yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# IC 614

IC 614 — Секстант йолдызлыгы чикләрендә урнашкан Сейферт II .

# IC 614
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 614, MCG+00-27-015, GSC 04908-00934, PGC 30699, 2MASX J10265183-0327532, 2dFGRS TGN158Z232, Z 9-39, 6dFGS gJ102651.9-032753, Z 1024.4-0312, UZC J102651.9-032752, NVSS J102651-032753, LEDA 30699, [HB91] 1024-032 һәм Gaia DR2 3781163729929380736 буларак та сурәтләнә.
# Старкув (Түбән Силезия воеводалыгы)

Старкув — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Клодзко гминасында урнашкан авыл.

# Старкув (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бонвиль (округ)

һәм
Бонвиль — Франциядәге округ (фр. Arrondissement). Югары Савойя департаментына карый.

# Бонвиль (округ)
## Географиясе

Мәйданы — 1558 км². Округ 10 кантоннан тора, алар үз чиратында 61 коммунага бүленгән.
# Птаковице (Силезия воеводалыгы)

Птаковице — Польшаның Силезия воеводалыгы Зброславице гминасында урнашкан авыл.

# Птаковице (Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бютри-сюр-Уаз

Бютри-сюр-Уаз (фр. Butry-sur-Oise) — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
# Лидо дельи Эзтензи (Ферара)

Лидо дельи Эзтензи — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Комаккьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Лидо дельи Эзтензи (Ферара)
## Географиясе

Лидо дельи Эзтензи Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Лидо дельи Эзтензи (Ферара)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (19984) 1990 EP2

(19984) 1990 EP2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19984) 1990 EP2
## Тарихы

1990 елның 2 мартында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 EP2» саналган.
# Лонге-Яун

Лонге-Яун — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Аган елгасының уң ярына тамагыннан 410 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 62 км.

# Лонге-Яун
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011100112115200043607
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115204360
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# NGC 2925

NGC 2925 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2925
## Тарихы

Әлеге галактика 1837 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# UTP20

UTP20 (ингл. UTP20 small subunit processome component) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Фрекецей (коммуна, Тулча)

Фрекецей — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан коммуна.

# Фрекецей (коммуна, Тулча)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 48,29 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 62 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Фрекецей, Каталой, Пошта һәм Телиця (Румыния) авыллары урнашкан.
# 921 (сан)

921 (тугыз йөз егерме бер) - 920 белән 922 арасындагы натураль сан.

# 921 (сан)
## Математикада

* 921 — өч урынлы так сан.
* 921 санның цифрлар суммасы — 12.
* 921 санның цифрлар тапкырчыгышы — 18.
* 921 санның квадраты — 848241.

# 921 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 921 ел
* 921 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0399₁₆ — «Ι» символның коды.
# Бранс (Тарн)

Бранс (фр. Brens) — Франциянең Тарн департаментына караган коммуна.

# Бранс (Тарн)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 22,79 км².
# Барра-ду-Пираи

Барра-ду-Пираи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Рио-де-Жанейро штатына карый.

# Барра-ду-Пираи
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 578,471 км².
# (10912) 1997 YW5

(10912) 1997 YW5 (лат. 1997 YW5) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10912) 1997 YW5
## Тарихы

1997 елның 25 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YW5» саналган.
# Кызылагач (Җарма районы)

Кызылагач (каз. Қызылағаш) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Кызылагач (Җарма районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Чеола (Тренто)

Чеола — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Джово өязендә урнашкан торак пункт.

# Чеола (Тренто)
## Географиясе

Чеола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Чеола (Тренто)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Делилах (кратер)

Делилах (лат. Delilah) — Венера планетасының
координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 18,5 километр озынлыкта булган кратеры.

# Делилах (кратер)
## Исеме

Делилах кратеры яһүд хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Тавшанлы (Арач)

Тавшанлы (төр. Tavşanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (12709) Bergen op Zoom

(12709) Bergen op Zoom — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12709) Bergen op Zoom
## Тарихы

1990 елның 15 ноябрендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 VN4» саналган.
# Вемар

Вемар (фр. Vémars) — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
# Зәйнәп Якупова

Якупова Зәйнәп Нәжип кызы (1913-1985) – акушер-гинеколог, медицина фәннәре докторы (1963), профессор (1965), ТАССРның атказанган табибәсе (1964), ТАССРның атказанган фән эшлеклесе (1982).

