлешен тәшкил итә. 2009 ел өчен хисапта Эритрея мөселманнарының 99 % тан артыгы ― сөнниләр, 1 % тан да кимрәге ― шигыйлар.
Эритреядагы мөселманнарның күбесе көнчыгыш яр буе түбәнлекләрендә, шулай ук Судан чиге янында көнбатыш түбәнлекләрендә яши.
# Гейзен (Төньяк Дакота)

Гейзен — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Гейзен (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Гейзен шәһәре 1913 елда нигезләнгән.

# Гейзен (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,500721 км², 3,301205 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 531 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Тизана (Болцано)

һәм
Тизана — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Кастельротто өязендә урнашкан торак пункт.

# Тизана (Болцано)
## Географиясе

Тизана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Тизана (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ибраһим Гафуров

Ибраһим Гафуров:
* Ибраһим Гафуров (1910—1972), драма актеры, ТАССР халык артисты (1970).
* Ибраһим Гафуров (1937), үзбәк язучысы. Үзбәкстанның атказанган сәнгать эшлеклесе (2017).
# Прусиновице-Парцеля (Лодзь воеводалыгы)

Прусиновице-Парцеля — Польшаның Лодзь воеводалыгы Шадек гминаcында урнашкан авыл.

# Прусиновице-Парцеля (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мишковцы

Мишковцы (рус. Мишковцы) — Киров өлкәсенең Нагорск районында урнашкан авыл.

# Мишковцы
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Мишковцы
## Сәгать поясы

Мишковцы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Мишковцы
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Естре-сюр-Нуа

Естре-сюр-Нуа (фр. Estrées-sur-Noye) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Дзьвершно-Мале

һәм
Дзьвершно-Мале — Польшаның Великопольское воеводалыгы Лобженица гминасында урнашкан авыл.

# Дзьвершно-Мале
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Левайс (Висконсин)

Левайс — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Левайс (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 36,2 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 292 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Карагөз (Кепсут)

Карагөз (төр. Karagöz) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Кепсут илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Воздремок

Воздремок — Россия территориясеннән ага торган елга. Тула өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Солова елгасының уң ярыннан 16 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.

# Воздремок
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Упа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 09010100312110000019342
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001934
* Бассейн коды — 09.01.01.003
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Вил-де-Матуш

һәм
Вил-де-Матуш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. Коимбра муниципалитетына карый.

# Вил-де-Матуш
## Географиясе

Мәйданы — .
# Каламес (Висконсин)

Каламес — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Каламес (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 36,6 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 270 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ермонвиль

Ермонвиль (фр. Hermonville) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Езерца

Езерца — Словениянең Кобарид (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Езерца
## Географиясе

Мәйданы — 1,31 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 529,2 метр биеклектә урнашкан.
# Баррейра (Сеара)

Баррейра — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.

# Баррейра (Сеара)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 245,946 км².
# Mançester Siti futbol taqımı

Mançester Siti futbol taqımı - Mançester şähäreneñ ingliz hönäri futbol taqımı, şulay uq "şähärlelär" dip atala.
1880 yılda "Sent Marks (West Gordon)" ataması astında nigezlängän. 1894 yıldan Mançester Siti dip atala.
İngliz Premyer ligasında çığış yasıy.
1923 yılğa qädär Gayd Roud stadionında, 1923-2003 yıllarda Meyn Roud stadionında uynağan.
2002 yıldan "Etihad" stadionında uynıy, ul 55 meñ sıya.
Xäzerge baş trenerı - Xosep Gvardiola, kapitanı - Vensan Kompani.
Baş iğänäçe - Etihad Airways.

# Mançester Siti futbol taqımı
## Qazanışları

* Premyer Ligası çempionı: 1936/37, 1967/68, 2011/12, 2013/14, 2017/18, 2018/2019, 2020/2021
* Angliä kuboğı: 1904, 1934, 1956, 1969, 2011
* Angliä Superkuboğı: (4): 1937, 1968, 1972, 2012
* Kuboklar kuboğı: 1970
# Зиванлы (Бозова)

Зиванлы (төр. Zivanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Бозова илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 2979

NGC 2979 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2979
## Тарихы

Әлеге галактика 1786 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# (13065) 1991 PG11

(13065) 1991 PG11 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13065) 1991 PG11
## Тарихы

1991 елның 9 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PG11» саналган.
# Мидхәт Гайнуллин

