yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Хвашчы (Краснапольский районы)

Хвашчы (белар. Хвашчы) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Краснапольский районында урнашкан авыл.

# Хвашчы (Краснапольский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Городок (Грубешивский повяты)

Городок — Польшаның Люблин воеводалыгы Хрубешув гминаcында урнашкан авыл.

# Городок (Грубешивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Санилак (округ, Мичиган)

Санилак — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Сандаски шәһәре.

# Санилак (округ, Мичиган)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1822 елда оештырыла.

# Санилак (округ, Мичиган)
## Халкы

2019 елда халык саны 41 587 кеше тәшкил иткән.

# Санилак (округ, Мичиган)
## Территориясе

Округ мәйданы 2493 км² тәшкил итә.
# Корбангалиева

Корбангалиева — фамилия.
* Фәридә Корбангалиева (1979), радио- һәм тележурналист.
* Суфия Корбангалиева (Суфия Корбангалиева-Сафиуллина, 1949), Гафури театры актрисасы, педагог, тәрҗемәче, РФ атказанган (2000), БАССР халык (1990) артисты.
* Хәлимә Корбангалиева (1910—), гидробиолог, биология фәннәре докторы (1960), профессор (1964). М. Х. Корбангалиевның кызы.
# Вай-Оу-Ренч (Вайоминг)

Вай-Оу-Ренч — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вай-Оу-Ренч (Вайоминг)
## Географиясе

Вай-Оу-Ренч халык санын алу урыны мәйданы — 6,220116 км², 6,218599 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1489 ± 0 метр биеклектә урнашкан.
# Масявичы (Пружанский районы)

Масявичы (белар. Масявічы) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.

# Масявичы (Пружанский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
# Стерж (утрау)

Стерж - Антарктида ярыннан, Белусов пунктыннан 95 км төньяк-көнчыгыштарак, өч төп кеше яшәмәгән Баллени утрауларының берсе.
Утрауны Джон Баллени ачкан. Утрауның киңлеге якынча 9 км һәм озынлыгы 37 км (төньякта Фриман кейпыннан көньякта Смит кейпына кадәр). Утрауның иң биек ноктасы - әле дә алынмаган Рассел пигы.
Утраудагы 4,655 гектар мәйданны BirdLife International тарафыннан кошлар оялауның мөһим өлкәсе дип билгеләгәннәр (IBA).
# Саян (мәгънәләр)

Саян — күп мәгънәле сүз. Татар телендә борынгы төрки «сойон» сүзеннән — «казык теш» дигәнне аңлата.
Татарча Википедиядә әлеге сүзне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
* «Саян» — Тыва дәүләт җыр һәм бию ансамбле.
* Саян, Саян таулары — Үзәк Азиядәге (Себернең көньягы, Монголиянең төньягы) ике тау тезмәсе.
* Саян телләре — көнчыгыш төрки телләр.
* Саян сөйләше — рус теленең хәзерге Курск, Белгород өлкәләрендә таралган җирле сөйләше.

# Саян (мәгънәләр)
## Топоним

* Саянск — Иркутск өлкәсендәге шәһәр.
* Саян районы — Красноярск краендагы район.
* Саяногорск — Хакасиядәге шәһәр.

# Саян (мәгънәләр)
## Гидроним

* Саянзас — Кемерово өлкәсендә агучы елга.
# Каньйондам (Калифорния)

Каньйондам — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Каньйондам (Калифорния)
## Географиясе

Каньйондам халык санын алу урыны мәйданы — 2,00926 км², 2,009261 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1400 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Ясеница (Житорадҗа)

Ясеница (серб. Јасеница ) — Сербиянең Топлич округы Житораҗа җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Ясеница (Житорадҗа)
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 229 метр биеклектә урнашкан.

# Ясеница (Житорадҗа)
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Отрадице

Отрадице (чех. Otradice) — Чехиянең Высочина крае Намешт-над-Ославоу районында урнашкан авыл.

# Отрадице
## Географиясе

Мәйданы — 2,657 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 460 метр биеклектә урнашкан.

# Отрадице
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Отрадице
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Отрадице
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 175 |
| 1880 | 186 |
| 1890 | 177 |
| 1900 | 166 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 192 |
| 1921 | 165 |
| 1930 | 158 |
| 1950 | 165 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 113 |
| 1970 | 111 |
| 1980 | 70 |
| 1991 | 51 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 45 |
| 2011 | 54 |
| 2021 | 52 |
# Анҗели (Тревизо)

Анҗели — Италиянең Венеция төбәге Казале-суль-Силе өязендә урнашкан торак пункт.

