yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# (18088) Roberteunice

(18088) Roberteunice — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18088) Roberteunice
## Тарихы

2000 елның 7 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 JS30» саналган.
# Степановичево

Степановичево (серб. Степановићево) — Сербиянең Воеводина автоном крае җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Степановичево
## Географиясе

Урта Дунай тигезлегенең көньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 84 метр биеклектә урнашкан.

# Степановичево
## Климаты

Климат уртача, континенталь. Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Июльнең уртача температурасы 22 — 24 °C, гыйнварның -1,2 — 2,6 °C. Явым-төшем күләме елына 550-750 мм.
# Кампина-дас-Мисойнс

Кампина-дас-Мисойнс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Кампина-дас-Мисойнс
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 225,762 км².
# (4755) Никки

(4755) Никки (лат. Nicky) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4755) Никки
## Тарихы

1931 елның 6 октябрендә Уильям Томбо тарафыннан Флагстафф обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1931 TE4» саналган.
# Каптырма

Каптырма- ыргаклы һәм элмәкле 2-3 таралган торган башкорт, казакъ(каз. Қапсырма), күп кенә көнчыгыш халыкларында традицион бизәве. Муен каптырма татарларда да булган. Кайвакыт асылма куела. Таралылар тура дүртмеш, овал, ромб, яфрак формасында, түгәрәк яки чәчәк рәвешендә булган.
Каптырма үсемлек бизәкләре -орнамент, гарәп язмасы белән бизәлгән, төрле затлы ташлардан (ахак, энҗе, фирәзә), төсле быяланан каш куелган. Буяу граверлау, чүкү, каралту, сыр, штамплау, көмеш яки алтынлау ысуллары белән төшерелгән. Каптырма елан, камзулларны беркетү һәм бизәү өчен файдаланылган, беләзек, кашмау, кәмәр һәм муенсаларга куела.
Башкортстанның төньяк, үзәк һәм көньяк - көнбатыш төбәкләрендә ука һәм кәсә, төрле зурлыктагы прәшкә һәм медальоннар ясалып, озын чулпылы аел белән бизәлгән, киң хәтфә яки постау тасма рәвешендәге муенга тагып йөртмәле үзенчәлекле каптырма (муен аел, яка чылбыры) ясаганнар.
# SLC25A44

SLC25A44 (ингл. Solute carrier family 25 member 44) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# HD157919

HD157919 — Еланлы Кеше йолдызлыгында урнашкан F5III-IV спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 4,269 ± 0,009 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# LSG1

LSG1 (ингл. Large 60S subunit nuclear export GTPase 1) — кешенең 3-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ермалавшчына

Ермалавшчына (белар. Ермалаўшчына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.

# Ермалавшчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Күтәрелеш бистәсе

Күтәрелеш бистәсе — (ۋاستانىيە بىستەسىٰ) торак массив-микрорайон һәм Казанның Мәскәү һәм Киров районнарында тарихи урын.

# Күтәрелеш бистәсе
## Урнашу

Күтәрелеш бистәсе Мәскәү районының үзәк өлешендә һәм Киров районының көнбатыш өлешендә урнашкан. Бистәдә Күтәрелеш һәм Декабристлар урамнары киселешендә Фетнә мәйданы урнашкан. Беренче язма телгә алу 1929 елга карый.

# Күтәрелеш бистәсе
## Тарихы

Бистә әле күптән түгел генә Берләштерелгән Бистә районы (соңрак – Пролетариат) составына кергән шәһәр яны бистәләрен һәм авылларын (Дары бистәсе, Удел төзелеше, Ивановка төзелеше) берләштерү нәтиҗәсендә барлыкка килгән һәм 1905 елгы Беренче Рәсәй инкыйлабы барышында Казан Заречьесы эшчеләре восстаниесе дип аталган. Ленин районының Пролетар районыннан аерып алынганнан соң бистәнең күп өлеше соңгысы составында кала. Ул вакытта Ленин (хәзерге Мәскәү) районының якындагы Үзәк Елга аръягы (Кәҗә бистәсе һәм Кизик бистәсе) һәм КАПО авиазаводы белән Карабай бистәсе арасындагы күпкатлы төзелеш 1940—1950 елларда барлыкка килгән. Бистәдәге биналар башлыча сталин стиленә ия. 1926 елда Күтәрелеш бистәсенә кадәр шәһәрдә беренче автобус маршруты җибәрелә. 1930 нчы елларда бистә буйлап трамвай линиясе, 1948 елда троллейбус линиясе төзелә.

