yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Игорь Распопов

Игорь Распопов (28 гыйнвар 1925 ел — 24 март 1982 ел) — галим-тел белгече. Бөек Ватан сугышында катнашучы. 1958 елдан Башкорт дәүләт университетының тел гыйлеме һәм рус теле кафедрасы мөдире. Филология фәннәре докторы (1964), профессор(1967). ССРБ югары мәктәбе отличнигы (1975).

# Игорь Распопов
## Биографиясе

Игорь Павлович Распопов 1925 елның 28 гыйнварында хәзерге Воронеж өлкәсенең Россошь шәһәрендә туган. Бөек Ватан сугышында катнаша
1950 елда Куйбышев педагогия институтын тәмамлый һәм шул ук уку йортының аспирантурасына укырга керә. 1952 елда Благовещен каласына күчеп китә, анда доцент булып эшли, аннары Благовещен дәүләт педагогия институтының рус теле кафедрасын җитәкли. 1953 елда кандидатлык диссертациясе яклый (гыйльми җитәкчесе — профессор А. Н. Гвоздев).
1958 елдан алып 1968 елга кадәр Башкорт дәүләт университетында филология факультетының тел гыйлеме һәм рус теле кафедрасы мөдире була. 1966 елда СССР Фәннәр академиясенең Рус теле институтында докторлык диссертациясе яклый.
1982 елдан — Воронеж дәүләт университеты филология факультетының рус теле кафедрасы мөдире.
1982 елның 24 мартта Воронежда вафат була.

# Игорь Распопов
## Хәтер

* 1983 елдан Воронеж дәүләт университетында ел саен Распопов укулары үтә.

# Игорь Распопов
## Фәнни эшчәнлеге

И. П. Распопов — рус һәм гомуми синтаксис өлкәсендә, методология һәм лингвистик тикшеренүләр методикасы буенча белгеч . 100-дән артык фәнни хезмәт авторы..

# Игорь Распопов
## Төп басмалары

** Актуальное членение предложения : На материале простого повествования преимущественно в монологической речи / И. П. Распопов .— Уфа : Изд-во Башк. ун-та, 1961. — 163 с.
** Очерки по теории синтаксиса / И. П. Распопов .— Воронеж : Изд-во Воронеж ун-та, 1973. — 220 с.
** Методология и методика лингвистических исследований : Методы синхронного изучения языка : Пособие по спецкурсу / И. П. Распопов .— Воронеж : Изд-во Воронеж. ун-та, 1976. — 111 с.
** Спорные вопросы синтаксиса / И. П. Распопов; отв. ред. Н. П. Колесников .— Ростов н/Д : Изд-во Рост. ун-та, 1981. — 125 с.
** Основы русской грамматики : Морфология и синтаксис. — Воронеж : Издательство Воронеж. ун-та, 1984. — 350 с. В соавт. с А. М. Ломовым.
** Лекции по фонологии и лексикологии : Учебное пособие .— Воронеж : Изд-во ВГУ, 1986. — 119 с.
** Избранные работы по лингвистике / И. П. Распопов ; Воронеж. гос. ун-т. — Воронеж : Воронеж. гос. ун-т, 2005. — 187 с
** Очерки по теории синтаксиса / И. П. Распопов; предисл. А. М. Ломова. — Изд. 2-е, доп. — М. : ЛИБРОКОМ, 2009. — 218 с. — (Из лингвистического наследия И. П. Распопова).
# Кигәвен (китап)

Кигәвен - Этель Лилиан Войничның 1981 елда Татарстан китап нәшриятында басылган романы. Романны русчадан Кыям Миңлебаев тәрҗемә итте. Китапның тиражы 15000 д.
# Менговаль

Менговаль (фр. Mingoval) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# Криспано

Криспано — Италиянең Кампания төбәгендә урнашкан коммуна. Неаполь провинциясе составына керә.

# Криспано
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 37 метр биеклектә урнашкан. Каивано, Кардито, Фраттаминоре, Орта-ди-Ателла һәм Фраттамаджоре коммуналары белән чиктәш.
# Финлейсон (Миннесота)

Финлейсон — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Финлейсон (Миннесота)
## Тарихы

Финлейсон шәһәре елда нигезләнгән.