# Анҗели (Тревизо)
## Географиясе

Анҗели Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Анҗели (Тревизо)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# NGC 6435

NGC 6435 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 6435
## Тарихы

Әлеге галактика 1887 елда Америка астрономы Lewis Swift тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 40.64 см (16 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Каравелилер (Дөшемеалты)

Каравелилер (төр. Karaveliler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Дөшемеалты илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# (13154) Petermrva

(13154) Petermrva — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (13154) Petermrva
## Тарихы

1995 елның 7 сентябрендә А. Галад, А. Правда тарафыннан Модра обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 RC» саналган.
# Плаштьовце

Плаштьовце (словак. Plášťovce) — Словакиянең Левице округында урнашкан авыл.

# Плаштьовце
## Тарихы

Авыл 1156 елда нигезләнгән.

# Плаштьовце
## Географиясе

Мәйданы — 50,51 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 147 метр биеклектә урнашкан.

# Плаштьовце
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
# Аллен (округ, Луизина)

Аллен — Америка Кушма Штатларының Луизина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Оберлин шәһәре.

# Аллен (округ, Луизина)
## Тарихы

Округ рәсми рәвештә 1912 елда оештырыла.

# Аллен (округ, Луизина)
## Территориясе

Округ мәйданы 766 км² тәшкил итә.
# Ворсиха

Ворсиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Курган өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лазариха елгасының уң ярыннан 23 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.

# Ворсиха
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ишем елгасы, РФ белән Казакъстан чигеннән тамагына чаклы, Зур Ухватны кертмичә. Кече елга бассейны — Ишем (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010300212115300011729
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115301172
* Бассейн коды — 14.01.03.002
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Оку (кратер)

Оку (лат. Oku) — Венера планетасының
координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 13,3 километр озынлыкта булган кратеры.

# Оку (кратер)
## Исеме

Оку кратеры карел хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
# Белэйр, Техас

Белэйр – АКШның Техас штаты, Көньяк-Көнбатыш Һаррис округында урнашкан шәһәр. Ул Һьюстон-Шугарлэнд-Бәйтаун агломерациясенә керә. 2010нчы елгы халык санын исәпкә алу мәгълүматларына караганда, халык саны 16,855 кеше тәшкил итә.
Белэйр, халык арасында, “Өйләр шәһәре” исемен йөртә. Бу шәһәрнең киң катлам кеше яши торган урын булуына бәйле.

# Белэйр, Техас
## Тарих

Белэйрга нигез 1908нчы елда, Уильям Райт Болдвин тарафыннан салына. Ул шул тирәдә урнашкан South End Land Company ширкәте җитәкчесе булып эшләгән.

# Белэйр, Техас
## География

Белэйр 29°42′11″N 95°28′06″W географик координатлары буенча урнашкан. АКШ халык санын исәпкә алу бюросы мәгълүматлары буенча, шәһәр мәйдан 3,6 квадрат миля (9,3 квадрат километр) тәшкил итә. Шәһәр субтропик климат зонасына карый. Гыйнвар температурасы уртача +6..+17 градус (Цельсиус буенча), июль ае температурасы уртача +23..+34 градус тәшкил итә. Уратача дымлылык елына 1253,2 мм тәшкил итә

# Белэйр, Техас
## Парклар

Белэйр шәһәрендә берничә парк урнашкан. Белэйр Зиндлер парк мәйданы 30.000 квадрат метр, шул тирәдә яшәгән журналист исемен йөртә. Ул парк эченә бассейн, ике яктыртыла торган теннис мәйданчыгы, пикник урыны, йөгерү трассасы һәм балалар мәй
# Оберасбах

Оберасбах — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.

# Оберасбах
## Халкы

Ошибка Lua в Модуль:Sources на строке 178: attempt to concatenate local 'letter' (a nil value).

# Оберасбах
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 12,08 км² (2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 316 метр биеклектә урнашкан.
# Алһасушагы (Аргуван)

Алһасушагы (төр. Alhasuşağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Аргуван илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Мокре (Литвиновице)

Мокре (чех. Mokré) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Литвиновице районында урнашкан авыл.

