yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Карри-ле-Руэ

Карри-ле-Руэ (фр. Carry-le-Rouet) — Франциянең Буш-дю-Рон департаментына караган коммуна.

# Карри-ле-Руэ
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,00 км².
# Алексей Жуканенко

Алексей Жуканенко (рус. Алексей Юрьевич Жуканенко, 18 май 1986(1986-05-18) (38 яшь), Алматы, Казакъ Cовет Социалистик Республикаcы, СССР — , ) — Россия баскетболчысы (үзәк), Россия чемпионатларының көмеш (2007/2008, 2011/2012, 2012/2013) һәм бронза (2008/2009, 2014/2015) призчысы, Казакстан чепионатының көмеш призчысы (2015/2016), 2009 елгы Универсиаданың көмеш мидәле иясе.
# (2608) Сенека

(2608) Сенека (лат. Seneca) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2608) Сенека
## Тарихы

1978 елның 17 февралендә Г.-Э. Шустер тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 DA» саналган.
# Пюи-Гийом

Пюи-Гийом (фр. Puy-Guillaume) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
# Тюрен

Тюрен (фр. Turenne һәм фр. Mont-Franc) — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
# Остров (Ждярец)

Остров (чех. Ostrov) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Ждярец районында урнашкан авыл.

# Остров (Ждярец)
## Географиясе

Мәйданы — 0,808 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Остров (Ждярец)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Остров (Ждярец)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Остров (Ждярец)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 60 |
| 1880 | 65 |
| 1890 | 61 |
| 1900 | 70 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 84 |
| 1921 | 87 |
| 1930 | 76 |
| 1950 | 46 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 60 |
| 1970 | 62 |
| 1980 | 46 |
| 1991 | 35 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 42 |
| 2011 | 30 |
| 2021 | 27 |
# Сатуба

Сатуба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Алагоас штатына карый.

# Сатуба
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 42,559 км².
# Вале (Бреша)

Вале — Италиянең Ломбардия төбәге Савьоре-делл'Адамелло өязендә урнашкан торак пункт.

# Вале (Бреша)
## Географиясе

Вале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Вале (Бреша)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (3172) Херст

(3172) Херст (лат. Hirst) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3172) Херст
## Тарихы

1981 елның 24 ноябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 WW» саналган.
# Пашинка

Пашинка (чех. Pašinka) — Чехиянең Урта Чехия крае Колин һәм Колин районында урнашкан авыл.

# Пашинка
## Географиясе

Мәйданы — 3,822675 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 367 метр биеклектә урнашкан.

# Пашинка
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Пашинка
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Пашинка
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 375 |
| 1880 | 404 |
| 1890 | 474 |
| 1900 | 452 |
| 1910 | 477 |
| 1921 | 516 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 463 |
| 1950 | 437 |
| 1961 | 459 |
| 1970 | 429 |
| 1980 | 369 |
| 1991 | 332 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 318 |
| 2014 | 335 |
| 2016 | 339 |
| 2017 | 340 |
| 2018 | 343 |
| 2019 | 349 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 349 |
| 2021 | 347 |
| 2021 | 343 |
| 2022 | 351 |
| 2023 | 343 |
| 2024 | 341 |
# Сентек

Сентек — Россия территориясеннән ага торган елга. Удмуртиянең Завьялово районы биләмәләрендә ага. Елга Люк елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.

# Сентек
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010101212111100027026
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102702
* Бассейн коды — 10.01.01.012
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Ройт (Фогтланд)

Ройт (алман. Reuth) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Ройт (Фогтланд)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,66 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 600 метр биеклектә урнашкан.
# Аренак (округ, Мичиган)

{{УК

# Тарихы =

Округ рәсми рәвештә 1831 елда оештырыла.

# Тарихы =
## Халкы

2019 елда халык саны 15 353 кеше тәшкил иткән.