# Финлейсон (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 7,564648 км², 7,567552 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 338 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Монака I (Беневенто)

Монака I — Италиянең Кампания төбәге Монтесаркьо өязендә урнашкан торак пункт.

# Монака I (Беневенто)
## Географиясе

Монака I Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.

# Монака I (Беневенто)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гедня

Гедня — Польшаның Мазовия воеводалыгы Шидлово гминасында урнашкан авыл.

# Гедня
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Аршай

Аршай (фр. Archail) — Франциянең Югары Прованс Альплары департаментына караган коммуна, Ла-Жави кантонына карый.

# Аршай
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,99 км².
# Верней-ле-Шетиф

Верней-ле-Шетиф (фр. Verneil-le-Chétif) — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
# Кагъбә

Кәгъбә (гарәп. الكعبة المشرفة‎) — Мәккәдә, Мәсҗид әл-Хәрәмнең уртасында урнашкан, мөселманнар өчен изге бер бина. Намаз кылырга ниятләнгән мөселман Кәгъбәгә борылырга тиеш. Хаҗ гыйбадәтенең төп шартларыннан берсе булып Кәгъбә тирәли әйләнү тора.

# Кагъбә
## Кәгъбәнең тасвирламасы

* Кәгъбәнең координатлары 21°25′24″N, 39°49′24″E.
* Кәгъбәнең үлчәмнәре: төньяк-көнчыгыш стенасы — 12,63 м; төньяк-көнбатыш стенасы — 11,03 м; көньяк-көнбатыш стенасы — 13,10 м; көньяк-көнчыгыш стенасы — 11,22 м озынлыкта һәм биеклеге 13 метр. 145 м² мәйданны биләп тора.
# Каргын (Одунпазары)

Каргын (төр. Kargın) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Силвер-Плюм (Колорадо)

Силвер-Плюм — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Силвер-Плюм (Колорадо)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Силвер-Плюм (Колорадо)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 0,67645 км², 0,676451 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2774 метр биеклектә урнашкан.
# Акваро (Реҗо ди Калабрия)

Акваро — Италиянең Калабрия төбәге Косолето өязендә урнашкан торак пункт.

# Акваро (Реҗо ди Калабрия)
## Географиясе

Акваро Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Акваро (Реҗо ди Калабрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гарабөрк

Гарабөрк (әзери. Qarabörk) — Әзербайҗанның Уҗар районына караган авыл.
# (9429) Порек

(9429) Порек (лат. Porec) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9429) Порек
## Тарихы

1996 елның 14 мартында Вишня тарафыннан Вишня обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 EW1» саналган.
# Сабара (Бразилия)

Сабара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.

# Сабара (Бразилия)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — .
# Сант'Антонио ин Меркадело (Модена)

Сант'Антонио ин Меркадело — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Нови-ди-Модена өязендә урнашкан торак пункт.

# Сант'Антонио ин Меркадело (Модена)
## Географиясе

Сант'Антонио ин Меркадело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сант'Антонио ин Меркадело (Модена)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Инҗеалипынар (Мустафакемалпаша)

Инҗеалипынар (төр. İncealipınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Мустафакемалпаша илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Полдневая (Якшанга кушылдыгы)

Полдневая — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Якшанга елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.

# Полдневая (Якшанга кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010400112110000041448
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110004144
* Бассейн коды — 08.01.04.001
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Ханна Матильда Тенгелин-Винге

Ханна Матильда Винге тумыштан Тенгелин (швед. Hanna Mathilda Winge-Tengelin, 4 декабрь 1838 ел, Гетеборг, Швеция — 9 март 1896 ел, Гетеборг, Швеция) — Швеция рәссамы, нәфис тукыма буенча рәссам һәм оста.