Мидхәт Фазлый улы Гайнуллинны — Башкорт дәүләт университеты галиме, филология фәннәре докторы, профессор, язучы, әдәбият белгече.
Ул Башкортстанның Бүздәк районы Бәләкәй Өчтүбә татар авылында туып үсә. 17 яшендә, үз теләге белән, Чиләбе авиамеханиклар училищесына укырга керә. Аннан соң фронт юлларын үтә. Җиңүне ул Алмания җирендә каршылый. 1946 елда гына ул сугыштан әйләнеп кайта. 1947 елда К.А. Тимирязев исемендәге Башкорт педагогия институтының филология факультетына укырга керә. Аннан соң СССР Фәннәр академиясенең Максим Горький исемендәге Дөнья әдәбияты институтының аспирантурасына кабул ителә һәм аны уңышлы тәмамлый.
Атаклы галимнең бар хезмәт юлы Башкорт дәүләт университеты белән бәйле. Биредә ул филологларга һәм журналистларга белем биреп кенә калмый, ә 30 ел буе ректор Шәйхулла Чанбарисовның уку-укыту эшләре буенча урынбасары булып эшли. Шул ук вакытта фәнни һәм әдәби эшчәнлек белән шөгыльләнергә дә вакыт таба.
Г. Хөсәенов белән берлектә «Совет Башкортстаны язучылары» биобиблиографик белешмә авторы (Уфа, 1969)
# Саннисайд (Вашингтон)

Саннисайд — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан шәһәр.

# Саннисайд (Вашингтон)
## Тарихы

Саннисайд шәһәре 1902 елда нигезләнгән.

# Саннисайд (Вашингтон)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 19,464349 км², 7,53 квадрат миль, 17,181008 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 227 метр һәм 745 Фут биеклектә урнашкан.
# Акташ вулысы

Акташ вулысы (тат. ئاقتاش ۋولىٰسىٰ, рус. Акташевская волость) — Уфа губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Варварин, Әлмәт, Урсалы (Самар губернасының Бөгелмә өязе), Ырысби, Троицки, Зәй, Иске Кәшер һәм Яңа Спас вулыслары белән чиктәш булган (1890). 11 торак пунктта 13420 кеше яшәгән. 1930 елда бетерелә, территориясе Акташ районына кушыла.
# Уизила (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)

Уизила — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коауаютла-де-Хосе-Мария-Исасага муниципалитеты составына керә.

# Уизила (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Географиясе

Уизила Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Уизила (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Уизила (Коаваютла де Хосе Мария Изазага)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Муармон

Муармон (фр. Moiremont) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Лиснеу-Вале

Лиснеу-Вале — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. Озун (коммуна) коммунасына карый.

# Лиснеу-Вале
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 587 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Баканас (авыл)

Баканас (каз. Бақанас) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.

# Баканас (авыл)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Либлингсхоф

Либлингсхоф — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Либлингсхоф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 17,71 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 31 метр биеклектә урнашкан.
# Лужки (Вицебский районы)

Лужки (белар. Лужкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.

# Лужки (Вицебский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# (6158) Shosanbetsu

(6158) Shosanbetsu (лат. Shosanbetsu) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6158) Shosanbetsu
## Тарихы

1991 елның 12 ноябрендә Ц. Ниидзима, Т. Урата тарафыннан Ojima обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VB3» саналган.
# Алемдар (Кызылтепе)

Алемдар (төр. Alemdar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Кызылтепе илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Вжесьно

Вжесьно — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Добра гминаcында урнашкан авыл.

# Вжесьно
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Араоваҗык (Ениҗе)

Араоваҗык (төр. Araovacık) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Ениҗе илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Рәис Габдерахманов

Рәис Габдерахманов (Рәис Бикмөхәммәт улы Габдерахманов, 3 октябрь 1918(1918-10-03), Күчәрбай, Благовар районы — 7 март 1988(1988-03-07) (69 яшь), Уфа, РСФСР, БАССР, СССР) — башкорт телендә иҗат иткән язучы, журналист, БАССР язучылар берлеге әгъзасы (1956).
# (8089) Юкар

(8089) Юкар (лат. Yukar) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8089) Юкар
## Тарихы

1990 елның 13 октябрендә Шмадель Л. Д., Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 TW7» саналган.
# Шарру (Вьенна)

Шарру (фр. Charroux) — Франциянең Вьенна департаментында урнашкан коммуна.
# Калюмет (Пенсильвания)

Калюмет — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Калюмет (Пенсильвания)
## Географиясе

Калюмет халык санын алу урыны мәйданы — 5,648433 км², 5,648428 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1001 Фут биеклектә урнашкан.
# Баравое (Лельчыцкий районы)

Баравое (белар. Баравое) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Лельчыцкий районында урнашкан авыл.

# Баравое (Лельчыцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (8961) Schoenobaenus

(8961) Schoenobaenus (лат. Schoenobaenus) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8961) Schoenobaenus
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2702 P-L» саналган.
# Клинтон (Арканзас)

Клинтон — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.

# Клинтон (Арканзас)
## Тарихы

Клинтон шәһәре 1879 елда нигезләнгән.

# Клинтон (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 34,023886 км², 34,023888 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 172 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Тешвикие (Күтахья)

Тешвикие (төр. Teşvikiye) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Күтахья илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Жируа

Жируа — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Жируа
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 855,923 км².
# Решка (авыл)

Решка — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. Добрословень (коммуна) коммунасына карый.

