yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Илупаипатту Нилакандесварар Гыйбадәтханәсе

Илуппаипатту Нилакандешварар Гыйбадәтханәсе (இலுப்பைபட்டு நீலகண்டேஸ்வரர் கோயில்) ул Һиндстанда, Тамил Надуда, Нагапаттинам даирәсендә Илуппаипаттуда урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. Урын шулай ук Пажаманни Падикарай һәм Тируманниппадиккарай дип атала. Төп Ходай булып Шива тора. Ул Тһирунилакандешварар һәм Падикарай Натхар дип атала. Аның хатыны Амиртхавалли.

# Илупаипатту Нилакандесварар Гыйбадәтханәсе
## Әһәмияте

Ул 275 Паадал Петра Стхаламнарның берсе - боларга Тамил Шайвит Наянар Сундарар шигырьләрендә (иртә урта гасырлар "Теварам"да) дан җырлана.
# Анна Коробова

Анна Коробова (Анна Геннади кызы Коробова, 25 гыйнвар 1984(1984-01-25) (40 яшь), Казан, РСФСР, СССР — , ) — РФ биатлончысы, РФның спорт остасы, Россия чемпионы (2008).
# Дал'Ава (Виченца)

Дал'Ава — Италиянең Венеция төбәге Ногароле-Вичентино өязендә урнашкан торак пункт.

# Дал'Ава (Виченца)
## Географиясе

Дал'Ава Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Дал'Ава (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Әхмәтвәгыйзь Яһүдин

Әхмәтвәгыйзь Әхми улы Яһүдин (10.08.1936, ТАССР, Балык Бистәсе районы, Түбән Тегермәнлек авылы) — Түбән Кама төзелеш тармагы ветераны. Татарстан АССРның һәм РСФСРның атказанган төзүчесе.

# Әхмәтвәгыйзь Яһүдин
## Биографиясе

Ягудин Әхмәтвәгыйзь 1936 елның 10 августында Татарстан АССРның Балык Бистәсе районы Түбән Тегермәнлек авылында туа.
Хезмәт эшчәнлеген 1951 елда Балык Бистәсе районы Тукай исемендәге колхозда башлый.
Түбән Камага 1962 елда килә. 1964-1979 елларда «Татэнергострой» УС төрле бүлекчәләрендә: прораб, төзелеш-монтаж идарәсе башлыгы, төзелеш идарәсенең тәэмин итү һәм транспорт буенча начальнигы урынбасары булып эшли. 1979-1985 елларда - «Камгэсэнергострой» ҖБ генераль директоры. 1985 елда СССР Дәүләт Думасының Казан шәһәрендәге Татар территориаль идарәсе башлыгының беренче урынбасары итеп билгеләнә. 1991 елдан 2003 елга кадәр ТР авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министрының төзелеш мәсьәләләре буенча урынбасары булып эшли.
«Камгэсэнергострой» ҖБ генераль директоры вазыйфасында эшләп, шәһәрнең социаль инфраструктурасы һәм предприятие үсешенә зур өлеш кертә: балалар бакчалары, һөнәри техник училищелар, Спорт сарае, пионерлар лагере, торак йортлар, кече семейкаларга кадәр төзетә.

# Әхмәтвәгыйзь Яһүдин
## Бүләк һәм премияләре

«Октябрь революциясе», «Почет билгесе» орденнары, «Хезмәттәге казанышлары өчен», «Фидакарь хезмәт өчен»медальләре белән бүләкләнгән. «Татарстан АССРның атказанган төзүчесе», «РСФСРның атказанган төзүчесе» исемнәренә лаек була.
Түбән Кама шәһәр Советының 2016 елның 28 июлендәге 28 номерлы карары белән Түбән Кама шәһәренең социаль-икътисади үсешенә, мөһим сәнәгать объектлары һәм социаль инфраструктура объектлары төзелешенә зур өлеш керткәне өчен Яһудин Әхмәтвәгыйз Әхми улына «Түбән Кама шәһәренең Мактаулы гражданины» исеме бирелә.
# Сасновка (Лунинецкий районы)

Сасновка (белар. Сасноўка) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Лунинецкий районында урнашкан авыл.

