yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Ту-160

Ту-160 «70» эшләнмәсе, АККОШ яки НАТО кодификациясе буенча: Blackjack — «блэкҗек») — тавыш тизлегеннән югарырак тизлек белән оча торган стратегик бомбага тотучы - ракета йөртүче, канатлар үзгәрүчән уксыманлыгы белән очкыч, совет авыр ике моторлы реактив күп максатлы очкычы.
Хәрби авиация тарихында иң зур, авыр һәм куәтле тавыштан тизрәк оча торган очкыч булып тора.
Пилотлар арасында "АККОШ" (Белый лебедь) дип йөртелә.
1984 елдан Казан авиация заводында җитештерелә, 1984 елның 10 октябрендә Казан Борисоглебский һава аланыннан беренче Ту-160 очкычы очып менде.
2007 елда Казан шәһәрендә яңа Ту-160 беренче очыш ясады.
2008 елда Казан шәһәрендә "Виталий Копылов" исемле яңа Ту-160 очкычы Россия Хәрби-һава көчләренә тапшырылды.
2018 елны Казан авиация заводы белән саклану министрлыгы арасында 10 Ту-160М2 очкычы төзү турында килешенде

# Ту-160
## Кораллар

Ту-160 Х-55СМ исемле стратегик канатлы атом кораллы ракеталар йөртә, ракеталар стационар тәмекләрне юк итү өчен кулланыла, Ту-160 очкычы Аурупада һәм АКШта урнашкан тәмекләргә тидерә ала.

# Ту-160
## Сәнгатьтә

* д/ф из серии «Специальный корреспондент» «Белый Лебедь (ТУ-160)»(үле сылтама)
* д/ф из серии «Ударная сила» Фильм 15, «Воздушный терминатор (Ту-160)»
* н/ф «07-й меняет курс» (2007, Россия)
* «Спецназ» телевизион сериалы. Серия: Взлетная полоса (используется борт с б/н 342 для доставки группы спецназа ГРУ из Санкт-Петербурга в Афганистан). Серия: Дыхание Пророка (Ту-160 с б/н 342, взлетев с авиабазы ВВС России в г. Псков наносит ракетный удар по секретной лаборатории талибов в Афганистане)
* В компьютерной игре Rise of Nations модель стратегического бомбардировщика азиатских стран основана на нём.
# Нушиҗан

Нушиҗан ул Малайер янында Иранның көнбатышында археологик урын. Бу урыннан казулар буенча бу урында безнең эрага кадәр 800 елларга кадәр кеше яшәмәгән. Бу Таппеның ачылган хасиятләре түбәндәгечә:
* Таппедан көнбатышта бина (беренче ут гыйбадәтханәсе)
* баганалы зал (Ападана)
* үзәк гыйбадәтханә (икенче гыйбадәтханә)
* бүлмәләр һәм саклау бүлмәләре
* туннель
* читән өеме

# Нушиҗан
## Таппедан көнбатышта бина

Ачылган бинаның планы һәм археологик һәм архитектура өйрәнүләре буенча бина Ападанага кадәр төзелгән булган. Бинаның керүе үзәк гыйбадәтханәдә көнчыгыш ягында. Аның ике тоташтырылган пространствосы бар.
Бинаның эчке пространствосы турыпочмаклы һәм аның керүе янәшә бүлмәдә. Төп бүлмәнең көньякның күмер савыты калдыклары ут церемониясе үткәрелгәнен (серле итеп) исбатлый. Беренче ут гыйбадәтханәсе Нушиҗан Таппеда капланган урында булган һәм һичшиксез Мидия эрасында үсеш кичерүче дини церемония белән бәйләнешле икәнен фараз итәргә була. Көньяк һәм көнбатыш стенада йомырка сыман арка белән ике ниша хәрабәләре бар.

# Нушиҗан
## Баганалы зал

Зал адобе платформада төзелгән булган. Аның нигезе балчык эремәдән. Зал 20 м озынлыкта һәм 15 м киңлектә. Аның көнчыгыш ягы тулысынча туры почмаклы түгел. Ападананың үзәк пространствосының өч багана рәтләре бар. Һәр рәтнең дүрт баганасы бар. Пространствоның бөтенесе унике баганасы бар, алар түшәмнең авыр йөген тотып торган. Баганалар агачтан булган. Һәр багана 25 см диаметрлы булган. Көнчыгыш стенаның ике бизәкле нишасы булган, әмма көнбатыш урында бизәкләр юк. Түшәм астында, яктырту өчен берничә тәрәзә бар, алар пространство өчен җитәрлек яктылык тәэмин итә.

