yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Көфер

Көфер яки көферлек (гарәп. كفر‎, бор. төрк. tänmäklik) – исламга тулысынча яки өлешчә каршылыкны, иманның антиподын билгеләүче ислам термины. Көферлек – бөтен гөнаһларның тамыры, аны (тәүбә итмичә) кыла торган кеше кәфер (бор. төрк. tanġan (~таңган)) дип атала. Көфернең бер төре - ширек.
«Көферлек» («Көфер») сүзенең тамыры: «К+Ф+Р» (ك+ف+ر), сүз «КәФәРа» (гарәп. كَفَرَ‎ - 1)яшерү, каплау, томалау; 2) рәхмәтсез булу 3) ышанмау) фигыленнән ясалган.

# Көфер
## Көферлек төрләре

Көферлек зур һәм кече көферлеккә бүленә. Зур көферлек белән кече көферлек арасында нигездә 4 аерма бар:
* Зур көферлек иманга, тәүхидкә тулысынча каршылык булып тора, ә кече көферлек - иманның тулылыгына.
* Зур көферлек бөтен яхшы гамәлләрне юк итә һәм кешене исламнан чыгара, ә кече көферлек исламнан чыгармый, зур гөнаһка тиңдәш.
* Зур көферлек, әгәр кеше тәүбә итмәсә, Аллаһ тарафыннан гафу ителми, ә кече көферлекне Ул гафу итәргә мөмкин.
* Зур көферлек кешене мәңгегә тәмугка илтә, ә кече көферлек каты җәзага сәбәп булып тора.
Имам ибн әл-Каййим зур көферлекне биш төргә бүлә:
* Куфр әт-тәкзиб (гарәп. كُفْرُ التَكْذِيب‎) - пәйгамбәрләрне ялганда гаепләү, аларны ялганчылар дип санау белән бәйле көферлек.
* Куфр әл-истикбар (гарәп. كُفْرُ الإِسْتِكْبَار‎) - тәкәбберлек белән бәйле көферлек; исламның хаклыгына инану, ләкин аны кабул итмәү.
* Куфр әл-иград (гарәп. كُفْرُ الإِعْرَاض‎) - исламны тулысынча игнорлау, исәпкә алмауга нигезләнгән көферлек; пәйгамбәрдән (салләллаһу галәйһи үәссәләм) тулысынча читкә борылу (аның миссиясе турында хак дип тә, ялган дип тә әйтмәү).
* Куфр әш-шәкк (гарәп. كُفْرُ الشَّكّ‎) - исламның хаклыгында шикләнүгә нигезләнгән көферлек.
* Куфр ән-нифак (гарәп. كُفْرُ النِفَاق‎) - икейөзлелек-нифакка нигезләнгән көферлек; тыштан мөселман булу, ләкин эчтән исламга көферлек күрсәтү.
# Карпитус

Карпитус — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. Бэиле-Тушнад коммунасына карый.

# Карпитус
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# NGC 3200

NGC 3200 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 3200
## Тарихы

Әлеге галактика 1882 елда Америка астрономы Холден, Эдвард Синглтон тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 39.62 см (15.6 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Чиаңмай

Чиаңмай (тай. เชียงใหม่) — Тайландның Чиаңмай правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Чиаңмай
## Тарих

Хәзерге статусын 1936 елдан башлап йөртә.

# Чиаңмай
## Кардәш шәһәрләр

* Куньмин, Кытай (7 июнь 1999)
* Манама, Бәхрәйн
* Пхеньян, Корея Халык Демократик Җөмһүрияте
* Сайтама (префектура), Япония (9 ноябрь 1992)
* Уодзу, Япония (8 август 1989)
* Харбин, Кытай (29 апрель 2008)
* Чыңду, Кытай (2013)
# Маньянвиль

Маньянвиль (фр. Magnanville) — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
# Кастельянос-де-Сапардьель

Кастельянос-де-Сапардьель (исп. Castellanos de Zapardiel) — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Кастельянос-де-Сапардьель
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 12 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 784 метр биеклектә урнашкан.
# Грышына (Расонский районы)

Грышына (белар. Грышына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.

# Грышына (Расонский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Глинке

Глинке — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.

# Глинке
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,67 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 33 метр биеклектә урнашкан.
# Григелишки

Григелишки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Голдап гминасында урнашкан авыл.

# Григелишки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вильфранш-де-Конфлан

Вильфранш-де-Конфлан (фр. Villefranche-de-Conflent һәм фр. Villefranche) — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# Засадки (Рипинский повяты)

Засадки — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Рогово гминаcында урнашкан авыл.

