yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# HD196631

HD196631 — Дельфин йолдызлыгында урнашкан kA2mF0 һәм A M A5-F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,79 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Станислав Маркелов

Станислав Юрьевич Маркелов (1974 елның 20 мае, Мәскәү — 2009 елның 19 гыйнвары, Мәскәү) — Россия адвокаты, хокук яклаучысы, Хокук өстенлеге институты президенты, «Коллективное действие» институты хезмәткәре.

# Станислав Маркелов
## Тормыш юлы

Станислав Маркелов 1974 елның 20 маенда Мәскәүдә туа. Дәүләт Думасы депутаты Михаил Маркеловның эне.
721 нче мәктәпне тәмамлый, Андрей Новиков-Ланский белән бер сыйныфта укыган. 1993 елның октябрь вакыйгалары вакытында Мәскәүдә Максимилиан Волошин исемендәге санитар дружина эшендә катнаша, зыян күрүчеләргә ярдәм итә. 1994 елда «Эшче каршылык» бәйсез профсоюзы белән хезмәттәшлек итә. Маркелов Россиянең социаль-демократик партиясе әгъзасы, «Студентлар яклау» профсоюзы башкарма комитеты әгъзасы, 1995 елның 12 апрелендә Мәскәүдә иң зур студентлар демонстрациясен оештыручыларның берсе була.
1996 елда Мәскәү дәүләт юридик академиясен тәмамлый. 1997 елдан — Республика ара адвокатлар коллегиясе әгъзасы, Халыкара адвокатлар берлеге һәм халыкара адвокатлар клубы әгъзасы.
2006 елдан — Хокук өстенлеге институты президенты. Социаль форумнар эшендә һәм оештыруда катнашкан.
2007 елда хәзерге Россия анархизмына багышланган «Прямухинские чтения» конференциясе эшендә катнаша.
2008 елда — Малмёдә (Швеция) узган Европа социаль форумында Россия делегациясен оештыручыларның берсе.

# Станислав Маркелов
## Үтерү

2009 елның 19 гыйнварында Мәскәү үзәгендә, Причистенк урамы буенча 1 нче йорт янында атып үтерелә. Маркелов янында МДУ журналистика факультетының 5 курс студенты, «Новая газета»ның штаттан тыш журналисткасы, анархо-экологик хәрәкәт активисты Анастасия Бабурова була. Анастасия башына яралана һәм шул ук көнне кичен хастаханәдә үлә. Станислав шунда ук һәлак була.
2009 елның 27 октябрендә аның абыйсы, «Справедливая Россия» партиясенең Тверь бүлеге җитәкчесе Михаил Маркелов хәбәр иткәнчә, Станиславны үтерүчеләр табылган.
2009 елның 5 ноябрендә Мәскәүнең Басманный суды Никита Тихоновны һәм аның дусты Евгения Хасисны кулга алу өчен санкция бирә, аларга җинаять кодексының 105 маддәсенең 2 нче өлеше буенча — «ике һәм аннан да күбрәк кешене үтерү» маддәсе буенча гаеп белдерелгән. 2011 елның 28 апрелендә Тихонов һәм Хасис присяжныйлар суды тарафыннан Маркелов һәм Бабурованы үтерүдә гаеплеләр дип табылган.
2011 елның 6 маенда Тихонов гомерлеккә ирегеннән мәхрүм ителгән, Хасис 18 елга ирегеннән мәхрүм ителгән.
# Алапэлит (Байбурт)

Алапэлит (төр. Alapelit) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Байбурт илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Тесуки-Пуебло (Нью-Мексико)

Тесуки-Пуебло — Америка Кушма Штатларының Нью-Мексико штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Тесуки-Пуебло (Нью-Мексико)
## Географиясе

Тесуки-Пуебло халык санын алу урыны мәйданы — 5,693501 км², 2,198 квадрат миль, 5,693499 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 6371 Фут биеклектә урнашкан.
# Ресучень

Ресучень — Румыниянең Джурджу жудецында урнашкан авыл. Ресучень (коммуна) коммунасына карый.

# Ресучень
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 76 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ессерто

Ессерто (фр. Essertaux) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Шеһирөрен (Ташкөпрү)

шеһирөрен (төр. Şehirören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Ташкөпрү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Ямаш (авыл)

Ямаш — Татарстанның Арча районындагы юкка чыккан авыл. Пионер авылы булып күченеп киткән. Ул Биектау районы Красна авылы белән Арча районы Урта Сәрдә авылы арасында урнашкан булган.

