yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Тура (шахмат)

Тура (Юникод ♖♜) — шахмат фигурасы (ташы). Уенда кыйммәте буенча 5 пешкага тиң. Юлында бер таш та тормаган очракта тура горизонталь яки вертикаль кырлар буенча һәрбер шакмакка йөрергә мөмкин.
Тураның йөрү мөмкинлекләре :
Уен башында уенчыларда икешәр тура була, аклар a1, h1 кырларында a8, h8 шакмакларына урнаша.
Уенда тураның әһәмияте бик зур. Уен башында алар актив булмаса да, туралар рокировкада катнашып миттельшпильдә позицион көрәш өчен вертикаль кырларны контрольдә тота алалар. Эндшпильдә туралар еш кына пешкага вәзирлеккә барырга ярдәм итәләр, яки көндәш шаһына йөрергә зур кыенлыклар ясыйлар. Шаһ һәм тураны кулланып мат та куярга мөмкин.
Тураның юлында ташлар тормаса ул 14 шакмакны контрольдә тота.

# Тура (шахмат)
## Тураларны урнаштыру мәсьәләсе

8 тураны шахмат тактасына бер берсенә һөҗүм иттермичә ничә төрле итеп урнаштырып була? Бу латин квадратын табу мәсьәләсенә аналогия.
# Етуеган

Етуеган — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.

# Етуеган
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15040000112115300058654
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115305865
* Бассейн коды — 15.04.00.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Луис Браво (Ирапуато)

Луис Браво — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Луис Браво (Ирапуато)
## Географиясе

Луис Браво Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Луис Браво (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Луис Браво (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Загужице (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)

Загужице — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Лобез гминаcында урнашкан авыл.

# Загужице (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Летиция (Потенца)

Летиция — Италиянең Базиликата төбәге Фильано өязендә урнашкан торак пункт.

# Летиция (Потенца)
## Географиясе

Летиция Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Летиция (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ашагышейх (Кескин)

Ашагышейх (төр. Aşağışeyh) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кырыккале иле Кескин илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лонкож

һәм
Лонкож — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Бискупец гминасында урнашкан авыл.

# Лонкож
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Платэчна

Платэчна (белар. Платэчна) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Докшицкий районында урнашкан авыл.

# Платэчна
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Мондада (Варезе)

Мондада — Италиянең Ломбардия төбәге Машаго-Примо өязендә урнашкан торак пункт.

# Мондада (Варезе)
## Географиясе

Мондада Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Мондада (Варезе)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Вакыф (Эрегли)

Вакыф (төр. Vakıf) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Очина-де-Жос

Очина-де-Жос — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. Адунаць (коммуна) коммунасына карый.

# Очина-де-Жос
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Казнаташ

Казнаташ — Башкортстанның Нуриман районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452445, ГАТОБК коды — 80245840002.

# Казнаташ
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 13 кешенең яшәве мәгълүм.
# Горнеллсвилл (Нью-Йорк)

Горнеллсвилл — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Горнеллсвилл (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре 1790 елда нигезләнгән.

# Горнеллсвилл (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 43,54 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 365 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Кормыш (Татарстан)

Кормыш — Татарстан Республикасының Норлат районындагы авыл.
Почта индексы — 423030.

# Кормыш (Татарстан)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.6 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 5.3 °C | 14.3 °C | 19.2 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.9 °C | 5 °C | -4.1 °C | -9.8 °C | 4.6 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
# Маидла (Лүганусе)

Маидла (эст. Maidla) — Эстониянең Ида-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Топульюрду (Елдызэли)

Топульюрду (төр. Topulyurdu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Елдызэли илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Бари Габдрахманов

Бари Гали улы Габдрахманов (1912-1944) – Советлар Берлеге каһарманы.

