yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Чоглу (Синҗан)

Чоглу (төр. Çoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Синҗан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Липянка (Мазовия воеводалыгы)

Липянка — Польшаның Мазовия воеводалыгы Говорово гминасында урнашкан авыл.

# Липянка (Мазовия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ходарава (Вицебский районы)

Ходарава (белар. Ходарава) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.

# Ходарава (Вицебский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Траутмансдорф-ин-Остштайермарк

Траутмансдорф-ин-Остштайермарк — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. Зюдостштайермарк һәм Бад-Глайхенберг округы составына керә.

# Траутмансдорф-ин-Остштайермарк
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 326 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Широченки

Широченки (рус. Широченки) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.

# Широченки
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Широченки
## Сәгать поясы

Широченки Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Широченки
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Трес Мескитес (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)

Трес Мескитес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Долорес-Идальго муниципалитеты составына керә.

# Трес Мескитес (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Географиясе

Трес Мескитес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Трес Мескитес (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Трес Мескитес (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Серһат (Ипекйолу)

Серһат (төр. Serhat) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Ипекйолу илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Скароне (Торино)

Скароне — Италиянең Пьемонт төбәге Турин өязендә урнашкан торак пункт.

# Скароне (Торино)
## Географиясе

Скароне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Скароне (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гурже

Гурже (фр. Gourgé) — Франциянең Де-Севр департаментында урнашкан коммуна.
# Майнашафф

Майнашафф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Майнашафф
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Майнашафф
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 7,3 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 114 метр биеклектә урнашкан.
# Сен-Жени-сюр-Гье

Сен-Жени-сюр-Гье (фр. Saint-Genix-sur-Guiers) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Бюже-Савуайар кантонына карый.

# Сен-Жени-сюр-Гье
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 16,73 км².
# Еспира

Еспира (фр. Espirat) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
# XCL2

XCL2 (ингл. X-C motif chemokine ligand 2) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ванака (Нью-Йорк)

һәм
Ванака — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Ванака (Нью-Йорк)
## Географиясе

Ванака халык санын алу урыны мәйданы — 3,119397 км², 3,119394 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 590 Фут биеклектә урнашкан.
# Күләт

Күләт (Аллагуловская) — Төмән өлкәсенең Вагай районында урнашкан торак пункт.

# Күләт
## Сәгать поясы

Күләт Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Күләт
## Тарих

Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тубыл өязенә караган.

# Күләт
## Халык

Милләтләр (2010): Себер татарлары — 100,0%.
# Сийеньи

Сийеньи (фр. Sillegny) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.

# Сийеньи
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 10,46 км².
# Хоҗалар (Аланья)

Хоҗалар (төр. Hocalar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аланья илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Казым Абдулхәким

Казым Абдулхәким (рум. Kiazim Abdulachim, Kiazim Abdulakim, еш кына рум. Chiazim Abdulachim рәвешендә бирелә) — Румыния армиясенең татар офицеры була, ул Румыния халык геройлары арасында мактаулы урында тора.

# Казым Абдулхәким
## Биографиясе

Казым Абдулхәким тумышы белән Румыниянең Констанца жудецы татарларыннан.
Ул тугызынчы коры җир полкның бер өлеше булган добруджа коры җир полкында хезмәт иткән һәм Беренче бөтендөнья сугышы вакытында 1917 елның җәй көнендә Мэрэшешти шәһәре янындагы көрәштә һәлак була.
Кече лейтенант Казым Абдулхәким адвокат Сәлим Абдулхәкимнең абыйсы була, сеңлесе Шәфика яки Сапия, шагыйрь Мәмәт Ниязыйның хатыны була.

# Казым Абдулхәким
## Хәтер

Сугыштан соң дунай татарлары инициативасы белән Констанцада Казым Абдулхәким хөрмәтенә Лейтенант Казым Абдулхәким мәдәни-спорт ассоциациясе төзелә.
# Сан Мауро (Казерта)

Сан Мауро — Италиянең Кампания төбәге Кастэль-Морроне өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Мауро (Казерта)
## Географиясе

Сан Мауро Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Сан Мауро (Казерта)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Берку (Хунедоара)

Берку — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. Бретя-Ромине (коммуна) коммунасына карый.

# Берку (Хунедоара)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Ромбли

Ромбли (фр. Rombly) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Торрихо-де-ла-Каньяда

Торрихо-де-ла-Каньяда (исп. Torrijo de la Cañada) — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Торрихо-де-ла-Каньяда
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 74,572971 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 725 ± 30 метр биеклектә урнашкан.
# Пайнленд (Техас)

Пайнленд — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.

# Пайнленд (Техас)
## Тарихы

Пайнленд шәһәре елда нигезләнгән.

# Пайнленд (Техас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 5,464657 км², 5,393837 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 81 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Румын Википедиясе

Румын Википедиясе – Википедиянең румын телендәге бүлеге.

