yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Андромеда (мифология)

Андромеда (бор. грек. Ἀνδρομέδη) — грек мифологиясендә Эфиопия патшасы Кефей һәм Кассиопея кызы.

# Андромеда (мифология)
## Миф

Кассиопея бервакыт кызы Андромеда нереидлардан матуррак булуы белән мактангач, ачулы алиһәләр Посейдонга үч алуны сорап мөрәҗәгать итәләр, һәм ул Кефейның эшчеләренә үлем белән янаган диңгез җанварын җибәрә. Оракул Амон Кефей Андромеданы җанварга корбан иткәндә генә илаһның ачуы басылачагын игълан итә һәм ил халкы патшаны бу корбанга ризалашырга мәҗбүр итә. Кыяга богауланган Андромеда җанварга бирелгән.
Персей, аның матурлыгына сокланып, аны бу хәлдә күрә һәм әгәр Андромеда аңа кияүгә чыгарга риза булса, җанварны үтерергә ризалаша. Әтисе шатланып ризалык бирә, Персей Медуза Горгонаның йөзен җанварга күрсәтә һәм шуның белән аны ташка әйләндерә. Икенче юрама буенча, җанвар Гермес кылычы белән үтерелгән, шул ук кылыч белән Персей Медуза Горгонаны үтергән.
Кайбер авторлар аның маҗараларын Иоппага (ягъни Урта диңгез яр буендагы Яффуга) урнаштыралар.
Еврипид юрамасы буенча, әтисе дә, әнисе дә аны Ватанны ташлап Персей артыннан барырга мәҗбүр итә алмаганнар. Күпчелек авторлар фикеренчә, ул Микена патшабикәсе була һәм Персейдан берничә бала таба.

# Андромеда (мифология)
## Андромеда сәнгатьтә

Андромеда — Софоклның «Андромеда» пьесасы (фр. 126—129 Радт), Еврипидның, Кече Фринихның, Ликофронның, Ливий Андроникның, Эннийның һәм Акцийның «Андромеда» трагедияләре, шулай ук Антифанның «Андромеда» комедиясенең төп персонажы.
Антик вазаларда, стена рәсемнәрендә һәм барельефларда Персей батырлыгының шактый сурәтләре бар. Андромеда образына Яңа заман рәссамнары да мөрәҗәгать иткәннәр: Пьеро ди Козимо, Тициан һәм Рубенс, Шассерио һәм Доре.
Шул ук миф Корнельнең «Андромеда» (1650) драмасы һәм Люллиның «Персей» (1682) операсы өчен сюжет булып хезмәт итә.
Ариосто Персей һәм Андромеда турында сюжетны үзенең «Ярсулы Роланд» поэмасында куллана: аның бер эпизоды (Анжеликаны азат итүче Руджеро) Персей һәм Андромеда эпизодын тулысынча кабатлый. Ариосто сюжетына, үз чиратында, Энгрның иң танылган картиналарының берсе язылган.
Миф «Титаннар сугышы» (1981 һәм 2010 еллар) фильмнарының нигезенә салынган.

# Андромеда (мифология)
## Башкалар

* Афина Андромедага шул ук исемдәге йолдызлыкта йолдызлар арасында урын биргән.
* Андромеда хөрмәтенә кыңгыраулы чәчәкле вересковые гаиләсендәге үсемлекләр ыругы аталган (Andromeda; рус исеме — подбел).
# Хаҗы Саки (Коҗасинан)

Хаҗы Саки (төр. Hacı Saki) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Коҗасинан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Цукели (Виченца)

Цукели — Италиянең Венеция төбәге Муссоленте өязендә урнашкан торак пункт.

# Цукели (Виченца)
## Географиясе

Цукели Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Цукели (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ахматово (Болгария)

Ахматово — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. Садово җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Ахматово (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 189 метр биеклектә урнашкан.
# Залессе (Лепельский районы)

Залессе (белар. Залессе) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лепельский районында урнашкан авыл.

# Залессе (Лепельский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Падина (Мерошина)

Падина (серб. Падина ) — Сербиянең Ниш округы Мерошина җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Падина (Мерошина)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 689 метр биеклектә урнашкан.

# Падина (Мерошина)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Стоки (Любуш воеводалыгы)

һәм
Стоки — Польшаның Любуш воеводалыгы Пщев гминасында урнашкан авыл.

# Стоки (Любуш воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Венгжинув (Лодзь воеводалыгы)

Венгжинув — Польшаның Лодзь воеводалыгы Вольбуж гминаcында урнашкан авыл.