# Тарихы =
## Территориясе

Округ мәйданы 941 км² тәшкил итә.
# Һельсинки метрополитены

Һельсинки метрополитены — Һельсинки шәһәрендәге метрополитен сызыклары системасы.
1982 елның 2 август ачыла.
Һельсинки Метрополитены 1 сызыктан тора, 30 мәүкиф, гомуми озынлыгы 43 км, пассажир әйләнеше - 57,3 млн. (год) (2009).
# Демирҗилер (Борчка)

Демирҗилер (төр. Demirciler) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Борчка илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Корбанлы

Корбанлы — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстанның Әлшәй районы биләмәләрендә ага. Елга Дим елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Корбанлы
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010201312111100024717
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111102471
* Бассейн коды — 10.01.02.013
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Малы Крушниковски

Малы Крушниковски (белар. Малы Крушнікоўскі) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.

# Малы Крушниковски
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# TMEM145

TMEM145 (ингл. Transmembrane protein 145) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Яновице-Дуже

Яновице-Дуже — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Кротошице гминасында урнашкан авыл.

# Яновице-Дуже
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Усте

Усте (фр. Ousté) — Франциянең Югары Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Кондызлы (Омь кушылдыгы)

Кондусла — Россия территориясеннән ага торган елга. Новосибирск өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Омь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 38 км.

# Кондызлы (Омь кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Омь, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010200112115300004817
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115300481
* Бассейн коды — 14.01.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Пендик

Пендик (төр. Pendik) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесенең Истанбул иленә караган бер илчедер.

# Пендик
## Географиясе

Илче мәйданы — 180,2 км².
# (5630) Billschaefer

(5630) Billschaefer (лат. Billschaefer) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5630) Billschaefer
## Тарихы

1993 елның 21 мартында J. B. Child тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FZ» саналган.
# Шлезен

Шлезен (алман. Schleesen) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Шлезен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 23,67 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 75 метр биеклектә урнашкан.
# 1386 ел

2 меңьеллык :
XII гасыр — XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр :
Хронологик таблица :
1386 (бер мең өч йөз сиксән алтынчы) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1386 елы, II меңьеллыкның 386 елы, XIV гасырның 86 елы, XIV гасырның 9 унъеллыгының 6 елы, 1380 елларның 7 елы. 1386 елдан бирле 638 ел үтте.

# 1386 ел
## Вакыйгалар

* Вихря елгасында Ягайло җирле башлыгы Скиргайло Смоленск гаскәрен тар-мар итә.

# 1386 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1386 елда туганнар

# 1386 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1386 елда вафатлар
# Сосновка

Бу сүзнең берничә мәгънәсе бар:

# Сосновка
## Торак пунктлар
### Башкортостан

* Сосновка — Авыргазы районында урнашкан авыл.
* Сосновка — Җылаер районындагы урнашкан авыл.

# Сосновка
## Торак пунктлар
### Киров өлкәсе

* Сосновка — Киров өлкәсенең Нократ Аланы районында шәһәр.
* Сосновка (рус. Сосновка) — Киров өлкәсенең Уржум районында урнашкан авыл.

# Сосновка
## Торак пунктлар
### Чуашстан

* Сосновка (Епрәч районы) — Епрәч районында урнашкан авыл.
* Сосновка (Муркаш районы) (чуаш. Сосновка, рус. Сосновка) — Муркаш районында урнашкан авыл.
# Сподний Лог (Лития)

Сподний Лог — Словениянең Лития (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Сподний Лог (Лития)
## Географиясе

Мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Пицанкапа (Терамо)

Пицанкапа — Италиянең Абруцци төбәге Атри өязендә урнашкан торак пункт.

# Пицанкапа (Терамо)
## Географиясе

Пицанкапа Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Пицанкапа (Терамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Эль Горион, Сан Хорхе (Сан Франсиско дел Ринкон)

һәм
Эль Горион, Сан Хорхе — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Франсиско-дель-Ринкон муниципалитеты составына керә.