# Румын Википедиясе
## Статистика

Румын Википедиясендә 483 329 мәкалә бар (24 сентябрь 2024). Теркәлгән кулланучылар саны — 658 246, шул исәптән 767 кулланучы соңгы 30 көн эчендә нинди дә булса гамәлне кылган, 17 кулланучы идарәче статусын йөртә. Үзгәртүләр саны — 16 439 732.
# Камаре-сюр-Мер

Камаре-сюр-Мер (фр. Camaret-sur-Mer һәм фр. Camaret) — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
# Гыйләҗ Ганиев

Гыйләҗ Ганиев (Гыйләҗетдин Камалетдин улы Ганиев, 16 ноябрь 1906(1906-11-16), Казарма, Уфа өязе, Уфа губернасы, Россия империясе — 18 ноябрь 1967(1967-11-18) (61 яшь), Казан, РСФСР, СССР) — фирка-дәүләт эшлеклесе.

# Гыйләҗ Ганиев
## Хезмәт юлы

* 1927-1928 — Үгез авыл шурасы (БАССР, Уфа кантуны, Шәрип вулысы) сәркәтибе.
* 1928-1929 — Үгез авыл шурасы рәисе.
* 1929-1939 — БАССРның Кушнаренко, Дүртөйле, Кырмыскалы, Мишкә, Миякә районнарында фирка эшендә.
* 1939-1940 — Казакъстан коммунистлар (большевиклар) фиркасе үзәк комитетының кадрлар бүлеге мөдире.
* 1940-1942 — КазССР бөртекле ашлык һәм терлекчелек совет хуҗалыклары халык комиссары урынбасары.
* 1942-1944 — ВКП(б) ҮК каршындагы фирка контроле комитетының КазССР буенча вәкаләтлесе урынбасары.
* 1944-1947 — ВКП(б) ҮК каршындагы фирка контроле комитетының ТАССР буенча вәкаләтлесе урынбасары.
* 1947-1948 — ВКП(б) ТӨКның кадрлар бүлеге мөдире урынбасары.
* 1947-1959 — ТАССР Югары Шурасы депутаты.
* 1948-1952, 1953-1957 — ТАССР авыл хуҗалыгы министры. ТАССР авыл хуҗалыгы министры булып эшләгәндә, Татарстанда авыл хуҗалыгының матди-техник базасы ныгытылган, МЭТ исәбе 11%ка, дуңгызлар исәбе 161%ка, сарыклар исәбе 64%ка арткан; ит җитештерү 52%ка, сөт җитештерү 35%ка арткан.
* 1952-1953 — ВКП(б)ның Казан өлкә комитетының 1 нче сәркәтибе.
* 1957-1959 — ТАССР җиңел сәнәгать министры.
# Суфриньяк

Суфриньяк (фр. Souffrignac) — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
# Сан-Роки-ду-Фаял

Сан-Роки-ду-Фаял — Португалиянең Мадейра округына керә торган фрегезия. Сантана муниципалитетына карый.

# Сан-Роки-ду-Фаял
## Географиясе

Мәйданы — 15,9 км².
# Юсаки-Зажека

Юсаки-Зажека — Польшаның Люблин воеводалыгы Ломазы гминасында урнашкан авыл.

# Юсаки-Зажека
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Данвуди (Джорджия)

Данвуди — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.

# Данвуди (Джорджия)
## Тарихы

Данвуди шәһәре 2008 елда нигезләнгән.

# Данвуди (Джорджия)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 34,308248 км², 34,112791 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 344 метр биеклектә урнашкан.
# Секешень (Караш-Северин)

Секешень — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. Тикваниу-Маре (коммуна) коммунасына карый.

# Секешень (Караш-Северин)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Ивица (Медведица кушылдыгы)

Ивица — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Медведица елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 51 км.

# Ивица (Медведица кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010100812110000003745
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110000374
* Бассейн коды — 08.01.01.008
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# 384 (сан)

384 (өч йөз сиксән дүрт) - 383 белән 385 арасындагы натураль сан.

# 384 (сан)
## Математикада

* 384 — өч урынлы җөп сан.
* 384 санның цифрлар суммасы — 15.
* 384 санның цифрлар тапкырчыгышы — 96.
* 384 санның квадраты — 147456.

# 384 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 384 ел
* 384 ел (б. э. к.)
* Юникодта 0180₁₆ — «ƀ» символның коды.
# Лейк-Сити (Колорадо)

Лейк-Сити — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Лейк-Сити (Колорадо)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Лейк-Сити (Колорадо)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,180069 км², 2,180068 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2640 метр биеклектә урнашкан.
# Уэдетс

Уэдетс (фр. Houeydets) — Франциянең Югары Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Лурмарен

Лурмарен (фр. Lourmarin) — Франциянең Воклюз департаментына караган коммуна.

