yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# (2569) Маделейн

(2569) Маделейн (лат. Madeline) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2569) Маделейн
## Тарихы

1980 елның 18 июнендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 MA» саналган.
# Фремонтье

Фремонтье (фр. Frémontiers) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Лос Гомез, Ла Эстансия (Гуанахуато )

һәм
Лос Гомез, Ла Эстансия — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Гуанахуато муниципалитеты составына керә.

# Лос Гомез, Ла Эстансия (Гуанахуато )
## Географиясе

Лос Гомез, Ла Эстансия Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Гомез, Ла Эстансия (Гуанахуато )
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Гомез, Ла Эстансия (Гуанахуато )
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Диффуз чагылу

Диффуз чагылу — өслеккә төшкән яктылык агымы почмагы чагылган яктылык агымы почмагына тигез булмау күренеше, ягъни тәртипсез чагылу.
Өслекнең тигезсезлеге дулкын озынлыгыннан зуррак булган һәм тәртипсез итеп урнашкан очракта, диффуз чагылу була.
Катнаш чагылуда нурланышның бер өлеше көзгечә, икенче өлеше диффузча чагыла.
Бер төрле өслек күренмә нурланыш өчен томык-диффуз чагылучан була ала, ләкин инфракызыл нурланыш өчен яссы һәм көзгечә чагылучан булырга мөмкин.
Диффуз чагылу альбедо белән тасвирлана.
# Батгейт (Төньяк Дакота)

Батгейт — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Батгейт (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Батгейт шәһәре 1881 елда нигезләнгән.

# Батгейт (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,699318 км², 0,699316 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 249 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# DEFB126

DEFB126 (ингл. Defensin beta 126) — кешенең 20-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пента

Пента (белар. Пента) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Пента
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Надеҗдинка (Төньяк Казакъстан өлкәсе)

Надеҗдинка (каз. Надеждинка) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Надеҗдинка (Төньяк Казакъстан өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Күк үй

Күк үй (каз. Көк үй) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Күк үй
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Бирмингем (Мичиган)

Бирмингем — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан шәһәр.

# Бирмингем (Мичиган)
## Тарихы

Бирмингем шәһәре 1819 елда нигезләнгән.

# Бирмингем (Мичиган)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 12,441939 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 237 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Брион (Лозер)

Брион (фр. Brion) — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
# CD5

CD5 (ингл. CD5) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ондура Тигре (Сан Луис Акатлан)

Ондура Тигре — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Сан-Луис-Акатлан муниципалитеты составына керә.

# Ондура Тигре (Сан Луис Акатлан)
## Географиясе

Ондура Тигре Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Ондура Тигре (Сан Луис Акатлан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Ондура Тигре (Сан Луис Акатлан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Лун-Вож (Югары Одес кушылдыгы)

Лун-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Югары Одес елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 37 км.

# Лун-Вож (Югары Одес кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300112103000075885
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007588
* Бассейн коды — 03.05.03.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Кожойка

Кожойка — Россия территориясеннән ага торган елга. Удмуртия, Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ита елгасының сул ярыннан 27 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Кожойка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чүпче елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300112111100032813
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103281
* Бассейн коды — 10.01.03.001
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Дипгейвен (Миннесота)

Дипгейвен — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Дипгейвен (Миннесота)
## Тарихы

Дипгейвен шәһәре елда нигезләнгән.

# Дипгейвен (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 6,155655 км², 6,277944 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 291 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Липини (гмина Осек-Мали)

Липини — Польшаның Великопольское воеводалыгы Осек-Малы гминасында урнашкан авыл.

# Липини (гмина Осек-Мали)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Серра-Азул-ди-Минас

Серра-Азул-ди-Минас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.

# Серра-Азул-ди-Минас
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 222,706 км².
# Калатау (Мамадыш районы)

Калатау — Татарстанның Мамадыш районындагы юкка чыккан авыл.

# Калатау (Мамадыш районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.2 °C | -11.1 °C | -5.9 °C | 3.8 °C | 12.5 °C | 17.8 °C | 19.9 °C | 17.1 °C | 11.5 °C | 3.8 °C | -5.3 °C | -10.4 °C | 3.5 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.5 °C.
# (8477) Андрейкиселёв

(8477) Андрейкиселёв (лат. Andrejkiselev) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8477) Андрейкиселёв
## Тарихы

1986 елның 6 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RF7» саналган.
# Сен-Дидье (Ньевр)

Сен-Дидье (фр. Saint-Didier) — Франциянең Ньевр департаментында урнашкан коммуна.
# Норвелт (Пенсильвания)

Норвелт — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Норвелт (Пенсильвания)
## Географиясе

Норвелт халык санын алу урыны мәйданы — 4,641305 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Олесин (Красноставский повяты)

Олесин — Польшаның Люблин воеводалыгы Гожкув гминаcында урнашкан авыл.