# Зәйнәп Якупова
## Биографиясе

Якупова Зәйнәп Нәжип кызы 1913 елда күп балалы эшче гаисәсендә туган. 1950-1985 елларда Казан медицина институтында, 1968 елдан Икенче акушерлык һәм гинекология кафедрасы мөдире итеп билгеләнә. Акушерлыкта кан агымнарын кисәтү мәсьәләләренә багышланган докторлык диссертациясен яклый.

# Зәйнәп Якупова
## Фәнни эшченлеге

Хезмәтләре акушерлыкта кан итүгә, балага узудан саклануга карый. "Гормональ кысалар" дигән ачышка авторлык танытмасы бар. Фәнни хезмәтләре атоник кан агуны профилактикалау методы, эчтәге яралгының авырлыгын билгеләү ысулы һ. б. турында.
Зәйнәп Нәжип кызы теләмәгән йөклелекне булдырмау проблемасына бик күп өлеш кертте, бу чынлыкта йөклелекне планлаштыру дәүләт системасын төзү өчен нигез булды. Ул булышлыгы белән илдә беренче йөклелекне профилактикалау үзәге эшли башлады, бу үзәк Казанда аборт санын сизелерлек киметте.
Зәйнәп Нәҗип кызы җитәкчелегендә 9 кандидатлык диссертациясе якланды. Якубова З.Н. Совет хатын-кызлары комитеты әгъзасы, РСФСР Югары Суды әгъзасы, халык депутатларының Казан шәһәр советы депутаты, "Азат Хатын" журналының редколлегия әгъзасы булды.

# Зәйнәп Якупова
## Бүләкләре

1964 елда ТАССРның атказанган табибәсе, 1982 елда ТАССРның атказанган фән эшлеклесе исеме бирелә. Хезмәт Кызыл Байрагы һәм II дәрәҗә Ватан сугышы орденнары, 7 медаль белән бүләклә.
# Витунь (Касцюковицкий районы)

Витунь (белар. Вітунь) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Касцюковицкий районында урнашкан авыл.

# Витунь (Касцюковицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# HD265402

HD265402 — Сыңармөгез йолдызлыгында урнашкан B9 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,45 ± 0,04 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Вильянуэва-дель-Арискаль

Вильянуэва-дель-Арискаль (исп. Villanueva del Ariscal) — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Вильянуэва-дель-Арискаль
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 5 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 156 метр биеклектә урнашкан.
# Дудовиль-ан-Вексен

Дудовиль-ан-Вексен (фр. Doudeauville-en-Vexin һәм фр. Doudeauville) — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
# Могошешть (Олт)

Могошешть — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. Скорничешти коммунасына карый.

# Могошешть (Олт)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# DIAPH2

DIAPH2 (ингл. Diaphanous related formin 2) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Хилена

Хилена (исп. Gilena) — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Хилена
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 51 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 465 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Александровка (Караидел районы)

Александровка — Башкортстанның Караидел районында урнашкан авыл.
пучᴛы индексы — 452377, ГАТОБК коды — 80234840006.

# Александровка (Караидел районы)
## Танылган шәхесләр

* Василий Дульцев (1931-2014), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
# (14777) 2078 T-2

(14777) 2078 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14777) 2078 T-2
## Тарихы

1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2078 T-2» саналган.
# Керрингтон (ай кратеры)

Керрингтон (лат. Carrington) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 27,77 км булган кратер.

# Керрингтон (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Ричард Кристофер Кэррингтон (1826—1875) хөрмәтенә бирелә.