# Лурмарен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 20,18 км².
# Буткински Озеро (Талица шәһәр округы)

Буткинское Озеро (рус. Буткинское Озеро) — Свердловск өлкәсенең Талица шәһәр округы составына керүче авыл.

# Буткински Озеро (Талица шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Буткински Озеро (Талица шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%).
# 86 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 86 — Милади тәкъвим буенча I гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 86 — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
* 86 — сан.
# Довги Лог (Крычавский районы)

Довги Лог (белар. Доўгі Лог) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Крычавский районында урнашкан авыл.

# Довги Лог (Крычавский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Демирышык (Байкан)

Демирышык (төр. Demirışık) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Сиирт иле Байкан илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Пейнирли (Ардануч)

Пейнирли (төр. Peynirli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Ардануч илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Ручей (Болгария)

Ручей — Болгариянең Кырҗали өлкәсендә урнашкан авыл. Крумовград җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Ручей (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 518 метр биеклектә урнашкан.
# I Коли (Рим)

I Коли — Италиянең Лацио төбәге Кастель-Сан-Пьетро-Романо өязендә урнашкан торак пункт.

# I Коли (Рим)
## Географиясе

I Коли Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# I Коли (Рим)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сан Дьего Виста Эрмоса (Малиналтепек)

Сан Дьего Виста Эрмоса — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Malinaltepec муниципалитеты составына керә.

# Сан Дьего Виста Эрмоса (Малиналтепек)
## Географиясе

Сан Дьего Виста Эрмоса Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Сан Дьего Виста Эрмоса (Малиналтепек)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Сан Дьего Виста Эрмоса (Малиналтепек)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Владимир Кузьменко

Владимир Кузьменко (8 август 1954 ел ) — совет һәм фирка эшлеклесе, Башкортстан Республикасы Югары Советының хатын-кызлар эше, гаиләне саклау, аналык һәм балалык буенча комиссия әгъзасы.
1990 елның 11 октябрендә БАССР-ның уникенче чакырылыш Югары Советының өченче сессиясендә республиканың дәүләт суверенитеты турында Декларация кабул иткән Башкорт АССРның 12нче чакырылыш Югары Советы депутаты.

# Владимир Кузьменко
## Биографиясе

Кузьменко Владимир Петрович 1954 елның 8 августында Башкорт АССРның Уфа шәһәрендә туган.
Милләте буенча украин, югары белемле. 1981 елда Башкортстан медицина институтын тәмамлаган.
Хезмәт юлын 1971 елда урта мәктәпне тәмамлагач, Уфа электр лампалары заводында тукар булып башлый.
1972-1974 елларда Совет Армиясендә хезмәт итә.
1981 елда Башкортстан медицина институтын тәмамлагач, Салават машина төзүчеләр заводының медик-социаль бүлегендә табиб булып эшли.
1982-1988 елларда Уфа шәһәренең 8-нче хастаханәсендә хирург булып эшли.
1988 елдан Уфа шәһәре Орджоникидзе районы сәламәтлек саклау бүлеге мөдире вазыйфасында эшли.
Уфа шәһәренең Орджоникидзе районы 5нче Северный сайлау округыннан Башкорт АССРның 12-нче чакырылыш Югары Советының халык депутаты итеп сайлана. Башкортстан Югары Советының хатын-кызлар эше, гаиләне саклау, аналык һәм балалык буенча комиссия әгъзасы.

# Владимир Кузьменко
## Карагыз

* БАССРның 12нче чакырылыш Югары Советы депутатлары исемлеге
# Тагуатинга (Токантинс)

Тагуатинга — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.

# Тагуатинга (Токантинс)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 2437,386 км².
# Морано-суль-По

Морано-суль-По — Италиянең Пьемонт төбәгендә урнашкан коммуна. Алессандрия провинциясе составына керә.

# Морано-суль-По
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 123 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Камино, Казале-Монферрато, Кониоло, Понтестура, Трино, Бальцола һәм Костанцана коммуналары белән чиктәш.
# Таламантес

Таламантес (исп. Talamantes) — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Таламантес
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 46,941561 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 924 ± 30 метр биеклектә урнашкан.
# 1442 ел

2 меңьеллык :
XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр — XVI гасыр — XVII гасыр :
Хронологик таблица :
1442 (бер мең дүрт йөз кырык икенче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1442 елы, II меңьеллыкның 442 елы, XV гасырның 42 елы, XV гасырның 5 унъеллыгының 2 елы, 1440 елларның 3 елы. 1442 елдан бирле 582 ел үтте.