# Күтәрелеш бистәсе
## Урамнар

1929 елга Күтәрелеш бистәсе урамнары исемлеге:
* Азин
* Бакалея
* Мунча
* Батрак
* Ярлы
* Волга
* Шәһәр
* Борчак
* 25-нче Октябрь
* Декабристлар
* 1-нче Делегатлар
* 2-нче Делегатлар
* Эшлекле
* Днепровск
* Дон
* Чик
* Кама
* Камчатка тыкрыгы
* Каравай
* Кокшай тыкрыгы
* Тез
* Коломна
* Комсомол
* 1-нче Коммуналь
* 2-нче Коммуналь
* Коммунарлар
* Кыек тыкрык
* Кострома
* Кызыл Байрак
* Кызыл Кокшай
* Лаеш
* Аккош
* Ленинград
* Лена
* Урман
* Болын
* Мамадыш
* Мотовилих
* Мухаметшин
* Түбән тыкрык
* Яңы Якты
* Урау
* Ольга
* Орлов
* Партизан
* Петров
* Баш күтәрү
* Кыр
* Аркылы-Кыр тыкрыгы
* Буш тыкрык
* Разин
* Республика
* Сабан
* Якты
* Зөя
* 1-нче Секретарь тыкрыгы
* 2-нче Секретарь тыкрыгы
* 3-нче Секретарь тыкрыгы
* Авыл
* Селянская
* Берләшмә
* Совнарком
* Кояш
* Сормово
* 1-нче Союз
* 2-нче Союз
* 3-нче Союз
* 4-нче Союз
* 5-нче Союз
* 6-нчы Союз
* 7-нче Союз
* 8-нче Союз
* 9-нчы Союз
* 10-нчы Союз
* 11-нче Союз
* 12-нче Союз
* 13-нче Союз
* 14-нче Союз
* Сталинград
* Татпрофсовет
* Тверь
* Тупик тыкрык
* Украина
* Ульяновск
* Фабрика
* Февраль
* Фрунзе
* Фурштад
* Ярославль
# Паньяно (Тревизо)

Паньяно — Италиянең Венеция төбәге Азоло өязендә урнашкан торак пункт.

# Паньяно (Тревизо)
## Географиясе

Паньяно Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Паньяно (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Селманкөй (Эргани)

Селманкөй (төр. Selmanköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Эргани илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Эль Запоте, Ла Нопалера (Санта Круз де Хувентино Росас)

һәм
Эль Запоте, Ла Нопалера — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Санта-Крус-де-Хувентино-Росас муниципалитеты составына керә.

# Эль Запоте, Ла Нопалера (Санта Круз де Хувентино Росас)
## Географиясе

Эль Запоте, Ла Нопалера Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Запоте, Ла Нопалера (Санта Круз де Хувентино Росас)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Запоте, Ла Нопалера (Санта Круз де Хувентино Росас)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Лемты

Лемты (рус. Лемты) — Коми Республикасының Вуктыл районында урнашкан авыл.

# Лемты
## Климат

Лемты климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Лемты
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (31%), руслар (49%), украиннар (9%), алманнар (11%).
# Блу-Ай

Блу-Ай — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Блу-Ай
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,183952 км², 0,183954 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 393 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вало (Торино)

Вало — Италиянең Пьемонт төбәге Калузо өязендә урнашкан торак пункт.

# Вало (Торино)
## Географиясе

Вало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вало (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вилар-де-Перегринуш

Вилар-де-Перегринуш — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. Виньяйш муниципалитетына карый.

