yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# NGC 7473

NGC 7473 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7473
## Тарихы

Әлеге галактика 1863 елда Алмания астрономы Albert Marth тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 121.92 см (48 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Уецкое (Талица шәһәр округы)

Уецкое (рус. Уецкое) — Свердловск өлкәсенең Талица шәһәр округы составына керүче авыл.

# Уецкое (Талица шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Уецкое (Талица шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Бугарбер

Бугарбер (фр. Bougarber) — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
# Россоловка

Россоловка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Ярославль өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Векса елгасының сул ярына тамагыннан 40 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 14 км.

# Россоловка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр . Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010300112110000012342
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110001234
* Бассейн коды — 08.01.03.001
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# NGC 2681

NGC 2681 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 2681
## Тарихы

Әлеге галактика 1790 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# 1060-еллар

2 меңьеллык :
IX гасыр — X гасыр — XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр :
Хронологик таблица :
1060-еллар — 1060 елда башланган һәм 1069 елда тәмамланган унъеллык.
# Пананчери Мудиккоде Шива Гыйбадәтханәсе

Пананчери Мудиккоде Шива Гыйбадәтханәсе Һиндстанда, Керала штатында, Тһриссур Районының Пананчерисында Шива Ходаена багышланган борынгы Һинд дине гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханәнең төп Ходае булып Ходай Шива тора, ул көнбатышка карап төп Sanctum Sanctorum-да урнашкан. Фольклор буенча потны олы фикер иясе Парашурама корган. Гыйбадәтханә Кералада 108 мәшһүр Шива гыйбадәтханәсенең берсе булып тора..

# Пананчери Мудиккоде Шива Гыйбадәтханәсе
## Шулай ук карарга мөмкин

* 108 Шива гыйбадәтханәсе
* Керала Гыйбадәтханәләре
* Тһриссур авыл җилегендә Һинд дине гыйбадәтханәләре
# Парфентиха

Парфентиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Андарма елгасының уң ярына тамагыннан 178 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 17 км.

# Парфентиха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Чулым кушылган урындан Кеть кушылган урынга кадәр. Кече елга бассейны — Чулым, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010500112115200023417
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202341
* Бассейн коды — 13.01.05.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Гөлфия Фәйзерахманова

Гөлфия Фәйзерахманова- актриса. 1962 елның 16 мартында ТАССРның Саба районы Эзмә авылында туган. Алабуга мәдәният училищесын тәмамлаган. Минзәлә дәүләт театрында эшли. Чаллы дәүләт татар драма театрында эшли. Татарстан Республикасының атказанган артисты.

# Гөлфия Фәйзерахманова
## Сәхнәдә башкарган рольләре

* Ана – «Былтыр кысты», Н. Исәнбәт.
* Фатыйма – «Сөясеңме, сөймисеңме?», Ф. Бүләков.
* Шәмсия – «Кодача», З. Исмәгыйлев.
* Галимәбану – «Галиябану», М. Фәйзи.
* Лениза – «Тигезәкләр», Р. Хамид.
* Зөһрә – «Кәләпүшче кыз», Г. Исхаки.
* Мөслимә – «Саташу», Т. Миңнуллин.
* Наилә – «Без бит авыл малае!», Т. Миңнуллин.
* Гөлҗихан – «Банкрот», Г. Камал.
* Гәзизә – «Хәят», Р. Сабыр.
* Нурлыбаян – «Сигезле биюе», Р. Сабыр.
* Галина Сабировна – «Ике хатынлы таксист», Р. Куни
# Михалинава (Дубровенский районы)

Михалинава (белар. Міхалінава) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Дубровенский районында урнашкан авыл.

# Михалинава (Дубровенский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# (4629) Walford

(4629) Walford (лат. Walford) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4629) Walford
## Тарихы

1986 елның 7 октябрендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 TD7» саналган.
# 240-еллар (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
240-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 249 елда башланган һәм б. э. к. 240 елда тәмамланган унъеллык.
# Казе Фасина (Падова)

Казе Фасина — Италиянең Венеция төбәге Вигонца өязендә урнашкан торак пункт.

