yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Врата (Румыния)

Врата — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан коммуна.

# Врата (Румыния)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 48,33 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Врата (авыл, Румыния) авыллары урнашкан.
# Нова Вас-над-Драгоньо

Нова Вас-над-Драгоньо — Словениянең Пиран (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Нова Вас-над-Драгоньо
## Географиясе

Мәйданы — 3,7 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 270,8 метр биеклектә урнашкан.
# Бацяны

Бацяны (белар. Бацяны) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.

# Бацяны
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Бад-Гойзерн

Бад-Гойзерн (Bad Goisern am Hallstättersee) — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. Гмунден округы составына керә.

# Бад-Гойзерн
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 500 метр биеклектә урнашкан. Штробль-ам-Вольфгангзе, Бад-Ишль, Альтаусзе, Бад-Аусзе, Обертраун, Халльштатт, Гозау һәм Русбах-ам-Пас-Гшютт коммуналары белән чиктәш.
# Балдачи (Пиза)

Балдачи — Италиянең Тоскана төбәге Санта-Кроче-сулл'Арно өязендә урнашкан торак пункт.

# Балдачи (Пиза)
## Географиясе

Балдачи Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Балдачи (Пиза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гарин

Гарин (Га́рин) ― фамилия.
* Владимир Гарин (1896—1940), дәүләт иминлеге өлкән майоры (1935), Татарстан АССР НКВД идарәсе башлыгы.
* Федор Гарин (1908—1987), төзелеш-монтаж поездының юл эшчесе, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1960).
# Сен-Фирмен-де-Пре

Сен-Фирмен-де-Пре (фр. Saint-Firmin-des-Prés, фр. Saint-Firmin һәм фр. Prés-Firmin) — Франциянең Луар һәм Шер департаментында урнашкан коммуна.
# Пчельник (Чиләбе өлкәсе)

Пчельник (рус. Пчельник) — Чиләбе өлкәсенең Озёрск шәһәр округы составына керүче авыл.

# Пчельник (Чиләбе өлкәсе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Пчельник (Чиләбе өлкәсе)
## Сәгать поясы

Пчельник (Чиләбе өлкәсе) Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Пчельник (Чиләбе өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (82%), татарлар (16%).
# Сукавичы

Сукавичы (белар. Сукавічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Минский районында урнашкан авыл.

# Сукавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Паркмен (Мэн)

Паркмен — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Паркмен (Мэн)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Паркмен (Мэн)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 46,05 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 224 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Страка (Терамо)

Страка — Италиянең Абруцци төбәге Атри өязендә урнашкан торак пункт.

# Страка (Терамо)
## Географиясе

Страка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Страка (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гошен (Юта)

Гошен — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Гошен (Юта)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1857 елда нигезләнгән.

# Гошен (Юта)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,129516 км², 2,103016 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1387 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Зогалбулаг

Зогалбулаг (әзери. Zoğalbulaq) — Әзербайҗанның Хоҗавәнд районына караган авыл.
# Әгер (елга)

Әгер — Өсән елгасы кушылдыгы.Башкортстанның Туймазы районы, биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 15 км.

# Әгер (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010101312111100028404
* Гидрологик өйрәнү (ҺӨ) буенча коды — 111102840
* Бассейн коды — 10.01.01.013
* ҺӨ буенча саны — 11
* ҺӨ буенча чыгарылышы — 1
# Цамперони (Тревизо)

Цамперони — Италиянең Венеция төбәге Азоло өязендә урнашкан торак пункт.

# Цамперони (Тревизо)
## Географиясе

Цамперони Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Цамперони (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 7097

NGC 7097 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7097
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Грос-Вюстенфельде

Грос-Вюстенфельде — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Грос-Вюстенфельде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 26,62 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 37 метр биеклектә урнашкан.
# Сен-Пардуль

Сен-Пардуль (фр. Saint-Pardoult) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Гөлшат Шәрәпова

Гөлшат Шәрәпова, Гөлшат Фоат кызы Шәрәпова (1983 елның 1 гыйнвары, СССР, РСФСР, Татарстан АССР, Әлки районы, Түбән Әлки) ― җырчы, Татарстан дәүләт фольклор музыкасы ансамбле артист-вокалисты (солист) һәм директоры (2010 елдан). Татарстанның атказанган (2010) һәм халык (2022) артисты.

