yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Әдәби тел

Язылган әдәби хезмәтләрдә кулланылган телнең регистры (en) яки диалекты әдәби тел термины белән билгеләнә. Кайбер телләрдә әдәби һәм гади сөйләм төрләре сизелерлек дәрәҗәдә аерыла ала. Бу феномен диглоссия буларак билгеле.

# Әдәби тел
## Моны да укы

* Тел порталы
* Әдәбият порталы
* Тел белеме порталы
* Мәгариф порталы
* Стандарт тел
* Рәсми тел
* Изге тел (en * ru)
# Эрра (Португалия)

һәм
Эрра — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. Коруши муниципалитетына карый.

# Эрра (Португалия)
## Географиясе

Мәйданы — .
# Мооритса

Мооритса (эст. Mooritsa) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
# Бакур

Бакур (рус. Бакур) — Коми Республикасының Ижма районында урнашкан авыл.

# Бакур
## Климат

Бакур климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.

# Бакур
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (98%).
# Палацо Фаҗон (Тревизо)

Палацо Фаҗон — Италиянең Венеция төбәге Борсо-дель-Граппа өязендә урнашкан торак пункт.

# Палацо Фаҗон (Тревизо)
## Географиясе

Палацо Фаҗон Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Палацо Фаҗон (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сен-Глен

Сен-Глен (фр. Saint-Glen) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Плене-Жюгон кантонына карый.

# Сен-Глен
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 20,08 км².
# Әрәбмеһдибәй

Әрәбмеһдибәй (әзери. Ərəbmehdibəy) — Әзербайҗанның Агсу районына караган авыл.
# Зелёмисль

Зелёмисль — Польшаның Любуш воеводалыгы Пщев гминасында урнашкан авыл.

# Зелёмисль
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# 212 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 212 — Милади тәкъвим буенча I гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 212 — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
* 212 — сан.
# Украина фронты (Россия ватандашлар сугышы)

Украина фронты (рус. Украинский фронт (Укр.Ф)) — ватандашлар сугышы вакытында совет гаскәрләренең оператив-стратегик оешмасы.

# Украина фронты (Россия ватандашлар сугышы)
## Фронт эчендә

Фронт эченә керделәр:);
# Хольцен (Эшерсхаузен)

Хольцен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Хольцен (Эшерсхаузен)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 6,61 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 190 метр биеклектә урнашкан.
# Анговиль-о-Плен

Анговиль-о-Плен (фр. Angoville-au-Plain) — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
# Джерса I

Джерса I — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. Ребришоара (коммуна) коммунасына карый.

# Джерса I
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 456 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Вжесьце (Слупский повяты)

һәм
Вжесьце — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Слупск гминасында урнашкан авыл.

# Вжесьце (Слупский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Сабри-Яха (Халцыней-Яха кушылдыгы)

Сабри-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Халцыней-Яха елгасының сул ярыннан 20 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.

# Сабри-Яха (Халцыней-Яха кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 15050000212115300075978
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115307597
* Бассейн коды — 15.05.00.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Ашагы Имамгулукәнд (Гусар)

Ашагы Имамгулукәнд (әзери. Aşağı İmamqulukənd) — Әзербайҗанның Гусар районына караган авыл.
# Буди-Подленски

Буди-Подленски — Польшаның Мазовия воеводалыгы Мацеёвице гминасында урнашкан авыл.

# Буди-Подленски
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Обора (Грахолуски)

Обора (чех. Obora) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Грахолуски районында урнашкан авыл.

# Обора (Грахолуски)
## Географиясе

Мәйданы — 5,9 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 546 метр биеклектә урнашкан.

# Обора (Грахолуски)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Обора (Грахолуски)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Обора (Грахолуски)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 316 |
| 1880 | 307 |
| 1890 | 292 |
| 1900 | 289 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 281 |
| 1921 | 256 |
| 1930 | 234 |
| 1950 | 158 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 92 |
| 1970 | 81 |
| 1980 | 66 |
| 1991 | 56 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 45 |
| 2011 | 47 |
| 2021 | 80 |
# Подгорный (Нагайбәк районы)

Подгорный (рус. Подгорный) — Чиләбе өлкәсенең Нагайбәк районы составына керүче авыл.

