yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# HD54118

HD54118 — Кил йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 5,17 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# CCT2

CCT2 (ингл. Chaperonin containing TCP1 subunit 2) — кешенең 12-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Баканы

Баканы (белар. Баканы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.

# Баканы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Җомичи (Перуҗа)

һәм
Җомичи — Италиянең Умбрия төбәге Вальфаббрика өязендә урнашкан торак пункт.

# Җомичи (Перуҗа)
## Географиясе

Җомичи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Җомичи (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 210 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
210 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр III гасырга кергән ел.

# 210 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:210 елда (б. э. к.) туганнар

# 210 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:210 елда (б. э. к.) вафатлар
# (20407) 1998 QM20

(20407) 1998 QM20 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20407) 1998 QM20
## Тарихы

1998 елның 17 августында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 QM20» саналган.
# Гөлдере (Байбурт)

Гөлдере (төр. Göldere) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Байбурт илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Кече Тыкотлова

Кече Тыкотлова — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тыкотлова елгасының уң ярыннан 30 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.

# Кече Тыкотлова
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020200112115300025786
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302578
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Кротте

Кротте (фр. Crottet) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Вонна кантонына карый.

# Кротте
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,12 км².
# Эмек (Сейһан)

Эмек (төр. Emek) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Сейһан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Флемингтон (Нью-Джерси)

Флемингтон — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Флемингтон (Нью-Джерси)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Флемингтон (Нью-Джерси)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,790232 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 50 метр биеклектә урнашкан.
# Лешер-сюр-ле-Блезерон

Лешер-сюр-ле-Блезерон (фр. Leschères-sur-le-Blaiseron) — Франциянең Югары Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Сен-Годенс (кантон)

Сен-Годенс (фр. canton de Saint-Gaudens) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# (20848) 2000 UA105

(20848) 2000 UA105 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20848) 2000 UA105
## Тарихы

2000 елның 27 октябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 UA105» саналган.
# IC 2645

IC 2645 — Әсәт йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 2645
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2645, 2MASX J11143084+1153122, PGC 34250, Z 67-39, Z 1111.9+1210, SDSS J111430.81+115312.3, LEDA 34250 һәм Gaia DR2 3963727774476593280 буларак та сурәтләнә.
# Сан Исидро де ла Пализада (Валье де Сантияго)

Сан Исидро де ла Пализада — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Сан Исидро де ла Пализада (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Сан Исидро де ла Пализада Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Сан Исидро де ла Пализада (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Сан Исидро де ла Пализада (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Тонтон

Тонтон (ингл. Taunton) — Англиянең Сомерсет графлыгында урнашкан шәһәр.

# Тонтон
## Тарих

Урта гасырлардан билгеле.

# Тонтон
## Кардәш шәһәрләр

* Көнигслуттер-ам-Элм, Германия
* Лизьё, Франция
* Тонтен, Америка Кушма Штатлары
# Капеци (Арецо)

Капеци — Италиянең Тоскана төбәге Кастель-Сан-Никколо өязендә урнашкан торак пункт.

# Капеци (Арецо)
## Географиясе

Капеци Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Капеци (Арецо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Спелача (Виченца)

Спелача — Италиянең Венеция төбәге Вальданьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Спелача (Виченца)
## Географиясе

Спелача Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Спелача (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тулор

Тулор Чилиның иң борынгы археологик урыннарның берсе, Сан-Педро де Атакамадан 7,7 км көньяк-көнчыгышта урнашкан. Бу урынны беренче булып 1956 елда иезуит Густав ле Пэж тикшергән. Соңыннан казу эшләрен Ана Мариа Барон алып барган. Тулонның архитектурасы Андларның күп Колумбка кадәр мәдәниятләренә охшаш: Боливия (Ванкарани), Көнчыгыш Үзәннәр (Гуатаконко, Казеронес) һәм Төньяк-Көнчыгыш Аргентина (Портеро Гранде, Кампо Колорадо). Бу җәмгыять Сан Педро елгасы суларын кулланган. Казулар нәтиҗәсендә Колумбка кадәр мәдәниятләрнең үзара мөнәсәбәтләре ачыкланган һәм шулай ук балчыктан, агачтан, сөяктән, күннән һәм тукымалардан әйберләр табылган. Соңгы ике мең ел эчендә Тулор биналары климатик үзгәрешләр нәтиҗәсендә үзгәрешләргә дучар булганнар. Керамикада Титикака янындагы дәүләтләрнең йогынтысы чагыла.
# Изимша

Изимша — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. Обиршия-де-Кимп (коммуна) коммунасына карый.

# Изимша
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# (12687) de Valory

(12687) de Valory — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (12687) de Valory
## Тарихы

1987 елның 17 декабрендә Эрик Эльст, G. Pizarro тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 YS1» саналган.
# Ди-Лион (Техас)

Ди-Лион — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.

# Ди-Лион (Техас)
## Тарихы

Ди-Лион шәһәре елда нигезләнгән.

# Ди-Лион (Техас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 5,805995 км², 5,805987 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 390 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Шадув-Панский

һәм
Шадув-Панский — Польшаның Великопольское воеводалыгы Турек гминасында урнашкан авыл.