# Керрингтон (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Больцман кинетик тигезләмәсе

Бүленеш тыгызлыгы f(x, p, t) үзгәрешләрен вакытында тасвирлый:
Бүленеш
    $f(\mathbf {x} ,\mathbf {p} ,t)\,d^{3}x\,d^{3}p$
кисәкчә санына d³x d³p фаза күләмендә t вакытында пропорциональ була.
Больцман тигезләмәсе:
    ${\frac {\partial f}{\partial t}}+{\frac {\partial f}{\partial \mathbf {x} }}\cdot {\frac {\mathbf {p} }{m}}+{\frac {\partial f}{\partial \mathbf {p} }}\cdot \mathbf {F} =\left.{\frac {\partial f}{\partial t}}\right|_{\mathrm {coll} }.$
кайда F(x, t) — көчләр кыры.
# Линдейл (Джорджия)

Линдейл — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Линдейл (Джорджия)
## Географиясе

Линдейл халык санын алу урыны мәйданы — 14,354226 км², 14,324863 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 203 метр биеклектә урнашкан.
# Бентон (Нью-Йорк)

Бентон — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Бентон (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Бентон (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 44,44 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 279 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Кече Ломоватка

Кече Ломоватка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елга Ломоватая елгасының уң ярына тамагыннан 143 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 46 км.

# Кече Ломоватка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кеть елгасы. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Чулымдан Кеть елгасына кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010600112115200025807
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202580
* Бассейн коды — 13.01.06.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Госари язмасы

Госари язмасы яки Бутулан язмасы ул Көнчыгыш Явада, Гресикта, Уджунгпангкаһта Госари авылында известьташ тау төбәгендә Бутулан мәгарәдә Шаливаһана чорының 1298 елына (безнең эраның 1376 елына) караган язма. Гадәттә зур монолит ташында киселгән башка борынгы язмалардан аермалы буларак, бу язмалар мәгарә стенасында кисеп ясалган булган. Әйләнә-тирәли даирәдән авыл кешеләре озак вакыт буена язма булу турында белгәннәр, гәрчә аның турында рәсми хөкүмәткә 2004 елда игълан иткәннәр. 2005 елдан бирле дәвам итеп өйрәнү алып барылган булган һәм язма Маҗапаһит патшалыгына бәйле һәм Хайям Вурук хөкеме вакытында язылган булган икәне мәгълүм булган. Шулай ук язма куылу сәбәпле мәгарәдә яшәгән рыцарь Санг Рама Самадья турында булуы икәне мәгълүм. Тарихчы фараз иткәнчә, Санг Рама Самадья мөгаен кайчандыр Маҗапаһитның сарай янында әһәмиятле кшатрия (рыцарь) яки рәсми булган, ул сарай яны сәясәтендә отылган булган һәм патшaга ошамый башлаган. Нәтиҗәдә ул мәгарәдә куылуда булган һәм рухи яки хәрби сәнгать осталыгына ирешер өчен семади (медитациясен) башкарган.

# Госари язмасы
## Эчтәлеге

Госари язмасы 2005 елда Мәдәният һәм Туризм Министрлыгыннан археология такымы белән Гадҗаһ Мада Университетыннан Лутһфи тарафыннан 2005 елда тәрҗемә ителгән булган.
* diwasani ngambal 1298
* duk winahon denira san(g) rama samadya
* makadi siri buyutarjah tali kur si
* raka durahana

# Госари язмасы
## Тәрҗемәсе

* 1298 елда (сака, безнең эраның 1376 елында) Амбалда
* шул вакытта Сан(г) Рама Самадья яшәгән
* буйут арджаһ таликур
* куылган берәү
# Итапира

Итапира — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.

# Итапира
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 517,504 км².
# Yasaq

Yasaq - tarixi tatar xanlıqlarında naturalata salım. Soñraq İdel buyında, Seberdä häm Yıraq Könçığışta yäşäwçe qayber xalıqlar tüläp qalğan naturalata salım.

