yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Падклённе (Вилейский районы)

Падклённе (белар. Падклённе) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Вилейский районында урнашкан авыл.

# Падклённе (Вилейский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Эҗе (Гедиз)

Эҗе (төр. Ece) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Гедиз илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Валя-Чорий (коммуна)

Валя-Чорий — Румыниянең Яломица жудецында урнашкан коммуна.

# Валя-Чорий (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 52,45 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Валя-Чорий, Букша, Думитрешть һәм Мурджанка авыллары урнашкан.
# Ди-Графф (Миннесота)

Ди-Графф — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Ди-Графф (Миннесота)
## Тарихы

Ди-Графф шәһәре елда нигезләнгән.

# Ди-Графф (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,09314 км², 2,095583 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 323 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Канаш (Бәләбәй районы)

Канаш — Башкортстанның Бәләбәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452016, ГАТОБК коды — 80209834003.
# Алтуфьево (метро станциясе)

«Алтуфьево» метро станциясе (рус. станция метро «Алтуфьево») — Мәскәү метрополитенының Серпухов-Тимирязев сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - Л. Л. Борзенков, А. Л. Вигдоров, В. А. Черёмин.
Станция 1994 елның 15 июль көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Бибирево, Лианозово районнарында урнашкан.
# Айрат Хәйруллин

* Айрат Хәйруллин (1970)
* Айрат Хәйруллин (1981)
# Коми-пермь теле

Коми-пермь теле - коми-пермь халкының теле, Урал телләре гаиләсенең фин-угыр тармагының пермь төркеменә карый. Пермь краеның Коми-пермь округында таралган. 4 сөйләше барː көньяк (кудымкар-иньвен, түбән иньвен, оньков һәм нердвин диалектларын кертә), төньяк (кочев, косин-кама, мысов, югары луньин диалектлары), югары Кама һәм язьвин.

# Коми-пермь теле
## Язма

Коми-пермь теленең хәзерге язмасы кириллицага нигезләнгән, беренче язмалар б.э. XIV гасыры белән даталана. 1917 елга кадәр коми-пермь телендә берничә китап нәшер ителгән булган, алар төрле диалектларда нәшер ителгән булган (кириллик графика). 1918 елда рус графикасы нигезендә әлифба төзелгән булган, 1920 елдан бирле Молодцов әлифбасы кулланылган булган (рус теленең шактый үзгәртелгән графемалар системасы), 30-ынчы еллар башыннан Латин әлифбасы нигезендә, 30-ынчы еллар ахырыннан өстәмә хәрефләрне кертеп (і, ӧ) рус графикасы.

# Коми-пермь теле
## Лексикология

Фин-угыр катламы, прапермь катламы, Һинд-Иран теленнән сүзләр, Болгар теленнән сүзләр, вепс, карел телләреннән сүзләр, рус теленнән сүзләр.

# Коми-пермь теле
## Фонология

Стандарт коми-пермь телендә коми-зырян телендә кебек үк 26 баш тартык һәм 7 сузык бар.
# То-Яха (Тамбей кушылдыгы)

То-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тамбей елгасының сул ярыннан 103 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 64 км.

# То-Яха (Тамбей кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020300312115300043402
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115304340
* Бассейн коды — 15.02.03.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# NGC 692

NGC 692 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 692
## Тарихы

Әлеге галактика 1834 елда инглиз астрономы John Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Куренная Ошма

Куренная Ошма (Куренная Ошма) — Красноярск краенең Пировски районында урнашкан торак пункт.

# Куренная Ошма
## Сәгать поясы

Куренная Ошма Красноярск вакыты (Krasnoyarsk Time Zone, KRAT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +7:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +4 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+4 итеп күрсәтелә.

# Куренная Ошма
## Тарих

Октябрь инкыйлабына кадәр Енисей губернасының Енисейск өязендә, 1925-1930 елларда — Себер краеның Красноярск бүлгесендә, 1930-1934 елларда — Көнчыгыш Себер краенда, 1934 елдан — Красноярск краенда.