# Шадув-Панский
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фунтанача (Болцано)

Фунтанача — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Бадия өязендә урнашкан торак пункт.

# Фунтанача (Болцано)
## Географиясе

Фунтанача Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Фунтанача (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Минэйты

Минэйты (белар. Мінэйты) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Минэйты
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Роял-Кунья (Гавай)

Роял-Кунья — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Роял-Кунья (Гавай)
## Географиясе

Роял-Кунья халык санын алу урыны мәйданы — 7,8 км², 7,8126 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 440 Фут биеклектә урнашкан.
# Володины

Володины (рус. Володины) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.

# Володины
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Володины
## Сәгать поясы

Володины Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Володины
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Пашалар (Мустафакемалпаша)

Пашалар (төр. Paşalar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Мустафакемалпаша илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Желязна (Опольский повяты)

Желязна — Польшаның Ополе воеводалыгы Домброва гминасында урнашкан авыл.

# Желязна (Опольский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сарайлы

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* Сарайлы — Башкортстан Республикасының Благовар районына керүче авыл.
* Сарайлы — Татарстан Республикасының Сарман районына керүче авыл.
# NGC 6520

NGC 6520 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6520
## Тарихы

Әлеге галактика 1784 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Нативидади (Токантинс)

Нативидади — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.

# Нативидади (Токантинс)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 3215,903 км².
# Бүюккөй (Илич)

Бүюккөй (төр. Büyükköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Илич илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# TCEANC2

TCEANC2 (ингл. Transcription elongation factor A N-terminal and central domain containing 2) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Дзеткавичы (Драгичынский районы)

Дзеткавичы (белар. Дзеткавічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Драгичынский районында урнашкан авыл.

# Дзеткавичы (Драгичынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Курвеландия

Курвеландия — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.

# Курвеландия
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 359,762 км².
# Руско (Великопольское воеводалыгы)

Руско — Польшаның Великопольское воеводалыгы Ярачево гминасында урнашкан авыл.

# Руско (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фрасин (Хынчешти)

Фрасин (рум. һәм молдав. Frasin ) — Молдова Республикасының Хынчешти районына караган авыл.
# Микона (Милано)

Микона — Италиянең Ломбардия төбәге Розате өязендә урнашкан торак пункт.

# Микона (Милано)
## Географиясе

Микона Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Микона (Милано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Витана

Витана (чех. Vítaná) — Чехиянең Пльзень крае Бездеков районында урнашкан авыл.

# Витана
## Географиясе

Мәйданы — 0,826 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Витана
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Витана
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Витана
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 70 |
| 1880 | 70 |
| 1890 | 69 |
| 1900 | 73 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 69 |
| 1921 | 77 |
| 1930 | 69 |
| 1950 | 36 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 33 |
| 1970 | 27 |
| 1980 | 27 |
| 1991 | 15 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 19 |
| 2011 | 35 |
| 2021 | 38 |
# Мәхбүбҗамал Акчурина

Акчурина Мәхбүбҗамал — татар язучысы, мөгаллим.
Ул 1869 елның мартында Сарытау губернасының Димау авылында мулла гаиләсендә туа. Сембер төбәге сәүдәгәрләре Акчуриннар нәселеннән. Башлангыч белемне атасыннан алганнан соң хосусый рәвештә укып, туган авылында мөгаллимә булып эшли башлый. 1892 елда кияве йортына — Самар губернасының Савинка авылына күчә һәм укытучылык эшен дәвам иттерә. 1908 елдан башлап «Шура»да, соңга таба «Сөембикә» журналында басылган хикәяләре, бала тәрбиясе, хатын-кыз тормышына кагылышлы мәкаләләре белән исеме таныла. 1911 елны «Шура»да чыккан «Иске әдәбиятымыз» исемле мәкаләсендә ул, татар матбугатында беренчеләрдән булып, халык авыз иҗатын җыю, язма әдәби мирасыбызны барлау һәм өйрәнү кирәклеге турында бәхәс ача, «Таһир-Зөһрә», «Сәйфелмөлек», «Иосыф-Зөләйха» кебек борынгы әдәби ядкәрләрне урынлы-урынсыз этеп-төртүләргә каршы ризасызлыгын белдерә, бу әсәрләрнең халыкка, яшь буынга эстетик һәм әхлакый тәрбия бирү ягыннан әдәби кыйммәткә ия булуына басым ясый.
Октябрь инкыйлабыннан соң Мәхбүбҗамал Акчурина әдәби иҗат эшеннән ераклаша. 1929 елда ул Бакы шәһәренә күчеп китә, гомеренең соңгы көннәренә кадәр шунда яши. Язучының «Хаммал Ягъкуб», «Кыз егълату», «Таш кием», «Мишәрләр тормышыннан бер ләүхә» (1914), «Шәфкатьсез ата, яки Мишәрләр тормышы» (1914), «Көчсезләр, мәэюс вә пессимистларга гыйбрәт» кебек хикәя һәм очерклары, шулай ук белешмәдә телгә алынган «Иске әдәбиятымыз» исемле мәкаләсе 1988 елда «Өмет йолдызлары (XIX йөз ахыры һәм XX йөз башы хатын-кыз язучылары әсәрләре)» дигән күмәк җыентыкта кабаттан басылып чыгалар.
Язучы 1948 елда вафат була.
# Некрашовка

Некрашовка (белар. Некрашоўка) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Ельский район районында урнашкан авыл.