# Бари Габдрахманов
## Тормыш юлы

Бари Габдрахманов 1912 елның 25 маенда Кармыш авылында туган. Бөек Ватан сугышында 1941 елның октябреннән. 2нче Украина фронтында сугышкан. 1944 елның 15 гыйнварында 233нче гвардия артиллерия полкының орудие төбәүчесе кече сержант Бари Габдрахманов Кировоград өлкәсенең Грузское авылы янындагы бәрелештә дошманның бер танкын, ике штурм орудиесен һәм ике пулеметын сафтан чыгара. Орудие коручысы белән икәү калып, соңгы снәрәт беткәнчегә кадәр ут алып бара, ә аннан соң автоматтан һитлерчыларны кыра. Бу сугышта кече сержант Бари Гали улы Габдрахманов авыр яралана һәм 1944 елның 23 гыйнварында аның гомере өзелә. Кировоград шәһәрендә Мәңгелек Дан Пантеонында җирләнгән.
Командованиенең сугышчан бурычларын үрнәк төстә башкарган, батырлык һәм каһарманлык күрсәткән өчен СССР Верховный Советы Президиумының 1944 елның 13 сентябрендәге Указы белән кече сержант Бари Гали улы Габдрахмановка, үлгәннән соң, Советлар Берлеге каһарманы исеме бирелә.
# Добри-Дял

Добри-Дял — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. Лясковец җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Добри-Дял
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 121 метр биеклектә урнашкан.
# Үчевлер (Битлис)

Үчевлер (төр. Üçevler) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Битлис илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Сирингомиелия

Сирингомиелия — арка миенең зарарлануы нәтиҗәсендә куышлыклар барлыкка килү, глия тукымасы үсүдә чагылучы нерв системасы авыруы.
Бу хроник авыру арка миенең муен һәм күкрәк бүлекләрендә куышлык барлыкка килүе, еш кына озынча минең (продолговатый мозг) зарарлануы (сирингобульбия) белән характерлана. Арка мие һәм озынча ми зарар күр­ гәндә, бу авыруны уртак исем—сирингобульбомиелия авыру дип атыйлар.
Авыру балачак елларда барлыкка килеп, озак еллар дәвам итәргә мөмкин.
Аның килеп чыгуы организмда булган аномалиягә яисә ниндидер тышкы тәэсиргә бәйле дип исәпләнә. Күп очракларда арка миенә травма булганнан соң күзәтелә. Нәселдәнлек тә инкяр ителми.
Типик очракларда авырулар уч төбендәге мускуллар атрофиясеннән соң, авыртуны, температураны сизмәүләре турында әйтәләр. Кайбер авыру­ ларда аяклар параличы, умырткалыкта сколиоз (умырткалыкның бөгелүе) күзәтелергә мөмкин. Сирингобульбия белән авырганда, баш әйләнү, тел кечерәю, йомшак аңкау пәрдәсе, йоткылык, бугаз параличлары, нистагм (күз алмасының ирексез хәлдә ике фазада (тиз һәм акрын) ритмик хәрәкәтләнүе) барлыкка килә ала.
Соңгы елларда, диагноз куяр өчен, МРТ (магнит-резонанс томография) уздыралар. Авыруларны дәвалау симптоматик рәвештә алып барыла, ягъ­ ни авыруның төп сәбәпләрен түгел, ә тышкы билгеләрен, симптомнарын дәвалыйлар. Кызганычка каршы, бүгенге көндә медицина бу авыруның гөп сәбәбен дәвалый белми әле.
# (19556) 1999 JV77

(19556) 1999 JV77 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19556) 1999 JV77
## Тарихы

1999 елның 12 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JV77» саналган.
# IC 2800

IC 2800 — чикләрендә урнашкан астрономик җисем һәм спираль галактика .

# IC 2800
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2800, AGC 213445 һәм SDSS J112427.08+121231.7 буларак та сурәтләнә.
# (5949) 1985 RL3

(5949) 1985 RL3 (лат. 1985 RL3) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5949) 1985 RL3
## Тарихы

1985 елның 6 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 RL3» саналган.
# Мармораси (Савона)

Мармораси — Италиянең Лигурия төбәге Савона өязендә урнашкан торак пункт.

# Мармораси (Савона)
## Географиясе

Мармораси Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Мармораси (Савона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Мармораси (Савона)
## Халкы

* Ошибка Lua в Модуль:Wikidata/Population на строке 151: attempt to index field 'datavalue' (a nil value).
# Пульцисс

Пульцисс — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ягыл-Ях елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.

