yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Региомонтан

Региомонтан (лат. Regiomontanus, чын исеме алман. Johannes Müller) — алман астрономы һәм математигы.
Йоһанның укуга сәләте бик иртә ачыла, ул инде 12 яшендә Лейпциг университетына укырга керә. 15 яшьтә Вена университетына күчә. Укытучысы Пурбах үләр алдыннан аңа Птолемейның әлмагестын грекчадан латинчага тәрҗемә итәргә васыят итә. 25 яшьтә шул максат белән ул китапханәләргә бай Римга китә. Чыннан да латинча Әлмагестның иң камил варианты итеп Региомонтанныкы таныла, ләкин ул кулланган борынгы грек кулъязмасы яки аның копиясе сакланмаган.
1474 елны Региомонтан 1475 елдан башлап 1506 елга кадәр яраклы «Эфемеридалар»ны чыгара. Эфемеридалар — йолдызларның төгәл урыннары теркәлгән таблицалар, планеталарның урынлашуы һәм күк җисемнәренең тоташулар-тоткарланулар һәркөнлек шартлары. Бу типография ысулы белән чыгарылган беренче астрономик таблицалар. Аларны Васко да Гама, Колумб кулланганнар.
Шундый факт бик тә кызыклы: Региомонтан язган тригонометрик таблицалар XIII гасырда Багдадта яшәүче Насиреддин атлы астрономның хезмәтләрен кабатлый һәм күп яктан алардан калыша да. Фән тарихчылары бүген монда бернинди ят нәрсә күрмиләр, чөнки Насиреддиннең китаплары бик тар даирәдә генә билгеле була, ә Регионмонтан үз әсәрләрен типографиядә китап итеп бастыра һәм шул факт астрономиядә чын-чынлап переворот ясый, Галәм турындагы иске карашларны нык какшата. Күрәсең, ул чорда укыган китапларга сылтама китерергә кирәк дип тапмаганнардыр.
Региомонтан гарәп астрономнары уйлап тапкан астрономик кораллар турында китап яза: астролябия (гар. “сафия”), кояш сәгате, армилляр сфера (“метеороскоп”).
1472 елда Европада беренче кеше буларак Региомонтан Галлей кометасын күзәтә.

# Региомонтан
### Әсәрләре

* Әлмагестның латинчага тәрҗемәсе.
* “Эфемеридлар”.
* «Өчпочмакларның барлык төрләре турында» (1462—1464)
* 1 2 3 Мактьютор матиматика тарихы әрхибе — 1994.https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473https://wikidata.org/wiki/Track:P1563
# Инҗирли (Хизан)

Инҗирли (төр. İncirli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Хизан илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Шарль-Луи Альфоңс Лавераң

Шарль-Луи Альфоңс Лавераң (18 июнь 1845(1845-06-18), Париж, Франция — 18 май 1922(1922-05-18) (76 яшь), Париж, Франция) — паразитулыг, ботаник, тикшеренүче (Франция). Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1907).
# Велислав

Велислав — Болгариянең Бургас өлкәсендә урнашкан авыл. Сунгурларе җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Велислав
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 330 метр биеклектә урнашкан.
# Гүвейтепе (Мудурну)

Гүвейтепе (төр. Güveytepe) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Мудурну илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Англебельме

Англебельме (фр. Englebelmer) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Балдыран (Османҗык)

Балдыран (төр. Baldıran) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Османҗык илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Фрежероль

Фрежероль (фр. Fréjairolles) — Франциянең Тарн департаментына караган коммуна.

# Фрежероль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 17,41 км².
# КантриСайд (Виргиния)

КантриСайд — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# КантриСайд (Виргиния)
## Географиясе

КантриСайд халык санын алу урыны мәйданы — 6,716801 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Сьлешин

Сьлешин — Польшаның Лодзь воеводалыгы Жихлин гминаcында урнашкан авыл.

# Сьлешин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Загаевице (Радзейовский повяты)

Загаевице — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Осенцины гминаcында урнашкан авыл.

# Загаевице (Радзейовский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Драйден (Нью-Йорк)

Драйден — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Драйден (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1803 елда нигезләнгән.

# Драйден (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 94,33 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Ка дел Ре (Реҗо Эмилия)

Ка дел Ре — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Тоано өязендә урнашкан торак пункт.

# Ка дел Ре (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Ка дел Ре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ка дел Ре (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Писаная

Писаная — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Тум өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Томь елгасының уң ярыннан 225 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 36 км.