# Подгорный (Нагайбәк районы)
## Климат

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

# Подгорный (Нагайбәк районы)
## Сәгать поясы

Подгорный (Нагайбәк районы) Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

# Подгорный (Нагайбәк районы)
## Халык

Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (11%), башкортлар (7%), казахлар (54%), нагайбәкләр (28%).
# Сигет (Нови Кнежевац)

Сигет (серб. Сигет ) — Сербиянең Воеводина автоном крае Нови-Кнежевац җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Сигет (Нови Кнежевац)
## Географиясе

Урта Дунай тигезлегенең көньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Сигет (Нови Кнежевац)
## Климаты

Климат уртача, континенталь. Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Июльнең уртача температурасы 22 — 24 °C, гыйнварның -1,2 — 2,6 °C. Явым-төшем күләме елына 550-750 мм.
# (11311) Пелей

(11311) Пелей — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (11311) Пелей
## Тарихы

1993 елның 10 декабрендә Кэролин Шумейкер, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 XN2» саналган.
# Сидякин

Сидякин — фамилия.
* Александр Сидякин (1977), БР Башлыгының Администрациясе җитәкчесе (2018 елдан).
* Андрей Сидякин (1979), спортчы (хоккей).
# 1200-еллар

2 меңьеллык :
XI гасыр — XII гасыр — XIII гасыр — XIV гасыр — XV гасыр :
Хронологик таблица :
1200-еллар — 1200 елда башланган һәм 1209 елда тәмамланган унъеллык.
# Мартынюки

Мартынюки (белар. Мартынюкі) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.

# Мартынюки
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Тучемпи (Стшелецко-Дрезденецкий повяты)

Тучемпи — Польшаның Любуш воеводалыгы Дрезденко гминасында урнашкан авыл.

# Тучемпи (Стшелецко-Дрезденецкий повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Маккартис-Вилледж (Нью-Мексико)

һәм
Маккартис-Вилледж — Америка Кушма Штатларының Нью-Мексико штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Маккартис-Вилледж (Нью-Мексико)
## Географиясе

Маккартис-Вилледж халык санын алу урыны мәйданы — 0,516416 км², 0,516417 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 6170 Фут биеклектә урнашкан.
# HD80512

HD80512 — Гидра йолдызлыгында урнашкан A2/3III(m) спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,6 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Мыслава

Мыслава (белар. Мыслава) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Слонимский районында урнашкан авыл.

# Мыслава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
# Луни (Белуно)

Луни — Италиянең Венеция төбәге Сан-Грегорио-нелле-Альпи өязендә урнашкан торак пункт.

# Луни (Белуно)
## Географиясе

Луни Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Луни (Белуно)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Кишере

Кишере — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.

# Кишере
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 616,825 км².
# HD93234

HD93234 — Кил йолдызлыгында урнашкан ApSi спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 8,86 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Эль Монте (Пенхамо)

Эль Монте — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. Пенхамо муниципалитеты составына керә.

# Эль Монте (Пенхамо)
## Географиясе

Эль Монте Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.

# Эль Монте (Пенхамо)
## Климаты

Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.

# Эль Монте (Пенхамо)
## Тарихы

Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
# Гемлок-Фармс-Комъюнити-Асосиейшен (Пенсильвания)

һәм
Гемлок-Фармс-Комъюнити-Асосиейшен — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Гемлок-Фармс-Комъюнити-Асосиейшен (Пенсильвания)
## Географиясе

Гемлок-Фармс-Комъюнити-Асосиейшен халык санын алу урыны мәйданы — 21,11656 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# Сагынлы (Хизан)

Сагынлы (төр. Sağınlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Хизан илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Вя Мадона дельи Анҗели (Рим)

Вя Мадона дельи Анҗели — Италиянең Лацио төбәге Кантерано өязендә урнашкан торак пункт.