# Засадки (Рипинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ныш

Ныш — Сахалин өлкәсенең Ноглики шәһәр округындә урнашкан татар авылы.

# Ныш
## Тарихы

Авылны 1934 елда Татарстанның Дөбъяз, Биектау районы, Әстерхан татарлары нигезли.

# Ныш
## Сәгать поясы

Ныш Владивосток вакыты (Vladivostok Time Zone, VLAT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +10:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +7 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+7 итеп күрсәтелә.

# Ныш
## Халык

Милләтләр (2010): татарлар — 19%, урыслар — 81%.
# Исабела (Филипин)

Исабела (ингл. Isabela) — Филипиннең Басилан правинсәсендә урнашкан шәһәр.

# Исабела (Филипин)
## Географиясе

Шәһәр Басилан утравында урнашкан.

# Исабела (Филипин)
## Тарих

Шәһәр статусын 2001 елдан башлап йөртә.
# Пескосансонеско

Пескосансонеско — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. Пескара провинциясе составына керә.

# Пескосансонеско
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 550 ± 1 метр биеклектә урнашкан. Капестрано, Корвара, Пьетранико, Бусси-суль-Тирино һәм Кастильоне-а-Казаурия коммуналары белән чиктәш.
# Касас Бланкас (Валье де Сантияго)

Касас Бланкас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Касас Бланкас (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Касас Бланкас Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Касас Бланкас (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Касас Бланкас (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Гаджано

Гаджано — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Милан провинциясе составына керә.

# Гаджано
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 117 метр биеклектә урнашкан. Албаирате, Числьано, Кузаго, Гудо-Висконти, Розате, Vermezzo con Zelo, Цибидо-Сан-Джакомо, Новильо һәм Треццано-суль-Навиглио коммуналары белән чиктәш.
# Үчкую (Караман)

Үчкую (төр. Üçkuyu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Караман иле Караман илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Узла (Пынарбашы)

Узла (төр. Uzla) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Пынарбашы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Таун-Лайн (Нью-Йорк)

Таун-Лайн — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Таун-Лайн (Нью-Йорк)
## Географиясе

Таун-Лайн халык санын алу урыны мәйданы — 11,98114 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 229 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Олы Пензер

Олы Пензер — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Бундюр елгасының сул ярына тамагыннан 14 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 60 км.

# Олы Пензер
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Чулым кушылган урындан Кеть кушылган урынга кадәр. Кече елга бассейны — Чулым, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010500112115200023479
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115202347
* Бассейн коды — 13.01.05.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Глинки-Мокре

һәм
Глинки-Мокре — Польшаның Великопольское воеводалыгы Оконек гминасында урнашкан авыл.

# Глинки-Мокре
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Закинела

Закинела — Италиянең Калабрия төбәге Таурианова өязендә урнашкан торак пункт.

# Закинела
## Географиясе

Закинела Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Закинела
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Урсад

Урсад — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. Шойми (коммуна) коммунасына карый.

# Урсад
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Аксубай туган якны өйрәнү музее

* Мәдәният порталы
Аксубай туган якны өйрәнү музее, Аксубай төбәген өйрәнү музее (рус. Аксубаевский краеведческий музей) — Татарстанның Аксубай районы үзәге Аксубай шәһәр тибындагы бистәсендә урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). Музей Аксубайның hәм район авылларының тарихы белән таныштыра.

# Аксубай туган якны өйрәнү музее
## Филиаллар

* Хәсән Туфан музей-йорты (Иске Кармәт)
* Газиз Кашапов музее (Яңа Үзи)

# Аксубай туган якны өйрәнү музее
## Тарих

Музейга 1985 елның 1 маенда нигез салына. Музейны оештыру эшендә район архивы мөдире, автоклуб мөдире булып эшләгән ТАССР атказанган мәдәният хезмәткәре Василий Иван улы Волков (1923—1992) башлап йөри. 1987 елның 17 апрелендә 250 экспонат белән музей рәсми рәвештә ачыла. Музей урнашкан бина (Ф. Мазилин ур., 6) 1904 елда алпавыт В. М. Марковников тарафыннан салынган булган. Әлеге бинада музей директоры булып озак еллар Галина Бобкова эшли. Хәзерге вакытта музей Аксубай районы мәдәният йорты бинасында урнашкан.

