yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Заборжи (Противин)

Заборжи (чех. Záboří) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Противин районында урнашкан авыл.

# Заборжи (Противин)
## Географиясе

Мәйданы — 6,735 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Заборжи (Противин)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Заборжи (Противин)
## Тарихы

Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.

# Заборжи (Противин)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 424 |
| 1880 | 380 |
| 1890 | 363 |
| 1900 | 393 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 418 |
| 1921 | 433 |
| 1930 | 426 |
| 1950 | 323 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 276 |
| 1970 | 250 |
| 1980 | 196 |
| 1991 | 171 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 157 |
| 2011 | 130 |
| 2021 | 135 |
# Бекташага (Синоп)

Бекташага (төр. Bektaşağa) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Синоп илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Италва

Италва — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Рио-де-Жанейро штатына карый.

# Италва
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 296,174 км².
# Сент-Люси-Вилледж (Флорида)

Сент-Люси-Вилледж — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Сент-Люси-Вилледж (Флорида)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Сент-Люси-Вилледж (Флорида)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 2,281861 км², 2,257752 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 7 Фут биеклектә урнашкан.
# Камна Гориця

һәм
Камна Гориця — Словениянең Радовлиця (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Камна Гориця
## Географиясе

Мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 538 ± 1 метр һәм 532 метр биеклектә урнашкан.
# Молдовиця

Молдовиця — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. Молдовица (коммуна) коммунасына карый.

# Молдовиця
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 657 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Брика (Рьети)

Брика — Италиянең Лацио төбәге Читтареале өязендә урнашкан торак пункт.

# Брика (Рьети)
## Географиясе

Брика Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Брика (Рьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NBPF4

NBPF4 (ингл. NBPF member 4) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пеньон де лос Баньос (Сан Мигел де Альенде)

Пеньон де лос Баньос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Мигель-де-Альенде муниципалитеты составына керә.

# Пеньон де лос Баньос (Сан Мигел де Альенде)
## Географиясе

Пеньон де лос Баньос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Пеньон де лос Баньос (Сан Мигел де Альенде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Пеньон де лос Баньос (Сан Мигел де Альенде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# (5714) Krasinsky

(5714) Krasinsky (лат. Krasinsky) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5714) Krasinsky
## Тарихы

1982 елның 14 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 PR» саналган.
# (15261) 1990 SV12

(15261) 1990 SV12 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (15261) 1990 SV12
## Тарихы

1990 елның 21 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 SV12» саналган.
# HD173636

HD173636 — Бөркет йолдызлыгында урнашкан ApSiCrEu спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,51 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Ирнә (Зәй районы)

Ирнә рус. (Ирня) ― Татарстанның Зәй районы Яңа Спас авыл җирлегенә караучы, юкка чыгу стадиясендәге торак пункт (авыл). 2012 елның 1 гыйнварына 3 хуҗалыкта 6 кеше яшәгән.

# Ирнә (Зәй районы)
## География

Авыл Кече Ирнә елгасының Урман Зәе (Ирнә) елгасына кушылган урында, урман буенда, Зәй тимер юл станциясеннән 30 км көньяк-көнчыгышта, Яр Чаллы пристаненнән 90 км ераклыкта урнашкан.
Координаталар: киңлек 55.183755, озынлык 52.223077

# Ирнә (Зәй районы)
## Демография

Төп халык: татарлар.

# Ирнә (Зәй районы)
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -11.2 °C | -11.1 °C | -5.8 °C | 4.3 °C | 13.3 °C | 18.6 °C | 20.4 °C | 17.6 °C | 12 °C | 4.2 °C | -5.1 °C | -10.5 °C | 3.9 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.