# Нушиҗан
## Төп гыйбадәтханә

Төп гыйбадәтханә (яки үзәк гыйбадәтханә) адоубе ярым-түгәрәк сигезпочмак булып тора. Бу бина бик кыйммәтле Мидия биналарның берсе булып тора.

# Нушиҗан
## Бүлмә һәм саклау бүлмәләре

Ноушиҗанда икенче әһәмиятле корылма ул бүлмәләр һәм саклау бүлмәләре. Кальгага читән стенасы, манаралар һәм дүрт саклау бүлмәләре керә. Ул бөтенесе 25 м озынлыкта һәм 22 м киңлектә. Тышкы стеналар киңлектә 6 манара һәм озынлыкта 7 манарага ия. Бердәнбер керү көнчыгыш стенаның уртасында.

# Нушиҗан
## Туннель

Ападананың төньяк өлешендә ясалма селла-сыман чокыр бар, ул 3 м түбәнлегендә таш кыяга алып бара. Чокыр баскычларга ия. Аның биеклеге 170 см һәм киңлеге 180 см. Аның формасы буенча, туннель ахырга кадәр беркайчан да җитмәгән һәм ниндидер билгеле булмаган сәбәпләргә күрә тәмамланмаган булып калдырылган булганын аңлап була. Тоннель төбәктә яшәүнең соңгы фазасында төзелгән булган.

# Нушиҗан
## Читән өеме

Бүлмәнең һәм саклау бүлмәләрнең көньяк һәм көнчыгыш өлешендә читән өеме бар, ул көнчыгыш өлештә биналарны хасиятле борылма белән уратып кертә.
# Евсевий (Рождественский)

Евсевий (рус. Евгений Петрович Рождественский, 22 декабрь 1886 (3 гыйнвар 1887), Питим, Моршанск өязе, Тамбу губернасы, Россия империясе — 5 ноябрь 1937(1937-11-05) (50 яшь), Тимертау, Горно-Шорский национальный район, Новосибирск өлкәсе, РСФСР, СССР) — праваслау дин эшлеклесе, Яраң (1920), Өрҗем (1920-1921), Ставрополь (1923), Ейск (1923-1925) һәм Нижнеудинск (1926) епискобы, Байкал арты һәм Нерчинск (1927-1930) һәм Шадрин (1930-1931) архиепискобы.
# (18938) Zarabeth

(18938) Zarabeth — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (18938) Zarabeth
## Тарихы

2000 елның 24 августында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 QU44» саналган.
# Лисмор (Миннесота)

Лисмор — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Лисмор (Миннесота)
## Тарихы

Лисмор шәһәре елда нигезләнгән.

# Лисмор (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,962578 км², 0,936117 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 513 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Бургос

Бургос (исп. Burgos) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Бургос
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 107,08 ± 0,01 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 859 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Гайшевци

Гайшевци — Словениянең Крижевци (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Гайшевци
## Географиясе

Мәйданы — 1,57 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 191,5 метр биеклектә урнашкан.
# Розтока (Тарновский повяты)

Розтока — Польшаның Кече Польша воеводалыгы Закличин гминасында урнашкан авыл.

# Розтока (Тарновский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Юэ (коммуна)

Юэ (фр. Huez) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Уазан-Романш кантонына карый.

# Юэ (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,16 км².
# Райнау

Райнау (алман. Rainau) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.

# Райнау
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 25,47 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 462 метр биеклектә урнашкан.
# Монзанто I (Фиренца)

Монзанто I — Италиянең Тоскана төбәге Барберино Таварнелле өязендә урнашкан торак пункт.

# Монзанто I (Фиренца)
## Географиясе

Монзанто I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Монзанто I (Фиренца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Нидо (Бергамо)

Нидо — Италиянең Ломбардия төбәге Озио-Сотто өязендә урнашкан торак пункт.

# Нидо (Бергамо)
## Географиясе

Нидо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Нидо (Бергамо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лиана Нигъмәтуллина

Нигъмәтуллина Лиана Кәбир кызы (17 август 1989 ел) — башкорт театр артисты һәм режиссер.

# Лиана Нигъмәтуллина
## Биографиясе

Лиана Кәбир кызы Нигъмәтуллина 1989 елның 17 августында Башкорт АССРның Ишембай шәһәрендә туган.
2011 елда Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать академиясен (2015 елдан Уфа дәүләт сәнгать институты) тәмамлый һәм Салават башкорт дәүләт драма театры труппасына кабул ителә.