# Писаная
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Кемерово каласыннан койганчы урынга чаклы. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010300412115200012315
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115201231
* Бассейн коды — 13.01.03.004
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Сотес

Сотес (исп. Sotés) — Испаниянең Риохи провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Сотес
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 14,6 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 672 метр биеклектә урнашкан.
# Масльоренс

Масльоренс (кат. Masllorenç) — Испаниянең Таррагана провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Масльоренс
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 6,5 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 304 метр биеклектә урнашкан.
# Пасо Морелос, Куетлахучи (Уизуко де лос Фигероа)

Пасо Морелос, Куетлахучи — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Уицуко-де-лос-Фигероа муниципалитеты составына керә.

# Пасо Морелос, Куетлахучи (Уизуко де лос Фигероа)
## Географиясе

Пасо Морелос, Куетлахучи Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Пасо Морелос, Куетлахучи (Уизуко де лос Фигероа)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Пасо Морелос, Куетлахучи (Уизуко де лос Фигероа)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# GMPR

GMPR (ингл. Guanosine monophosphate reductase) — кешенең 6-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Честер (Көньяк Дакота)

Честер — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Честер (Көньяк Дакота)
## Географиясе

Честер халык санын алу урыны мәйданы — . Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Нюмыд (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* Нюмыд (авыл) — Коми Республикасының Усть-Кулом районында урнашкан авыл.
* Нюмыд (елга) — Россия территориясеннән агучы елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага.
# CT47A8

CT47A8 (ингл. Cancer/testis antigen family 47 member A3) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ниметие (Гөлҗүк)

Ниметие (төр. Nimetiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Гөлҗүк илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# NGC 1433

NGC 1433 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1433
## Тарихы

Әлеге галактика 1826 елда Шотландия астрономы Джеймс Данлоп тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 22.86 см (9 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Дёй-ла-Барр

Дёй-ла-Барр (фр. Deuil-la-Barre) — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
# Вледень (коммуна, Димбовица)

Вледень — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. Дымбовица коммунасына карый.

# Вледень (коммуна, Димбовица)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 193 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Тринита (Торино)

Тринита — Италиянең Пьемонт төбәге Корио өязендә урнашкан торак пункт.

# Тринита (Торино)
## Географиясе

Тринита Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Тринита (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Аморинополис

Аморинополис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.

# Аморинополис
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 408,524 км².
# Паладио (Падова)

Паладио — Италиянең Венеция төбәге Гаццо өязендә урнашкан торак пункт.

# Паладио (Падова)
## Географиясе

Паладио Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Паладио (Падова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Алынҗык (Алтынташ)

Алынҗык (төр. Alıncık) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Алтынташ илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Чуваллы (Ешилова)

Чуваллы (төр. Çuvallı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Бурдур иле Ешилова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Оукдейл (Калифорния)

Оукдейл — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.

# Оукдейл (Калифорния)
## Тарихы

Оукдейл шәһәре елда нигезләнгән.

# Оукдейл (Калифорния)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 15,703794 км², 15,783918 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 48 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Денестанвиль

Денестанвиль (фр. Dénestanville) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# (219) Туснельда

(219) Туснельда (лат. Thusnelda) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (219) Туснельда
## Тарихы

1880 елның 30 сентябрендә Иоганн Пализа тарафыннан Пула обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «ук әлеге атамасы» саналган.
# Чамлыязы (Атакум)

Чамлыязы (төр. Çamlıyazı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Атакум илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Росстон (Оклахома)

Росстон — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Росстон (Оклахома)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Росстон (Оклахома)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,709813 км², 0,709812 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 652 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ялым

Ялым — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы №444 исемсез күл урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.

# Ялым
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010500312111200002204
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111200220
* Бассейн коды — 14.01.05.003
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Паркеш

Паркеш — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. Сомова (коммуна) коммунасына карый.

# Паркеш
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 31 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (18026) Juliabaldwin

(18026) Juliabaldwin — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18026) Juliabaldwin
## Тарихы

1999 елның 18 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 KG13» саналган.
# Николай Новиков

Николай Новиков (рус. Николай Алексеевич Новиков, 4 ноябрь 1963(1963-11-04) (60 яшь), Ишембай, БАССР, РСФСР, СССР — , ) — дәүләт эшлеклесе, Самар өлкәсе (2004-2013), Татарстан (2013-2017) һәм Мәскәү арбитраж мәхкәмәләре рәисе.
# Чару

Чару (चारु) ул Санскрит теленнән алынган сүз һәм ул матур, грациоз һәм рухи мәгънәдә саф нәрсәнедер аңлата. Сүз шулай ук балкый торган һәм грациоз булганны аңлата һәм Рамаянада еш Ходай Раманы аңлата. Ул материаль дөньядан тыш матурлык төренә карый һәм еш тулы ай кебек күк җисемнәренә карый. Популяр Һинди шигырендә чару айның матурлыгын тасвирлау өчен кулланыла-Charu chandra ki chanchal kirne khel rahi thi jal-thal mein.