# 1442 ел
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:1442 елда туганнар

# 1442 ел
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:1442 елда вафатлар
# (6515) Джаннигалли

(6515) Джаннигалли (лат. Giannigalli) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6515) Джаннигалли
## Тарихы

1988 елның 16 июнендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 MG» саналган.
# Юкарыкуюлу (Эргани)

Юкарыкуюлу (төр. Yukarıkuyulu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Эргани илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Порошино (Киров өлкәсе)

Порошино (рус. Порошино) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.

# Порошино (Киров өлкәсе)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Порошино (Киров өлкәсе)
## Сәгать поясы

Порошино (Киров өлкәсе) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Порошино (Киров өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# (15141) 2000 EP106

(15141) 2000 EP106 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15141) 2000 EP106
## Тарихы

2000 елның 11 мартында UDAS тарафыннан Квистаберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 EP106» саналган.
# Филаретовка

Филаретовка (рус. Филаретовка) — Диңгез буе краеның Лесозаводск шәһәр округында урнашкан авыл.

# Филаретовка
## Климат

Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.

# Филаретовка
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%), украиннар (9%). Әлеге торак пунктта татарларның өлеше - 2,06%.
# Фондарелья

Фондарелья (кат. Fondarella) — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Фондарелья
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 5,4 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 243 метр биеклектә урнашкан.
# Барду

Барду (фр. Bardou) — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
# (16084) 1999 TY18

(16084) 1999 TY18 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16084) 1999 TY18
## Тарихы

1999 елның 12 октябрендә - тарафыннан Чёрный Верх обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 TY18» саналган.
# Вардим

Вардим — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. Свиштов җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Вардим
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 40 метр биеклектә урнашкан.
# Монтанари ди Везтенанова (Верона)

Монтанари ди Везтенанова — Италиянең Венеция төбәге Вестенанова өязендә урнашкан торак пункт.

# Монтанари ди Везтенанова (Верона)
## Географиясе

Монтанари ди Везтенанова Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Монтанари ди Везтенанова (Верона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шавис (Пара)

Шавис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.

# Шавис (Пара)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 13 084,879 км².
# Камски (Түбән Кама районы)

Камский — Татарстан Республикасының Түбән Кама районындагы поселок.
Халык саны — 357 тирәсендә. Почта индексы — 423587.

# Камски (Түбән Кама районы)
## Тарих

1920-елларда нигезләнгән.

# Камски (Түбән Кама районы)
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар — 66%, татарлар — 24%.

# Камски (Түбән Кама районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.1 °C | -10.9 °C | -5.7 °C | 4.4 °C | 13.4 °C | 18.7 °C | 20.4 °C | 17.7 °C | 12.1 °C | 4.3 °C | -4.9 °C | -10.3 °C | 4.0 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
# Ракавыя

Ракавыя (белар. Ракавыя) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.

# Ракавыя
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Сасо Гатоне (Реҗо Эмилия)

Сасо Гатоне — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Байзо өязендә урнашкан торак пункт.

# Сасо Гатоне (Реҗо Эмилия)
## Географиясе

Сасо Гатоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сасо Гатоне (Реҗо Эмилия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Челтәркатлауның тутлы эпителие

Челтәркатлауның тутлы эпителие (ЧТЭ) — гексагональ күзәнәкләрнең бер катламы, аларның төк сыман аппараты фоторецепторларның тышкы буынтыкларын чолгап алып, аларның яңарышын тәэмин итә. Фовеада ЧТЭ күзәнәкләре озынча һәм аларда челтәркатлауның башка бүлекләрнең ЧТЭ күзәнәкләренә караганда күпсанлы эре меланосомалар бар.
ЧТЭ һәм фоторецепторлар арасында бәйләнеш ЧТЭ һәм аста урнашкан Брух мембранасына караганда әзрәк. ЧТЭ һәм сизү челтәркатлауның шартлы арасын субретиналь дип атыйлар. Субретиналь аралыкта сыекча җыелуга каршы 2 механизм бар.
* ЧТЭ күзәнәкләре һәм тыгыз арадаш бәйләүче комплекс (zonula occludens) хориокапиллярлардан субретиналь аралыкка күзәнәктән тыш сыекчаның чыгуын булдырмый торган тышкы гематоретиналь киртә барлыкка китерә.
* Субретиналь аралыктан ионнар һәм суның актив транспорты.
# Пинеда-Трасмонте

Пинеда-Трасмонте (исп. Pineda Trasmonte) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Пинеда-Трасмонте
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 28,17 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 962 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Эминенс (Миссури)

Эминенс — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Эминенс (Миссури)
## Тарихы

Эминенс шәһәре елда нигезләнгән.

# Эминенс (Миссури)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 4,880806 км², 4,880811 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 205 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Скагуэй

Скагуэй — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан шәһәр һәм боро. Үзәге - Скагуэй шәһәре.

# Скагуэй
## Тарихы

Рәсми рәвештә 2007 елда оештырыла.

# Скагуэй
## Территориясе

Мәйданы 1201 км² тәшкил итә.