# Венгжинув (Лодзь воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Рева (Требне)

Рева — Словениянең Требне (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Рева (Требне)
## Географиясе

Мәйданы — 0,31 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 247 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Палмсе

Палмсе (эст. Palmse) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
# Сыралылар (Ефелер)

Сыралылар (төр. Sıralılar) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Ефелер илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Рисе (Минский повяты)

Рисе — Польшаның Мазовия воеводалыгы Дембе-Вельке гминасында урнашкан авыл.

# Рисе (Минский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Экли (Колорадо)

Экли — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Экли (Колорадо)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Экли (Колорадо)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 1,234633 км², 1,234632 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1191 метр биеклектә урнашкан.
# Скория (Салерно)

Скория — Италиянең Кампания төбәге Сальвителле өязендә урнашкан торак пункт.

# Скория (Салерно)
## Географиясе

Скория Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Скория (Салерно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лос Берос (Авакуозинго)

Лос Берос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Ауакуоцинго муниципалитеты составына керә.

# Лос Берос (Авакуозинго)
## Географиясе

Лос Берос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Лос Берос (Авакуозинго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Лос Берос (Авакуозинго)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Скоркув

һәм
Скоркув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Красоцин гминасында урнашкан авыл.

# Скоркув
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (10931) Ceccano

(10931) Ceccano (лат. Ceccano) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (10931) Ceccano
## Тарихы

1998 елның 16 февралендә G. Masi тарафыннан Ceccano обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 DA» саналган.
# Базаршолан

Базаршолан (каз. Базаршолан) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Базаршолан
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Беа

Беа (исп. Bea) — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Беа
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 23,367926 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1134 ± 30 метр биеклектә урнашкан.
# Кыргызлар

Кыргызлар – Кыргызстанда яшәүче төрки халык. Шулай ук Кытайда, Русиядә, Үзәк Азия илләрендә тора.
Кыргыз теле төрки телләрнең таулы-алтай кыргыз-кыпчак төркеменә керә.

# Кыргызлар
## Тарих

Кыргыз атамасы VI гасырдан Енисей елгасы төбәгендә билгеле инде. Борынгы заманда (9 гасыр) Енисей кыргызлары уйгырларга каршы сугышкан.
Монгол империясе барлыкка килгәннән соң, кыргызлар бер өлеше империя белән йотылган, икенче өлеше бүгенге Кыргызстан җиренә күчкән.

# Кыргызлар
## ДНК генеалогиясе

Y-ДНК тикшеренүләре буенча кыргызлар һаплотөркемнәре:
* R1a - 55.3%,
* С3 - 25.5%,
* O - 8.5%,
* N1 - 4.2%,
* R1b - 4.2%,
* J2 - 2.1%.
# Сюксега

Сюксега — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тарня елгасының сул ярыннан 29 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.

# Сюксега
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300212103000032442
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003244
* Бассейн коды — 03.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# «Милләт» басмаханәсе бинасы (Казан)

«Милләт» басмаханәсе бинасы — Казанның Нариманов урамында урнашкан, 1907 елда Ибраһим Идрисов төзеткән ике катлы йорт. Бу йортта 1907-1918 елларда «Милләт» басмаханәсе урнашкан.
# Сент-Олер (Коррез)

Сент-Олер — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.
# Пагорье (Карэлицкий районы)

Пагорье (белар. Пагор’е) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Карэлицкий районында урнашкан авыл.

# Пагорье (Карэлицкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Хөсәен Эмре Сакчи

Хөсәен Эмре Сакчи (төр. Hüseyin Emre Sakçı; 1997 елның 15 ноябре, Измир, Төркия) — Төркия йөзүчесе, Ауропа рекордчысы һәм Олимпия уеннарында катнашучы.
2010 елдан ул «Фенербахче» спорт клубын тәкъдим итә. 50 м га ирекле стиль белән, 50 һәм 100 м га брасс белән, 4×100 м га ирекле стиль белән һәм 4×100 м га катнаш стиль белән йөзүдә Төркия рекордчысы. Кыска дистанциядә күп кенә рекордлар яулаган Сакчи кыска дистанциядә 50 м га брасс белән йөзүдә 25,29 секунд нәтиҗәсе белән кыска дистанциядә Ауропа рекордчысы булып тора. 50 м га брасс белән йөзүдә тугызынчы тиз вакыт иясе.

