yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Поляна (Пожаревац)

Поляна (серб. Пољана ) — Сербиянең Браничево округы Браничевский округ җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Поляна (Пожаревац)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 194 метр биеклектә урнашкан.

# Поляна (Пожаревац)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Тәлгать Әхмәдишин

Тәлгать Әхмәдишин - сәясәтче, татар милли хәрәкәтенең активисты. 1961 елның 15 гыйнварында ТАССРның Әгерҗе районы Иж-Бубый авылында туган. "Азатлык" татар яшьләре берлегенә нигез салган һәм 1992 елдан 2005 елга кадәр җитәкләгән. Халыкара төрки яшьләр берлегенең беренче рәисе, соңыннан шәрәфле президенты. Чаллы шәһәрендә Әгерҗе якташлар оешмасын җитәкләде. 2000-2019 елдарда «Азатлык» һәм «Якташлар авазы» газеталарын чыгарган.
# Санта-Мария-де-Мерлес

Санта-Мария-де-Мерлес (кат. Santa Maria de Merlès) — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Санта-Мария-де-Мерлес
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 52,1 км² (2016). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 532 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Линя (Диңгез буе воеводалыгы)

һәм
Линя — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Линя гминасында урнашкан авыл.

# Линя (Диңгез буе воеводалыгы)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Альбукерке

Альбукерке — Америка Кушма Штатларының Нью-Мексико штатында урнашкан шәһәр.

# Альбукерке
## Тарихы

Альбукерке шәһәре елда нигезләнгән.

# Альбукерке
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — . Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Горна (елга)

Горна — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

# Горна (елга)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03020300412103000033522
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103003352
* Бассейн коды — 03.02.03.004
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# MYLK

MYLK (ингл. myosin light chain kinase һәм Myosin light chain kinase, smooth muscle) — кешенең 3-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Ам-Монакю

Ам-Монакю (фр. Hem-Monacu) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Струве (ай кратеры)

Струве (лат. Struve) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 164 км булган кратер.

# Струве (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Отто Васильевич Струве (1819—1905) хөрмәтенә бирелә.

# Струве (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1964 елда раслана.
# Присекань (Вранча)

Присекань — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. Богешть (коммуна) коммунасына карый.

# Присекань (Вранча)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 225 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Одабашы (Хатай)

Одабашы (төр. Odabaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Хатай иленә караган бер шәһәре.
# CBWD5

CBWD5 (ингл. COBW domain containing 3, COBW domain containing 5 һәм CBWD5 protein) — кешенең 9-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Афумаць (Олт)

Афумаць — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. Леляска (коммуна) коммунасына карый.

# Афумаць (Олт)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 337 метр биеклектә урнашкан.
# Люша (Куршумлия)

Люша (серб. Љуша ) — Сербиянең Топлич округы Куршумлия җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Люша (Куршумлия)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 559 метр биеклектә урнашкан.

# Люша (Куршумлия)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Пижанья

Пижанья – Россия территориясеннән ага торган елга. Мари Ил, , Киров өлкәсе, биләмәләрендә ага. Елга Олы Какшан елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.

# Пижанья
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны – (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды – 08010400712112100000541
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды – 112100054
* Бассейн коды – 08.01.04.007
* ГӨ буенча саны – 12
* ГӨ буенча чыгарылышы – 1
# Вопан (Висконсин)

Вопан — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан шәһәр.

# Вопан (Висконсин)
## Тарихы

Вопан шәһәре 1839 елда нигезләнгән.

# Вопан (Висконсин)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 12,194698 км², 11,50401 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 272 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (11317) Хитоси

(11317) Хитоси — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11317) Хитоси
## Тарихы

1994 елның 10 октябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 TX12» саналган.
# Ранчо Нуево (Сан Хосе Итурбиде)

Ранчо Нуево — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Сан-Хосе-Итурбиде муниципалитеты составына керә.

# Ранчо Нуево (Сан Хосе Итурбиде)
## Географиясе

Ранчо Нуево Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Ранчо Нуево (Сан Хосе Итурбиде)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Ранчо Нуево (Сан Хосе Итурбиде)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Мора Сан Җовани (Кунео)

Мора Сан Җовани — Италиянең Пьемонт төбәге Буска өязендә урнашкан торак пункт.