# Вилар-де-Перегринуш
## Географиясе

Мәйданы — 12,54 км².
# Айхштеттен

Айхштеттен (алман. Aichstetten) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Айхштеттен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 33,74 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 618 метр һәм 616 метр биеклектә урнашкан.
# Корть-Ю

Корть-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Вохта елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 37 км.

# Корть-Ю
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020200212103000024600
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002460
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Мань-Ух

Мань-Ух — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ух елгасының сул ярына тамагыннан 99 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 24 км.

# Мань-Ух
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010600112115300015750
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115301575
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# 469 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
469 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.

# 469 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:469 елда (б. э. к.) туганнар

# 469 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:469 елда (б. э. к.) вафатлар
# Энн-Эрандел (округ, Мэриленд)

Энн-Эрандел — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Аннаполис шәһәре.

# Энн-Эрандел (округ, Мэриленд)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1650 елда оештырыла.

# Энн-Эрандел (округ, Мэриленд)
## Халкы

2019 елда халык саны 573 235 кеше тәшкил иткән.

# Энн-Эрандел (округ, Мэриленд)
## Территориясе

Округ мәйданы 1523 / 1075 км² тәшкил итә.
# Гурреа-де-Гальего

Гурреа-де-Гальего (исп. Gurrea de Gállego) — Испаниянең Уэска провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Гурреа-де-Гальего
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 191,972505 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 341 метр биеклектә урнашкан.
# Гочдәрә

Гочдәрә (әзери. Qoçdərə) — Әзербайҗанның Товуз районына караган авыл.
# Марцянка (Лодзь воеводалыгы)

Марцянка — Польшаның Лодзь воеводалыгы Згеж гминаcында урнашкан авыл.

# Марцянка (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Тилице (Вармия-Мазурия воеводалыгы)

Тилице — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Нове-Място-Любавске гминасында урнашкан авыл.

# Тилице (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Малта (Айдахо)

Малта — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.

# Малта (Айдахо)
## Тарихы

Малта шәһәре 1883 елда нигезләнгән.

# Малта (Айдахо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3 630 000 квадрат метр. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1377 метр биеклектә урнашкан.
# Линарес-де-ла-Сьерра

Линарес-де-ла-Сьерра (исп. Linares de la Sierra) — Испаниянең Уэльва провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Линарес-де-ла-Сьерра
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 29 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 505 метр биеклектә урнашкан.
# Виль-ле-Маркле

Виль-ле-Маркле (фр. Ville-le-Marclet) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Эрбайоло

Эрбайоло (фр. Erbajolo) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.

# Эрбайоло
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 15,45 км².
# Зур Китәк (елга)

Зур Китәк (рус. «Большая Китячка») — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсенең Малмыж районы, һәм Татарстанның Кукмара районы биләмәләрендә ага. Елга Бөр елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.

# Зур Китәк (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300512111100040319
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111104031
* Бассейн коды — 10.01.03.005
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Бенево-Парцеля

Бенево-Парцеля — Польшаның Мазовия воеводалыгы Блоне гминасында урнашкан авыл.

# Бенево-Парцеля
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сан-Жерониму (Риу-Гранди-ду-Сул)

Сан-Жерониму — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.

# Сан-Жерониму (Риу-Гранди-ду-Сул)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 937,049 км².
# Неофит-Бозвелиево

Неофит-Бозвелиево — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Момчилград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Неофит-Бозвелиево
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 353 метр биеклектә урнашкан.
# Марклькофен

Марклькофен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Марклькофен
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Марклькофен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 408 метр биеклектә урнашкан.
# Узундал (Хозат)

Узундал (төр. Uzundal) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Хозат илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Тунгужей

Тунгужей — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. Цибенешть (коммуна) коммунасына карый.

# Тунгужей
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 218 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Хәйдәр Акалаев

Хәйдәр Акалаев (Хәйдәр Хөснетдин улы Акалаев, 21 декабрь 1921(1921-12-21), Тараз, Әүлия-Ата өязе, Сырдәрья өлкәсе, Төркистан Айрат Сәвит Сатсиялислар Җөмһүрияте, РСФСР — 16 апрель 1997(1997-04-16) (75 яшь), Казан, Россия) — СБКФнең Киров район комитетының сәркәтибе, 2 нче сәркәтибе (1959-1962), Казан троллейбус-трамвай идарәсе башлыгы (1962-1995).

