yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# 2004 елда вафатлар исемлеге

Бу мәкаләдә 2004 елда вафат булган кешләр исемлеге.

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Март

* 28 март — Питер Устинов (82), Бөек Британия актеры, кинорежиссеры, драматургы, сценаристы, язучысы, продюсеры һәм теле- һәм радио алып баручысы.

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Февраль

* 13 февраль — Зелимхан Яндарбиев (51), Чичәнстан сәяси һәм рухи эшлеклесе.
* 18 февраль — Нурихан Фәттах, татар әдәбиятында тарихи жанрда әсәрләр язуны башлап җибәргән күренекле язучы, тәрҗемәче, тарихчы.

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Гыйнвар

* 30 гыйнвар — Рахмай Хисмәтуллин, татар язучысы, шагыйрь, драматург, журналист.
* 1 гыйнвар — Евгений Мигунов (82) — совет

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Май

* 9 май — Әхмәт Кадыйров, Чечня республикасының Мәскәү яклы беренче президенты.

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Июль

* 9 июль —, .

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Август

* 30 август —, .

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Октябрь

* 7 октябрь —, .
* 11 октябрь —,
* 23 октябрь — Владимир Иванов (65), күренекле татар галиме, тарихчы һәм социолог.

# 2004 елда вафатлар исемлеге
## Декабрь

* 26 декабрь — Шакир Абилов (89), татар әдәбият галиме.
# Габделхак Галиев

Габделхак Галиев (Габделхак Гали улы Галиев, 2 август 1916, Саба районы Олы Нырты — 1990) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).

# Габделхак Галиев
## Тормыш юлы

Галиев Габделхак Гали улы 1916 нчы елның 2 нче августында Саба районы Олы Нырты авылында туа. Хезмәт эшчәнлеген 1934 нче елда “Кремль” колхозының гади колхозчысы буларак башлый. 1936 елда хисапчылар курсын тәмамлый.
1941 нче елның июнендә үз теләге белән фронтка китә. 1942 нче елда, каты яраланып, туган авылына кайта. Авылдашлары аны колхоз җитәкчесе итеп сайлап куялар. Берничә елдан ул Теләче районы җир эшләре бүлеге мөдире итеп күчерелә. 1953 нче елда авыл хуҗалыгы идарәсе начальнигы, аннары район Советы башкарма комитеты рәисе урынбасары итеп билгеләнә.
1956 - 1961 нче елларда Габделхак Гали улы Кызыл Йолдыз машина-трактор станцииясе, аннары Балык Бистәсе техникаларны ремонтлау станциясе директоры булып эшли. 1961нче елдан 1977 нче елга кадәр ул Ленин исемендәге совхоз директоры була. Үзе җитәкләгән хуҗалыкта даими рәвештә югары икътисадый күрсәткечләргә ирешүе өчен, 1966 нчы елда Габделхак Гали улы Социалистик Хезмэт Герое исеменә лаек була.
Габделхак Гали улы берничә тапкыр халык депутатларының район Советы депутаты итеп сайлана.
1990 нчы елда вафат була.

# Габделхак Галиев
## Бүләкләре

* Социалистик Хезмәт Героеның “Урак һәм Чүкеч” алтын медале
* Ленин ордены (22.03.1966)
* СССР медальләре
# NGC 1055

NGC 1055 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1055
## Тарихы

Әлеге галактика 1783 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Эдуардо Меркадо (Салватьера)

Эдуардо Меркадо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сальватьерра муниципалитеты составына керә.

# Эдуардо Меркадо (Салватьера)
## Географиясе

Эдуардо Меркадо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эдуардо Меркадо (Салватьера)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эдуардо Меркадо (Салватьера)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# (16410) 1986 QU2

(16410) 1986 QU2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16410) 1986 QU2
## Тарихы

1986 елның 28 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QU2» саналган.
# HD97160

HD97160 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан A2mF0-F2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,49 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# NGC 5283

NGC 5283 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 5283
## Тарихы

Әлеге галактика 1866 елда Алмания астрономы Heinrich d'Arrest тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 27.94 см (11 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Вауда (Торино)

Вауда — Италиянең Пьемонт төбәге Коассоло-Торинезе өязендә урнашкан торак пункт.