# Мора Сан Җовани (Кунео)
## Географиясе

Мора Сан Җовани Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Мора Сан Җовани (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лисевице-Дуже

Лисевице-Дуже — Польшаның Лодзь воеводалыгы Доманевице гминаcында урнашкан авыл.

# Лисевице-Дуже
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# SLC27A5

SLC27A5 (ингл. Solute carrier family 27 member 5) — кешенең 19-нчы хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Мукшылар

Мукшы́ (мукш. мокшет; эрз. мокшот) — мордва халкының ике төп этник группасының берсе (икенчесе — эрзә). Фин-угыр телләре төркеменә керүче мукшы телендә сөйләшәләр.
СССРда 1989 елгы халык санын алу буенча Мордовия республикасында 180 мең мукшы яшәгән булган, калганнары аннан читтә, Үзәк Россиянең төрле өлкәләрендә һәм республикаларында, Идел буенда һәм Себердә яши. Мукшыларның шактый күпсанлы диаспоралары Эстониядә, Австралиядә, АКШда да яши. Мукшыларның күпчелеге дин буенча православ, шулай ук лютераннар да бар. Кайберәүләре борынгы милли динне (мокшень кой) тоталар.
Мукшыларның аерым төркеме булып Татарстанның Кама Тамагы районында яшәүче каратайлар булып тора. Алар мукшы теле катнаш татар теленең диалектында сөйләшәләр.

# Мукшылар
## Саннары

Мукшыларның Россиядәге санын беренче булып 1926 елда узган халык санын алу китерә һәм ул 392,4 мең кеше тәшкил итә. 1989 елдагы сан алу буенча Мордовиядәге генә мукшылар саны 180 мең була. Ethnologue мәгълүматы буенча 2000 елда мукшылар саны 296,9 мең тәшкил итә.
Мукшыларның этник территориясе — Мәскәүдән көньяктагы һәм көньяк-көнчыгыштагы территорияләр: Мордовиядән кала, болар, беренче чиратта, Рязань, Тамбов, Пенза өлкәләре, шулай ук Тула өлкәсенең кынчыгыш өлеше һәм Подмосковьеның көньяк районнары (Серпухов, Серебряно-Прудский, Зарайский).

# Мукшылар
## Борынгы тарих

Хәзерге мукшылар белән тәңгәлләштерелгән андрофаглар Геродот әсәрләрендә искә алына. Ул шулай ук барлык Идел буе халыкларына кагылган б.э.к. 516-512 еллардагы скиф-фарсы сугышын да тасвирлый. Скифларны кысрыклап чыгарган сарматлар яулап алучылар булып киләләр һәм җирле мукшы кабиләләренең бер өлешен үзләренә буйсындыралар, ләкин үзләренең аз санлы булулары аркасында үз хакимлеген җәелдерә алмыйлар.
Аттила хакимлеге заманында Паннония мукшылары аның гаскәренең бер өлешен тәшкил итәләр һәм аның Рум явында катнашалар.
Безнең эраның якынча 450 елында мукшылар Идел буе аланнары белән соңрак бортаслар дип аталган берләшмә төзиләр.
# Рамель

Рамель (белар. Рамель) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Столинский районында урнашкан авыл.

# Рамель
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Вильтон (Ло һәм Гаронна)

Вильтон (фр. Villeton) — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Самсарка

Самсарка (Сомсорка) — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чермжа елгасының сул ярыннан 3,5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.

# Самсарка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны бүᴫгeында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Шексна елгасыинештән Шекснинск ГЭС-ына чаклы, Аккүлде (Вологда өлкәсе ) керетеп. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы елгалары бассейндары, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 08010200312110000008759
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 110000875
* Бассейн коды — 08.01.02.003
* ГӨ буенча саны — 10
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Збожи (Убиславице)

Збожи (чех. Zboží) — Чехиянең Кралове Градец крае Убиславице (Чехия) районында урнашкан авыл.