# Аксубай туган якны өйрәнү музее
## Экспонатлар

Музейның гомуми мәйданы — 180 кв. м. Музейда 2 529 экспонат саклана. Музейда XIX гасыр белән бәйле йорт кирәк-яраклары, борынгы акчалар һәм медальләр, археологик казылмалар, документлар, табигый материаллар коллекциясе, рәсемнәр, скульптуралар белән танышырга мөмкин. Күргәзмәләр XVI гасыр уртасыннан алып ХХ гасыр азагына кадәр булган төбәк тарихы турында сөйли. Экспозициядә татар һәм чуаш халыкларының көнкүреш әйберләре куелган. Этнография тупланмасында XIX гасыр ахыры чуаш хатын-кызлар киеме, татар һәм чуаш халыкларының тукылган сөлгеләре, XIX гасыр уртасында рус халкы кулланган өстәл эскәтере кызыксыну уята. 1800—1909 елгы тәңкәләрдән җыелган нумизматика тупланмасы бар. Геология коллекциясендә Аксубай битум чыганагы кисеме күрсәтелә.
Аерым залда Аксубайның танылган шәхесләре — язучылар, галимнәр, Советлар Берлеге Каһарманнары (Григорий Романов һ. б.) һәм Социалистик Хезмәт Каһарманнары (Галимҗан Сәлимҗанов, Шәриф Хафизов һ. б.) турында мәгълүматлар тупланган. Шулай ук музейда Аксубай районының истәлекле урыннары: Шәрбән авылы (Шәхри Бану), Мәрҗән Болгар шәһәрчеге, Ольга чишмәсе, Кызлар Тавы (Татар Сөнчәлесе авылы) һ. б. турында кызыклы риваятьләр саклана.

# Аксубай туган якны өйрәнү музее
## Экскурсияләр

* Туган ягым, Аксубай
* Ефәк юлы буенча
* Хәсән Туфанның тормышы һәм иҗаты
* Газиз Кашшаф иҗаты
* Аксубай: үткәне һәм бүгенгесе
* Әдәби Аксубай
* Ф. Мазилин урамы
* Аксубайлылар Бөек Ватан сугышы елларында
* Аксубай риваятьләре
* Аксубай төбәгендә һөнәрчелек һәм кәсепчелек
# Сан-Педру-де-Риу-Секу

Сан-Педру-де-Риу-Секу — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. Алмейда муниципалитетына карый.

# Сан-Педру-де-Риу-Секу
## Географиясе

Мәйданы — 22,59 км².
# Тламамакан (Мартир де Куилапан)

Тламамакан — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Мартир-де-Куилапан муниципалитеты составына керә.

# Тламамакан (Мартир де Куилапан)
## Географиясе

Тламамакан Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Тламамакан (Мартир де Куилапан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Тламамакан (Мартир де Куилапан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Эсканкраб

Эсканкраб (фр. Escanecrabe) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Алдоар

Алдоар — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. Aldoar, Foz do Douro e Nevogilde муниципалитетына карый.

# Алдоар
## Географиясе

Мәйданы — 2,36 км².
# Манита-Шор

Манита-Шор — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лек-Вож елгасының уң ярыннан 39 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 21 км.

# Манита-Шор
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050200112103000065988
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103006598
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Шаркавшчына (Астравецкий районы)

Шаркавшчына (белар. Шаркаўшчына) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.

# Шаркавшчына (Астравецкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Роллинс (Монтана)

Роллинс — Америка Кушма Штатларының Монтана штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Роллинс (Монтана)
## Географиясе

Роллинс халык санын алу урыны мәйданы — 7,448971 км², 7,449057 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 897 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Збенк

Збенк — Польшаның Лодзь воеводалыгы Скомлин гминаcында урнашкан авыл.

# Збенк
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бедила (Бузеу)

Бедила — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. Пирсков (коммуна) коммунасына карый.

# Бедила (Бузеу)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 305 ± 1 метр һәм 256 метр биеклектә урнашкан.
# Вилька (Түбән Силезия воеводалыгы)

Вилька — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы Суликув гминасында урнашкан авыл.

# Вилька (Түбән Силезия воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Гранха Клаудия (Агваскальентес)

Гранха Клаудия — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Агуаскальентес муниципалитеты составына керә.

# Гранха Клаудия (Агваскальентес)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха Клаудия (Агваскальентес)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Маниҗи (Перуҗа)

Маниҗи — Италиянең Умбрия төбәге Каша (Италия) өязендә урнашкан торак пункт.

# Маниҗи (Перуҗа)
## Географиясе

Маниҗи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Маниҗи (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сегре (округ)

Сегре — Франциядәге округ (фр. Arrondissement). Мен һәм Луара департаментына карый.

