# 8 май

8 май — Милади тәкъвимендә бишенче айның сигезенче көне. Ел ахырына кадәр 237 көн кала.
* Тарих порталы
* Вакыт порталы
* Бәйрәмнәр порталы
Дөнья тарихында бу көн:

# 8 май
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Халыкара

* БМО — Икенче бөтендөнья сугышы дәвамында тормышларын югалтканнарны искә алу һәм татулашу заманы (рус. Дни памяти и примирения, ингл. Time of Remembrance and Reconciliation for Those Who Lost Their Lives during the Second World War). (8-9 май).

# 8 май
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Милли

* Америка, Европа — Европада Җиңү көне (алман. Tag der Befreiung, фр. Jour de la Victoire en Europe, рус. День победы в Европе, ингл. Victory in Europe Day).
** Чехия — Җиңү / Азат ителү көне (чех. Den vzdělanosti / Den osvobození, ингл. Liberation Day).
** Норвегия — Ветераннар көне (норв. Veterandagen, ингл. Veterans Day).
** Украина — Хәтер һәм татулашу көне, 2015 дан (укр. День пам'яті та примирення).
* Көньяк Корея — Әти-әниләр көне, 1930/1956/1970 (кор. 어버이날, ингл. Parents' Day).
* Мексика — Мигель Идальго-и-Костилья туган көне, 1753/1869 (исп. Natalicio de Miguel Hidalgo y Costilla, ингл. Miguel Hidalgo's birthday).
* Әрмәнстан — Илне саклаучылар көне, 2001 (әрм. Երկրապահի օր, рус. День Еркрапа, ингл. Country keeper's day).

# 8 май
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Халыкара Кызыл Хач һәм Кызыл Ярымай хәрәкәте көне, 1922/1934/1946/1948 (рус. Международный день Красного Креста и Красного Полумесяца, ингл. World Red Cross and Red Crescent Day).
* Бөтендөнья күкәйлекләр яман шеше белән көрәш көне, 2013 елдан бирле (рус. Всемирный день борьбы против рака яичников, ингл. World Ovarian Cancer Day).
* Халыкара ишәк көне (исп. Día internacional del burro, порт. Dia Internacional do Burro).
* АКШ:
** Миссисипи штаты / Лоундес округы / Коламбус каласы — Коллыкның юкка чыгарылуы көне, 1865 тән бирле (ингл. Emancipation Day яки Eight o' May).
** Миссури штаты — Һарри Труман көне (ингл. Truman Day).
* Бельгия / Брюссель башкала төбәге — Ирис бәйрәме, 2003 елдан бирле (фр. Fête de l'Iris, нид. Irisfeest, ингл. Iris Festival).
* Бөекбритания / Англия / Корнуолл / Хельстон — Язның бәйрәм көне бию бәйрәме, кимендә 1790 елдан бирле (ингл. Furry Dance).
* Бразилия — Илкүләм туризм көне (порт. Dia Nacional do Turismo) һәм Пластика сәнгатьләре артистлары көне (порт. Dia do Artista Plástico, рус. День артистов пластических/пространственных иску́сств)
* Испания — Стипендиат көне (исп. Día del Becario).
* Никарагуа — Куапа'да Изге Ана күренүе көне, 1980 (исп. Día de Virgen de Cuapa).
* Парагвай — Парагвайлы химия галимнәре көне, 1938 (исп. Día del Químico Paraguayo).
* Польша — Китапханәләр һәм китапханәчеләр көне, 1985 (пол. Dzień Bibliotekarzy i Bibliotek).
* Франция / Орлеан — Жанна д’Арк гаскәре тарафыннан шәһәрне инглизләрдән азат итү көне, 1429 (фр. Fêtes johanniques d'Orléans).

# 8 май
## Вакыйгалар

* 1713 — / Русия патшалыгы башкаласы Мәскәүдән Санкт-Петербургка күчә.
* 1962 — Бөекбритания башкаласы Лондонда соңгы троллейбуслар йөрүдән туктады.

# 8 май
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:8 май көнне туганнар
* 1828 — Жан Анри Дюнан, бөек филантроп, Халыкара Кызыл Хач хәрәкәтенә нигез салучы.
* 1886 — Габдулла Кариев, артист.
* 1895 — Эдмунд Уилсон, Америка язучысы, тәнкыйтьче.
* 1898 — Алоизие Степинац, Хорватия кардиналы.
* 1912 — Гариф Галимов,
* 1925 — Маһирә Хәйретдинова, Австралиягә рәсми рәвештә аяк баскан беренче татар.
* 1926 — Дэвид Аттенборо, дөньядә иң танылган телевезион алып баручы һәм табигатьче.
* 1930 — Мария Шубина,
* 1930 — Марсил Габдуллов,
* 1932 — Владимир Матросов,
* 1934 — Тамара Казанцева, геология галиме, профессор.
* 1936 — Николай Миронов,
* 1939 — Валерий Кувакин,
* 1947 — Михаил Кузнецов,
* 1949 — Равил Рахмани, әдәбият галиме, мөхәррир.
* 1950 — Евгений Колесников,
* 1951 — Араик Маргарян,
* 1959 — Азат Хөсәенов,
* 1960 — Ольга Белова,
* 1962 — Айрат Галимҗанов,
* 1962 — Наталья Молчанова,
* 1963 — Ринат Гыймранов,
* 1967 — Сергей Жуков,
* 1971 — Алексей Лопатин, палеонтология галиме.
* 1973 — Радик Газизов,
* 1992 — Мийо Цакташ,

# 8 май
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:8 май көнне вафатлар
* 1794 — Антуан Лавуазье, француз химия галиме.
* 1915 — Юлиан Закржевский,
* 1928 — Александр Цюрупа,
* 1941 — Дмитрий Боголепов,
* 1945 — Гафият Нигъмәтуллин, Кызыл Гаскәрнең өлкән политругы, Советлар Берлеге каһарманы.
* 1945 — Шакир Шамильский, татар театрына нигез салучыларның берсе, ТАССРның атказанган артисты.
* 1953 — Александр Барсков,
* 1969 — Дмитрий Никитин,
* 1979 — Константин Чачава,
* 1979 — Тимофей Кавалеров,
* 1986 — Александр Астраханцев,
* 1988 — Роберт Хайнлайн, американ язучы-фантаст.
* 1990 — Мидхәт Фәйзуллин,
* 2004 — Валерий Калугин,
* 2006 — Николай Зорин,
* 2018 — Сания Заһирова, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).