# Збожи (Убиславице)
## Географиясе

Мәйданы — 2,172 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Збожи (Убиславице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Збожи (Убиславице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Збожи (Убиславице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 441 |
| 1880 | 348 |
| 1890 | 341 |
| 1900 | 298 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 256 |
| 1921 | 270 |
| 1930 | 220 |
| 1950 | 167 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 168 |
| 1970 | 122 |
| 1980 | 98 |
| 1991 | 80 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 76 |
| 2011 | 87 |
| 2021 | 89 |
# XII гасыр

2 меңьеллык :
X гасыр — XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр — XIV гасыр :
Хронологик таблица :
XII (уникенче) гасыр — 1101 елдан 1200 елга кадәр дәвам иткән гасыр.

# XII гасыр
## Вакыйгалар
### Русь

* 1103 — Владимир белән Святополк Кыпчакларга каршы күп походлар оештыралар (1103—1120 елларда).
* 1107 — Идел болгарлары Сүздәлне басып алганнар.
* 1132 елда, Мстислав - Владимир кенәзе үлгәннән соң, Русь берничә кенәзлегенә таркала: Новгород кенәзлеге, Владимир-Сүздәл кенәзлеге, Галич-Волын кенәзлеге, Чернигов кенәзлеге, Рязань кенәзлеге, Полоцк кенәзлеге, Смоленск кенәзлеге, һ.б.

# XII гасыр
## Вакыйгалар
### Русь
#### XII гасыр

* Төньяк-көнбатыш Русьтә XII гасырдан Владимир-Сүздәл кенәзлеге күтәрелә, аның хакимнәре (Андрей Боголюбский, Всеволод Зур Оя), Киев өчен көрәшеп, үз төп резиденцияне Владимирда калдыралар; нәтиҗәсендә, Владимир яңа гомум Русь үзәге була. Иң куәтле кенәзлекләр шулай ук Чернигов, Смоленск һәм Галич-Волын кенәзлекләре булганнар.
* XII гасырдан Смоленск - кенәзлек үзәге булып торган.
* XII гасырда Новгород җирләре алпар-тәречеләр һәм шведлар белән берничә кораллы низагларда катнашканнар.
# Вики-әбиләр

Вики-әбиләр — Башкорт Википедиясендә олы яшьтәге хатын-кыз волонтерлары төркеме.

# Вики-әбиләр
## Тарихы

2016 елда, Ижевскида узган Вики-Урал төбәк семинарына юлланганда туган идея. Удмуртиянең Республикасының Евровидениеда чыгыш ясагач, дөньяны шаулаткан «Буран авылы әбиләре» өлгесендә өлкән яшьтәгеләрнең Интернет киңлегендә дә үзен таба алуын раслауны максат итеп куя. Төп составын «Бәйләнештә» социаль челтәренең «Башкорт хатын-кызы» төркеменә кергән гүзәл затлар тәшкил итә.
2016 елда Санкт-Петербургта үткән халыкара конференциядә башка тел бүлекләре ирекмәннәре соравы буенча вики-әбиләр турында мәгълүмат киң аудиториягә чыгарыла.
2016 елда Украин Википедиясенең халыкара конференциясендә вики-әбиләр белән Мухамадеева таныштыра.
2017 елда Берлинда үткән конференциядә Башкорт Википедиясе ирекмәне З. ӘЙЛЕ һәм украин википедисты, Башкорт юзер-төркемен оештыруда зур ярдәм күрсәтүче visem «вики-әбиләр» турында презентация белән чыгыш ясагач, аларны дөнья вики-ирекмәннәренә таныта.
2017 елда Мәскәүдә үткән халыкара конференциядә Башкортстаннан зур делегация, шул исәптән 6 вики-әби катнашып, махсус секциядә үзләренең эшчәнлеге белән таныштыра.
2018 елда Кейптаунда узган Викимания чарасында катнашучыларны Россия телләре бүлекләре ирекмәннәре, шул исәптән вики-әбиләр исеменнән Банат Вәлиева-Яубасарова сәламли.
2019 елның 11-13 октябрендә Сербиянең башкаласы Белградта үткән Үзәк һәм Көнчыгыш Аурупа википедияләренең халыкара конференциясендә катнашып, Гүзәл Ситдикова вики-әбиләр группасы эшчәнлеге, ирекмәннәрне википедияга социаль челтәрләр аша җәлеп итү ысулы белән таныштыра.