# Хөсәен Эмре Сакчи
## Тормыш юлы

Хөсәен Эмре Сакчи 1997 елның 15 ноябрендә Измир шәһәрендә туа. Ул 3 яшьтә йөзү белән шөгыльләнә башлый һәм 15 яшендә җыелма команда составына керә. 2005 елда ул Эгей университетының йөзү клубына керә. Ул «Фенербахче» спорт клубына 2010 елда күчә.
2015 елда Сакчи барлык яшь төркемнәрендә милли рекорд куйган беренче төрек спортчысы була. Ул клублар арасында кыска суда йөзү буенча Төркия чемпионатында 26,67 секундт эчендә брасс белән 50 метр дистанцияне йөзә.
2018 елда Кытайда узган кыска суда йөзү буенча дөнья чемпионатында Хөсәен Эмре 50 м га брасс белән йөзүдә 25,89 секунд результаты белән бишенче урынны ала. Ул шул ук дисциплинада 2019 елда кыска суда йөзү буенча Ауропа чемпионатында көмеш медаль яулый.
2020 елда ул Будапештта узган Халыкара йөзү лигасында 25,74 секунд нәтиҗә белән 50 метрга брасс белән йөзүдә беренче урынны ала. Шул рәвешле, ул ир-атлар арасында 50 м га брасс белән йөзүдә тарихта тугызынчы тиз вакыт күрсәткән спортчы була һәм Төркия рекордын куя. Ул шулай ук 100 метрга брасс белән йөзүдә 56,62 секунд нәтиҗәсе белән өченче урынны ала. 2020 елның 10 ноябрендә Халыкара йөзү лигасының 8 нче этабында Эмре 100 метрга брасс белән 55,74 секунд эчендә йөзеп, Ауропа рекордын куя.
# Сандвич (Иллинойс)

Сандвич — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.

# Сандвич (Иллинойс)
## Тарихы

Сандвич шәһәре 21 февраль 1859 елда нигезләнгән.

# Сандвич (Иллинойс)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 12,187776 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 204 метр биеклектә урнашкан.
# Гразина (Аршанский районы)

Гразина (белар. Гразіна) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.

# Гразина (Аршанский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Потапов

Потапов ― фамилия.

# Потапов
## Потапова

* Анна Потапова (1950), Россия Федерациясенең атказанган укытучысы (2004), Тыва Республикасы Мәгариф һәм фән министры (2010-2011 елларда).
* Родмонга Потапова (1936), тел белгече, филология фәннәре докторы (1983), профессор (1987).
# Зур Чурга

Зур Чурга (Чурка) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вага елгасының сул ярыннан 261 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 121 км.

# Зур Чурга
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300212103000029411
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103002941
* Бассейн коды — 03.02.03.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# (14529) 1997 NR2

(14529) 1997 NR2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14529) 1997 NR2
## Тарихы

1997 елның 6 июлендә G. R. Viscome тарафыннан Rand обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 NR2» саналган.
# Порсуклу (Сусуз)

Порсуклу (төр. Porsuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сусуз илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Станцыя Нясята

Станцыя Нясята (белар. Станцыя Нясята) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.

# Станцыя Нясята
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Сен-Кантен-сюр-ле-Омм

Сен-Кантен-сюр-ле-Омм (фр. Saint-Quentin-sur-le-Homme) — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
# (8467) Benôıtcarry

(8467) Benôıtcarry (лат. Benôıtcarry) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8467) Benôıtcarry
## Тарихы

1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 ES35» саналган.
# Залесе (Билостоцкий повяты)

Залесе — Польшаның Подлясье воеводалыгы Добжинево-Дуже гминасында урнашкан авыл.

# Залесе (Билостоцкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Улич-Криве

Улич-Криве (словак. Uličské Krivé) — Словакиянең Снина округында урнашкан авыл.

# Улич-Криве
## Тарихы

Авыл 1478 елда нигезләнгән.

# Улич-Криве
## Географиясе

Мәйданы — 19,09 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 278 метр биеклектә урнашкан.

# Улич-Криве
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Әмирханлы (Шабран)

Әмирханлы (әзери. Əmirxanlı) — Әзербайҗанның Шабран районына караган авыл.
# Бекмюнде

Бекмюнде (алман. Bekmünde) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Бекмюнде
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 2,9 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 метр биеклектә урнашкан.
# Сэлимкөй (Енипазар)

Сэлимкөй (төр. Selimköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Енипазар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Шчаснавичы

Шчаснавичы (белар. Шчаснавічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ляхавицкий районында урнашкан авыл.

# Шчаснавичы
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Шляси-Злотки

Шляси-Злотки — Польшаның Мазовия воеводалыгы Карнево гминасында урнашкан авыл.

# Шляси-Злотки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вустер (Массачусетс)

Вустер — Америка Кушма Штатларының Массчусетс штатында урнашкан шәһәр.