# Куренная Ошма
## Халык

Милләтләр (2010): татарлар — 83,1%, урыслар — 16,9%.

# Куренная Ошма
## Урамнар

* Кояшлы ур. (рус. Солнечная ул.)
# Ору-Велью

Ору-Велью — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.

# Ору-Велью
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 129,399 км².
# Левиньяк

Левиньяк (фр. Lévignac) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# PIRT

PIRT (ингл. Phosphoinositide interacting regulator of transient receptor potential channels) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пагана (Ровиго)

Пагана — Италиянең Венеция төбәге Мелара өязендә урнашкан торак пункт.

# Пагана (Ровиго)
## Географиясе

Пагана Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Пагана (Ровиго)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Песине (Кунео)

Песине — Италиянең Пьемонт төбәге Соммарива-дель-Боско өязендә урнашкан торак пункт.

# Песине (Кунео)
## Географиясе

Песине Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Песине (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Влоцин-Весь

Влоцин-Весь — Польшаның Лодзь воеводалыгы Блашки гминаcында урнашкан авыл.

# Влоцин-Весь
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Хойкевальде

Хойкевальде (алман. Heukewalde) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Хойкевальде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 5,89 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 275 метр биеклектә урнашкан.
# Ачи-Сант'Антонио

һәм
Ачи-Сант'Антонио — Италиянең Сицилия төбәгендә урнашкан коммуна. Катания (метрополитенский город) провинциясе составына керә.

# Ачи-Сант'Антонио
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 302 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Ачи-Бонаккорси, Ачи-Катена, Ачиреале, Вальверде, Виагранде һәм Цафферана-Этнея коммуналары белән чиктәш.
# Яйлабэли (Рефахие)

Яйлабэли (төр. Yaylabeli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Рефахие илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (17807) Ericpearce

(17807) Ericpearce — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17807) Ericpearce
## Тарихы

1998 елның 19 мартында LONEOS проекты тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FT74» саналган.
# Сеу-Азул

Сеу-Азул — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.

# Сеу-Азул
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 1179,442 км².
# IC 376

IC 376 — Эридан йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 376
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда 2MASX J04311379-1226002, CAIRNS J043113.75-122559.7, 6dFGS gJ043113.8-122600, LEDA 952848, [DFL99] Galaxy 82, [SDG99b] 1-735 һәм Gaia DR2 3177781023104560640 буларак та сурәтләнә.
# NGC 4495

NGC 4495 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4495
## Тарихы

Әлеге галактика 1785 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Пезкаце (Рагуза)

Пезкаце — Италиянең Сицилия төбәге Санта-Кроче-Камерина өязендә урнашкан торак пункт.

# Пезкаце (Рагуза)
## Географиясе

Пезкаце Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Пезкаце (Рагуза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кастнинәй вулысы

Кастнинәй вулысы (рус. Костенеевская волость) — 1920 елдан 1930 елга кадәр гамәлдә булган Нократ губернасының һәм Татарстан АССРның юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Алабугадан Көнбатышка 29 чакрым ераклыкта, Татарстанның Төньяк-Көншчыгышында урнашкан. Административ үзәк - Костенеево авлылы.

# Кастнинәй вулысы
## Тарих

Кастнинәй вулысы территориясе 1552 елга кадәр Казан ханлыгында, 1552 елдан 1708 елга кадәр Россия патшалыгының Казан патшалыгында, 1708 елдан 1781 елга кадәр Казан губернасында, 1781 елдан 1796 елга кадәр Нократ наместниклыгы Алабуга өязе Казиле һәм Черкас вулысларында, 1796 елдан 1917 елга кадәр Нократ губернасында, 1917 елдан 1920 елга кадәр яңадан Казан губернасында урнашкан.
1920 елның 4 ноябрендә Нократ губернасы Вотяк автономияле өлкәсенең административ-территориаль берәмлеге буларак барлыкка килә.
1921 елның мартыннан 1928 елга кадәр Татарстан АССР Алабуга кантонының, 1928 елдан 1930 елның 10 августына кадәр Чаллы кантонының административ-территориаль берәмлеге булып тора.
1930 елның 10 августында вулыс юкка чыгарыла, аның территориясе Алабуга районына тапшырыла.