# Сасновка (Лунинецкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# IC 1994

IC 1994 — Сәгать йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 1994
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1994, ESO 200-58, ESO-LV 200-0580, PGC 13795 һәм LEDA 13795 буларак та сурәтләнә.
# HD125158

HD125158 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан A5/7mA7-F2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,23 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Долце

Долце (чех. Dolce) — Чехиянең Пльзень крае Пльзень-юг һәм Q89342814? районында урнашкан авыл.

# Долце
## Географиясе

Мәйданы — 5,993286 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 452 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Долце
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Долце
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Долце
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 365 |
| 1880 | 361 |
| 1890 | 378 |
| 1900 | 399 |
| 1910 | 373 |
| 1921 | 403 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 442 |
| 1950 | 355 |
| 1961 | 380 |
| 1970 | 346 |
| 1980 | 279 |
| 1991 | 262 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 268 |
| 2014 | 274 |
| 2016 | 284 |
| 2017 | 278 |
| 2018 | 292 |
| 2019 | 296 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 302 |
| 2021 | 289 |
| 2021 | 287 |
| 2022 | 288 |
| 2023 | 290 |
| 2024 | 292 |
# Л’Абержман-де-Варе

Л’Абержман-де-Варе (фр. L'Abergement-de-Varey) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Амберьё-ан-Бюже кантонына карый.

# Л’Абержман-де-Варе
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,15 км².
# (6320) Бремен

(6320) Бремен (лат. Bremen) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6320) Бремен
## Тарихы

1991 елның 15 гыйнварында Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 AL3» саналган.
# IC 3488

IC 3488 — Вероника чәче йолдызлыгы чикләрендә урнашкан Сейферт II .

# IC 3488
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 3488, PGC 41671, 2MASX J12330846+2620571, MCG+05-30-019, Z 159-14, Z 1230.6+2638, CAIRNS J123308.66+262101.1, NPM1G +26.0282, LEDA 41671, SDSS J123308.44+262057.6 һәм Gaia DR2 3960800152969118464 буларак та сурәтләнә.
# Пенсакола (Оклахома)

Пенсакола — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Пенсакола (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Пенсакола (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,382922 км², 0,382921 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 203 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Биле (Мазовия воеводалыгы)

Биле — Польшаның Мазовия воеводалыгы Гостынин (гмина) гминасында урнашкан авыл.

# Биле (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Капире Амарго (Коюка де Каталан)

Капире Амарго — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Коюка-де-Каталан муниципалитеты составына керә.

# Капире Амарго (Коюка де Каталан)
## Географиясе

Капире Амарго Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Капире Амарго (Коюка де Каталан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Капире Амарго (Коюка де Каталан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Үзәк күзләү идарәсе

Үзәк күзләү идарәсе - (ҮКИ, ингл. Central Intelligence Agency, CIA) - Төп функциясе буларак, чит ил оешмалары һәм ватандашлары турында мәгълүмат туплау белән шөгыйлләнгән АКШның федераль хөкүмәте агентлыгы.
# HD177003

HD177003 — Аждаһа йолдызлыгында урнашкан B3V спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,377 ± 0,009 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Киек Каз Юлы

Киек Каз Юлы галактикасы (шулай ук тик Галактика (баш хәрефтән)) — гаять зур йолдызлар системасы. Аның эченә Кояш системасы, гади күз белән күренүчән йолдызлар һәм күпсанлы башка йолдызлар керәләр.
Киек Каз Юлы Бөтен Галәмнең күпсанлы галактикаларыннан берсе. Ул Хаббл классификациясе буенча SBbc төре тоташтырмалы бормалы галактикасы дип санала, һәм Андромеда (M31), Өчпочмак (М33) галактикалары һәм берничә кечерәк иярчен-галактикалар белән Җирле төркемне тәшкил итә, бу төркем исә Сөмбелә үтә тупланышына керә.