# Чару
## Исем буларак

Чару Һинд дине ирләренә һәм хатыннарына бирелә торган популяр исем һәм ул Илаһи матурлыкны аңлата. Чару исеме белән мәшһүр кешеләр арасында:
* Чару Маджумдар: Һиндстанда Нахалбари Андолар нигезләүчесе
* Чарулата: Сатьяджит Рай киносында төп роль башкаручы
* Чару пространствосы: Ченгдуда Тибет стилендә кофе кибете һәм вакыйга үзәге

# Чару
## Башка мәгънәләрдә

Санскритта Чару сүзе чәчәк дигәнне аңлата
Чару ул Яджналарда “аһути” (тәкъдим итү) буларак татлы боткасыман ашамлык. Телугу телендә Чару “аш” дигәнне аңлата, ул Чарру булырга мөмкин – аш тәмләткеч яки аш.
# Черрионе

Черрионе — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Биелла провинциясе составына керә.

# Черрионе
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 250 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Маньяно, Ропполо, Салуссола, Сандильяно, Верроне, Цимоне, Цубьена һәм Борриана коммуналары белән чиктәш.
# (3166) Клондайк

(3166) Клондайк (лат. Klondike) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3166) Клондайк
## Тарихы

1940 елның 30 мартында И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1940 FG» саналган.
# Зарудня

Зарудня — Польшаның Люблин воеводалыгы Руда-Хута гминаcында урнашкан авыл.

# Зарудня
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Насухбей (Мерич)

Насухбей (төр. Nasuhbey) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Эдирне иле Мерич илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Шахинкая (Элазыг)

Шахинкая (төр. Şahinkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Элазыг илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Кантон (Төньяк Каролина)

Кантон — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Кантон (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1889 елда нигезләнгән.

# Кантон (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 9,636445 км², 9,777133 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 797 ± 1 метр һәм 803 метр биеклектә урнашкан.
# Серито де Агире (Уанимаро)

Серито де Агире — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Уанимаро муниципалитеты составына керә.

# Серито де Агире (Уанимаро)
## Географиясе

Серито де Агире Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Серито де Агире (Уанимаро)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Серито де Агире (Уанимаро)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Татар Сарыкташы

Татар Сарыкташы (Татарский Саракташ) — Ырынбур өлкәсенең Сарыкташ районында урнашкан торак пункт.

# Татар Сарыкташы
## Сәгать поясы

Татар Сарыкташы Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Татар Сарыкташы
## Халык

Милләтләр (2010): татарлар — 91,8%, башкортлар — 5,2%, руслар — 3,1%.
# Вежбенцин (Диңгез буе воеводалыгы)

Вежбенцин — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Слупск гминасында урнашкан авыл.

# Вежбенцин (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Каза Качатори (Болонья)

Каза Качатори — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Медичина өязендә урнашкан торак пункт.

# Каза Качатори (Болонья)
## Географиясе

Каза Качатори Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Каза Качатори (Болонья)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Әлфред Дәүләтшин

Әлфред Дәүләтшин, Әлфред Әмир улы Дәүләтшин (1983 елның 8 сентябре, ССРБ, РСФСР, БАССР, Уфа) — җәмәгать һәм дин эшлеклесе, юрист, адвокат, Башкортстанда Бөтендөнья татар конгрессы вәкиле, «Ихлас» мәчете имам-хатыйбы (2019).

# Әлфред Дәүләтшин
## Тәрҗемәи хәле

1983 елның 8 сентябрендә Уфа шәһәрендә туа. Әлфредның әтисе Әмир Дәүләтшин тумышы белән Гафури районының Ялгызкаен авылыннан, отставкадагы милиция полковнигы, озак еллар юрист булып эшләгән. Әтисе ягыннан картатасы мулла була, 90 нчы елларда шул ук авылда мөселман мәхәлләсе оештыра; әнисе — пенсиядәге стоматолог, Уфада туа, әмма әти-әнисе тумышы белән Авыргазы районының Корманай авылыннан. Милләте буенча татар. Кечкенәдән татар телендә сөйләшә. 6 яшендә әти-әнисе ярдәме белән Әлфред исламны өйрәнә башлый. Мәктәпне медаль белән тәмамлый. Студент буларак 2004 елда «Трилистник групп» эре инвестиция компаниясендә юрист вазифасында эшли башлый. 2005 елда БДУның юридик факультетын яхшы билгеләргә тәмамлый, шул ук елда беренче тапкыр хаҗ кыла. Адвокатлык эшчәнлеген 2008 елда башлаган. 2019 елда Казан ислам университетын тәмамлый, шул ук елның августында «Ихлас» мәчетенең имам-хатыйбы итеп сайлана, элек анда имамның ярдәмчесе һәм мәчетнең яшьләр бүлеге җитәкчесе була. Шул ук елның декабрендә Бөтендөнья татар конгрессының БРдагы вәкиллеге рәсми рәвештә ачыла, анда Әлфред Әмир улы аның вәкиле итеп билгеләнә.