# Кастнинәй вулысы
## Административ бүленеш

1926 елның 1 гыйнварына Кастнинәй вулысында 16 авыл советы, 16 торак пункты (Илмәт, Яңа Анзирка, Атиаз, Олы Әрәмәле, Олы Елау, Вотский Юраш, Костенеево һ.б.) һәм 2608 йорт хуҗалыгы булган. Вулыс мәйданы 364 км² тәшкил иткән.

# Кастнинәй вулысы
## Халык

1926 елда халык саны 13 556 кеше тәшкил иткән. Төп милләтләр: татарлар, руслар.
# Нонза-Се

Нонза-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Нонза-Яга елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.

# Нонза-Се
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15010000112103000089695
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103008969
* Бассейн коды — 15.01.00.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# AP2M1

AP2M1 (ингл. Adaptor related protein complex 2 subunit mu 1 һәм AP-2 complex subunit mu) — кешенең 3-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ранчо Нуево, Лос Руисес (Херекуаро)

Ранчо Нуево, Лос Руисес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Херекуаро муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Нуево, Лос Руисес (Херекуаро)
## Географиясе

Ранчо Нуево, Лос Руисес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Ранчо Нуево, Лос Руисес (Херекуаро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо Нуево, Лос Руисес (Херекуаро)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Билтон (Виргиния)

Билтон — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Билтон (Виргиния)
## Географиясе

Билтон халык санын алу урыны мәйданы — 14,21 км², 14,211285 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 324 Фут биеклектә урнашкан.
# Зур Ошла

Зур Ошла – Россия территориясеннән ага торган елга. Мари Ил, , Киров өлкәсе, биләмәләрендә ага. Елга Кече Какшан елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 73 км.

# Зур Ошла
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны – (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды – 08010400712112100001166
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды – 112100116
* Бассейн коды – 08.01.04.007
* ГӨ буенча саны – 12
* ГӨ буенча чыгарылышы – 1
# Яр Чаллы елга порты

Яр Чаллы елга порты - Кама елгасындагы елга порты, Яр Чаллы шәһәрендә урнашкан . Бу шәһәрнең генә түгел, ә Татарстан Республикасының һәм бөтен Кама буеның иң борынгы предприятияләренең берсе .
Совет чорында Яр Чаллы елга порты СССРдагы иң зур ун портның берсе булып һәм зур милек комплексына ия булган.