# Казе Фасина (Падова)
## Географиясе

Казе Фасина Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Казе Фасина (Падова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Бероль

Бероль (фр. Bairols) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.

# Бероль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 15,24 км².
# Грембошице

Грембошице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Олесница гминасында урнашкан авыл.

# Грембошице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бешталы (Нефтчала)

Бешталы (әзери. Beştalı) — Әзербайҗанның Нефтчала районына караган авыл.
# Троица (Белая Холуница районы)

Троица (рус. Троица) — Киров өлкәсенең Белая Холуница районында урнашкан авыл.

# Троица (Белая Холуница районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Троица (Белая Холуница районы)
## Сәгать поясы

Троица (Белая Холуница районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Троица (Белая Холуница районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (99%).
# Qızıl taypılma

Qızıl taypılma — ximik elementlarnıñ spektr sızıqlarınıñ qızıl (ozın dulqınlı) yaqqa taypılışı.
Bu küreneş Doppler effektı yäki gravitatsion qızıl taypılma säbäple xasil bula.
Şämäxä (qısqa dulqınlı) yaqqa taypılış zäñgär taypılma dip yörtelä.
1848 yılda fransuz fiziğı İppolit Fizo yoldız spektrlarında spektr sızıqlarınıñ taypılmasın taswirlıy häm añlatu öçen Doppler effektın täqdim itä.

# Qızıl taypılma
## Taswir

Taypılma parametrı
$z={\lambda -\lambda _{0} \over \lambda _{0}}$
biredä
$~\lambda$ , $~\lambda _{0}$ — küzätü noqtalarında dulqın ozınlıqları (küzätü häm çığaru noqtalarında)
Çığanaq spektrınıñ dulqın ozınlığınıñ Doppler taypılması, $~v_{r}$ - nur tizlege, $~v$ - tulı tizlek
$z_{D}={\frac {1+v_{r}/c}{\sqrt {1-(v/c)^{2}}}}-1$
Ğomumi çağıştırmalılıq teoriäsendä Albert Eynşteyn gravitatsion taypılmanı aldan äytä. Sızqça yaqınçalıqta
$z_{G}={\frac {V-V_{0}}{c^{2}}}$ ,
biredä $~V$ , $~V_{0}$ - gravitatsion potensiallar küzätü häm nurlandıru noqtalarında
$~z_{G}>0$ küzätü noqtasında potensial zurraq oçraqta (module keçeräk, tiskäre zurlıq)
Zur gravitatsion qırı belän massiv obyektlar öçen (neytron yoldız, qara tişek), sfera öçen:
$z_{G}=\left(1-{\frac {R_{G}}{R}}\right)^{-{\frac {1}{2}}}-1$
biredä
massa $~M$, radius $R>R_{G}={\frac {2GM}{c^{2}}}$
$~R_{G}$ - gravitatsion radius

# Qızıl taypılma
## Sıltama

* «Красное смещение» — статья в Физической энциклопедии
* Космология 2022 елның 31 март көнендә архивланган.
* Парадоксы Большого взрыва
* G.A. Tammann, B. Reindl, Cosmic Expansion and Ho: A Retro- and Pro-Spective Note
* G.A. Tammann, The Ups and Downs of the Hubble Constant(ингл.)
* Космологический калькулятор(ингл.)
# Реаллон

Реаллон (фр. Réallon) — Франциянең Югары Альплар департаментына караган коммуна, Савин-ле-Лак кантонына карый.