# Ирнә (Зәй районы)
## Тарих

Авылга 1926 елда хәзерге Зәй районы Федоровка (Пидәр) авылыннан күченеп утырган крестьяннар нигез салган. Әүвәлге исеме ― Ирнә поселогы (рус. поселок Ирнинский) . Беренче күченеп утыручылар: И. Буханов, А. Чернов, А. Егоров һ. б.. Авылга исем Ирнә елгасы буенча бирелгән.
Авыл 1918 елда төзелгән Яңа Спас авыл советына караган.
1930 елга кадәр Татарстан АССР Чаллы кантоны Яңа Спас волостенә керә. 1930 елның 10 августыннан ― Акташ, 1959 елның башыннан – Сарман, шул ук елның май аеннан (халык соравы буенча) ― Зәй, 1962 елның 1 ноябреннән ― Әлмәт, 1972 елдан ― Зәй районнарында.
Күмәк хуҗалыклар төзү башлангач, 1929―1930 елларда авылда «Алга» (Вперед) авыл хуҗалыгы артеле (колхоз) оештырыла (беренче рәисе итеп Андрей Чернов сайлана, 1935 елдан колхозны А. Пугачев җитәкли). Хезмәт ияләренең Зәй район советы башкарма комитетының 1950 елның 14 июлендәге 26нчы санлы беркетмәсе буенча, колхозга игенчелекне үстерү өчен 289 гектар сөрүлек һәм башка авыл хуҗалыгы җирләре беркетелгән.
Бөек Ватан сугышы елларында (1941―1945) авылдан фронтка киткән 19 кеше өйләнеп кайтмаган (һәлак булган яки хәбәрсез югалган).
Күмәк хуҗалыкларны эреләндерү башлангач, 1950 елның июлендә «Алга» (Ирнә), «Кызыл сукачы» (Федоровка) һәм «Кызыл Ирнә» (Апач) авыл хуҗалыгы артельләрен берләштерәләр, яңа хуҗалыкка «Алга» исеме бирелә.
1950 елда 52 хуҗалыкта 193 кеше яшәгән.
1958 елның апрелендә «Алга» күмәк хуҗалыгы эреләндерелгән Чапаев исемендәге күмәк хуҗалыгына керә (үзәге Сармашбаш).
1963 елда Ирнә авылы Әлмәт районының «Правда» колхозына бирелә.
Мөстәкыйль хуҗалык итү мөмкинлеген югалткан авыл халкы тарала башлый.
1979 елдан авылның элекке күмәк хуҗалык җирләрендә Зәй политехника көллиятенең ярдәмче хуҗалыгы оеша.
1993 ел ахырында «Правда» колхозы «Бүсерәк» ЯАҖ итеп үзгәртеп корыла (АҖ рәисе ― С. С. Артамонычев) .
2002 елда авылда 2 кеше яшәве мәгълүм.
2012 елның 1 гыйнварына 3 хуҗалыкта 6 кеше яшәгән. Хәзер авыл юкка чыгу стадиясендә.
# Сализер

Сализер — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе , Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Шонга елгасының сул ярыннан 63 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.

# Сализер
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020100212103000010712
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103001071
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Марянув (гмина Хинув)

Марянув — Польшаның Мазовия воеводалыгы Хынув гминасында урнашкан авыл.

# Марянув (гмина Хинув)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Камино а Сан Хавьер, Ла Уизачера (Ирапуато)

Камино а Сан Хавьер, Ла Уизачера — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ирапуато муниципалитеты составына керә.

# Камино а Сан Хавьер, Ла Уизачера (Ирапуато)
## Географиясе

Камино а Сан Хавьер, Ла Уизачера Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Камино а Сан Хавьер, Ла Уизачера (Ирапуато)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Камино а Сан Хавьер, Ла Уизачера (Ирапуато)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# (5994) Yakubovich

(5994) Yakubovich (лат. Yakubovich) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5994) Yakubovich
## Тарихы

1981 елның 29 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 SZ7» саналган.
# GAGE2E

GAGE2E (ингл. G antigen 2E һәм G antigen 2E) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Барила (Мантова)

Барила — Италиянең Ломбардия төбәге Кастильоне-делле-Стивьере өязендә урнашкан торак пункт.