# Яр Чаллы елга порты
## Тарихы

Чаллы пристаненең нигезе, башка мәгълүматлар булмаганда, якынча 1850 ел белән бәйле булырга мөмкин. Беренче чиратта, төрле товарлар, күбесенчә икмәк, ташу һәм сәүдә үсеше белән бәйле.
Кама буендагы суднолар йөреше үсеше, суднолар санының тиз үсүе Чаллв пристаненең мөһимлеген арттыруга ярдәм итә. Түбән Камада утыздан артык пирс була. Алар арасында иң мөһимнәре булып Яр Чаллы пристаньнәре саналган.
ХХ гасыр башында Чаллы пристаненнән җибәрелгән товар бәясе 610 мең сум дип бәяләнгән, (чагыштыру өчен: Чистайдан - 5467, Уфа - 6348, Пермь - 5243; Идел ярларыннан: Тәтештән - 3291, Кострома - 3833, Камышлыдан - 6056 һ.б.).
Чаллы пристане башкалардан яхшы якка аерылып торган, чөнки биредә кышлаучы кораблар өчен иң яхшы сулыкларның берсе була. Ул Яр Чаллы каршында, уң ярда, Тарловский утравы артында урнашкан була. Биредә берьюлы 45кә кадәр кораб кышлый алган.
Чаллы присте йөк пристане генә булып калмыйча, пассажир пристане буларак та билгеле. Минзәлә һәм башка берничә районда яшәүчеләр өчен бу иң мөһим үзәкләр булган Казан, Уфа һәм башка шәһәрләргә барып җитү өчен иң арзан һәм иң кулай юл була.
Чаллы пристане, Казан белән Уфа арасында сәяхәт ясаучы пароходларны да кабул иткән.
Пассажирлар өчен уңайлык дәрәҗәсе сизелерлек арта. Пароходлар күбесенчә ике катлы, электр белән яктыртылган һәм пар белән җылытылганга әйләнә.
Чаллы пристаненә кагылышлы тагын бер сорау - Кама елгасы аша чыгу була. Башта ул конкрет бүлек карамагында була һәм паром белән башкарылган. 1876 елның мартында ул земствога күчерелгән.
Чаллы пристаненең эшләве, һичшиксез, Яр Чаллыда яшәүчеләрнең эшенә тәэсир иткән. Шулай итеп, 1912-1913 елгы өйдән-өйгә йөреп халык санын алу мәгълүматлары буенча, Борын Чаллысы волосте халкының күпчелек өлеше баржалар һәм көймәләр төзелешендә, пароходларда хезмәт күрсәтүдә, транспортта эшләгән. ХХ гасыр башында Чаллы пристане Идел һәм Камадагы иң зур йөк тукталышларының берсенә әверелгән.

# Яр Чаллы елга порты
## Гомуми мәгълүмат

Яр Чаллы елгасы порты коры йөк һәм катнаш "елга-диңгез" пассажир судноларын эшкәртергә мөмкинлек бирә. Биредә товарларны һәм контейнерларны эшкәртү һәм саклау өчен причал бар. Аның озынлыгы - 217 йөгерү метры, товар ташу өчен конструкция сыйдырышлыгы навигация өчен 112 мең тоннага кадәр җитә. Портта пассажир елга станциясе дә бар, анда берьюлы дүрт кораб тукталырга мөмкин. Станция инфраструктурасы навигация өчен 200 меңгә кадәр пассажирга хезмәт күрсәтергә мөмкинлек бирә.
2011 елдан башлап, Яр Чаллы елга порты директоры булып икътисад фәннәре кандидаты Гайнетдинов Әнвәр Билал улы тора.
# Жумберк (Жар)

Жумберк (чех. Žumberk) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Жар (Ческе Будейовице) районында урнашкан авыл.

# Жумберк (Жар)
## Географиясе

Мәйданы — 4,084 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Жумберк (Жар)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Жумберк (Жар)
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Жумберк (Жар)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 327 |
| 1880 | 346 |
| 1890 | 349 |
| 1900 | 358 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 343 |
| 1921 | 303 |
| 1930 | 293 |
| 1950 | 118 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 157 |
| 1970 | 82 |
| 1980 | 45 |
| 1991 | 28 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 24 |
| 2011 | 32 |
| 2021 | 51 |
# Туганлык

Туганлык - шәхси затларның кан, никах яки уллыкка, кызлыкка алу белән бәйләнүе.
Туганлык мөнәсәбәтләре гаилә яки никах белән бәйләнгән төсмерле сүз булса да, зуррак мәгънәләргә дә карый. Бүгенге җәмгыятьтә социаль бурычлар гаилә, яки туганлык мөнәсәбәтләреннән аерылып торса да, кайбер мәдәниятлар, халыклар тормышында әле дә зур роль уйный.
# Иш

Иш (фр. Isches) — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
# Навасёлки (Камянецкий районы)

Навасёлки (белар. Навасёлкі) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.

# Навасёлки (Камянецкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Казе Крозтоло (Парма)

Казе Крозтоло — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Парма өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Крозтоло (Парма)
## Географиясе

Казе Крозтоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Казе Крозтоло (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Еланкур (Иль-де-Франс)

Еланкур (Иль-де-Франс) (фр. Élancourt) — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
# (6078) Burt

(6078) Burt (лат. Burt) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6078) Burt
## Тарихы

1980 елның 10 октябрендә Кэролин Шумейкер тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 TC5» саналган.
# Граса (Лиссабон)

Граса — Португалиянең Лиссабон округына керә торган фрегезия. São Vicente муниципалитетына карый.