# Пульцисс
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13010800112115200030409
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115203040
* Бассейн коды — 13.01.08.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Маряново-Бродовске

Маряново-Бродовске — Польшаның Великопольское воеводалыгы Чрода-Велкопольска гминасында урнашкан авыл.

# Маряново-Бродовске
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Игешле

Игешле — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга Олы Сүрәмлгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.

# Игешле
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Җаек (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 12010000612112200006146
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112200614
* Бассейн коды — 12.01.00.006
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# (19794) 2000 RV49

(19794) 2000 RV49 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (19794) 2000 RV49
## Тарихы

2000 елның 5 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RV49» саналган.
# Гази Осман Паша (Җейһан)

Гази Осман Паша (төр. Gazi Osman Paşa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Шиманув (Груецкий повяты)

Шиманув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Ясенец гминасында урнашкан авыл.

# Шиманув (Груецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Камен

Камен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.

# Камен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 40,95 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 67 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# IC 1425

IC 1425 — Пегас йолдызлыгы чикләрендә урнашкан спираль галактика .

# IC 1425
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1425, 2MASX J22032452+0235411, PGC 67939, SDSS J220324.49+023541.7, NPM1G +02.0515, Z 377-18, Z 2200.9+0222, UZC J220324.5+023542 һәм LEDA 67939 буларак та сурәтләнә.
# Юпи

Юпи (фр. Upie) — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
# (3110) Wagman

(3110) Wagman (лат. Wagman) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3110) Wagman
## Тарихы

1975 елның 28 сентябрендә Генри Джиклас тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 SC» саналган.
# Монте дел Коесильо, Лос де Абахо (Силао)

Монте дел Коесильо, Лос де Абахо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Силао муниципалитеты составына керә.

# Монте дел Коесильо, Лос де Абахо (Силао)
## Географиясе

Монте дел Коесильо, Лос де Абахо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Монте дел Коесильо, Лос де Абахо (Силао)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Монте дел Коесильо, Лос де Абахо (Силао)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# (5537) Sanya

(5537) Sanya (лат. Sanya) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5537) Sanya
## Тарихы

1964 елның 9 октябрендә галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1964 TA2» саналган.
# Сен-Перави-ла-Коломб

Сен-Перави-ла-Коломб (фр. Saint-Péravy-la-Colombe) — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
# Аржирита

Аржирита — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.

# Аржирита
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 159,326 км².
# Долац

Долац — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. Ливезиле (коммуна, Тимиш) коммунасына карый.

# Долац
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 77 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ешилсу (Тушба)

Ешилсу (төр. Yeşilsu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Тушба илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Иске Дубцевы

Иске Дубцевы (рус. Стародубцевы) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.

# Иске Дубцевы
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Иске Дубцевы
## Сәгать поясы

Иске Дубцевы Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Иске Дубцевы
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (80%).
# Данишмент (Наллыһан)

Данишмент (төр. Danişment) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Наллыһан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Талдыболак (Сырым районы)

Талдыболак (каз. Талдыбұлақ) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Талдыболак (Сырым районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Барранкула

Барранкула Андһра Прадешта, Кришна районында Нагаяланка мандалында кечкенә авыл. Бу авыл Ганапешварум Панчаяты астында. Халкы якынча 1500 кеше.

# Барранкула
## Сәнгатьләр һәм мәдәният

Бу авылда Виджаядашами, Ганеша Чатуртхи, Дивали, һәм Хануман Джаянти бәйрәмнәре бик популяр. Авылда христианнар бар, Раштуа бәйрәме бәйрәм ителә. Дини әһәмиятле урыннарга Урувуламма гыйбадәтханәсе, Шрирам гыйбадәтханәсе һәм Хануман гыйбадәтханәсе керә.
# Миховице

Миховице — Польшаның Лодзь воеводалыгы Глухув гминаcында урнашкан авыл.