# Эль Горион, Сан Хорхе (Сан Франсиско дел Ринкон)
## Географиясе

Эль Горион, Сан Хорхе Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Горион, Сан Хорхе (Сан Франсиско дел Ринкон)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Горион, Сан Хорхе (Сан Франсиско дел Ринкон)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Сухари (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Сухари — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Накло-над-Нотецью гминаcында урнашкан авыл.

# Сухари (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# ZNF618

ZNF618 (ингл. Zinc finger protein 618) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пюссе

Пюссе (фр. Pussay) — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
# Галансильо (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)

Галансильо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Долорес-Идальго муниципалитеты составына керә.

# Галансильо (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Географиясе

Галансильо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Галансильо (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Галансильо (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Лос Пелильос (Хучитан)

Лос Пелильос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Хучитан муниципалитеты составына керә.

# Лос Пелильос (Хучитан)
## Географиясе

Лос Пелильос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лос Пелильос (Хучитан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лос Пелильос (Хучитан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# (9880) Stegosaurus

(9880) Stegosaurus (лат. Stegosaurus) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9880) Stegosaurus
## Тарихы

1994 елның 12 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 PQ31» саналган.
# Лютомия-Гурна

Лютомия-Гурна — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Свидница гминасында урнашкан авыл.

# Лютомия-Гурна
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ленжце (Ополе воеводалыгы)

Ленжце — Польшаның Ополе воеводалыгы Реньска-Весь гминасында урнашкан авыл.

# Ленжце (Ополе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Хельза

Хельза — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.

# Хельза
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 25,76 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 427 метр биеклектә урнашкан.
# Вулька-Недзьведзька

һәм
Вулька-Недзьведзька — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Соколув-Малопольски гминасында урнашкан авыл.

# Вулька-Недзьведзька
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вак балыклар

* Балыклар порталы
* Зоология порталы
Вак балыкла́р (тюлькалар, лат. Clupeonella) — сельдьлеләр балык гаиләлегенең ыругы. Өч төре билгеле. Каспий (аларны килька дип атыйлар), Кара һәм Азак диңгезләрендә яшиләр. ТРда бер төре - чархаль сельде - Каспий вак балыкларның Идел түбәнлекләреннән Идел һәм Кама сусаклагычларына төче сулыкларда яши торган формасы (C.cultriventris) үтеп кергән.
Зур балыкларның озынлыгы 14 см га кадәр, авырлыгы 15 г чамасы. Тәңкәләре циклоидалар рәвешендә, вак, тыгыз урнашкан. Бугазыннан аналь ярыгына кадәр киль сузыла. Авызы кечкенә, тешсез. Арка йөзгече артында май йөзгече бар. Яшәвенең 1 нче елында җенси җитлегә. Май ахыры - июньдә су температурасы 14-18 °C булганда уылдык чәчә. Үрчемлелеге 5-60 мең бөртек уылдык. Зоопланктон, шулай ук маймычлар белән туена. 1-2 ел яшиләр.

# Вак балыклар
## Төрләре

* Clupeonella cultriventris — Каспий килькасы
* Clupeonella abrau — Абрау вак балыгы
* Clupeonella engrauliformis — Анчоуссыман килька
* Clupeonella grimmi — Зур күзле килька
* Clupeonella tscharchalensis
# Готардо (Падова)

Готардо — Италиянең Венеция төбәге Абано-Терме өязендә урнашкан торак пункт.

# Готардо (Падова)
## Географиясе

Готардо Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Готардо (Падова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бостанҗы (Силопи)

Бостанҗы (төр. Bostancı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шырнак иле Силопи илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Банкета (Җенова)

Банкета — Италиянең Лигурия төбәге Ронко-Скривия өязендә урнашкан торак пункт.

# Банкета (Җенова)
## Географиясе

Банкета Лигур диңгезе һәм Альп таулары белән Апеннин таулары арасында, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Банкета (Җенова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Луковна

Луковна (чех. Lukovna) — Чехиянең Пардубице крае Сеземитсе районында урнашкан авыл.