# Ямаш (авыл)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.2 °C | -11.1 °C | -5.9 °C | 3.8 °C | 12.5 °C | 17.8 °C | 19.9 °C | 17.1 °C | 11.5 °C | 3.8 °C | -5.3 °C | -10.4 °C | 3.5 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.5 °C.
# Педрейра (Сан-Паулу)

Педрейра — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.

# Педрейра (Сан-Паулу)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 109,71 км².
# Гахмугал

Гахмугал (әзери. Qaxmuğal) — Әзербайҗанның Гах районына караган авыл.
# IC 2436

IC 2436 — чикләрендә урнашкан оптик икеле йолдыз .

# IC 2436
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2436 буларак та сурәтләнә.
# Подере Казеле (Сьена)

Подере Казеле — Италиянең Тоскана төбәге Кьюзи өязендә урнашкан торак пункт.

# Подере Казеле (Сьена)
## Географиясе

Подере Казеле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Подере Казеле (Сьена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Ленково (Польша)

Ленково — Польшаның Подлясье воеводалыгы Граево гминасында урнашкан авыл.

# Ленково (Польша)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# GSC3724-823

GSC3724-823 — Жираф йолдызлыгында урнашкан kA2mF2 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 11,22 ± 0,1 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Фринчешть-Коаста

Фринчешть-Коаста — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. Муеряска (коммуна) коммунасына карый.

# Фринчешть-Коаста
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Казали Гало (Удине)

Казали Гало — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге Корно-ди-Розаццо өязендә урнашкан торак пункт.

# Казали Гало (Удине)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Мисыр гарәп Википедиясе

Мисыр гарәп Википедиясе – Википедиянең мисыр гарәп телендәге бүлеге.

# Мисыр гарәп Википедиясе
## Статистика

Мисыр гарәп Википедиясендә 1 624 752 мәкалә бар (12 сентябрь 2024). Теркәлгән кулланучылар саны — 246 241, шул исәптән 219 кулланучы соңгы 30 көн эчендә нинди дә булса гамәлне кылган, 7 кулланучы идарәче статусын йөртә. Үзгәртүләр саны — 10 580 106.
# Доубравице (Железнице)

Доубравице (чех. Doubravice) — Чехиянең Кралове Градец крае Железнитсе районында урнашкан авыл.

# Доубравице (Железнице)
## Географиясе

Мәйданы — 1,668 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Доубравице (Железнице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Доубравице (Железнице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Доубравице (Железнице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 89 |
| 1880 | 102 |
| 1890 | 103 |
| 1900 | 98 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 95 |
| 1921 | 94 |
| 1930 | 79 |
| 1950 | 43 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 34 |
| 1970 | 34 |
| 1980 | 27 |
| 1991 | 16 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 17 |
| 2011 | 24 |
| 2021 | 24 |
# Вимислув (Казимерский повяты)

Вимислув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Казимежа-Велька гминасында урнашкан авыл.

# Вимислув (Казимерский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Голково (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Голково — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Gmina Górzno гминаcында урнашкан авыл.

# Голково (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Згорне Селце

Згорне Селце — Словениянең Шентюр (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Згорне Селце
## Географиясе

Мәйданы — 1,04 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 333,1 метр биеклектә урнашкан.
# Сурмачова

Сурмачова (белар. Сурмачова) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.

# Сурмачова
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Пагано - Томе (Кунео)

Пагано - Томе — Италиянең Пьемонт төбәге Кару өязендә урнашкан торак пункт.

# Пагано - Томе (Кунео)
## Географиясе

Пагано - Томе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Пагано - Томе (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Алибейли (Саруһанлы)

Алибейли (төр. Alibeyli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Саруһанлы илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Казарма 1331 км

Казарма 1331 км — Пермь краеның Чернушка районында урнашкан авыл. Төй авыл җирлегенә карый.

# Казарма 1331 км
## Халык

Халык саны динамикасы:

# Казарма 1331 км
## Климат

Климаты — уртача континенталь. Кыш суык һәм буранлы, кар катламы берәр метрдан артып китә ала. Явым-төшем күләменең күпчелек өлеше июнь-август айларына туры килә.
# Лоренс (округ, Кентукки)

Лоренс — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Луиза шәһәре.