# Миховице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Ле-Плесси-Патт-д'Уа

Ле-Плесси-Патт-д'Уа (фр. Le Plessis-Patte-d'Oie) — Франциянең Уаза департаментында урнашкан коммуна.
# Вигабатрин

Вигабатрин контрольсез гомуми өлешчә өянәкләрне дәвалау өчен икенче чираттагы антиэпилептик препарат буларак һәм сабыйлар тартышуында беренче чираттагы монотерапия буларак кулланыла (Вест синдромы). Кайбер авыруларда терапия башланганнан берничә ай яки елдан соң ике яклы концентрик яки биназаль күрү кыры кимчелекләре үсеш ала. Даруны туктатканда кимчелекләр саклана, ләкин дәвалауны дәвам иткәндә алар көчәйми. Димәк, токсик йогынты сайланма холыклы һәм дозага бәйле түгел. Офтальмоскопиядә, кагыйдә буларак, гадәти күренешне күзәтәләр, тик аз санлы авыруларда төрле үзгәрешләр була ала, мәсәлән, КНД борын ягы (кайтма) атрофиясе, артериолларның тараюы, аномаль макуляр рефлекслар һәм җыерчыклык. Беренчел тикшерү дәвалау башланганчы тәкъдим ителә. Кабат караулар 6 ай саен 3 ел дәвамында, ә аннары ел саен башкарырга кирәк (патология булмаганда).
# 808 ел (б. э. к.)

808 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
1 меңьеллык (б. э. к.) :
XI гасыр (б. э. к.) — X гасыр (б. э. к.) — IX гасыр (б. э. к.) — VIII гасыр (б. э. к.) — VII гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :

# 808 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:808 елда (б.э.к.) туганнар

# 808 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:808 елда (б.э.к) вафатлар
# Потреро Хесус Алтамирано Монталван (Куахиникуилапа)

Потреро Хесус Алтамирано Монталван — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Куахиникуилапа муниципалитеты составына керә.

# Потреро Хесус Алтамирано Монталван (Куахиникуилапа)
## Географиясе

Потреро Хесус Алтамирано Монталван Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Потреро Хесус Алтамирано Монталван (Куахиникуилапа)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Потреро Хесус Алтамирано Монталван (Куахиникуилапа)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Ил Казале (Анкона)

Ил Казале — Италиянең Марке төбәге Сенигаллия өязендә урнашкан торак пункт.

# Ил Казале (Анкона)
## Географиясе

Ил Казале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Ил Казале (Анкона)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Чурапан (Салават районы)

Чурапан — Башкортстанның Салават районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 54 кешенең яшәве мәгълүм.
Почта индексы — 452490, ОКАТО коды — 80247835006.

# Чурапан (Салават районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
# KRT24

KRT24 (ингл. Keratin 24) — кешенең 17-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Гоголин (Бидгозький повяты)

Гоголин — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Короново гминаcында урнашкан авыл.

# Гоголин (Бидгозький повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Кече Толкай

Кече Толкай — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе, Самар өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Зур Толкай елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.

# Кече Толкай
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 11010000812112100008432
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 112100843
* Бассейн коды — 11.01.00.008
* ГӨ буенча саны — 12
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Абай (Шу районы)

Абай (каз. Абай) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Абай (Шу районы)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Алпе Тедеско (Варезе)

Алпе Тедеско — Италиянең Ломбардия төбәге Куассо-аль-Монте өязендә урнашкан торак пункт.

# Алпе Тедеско (Варезе)
## Географиясе

Алпе Тедеско Альп тауларының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Алпе Тедеско (Варезе)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Парэчча (Шаркавшчынский районы)

Парэчча (белар. Парэчча) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шаркавшчынский районында урнашкан авыл.

# Парэчча (Шаркавшчынский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Багданы (Брэсцкий районы)

Багданы (белар. Багданы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Брэсцкий районында урнашкан авыл.

# Багданы (Брэсцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Ла Чата (Калвильо)

Ла Чата — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Кальвильо муниципалитеты составына керә.

# Ла Чата (Калвильо)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ла Чата (Калвильо)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Гонски (Цехановский повяты)

Гонски — Польшаның Мазовия воеводалыгы Цеханув гминасында урнашкан авыл.

# Гонски (Цехановский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.