# Ханна Матильда Тенгелин-Винге
## Биографиясе

Ханна сәнгать чуку остасы Юхан Тимофеус Тенгелин һәм аның хатыны Анна Мария, тумыштан Гультман гаиләсендә туган. 1859 елдан Юхан Юлиус Рингдалның остаханәсендә укый. 1864—1867 елларда Король сәнгать академиясендә укый, анда академия профессоры Юхан Кристоффер Боклунд аның остазы була. Ул академия студентлары арасында беренче хатын-кызларның берсе була, 1864 елга кадәр академияга ирләр генә кабул ителә. 1867 елда рәссам Мортен Эскиль Вингега кияүгә чыга. Италияда һәм Германияда укый.
Рәсем сәнгатендә Тенгелин-Винге иҗатының юнәлеше тормышка бәйле сынлы сәнгать була, ул берничә гүзәл швед халык көнкүреше күренешен сурәтли.
* «Ятьмә үрү», киндер, май, 1870
* «Ана һәм балалар белән интерьер», киндер, май, 1872
Сынлы сәнгатьтән тыш, Тенгелин-Винге швед милли тукыма дизайнына шактый зур өлеш кертә. Ул алтарь әһелләре, шул исәптән, 1882 елда Швед лютеран чиркәвенең төп соборы — Уппсала Кафедраль соборы өчен булдырылган киемнәр дизайнеры була.
1874 елда Тенгелин-Винге «Дуслар-Һөнәрчеләр» (Handarbetets vänner) ассоциациясен нигезләүче була, ул сәнгать җитәкчесе, һәм күп еллар дәвамында төп көч була. Оешма туку һәм һөнәр промыслосында милли традицияләрне яңарту һәм булышу бурычларын куя. Берләшмә һөнәрчеләр берләшмәсе генә түгел, ә шулай ук хатын-кызлар оешмасы була. «Дуслар-Һөнәрчеләр» ассоциациясен нигезләүчеләр арасында хатын-кыз хокуклары өчен швед активисткалары Софи Адлерспарре һәм Молли Ротлиб була.
Ханна Матильда Тенгелин-Винге эшләре Швециянең Милли музеена, Төньяк илләре музеена, Норрчёпинг музеена һәм Линчёпингта Эстергётланд музеена куела.
# NGC 4066

NGC 4066 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 4066
## Тарихы

Әлеге галактика 1827 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Чешнице-при-Моравчах

һәм
Чешнице-при-Моравчах — Словениянең Моравче (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Чешнице-при-Моравчах
## Географиясе

Мәйданы — 3,04 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 491 метр биеклектә урнашкан.
# Пеллио-Интельви

Пеллио-Интельви — Италиянең Ломбардия төбәгендә урнашкан коммуна. Альта-Валле-Интельви провинциясе составына керә.

# Пеллио-Интельви
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1010 ± 1 метр биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
# Реҗоне Бозки (Алесандрия)

Реҗоне Бозки — Италиянең Пьемонт төбәге Овильо өязендә урнашкан торак пункт.

# Реҗоне Бозки (Алесандрия)
## Географиясе

Реҗоне Бозки Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Реҗоне Бозки (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Праттсвиль (Арканзас)

һәм
Праттсвиль — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.

# Праттсвиль (Арканзас)
## Тарихы

Праттсвиль шәһәре елда нигезләнгән.

# Праттсвиль (Арканзас)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 4,260311 км², 4,260308 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 91 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Иделфонсо Мармолехо (Ромита)

Иделфонсо Мармолехо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ромита муниципалитеты составына керә.

# Иделфонсо Мармолехо (Ромита)
## Географиясе

Иделфонсо Мармолехо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Иделфонсо Мармолехо (Ромита)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Иделфонсо Мармолехо (Ромита)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Сен-Луи (Мозель)

Сен-Луи (фр. Saint-Louis) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.

# Сен-Луи (Мозель)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 9,28 км².
# Грейс-Сити (Төньяк Дакота)

Грейс-Сити — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Грейс-Сити (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Грейс-Сити шәһәре 1910 елда нигезләнгән.