# Барила (Мантова)
## Географиясе

Барила Альп тауларының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Барила (Мантова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Йолбашы (Ширван)

Йолбашы (төр. Yolbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Сиирт иле Ширван илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Гүлбелен (Гүргентепе)

Гүлбелен (төр. Gülbelen) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Гүргентепе илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (20014) 1991 RM29

(20014) 1991 RM29 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (20014) 1991 RM29
## Тарихы

1991 елның 13 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RM29» саналган.
# Парада де лос Тарос (Текпан де Галеана)

Парада де лос Тарос — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Текпан-де-Галеана муниципалитеты составына керә.

# Парада де лос Тарос (Текпан де Галеана)
## Географиясе

Парада де лос Тарос Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Парада де лос Тарос (Текпан де Галеана)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Парада де лос Тарос (Текпан де Галеана)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Максан

Максан (фр. Maxent) — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
# (17313) 9542 P-L

(17313) 9542 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17313) 9542 P-L
## Тарихы

1960 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «9542 P-L» саналган.
# Норвуд (Төньяк Каролина)

Норвуд — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Норвуд (Төньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Норвуд (Төньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 12,185257 км², 11,959916 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 124 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Söläyman Yosıpov

Söläyman Yosıpov (Сөләйман Йосыпов). Cırçı, Tatarstannıñ atqazanğan artistı. Teläçe rayonınıñ Alan awılında tua.
1948 yılda xärbi xezmätkä alınğaç, ul Belarusiä‎ xärbi oqruğınıñ cır häm biü ansamblendä cırlıy başlıy häm bik tiz arada tanılu yawlıy.1950 yılda xärbi xezmättän qaytqaç, anı Tatar däwlät cır häm biü ansamblenä eşkä alalar. S.Yosıpovnıñ yegerme yıllap ícatı şuşı danlıqlı kollektiv belän bäylängän. Töp solistlarnıñ berse bularaq, anıñ quätle, bärxet bas tawışı älege çorda küp säxnälärdän yañğırıy. Ansambl' belän ul Qıtay, Mongolia häm başqa çit illärdä ğastrollärdä qatnaşa. 1964 yıldan ul, estradağa küçep, üz briğädäsı belän eşli başlıy.
Söläyman Yosıpov, tatar xalqınıñ moñlı köylären, kompozitorlarnıñ äsärlären başqarıp, tatar cır sänğäteneñ sünmäs yoldızı bulıp balqıdı. Ul 2003 yılda bezneñ aradan kitep bardı. Tuğan awılında cirlände.
# HD92351

HD92351 — Кил йолдызлыгында урнашкан B7/9(pSi) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,73 ± 0,03 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# 3-нче корпус

3-нче корпусы — төрле дәүләтләрнең кораллы көчләрендә корпус атамасы.
Армия һәм укчы корпуслары
* 3-нче армия корпусы (КРКК)
* 3-нче армия корпусы (Алмания)
* 3-нче армия корпусы (Россия империясе) – Рус-төрек сугышы һәм Беренче бөтендөнья сугышында Россия Кораллы көчләре эчендәге оператив хәрби берләшмә.
* 3-нче Кавказ армия корпусы
* 3-нче Себер армия корпусы
* 3-нче армия корпусы (Франция)
* 3-нче укчы корпусы (ССРБ)
* 3-нче гвардия корпусы
Моторлаштырылган корпуслар
Механикалаштырыган һәм танклар корпуслары
* 3-нче СС танклар корпусы
* 3-нче танклар корпусы (ССРБ)
* 2-нче гвардия танклар корпусы
Кавалерия корпуслары
Парашют корпуслары
# Белпынар (Зиле)

Белпынар (төр. Belpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Зиле илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Вуглы (Старадарожский районы)

Вуглы (белар. Вуглы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Старадарожский районында урнашкан авыл.