# Киек Каз Юлы
## Атамалар

Татар телендә безнең галактика Киек Каз Юлы дип атала. Башка халыкларда ул Сөт Юлы (лат. Via Lactea, рус. Млечный Путь) дип атала. «Галактика» исеме (шул ук «Сөт Юлы») грек. γάλα — «сөт» сүзеннән Γαλαξίας ясалма сүзеннән килеп чыга. Борынгы греклар риваяте буенча, Зевс үзенең гади хатыннан туган улын үлемсез итәсе килә. Шуңа күрә ул Гераклны үзенең хәләл җефете Гераның имчәгенә яткырып куйган. Гера, уянып китсә, башка хатын баласының имүен күрә һәм Гераклны читкә этеп җибәрә. Аның имчәгеннән чәчрәп чыккан сөт агымы Сөт Юлына әверелә.
Совет астрономия мәктәбендә безнең галактика тик «безнең Галактика» (рус. наша Галактика) яки «Киек каз юлы системасы» (рус. система Млечный Путь) дип кенә атала.
# Бабровники (Воранавский районы)

Бабровники (белар. Баброўнікі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.

# Бабровники (Воранавский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# SLC9A3R2

SLC9A3R2 (ингл. SLC9A3 regulator 2) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Шкунцики

Шкунцики (белар. Шкунцікі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шаркавшчынский районында урнашкан авыл.

# Шкунцики
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Гәрибаш

Гәрибаш — Башкортстанның Тәтешле районында урнашкан авыл. Гәри елгасы буенда урнашкан. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 446 кешенең яшәве мәгълүм.
Почта индексы — 452843, ГАТОБК коды — 80250860002.

# Гәрибаш
## Авыл белән бәйле шәхесләр

* Финә Вәлиева
# Иске Абзан

Иске Абзан — Башкортстанның Болгавар районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452744, ГАТОБК коды — 80214822007.
# Питарке

Питарке (исп. Pitarque) — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Питарке
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 54,345144 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 999 ± 30 метр биеклектә урнашкан.
# Забалацце (Пухавицкий районы)

Забалацце (белар. Забалацце) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Пухавицкий районында урнашкан авыл.

# Забалацце (Пухавицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Җидесу өлкәсе

Җидесу өлкәсе:
* Җидесу өлкәсе ― Россия империясе һәм РСФСР составында булган өлкә.
* Җидесу өлкәсе ― Казакъстан составындагы өлкә.
# Югары Бәгәнәш

Югары Бәгәнәш — Башкортстанның Авыргазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453492, ОКАТО коды — 80205834003.

# Югары Бәгәнәш
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 95 кешенең яшәве мәгълүм.
# Аранчыцы

Аранчыцы (белар. Аранчыцы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.

# Аранчыцы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Альтамура

Альтамура — Италиянең Апулия төбәгендә урнашкан коммуна. Бари провинциясе составына керә.

# Альтамура
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 467 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Битонто, Кассано-делле-Мурдже, Гравина-ин-Пулья, Грумо-Аппула, Матера, Руво-ди-Пулья, Сантерамо-ин-Колле һәм Торитто коммуналары белән чиктәш.
# Березовка (Стәрлетамак районы)

Березовка — Башкортстанның Стәрлетамак районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 3 кешенең яшәве мәгълүм.
Почта индексы — 453156, ГАТОБК коды — 80249840003.

# Березовка (Стәрлетамак районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
# Мурадалылы

Мурадалылы (әзери. Muradalılı) — Әзербайҗанның Имишли районына караган авыл.
# Олдерсон (Оклахома)

Олдерсон — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Олдерсон (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Олдерсон (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,427597 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 210 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (15942) 1997 YZ16

(15942) 1997 YZ16 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15942) 1997 YZ16
## Тарихы

1997 елның 23 декабрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YZ16» саналган.
# Водьма

Водьма — Россия территориясеннән ага торган елга. Aрxангил өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кизьма елгасының сул ярыннан 52 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 37 км.