# Гөлшат Шәрәпова
## Тәрҗемәи хәле

1983 елның 1 гыйнварында Әлки районы Түбән Әлки авылында туган. Түбән Әлки мәктәбен, И. В. Әүхәдиев исемендәге Казан музыка училищесының татар халык җыры бүлеген (2004), «музыка укытучысы» белгечлеге буенча Татар дәүләт гуманитар-педагогика университетын (2008) тәмамлаган. Татарстан дәүләт фольклор музыкасы ансамбленнән чакыру ала. 2002 елдан әйдәүче солист-вокалчы, 2010 елда ансамбль директоры итеп билгеләнә. Шул ук вакытта ансамбльдә төп партияләрдә чыгыш ясавын дәвам итә.

# Гөлшат Шәрәпова
## Иҗаты

Г. Шәрәпова ТР Фольклор музыкасы ансамбленең барлык проектларында да үзәк урыннарның берсен били: «Ак калфакның табылган чагы...» (2004), «Шүрәлесе Шүрәле дә, син концертны күр әле» (2006), «Җырларыбыз күтәрелсен Кояш, Айларга!» (2007), «Көй эзләү» (Харрас Әюповның шул ук исемдәге поэмасы буенча, 2008), «Концерт-риваять» (Гамил Афзалның «Болгарлар» поэмасы буенча, 2010), «Дусларча…» (2011), «Онытырга мөмкин түгел» (2012), «Бергәләшеп» (2013), «Без – Илһамлы» (2014) һ. б.
Ансамбль концертларында тамашачылар аның соло башкаруында «Бишек җыры» (Г. Тукай), «Сак-Сок» бәете (Г. Тукай, Ш. Тимербулатов көе), «Сүзсез җыр» вокаль композициясе (А. Фәйзрахманов көе), «Рамай», «Бәдәвам» (Г. Кандалый сүзләре, А. Монасыйпов көе), «Серле сандык», «Кыз җыры», «Ак чатырлар», «Кузырлыкай», «Ай-һай, гөлкәем» һ. б.
Татар халык җырлары белән беррәттән татар композиторларының классик әсәрләрен дә башкара: «Туган як кичләре» (А. Ключарев көе, Г. Зәйнашева сүзләре), «Идел-Йорт» («Идегәй» дастаныннан, Р. Әхиярова көе), «Бәйрәм буген» (Г. Тукай, Җ. Фәйзи), «Парлы дөнья түгәрәк» (М. Галиев, Ш. Тимербулатов) һ. б. Артистның таланты «Чабата», «Сарытау», «Әстерхан», «Тыпырдык», «Шестяк» һ. б. халык биюләрен башкаруда үзенчәлекле рәвештә ачыла. Кубыз, домра, бәрмә коралларда һ. б. халык музыка уен коралларында уйный.
Ансамбль составында Россия шәһәрләре (Әстерхан, Ижау, Мәскәү, Түбән Новгород, Санкт-Петербург, Уфа, Самар, Тольятти, Сембер, Усинск һ. б.), якын һәм ерак чит илләрдә (Австрия, Алмания, Литва, Украина, Польша, Төркия, Финляндия, Голландия, Тунис, Монголия, Оман, Франция, Чехия, Төрекмәнстан, Судан, Италия) гастрольләрдә булган.

# Гөлшат Шәрәпова
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* 2010 – Татарстанның атказанган артисты
* 2022 – Татарстанның халык артисты
# HD17330

HD17330 — Хәмәл йолдызлыгында урнашкан B9 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,11 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Госвилл (Кентукки)

Госвилл — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.

# Госвилл (Кентукки)
## Тарихы

Госвилл шәһәре елда нигезләнгән.

# Госвилл (Кентукки)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 4,201267 км², 3,24332 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 158 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (4819) Гиффорд

(4819) Гиффорд (лат. Gifford) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4819) Гиффорд
## Тарихы

1985 елның 24 маенда Алан Гилмор, тарафыннан Озеро Текапо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 KC» саналган.
# NGC 2541

NGC 2541 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2541
## Тарихы

Әлеге галактика 1788 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Атокутла (Аютла де лос Либрес)

Атокутла — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Аютла-де-лос-Либрес муниципалитеты составына керә.

# Атокутла (Аютла де лос Либрес)
## Географиясе

Атокутла Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Атокутла (Аютла де лос Либрес)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Атокутла (Аютла де лос Либрес)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Бекио (Торино)

Бекио — Италиянең Пьемонт төбәге Пойрино өязендә урнашкан торак пункт.

# Бекио (Торино)
## Географиясе

Бекио Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Бекио (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тшебень (Түбән Силезия воеводалыгы)

Тшебень — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Болеславец гминасында урнашкан авыл.

# Тшебень (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ефорие-Норд

Ефорие-Норд — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. Эфорие коммунасына карый.

# Ефорие-Норд
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Индепенденца (Констанца)

Индепенденца — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. Индепенденца (коммуна, Констанца) коммунасына карый.