# Грейс-Сити (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 1,043942 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 461 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гөкдере (Чорум)

Гөкдере (төр. Gökdere) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Чорум илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Студзянки (Свентокшиж воеводалыгы)

Студзянки — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Липник гминасында урнашкан авыл.

# Студзянки (Свентокшиж воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Полушины

Полушины (рус. Полушины) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.

# Полушины
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Полушины
## Сәгать поясы

Полушины Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Полушины
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Маслау вулысы

Маслау вулысы (тат. ماسلاو ۋولىٰسىٰ, рус. Масловская волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Алексеевски, Чырпы, Зюзино һәм Анатыш вулыслары белән чиктәш булган (1890). 9 торак пунктта 8979 кеше яшәгән. 1924 елда бетерелә, территориясе Балык Бистәсе һәм Лаеш вулысларына кушыла.
# Чентрале Энел (Перуҗа)

Чентрале Энел — Италиянең Умбрия төбәге Гуальдо-Каттанео өязендә урнашкан торак пункт.

# Чентрале Энел (Перуҗа)
## Географиясе

Чентрале Энел Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Чентрале Энел (Перуҗа)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Варваризм

Варваризм (гр. barbaros - чит, ят) — чыганак телдәге бөтен үзенчәлекләрен саклаган чит тел сүзе.
Варваризм кабул итә торган телнең закончалыкларына тулысынча яисә бөтенләй буйсынмаган хәлдә телдә яшиләр: мадам, дэнди, хобби.
Еш кына чыганак тел хәрефләре белән дә биреләләр: baby, alma mater һ.б.
# Актау (шәһәр тибындагы поселок)

һәм
Актау (каз. Ақтау) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Актау (шәһәр тибындагы поселок)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Подхом

Подхом — Словениянең Горе (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Подхом
## Географиясе

Мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 562,1 метр биеклектә урнашкан.
# C10orf71

C10orf71 (ингл. ) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Терминьон

Терминьон (фр. Termignon) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Модан кантонына карый.

# Терминьон
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 16.35 км².
# Сарыбаштау (Җамбыл өлкәсе)

Сарыбаштау (каз. Сарыбастау) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Сарыбаштау (Җамбыл өлкәсе)
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Вотское (Лебяжье районы)

Вотское (рус. Вотское) — Киров өлкәсенең Лебяжье районында урнашкан авыл.

# Вотское (Лебяжье районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Вотское (Лебяжье районы)
## Сәгать поясы

Вотское (Лебяжье районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Вотское (Лебяжье районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (4%), руслар (96%).
# (2714) Матти

(2714) Матти (лат. Matti) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2714) Матти
## Тарихы

1938 елның 5 апрелендә Х. Аликоски тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1938 GC» саналган.
# Гүллүбаһче (Антакья)

Гүллүбаһче (төр. Güllübahçe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Антакья илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# CLC

CLC (ингл. Charcot-Leyden crystal galectin) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ярылавка

Ярылавка (белар. Ярылаўка) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.

# Ярылавка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Френчуджи

Френчуджи — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. Дрегушень (коммуна, Ясси) коммунасына карый.

# Френчуджи
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 161 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Чифтлик (Ташкөпрү)

Чифтлик (төр. Çiftlik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Ташкөпрү илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Болдерони (Пяченца)

Болдерони — Италиянең Эмилия-Романья төбәге Фарини өязендә урнашкан торак пункт.

# Болдерони (Пяченца)
## Географиясе

Болдерони Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.

# Болдерони (Пяченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Тьепли Врх

Тьепли Врх (словак. Teplý Vrch) — Словакиянең Римавска-Собота округында урнашкан авыл.

# Тьепли Врх
## Тарихы

Авыл 1301 елда нигезләнгән.

# Тьепли Врх
## Географиясе

Мәйданы — 5,98 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 214 метр биеклектә урнашкан.

# Тьепли Врх
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Михайлавка (Гродзенский районы)

Михайлавка (белар. Міхайлаўка) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.