# Лиана Нигъмәтуллина
## Биографиясе
### Башкарган рольләре

* Нәгыймә Дәүләтшина — «Җиде кыз» (Н.Асанбаев, 2008 й., ввод 2011.)
* Глашатай, палач — «Борын-борын заманда» (М.Багаев, 2011 й., ввод 2011.)
* Кешбикә — «Борын-борын заманда» (М.Багаев, 2011, ввод 2012.)
* Сатучы — «Тылсымлы алма» (С.Кунин,2009, ввод 2012.)
* Кай — «Снежная королева» (Г. Х. Андерсен, 2004, ввод 2012.)
* Хромка — «Прощай овраг» (К.Сергиенко, 2010.)
* Чебеш— «Алтын чебеш» (В.Орлов, 2011 й.)
* Кинҗәбикә — «Кызлар килде авылга» (Н.Гаетбай, 2013, ввод 2014.)
* Сәкинә — «Мәхәббәт күле» (М.Багаев,2012, ввод 2014.)
* Гөлсем Миргасимова — «Җиде кыз» (Н.Асанбаев,2008, ввод 2015.)
* Принцесса Буковка — «Дәфтәр илендә» (А.Шабаев, 2013)
* Рэпер — «Game over. Уен ахыры» (З.Сөләйманов, 2014.)
* Света — «Кызын алдым кочакка» (Б.Аппаев, 2014.)
* Рая — «Эх, Уфа кызлары» (И.Абдуллин, 2015 й.)
* Зөбәйдә — «Сердәшләр» (М.Кәримнең «Авыл адвокатлары» повесте буенча А.Федоров инсценировкасы)
* Тиен — «Бишкә тикле саныйм» (М.Бартенев, 2016 )
* * Соня — «Шукшин» (В.Шукшин, 2016.)
* Дженй Уорзингтон— «№ 13» (Р.Куни, 2017.)

# Лиана Нигъмәтуллина
## Биографиясе
### Режиссер буларак эшләре

* «Приключения Джека Соловья» — балалар өчен яңа ел тамашасы (2012)
* «Песинең өйе» — музыкаль әкият (С.Маршак, 2013)
* «Новогоднее приключение» — балалар өчен яңа ел тамашасы (2013)
* «Салтан патша турында әкият» — әкият (А.Пушкин, 2014.)
* «Новогодний переполох» — балалар өчен яңа ел тамашасы (2014.)
* «Өч чучка баласы» — музыкаль әкият (З.Сөләймәнов, 2015 )
* «Гөлкәйнең бәхете» — мелодрама (Ш.Шәкүрова, 2015.)
* «Золушка» — әкият (инсц. Д.Голубицкий, 2017)
# Зверино (Болгария)

Зверино — Болгариянең Враца өлкәсендә урнашкан авыл. Мездра җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Зверино (Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 329 метр биеклектә урнашкан.
# (1203) Нанна

(1203) Нанна (лат. Nanna) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (1203) Нанна
## Тарихы

1931 елның 5 октябрендә Макс Вольф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1931 TA» саналган.
# Места (авыл, Болгария)

Места — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. Банско җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Места (авыл, Болгария)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 660 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Шатоден

Шатоден (фр. Châteaudun һәм фр. Dun-sur-Loir) — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
# Естреель

Естреель (фр. Estréelles) — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
# PRR20E

PRR20E (ингл. Proline rich 20A, Proline-rich protein 20C, Proline-rich protein 20D, Proline-rich protein 20B һәм Proline-rich protein 20A) — кешенең 13-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Яо теле

Яо теле - банту телләр гаиләсенә кергән тел. Язуы латин әлифбасына нигезләнгән.
# Олимпин

Олимпин — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы Нова-Весь-Велька гминаcында урнашкан авыл.

# Олимпин
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Нойхаус-ам-Инн

Нойхаус-ам-Инн — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Нойхаус-ам-Инн
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Нойхаус-ам-Инн
## Географиясе

Коммуна мәйданы — Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 323 метр биеклектә урнашкан.
# Кае (Бор)

Кае (төр. Kayı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Нигде иле Бор илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Лонзак

Лонзак (фр. Lonzac) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Порез (Уни районы)

Порез (рус. Порез) — Киров өлкәсенең Уни районында урнашкан авыл.