# Реаллон
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 71,4 км².
# Каваккөй (Архави)

Каваккөй (төр. Kavakköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Архави илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Острица (Смолян өлкәсе)

Острица — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. Чепеларе җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Острица (Смолян өлкәсе)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1211 метр биеклектә урнашкан.
# Сан Ремиҗо (Парма)

Сан Ремиҗо — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Калестано өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Ремиҗо (Парма)
## Географиясе

Сан Ремиҗо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Ремиҗо (Парма)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Амур чуртаны

* Балыклар порталы
* Зоология порталы
Амур чуртаны (лат. Esox americanus) — чуртанлылар гаиләсендәге төче су балыгы. Озынлыгы 110 см га кадәр һәм 16 кг авырлыкка кадәр җитәргә мөмкин.
Аның озынлыгы 50—60 см, авырлыгы 1—1,5 кг. Яшәвенең 2-3 нче елында җенси җитлегә. Уылдык чәчкән мәле апрель-июнь айларына тура килә Үрчемлелеге 26-151 мең бөртек уылдык. 14 ел яшиләр.
# Виктор Позднов

Виктор Позднов (Виктор Андрей улы Позднов, 21 октябрь 1929(1929-10-21), Борисоглебск, Борисоглебск бүлгесе, Үзәк-Кара туфрак өлкәсе, РСФСР, СССР — 11 октябрь 2010(2010-10-11) (80 яшь), Уфа, Башкортстан, Россия) — рәссам, БАССРның атказанган рәссамы (1973), БАССР рәссамнар берлеге әгъзасы (1960).
# Ясеница (Вальево)

Ясеница (серб. Јасеница ) — Сербиянең Колубара округы Валево җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Ясеница (Вальево)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 161 метр биеклектә урнашкан.

# Ясеница (Вальево)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# 446 (сан)

446 (дүрт йөз кырык алты) - 445 белән 447 арасындагы натураль сан.

# 446 (сан)
## Математикада

* 446 — өч урынлы җөп сан.
* 446 санның цифрлар суммасы — 14.
* 446 санның цифрлар тапкырчыгышы — 96.
* 446 санның квадраты — 198916.

# 446 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 446 ел
* 446 ел (б. э. к.)
* Юникодта 01BE₁₆ — «ƾ» символның коды.
# (14568) Zanotta

(14568) Zanotta — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14568) Zanotta
## Тарихы

1998 елның 19 июлендә А. Боаттини, М. Томбелли тарафыннан Сан Марселло обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 OK» саналган.
# Чөл (Җиһанбейли)

Чөл (төр. Çöl) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Җиһанбейли илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Чөрүш (Газипаша)

Чөрүш (төр. Çörüş) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Газипаша илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Смолюги

һәм
Смолюги — Польшаның Подлясье воеводалыгы Дзядковице гминасында урнашкан авыл.

# Смолюги
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кабрела

һәм
Кабрела — Португалиянең Эвора округына керә торган фрегезия. Монтемор-у-Нову муниципалитетына карый.

# Кабрела
## Географиясе

Мәйданы — 194,84 км².
# Авчынкава

Авчынкава (белар. Аўчынкава) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.

# Авчынкава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Оньон (Югары Савойя)

Оньон (фр. Onnion) — Франциянең Югары Савойя департаментына караган коммуна, Бонвиль кантонына карый.

# Оньон (Югары Савойя)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 18,97 км².
# Пекулиар

Пекулиар — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Пекулиар
## Тарихы

Пекулиар шәһәре 1868 елда нигезләнгән.

# Пекулиар
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 23,438258 км², 21,887156 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 302 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Барановщина (Кумёны районы)

Барановщина (рус. Барановщина) — Киров өлкәсенең Кумёны районында урнашкан авыл.

# Барановщина (Кумёны районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Барановщина (Кумёны районы)
## Сәгать поясы

Барановщина (Кумёны районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Барановщина (Кумёны районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (2%), руслар (97%), татарлар (1%), арлар (1%).
# Лушково

һәм
Лушково — Польшаның Великопольское воеводалыгы Кшивинь гминасында урнашкан авыл.

# Лушково
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Лобаново (Төньяк Казакъстан өлкәсе)

Лобаново (каз. Лобаново) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Лобаново (Төньяк Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Нова Весь (Билгорайский повяты)

Нова Весь — Польшаның Люблин воеводалыгы Туробин гминаcында урнашкан авыл.