# Хәйдәр Акалаев
## Тәрҗемәи хәле

1921 елның 21 декабрендә Төркистан АССР Сырдәрья өлкәсе Әүлия Ата өязе Тараз (1856 елдан Әүлия Ата, 1936—1938 елларда Мирзоян, 1938—1997 елларда Җамбыл, 1997 елдан Тараз) шәһәрендә йон юучы гаиләсендә туган. Әтисе вафат булгач, гаиләсе белән Уфага күченеп, шунда 7 сыйныфны тәмамлый. Казанга килеп, авиация техникумына (2007 елдан көллият) (ru) укырга керә. Яшәр өчен акча эшләү максаты белән, аңа җир үлчәүче, соңрак 22нче хәрби заводта эшләргә туры килә. 1942 елда техникумны тәмамлап, сугышка китәргә теләк белдерә. Хәрби комиссариат аны Ижауга, сугыш вакытында шунда күчерелгән Ленинград артиллерия укуханәсенә укырга җибәрә. Хәрби укуханәне тәмамлагач, Көнбатыш, Калинин, 2нче Балтыйк буе фронтларында сугышларда катнаша. Сугыштан соң 22нче хәрби заводта төрле вазифаларда эшләвен дәвам итә. 1962 елның декабреннән Казан ТТИ башлыгы итеп билгеләнә һәм 33 ел буе шул эштә намуслы, иҗтиһатлы эшли. Ул башлык булганда төзелә һәм сафка бастырыла:
* 1нче трамвай депосы (150 берәмлеккә исәпләнгән, Себер тракты, 46)
* 2нче трамвай депосы (150 бер., Павлюхин урамы, 93)
* 3нче трамвай депосы (100 бер., Копылов урамы, 1а)
* 1нче троллейбус депосы (100 бер., Дементьев урамы, 1)
* 2нче троллейбус депосы (100 бер., Тула урамы, 39)
* Павлюхин, 95, Короленко, 39, Карбышев, 39, Чуйков, 55, Кол Гали, 10 адреслары буенча тулай тораклар төзелә.
* Авария-тернәкләндерү хезмәте, юллар хезмәте һәм энергетика хуҗалыгы базалары ныгый.

# Хәйдәр Акалаев
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* Кызыл Йолдыз ордены
* Хезмәт Кызыл Байрагы ордены
* Хөрмәт Билгесе ордены
* 1985 — РСФСР атказанган торак-коммуналь хуҗалык хезмәткәре
* 1995 — ТР атказанган транспорт хезмәткәре

# Хәйдәр Акалаев
## Хәтер

Казанның электр трамвае хәрәкәте ачылуның 105 еллыгына 2нче санлы трамвай депосына Х. Х. Акалаев исеме бирелә.
# Дюрфор (Арьеж)

Дюрфор (фр. Durfort) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Ариз-Лез кантонына карый.
# Филомет (Орегон)

Филомет — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан шәһәр.

# Филомет (Орегон)
## Тарихы

Филомет шәһәре 1882 елда нигезләнгән.

# Филомет (Орегон)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 5,346353 км², 2,05 квадрат миль, 5,298574 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 85 метр һәм 279 Фут биеклектә урнашкан.
# (4699) Sootan

(4699) Sootan (лат. Sootan) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4699) Sootan
## Тарихы

1986 елның 4 ноябрендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 VE» саналган.
# (972) Кония

(972) Кония (лат. Cohnia) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (972) Кония
## Тарихы

1922 елның 18 гыйнварында Макс Вольф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1922 LK» саналган.
# Вест-Пойнт (Арканзас)

Вест-Пойнт — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Вест-Пойнт (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,052005 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 62 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Брезе-при-Добу

Брезе-при-Добу — Словениянең Домжале (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Брезе-при-Добу
## Географиясе

Мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 313,2 метр биеклектә урнашкан.
# Хирург