# Вя Мадона дельи Анҗели (Рим)
## Географиясе

Вя Мадона дельи Анҗели Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Вя Мадона дельи Анҗели (Рим)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Татиня

Татиня — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы Полице гминаcында урнашкан авыл.

# Татиня
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# HD37687

HD37687 — Орион йолдызлыгында урнашкан B7/8II/III спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 7,045 ± 0,01 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Сильфиак

Сильфиак (фр. Silfiac) — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
# NGC 1419

NGC 1419 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 1419
## Тарихы

Әлеге галактика 1835 елда инглиз астрономы Джон Гершель тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Песинате (Алесандрия)

Песинате — Италиянең Пьемонт төбәге Канталупо-Лигуре өязендә урнашкан торак пункт.

# Песинате (Алесандрия)
## Географиясе

Песинате Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Песинате (Алесандрия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Каннесьер

Каннесьер (фр. Cannessières) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Черца Монтанара (Потенца)

Черца Монтанара — Италиянең Базиликата төбәге Авильяно өязендә урнашкан торак пункт.

# Черца Монтанара (Потенца)
## Географиясе

Черца Монтанара Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Черца Монтанара (Потенца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Төньяк Куринка

Төньяк Куринка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Куринка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.

# Төньяк Куринка
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 10010300312111100035959
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111103595
* Бассейн коды — 10.01.03.003
* ГӨ буенча саны — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 1
# Дорсет (Вермонт)

Дорсет — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Дорсет (Вермонт)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 124 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 397 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# (5972) Harryatkinson

(5972) Harryatkinson (лат. Harryatkinson) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (5972) Harryatkinson
## Тарихы

1991 елның 5 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PS12» саналган.
# Алменд (Нью-Йорк)

Алменд — Америка Кушма Штатларының Нью-Йорк штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Алменд (Нью-Йорк)
## Тарихы

Огачи шәһәре 16 март 1821 елда нигезләнгән.

# Алменд (Нью-Йорк)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 45,78 квадрат миль. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2051 Фут биеклектә урнашкан.
# Естре-ле-Креси

Естре-ле-Креси (фр. Estrées-lès-Crécy) — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
# Адасевшчына

Адасевшчына (белар. Адасеўшчына) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Дзяржынский районында урнашкан авыл.

# Адасевшчына
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Ивник

Ивник (белар. Іўнік) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Чэрвеньский районында урнашкан авыл.

# Ивник
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Климакс

Тәндә кинәт кызып китү тойгысы барлыкка килүне нерв системасы какшау белән бәйләргә була, ләкин шушы сәбәпне генә аерып карау дөрес түгел.
Сәбәпсез тән кызып китү тойгысы туу 45 яшьләр тирәсендә шактый хатын-кызда гадәти хәлгә әйләнә. Бу чорда аларның организмы зур үз­ гәрешләр кичерә. Моны менопауза чоры килү һәм климакс периоды башлану белән аңлаталар. Кайбер хатын-кызлар бу чорны җиңел кичерсә, икенчеләрендә ул катлауланып, органнар эшчәнлеге бозылуга китерә. Шун­ дый тайпылышларның берсе — көтмәгәндә тәннең кызу тойгысы. Бу баш авырту, хәлсезлек, кан басымы күтәрелү, йокы бозылу, хәтер начарлану белән бергә барырга мөмкин.
Андый чакта су коену, ванналар кабул итү, дәвалау гимнастикалары ясау, организмны ныгыту чаралары куллану, тынычландыручы препаратлар ярдәмгә килә. В,, В6, С, РР витаминнарын эчәргә кирәк. Тән кызышу еш борчыса, табиблар җиңел тәэсирле гормоннар эчүне киңәш итәргә мөмкин.
# Георге Асаки исемендәге Яшь техник университеты

Георге Асаки исемендәге Ясск техник университеты (рум. Universitatea Tehnică Gheorghe Asachi din iai) - дәүләт югары уку йорты Ясс, Румынияда урнашкан. Иң борынгы румын техник уку йортларының берсе.