# Водьма
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны бүᴫᴦеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300212103000029701
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002970
* Бассейн коды — 03.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Павел Аникин (1827)

Павел Аникин (рус. Аникин Павел Евграфович, 1 декабрь 1827(1827-12-01), Чуел өязе, Казан губернасы, Россия империясе — 26 декабрь 1891(1891-12-26) (64 яшь), Казан, Россия империясе) — архитектор, инженер, Казан губерна башкармасы архитекторы (1871-1875), Казан шәһәр думасы гласные (1871-1891). Казандагы күп кенә торак һәм җәмәгать биналары проектларының авторы.
# 169 (сан)

169 (йөз алтмыш тугыз) - 168 белән 170 арасындагы натураль сан.

# 169 (сан)
## Математикада

* 169 — өч урынлы так сан.
* 169 санның цифрлар суммасы — 16.
* 169 санның цифрлар тапкырчыгышы — 54.
* 169 санның квадраты — 28561.

# 169 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 169
* 169 ел (б. э. к.)
* Юникодта 00A9₁₆ — «©» символның коды.
# Больё-сюр-Мер

Больё-сюр-Мер (фр. Beaulieu-sur-Mer) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.

# Больё-сюр-Мер
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 0,92 км².
# Гүлпынар (Һасса)

Гүлпынар (төр. Gülpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Һасса илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Армани (Перуҗа)

Армани — Италиянең Умбрия төбәге Читта-ди-Кастелло өязендә урнашкан торак пункт.

# Армани (Перуҗа)
## Географиясе

Армани Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Армани (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ленин ордены

Ленин ордены — Совет Социалистик Республикалар Берлегенең иң югары бүләге. 1930 елның 6 апрелендә СССР ҮБК Президиумы карары белән булдырылган.

# Ленин ордены
## Ленин ордены филателиядә

* Орден ССРБ маркаларында
* ССРБ маркасы, 1946 ел
* ССРБ маркасы, 1953 ел
* ССРБ маркасы, 1980 ел
# Енифакылы

Енифакылы (төр. Yenifakılı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесенең Йозгат иленә караган бер илчедер.

# Енифакылы
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Гөзели (Һалфети)

Гөзели (төр. Gözeli) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалфети илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Болтон (Коннектикут)

Болтон — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Болтон (Коннектикут)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1720 елда нигезләнгән.

# Болтон (Коннектикут)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 14,7 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 222 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Үрән (Барыш кушылдыгы)

Үрән (чирмешчәдән «ур» - «тиен») — Россия территориясеннән ага торган елга. Сембер өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Барыш елгасының уң ярыннан 60 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 54 км.

# Үрән (Барыш кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Сыры гидроузеленән Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010500312110000037354
* Һидрологик өйрәнү (ҺӨ) буенча коды — 110003735
* Бассейн коды — 08.01.05.003
* ҺӨ буенча саны — 10
* ҺӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ашагыдалөрен (Диядин)

Ашагыдалөрен (төр. Aşağıdalören) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Диядин илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Ташьятак (Акъязы)

Ташьятак (төр. Taşyatak) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Акъязы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Язрук (кратер)

Язрук (лат. Yazruk) — Венера планетасының 21°12′ к. к. 160°12′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 10,5 километр озынлыкта булган кратеры.

# Язрук (кратер)
## Исеме

Язрук кратеры нивхалар хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Харчунчай

Харчунчай — Россия территориясеннән ага торган елга. Дагстан Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кули (Виралю) елгасының уң ярыннан 35 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.

# Харчунчай
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сулак елгасы , инешенән Чиркейск гидроузеленә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 07030000112109300001251
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 109300125
* Бассейн коды — 07.03.00.001
* ГӨ буенча саны — 09
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Камден (Нью-Джерси)

Камден — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан шәһәр.

# Камден (Нью-Джерси)
## Тарихы

Камден шәһәре 1626 елда нигезләнгән.

# Камден (Нью-Джерси)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 26,782579 км², 26,783501 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 5 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# WBP4

WBP4 (ингл. WW domain binding protein 4) — кешенең 13-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Явапаи (округ, Аризона)

Явапаи — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Прескотт шәһәре.