# Yasaq
## Tarix

Çıñğızxannıñ «Böyek yasa» isemle qanunnar cıyıntığı nigezendä xökem itkän sudialar da bulğan, alarnı «yarğuçı» dip atağannar. Xökem qararı maxsus «yarğunamä» digän däftärgä terkälä barğan. Ulus yäki şähär yarğuçılarınnan başqa, ämir-yarğu da bulğan—busı inde wäzirneñ xoquq eşläre buyınça yärdämçese digän süz.
Altın Urda däwläteneñ säyäsi häm ictimaği tormışında basqaqlar belän daruxaçılar (daruxalar) zur urın totqannar. Basqaqlar xärbi xezmättä bulıp, xökümätneñ iminlegen saqlaw wazifasın ütägännär; daruxalarnıñ töp wazifaları isä yasaq cıyunıñ barışın küzätep toru bulğan.
Basqaqlar XIV yözneñ başında uq beterelsä, daruxaçılar äle darux-ölkälärneñ xäkimiät başlıqları sıyfatında Qazan xanlığında dä yäşäp häm eşläp kilgän. Yasaq cıyuda alarğa yärdämçeläre bulışqan; boların bitekçe dip yörtkännär. Xäyer, Cuçi Olusında bitekçe xäyran zur däräcäle keşe sanalğan. Bitekçe xan diwanında da bula, anısı baş bitekçe dip atalğan; annarı ulus sayın bitekçe bulıp, şaqtıy eşne änä şular başqarğan.
Küçmä häm utraq xalıqlardan alına torğan tüläwlär dä bügençä ük diärlek yañğırıy: salığ (can başına töşkän salım), qalan (obrok), yasaq, xärac (ğäräp süze: möselmannar tülägän 10 protsentlı salım), burıç, çığış, ındır xaqı, ambar malı, burla tamğası, yul xaqı, qarawıllıq, tartanaq (ülçäw salımı), tamğa.
# (11743) Jachowski

(11743) Jachowski — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11743) Jachowski
## Тарихы

1999 елның 13 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JP130» саналган.
# (20113) 1995 SL35

(20113) 1995 SL35 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20113) 1995 SL35
## Тарихы

1995 елның 22 сентябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 SL35» саналган.
# 1180 ел

2 меңьеллык :
X гасыр — XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр — XIV гасыр :
Хронологик таблица :
1180 (бер мең йөз сиксәненче) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча сишәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1180 елы, II меңьеллыкның 180 елы, XII гасырның 80 елы, XII гасырның 8 унъеллыгының 10 елы, 1180 елларның 1 елы. 1180 елдан бирле 844 ел үтте.

# 1180 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1180 елда туганнар

# 1180 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1180 елда вафатлар
# Уйи-дю-Уле

Уйи-дю-Уле (фр. Ouilly-du-Houley һәм фр. Ouilly-la-Ribaude) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# Näqi İsänbät

Näqi Zakir Síracetdin ulı (Näqi İsänbät ataması belän tanılğan) 1900. yılnıñ 10. Ğínwarında Başqortstannıñ Salawat rayonı Malayaz awılında mulla ğäiläsendä tuğan.
Näqineñ tuğan awılı mäñge yäşel çırşılar, naratlar belän bizälgän Ural itägendä urnaşqan. Şunda ul başlanğıç belemne ala.
1910. yıldan Ufada «Xäsäniä» häm «Ğäliä» mädräsälärendä uqí.
Balaçaqta diqqät belän qat-qat uqılğan äsärlär anıñ zihenendä yaña matur uylar tudıra. Ozaqlamí Näqi üze dä şiğerlär yaza başlí. «Şüräle» isemle berençe şiğeren yazğanda, aña un ğına yäş bula. Ozaqlamí şäkertlär arasında anıñ şaqtí qalın şiğer däftäre tarala. Täwge şiğerlärenä Şäyexzadä Babiç üz fatíxasın birä. 1914—1916 yıllarda «Añ» häm «Söyembikä» jurnallarında poéma häm drama äsärläre basılıp çığa.
Näqi İsänbät mäktäplärdä uqıtuçı bulıp eşli häm xalıq awız ícatı belän mawığa. Unike yäşennän başlap, ul däftärenä mäqälälär, äytemnär, tabışmaqlar cía başlí. Ğömere buyı tuplağan xalıq awız ícatı äsärlären ayırım cíıntıqlar räweşendä bastırıp çığara («Tatar xalıq mäqäläläre» öç töplämdä, «Tabışmaqlar», «Balalar folklorı»).
Näqi İsänbät ul tel ğälime dä bulğan. Küp yıllar däwamında Tatar teleneñ frazéologí baylığın cínap süzlek itep bastırdı.
Anıñ «Uraqçı qız», «Bormalı su», «Harmunçı yeget», «Sin sazıñnı uynadıñ» kebek küp kenä şiğerläre cır bulıp yañğırí.
Näqi İsänbät küpsanlı drama äsärlärendä tege yäisä bu çorğa qarağan waqíğalar yaqtılığında xalıqnıñ taríxın, ğöref-ğädätlären tirännän sürätli: «Xuca Nasretdin», «Cirän Çiçän häm Qaraçäç sılu», «Mirkäy belän Aysılu», «Gölcamal», «Mullanur Waxítov», «Musa Cälil» äsärläre şundílar. Ul osta tärcemäçe bularaq ta tanıldı, Puşkin, Molier, Nizami, William Shakespeare äsärlären Tatarçağa tärcemä itte.
Tuğan ädäbiäte, mädäniäte häm sänğäte ölkäsendäge igelekle xezmätläre öçen Näqi İsänbätkä Ğ. Tuqay isemendäge Däwlät büläge häm Tatarstannıñ Xalıq yazuçısı digän isem birelde.
Tatar xalqınıñ ruxí tormışında, sänğät häm ädäbiätendä Näqi İsänbät ícatı kürenekle urın alıp tora.
Ölkän yazuçı Näqi İsänbät 1992. yılda Qazanda baqí dönyağa küçä.
# IC 3629A