# Олесин (Красноставский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# GSC5975-784

GSC5975-784 — Зур Эт йолдызлыгында урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 10,23 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Гөксу (Этимесгут)

Гөксу (төр. Göksu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Этимесгут илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Татарстан Конституциясе

Татарстан Республикасы Конституциясе – Татарстан Җөмһүриятенең төп кануны. 1992 елда кабул ителгән.Татар энциклопедиясе: 6 томда / Баш мөхәррир. — Казан: Татар энциклопедиясе институты, 2008—2021. — 719—655-715-?-?-611-511 б.

# Татарстан Конституциясе
## Өлешләр

* Башы: Әлеге Конституция, Татарстан Республикасының күпмилләтле халкы һәм татар халкы ихтыярын чагылдырып,
** кеше һәм граждан хокукларының һәм ирекләренең өстенлеген гамәлгә ашыра,
** халыкларның гомумтанылган үзбилгеләнү хокукына, аларның тигез хокуклылыгы, ихтыяр белдерүнең иреклелеге һәм бәйсезлеге принципларына нигезләнә,
** тарихи, милли һәм рухи традицияләрнең, мәдәниятләрнең, телләрнең сакланып калуына һәм үсешенә, гражданнар татулыгын һәм милләтара килешүне тәэмин итүгә ярдәм итә,
** демократиянең ныгуына, Татарстан Республикасының социаль-икътисадый үсешенә, Россия Федерациясе халыкларының федерализм принципларында тарихи барлыкка килгән бердәмлеген саклап калуга шартлар булдыра.
* 7 кисәк;
* 4 бүлек;
* 126 маддә.

# Татарстан Конституциясе
## Кабул итү

1990 елның 30 августында Татарстан суверенитеты турында декларация кабул ителә. 1992 елның 21 мартында Татарстан суверенитеты турында референдум үткәрелә, тавыш бирүчеләрнең 61,4 проценты суверенитетны хуплыйлар. Әлеге процессларны кануни яктан саклап калу максатыннан Татарстан Конституциясен язу зарурилыгы баса. Аны әзерләү өчен махсус комиссия оеша.
Моңа кадәрге ТАССР Конституцияләре бары тик декларатив характерда була һәм кырыс партия цензурасы шартларында кабул ителә. Яңа Конституцияне язу исә катлаулы вәзгыятьтә бара: Татарстан статусы турында федераль үзәк белән даими сөйләшүләр алып барыла, Казан урамнарында татар милли хәрәкәте һәм үзен демократик дип атаган хәрәкәт вәкилләре даими урам чараларын оештырганнар.
Яңа Татарстан Конституциясе проекты 1991 елның 31 декабрендә киң фикер алышу өчен тәкъдим ителә, аңа карата барлыгы 5,3 мең тәкъдим, төзәтмә кертелә. Халыкара хокукый экспертизалар үткәрелә. 1992 елның маенда Татарстан Югары Советы утырышында төп канунның беренче укылышы үтә. Халык депутатларыннан 500дән артык төзәтмә карала. Кайбер аерым мәсьәләләр зур бәхәс уята (тигез дәүләт телләре, дәүләт хакимиятен оештыру, республика гражданлыгы һ.б.).
1992 елның 6 ноябрендә Татарстан Конституциясе Югары Совет тарафыннан кабул ителә.

# Татарстан Конституциясе
## Төзәтмәләр

Татарстан Конституциясенә төзәтмәләр 15 тапкыр кертелә: 1994 елның 29 ноябрендә, 1995 елның 30 марты һәм 8 декабрендә, 1996 елның 27 ноябрендә, 1999 елның 26 маенда һәм 21 июлендә, 2000 елның 3 марты, 31 мае һәм 19 декабрендә, 2001 елның 28 июнендә, 2002 елның 19 апрелендә, 2003 елның 15 сентябрендә, 2004 12 мартында, 2005 елның 14 мартында.
# ZNF284

ZNF284 (ингл. Zinc finger protein 284) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ржакса (Ворона кушылдыгы)

Ржакса — Россия территориясеннән ага торган елга. Тамбов өлкәсе, Пенза өлкәсе, Воронеж өлкәсе, Сарытау өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ворона елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 62 км.

# Ржакса (Ворона кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Хопер, елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 05010200212107000006793
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 107000679
* Бассейн коды — 05.01.02.002
* ГӨ буенча саны — 07
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Канатоп (Наравлянский районы)

Канатоп (белар. Канатоп) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Наравлянский районында урнашкан авыл.

# Канатоп (Наравлянский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (4867) Полит

(4867) Полит (лат. Polites) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (4867) Полит
## Тарихы

1989 елның 27 сентябрендә Кэролин Шумейкер тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 SZ» саналган.
# Иске Кызылъяр

Иске Кызылъяр — Башкортстанның Тәтешле районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 573 кешенең яшәве мәгълүм.
ᴨyчты индексы — 452836, ГАТОБК коды — 80250850000.
# Шиклод

Шиклод — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. Атид (коммуна) коммунасына карый.