# Вики-әбиләр
## Бүләкләре

* Мәскәүдә Милләтләр эше буенча федераль агентлык белән «Комсомольская правда» гәзите оештырган һәм өченче тапкыр үтә торган «Ключевое слово» Бөтенрусия конкурсында 713 дәгъвачы арасыннан Башкорт Википедиясенең «Вики-әбиләр» проекты (авторы — З. ӘЙЛЕ) җиде номинация буенча билгеләнгән 9 җиңүче арасында «Иң яхшы социаль инициатива» номинациясендә җиңү яулый (25 октябрь, 2019).
* Филантропиянең үстерү хәйрия фонды (БФ «КАФ») «#ЩедрыйВторник-2019 в России» проекты чикләрендә үткәргән «Щедрая история» конкурсында Вики-әбиләр тарихы җиңүче булып, «Изгелек» Мәрхәмәтлелек фондына 100 мең сум акча күчерә.
# Навалака

Навалака (белар. Навалака) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.

# Навалака
## Тарихы

1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Пераброддзе гминасы составында авыл.

# Навалака
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.

# Навалака
## Халык саны

* 1921 елда авылда 17 кеше, 2 хуҗалык исәпләнгән.
* 1931 елда авылда 19 кеше, 3 хуҗалык исәпләнгән.
# Сант'Агапито

Сант'Агапито — Италиянең Молизе төбәгендә урнашкан коммуна. Изерния провинциясе составына керә.

# Сант'Агапито
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 565 метр биеклектә урнашкан. Монтеродуни, Изерния, Лонгано һәм Маккия-д'Изерния коммуналары белән чиктәш.
# Пуерто де ла Круз (Телолоапан)

Пуерто де ла Круз — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. Телолоапан муниципалитеты составына керә.

# Пуерто де ла Круз (Телолоапан)
## Географиясе

Пуерто де ла Круз Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.

# Пуерто де ла Круз (Телолоапан)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.

# Пуерто де ла Круз (Телолоапан)
## Тарихы

Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
# Ле-Сур (Миннесота)

Ле-Сур — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.

# Ле-Сур (Миннесота)
## Тарихы

Ле-Сур шәһәре елда нигезләнгән.

# Ле-Сур (Миннесота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 14,244587 км², 14,566978 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 236 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Хевети (ай кратеры)

Хевети (лат. Hevesy) - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 50,0 км булган кратер.

# Хевети (ай кратеры)
## Атамасы

Кратерга атама Дьёрдь де Хевеши (1885—1966) хөрмәтенә бирелә.

# Хевети (ай кратеры)
## Тарихы

Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (ингл. International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 2009 елда раслана.
# (13937) Roberthargraves

(13937) Roberthargraves — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13937) Roberthargraves
## Тарихы

1989 елның 2 августында Кэролин Шумейкер, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 PU» саналган.
# Яине-Се

Яине-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Гыдан култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 29 км.

# Яине-Се
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000212115300079563
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115307956
* Бассейн коды — 15.05.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Штайнхорст (Лауэнбург)

Штайнхорст (алман. Steinhorst) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.

# Штайнхорст (Лауэнбург)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 16,29 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 60 метр биеклектә урнашкан.
# Шона (Алба)

Шона — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. Шона (коммуна) коммунасына карый.

# Шона (Алба)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Палмаро (Алесандрия)

Палмаро — Италиянең Пьемонт төбәге Одаленго-Пикколо өязендә урнашкан торак пункт.

# Палмаро (Алесандрия)
## Географиясе

Палмаро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Палмаро (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Здроек (Дзялдовский повяты)

Здроек — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы Лидзбарк гминасында урнашкан авыл.

# Здроек (Дзялдовский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сен-Ренан

Сен-Ренан (фр. Saint-Renan) — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
# Халачлы (Тиреболу)

Халачлы (төр. Halaçlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Тиреболу илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Куснетсова

Куснетсова (эст. Kusnetsova) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
# Бака яфрагы

Бака яфрагы (рус. Подорожник, лат. Plantágo) — юлтүшәр, бака яфракчалар семьялыгыннан бер яки күпьеллык үләнчел, сирәк кенә ярымкуакчыл үсемлекләр ыругы.