# Георге Асаки исемендәге Яшь техник университеты
## Тарих

1813 елда галим Георге Асаки Румыниядә беренче техник белем бирү үзәген — җир төзүчеләрнең инженер-классын төзи, аның нигезендә соңрак Дәүләтар академиясе (1835) һәм Ясск университеты (1860) төзелә.
1912 елның ноябрендә биредә электротехника, гамәли химия һәм авыл хуҗалыгы фәннәре өйрәнелә.
Мәгариф турында Румыния законнары 1932, 1937 һәм 1938 елларда илдә эволюцияне фән кебек хуплыйлар, шулай ук уку йортлары үстерү турында, аерым алганда, Ясск университеты медицина һәм фармацевтика факультетлар, фән, хокук, философия һәм филология, шулай ук авыл хуҗалыгы булдырырга телиләр. 1933 елда, гамәли фәннәр департаментына керүче авыл хуҗалыгы белеме бүлекчәсе авыл хуҗалыгы фәннәре факультетына әверелә. Бүлекнең калган ике тармагы (электротехника мәктәбе һәм технологик химия бүлекчәсе) 1937 елда үзгәртеп корыла, политехника институты (Яссы) елга соңрак авыл хуҗалыгы фәннәре факультеты да кушыла.
1948 елда исеме Яссада «Георгий Асаки» политехник институтына үзгәртелә, ә 1993 елның 17 маеннан ул — техник университет була.

# Георге Асаки исемендәге Яшь техник университеты
## Структурасы

Хәзерге вакытта Ясск Техник университеты 11 факультетка һәм 3 бүлеккә ия:
* Кантакузина имемендәге архитектура факультеты
* Автоматика һәм хисаплау техника факультеты
* Химия технологияләре һәм әйләнә-тирә мохитне саклау факультетлары
* Гражданлык төзелеше һәм төзелеш хезмәтләре күрсәтү факультеты
* Электротехника факультеты
* Технологияләр электроника, телекоммуникацияләр һәм мәгълүмат технологияләре факультеты
* Гидротехнической инженерия, геодезия һәм инженерлык экология факультеты
* Җитештерү машиналары һәм сәнәгать идарәсе факультеты
* Материаловедения һәм инженерия факультеты
* Механика-машиналар төзү факультеты
* Тукыма, тире һәм сәнәгать идарәсе факультеты
* Үзәге өзлексез белем бирү һәм укыту
* Региональ үзәге өчен кадрлар әзерләү буенча дәүләт һәм шәхси бизнес белән идарә итү
* Департаменты мәгариф һәм укытучылар әзерләү
# Забоже (Новодворский повяты)

Забоже — Польшаның Мазовия воеводалыгы Насельск гминасында урнашкан авыл.

# Забоже (Новодворский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Забуковиця

Забуковиця — Словениянең Жалець (община) җәмгыятендә урнашкан авыл.

# Забуковиця
## Географиясе

Мәйданы — 3,46 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 362,4 метр биеклектә урнашкан.
# Кайнарпынар (Карлыова)

Кайнарпынар (төр. Kaynarpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Карлыова илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Москано

Москано — Италиянең Марке төбәге Фабриано өязендә урнашкан торак пункт.

# Москано
## Географиясе

Москано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Москано
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Лёндек (Конинский повяты)

һәм
Лёндек — Польшаның Великопольское воеводалыгы Гродзец гминасында урнашкан авыл.

# Лёндек (Конинский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Мера (Вранча)

Мера — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. Мера (коммуна) коммунасына карый.

# Мера (Вранча)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 269 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гөкдере (Ерзин)

Гөкдере (төр. Gökdere) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Ерзин илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Агашириноба

Агашириноба (әзери. Ağaşirinoba) — Әзербайҗанның Хачмаз районына караган авыл.
# Заямнае (Ставбцовский районы)

Заямнае (белар. Заямнае) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Ставбцовский районында урнашкан авыл.

# Заямнае (Ставбцовский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.