# Шиклод
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# NPC2

NPC2 (ингл. NPC intracellular cholesterol transporter 2 һәм Epididymal secretory protein E1) — кешенең 14-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гравьер (коммуна)

Гравьер (фр. Gravières) — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
# Згорне Побреже

Згорне Побреже — Словениянең Речиця-об-Савиньи (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Згорне Побреже
## Географиясе

Мәйданы — 1,39 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 375,1 метр биеклектә урнашкан.
# Шоври

Шоври (фр. Chauvry) — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
# Миколаюв (Томашовский повяты)

Миколаюв — Польшаның Лодзь воеводалыгы Рокицины гминаcында урнашкан авыл.

# Миколаюв (Томашовский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мирлоджа

Мирлоджа — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. Апостолаке (коммуна) коммунасына карый.

# Мирлоджа
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Черт (Кастельон)

Черт (кат. Xert) — Испаниянең Кастельон провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Черт (Кастельон)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 82,51 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 470 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сан Мартино (Равена)

Сан Мартино — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Бризигелла өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Мартино (Равена)
## Географиясе

Сан Мартино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Мартино (Равена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Еси-Яха

Еси-Яха (И-Яха) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Гыдан култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 49 км.

# Еси-Яха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000212115300076968
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115307696
* Бассейн коды — 15.05.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Лома Бонита (Копанатояк)

Лома Бонита — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Копанатояк муниципалитеты составына керә.

# Лома Бонита (Копанатояк)
## Географиясе

Лома Бонита Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лома Бонита (Копанатояк)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лома Бонита (Копанатояк)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Узунтарла (Элазыг)

Узунтарла (төр. Uzuntarla) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Элазыг илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# (19863) 2725 P-L

(19863) 2725 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19863) 2725 P-L
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2725 P-L» саналган.
# Хвойкина

Хвойкина — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вель елгасының уң ярыннан 131 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.

# Хвойкина
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300212103000029015
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002901
* Бассейн коды — 03.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Педурань

Педурань — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. Менештиур (коммуна) коммунасына карый.

# Педурань
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 152 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Знаменосец (авыл)

Знаменосец — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. Раднево җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Знаменосец (авыл)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 124 метр биеклектә урнашкан.
# Ржадошице

Ржадошице (чех. Radošice) — Чехиянең Пльзень крае Млади Смоливец районында урнашкан авыл.

# Ржадошице
## Географиясе

Мәйданы — 8,366 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Ржадошице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Ржадошице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Ржадошице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 473 |
| 1880 | 457 |
| 1890 | 447 |
| 1900 | 432 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 406 |
| 1921 | 404 |
| 1930 | 352 |
| 1950 | 230 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 237 |
| 1970 | 199 |
| 1980 | 154 |
| 1991 | 127 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 119 |
| 2011 | 115 |
| 2021 | 113 |
# Милашки

Милашки (белар. Мілашкі) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Милашки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# NGC 99

NGC 99 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 99
## Тарихы

Әлеге галактика 1883 елда Франция астрономы Edouard Stephan тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 80.01 см (31.5 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Кампюньян

Кампюньян (фр. Campugnan) — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
# Мохавичы (Мядзельский районы)

Мохавичы (белар. Мохавічы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Мядзельский районында урнашкан авыл.

# Мохавичы (Мядзельский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Худзице (Великопольское воеводалыгы)

Худзице — Польшаның Великопольское воеводалыгы Чрода-Велкопольска гминасында урнашкан авыл.

# Худзице (Великопольское воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Фрэнк (кратер)

Фрэнк (лат. Frank) — Венера планетасының
координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 22,7 километр озынлыкта булган кратеры.

# Фрэнк (кратер)
## Исеме

Фрэнк кратеры Анна Франк хөрмәтенә аталган.
# Басс-Лейк (Калифорния)

Басс-Лейк — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Басс-Лейк (Калифорния)
## Географиясе

Басс-Лейк халык санын алу урыны мәйданы — 6,45601 км², 6,456021 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 3415 Фут биеклектә урнашкан.
# Андрей Наумов

Андрей Наумов (рус. Андрей Зиновьевич Наумов, 19 ноябрь 1891(1891-11-19), Чистай Выселкасы, Иске Иванай вулысы, Чистай өязе, Казан губернасы, Россия империясе — 19 апрель 1950(1950-04-19) (58 яшь), Мәскәү, СССР) — СССР гаскәрбашы, генерал-майор (1940).
# Пасегово (Кирово-Чепецк районы)

Пасегово (рус. Пасегово) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.

# Пасегово (Кирово-Чепецк районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Пасегово (Кирово-Чепецк районы)
## Сәгать поясы

Пасегово (Кирово-Чепецк районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Пасегово (Кирово-Чепецк районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%), татарлар (1%), арлар (1%).
# Иванье (Приеполье)

Иванье (серб. Ивање ) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Иванье (Приеполье)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 548 метр биеклектә урнашкан.

# Иванье (Приеполье)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.