# Нова Весь (Билгорайский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Симон Петер Паллас

Пе́тер Симо́н (Пётр-Симо́н) Палла́с (алман. Peter Simon Pallas, 1741-1811)– күренекле сәяхәтче, табигатьне өйрәнүче һәм атаклы географ, медицина докторы, тарих һәм табигать фәннәре профессоры, Римның һәм Петербургның император академияләре әгъзасы.
Петер Симон Паллас 1741 елның 22 сентябрендә Берлинда туган. Алманиянең, Голландиянең, Бөекбританиянең иң мәгълүм уку йортларында белем алган. Голландиянең Лейден университетында эшли. Зоолог буларак таныла. Бик иртә докторлык хезмәтен яклый, профессор исеменә ирешә. 1766 елда Петербург академиясенең гамәли әгъзасы итеп сайлана, ләкин ул исемнән баш тарта. 1767 елны, 26 яшендә кабул итеп, гаиләсе белән Русиягә күчеп килә.
1768-1774 елларда П.С. Паллас Петербург Фәннәр академиясенең Рәсәйнең үзәк өлкәләренә, Урта һәм Көньяк Идел буе районнарына, Каспий буе түбәнлегенә, Урта һәм Көньяк Урал, Көньяк Себер киңлекләренә, Алтай, Байкал якларына оештырылган экспедициянең җитәкчесе була. Әстерхан өлкәсендә була. Алтын Урда ханлыгының башкаласы Сарай-Бәркә хәрабәләрен тамаша кыла. Аның күз алдында татарлар каберлегеннән көмештән эшләнгән берничә табут казып алалар. Ырынбур экспедициясенә И.И. Лепёхин, И.П. Фальк белән бергә җитәкчелек итә.
Петр Симон Паллас Русиянең төрле провинцияләренә 1772-1773 еллардагы сәяхәте вакытында Кама аръягына да чыга һәм Бөгелмәгә бара. Язмаларында төбәктәге торак пунктлар тасвирламасы, җирле халыклардан татар, мордва, чуаш, башкортларның гореф-гадәтләренә караган язмалар урын алган.
Паллас «...Татары по землепашеству превосходят русских и черемис», дип язып калдыра.
Аның китабы шактый татар авылларының чорлар оныттырган тарихи сәхифәләрен ачарга мөмкинлек бирә, шуның өчен тирән хөрмәткә ия булырга бик хаклы бу алман галиме.
Әдип 70 яше туларга 13 көн кала, 1811 елның 8 сентябрендә Берлинда вафат була.

# Симон Петер Паллас
## Әсәрләр

Паллас П.С. Путешествие по разным провинциям Российской империи. СПб., 1773. Ч. 1.

# Симон Петер Паллас
## Истәлек

* Русиянең Волгоград өлкәсендә Паллас исемен йөртүче шәһәр урнашкан.

# Симон Петер Паллас
## Чыганак

* Дамир Гарифуллин. Бөек Паллас эзеннән 2016 елның 5 март көнендә архивланган.
# Өчбәлеш

Өчбәлеш — Башкортстанның Авыргазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453499, ОКАТО коды — 80205828008.

# Өчбәлеш
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 57 кешенең яшәве мәгълүм.
# PARVB

PARVB (ингл. Parvin beta) — кешенең 22-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сан Дьего Кирисео (Валье де Сантияго)

Сан Дьего Кирисео — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Сан Дьего Кирисео (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Сан Дьего Кирисео Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Дьего Кирисео (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Дьего Кирисео (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Святляны

Святляны (белар. Святляны) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.

# Святляны
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Казимеж (гмина Скомлин)

Казимеж — Польшаның Лодзь воеводалыгы Скомлин гминаcында урнашкан авыл.

# Казимеж (гмина Скомлин)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Чогун (Кыршеһир)

Чогун (төр. Çoğun) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Кыршеһир илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Карга Куагы

Карга Куагы (рус. Вороний Куст) — Куйбышев сусаклагычындагы зур булмаган утрау, территориаль яктан Татарстан Республикасы Казан шәһәренең Вахитов районына керә. Идел елгасының суднолар йөрешле фарватерыннан сул якка, елга портыннан югарырак, Маркиз утравы каршында урнашкан.
Утрау урман белән капланган, сусаклагычның югары күтәрелә торган урыннарында сазланган. Утрауда 2012 елга кадәр сусаклагычны тутырган вакыттан калаган коммуникацияләр калдыклары сакланган, утрауның бер өлеше төзелеш вакытында ком астында җирләнгән, ә утрау үзе ярга кушылган.