# Мокре (Литвиновице)
## Географиясе

Мәйданы — 1,569 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Мокре (Литвиновице)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Мокре (Литвиновице)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Мокре (Литвиновице)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 165 |
| 1880 | 150 |
| 1890 | 172 |
| 1900 | 171 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 207 |
| 1921 | 204 |
| 1930 | 235 |
| 1950 | 186 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 213 |
| 1970 | 218 |
| 1980 | 224 |
| 1991 | 208 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 260 |
| 2011 | 550 |
| 2021 | 614 |
# Едиейлүл (Герменҗык)

Едиейлүл (төр. Yedieylül) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Герменҗык илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Поци (Кьети)

Поци — Италиянең Абруцци төбәге Фрезаграндинария өязендә урнашкан торак пункт.

# Поци (Кьети)
## Географиясе

Поци Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Поци (Кьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Мацяёвка

Мацяёвка (белар. Мацяёўка) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.

# Мацяёвка
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (16667) 1993 XM1

(16667) 1993 XM1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (16667) 1993 XM1
## Тарихы

1993 елның 10 декабрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 XM1» саналган.
# Сан Маурицио Канавезе (Болцано)

Сан Маурицио Канавезе — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге Больцано өязендә урнашкан торак пункт.

# Сан Маурицио Канавезе (Болцано)
## Географиясе

Сан Маурицио Канавезе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Сан Маурицио Канавезе (Болцано)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Сечен-Камык

Сечен-Камык — Болгариянең Габрово өлкәсендә урнашкан авыл. Трявна җәмгыяте (общинасы) составына керә.

# Сечен-Камык
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 606 метр биеклектә урнашкан.
# Вила Фалило (Рьети)

Вила Фалило — Италиянең Лацио төбәге Поджо-Бустоне өязендә урнашкан торак пункт.

# Вила Фалило (Рьети)
## Географиясе

Вила Фалило Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.

# Вила Фалило (Рьети)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Санти (Көньяк Каролина)

Санти — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (ингл. town).

# Санти (Көньяк Каролина)
## Тарихы

Огачи шәһәре елда нигезләнгән.

# Санти (Көньяк Каролина)
## Географиясе

Шәһәрчек мәйданы — 5,489243 км², 5,465 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 41 метр биеклектә урнашкан.
# Мориоло (Пиза)

Мориоло — Италиянең Тоскана төбәге Сан-Миниато өязендә урнашкан торак пункт.

# Мориоло (Пиза)
## Географиясе

Мориоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Мориоло (Пиза)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Шыхав

Шыхав (белар. Шыхаў) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жлобинский районында урнашкан авыл.

# Шыхав
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (9570) 1988 RQ5

(9570) 1988 RQ5 (лат. 1988 RQ5) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (9570) 1988 RQ5
## Тарихы

1988 елның 2 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 RQ5» саналган.
# Казанка (Зиянчура районы)

Казанка — Башкортстанның Зиянчура районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453393, ГАТОБК коды — 80226819003.

# Казанка (Зиянчура районы)
## Демография

Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 303 кешенең яшәве мәгълүм.

# Казанка (Зиянчура районы)
## Танылган шәхесләр

* Николай Бедренко (1923-1985), Сәвитләр Берлеге Каһарманы.
# Бошало

Бошало (фр. Beauchalot) — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
# Сөкүн (Сушеһри)

Сөкүн (төр. Sökün) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Сушеһри илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Кабан-Вож

Кабан-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Айюва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 29 км.

# Кабан-Вож
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300112103000076240
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007624
* Бассейн коды — 03.05.03.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# Акөрен

Акөрен (төр. Akören) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесенең Конья иленә караган бер илчедер.

# Акөрен
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Демирҗе (Назымие)

Демирҗе (төр. Demirce) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Назымие илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# Хелерешть (Васлуй)

Хелерешть — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. Яна коммунасына карый.

# Хелерешть (Васлуй)
## Географиясе

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 205 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Гүнешли (Гөрдес)

Гүнешли (төр. Güneşli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Гөрдес илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Римаҗо (Фиренца)

Римаҗо — Италиянең Тоскана төбәге Баньо-а-Риполи өязендә урнашкан торак пункт.

# Римаҗо (Фиренца)
## Географиясе

Римаҗо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.