# Сегре (округ)
## Географиясе

Мәйданы — 1164 км². Округ 5 кантоннан тора, алар үз чиратында 61 коммунага бүленгән.
# Татлыҗак (Ладик)

Татлыҗак (төр. Tatlıcak) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Ладик илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Шапель-Спинасс

Шапель-Спинасс — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.
# Каса Дигна (Сан Хосе Итурбиде)

Каса Дигна — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Хосе-Итурбиде муниципалитеты составына керә.

# Каса Дигна (Сан Хосе Итурбиде)
## Географиясе

Каса Дигна Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Каса Дигна (Сан Хосе Итурбиде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Каса Дигна (Сан Хосе Итурбиде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Нази (Кунео)

Нази — Италиянең Пьемонт төбәге Робурент өязендә урнашкан торак пункт.

# Нази (Кунео)
## Географиясе

Нази Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Нази (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гөнүлалан (Арпачай)

Гөнүлалан (төр. Gönülalan) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Арпачай илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лос Васкез (Саламанка)

Лос Васкез — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Саламанка муниципалитеты составына керә.

# Лос Васкез (Саламанка)
## Географиясе

Лос Васкез Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Васкез (Саламанка)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Васкез (Саламанка)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Гута-Валовска

Гута-Валовска — Польшаның Лодзь воеводалыгы Рава-Мазовецка гминаcында урнашкан авыл.

# Гута-Валовска
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бидейиз

Бидейиз (әзери. Bideyiz) — Әзербайҗанның Шәки районына караган авыл.
# Ольгинка (Павлодар өлкәсе)

Ольгинка (каз. Ольгинка) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.

# Ольгинка (Павлодар өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Кастельно-Пикампо

Кастельно-Пикампо (фр. Castelnau-Picampeau) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Каскейд (Айдахо)

Каскейд — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.

# Каскейд (Айдахо)
## Тарихы

Каскейд шәһәре елда нигезләнгән.

# Каскейд (Айдахо)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 12,14647 км², 12,577511 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1451 метр биеклектә урнашкан.
# Салладасбург (Пенсильвания)

һәм
Салладасбург — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Салладасбург (Пенсильвания)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1837 елда нигезләнгән.

# Салладасбург (Пенсильвания)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,79 квадрат миль, 2,046137 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 199 метр биеклектә урнашкан.
# Париҗи (Виченца)

Париҗи — Италиянең Венеция төбәге Изола-Вичентина өязендә урнашкан торак пункт.

# Париҗи (Виченца)
## Географиясе

Париҗи Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Париҗи (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сапри

Сапри — Италиянең Кампания төбәге Салерно өязендә урнашкан торак пункт.

# Сапри
## Географиясе

Сапри Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Сапри
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Сапри
## Халкы

| Ел | Халык саны |
| 2017 | 6719 |
| 2018 | 6716 |
| 2023 | 6373 |
# Аъелдыз (Этимесгут)

Аъелдыз (төр. Ayyıldız) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Этимесгут илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Берцелиус (ай кратеры)

Берцелиус (лат. Berzelius) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 48,53 км булган кратер.

# Берцелиус (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Йёнс Берцелиус (1779—1848) хөрмәтенә бирелә.

# Берцелиус (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
# Башберекет (Аяш)

Башберекет (төр. Başbereket) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Аяш илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Восмата

Восмата (белар. Восмата) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.

# Восмата
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Чекмари (Нагорск районы)

Чекмари (рус. Чекмари) — Киров өлкәсенең Нагорск районында урнашкан авыл.

# Чекмари (Нагорск районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Чекмари (Нагорск районы)
## Сәгать поясы

Чекмари (Нагорск районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Чекмари (Нагорск районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# SLC6A19

SLC6A19 (ингл. Solute carrier family 6 member 19) — кешенең 5-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Усс-Сюзан

Усс-Сюзан (фр. Ousse-Suzan, фр. Ousse-et-Suzan һәм окс. Ossa e Susan) — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
# Үзбәкләр

Үзбәкләр (үзб. бер. Ўзбек, күп. Ўзбеклар; O‘zbek, O‘zbeklar) — күбесенчә Үзбәкстанда яшәүче төрки халык.
# (15492) Nyberg

(15492) Nyberg — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15492) Nyberg
## Тарихы

1999 елның 10 февралендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 CG89» саналган.
# Тияновци

Тияновци — Болгариянең Видин өлкәсендә урнашкан авыл. Брегово җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Тияновци
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 116 метр биеклектә урнашкан.