IC 3629A — чикләрендә урнашкан астрономик җисем .

# IC 3629A
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
# Бакыян

Бакыян (кырг. Бакыян) — Кыргыз Республикасының Талас өлкәсе Кара-Бура районындагы авыл.

# Бакыян
## Халкы

Халкы — 2585 кеше.
# Меркулайка

Меркулайка — Россия территориясеннән ага торган елга. Адыгея, Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елга Сахрай елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Меркулайка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Кубань.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 06020001112108100004533
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 108100453
* Бассейн коды — 06.02.00.011
* ГӨ буенча саны — 08
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# (15038) 1998 WQ6

(15038) 1998 WQ6 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15038) 1998 WQ6
## Тарихы

1998 елның 23 ноябрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 WQ6» саналган.
# Боргата Кяпелино (Кунео)

Боргата Кяпелино — Италиянең Пьемонт төбәге Буска өязендә урнашкан торак пункт.

# Боргата Кяпелино (Кунео)
## Географиясе

Боргата Кяпелино Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Боргата Кяпелино (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 768 ел

    Бу мәкалә ел турында, шулай ук 768 саны турында да мәкаләне карагыз.
1 меңьеллык :
VI гасыр — VII гасыр — VIII гасыр — IX гасыр — X гасыр :
Хронологик таблица :
768 (җиде йөз алтмыш сигезенче) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча җомга көнне башлана. Бу безнең эраның 768 елы, I меңьеллыкның 768 елы, VIII гасырның 68 елы, VIII гасырның 7 унъеллыгының 8 елы, 760 елларның 9 елы. 768 елдан бирле 1256 ел үтте.

# 768 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:768 елда туганнар

# 768 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:768 елда вафатлар
# Палмези (Фрозиноне)

Палмези — Италиянең Лацио төбәге Патрика өязендә урнашкан торак пункт.

# Палмези (Фрозиноне)
## Географиясе

Палмези Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Палмези (Фрозиноне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Залуззе

Залуззе (белар. Залуззе) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Жабинскавский районында урнашкан авыл.

# Залуззе
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Бербетешть (коммуна, Горж)

Бербетешть — Румыниянең Горж жудецында урнашкан коммуна.

# Бербетешть (коммуна, Горж)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 35,78 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Бербетешть, Мускулешть, Петрешть һәм Соку авыллары урнашкан.
# Дуду (Телеорман)

Дуду — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. Плопий-Слевитешть (коммуна) коммунасына карый.

# Дуду (Телеорман)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Чемал

Чемал (рус. Чемал) — Алтай Республикасының Чемал районында урнашкан авыл.

# Чемал
## Климат

Климаты уртача континенталь. Кыш озын һәм суык. Җәй кыска һәм кызу була. Июль һәм август айларында еш яшен яшнәүләр күзәтелә.

# Чемал
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: алтайлар (19%), руслар (81%).