# Вуглы (Старадарожский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Пантикоса

Пантикоса (исп. Panticosa) — Испаниянең Уэска провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Пантикоса
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 95,904794 ± 1,0E−6 км² (1 гыйнвар 2014). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1184 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# IKZF5

IKZF5 (ингл. IKAROS family zinc finger 5) — кешенең 10-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Шалша

Шалша — Польшаның Силезия воеводалыгы Зброславице гминасында урнашкан авыл.

# Шалша
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (17340) 4096 T-2

(17340) 4096 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (17340) 4096 T-2
## Тарихы

1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4096 T-2» саналган.
# (14411) Clérambault

(14411) Clérambault — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14411) Clérambault
## Тарихы

1991 елның 6 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Верхний Прованс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RE2» саналган.
# Йавре (Тренто)

Йавре — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Porte di Rendena өязендә урнашкан торак пункт.

# Йавре (Тренто)
## Географиясе

Йавре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Йавре (Тренто)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# 167 (сан)

167 (йөз алтмыш җиде) - 166 белән 168 арасындагы натураль сан.

# 167 (сан)
## Математикада

* 167 — өч урынлы так сан.
* 167 санның цифрлар суммасы — 14.
* 167 санның цифрлар тапкырчыгышы — 42.
* 167 санның квадраты — 27889.

# 167 (сан)
## Башка өлкәләрдә

* 167
* 167 ел (б. э. к.)
* Юникодта 00A7₁₆ — «§» символның коды.
# Якасинек (Султандагы)

Якасинек (төр. Yakasinek) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Султандагы илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Вилье-Кутюр

Вилье-Кутюр (фр. Villiers-Couture) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# IC 1075

IC 1075 — Үгезкөтүче йолдызлыгы чикләрендә урнашкан галактика .

# IC 1075
## Тавиры

Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда IC 1075, 2MASX J14544922+1806211, KPG 444a, MCG+03-38-053, PGC 53314, UGC 9593, SDSS J145449.24+180621.4, Z 105-69, Z 1452.5+1818, UZC J145449.3+180622 һәм LEDA 53314 буларак та сурәтләнә.
# CXorf51B

CXorf51B (ингл. Chromosome X open reading frame 51B) — X-хромосома аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Хапаян-Я

Хапаян-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Унтмит-Пох-Я елгасының сул ярыннан 9 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.

# Хапаян-Я
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15020200112115300024871
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115302487
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Давид Бен-Гурион

Дави́д Бе́н-Гурио́н(16 октябрь 1886, Плоньск, Россия империясе- 1 декабрь 1973, Тель-Авив, Исраил)- Израиль сәяси һәм дәүләт эшлеклесе, Израиль Яһүд агентлыгы рәисе (1935-1948),Израильнең беренче ун Хөкүмәтендә оборона министры. Давид Бен-Гурион 1948 елның 14 маенда Израиль бәйсезлеге декларациясен укып, яшь дәүләтне җитәкли. Нәкъ менә Бен-Гурион җитәкчелегендә Израиль 1947-1949 елларда гарәп-израиль сугышында үз бәйсезлеген саклап кала. Бен-Гурион берсе санала әтиләр-нигез салучыларның Израиль.

# Давид Бен-Гурион
## Биография

Балачак һәм Яшьлек Давид Иосиф Грин 1886 елның 16 октябрендә Плоньск шәһәрендә Еврей гаиләсендә туа. 1881 елда, Давидка 5 ел калгач, 7800 кешенең 4500е яһүд булган. Давидның әтисе, Виктор (Авигдор) Грин яһүд традицияләрен үтәгән (митнагдим хәрәкәтенә караган), Плоньскида «Ховевей Цион» («Сион яратучы») компаниясенә нигез салучыларның берсе булган, соңрак синистка әверелгән.Давидның әнисе Шейндл Грин-малайга 10 яшь булганда, бала тапканда вафат була.
Бабасы Давид, Цви Арье Грин ирекле сөйләде ивритчә, Польшча, немецча һәм руссча, укыта иврит бу еврей мәктәбендә һәм яхшы белде өйрәтүдә һәм законах Торы.Виктордан башка Цви Арье тагын өч улы булган. Ул Давидны һәм калган алты оныгын ивритка өйрәтте.Давидның әтисе дә 1895 елда йөзек зыялылары нигез салган " дуслар җәмгыяте белем һәм закон Торы» нең актив әгъзалары була.Биш яшендә Давид Грин хедерга, традицион яһүд башлангыч мәктәбенә укырга керде. Әбраманың әтисе һәм өлкән абыйсы йогынтысында сионизм идеяләре белән үтеп керде. 1900 елда Давид Грин, дуслары Шломо Цемах һәм Шмуэль Фукс белән бергә, " Эзра» яшьләр җәмгыятен оештыра. 1906 елда, икенче алия составында, Давид Грин Госман империясе владалыгы астында булган Палестинга китә.
# Габделхак Габдуллаев