# Индепенденца (Констанца)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 75 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Каракемер (Ойыл районы)

Каракемер (каз. Қаракемер) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Каракемер (Ойыл районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Бюр (Мез)

Бюр (фр. Bure) — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
# Голи-Бридж (Көнбатыш Виргиния)

Голи-Бридж — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Голи-Бридж (Көнбатыш Виргиния)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Голи-Бридж (Көнбатыш Виргиния)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 4,217865 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 247 ± 1 метр һәм 248 метр биеклектә урнашкан.
# Русские (Оричи районы, авыл)

Русские (рус. Русские) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.

# Русские (Оричи районы, авыл)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Русские (Оричи районы, авыл)
## Сәгать поясы

Русские (Оричи районы, авыл) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Русские (Оричи районы, авыл)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Чирна

Чирна — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Крыница-Здруй гминасында урнашкан авыл.

# Чирна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Зур Камень

Зур Камень (рус. Большой Камень) — Россия Федерациясенең Диңгез буе краенда урнашкан шәһәр.
Халык саны — 39 126 кеше (2014).

# Зур Камень
## Сәгать поясы

Калып:ОбъектныңСәгатьпоясы/MSK+7

# Зур Камень
## Тарих

Шәһәр тибындагы бистә статусын 1956 елдан, шәһәр статусын 1989 елдан башлап йөртә.

# Зур Камень
## Халык

Милләтләр (2010): урыслар (94,4%), украиннар (2,3%).
# Нью-Олбани (Огайо)

Нью-Олбани — Америка Кушма Штатларының Огайо штатында урнашкан шәһәр.

# Нью-Олбани (Огайо)
## Тарихы

Нью-Олбани шәһәре 1837 елда нигезләнгән.

# Нью-Олбани (Огайо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 36,746553 км², 30,30645 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 312 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Баграж (Зәй кушылдыгы)

Баграж — Татарстанның Зәй районы биләмәләрендә ага. Зәй шәһәре чикләрендә Урман Зәе елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км. Елга өстендә Урта Баграж, Югары Баграж авыллары урнашкан.

# Баграж (Зәй кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010101512111100029607
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102960
* Бассейн коды — 10.01.01.015
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1

# Баграж (Зәй кушылдыгы)
## Гидроним

«Баграж» исеме удмурт сүзе — буера (бура), аш (су, чишмә), ягъни «буралы чишмәдән» ясалган. Зәй суына коючы Ирнә елгасының аръяк кушылдыгы — Баграж инеше Урал тауларының көнбатыш итәкләрендәге карсак тармакларының берсе читеннән тын гына агып ята. Диңгез өсте тигезлегеннән 232 метр биеклектәге Баграж урманлыгыннан башлана. Озынлыгы 19 км. Бу инешнең берничә кушылдыгы бар: уң якта — Матка һәм Бурсык инешләре, сулда — Кече Баграж инеше, Чуал, Сарсаз инешләре. Уң як яры биек (чөнки Кашка тауның биеклеге — 212 метр).
Елга бассейнында Югары Баграж, Урта Баграж, Сарсаз-Баграж авыллары урнашкан.
# Ново-авыл (Велико-Тырново өлкәсе)

һәм
Ново-авыл — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. Велико-Тырново җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Ново-авыл (Велико-Тырново өлкәсе)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 358 метр биеклектә урнашкан.
# (11742) 1999 JZ5

(11742) 1999 JZ5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11742) 1999 JZ5
## Тарихы

1999 елның 7 маенда Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JZ5» саналган.
# Пичек

Пичек — Польшаның Великопольское воеводалыгы Лискув гминасында урнашкан авыл.

# Пичек
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Афшартаракчы (Гереде)

Афшартаракчы (төр. Afşartarakçı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Гереде илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# DPEP1

DPEP1 (ингл. Dipeptidase 1) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Бетти Уильямс

Бетти Уильямс (ингл. Betty Williams, 22 май 1943 ел) — Мейрид Корриган белән бергә тынычлык буенча 1976 елгы Нобель премиясе лауреаты, Тыныч кешеләр берләшмәсен (Community of Peace People) оештыручыларның берсе. Бу оешманың эшмәкәрлеге Төньяк Ирландиядә канлы конфликтны тыныч көйләргә ярдәм итә.