# Вустер (Массачусетс)
## Тарихы

Вустер шәһәре елда нигезләнгән.

# Вустер (Массачусетс)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Радмила (кратер)

Радмила (лат. Radmila) — Венера планетасының 69°06′ к. к. 167°00′ кб. о. координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 5,1 километр озынлыкта булган кратеры.

# Радмила (кратер)
## Исеме

Радмила кратеры серб, хорват хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Доамна

Доамна — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. Пьятра-Нәмц коммунасына карый.

# Доамна
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 351 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Югары Баланда

Югары Баланда — Татарстан Республикасының Аксубай районындагы авыл.
Халык саны — 58 тирәсендә. Почта индексы — 423075.

# Югары Баланда
## Тарих

XVIII гасырда нигезләнгән.

# Югары Баланда
## Демография

Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.

# Югары Баланда
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.6 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 5.3 °C | 14.3 °C | 19.2 °C | 20.9 °C | 18.5 °C | 12.9 °C | 5 °C | -4.1 °C | -9.8 °C | 4.6 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
# Әнккүла

Әнккүла (эст. Änkküla) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
# Тенальье (Терни)

Тенальье — Италиянең Умбрия төбәге Монтеккьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Тенальье (Терни)
## Географиясе

Тенальье Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Тенальье (Терни)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кызыл (Чиләбе өлкәсе)

Кызыл (рус. Кизильское) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл районы составына керүче авыл.

# Кызыл (Чиләбе өлкәсе)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Кызыл (Чиләбе өлкәсе)
## Сәгать поясы

Кызыл (Чиләбе өлкәсе) Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Кызыл (Чиләбе өлкәсе)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (79%), башкортлар (10%), чирмешләр (11%).
# Тарих

* Тарих порталы
* Татар тарихы порталы
Тарих – кеше, аның эшчәнлеген, карашларын, үткәнен өйрәнгән гуманитар белемнең бер сферасын өйрәнгән фәнне һәм шул өлкәгә караган процессларның берлеген билгеләгән термин.
Бу өлкәдә эшләгән галимнәрне тарихчылар дип атыйлар.
# Ронта (Фиренца)

Ронта — Италиянең Тоскана төбәге Борго-Сан-Лоренцо өязендә урнашкан торак пункт.

# Ронта (Фиренца)
## Географиясе

Ронта Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Ронта (Фиренца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сан-Роберту

Сан-Роберту — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.

# Сан-Роберту
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 227,458 км².
# Ениышык (Юксекова)

Ениышык (төр. Yeniışık) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Хаккари иле Юксекова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Чанакчы (Дурсунбей)

Чанакчы (төр. Çanakçı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Нуско (Текпан де Галеана)

Нуско — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Текпан-де-Галеана муниципалитеты составына керә.

# Нуско (Текпан де Галеана)
## Географиясе

Нуско Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Нуско (Текпан де Галеана)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Нуско (Текпан де Галеана)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Машуклу (Антакья)

Машуклу (төр. Maşuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Антакья илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# HD7806

HD7806 — Кит йолдызлыгында урнашкан A2mA7-F2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,05 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Лачын кошлар

Лачын кошлар (лат. Falconidae) — лачынсыманнар отрядыннан кошларының гаиләлеге. 11 ыруг һәм якынча 60 төрне эченә ала. 15 см дан алып 66 см га кадәр зурлыктагы кошлар. Өске томшыгының очында теш бар. Киң таралганнар. Күбесенчә ачыклыкта яшиләр. Ояларын агачларда, җирдә, кыяларда коралар. Җәнлекләр белән тукланалар. Татарстанда 7 төр очрый. Барысы да диярлек сирәк очрый торган кошлар, Кызыл китапка кертелгәннәр.

# Лачын кошлар
## Классификация

Гаиләлек үз эченә 11 ыругны ала:
* Кара каракаралар (Daptrius)
* Ibycter
* Таулы каракаралар (Phalcoboenus)
* Каракаралар-каранчи (Caracara, элек Polyborus)
* Елак каракаралар (Milvago)
* Көлчән лачыннар (Herpetotheres)
* Урман лачыннары (Micrastur)
* Америка кәрлә лачыннары (Spiziapteryx)
* Кече лачыннар (Polihierax)
* Кәрлә лачыннар (Microhierax)
* Лачыннар (Falco)
# Бальбоа (Леон)

Бальбоа (исп. Balboa) — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Бальбоа (Леон)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 51,04 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 720 метр биеклектә урнашкан.
# Баломир

Баломир — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. Синтемерия-Орля (коммуна) коммунасына карый.

# Баломир
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 350 метр биеклектә урнашкан.