# Карга Куагы
## Тарихы

1956-58 елларда сусаклагычны тутырганчы, Казансу елгасының ике җиңе: төньяк-көнбатышка таба төп үзәне һәм көньякка һәм көнчыгышка таба сузылган, 19 гасыр ахырына тулусынча диярлек душкын белән тулган Эчке инеш арасында калкулык булып торган. Агым буенча түбәнрәк Бакалда, югарырак — Ерак Тамак урнашкан, төрле вакытта Казан шәһәре пристаньнары булып хезмәт иткән. 20 гасыр башында суднолар йөрү каналы төзү уңышсыз омтылышыннан соң, шәһәр үзәгенә Карга Куагы аша тимер юл һәм шоссе салынган. Карга Куагы һәм шәһәр үзәге арасында төзелгән дамба Яңа Дамба дип атала һәм 1956-58 елларга кадәр кулланыла. Шуннан соң яңа дамбаны һәм Карга Куагын хуҗалыкта файдалану 2012 елга кадәр туктатыла, сусаклагыч барлыкка килгәч утрау агачлар белән каплана. Сусаклагыч булдырылганга кадәр, язгы ташулар керми торган җирендә, калкулыкларда ягулык-майлау материаллары булган баклар урнашкан булган.
2011 елга кадәр Карга Куагын Яңа Дамба калдыкларыннан Эчке чишмәсе урынында барлыкка килгән Күсе Койрыгы бугазы аерып торган. 2011 елда бугаз төзелешләр вакытында күмелә.

# Карга Куагы
## Археология

1878 елда Карга Куагы урында археолог Лихачев Идел-Кама культурасының неолит чоры яшәү урыны табыла.
# Терешполь-Кукелки

Терешполь-Кукелки — Польшаның Люблин воеводалыгы Терешполь гминасында урнашкан авыл.

# Терешполь-Кукелки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (6023) Цуясима

(6023) Цуясима (лат. Tsuyashima) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6023) Цуясима
## Тарихы

1992 елның 16 октябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UQ4» саналган.
# Ранчос-Пенитас-Вест (Техас)

Ранчос-Пенитас-Вест — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Ранчос-Пенитас-Вест (Техас)
## Географиясе

Ранчос-Пенитас-Вест халык санын алу урыны мәйданы — 5,358641 км², 5,358639 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 151 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Нюды-Тар-Яха

Нюды-Тар-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тар-Яха елгасының уң ярыннан 26 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 29 км.

# Нюды-Тар-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000212115300053887
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305388
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Аю баланы

Аю баланы — аклы-аллы вак кына чәчкә аткан, кызыллы-сарылы кушар-кушар җимеш биргән, аксыл кабыклы куак үсемлек.
* 1 2 Линней К. Genera plantarum eorumque characteres naturales, secundum numerum figuram, situm, & proportionem omnium fructificationis partium — 5 — Стокһолм: 1754. — doi:10.5962/BHL.TITLE.746https://wikidata.org/wiki/Track:Q1754https://wikidata.org/wiki/Track:Q1043https://wikidata.org/wiki/Track:Q40975586
* ↑ Linnaeus C. Species Plantarum: Exhibentes plantas rite cognitas ad genera relatas — 1753.https://wikidata.org/wiki/Track:Q21856106https://wikidata.org/wiki/Track:Q1043https://wikidata.org/wiki/Track:Q21856050
* ↑ Plants of the World Online — Royal Botanic Gardens, Kew, 2017.https://wikidata.org/wiki/Track:P5037https://wikidata.org/wiki/Track:Q18748726https://wikidata.org/wiki/Track:Q47542613