# Луковна
## Географиясе

Мәйданы — 2,217 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Луковна
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Луковна
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Луковна
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 123 |
| 1880 | 137 |
| 1890 | 122 |
| 1900 | 112 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 156 |
| 1921 | 147 |
| 1930 | 132 |
| 1950 | 85 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 100 |
| 1970 | 77 |
| 1980 | 84 |
| 1991 | 72 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 66 |
| 2011 | 55 |
| 2021 | 64 |
# Тепеҗик (Бисмил)

Тепеҗик (төр. Tepecik) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Бисмил илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Рафис Борһанов

* Шәхесләр порталы
* Татарстан порталы
* Мәгариф порталы
* Сәясәт порталы
Рафис Борһанов, Рафис Тимерхан улы Борһанов (1961 ел, 17 август, ТАССР, Мөслим) — Татарстанның дәүләт һәм хуҗалык эшлеклесе, Татарстан Республикасының яшьләр эшләре буенча, спорт һәм туризм министры (2010–2014), Татарстан Республикасының премьер-министр урынбасары — фән һәм мәгариф министры (2017–2020), Идел буе дәүләт физкультура, спорт һәм туризм академиясе ректоры в.б. (2020 елдан). «Бердәм Россия» фиркасе әгъзасы. ТР Дәүләт шурасы депутаты. Икътисад фәннәре кандидаты (2000), РФ (1995 елдан халыкара) салкын академиясе академигы (2012).

# Рафис Борһанов
## Тәрҗемәи хәле

1961 елның 17 августында Татарстан АССР Мөслим районы Мөслим авылында район башкарма комитеты рәисе Тимерхан Борһанов (1925-2004) гаиләсендә туган. Әтисе чыгышы белән Мөслим районы Вәрәшбаш, әнисе Иске Вәрәш авылыннан. Әтисен 1961 елда Әтнәгә КПСС райкомының беренче сәркатибе итеп, 1962 елда Арчага район шурасы башкарма комитеты рәисе итеп күчерәләр. Рафис Арчада 1нче урта мәктәпне (1978, алтын медальгә), «инженер-механик» белгечлеге буенча Казан дәүләт авыл хуҗалыгы институтын (1983), «икътисадчы» белгечлеге буенча читтән торып Казан дәүләт финанс-икътисад институтын (1990, аерым билгеле дипломга) тәмамлаган. Югары уку йортын тәмамлагач (1983), хәрби хезмәткә алынганчы, ТАССР һөнәри белем бирү буенча дәүләт комитетының авыл укуханәләре бүлегендә инженер булып эшли.

# Рафис Борһанов
## Хезмәт юлы

* 1983 – 1985 — Совет Армиясендә хәрби хезмәттә.
* 1985 — «Казанкомпрессормаш» фәнни–җитештерү берләшмәсендә җыю участогы мастеры.
* 1985 – 1989 — «Казанкомпрессормаш»та ВЛКСМ комитеты сәркатибе, ВЛКСМның Казан шәһәр комитеты икенче сәркатибе.
* 1989 – 1996 — «Казанкомпрессормаш» ААҖ башлыгы урынбасары, цех башлыгы, икътисад бүлеге башлыгы, икътисад һәм финанслар буенча директор.
* 1996 – 1998 — Казан шәһәре администрациясе башлыгының беренче урынбасары.
* 1998 – 1999 — Татарстан Республикасы икътисад һәм сәнәгать министрының беренче урынбасары.
* 1999 – 2005 — Казанның Вахитов районы администрациясе башлыгы .
* 2005 – 2010 — Казан шәһәре муниципаль берәмлеге башлыгының беренче урынбасары, башкарма комитет җитәкчесе.
* 2010 – 2014 — Татарстан Республикасы яшьләр эшләре буенча, спорт һәм туризм министры.
* 2014 — 2017 — 5нче чакырылыш ТР Дәүләт шурасы депутаты, икътисад һәм эшмәкәрлек буенча комитет рәисе.
* 2017 — 2020 — Татарстан Республикасы премьер-министры урынбасары — фән һәм мәгариф министры.
* 2020 елның 17 сентябреннән – Идел буе дәүләт физик тәрбия, спорт һәм туризм академиясе (рус. ПГАФКСиТ) ректоры в. б..