# Некрашовка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Зелена Гора (Вишков)

Зелена Гора (чех. Zelená Hora) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Вишков, Вишков һәм Вишков районында урнашкан авыл.

# Зелена Гора (Вишков)
## Географиясе

Мәйданы — 2,959993 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 368 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Зелена Гора (Вишков)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Зелена Гора (Вишков)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Зелена Гора (Вишков)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 322 |
| 1880 | 420 |
| 1890 | 443 |
| 1900 | 451 |
| 1910 | 541 |
| 1921 | 526 |
| 1930 | 480 |
| Ел | Халык саны |
| 1950 | 259 |
| 1961 | 300 |
| 1970 | 279 |
| 1980 | 265 |
| 1991 | 231 |
| 2001 | 219 |
| 2011 | 240 |
| Ел | Халык саны |
| 2014 | 268 |
| 2016 | 274 |
| 2017 | 282 |
| 2018 | 289 |
| 2019 | 290 |
| 2020 | 299 |
| 2021 | 308 |
| Ел | Халык саны |
| 2021 | 297 |
| 2022 | 309 |
| 2023 | 319 |
| 2024 | 327 |
# Акташ (Испир)

Акташ (төр. Aktaş) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Испир илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Чандлер (Индиана)

Чандлер — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Чандлер (Индиана)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Чандлер (Индиана)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 7,026823 км², 5,265924 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 126 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Маккензи (Теннесси)

Маккензи — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан шәһәр.

# Маккензи (Теннесси)
## Тарихы

Маккензи шәһәре елда нигезләнгән.

# Маккензи (Теннесси)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 16,262967 км², 16,208681 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 150 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Андрей Гречко

Андрей Гречко (укр. Андрій Антонович Гречко;, 17 октябрь 1903(1903-10-17), Куйбышево, Таганрог бүлгесе, Тын гаскәре өлкәсе, Россия империясе — 26 апрель 1976(1976-04-26) (72 яшь), Мәскәү, СССР) — совет сәргаскәре, дәүләт һәм партия эшлеклесе, Советлар Берлеге маршалы.

# Андрей Гречко
## Мемуарлар

* Гречко А. А. Через Карпаты. — Воениздат. — 100 000 экз.
** . — Воениздат. — 100 000 экз.
* Гречко А. А. Годы войны. 1941—1943. — Воениздат. — 400 000 экз.
* Гречко А. А. Битва за Кавказ. — Воениздат. — 50 000 экз.
** . — Воениздат. — 50 000 экз.
** . — Воениздат. — 50 000 экз.
** . — Воениздат. — 100 000 экз. — (невысокую оценку книге давал маршал Г. К. Жуков)
# Палугети (Виченца)

Палугети — Италиянең Венеция төбәге Муссоленте өязендә урнашкан торак пункт.

# Палугети (Виченца)
## Географиясе

Палугети Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Палугети (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гөкдере (Коюлхисар)

Гөкдере (төр. Gökdere) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Коюлхисар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Тейе (Тарн)

Тейе (фр. Teillet) — Франциянең Тарн департаментына караган коммуна.

# Тейе (Тарн)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 24,22 км².
# Чатак (Чатак)

Чатак (төр. Çatak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Чатак илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Тласкалистлавака (Сан Луис Акатлан)

Тласкалистлавака — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Сан-Луис-Акатлан муниципалитеты составына керә.

# Тласкалистлавака (Сан Луис Акатлан)
## Географиясе

Тласкалистлавака Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Тласкалистлавака (Сан Луис Акатлан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Тласкалистлавака (Сан Луис Акатлан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# MFAP4

MFAP4 (ингл. Microfibril associated protein 4) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Веле (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

Веле — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Мроча гминаcында урнашкан авыл.

# Веле (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ахметбей (Агры)

Ахметбей (төр. Ahmetbey) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Агры илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Раброво (Болгария)

Раброво — Болгариянең Видин өлкәсендә урнашкан авыл. Бойница җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Раброво (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 268 метр биеклектә урнашкан.
# Нейфельд

Нейфельд — Башкортстанның Болгавар районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452734, ГАТОБК коды — 80214843003.
# Ка Бянка (Бергамо)

Ка Бянка — Италиянең Ломбардия төбәге Бранци өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка Бянка (Бергамо)
## Географиясе

Ка Бянка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Ка Бянка (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD117057

HD117057 — Кентавр йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,17 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Льяно Закатеро (Кочоапа эль Гранде)

Льяно Закатеро — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Кочоапа-эль-Гранде (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Льяно Закатеро (Кочоапа эль Гранде)
## Географиясе

Льяно Закатеро Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Льяно Закатеро (Кочоапа эль Гранде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Льяно Закатеро (Кочоапа эль Гранде)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Брактюи

Брактюи (фр. Bracquetuit) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.