# Явапаи (округ, Аризона)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1864 елда оештырыла.

# Явапаи (округ, Аризона)
## Территориясе

Округ мәйданы 21 051 км² тәшкил итә.
# Сцяцки (Валожынский районы)

Сцяцки (белар. Сцяцкі) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Валожынский районында урнашкан авыл.

# Сцяцки (Валожынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Үзәк Америка

Үзәк Америка — Төньяк һәм Көньяк Америка арасында, географик һәм геологик яктан Төньяк Америкада урнашкан регион. Төп тел — испан теле (фәкать Белизда инглиз теле).

# Үзәк Америка
## Дәүләтләр

* Белиз
* Гватемала
* Һондурас
* Коста-Рика
* Никарагуа
* Панама
* Сальвадор
# Әстерхан дәүләт консерваториясе

Әстерхан дәүләт консерваториясе - Әстерханда урнашкан дәүләт югары музыкаль уку йорты.

# Әстерхан дәүләт консерваториясе
## Тарихы

Әстерхан консерваториясе 1969 елда ачыла. Аны оештыруда профессор М. А. Этингер, композиторлар А. Н. Холминов һәм М. П. Максакова мөһим роль уйный.
1971 елда консерваторияне В.С. Кузнецов җитәкли.
1974 елда студентларның беренче чыгарылышы була.
1975 елда консерваториядә орган урнаштырыла.
1980 елдан 1981 елга кадәр консерватория белән В. А. Воронов җитәкчелек итә.
1998 елда аспирантура ачыла.
Хәзерге вакытта консерватория җитәкчелегендә РФ атказанган артисты, профессор, элекке чыгарылыш сыйныф укучысы А.В. Мостыканов тора.
Консерватория штатында (2019 елга) — 4 фән докторы (сәнгать фәннәре докторы, музыка теориясе һәм тарихы кафедрасында эшләүче профессор Л. В. Саввина, профессор Л. П. Казанцева, доцент П.П. Сладков, доцент В. О. Петров), 9 фән кандидаты (сәнгать фәннәре кандидаты — музыка теориясе һәм тарихы кафедрасы доцентлары И. М. Некрасова, О. И. Поповская, М. Г. Хрущева, соло җырлау кафедрасы доценты С. В. Тарасов, махсус фортепиано кафедрасы профессоры Г. В. Бескровная, кыл кораллары кафедрасы профессоры И. А. Барабанова, философия фәннәре кандидаты - гомумиуманитар фәннәр кафедрасы доценты Е.Б. Борисова, психология фәннәре кандидаты — гомумиуманитар фәннәр кафедрасы доценты О. А. Лучинина, социология фәннәре кандидаты — гомумиуманитар фәннәр кафедрасының өлкән укытучысы Е. А. Соболева) бар.

# Әстерхан дәүләт консерваториясе
## Консерватория каршындагы сәнгать коллективлары

1992 елда консерваториянең иң танылган һәм танылган иҗат коллективы «Скиф» квартеты оештырыла.
1994 ел «Лик» квартерты оешу елы була (сәнгать җитәкчесе һәм дирижер, РФ атказанган артисты, профессор С.Е. Комяков). Коллективның төрле концерт репертуарында халык җырлары, рус, чит ил музыкасы, заманча композиторларның җыр-хор иҗаты, Әстерхан авторларының вокаль-хор музыкасы бар.
1996 елда «Концертино» фортепиано квинтеты булдырыла (сәнгать җитәкчесе профессор М. А. Бесценная) — Бөтенроссия камера ансамбльләре конкурс-фестивале лауреаты.
1997 елда сәнгать җитәкчесе В.Смиховский (кларнет, саксофон), А. Бакшеев (кларнет), А. Смиховская (аккордеон), И. Шубенин (гитара), Е. Хачиров (контрабас) һәм солистлар т. Важорова, Л. Сазонова составында «Ретро» ансамбле оеша.

# Әстерхан дәүләт консерваториясе
## Ректорат

* Ректоры - Александр Валентинович
* Фәнни эш буенча проректор - Саввина Людмила Владимировна
* Укыту эшләре буенча проректор - Поповская Ольга Ивановна
* Иҗади эш буенча проректор - Тарасова Наталья Ким кызы