# Вауда (Торино)
## Географиясе

Вауда Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Вауда (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (17539) 1993 FR46

(17539) 1993 FR46 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17539) 1993 FR46
## Тарихы

1993 елның 19 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FR46» саналган.
# Смолан (Канзас)

Смолан — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.

# Смолан (Канзас)
## Тарихы

Смолан шәһәре елда нигезләнгән.

# Смолан (Канзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,331596 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 391 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вест-Колледж (Индиана)

Вест-Колледж — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Вест-Колледж (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Вест-Колледж (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,691302 км², 0,691303 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 301 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# PVR

PVR (ингл. PVR cell adhesion molecule) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# IC 555

IC 555 — Әсәт йолдызлыгы чикләрендә урнашкан линзовидная галактика .

# IC 555
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 555 буларак та сурәтләнә.
# Картасикт

Картасикт (рус. харитасикт) — Коми Республикасының Сысола районында урнашкан авыл.

# Картасикт
## Климат

Картасикт климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Картасикт
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (100%).
# Пон-Белланже

Пон-Белланже (фр. Pont-Bellanger) — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
# HD211013

HD211013 — Торна йолдызлыгында урнашкан Fm_dD спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,05 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Саттон (Нью-Гэмпшир)

Саттон — Америка Кушма Штатларының Нью-Гэмпшир штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Саттон (Нью-Гэмпшир)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1784 елда нигезләнгән.

# Саттон (Нью-Гэмпшир)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 43,1 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 283 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эспеха

Эспеха (исп. Espeja) — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Эспеха
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 98,41 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 695 метр биеклектә урнашкан.
# Багыш мәчете

Багыш мәчете - Татарстанның Апас районы Багыш авылында урнашкан мәчет.

# Багыш мәчете
## Тарихы

Авыл мәчете XX гасырның 30 елларында кулланыштан чыгарылып гасыр азагында яңадан торгызыла.
# Мелиниш

Мелиниш — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. Хирсень (коммуна) коммунасына карый.

# Мелиниш
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# GSC3655-341

GSC3655-341 — Кассиопея йолдызлыгында урнашкан Ap спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,46 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# (19201) 1992 GZ4

(19201) 1992 GZ4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19201) 1992 GZ4
## Тарихы

1992 елның 4 апрелендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 GZ4» саналган.
# (6569) Ондатже

(6569) Ондатже (лат. Ondaatje) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6569) Ондатже
## Тарихы

1993 елның 22 июнендә J. Mueller тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 MO» саналган.
# Навахас

Навахас (исп. Navajas) — Испаниянең Кастельон провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Навахас
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 7,89 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 383 метр биеклектә урнашкан.
# Мончезтино (Асти)

Мончезтино — Италиянең Пьемонт төбәге Кастелл'Альферо өязендә урнашкан торак пункт.

# Мончезтино (Асти)
## Географиясе

Мончезтино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мончезтино (Асти)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (494) Виртус

(494) Виртус (лат. Virtus) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (494) Виртус
## Тарихы

1902 елның 7 октябрендә Макс Вольф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1902 JV» саналган.
# Рока (Торино)

Рока — Италиянең Пьемонт төбәге Виллареджа өязендә урнашкан торак пункт.

# Рока (Торино)
## Географиясе

Рока Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Рока (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Буковник

Буковник (чех. Bukovník) — Чехиянең Пльзень крае Клатови һәм Q89342818? районында урнашкан авыл.

# Буковник
## Географиясе

Мәйданы — 4,093305 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 615 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Буковник
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Буковник
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Буковник
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 347 |
| 1880 | 357 |
| 1890 | 385 |
| 1900 | 390 |
| 1910 | 386 |
| 1921 | 325 |
| 1930 | 275 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 170 |
| 1961 | 171 |
| 1970 | 126 |
| 1980 | 121 |
| 1991 | 98 |
| 2001 | 72 |
| 2011 | 78 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 82 |
| 2016 | 72 |
| 2017 | 71 |
| 2018 | 72 |
| 2019 | 70 |
| 2020 | 63 |
| 2021 | 67 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 57 |
| 2022 | 67 |
| 2023 | 67 |
| 2024 | 65 |
# IC 2594

IC 2594 — Гидра йолдызлыгы чикләрендә урнашкан линзовидная галактика .