# Михайлавка (Гродзенский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# (2903) Чжухай

(2903) Чжухай (лат. Zhuhai) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (2903) Чжухай
## Тарихы

1981 елның 23 октябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 UV9» саналган.
# (20922) 6769 P-L

(20922) 6769 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20922) 6769 P-L
## Тарихы

1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6769 P-L» саналган.
# Әтнә туган якны өйрәнү музее

* Мәдәният порталы
Әтнә туган якны өйрәнү музее (рус. Атнинский креведческий музей) — Татарстанның Әтнә районы үзәге Олы Әтнә авылында урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). Әтнә районының тарихы, мәдәнияте, гореф-гадәтләре белән таныштыра.

# Әтнә туган якны өйрәнү музее
## Филиаллары

* Сибгат Хәким музее (Күлле Киме)
* Шиһабетдин Мәрҗани музее (Комыргуҗа)

# Әтнә туган якны өйрәнү музее
## Тарих

Музейга 2009 елның 2 октябрендә нигез салына. 2010 елның 1 апреленнән эшли. ТР Әтнә районы башкарма комитеты җитәкчесенең 2009 елның 2 октябрендәге карары белән «Әтнә туган якны өйрәнү музее» оештырыла, Күлле Киме авылындагы Сибгат Хәким һәм Комыргуҗа авылындагы Шиһабетдин Мәрҗани музейлары Әтнә туган якны өйрәнү музеена филиаллар итеп беркетелә. 2010 елның 24 февраленнән юридик зат буларак теркәлә.
Якташлары (Яңа Шимбердә туган), ТР эчке эшләр министры (1998-2012) Әсгать Сәфәров ярдәме белән 2005 елның июнендә Әтнә районында археологик казу эшләре башкарылып, табылдыклар музей фондына тапшырыла.

# Әтнә туган якны өйрәнү музее
## Музей бинасы

Музей урнашкан бина — 1850 елда төзелгән Гатаулла Даутов бай йорты комплексы — Татарстанның архитектура, мәдәни мирас исемлегенә кергән, Казан арты архитектура һәйкәлләренең берсе, Әтнә районы символы. Комплекс чардаклы ике катлы йорттан, мунча, кибет, койма һәм ике капкадан тора.
* 1994 елдан бинада реставрация эшләре алып барыла.
* 2022 елның август аеннан «Туган якны өйрәнү» музеенда ремонт эшләре алып барыла.

# Әтнә туган якны өйрәнү музее
## Экспозиция

Музейда 7 зал бар: «Авыл өе күренеше», «Әтнә базары күренеше», «Һөнәрчелек», «Кала тавы», «Дин бүлмәсе», «Сәнгать бүлмәсе», «Дан бүлмәсе».
# Чериале

Чериале — Италиянең Лигурия төбәгендә урнашкан коммуна. Савона провинциясе составына керә.

# Чериале
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 10 метр биеклектә урнашкан. Альбенга, Балестрино, Боргетто-Санто-Спирито, Чизано-суль-Нева һәм Тойрано коммуналары белән чиктәш.
# (8170) 1991 PZ11

(8170) 1991 PZ11 (лат. 1991 PZ11) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (8170) 1991 PZ11
## Тарихы

1991 елның 7 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PZ11» саналган.
# Ташҗылы (Шебинкарахисар)

Ташҗылы (төр. Taşcılı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Шебинкарахисар илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Казьяне

Казьяне (белар. Казьяне) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Ушацкий районында урнашкан авыл.

# Казьяне
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Пор (коммуна)

Пор (фр. Ports-sur-Vienne) — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
# Дирлик (Сүрмене)

Дирлик (төр. Dirlik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Сүрмене илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Рош-ле-Бопре

Рош-ле-Бопре (фр. Roche-lez-Beaupré һәм фр. Roche) — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
# Атояк де Алварез

Атояк де Алварез — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Атояк-де-Альварес (муниципалитет) муниципалитеты составына керә.

# Атояк де Алварез
## Географиясе

Атояк де Алварез Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Атояк де Алварез
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Атояк де Алварез
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Воласи

Воласи (ингл. Wallasey) — Англиянең Мерсисайд графлыгында урнашкан шәһәр.