# Лоренс (округ, Кентукки)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1821 елда оештырыла.

# Лоренс (округ, Кентукки)
## Территориясе

Округ мәйданы 1085 км² тәшкил итә.
# Исехара

Исехара (яп. 伊勢原市) — Япония дәүләтенең Канагава префектурасында урнашкан шәһәр.

# Исехара
## Тарихы

Исехара шәһәре 1971 елның 1 мартында шәһәр статусын ала.

# Исехара
## Халкы

2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 100779 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 1815 кеше тәшкил иткән.

# Исехара
## Географиясе

Шәһәр территориясе 55.52 км² тәшкил итә.
# Арасөгүт (Ялыһүюк)

Арасөгүт (төр. Arasöğüt) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Ялыһүюк илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Бессюэжуль

Бессюэжуль (фр. Bessuéjouls) — Франциянең Аверон департаментына караган коммуна, Лот-э-Триер кантонына карый.

# Бессюэжуль
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 11,29 км².
# Малагон, Эль Вадо (Комонфорт)

Малагон, Эль Вадо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Комонфорт муниципалитеты составына керә.

# Малагон, Эль Вадо (Комонфорт)
## Географиясе

Малагон, Эль Вадо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Малагон, Эль Вадо (Комонфорт)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Малагон, Эль Вадо (Комонфорт)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Секырени (Хынчешти)

Секырени (рум. һәм молдав. Secăreni ) — Молдова Республикасының Хынчешти районына караган авыл.
# Түркайше (Чорум)

Түркайше (төр. Türkayşe) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Чорум илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# IC 2187

IC 2187 — Җәүза йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 2187
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 2187, 2MASX J07224331+2129001, PGC 20857, MCG+04-18-010, UZC J072243.4+212859 һәм LEDA 20857 буларак та сурәтләнә.
# Йонне

Йонне — Польшаның Мазовия воеводалыгы Лютоцин гминасында урнашкан авыл.

# Йонне
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# План-де-Бе

План-де-Бе (фр. Plan-de-Baix) — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
# Али-Терме

Али-Терме — Италиянең Сицилия төбәгендә урнашкан коммуна. Мессина (метрополитенский город) провинциясе составына керә.

# Али-Терме
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 9 ± 0 метр биеклектә урнашкан. Али, Фьюмединизи, Итала һәм Ницца-ди-Сицилия коммуналары белән чиктәш.
# TAF10

TAF10 (ингл. TATA-box binding protein associated factor 10) — кешенең 11-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# HD244225

HD244225 — Йөкче йолдызлыгында урнашкан F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 11,69 ± 0,2 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Лядки

Лядки (белар. Лядкі) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Карэлицкий районында урнашкан авыл.

# Лядки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Кампо ал Мело (Ливорно)

Кампо ал Мело — Италиянең Тоскана төбәге Ливорно өязендә урнашкан торак пункт.

# Кампо ал Мело (Ливорно)
## Географиясе

Кампо ал Мело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Кампо ал Мело (Ливорно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 4429

NGC 4429 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4429
## Тарихы

Әлеге галактика 1784 елда инглиз астрономы Уильям Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Фонтитуне (Фрозиноне)

Фонтитуне — Италиянең Лацио төбәге Пичиниско өязендә урнашкан торак пункт.

# Фонтитуне (Фрозиноне)
## Географиясе

Фонтитуне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Фонтитуне (Фрозиноне)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Папротня (Седлецкий повяты)

Папротня — Польшаның Мазовия воеводалыгы Папротня гминасында урнашкан авыл.

# Папротня (Седлецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Arkadiy Krakovetskiy

Arkadiy Krakovetskiy, Arkadiy Anton ulı Krakovetskiy (rus. Аркадий Антонович Краковецкий, ref. qäd. Аркадій Антоновичъ ​Краковецкій, ukr. Аркадій Антонович Краковецький; 1884 yılnıñ 28 avgustı, Rİ, Xarkov gubernası, Xarkov — 1937 yılnıñ 2 dekäbre, SSRB, RSFSR, Mäskäw) — sovet säyäsi, xärbi häm firqä eşleklese. Eserlar firqäse, annarı 1922 yıldan RKF(b) äğzası. Watanaşlar suğışı waqıtında — avtonomiäle Seberneñ Waqıtlı xökümäteneñ xärbi ministrı, soñraq Vladivostok Kolçakqa qarşı kütäreleşe citäkçeläreneñ berse. Sovet xakimiäten qabul itep, eserlar protsessında ğäyepläw şahitı bulıp çığış yasağan. Annarı diplomatik eştä. Albaniä cömhüriätendä SSRBnıñ berençe ilçese.