# Решка (авыл)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Улус (Йылдырым)

Улус (төр. Ulus) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Йылдырым илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Бетай

Бетай (фр. Bétaille) — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
# Симандр-сюр-Сюран

Симандр-сюр-Сюран (фр. Simandre-sur-Suran) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Сент-Этьен-дю-Буа кантонына карый.

# Симандр-сюр-Сюран
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,44 км².
# Пласерес (Сан Фелипе)

Пласерес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Фелипе муниципалитеты составына керә.

# Пласерес (Сан Фелипе)
## Географиясе

Пласерес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Пласерес (Сан Фелипе)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Пласерес (Сан Фелипе)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Винье Вецкье (Ливорно)

Винье Вецкье — Италиянең Тоскана төбәге Каполивери өязендә урнашкан торак пункт.

# Винье Вецкье (Ливорно)
## Географиясе

Винье Вецкье Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Винье Вецкье (Ливорно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Османлы (Гүлагач)

Османлы (төр. Osmanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Аксарай иле Гүлагач илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Этсасте

Этсасте (эст. Etsaste) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
# Мәхмүд Кашгарый

Мәхмүд Кашгари яки Мәхмүт Кяшгари (محمود الكاشغري) — төрки язучысы, атаклы «Диване лөгать эт-төрк» («Төрки телләр сүзлеге») әсәре авторы.
Ул XI йөзнең башларында Көнчыгыш Төркстанда Караханид ханлыгы (ингл) дәүләте заманларында Кяшгар (كاشغر) шәһәрендә туган дип санала. Чыгышы төркиләрнең югары катламыннан булып, яшьлегендә Кашгарның үзендә белем алган, соңрак Бохара һәм башка гыйлем үзәкләрендә дә укыган булуы ихтимал. Шуннан соң ул «Сүзлег»е өчен материал җыю ниятендә төрки илләр буенча сәяхәткә чыгып киткән. Төркиләр, төрекмәннәр, угызлар, чигилләр, ягмалар, кыргызларның шәһәрләрен, кышлау һәм җәйләүләрен күп еллар дәвамында гизеп чыкты, сүзлекләрен туплады, төрле төркем сүз хосусиятләрен өйрәнеп, аныклап чыкты.
Кяшгари үз «Сүзлег»енә Идел буе төркиләренең — болгарларның мәкаль, җыр һәм шигырьләрен дә керткән. Ул үз әсәрен 1074 елда тәмамлаган.
Бу бөек хезмәт безнең заманда 1915—1917 елларда 3 том булып Истанбулда, 1960—1963 елларда Ташкәнттә басылып чыкты. Кашгарига кадәр төрки халыкларның тормыш-көнкүрешләре, телләре, авыз һәм язма иҗатлары турында мондый зур хезмәтнең язылуы мәгълүм түгел. Шуңар күрә бу китап аркасында Мәхмүд Кашгари тарихта беренче бөек тюрколог галим буларак дан алды.
# Франшес

Франшес (фр. Franchesse) — Франциядә урнашкан коммуна, Овернь — Рона — Альплар регионы Алье департаментында урнашкан.
# Марше-Бетон

Марше-Бетон (фр. Marchais-Beton) — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
# HD210873

HD210873 — Кефей йолдызлыгында урнашкан A0VpHgSrSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 6,346 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Кадрәк (Әгерҗе районы)

Кадрәк — Татарстан Республикасының Әгерҗе районындагы авыл.
Халык саны — 509 тирәсендә. Почта индексы — 422226.

# Кадрәк (Әгерҗе районы)
## Тарих

XVII гасырда нигезләнгән.

# Кадрәк (Әгерҗе районы)
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): чирмешләр.

# Кадрәк (Әгерҗе районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.4 °C | -11.1 °C | -5.7 °C | 3.6 °C | 12.4 °C | 18 °C | 19.8 °C | 16.7 °C | 11.2 °C | 3.5 °C | -5.6 °C | -10.7 °C | 3.4 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.4 °C.
# HD109306

HD109306 — Вероника чәче йолдызлыгында урнашкан F3V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,58 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Виланова-де-Сегрия

Виланова-де-Сегрия (кат. Vilanova de Segrià) — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Виланова-де-Сегрия
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 8,5 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 255 метр биеклектә урнашкан.
# DNAJB4

DNAJB4 (ингл. DnaJ heat shock protein family (Hsp40) member B4 һәм DnaJ homolog subfamily B member 4) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ашагы Икизөрен (Арач)

Ашагы Икизөрен (төр. Aşağı İkizören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Варадин

Варадин (серб. Варадин) — Сербиянең Ябланич округы Медвеҗа җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Варадин
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 755 метр биеклектә урнашкан.

# Варадин
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.