# Бака яфрагы
## Таралуы

250 ләп төре билгеле. Җир шары буйлап таралганнар. Татарстанда киң таралган дару үсемлеге.
Татарстанда 8 төре бар. Зур бака яфрагы (P. major), ланцетлы бака яфрагы (юл яфрагы) (P. lanceolata), уртача бака яфрагы (P. media) республиканың бөтен территориясендә дә очрый. Болыннарда, сөзәклекләрдә, чүпле урыннарда, чәчүлек мәйданнарында, ташландык җирдә, юл буенда, бакчаларда үсә. Бака яфраклары — әрсез үлән.

# Бака яфрагы
## Биологик тасвирлама

10-70 см озынлыктагы бер һәм күпьеллык үләнчел үсемлекләр. Ком бака яфрагыннан (P. arenaria) кала барлык төрләре дә диярлек сабаксыз үсемлекләр. Яфраклары тамыр янындагы розеткада йомыркасыман яки эллиптик формада, туры яки дугасыман, һәрвакыт ачык сеңерчәле. Чәчәкләре вак, көмештәй ак, тар цилиндрик башакка җыелган. Җимеше — көрән орлыклы тартмачык. Май аеннан сентябрьгә кадәр чәчәк аталар. Җимешләре июнь ахырыннан өлгерә.
Зур бака яфрагы, уртача бака яфрагы, Урвиллей бака яфрагы (P. urvillei) — дару үләннәре. Яфракларында гликозидлар, сапониннар, органик кислоталар, эфир мае, минераль тозлар бар. Яфрагыннан ясалган препаратлар ялкынсынуга, склерозга каршы, җәрәхәт төзәтү өчен кулланыла.
Зур бака яфрагы, уртача бака яфрагы – баллы үсемлекләр. Зур бака яфрагы орлыклары – кошлар өчен азык.
Эре бака яфрагы (P. maxima) һәм Корнут бака яфрагы (P. cornuti) ТРның Кызыл китабына кертелгән.

# Бака яфрагы
## Дару үләне сыйфатлары

Дәвалау өчен үлән яфраклары кулланыла.
# Присекань (Ботошань)

Присекань — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. Флэмынзи коммунасына карый.

# Присекань (Ботошань)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 86 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Яр буе Морквашы

Яр буе Морквашы — Татарстан Республикасының Югары Ослан районындагы авыл.

# Яр буе Морквашы
## Тарихы

Авыл Казан ханлыгы чорыннан ук билгеле. Авыл атамасы чирмеш теленнән болынга каршы, ягъни тау ягында дигәнне аңлата.

# Яр буе Морквашы
## Климат

Тәүлек буена һаваның уртача температурасы :
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
| -10.5 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 4.9 °C | 13.5 °C | 18.4 °C | 20.4 °C | 17.9 °C | 12.2 °C | 4.5 °C | -4.4 °C | -9.7 °C | 4.3 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
# Пиминоро

һәм
Пиминоро — Италиянең Калабрия төбәге Оппидо-Мамертина өязендә урнашкан торак пункт.

# Пиминоро
## Географиясе

Пиминоро Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Пиминоро
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Добруевац (Больевац)

Добруевац (серб. Добрујевац ) — Сербиянең Заечар округы Больевац җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Добруевац (Больевац)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 337 метр биеклектә урнашкан.

# Добруевац (Больевац)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Масимбона (Мантова)

һәм
Масимбона — Италиянең Ломбардия төбәге Гойто өязендә урнашкан торак пункт.

# Масимбона (Мантова)
## Географиясе

Масимбона Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Масимбона (Мантова)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Околишу-Мик

Околишу-Мик — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. Орештиоара-де-Сус (коммуна) коммунасына карый.

# Околишу-Мик
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Розина (Арецо)

Розина — Италиянең Тоскана төбәге Китиньяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Розина (Арецо)
## Географиясе

Розина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Розина (Арецо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# ANKRD20A4

ANKRD20A4 (ингл. Ankyrin repeat domain 20 family member A4) — аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Пояна-Копечень

Пояна-Копечень — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. Гура-Витиоарей (коммуна) коммунасына карый.

# Пояна-Копечень
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 350 ± 1 метр биеклектә урнашкан.