# Arkadiy Krakovetskiy
## Biografiäse

Oröl kadet korpusın (1902), Mixail artilleriä uquxanäsen (1905) tämamlağan. Räsäy imperiäse armiäse podporuçigı, 1905 yıldan eserlar firqäse äğzası. 1905 yılğı inqilabta aktiv qatnaşuçı. Yäşeren ofitserlar inqilabi oyışmasınıñ äğzası. Yäşeren inqilabi eştä qatnaşqan.
1907 yılnıñ dekäbrendä qulğa alınğan, Varşavadağı Tsitadel nığıtmasında bulğan, 1909 yılda sigez yılğa katorga eşlärenä xökem itelgän. 1909 yılda Lomjada, 1910—1911 yıllarda Tubıl sentralında, 1912—1916 yıllarda Aleksandrovskoye sentralında cäzasın ütkän. 1916—1917 yıllarda İrkutskida sörgendä bulğan.
1917 yılda Waqıtlı xökümät tarafınnan amnistiälängän häm «yäştäşläre belän çağıştıru öçen» podpolkovnik däräcäsenä kütärelgän; İrkutsk xärbi okrugı ğäskärläre belän komandalıq itkän. Rumıniä frontınnan eser isemlege buyınça Bötenräsäy oyıştıru cıyılışı deputatı itep saylanğan.
1917—1918 yıllarnıñ qışında Ukraina territoriäsendä Seber armiäsen buldırırğa tırışqan: Seber ölkä dumasın yaklaw maqsatınnan ul elekkege RİAnıñ Seber çastlärennän 50 meñgä qädär keşe oyıştıra alğan, ämmä qızıllarnıñ Kiyevnı basıp aluwı proyektnı alğa taba tormışqa aşıruğa qomaçawlağan. 1918 yılnıñ ğinwarınnan avtonomiäle Seberneñ Waqıtlı xökümäteneñ xärbi ministrı wazifasın bilägän. 1918 yılnıñ iyülenä qädär şulay bulğan. 1918 yılnıñ 12 dekäbrendä İrkutsk şähäre komendantı idaräse qarşındağı uçötqa qabul itü belän 4-nçe Könçığış-Seber korpusı ştabı qarşındağı çinnar rezervına alınğan.
1919 yılnıñ noyäbrendä Radola Gayda belän bergä Vladivostok Kolçakqa qarşı kütäreleşe citäkçeläreneñ berse bulğan.
1922 yılda eserlar protsessında ğäyepläw şahitı bulıp çığış yasağan. 1922 yıldan RKF(b) äğzası, şul uq waqıtta RSFSR Çit eşlär xalıq komissariatı sistemasında eşli başlağan. Albaniädä tulı wäqälätle wäkil, annarı Mukdenda (Şenyañda) konsul bulğan.
1928 yıldan räsmi räweştä BDSİda eşlägän, iqtisadi idarä xezmätkäre bulğan, yalğan dokumentlar yasaw belän şöğellängän idarä sekretariatı qarşındağı maxsus büronı citäklägän.
BDSİdan eştän çığarudan soñ SSRB XSS qarşındağı rezervlar komitetınıñ 2-nçe bülege naçalnigı yärdämçese bulıp eşlägän. 1937 yılnıñ 7 mayında qulğa alınğan. 1937 yılnıñ 2 dekäbrendä SSRB YXXK tarafınnan terrorçılıq diversiä oyışmasında qatnaşuda häm şpionlıqta ğäyeplänep, yuğarı cäza çarasına xökem itelgän.
1957 yılnıñ iyünendä aqlanğan.
# Домашин (Черниковице)

Домашин (чех. Domašín) — Чехиянең Кралове Градец крае Черниковице (Ржихнов над Кнежноу) районында урнашкан авыл.