# Әлфред Дәүләтшин
## Күргәзмәләре

* «ТАССРның 100 еллыгы» медале (2022).

# Әлфред Дәүләтшин
## Гаилә һәм шәхси тормыш

Өйләнгән. Тормыш иптәшенең тамырлары — Чакмагыш һәм Шаран районнарыннан. Өч бала тәрбияли.
# Явар (Дзятлавский районы)

Явар (белар. Явар) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.

# Явар (Дзятлавский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Смиттон (Миссури)

Смиттон — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Смиттон (Миссури)
## Тарихы

Смиттон шәһәре елда нигезләнгән.

# Смиттон (Миссури)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,780064 км², 0,780066 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 266 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# CCL3

CCL3 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Сан-Браш-ди-Алпортел

Сан-Браш-ди-Алпортел (порт. São Brás de Alportel) — Португалиядә урнашкан шәһәр, Фару округына карый торган шул ук исемдәге муниципалитет үзәге.

# Сан-Браш-ди-Алпортел
## Тарихы

Шәһәр 1914 елда нигезләнгән. 1936 елдан алып 1976 елга кадәр Португалиянең тарихи Алгарви провинциясенә караган.

# Сан-Браш-ди-Алпортел
## Географиясе

Мәйданы — 150 км², 153,37 ± 0,01 км². Муниципалитет составына São Brás de Alportel фрегезияләре керә.
# HD172714

HD172714 — Лира йолдызлыгында урнашкан Am спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,74 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Хавузлу (Юсуфэли)

Хавузлу (төр. Havuzlu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Юсуфэли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Яшьләр

Яшьләр — яшь ягыннан һәм җәмгыятьтә үз статусы белән билгеләнгән махсус иҗтимагый төркем. Яшьлек - шәхесләрнең балачактан иҗтимагый җаваплыкка күчеш чоры.

# Яшьләр
## Яшь чикләре

Һәр илдә яшьләр төркеменең яшь чикләре төрлечә билгеләнә. Гадәттә иң түбән чик — 14-16 яшь, югарысы — 25-35 яшь.
# Сантуопо (Катанцаро)

Сантуопо — Италиянең Калабрия төбәге Соверия-Маннелли өязендә урнашкан торак пункт.

# Сантуопо (Катанцаро)
## Географиясе

Сантуопо Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Сантуопо (Катанцаро)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# (4046) Swain

(4046) Swain (лат. Swain) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4046) Swain
## Тарихы

1953 елның 7 октябрендә IAP тарафыннан Бруклин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1953 TV» саналган.
# Таваньякко

Таваньякко — Италиянең Фриули-Венеция-Джулия төбәгендә урнашкан коммуна. Удине провинциясе составына керә.

# Таваньякко
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 137 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Мартиньякко, Паньякко, Пазиан-ди-Прато, Реана-дель-Рояле, Тричезимо һәм Удине коммуналары белән чиктәш.
# Родерик Маккиннон

Родерик Маккиннон (19 февраль 1956(1956-02-19) (68 яшь), Бөрлиңтон, Мидлсекс (округ, Массачусетс), Массачусетс, Америка Кушма Штатлары — , ) — тереклек химиячесе, химик, нейробиолог, университет профессоры, бияфизик (Америка Кушма Штатлары). Физика өлкәсендә Нобель премиясе иясе (2003).
# Сампюи

Сампюи (фр. Cempuis) — Франциянең Уаза департаментында урнашкан коммуна.
# 630 (сан)

630 (алты йөз утыз ) - 629 белән 631 арасындагы натураль сан.

# 630 (сан)
## Математикада

* 630 — өч урынлы җөп сан.
* 630 санның цифрлар суммасы — 9.
* 630 санның цифрлар тапкырчыгышы — 0.
* 630 санның квадраты — 396900.

# 630 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 630 ел
* 630 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0276₁₆ — «ɶ» символның коды.
# Пунтова

Пунтова — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Хасейн-То күле урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.

# Пунтова
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000212115300079020
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115307902
* Бассейн коды — 15.05.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Аррифана (Вила-Нова-ди-Пояриш)

Аррифана — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. Вила-Нова-ди-Пояриш муниципалитетына карый.

# Аррифана (Вила-Нова-ди-Пояриш)
## Географиясе

Мәйданы — 24,11 км².