# Порез (Уни районы)
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Порез (Уни районы)
## Сәгать поясы

Порез (Уни районы) Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Порез (Уни районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%), арлар (5%).
# Ранчо Мария Элена (Сан Франсиско де лос Ромо)

Ранчо Мария Элена — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. Сан-Франсиско-де-лос-Ромо муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Мария Элена (Сан Франсиско де лос Ромо)
## Географиясе

Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо Мария Элена (Сан Франсиско де лос Ромо)
## Тарихы

Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
# Стояновице

Стояновице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы Бейсце гминасында урнашкан авыл.

# Стояновице
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бубнова (Каменски шәһәр округы)

Бубнова (рус. Бубнова) — Свердловск өлкәсенең Каменск шәһәр округы составына керүче авыл.

# Бубнова (Каменски шәһәр округы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Бубнова (Каменски шәһәр округы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
# Жьер

Жьер (фр. Gières) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сен-Мартен-д’Эр кантонына карый.

# Жьер
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,93 км².
# Зур Арбаж

Зур Арбаж (рус. Большой Арбаж) — Киров өлкәсенең Арбаж районында урнашкан авыл.

# Зур Арбаж
## Климат

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

# Зур Арбаж
## Сәгать поясы

Зур Арбаж Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Зур Арбаж
## Халык

Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
# Англюр

Англюр (фр. Anglure) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Йосыф Баязитов

Баязитов Йосыф Нәҗметдин улы — сугыш һәм хезмәт (мәгариф) ветераны.

# Йосыф Баязитов
## Биографиясе

1898 елның 21 гыйнварында Арча районының Каратай авылында туган. Аның әтисе шушы авылда мулла була һәм башлангыч белемне дә ул әтисеннән ала. Аннан соң данлыклы Кышкар мәдрәсәсен тәмамлый, Малмыжга барып рус-татар мәктәбендә белем ала. Малмыж өязе мәгариф бүлегендә вак милләтләр бүлеге инструкторы булып эшли. 1921-1924 елларда Мәмсә волостенда балалар йорты директоры була.

# Йосыф Баязитов
## Түнтәрдә Икенче баскыч мәктәбен оештыручы

1924 елда Арчада һәм Түнтәр авылында Арча кантонында беренчеләрдән булып Икенче баскыч (9 еллык) мәктәп ачарга карар кылына. Балтач төбәгендә мондый мәктәп ачу өчен сайлап алу гаҗәп түгел. Биредә революциягә кадәр данлыклы мәдрәсә булу , Түнтәр авылының бу төбәктә мәдәни үзәк булуы искә алынган. Бу чорларда Икенче баскыч мәктәпне тәмамлаучылар Казан университетының рабфагына кабул ителгәннәр һәм алга таба Университет студентлары булганнар. Й.Баязитов яңа ачылган Түнтәр мәктәбенең директоры итеп билгелиләр—ул мәктәпнең оештыручысы, директоры вазыйфасын башкара. Укытучылар коллективы туплый. 5 сыйныфка Балтач төбәгендәге төрле авыллардан сәләтле балалар кабул ителә. Й.Баязитов физика-математика фәннәрен укыта, биредә 1927 елга кадәр эшли. Музыкага, рәсемгә сәләтле була, балаларны да шуның белән мавыктыра. 1932-1935 елларда Карадуган мәктәбендә, 1935-1942 елларда Балтач урта мәктәбендә директор урынбасары була.
1942 елда Й.Баязитов Кызыл Армия сафларына алына һәм сугышның ахырына кадәр фронтта була, орден йәм медальләр тагып кайта. Сугыштан соң да ул укытучы хезмәтен дәвам итә—соңгы чорда үзенең туган районы Арчада эшли.
Үзенең тырыш педагогик хезмәтләре өчен 1949 елда «Почет билгесе», 1954 елда—Хезмәт Кызыл Байрагы орденнары белән бүләкләнә.
Гомеренең соңгы елларында Й.Н.Баязитов Казан шәһәрендә яшәде һәм 1971 елда шунда вафат булды.

# Йосыф Баязитов
## Чыганаклар:

Р.Зарипов Тирән тамырлы Түнтәрем, 2008.
Р.Зарипов Бакыйлыкка күчкән әби-бабаларыбыз рухына бер дога, 2021.
Г.Мөхәммәтшин Балтач энциклопедиясе (Р.Зарипов туплап биргән мәгълүмат), 1 том, 2006.
# Сент-Обен-ле-Коф

Сент-Обен-ле-Коф (фр. Saint-Aubin-le-Cauf) — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Кампасо (Торино)

Кампасо — Италиянең Пьемонт төбәге Верруа-Савоя өязендә урнашкан торак пункт.