# Домашин (Черниковице)
## Географиясе

Мәйданы — 2,035 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Домашин (Черниковице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Домашин (Черниковице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Домашин (Черниковице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 242 |
| 1880 | 275 |
| 1890 | 248 |
| 1900 | 241 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 269 |
| 1921 | 294 |
| 1930 | 275 |
| 1950 | 167 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 185 |
| 1970 | 168 |
| 1980 | 153 |
| 1991 | 136 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 148 |
| 2011 | 136 |
| 2021 | 145 |
# Нефтебаза (Алтай Республикасы)

Нефтебаза (рус. Нефтебаза) — Алтай Республикасының Онгудай районында урнашкан авыл.

# Нефтебаза (Алтай Республикасы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Кыш озын һәм суык. Җәй кыска һәм кызу була. Июль һәм август айларында еш яшен яшнәүләр күзәтелә.

# Нефтебаза (Алтай Республикасы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: алтайлар (63%), руслар (47%).
# Almış Cäğfär ibn Şilki

Almış (Almas) iltäbär yäki Almış ämir, Almuş, Almas, Almış mälik, Almış patşa, Almış (Abdallah) Cäğfär ibn Şilki (9. yöz axırı – 10. yöz urtaları), İdel buyı Bolğarı idaräçese (iltäbäre). Möselmanlıqta alğan iseme Cäğfär bine Abdallah. Şilkineñ ulı. 10. yöz başında Xäzär qağanlığına buysınğan Urta İdäldäge il-bäklek xakime. Xäzär qağanlığına buysınudan qotılu teläge belän Bolğar qäbilälären berläşterü öçen köräşä. Bağdad xälifäsenä ilçelä cibärä. 922. yılda âl-Moqtädir xälifä ilçeläre Bolğarğa kilä. Almış iltäbär idaräse waqıtında İdel buyı Bolğarı möstäqil däwlät bulıp oyışa.

# Almış Cäğfär ibn Şilki
## İslam dine qabul itüe

Almış, Bağdad xälifätenä ilçelär cibärep, üz ilendä islam tärtiplären urnaştıruda yärdäm itü häm bolğarlarğa möselman dinen öyrätü öçen üzenä fäqeyh—şäriğät xoquqların yaxşı belüçe keşe cibärüne ütengän. Bolğar bieneñ üteneçe qänäğätländerelgän.

# Almış Cäğfär ibn Şilki
## İslam dine qabul itüe
### Bağdadtan ilçelege

922 yılda Bağdadtan Urta Aziä aşa bolğarlarğa ilçe Susan är-Rassi häm ilçelekneñ särqätibe Äxmät ibne Fadlan citäkçelegendäge wäkillek kilep citkän. Näq menä ilçelekneñ asılda töp wazifasın ütäwçe İbne Fadlan Bağdadqa äylänep qaytqannan soñ üzeneñ «Risalä»sen yazğan. (Risalä—berär mäqälä, keçeräk kitap digän süz.)
İlçelek borınğı bolğarlar ilenä hicri belän 310 yılnıñ 121 möxärrämendä ayaq basa. Bu bezneñçä yıl isäbe belän 922 yılnıñ 12 mayına turı kilä.
Bolğar patşası Almış (İbne Fadlan anı, däwlät başlığı bularaq, «mälik» dip atıy, ğäräpçä patşa digän süz) ilçelekne ifrat zur tantana belän qabul itkän. Ğäräplär aña qimmät büläklär häm xälifäneñ yaqlawı bilgese itep däwlät bayrağı tapşırğannar. Berniçä könnän, comğa könne, tantanalı töstä ğibadät qılğannar, xötbä, yağni comğa namazı uqığannar.

# Almış Cäğfär ibn Şilki
## İslam dine räsmi räweştä iğlan itüe

İke aydan soñ, böten bolğar xalqı qorıltayın cıyıp, şul uq Bağdad ilçeläre aldında Almas islamnı qabul itüne räsmi töstä böten xalıq isemennän iğlan itkän.
Şul räweşçä, däwlät dine itep islamnı qabul itü bolğar häm alarğa qärdäş qäbilälärne berläşterüne tögällär çorı, tönyaqta bolğarlarnıñ üzäkläşterelgän yaña däwläteneñ—İdel Bolğarınıñ tämam oyışıp citü waqıtı bulıp sanala.
Almış İslam dine qabul itkännän soñ Abdallah iseme alğan. Ämir Abdallah Cağfar ibn Şilki - berençe Bolğar ämire bulğan.