# Бетти Уильямс
## Тынычлык кору эшмәкәрлеге

Төньяк Ирландиядә чагыштырмача аерым катнаш гаиләдә (атасы — протестант, әнисе— католик) туа.
1976 елның 10 августында Уильямс ИРА яугирләре машинасының өч баланы таптап үтерүнең шаһиты була. Бу өч баланың әнисе Анна Магуайр (Anne Maguire) исән кала, әммә 1980 елда Яңа Зеландияда үз-үзен үтерә.
Вакыйгадан соң ике көн үткәч, Уильямс тынычлык петициясы астына 6000 имза җыя, вакытлы басмаларда да аның турында күп яза башлыйлар. Анна Магуайрның сеңлесе <a href="https://ba.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D0%B9%D1%80%D0%B8%D0%B4_%D0%9A%D0%BE%D1%80%D1%80%D0%B8%D0%B3%D0%B0%D0%BD" rel="mw:ExtLink" title="Мейрид Корриган" class="cx-link" data-linkid="106">Мейрид Корриган</a> белән бергәләп алар Хатын-кызлар тынычлык яклы (Women for Peace) дигән оешма оештыра, соңрак аның атамасы Тыныч кешеләр берләшмәсе дип үзгәртелә. Бу оешманы оештыруда аларга журналистка Кьяран Маккеон (Ciaran McKeown) ярдәмләшә, ул берләшмә Декларациясен яза һәм аны яклап митинг оештыра.
1977 елда Уильямс белән Корриганга тынычлык буенча Нобель премиясе тапшырыла (1976 ел өчен). 1978 елда берләшмәне оештыручыларның өчесе дә вазифаларыннан китеп, яңа кешеләргә үзләрен күрсәтергә мөмкинлек ача.

# Бетти Уильямс
## Шәхси тормышы

Атасы Уильямс м-р Смит (Mr. Smyth) — ит чабучы, әнисе йорт хуҗабикәсе була. Башлангыч белемне — Изге Тереза исемендәге мәктәптә (St. Teresa's Primary School), урта белемне Изге Доминиканың грамматика мәктәбендә (St. Dominic's Grammar school) ала. 1961 елның 14 июнендә Ральф Уильямска кияүгә чыга. Уллары Пол туа, ул футболчы була, тагын кызлары Дебора дөньяга килә. 1982 елда Бетти ире белән аерылыша һәм, Джеймс К. Перкинс белән өйләнешеп, АКШның Флорида штатына күчә. Лекцияләр укый.
# NGC 5365

NGC 5365 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5365
## Тарихы

Әлеге галактика 1836 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Шалыги (Вицебский районы)

Шалыги (белар. Шалыгі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.

# Шалыги (Вицебский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Мәликли (Гәбәлә)

Мәликли (әзери. Məlikli) — Әзербайҗанның Гәбәлә районына караган авыл.
# Половци (гмина Черемха)

Половци — Польшаның Подлясье воеводалыгы Черемха гминасында урнашкан авыл.

# Половци (гмина Черемха)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Полноват

Полноват (рус. Полноват) — Россиянең Хант-Манси автономияле округының Белоярский районына керүче авыл.

# Полноват
## Халык саны

| Ел | Даими яшәүче халык |
| 2002 | 1 228 |
| 2008 | 1 230 |
| 2010 | |
2002 елгы җанисәп буенча төп милләтләр: хантлар (33%), руслар (51%).

# Полноват
## Климат

Кыш суык, көчле җилле һәм буранлы, җиде ай бу дәвам итә. Җәй чагыштырмача җылы, тик кыска вакытлы.
# EPN3

EPN3 (ингл. Epsin 3, Epsin-3 һәм EPN3 protein) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# FAF2

FAF2 (ингл. Fas associated factor family member 2) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Горнье Крайинце

Горнье Крайинце (серб. Горње Крајинце) — Сербиянең Ябланич округы Лесковатс җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Горнье Крайинце
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 226 метр биеклектә урнашкан.

# Горнье Крайинце
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Добешево (Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Добешево — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Дембница-Кашубская гминасында урнашкан авыл.

# Добешево (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сан Исидро (Коюка де Бенитез)

Сан Исидро — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Бенитес муниципалитеты составына керә.

# Сан Исидро (Коюка де Бенитез)
## Географиясе

Сан Исидро Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Сан Исидро (Коюка де Бенитез)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Сан Исидро (Коюка де Бенитез)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# .np

.np — Непалның югары дәрәҗәле милли домены.
# Грос-Куммерфельд

Грос-Куммерфельд (алман. Groß Kummerfeld) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Грос-Куммерфельд
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,19 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 32 метр биеклектә урнашкан.
# Чаталбаш (Алаҗа)

Чаталбаш (төр. Çatalbaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Алаҗа илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Филипавичы (Семежавски авыл советы)

Филипавичы (белар. Філіпавічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Капыльский районында урнашкан авыл.

# Филипавичы (Семежавски авыл советы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.