# Кампасо (Торино)
## Географиясе

Кампасо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Кампасо (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лос Патиос (Валье де Сантияго)

Лос Патиос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Валье-де-Сантьяго муниципалитеты составына керә.

# Лос Патиос (Валье де Сантияго)
## Географиясе

Лос Патиос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Лос Патиос (Валье де Сантияго)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Лос Патиос (Валье де Сантияго)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Палацо Мучи (Пезаро һәм Урбино)

Палацо Мучи — Италиянең Марке төбәге Борго-Паче өязендә урнашкан торак пункт.

# Палацо Мучи (Пезаро һәм Урбино)
## Географиясе

Палацо Мучи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Палацо Мучи (Пезаро һәм Урбино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гордейки

Гордейки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Олецко гминасында урнашкан авыл.

# Гордейки
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вила Сан Леонардо (Кьети)

Вила Сан Леонардо — Италиянең Абруцци төбәге Ортона өязендә урнашкан торак пункт.

# Вила Сан Леонардо (Кьети)
## Географиясе

Вила Сан Леонардо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Вила Сан Леонардо (Кьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Водранци

Водранци — Словениянең Ормож (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Водранци
## Географиясе

Мәйданы — 3,64 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 209,4 метр биеклектә урнашкан.
# Ческа

Ческа (чех. Česká) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Курим, Брно-пригород һәм Курим районында урнашкан авыл.

# Ческа
## Географиясе

Мәйданы — 1,993414 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 295 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Ческа
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Ческа
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Ческа
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 201 |
| 1880 | 201 |
| 1890 | 227 |
| 1900 | 233 |
| 1910 | 240 |
| 1921 | 241 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 301 |
| 1950 | 487 |
| 1961 | 530 |
| 1970 | 527 |
| 1980 | 576 |
| 1991 | 524 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 655 |
| 2014 | 982 |
| 2016 | 1005 |
| 2017 | 1012 |
| 2018 | 1012 |
| 2019 | 1008 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 1015 |
| 2021 | 1015 |
| 2021 | 1061 |
| 2022 | 1005 |
| 2023 | 1010 |
| 2024 | 1008 |
# RNF151

RNF151 (ингл. Ring finger protein 151) — кешенең 16-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# (6262) Джавид

(6262) Джавид (лат. Javid) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6262) Джавид
## Тарихы

1978 елның 1 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 RZ» саналган.
# CCDC110

CCDC110 (ингл. Coiled-coil domain containing 110 һәм Coiled-coil domain-containing protein 110) — кешенең 4-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Висока Глоговска

һәм
Висока Глоговска — Польшаның Карпатасты воеводалыгы Глогув-Малопольский гминасында урнашкан авыл.

# Висока Глоговска
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Вишньице

Вишньице (серб. Вишњице) — Сербиянең Златибор округы Сьенитса җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Вишньице
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1144 метр биеклектә урнашкан.

# Вишньице
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Ени Гөйчә

Ени Гөйчә (әзери. Yeni Göyçə) — Әзербайҗанның Шәмкир районына караган авыл.
# (5267) Zegmott

(5267) Zegmott (лат. Zegmott) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5267) Zegmott
## Тарихы

1966 елның 13 февралендә галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1966 CF» саналган.
# Сен-Лоран-де-Сердан

Сен-Лоран-де-Сердан (фр. Saint-Laurent-de-Cerdans) — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
# 404 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 404 — Милади тәкъвим буенча V гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 404 — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
* 404 — сан.
# Айдынлар (Акчадаг)

Айдынлар (төр. Aydınlar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Акчадаг илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Белевичы (Глыбоцкий районы)

Белевичы (белар. Белевічы) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.

# Белевичы (Глыбоцкий районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Гранха ла Соледад (Ромита)

Гранха ла Соледад — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Ромита муниципалитеты составына керә.

# Гранха ла Соледад (Ромита)
## Географиясе

Гранха ла Соледад Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Гранха ла Соледад (Ромита)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Гранха ла Соледад (Ромита)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Туло

Туло (фр. Toulaud) — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
# Улутүрк (Бисмил)

Улутүрк (төр. Ulutürk) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Бисмил илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).