Хирург (бор. грек. χερί — кул + бор. грек. ἔργον — эш, гамәл; шулай ук җәррах дигән варианты да очрый) — авыруларны һәм травмаларны хирургиялык гамәлият (операция) юлы белән дәвалау һәм диагноз кую буенча махсус хәзерләүне үткән табиб-белгеч.
Хирурглар табиб, теш табибы, подолог яки ветеринар була алалар.
Хәзерге заманда роботлаштырылган хирургия зур үсеш ала.
# Карадеде (Шеһиткамил)

Карадеде (төр. Karadede) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шеһиткамил илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Сен-Марсо (Арденны)

Сен-Марсо (фр. Saint-Marceau) — Франциянең Арденны департаментына караган коммуна, Флиз кантонына карый.

# Сен-Марсо (Арденны)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 4.80 км².
# Салих Габделкаюмов

Салих Габделкаюмов (Салих Фатыйх улы Габделкаюмов, 13 апрель 1961(1961-04-13) (63 яшь), Дзержинск, Түбән Новгород өлкәсе, РСФСР, СССР — , ) — СССР һәм Россия футболчысы (ярымсакчы, һөҗүмче), РФ 2 нче футбол дивизионының 4 нче зонасында иң күп туп кертүче (1993).
# Роббинс (Төньяк Каролина)

Роббинс — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.

# Роббинс (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Роббинс шәһәре елда нигезләнгән.

# Роббинс (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 3,581963 км², 3,647388 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 134 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Татар (Чорум)

Татар (төр. Tatar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Чорум илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (4913) Wangxuan

(4913) Wangxuan (лат. Wangxuan) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4913) Wangxuan
## Тарихы

1965 елның 20 сентябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1965 SO» саналган.
# Эдвард Льюис

Эдвард Льюис (20 май 1918(1918-05-20), Вилкс-Барре, Пенсилвания, Америка Кушма Штатлары — 21 июль 2004(2004-07-21) (86 яшь), Пәседине, Лос-Әнҗелес, Калифорния, Америка Кушма Штатлары) — хайванатбелгеч, генетик, университет профессоры, биолог (Америка Кушма Штатлары). Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1995).
# Казтелдикроче - Зкуола (Изерния)

Казтелдикроче - Зкуола — Италиянең Молизе төбәге Поджо-Саннита өязендә урнашкан торак пункт.

# Казтелдикроче - Зкуола (Изерния)
## Географиясе

Казтелдикроче - Зкуола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казтелдикроче - Зкуола (Изерния)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вальс (Таррагона)

Вальс (кат. Valls) — Испаниянең Таррагана провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вальс (Таррагона)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 55,3 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 215 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Лесковице (Ржадомишл)

Лесковице (чех. Leskovice) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Ржадомишл районында урнашкан авыл.

# Лесковице (Ржадомишл)
## Географиясе

Мәйданы — 3,567 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Лесковице (Ржадомишл)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Лесковице (Ржадомишл)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Лесковице (Ржадомишл)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 196 |
| 1880 | 201 |
| 1890 | 189 |
| 1900 | 183 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 178 |
| 1921 | 191 |
| 1930 | 176 |
| 1950 | 121 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 121 |
| 1970 | 105 |
| 1980 | 87 |
| 1991 | 88 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 76 |
| 2011 | 78 |
| 2021 | 87 |
# Лещин-Шляхецкий

Лещин-Шляхецкий — Польшаның Мазовия воеводалыгы Бельск гминасында урнашкан авыл.

# Лещин-Шляхецкий
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Саду (Сетубал)

Саду — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. Сетубал муниципалитетына карый.

# Саду (Сетубал)
## Географиясе

Мәйданы — 16,9 км².
# Ромон (Вогез)

Ромон (фр. Romont) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Монте-Гранде

Монте-Гранде (исп. Monte Grande) — Аргентинаның Буйныс-Айрыс провинциясендә урнашкан шәһәр.

# Монте-Гранде
## Тарих

1889 елда нигезләнгән.
# NGC 1667

NGC 1667 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1667
## Тарихы

Әлеге галактика 1884 елда Франция астрономы Эдуард Стефан тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.