# 9 июнь

9 июнь — Милади тәкъвимендә алтынчы айның тугызынчы көне. Ел ахырына кадәр 205 көн кала.
* Тарих порталы
* Вакыт порталы
* Бәйрәмнәр порталы
Дөнья тарихында бу көн:

# 9 июнь
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Халыкара

* Корал рифлары өчпочмагы биотөрлелек инициативасы (d) — Корал рифлары өчпочмагы көне (ингл. Coral Triangle Day).
* Халыкара архивлар шурасы (d) — Халыкара архивлар көне (исп. Día Internacional de los Archivos, пол. Międzynarodowy Dzień Archiwów, фр. Journée internationale des archives).
* Халыкара аккредитация форумы (d) — Халыкара аккредитация көне (ингл. World Accreditation Day, исп. Día Mundial de la Acreditación).

# 9 июнь
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Милли

* Уганда — Милли каһарманнар көне (ингл. National Heroes Day).
* Үрдүн — Патша икенче Абдулланың тәхеткә утыру көне (ингл. King Abdullah's Accession to the Throne, гарәп. Eid al-Jolous‎).

# 9 июнь
## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Аргентина — Геологлар көне (исп. Día del Geólogo).
* Бразилия — Теннисистлар көне (порт. Dia do Tenista) һәм Швейцар лар көне (порт. Dia do Porteiro).
* Испания:
** Мурсия автоном җәмгыяте — Мурсия көне (исп. Día de la Región de Murcia).
** Риоха автоном җәмгыяте — Риоха көне (исп. Día de La Rioja).
* КОНМЕБОЛ — Көньяк Америка илләре футболы көне (исп. Día del Fútbol Sudamericano, 1924/1941).
* Парагвай — Җирле арфалар көне (исп. Día del Arpa Paraguaya, 1997).
* Польша:
** Архивлар һәм китапханәләр хезмәткәрләре көне (пол. Dzień Pracowników Archiwów i Bibliotek).
** Бухгалтерлар көне (пол. Dzień Księgowego).
** Иптәшләр көне (пол. Dzień Przyjaciela).
* Финләндия / Аланд утраулары — Автономия көне (ингл. Autonomy Day, рус. День автономии, швед. Ålands självstyrelsedag, фин. Itsehallintopäivä).
* Чили — Баррос Луко төрендәге сэндвич ашамлык көне (исп. Día Nacional del Barros Luco, 1835 тумышлы исемдәш сәясәтченең хөрмәтенә аталган).

# 9 июнь
## Вакыйгалар

* 1815 — Венада Вена конгрессының генераль акты имзалана.
* 1923 — РКП(б) Үзәк комитетының Милли сәясәтне гамәлгә ашыру мәсьәләләренә багышланган дүртенче киңәшмәсендә 4 майда кулга алынган Мирсәет Солтангалиев һәм аны яклап «Унбиш җитәкче хаты»н имзаланучылары карашлары кискен тәнкыйтьләнә һәм алар «милли тайпылыш(рус.)татар. тарафдарлары» дип игълан ителә.
* 1994 — Казакстан башкаласы Алма-Атадан Астанага күчерелә.

# 9 июнь
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:9 июнь көнне туганнар
* 1661 — Фёдор III,
* 1672 — Пётр I, / Русия патшалыгы патшасы, Россия империясе императоры.
* 1843 — Берта Зутнер, австрияле язучы, Тынычлык өчен Нобель премиясенең лауреаты.
* 1871 — Аполлинарий Рудаков,
* 1875 — Һенри Дейл,
* 1888 — Владимир Вертоградов,
* 1891 — Коул Портер, АКШ композиторы.
* 1905 — Кадыйр Вәлетдинов,
* 1917 — Галина Зверева,
* 1920 — Шамил Шаһгали, драматург.
* 1922 — Муса Гәрәев, хәрби очучы, ике тапкыр Советлар берлеге Каһарманы.
* 1923 — Фазыйлгаян Яхин,
* 1927 — Георгий Балл, балалар өчен әкиятләр иҗат итүче рус язучысы.
* 1934 — Фәрдүнә Касыймова,
* 1936 — Валентина Сочнева,
* 1937 — Альта Мәхмүтова,
* 1937 — Геннадий Порядин,
* 1942 — Владимир Ивушкин,
* 1950 — Луара Шакирҗанова, артистка.
* 1960 — Лариса Ившина,
* 1963 — Джонни Депп, АКШ актеры.
* 1966 — Каттис Альстрём,
* 1969 — Айдар Кәлимуллин, КФУ профессоры, институт директоры.
* 1969 — Сергей Трояновский,
* 1971 — Виталий Горин,
* 1971 — Илдар Помыкалов,
* 1974 — Альберт Хуҗин,
* 1978 — Мирослав Клозе,
* 1982 — Кристина Штюрмер,
* 1982 — Рәдиф Кашапов, журналист, музыкант.
* 1982 — Мамука Бахтадзе, Гөрҗистан Гөрҗистан премьер-министры (2018).
* 1983 — Кирилл Князев,
* 1984 — Уэсли Снейдер,
* 1988 — Евгений Шамеев,
* 1991 — Руслан Сабиров,
* 1992 — Руслан Кәлимуллин,

# 9 июнь
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:9 июнь көнне вафатлар
* 68 — Нерон,
* 1643 — Франг Барди,
* 1870 — Чарльз Диккенс, инглиз язучысы.
* 1879 — Пётр Котельников,
* 1949 — Мария Чеботарь,
* 1968 — Георгий Гермогенов,
* 1970 — Андрей Губер,
* 1971 — Нариман Сабитов, композитор, дирижёр.
* 1974 — Мигел Анхел Астуриас,
* 1979 — Тимофей Ахазов,
* 1986 — Анатолий Тякин,
* 1989 — Александр Яковлев,
* 1989 — Җорҗ Веллс Бидл,
* 1989 — Рәшит Бәйбутов,
* 1990 — Василий Галицкий,
* 2002 — Григорий Посибеев,
* 2003 — Майя Таһирова,
* 2004 — Азат Җәләлов,
* 2006 — Анатолий Дмитриенко,
* 2007 — Рима Әсфәндиярева,
* 2012 — Рахманкол Корбанов,
* 2018 — Фадиль Вокри,
* 2022 — Мэтт Циммерман,
* 2022 — Муса Мөлеков, татар журналисты Кызыл таң баш мөхәрире.
* 2024 — Мисбах Сәхәбетдинов (94), тыл ветераны, милли активист (Чаллы).