Габделхак Габдуллаев (үзб. Abdulhaq Abdullayev, 30 декабрь 1918(19181230), Төркистан — 29 октябрь 2001, Ташкәнт) — үзбәк рәссамы, Үзбәкстанның халык рәссамы (1968). Сәмәрканд сәнгать укуханәсендә (1931-1936) һәм Мәскәү сәнгать институтында (1938-41) укыган. Милли колоритле реалистик портретлар («Шәһла җиян», 1960; «А. Нәвайи», 1968, «Кыргыз бүрегендә автопортрет», 1981) авторы.
# (571) Дульсинея

(571) Дульсинея (лат. Dulcinea) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (571) Дульсинея
## Тарихы

1905 елның 4 сентябрендә Пауль Гёц тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1905 QZ» саналган.
# Кәрәкәшле музее

Кәрәкәшле туган як тарихын өйрәнү музее, С. Ш. Шәрәфиева исемендәге Кәрәкәшле туган як тарихын өйрәнү музее (рус. Каракашлинский краеведческий музей имени С. Ш. Шарафиевой) — Татарстанның Ютазы районы Кәрәкәшле авылында урнашкан муниципаль мәдәният учреждениесе (музей). 1993-2007 елларда — ТР Дәүләт музее филиалы. Кәрәкәшле тарихы, авылның күренекле кешеләре белән таныштыра.
* Мәдәният порталы

# Кәрәкәшле музее
## Тарих

1985 елда нигезләнгән.
1987 елның 2 ноябрендә Кәрәкәшле мәктәбе бинасында 70 экспонат белән ачыла.
1993-2007 елларда ТР Дәүләт музее (хәзерге ТР милли музее) филиалы булып тора.
2008 елның 1 гыйнварыннан — Ютазы районы мәдәният бүлеге бүлекчәсе, 2010 елдан — муниципаль учреждение.
2009 елда музейга аңа нигез салучы Сәлимә Шәмсетдин кызы Шәрәфиева исеме бирелә.

# Кәрәкәшле музее
## Тасвирлама

Экспонатлар саны 15 меңнән артык (төп фондта 9 мең, фәнни-ярдәмче фондта 6 мең). Күргәзмәләрдә нумизматика, язма чыганаклар, матди чыганаклар, рәсем сәнгате тупланмалары урын алган.

# Кәрәкәшле музее
## Төп бүлекләре

* Борынгы Кәрәкәшле
* Күмәкләштерү еллары
* Авылның күренекле кешеләре

# Кәрәкәшле музее
## Экскурсияләр

* Музей заллары буйлап (күзәтү экскурсиясе)
* Кәрәкәшленең күренекле кешеләре
* Хезмәт һәм көнкүреш кораллары. XIX–XX гасырдагы эш кораллары — кул тегермәне, тимерче мехы, ярма яргыч, чабагач, сука, май язгыч һ. б. — күрсәтелә. Аерым күргәзмә татар хатын-кызының көнкүреше һәм шөгыльләренә багышланган.
* Авыл 1941-1945 елгы Бөек Ватан сугышында. Солдат каскасы, фляжкасы, котелогы, калагы һәм сугыш кырыннан кайткан башка экспонатлар күрсәтелә.