# Граса (Лиссабон)
## Географиясе

Мәйданы — 0,34 км².
# Севинч (Юнак)

Севинч (төр. Sevinç) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Юнак илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Маунт-Кармел (Флорида)

Маунт-Кармел — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Маунт-Кармел (Флорида)
## Географиясе

Маунт-Кармел халык санын алу урыны мәйданы — 13,728706 км², 13,728707 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 256 Фут биеклектә урнашкан.
# Ешилоба (Юнак)

Ешилоба (төр. Yeşiloba) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Юнак илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Байкиннар

Байкиннар — актерлар һәм театр әһелләре гаиләсе. Әстерхан, Баку, Казан, Ырынбур, Акмәчет, Ташкәнт, Әндиҗан шәһәрләре һөнәри татар, кырымтатар, үзбәк театрларына нигез салучылар.
* Җәләл Мөхәммәтҗан улы Байкин(1886-1954), актер, режиссер, педагог, Әстерхан татар театрын оештыручы.
* Зөлкарнәй Мөхәммәтҗан улы Байкин (1888-1936), актер, режиссер, Әстерхан татар театрында, кырымтатар, үзбәк театрларында уйный.
* Сара Нәби кызы Байкина (1895-1972), актриса, РСФСР атказанган артисты. Әстерхан, Казан, Ырынбур, Җаек, кырымтатар, үзбәк театрларында уйный. Җ. Байкинның хатыны.
* Гөлчәһрә Әхмәт кызы Байкина (1903-1997), актриса, ТАССР атказанган артисты, Әстерхан, кырымтатар, үзбәк театрларында, Камал театрында уйный. З. Байкинның хатыны.
* Габдрахман Мөхәммәтҗан улы Байкин (1905-1944) — драма артисты, музыкант, композитор (Әстерхан татар театры).
* Зәйни Сәлах улы Байкин (1911—1943) — театр рәссамы (Әстерхан татар театры).
* Вил Байкин (1925—2009) — химик-технолог, Зөлкарнәй Байкин улы.
# Шиллингтон (Пенсильвания)

һәм
Шиллингтон — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Шиллингтон (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1860 елда нигезләнгән.

# Шиллингтон (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1 квадрат миль, 2,50157 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 107,9 метр биеклектә урнашкан.
# Бреддорф

Бреддорф — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Бреддорф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 36,46 км², 36,52 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 18 метр биеклектә урнашкан.
# SPOCD1

SPOCD1 (ингл. SPOC domain containing 1) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Каракүл (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)

Каракүл (каз. Қаракөл) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Каракүл (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Гөчмез (Явузэли)

Гөчмез (төр. Göçmez) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Явузэли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Бонней-ан-Валуа

Бонней-ан-Валуа (фр. Bonneuil-en-Valois) — Франциянең Уаза департаментында урнашкан коммуна.
# Боун-Лейк (Висконсин)

Боун-Лейк — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Боун-Лейк (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 35,4 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 378 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (7386) Paulpellas

(7386) Paulpellas (лат. Paulpellas) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (7386) Paulpellas
## Тарихы

1981 елның 25 ноябрендә галимнәр тарафыннан Ок-Ридж обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 WM» саналган.
# Кишада

Кишада — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.

# Кишада
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 2019,816 км².
# Бояно (Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Бояно — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Шемуд һәм Поморское воеводство гминасында урнашкан авыл.

# Бояно (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (3475) Фихте

(3475) Фихте (лат. Fichte) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3475) Фихте
## Тарихы

1972 елның 4 октябрендә Любош Когоутек тарафыннан Гамбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1972 TD» саналган.
# HD242692

HD242692 — Йөкче йолдызлыгында урнашкан A0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,62 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.