# IC 2594
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2594, ESO-LV 501-0280, 2MASX J10360418-2419229, MCG-04-25-028, ESO 501-28, PGC 31405, 6dFGS gJ103604.2-241923, SGC 103341-2403.8, LEDA 31405, FLASH J103604.21-241917.8 һәм Gaia DR2 5471183298767966976 буларак та сурәтләнә.
# Видуйцы

Видуйцы (белар. Відуйцы) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Касцюковицкий районында урнашкан авыл.

# Видуйцы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Аккерпич (Кумлу)

Аккерпич (төр. Akkerpiç) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Кумлу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Валенсия (Пенсильвания)

һәм
Валенсия — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Валенсия (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1897 елда нигезләнгән.

# Валенсия (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,33 квадрат миль, 0,865025 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1086 Фут биеклектә урнашкан.
# (18392) 1992 PT4

(18392) 1992 PT4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18392) 1992 PT4
## Тарихы

1992 елның 2 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 PT4» саналган.
# Эль Фресно (Кортазар)

Эль Фресно — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Кортасар муниципалитеты составына керә.

# Эль Фресно (Кортазар)
## Географиясе

Эль Фресно Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Фресно (Кортазар)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Фресно (Кортазар)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Новоникольское (Светлопольский авыл округы)

Новоникольское (каз. Новоникольское) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Новоникольское (Светлопольский авыл округы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Теләче

һәм
Теләче — Татарстан Республикасының Теләче районындагы торак пункт, Теләче районының үзәк авылы. Әлегә муниципаль статусы — село (федераль классификатор буенча).
Почта индексы — 422080.

# Теләче
## География

Казаннан 78 километр көнчыгыштарак урнаша.

# Теләче
## География
### Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.9 °C | -10.9 °C | -5.8 °C | 4.5 °C | 13.4 °C | 18.5 °C | 20.4 °C | 17.8 °C | 12.1 °C | 4.4 °C | -4.8 °C | -10.2 °C | 4.0 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.

# Теләче
## Халык

Милли состав (2002): татарлар – 86,7%, руслар – 12,2%.

# Теләче
## Мәдәният

* Туган якны өйрәнү музее
# Сойлу (Һани)

Сойлу (төр. Soylu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Һани илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Нижние Поды

Түбән Поды — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ныда елгасының сул ярыннан 78 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Нижние Поды
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000212115300052682
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305268
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Богиш (коммуна)

Богиш — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан коммуна.

# Богиш (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 30,27 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Богиш һәм Бозиеш авыллары урнашкан.
# SMAD9

SMAD9 (ингл. SMAD family member 9) — кешенең 13-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Довжа (Вицебский районы)

Довжа (белар. Доўжа) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.

# Довжа (Вицебский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Николай Белов (1987)

Николай Белов (рус. Николай Сергеевич Белов, 13 август 1987(1987-08-13) (37 яшь), Мәскәү, СССР — , ) — Россия һоккейчесе (сакчы), Санкт-Петербург СКАсы составында Гагарин кубогы иясе (2015).
# Челаре

Челаре (словак. Čeláre) — Словакиянең Вельки-Кртиш округында урнашкан авыл.

# Челаре
## Тарихы

Авыл 1436 елда нигезләнгән.

# Челаре
## Географиясе

Мәйданы — 12,52 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 154 метр биеклектә урнашкан.

# Челаре
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Николай Иванцов

Николай Иванцов (Николай Иван улы Иванцов, 29 декабрь 1913(1913-12-29), Брянск, Брянск өязе, Орёл губернасы, Россия империясе — 27 февраль 2002(2002-02-27) (88 яшь), Мәскәү, Россия) — инженер-һидротехник, ССРБ дәүләт премиясе лауреаты (1950), Социалистик хезмәт Каһарманы (1970). 1937-1959 елларда инженер-һидротехник (Мәскәү, Балакау). 1959-1962 елларда «Гидропроект» (Мәскәү) институты директоры. 1970-1986 елларда ССРБ энергетика һәм электрлаштыру министры урынбасары, бер үк вакытта (1971-1974) «Камгэсэнергострой» җитештерү берләшмәсенең төзелеш идарәсе башлыгы.
# Джинестра

Джинестра — Италиянең Базиликата төбәгендә урнашкан коммуна. Потенца провинциясе составына керә.