# Рафис Борһанов
## Бүләкләре, мактаулы исемнәре

* Дуслык ордены (2007)
* Хөрмәт ордены (2014)
* «Санкт-Петербургның 300 еллыгы истәлегенә» медале (2003)
* «Казанның 1000 еллыгы истәлегенә» медале (2005)
* «Фидакарь хезмәт өчен» медале (2011, ТР)
* Александр Невский ордены (2020)

# Рафис Борһанов
## Гаиләсе

Хатыны Светлана Игорь кызы (1965). Балалары:кызы Алия (1989), улы Айрат (1990).
# Түке

Түке — Татарстан Республикасының Актаныш районындагы авыл.

# Түке
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.5 °C | -11.2 °C | -6 °C | 3.9 °C | 13.1 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 11.9 °C | 4 °C | -5.3 °C | -10.8 °C | 3.7 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.7 °C.

# Түке
## Халык саны

2010 елда авылда 417 кеше яшәгән.

# Түке
## Күренекле кешеләре

* Ногман Хәмитов (1790—?) — хәрби эшлекле. 1812 елгы Ватан сугышында һәм Рус армиясенең чит илгә 1813-1814 еллардагы походларында катнашучы.
# TRIM33

TRIM33 (ингл. Tripartite motif containing 33 һәм E3 ubiquitin-protein ligase TRIM33) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Кроль

Кроль (фр. Crolles) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Муаян-Грезиводан кантонына карый.

# Кроль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,21 км².
# Брваце

һәм
Брваце — Словениянең Гросупле җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Брваце
## Географиясе

Мәйданы — 0,55 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 335 метр биеклектә урнашкан.
# Бенштедт

Бенштедт (алман. Bennstedt) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.

# Бенштедт
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,34 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 90 метр биеклектә урнашкан.
# Димбах (Пфальц)

Димбах — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.

# Димбах (Пфальц)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,19 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 250 метр биеклектә урнашкан.
# Кармазчано II (Авелино)

Кармазчано II — Италиянең Кампания төбәге Рокка-Сан-Феличе өязендә урнашкан торак пункт.

# Кармазчано II (Авелино)
## Географиясе

Кармазчано II Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Кармазчано II (Авелино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гжимиславице

Гжимиславице — Польшаның Великопольское воеводалыгы Вжесня гминасында урнашкан авыл.

# Гжимиславице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ромблюв

Ромблюв — Польшаның Люблин воеводалыгы Вонвольница гминаcында урнашкан авыл.

# Ромблюв
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Маньяни (Ферара)

Маньяни — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Fiscaglia өязендә урнашкан торак пункт.

# Маньяни (Ферара)
## Географиясе

Маньяни Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Маньяни (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Өмеркөй (Сусурлук)

Өмеркөй (төр. Ömerköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Сусурлук илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Хисарие (Асарҗык)

Хисарие (төр. Hisariye) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Асарҗык илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Телекешть

Телекешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. Мелдерешть (коммуна) коммунасына карый.

# Телекешть
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Вигано (Сондрио)

Вигано — Италиянең Ломбардия төбәге Колорина өязендә урнашкан торак пункт.

# Вигано (Сондрио)
## Географиясе

Вигано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Вигано (Сондрио)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Веска (Испания)

Веска (исп. Huesca, араг. Uesca) — Испаниянең Арагон автономияле төбәгендә урнашкан шәһәр.

# Веска (Испания)
## Кардәш шәһәрләр

* Тарб, Франция