# Джинестра
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 546 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Бариле, Форенца, Маскито, Рипакандида һәм Веноза коммуналары белән чиктәш.
# DDX56

DDX56 (ингл. DEAD-box helicase 56) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Бжезини (Янивский повяты)

Бжезини — Польшаның Люблин воеводалыгы Модлибожице гминаcында урнашкан авыл.

# Бжезини (Янивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Тәлгать Вәлиуллин
## Балачгы

Вәлиуллин Тәлгать Вәлиулла улы Түнтәр авылнда 1937 елның 24 октябрендә туган. 1952 елда Түнтәр җидееллык мәктәбен тәмамлый һәм колхозда атлы йөк ташучы булып эшли. У сугыш чоры баласы гына түгел, ә сугыш ятиме дә. Балачактан, 7-8 яшеннән ул колхоз эшендә булган, Сугыш елларында һәм сөгыштан соңгы елларда атлы ургыч белән көне-төне басуда ашлык уруда, ындырда ашлык сугуда катнашкан

# Тәлгать Вәлиуллин
## Төп хезмәт еллары

Т.Вәлиуллин 1956-1959 елларда Совет Армиясе сафларында хезмәт итә. Аннан кайткач Балтач РТСы каршындагы тракторчылар хәзерләү курсларын үтә, 1960 елда «Дружба» колхозында тракторчы булып эшли башлый һәм бөтен хезмәт юлын игенче хезмәтенә багышлый. Ул гомер буена чылбырлы "ДТ" тракторында бульдозер тагылмасы белән эшләде. Колхоз тормышында иң катлаулы эшләрне аңа тапшырдылар. балтач районы буенча юллар өчен полотналар күтәргәндә ел саен ул бик нәтиҗәле эшләде.
Т.Вәлиуллин районыбызның иң нәтиҗәле, иҗади эшләүче механизаторларының берсе булды. Игенче хезмәте өчен үтә дә җаваплы булган мәсьәләгә — эшнең югары сыйфатлы булуына һәрдаим зур игътибар бирде. Менә шушы төгәллеге, төпле җир кешесе була белүе белән күпләргә үрнәк булды.

# Тәлгать Вәлиуллин
## Гаиләсе

Тәлгать авыл кызы Дамирага өйләнеп (ул да сугыш ятиме) гаиләдә 5 бала тәрбияләп үстерделәр. Инсафлы, тәрбияле, эшчән балалары да матур гаиләләр кордылар. Ике уллары хәзерге вакытта авылыбызның тырыш механизаторлары. Калган уллары да тырыш, хезмәт сөючән механизатор, завод эшчесе. Гомумән бу нәсел кешеләре авылыбызда үрнәк булып торалар.

# Тәлгать Вәлиуллин
## Мактаулы исемнәре

Алдынгы механизатор Бөтенсоюз халык хуҗалыгы казанышлары күргәзмәсенең Мактау Таныклыгы, «Тугызынчы бишьеллык батыры» билгесе белән бүләкләнде. 1977 елда Хезмәт Кызыл Байрагы орденына лаек булды. 1986 елда Татарстан АССРның атказанган авыл хуҗалыгы механизаторы исеме бирелде. Т.Вәлиуллин 2020 елда вафат булды һәм Түнтәр зиратында җирләнде

# Тәлгать Вәлиуллин
## Чыганаклар:[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Р.Зарипов Тирән тамырлы Түнтәрем, 2008.
Р.Зарипов Бакыйлыкка күчкән әби-бабаларыбыз рухына бер дога, 2021.
Г.Мөхәммәтшин Балтач энциклопедиясе (Р.Зарипов туплап биргән мәгълүмат), 1 том, 2006.
# 476 (сан)

476 (дүрт йөз җитмеш алты) - 475 белән 477 арасындагы натураль сан.

# 476 (сан)
## Математикада

* 476 — өч урынлы җөп сан.
* 476 санның цифрлар суммасы — 17.
* 476 санның цифрлар тапкырчыгышы — 168.
* 476 санның квадраты — 226576.

# 476 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 476 ел
* 476 ел (б. э. к.)
* Юникодта 01DC₁₆ — «ǜ» символның коды.
# Томпкинс (округ, Нью-Йорк)

Томпкинс — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Итака шәһәре.

# Томпкинс (округ, Нью-Йорк)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1817 елда оештырыла.

# Томпкинс (округ, Нью-Йорк)
## Территориясе

Округ мәйданы 1233 км² тәшкил итә.