# Римаҗо (Фиренца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Селая (Кантабрия)

Селая (исп. Selaya) — Испаниянең Кантабрия провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Селая (Кантабрия)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 39,3 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 228 метр биеклектә урнашкан.
# Дзондза

Дзондза (фр. Zonza) — Франциянең Көньяк Корсика департаментына караган коммуна, Бавелла кантонына карый.
# Блажейовице (Збитини)

Блажейовице (чех. Blažejovice) — Чехиянең Көньяк Чехия крае Збитини районында урнашкан авыл.

# Блажейовице (Збитини)
## Географиясе

Мәйданы — 3,452 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 772 метр биеклектә урнашкан.

# Блажейовице (Збитини)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Блажейовице (Збитини)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Блажейовице (Збитини)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 128 |
| 1880 | 157 |
| 1890 | 123 |
| 1900 | 139 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 129 |
| 1921 | 149 |
| 1930 | 139 |
| 1950 | 40 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 79 |
| 1970 | 102 |
| 1980 | 102 |
| 1991 | 101 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 87 |
| 2011 | 84 |
| 2021 | 74 |
# Вайсспорт-Ист (Пенсильвания)

Вайсспорт-Ист — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Вайсспорт-Ист (Пенсильвания)
## Географиясе

Вайсспорт-Ист халык санын алу урыны мәйданы — 5,434303 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 607 Фут биеклектә урнашкан.
# Старына (Расонский районы)

Старына (белар. Старына) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.

# Старына (Расонский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
# Гайк Киракосян

Гайк Степанович Киракосян (1962 елның 31 гыйнвары, ССРБ) — әрмән оператор-куючысы.

# Гайк Киракосян
## Тормыш юлы

Киракосян ССРБда 1962 елда туган. Әтисе инженер-конструктор, ә әнисе инженер-электрончы була. Кинематографка карата кызыксыну малайның 11 яшендә, сәнгать мәктәбендә фото һәм кино осталыгын өйрәнә башлагач, туган. Соңрак ул Владимир Монахов җитәкчелегендә Бөтенроссия дәүләт кинематография институтында(рус.)татар. (ВГИК) белем алуны дәвам итә. Киракосян 1984 елда ВГИКны тәмамлый.
Студент чагында Гайк Киракосян Леонид Калашников, Альберт Явурян һәм Левон Атоянц кебек операторларның ассистенты булып эшләгән. Укуны тәмамлагач, ул шунда ук белгечлек буенча эшли башлый, шул ук вакытта (1987 елдан 1991 елга кадәр) Ереван дәүләт театр һәм кино институтында укытучы була.
1986—1993 елларда Гайк Ереванда «Арменфильм» киностудиясендә эшли. 1987—1991 елларда параллель Ереван дәүләт педагогика институтының мәдәният факультетында «Фотокомпозиция» курсын алып бара. 1994—1999 елларда — МПС телекомпаниясенең операторы, Paradise Production компаниясенең монтажчысы һәм Мәскәү ВКТ телеканалында режиссёр.
2000 елда Киракосян Истамбулга (Төркия) күчә. Шул ук вакытта ул Төркиядә, Россиядә һәм Әрмәнстанда фильмнар һәм клиплар өстендә дә эшләгән. Гайк тугыз тапкыр төрле халыкара кинофестивальләрдә «Иң яхшы оператор» исеменә лаек була. 2006 елдан ул Истанбулдагы Kadir Has University университетында, шулай ук Plato College of Higher Education көллиятендә операторлык осталыгын укыта.
Киракосян Мармара (Истанбул) һәм Билкент (Әнкара) университетларында, 6.45 арт-клубында (Искешәһәр), Бурсада халыкара кинофестивальдә, шулай ук 2007 елдан 2010 елга кадәр Атыйф Йылмаз исемендәге Төркия милли киномәктәбендә лекцияләр белән чыгыш ясый.
2008 елда Киракосян «Алтын кузы» (Адана) кинофестиваленең жюри әгъзасы, 2014 елда — «Алтын әфлисун» фестивалендә (Анталия), ә 2017 елда Малатьяда халыкара кинофестивальнең жюри әгъзасы була.
1991 елдан Гайк Киракосян Россия Кинематографистлар берлеге һәм Россия Кинооператорлары гильдиясе әгъзасы булып тора. Моннан тыш, Киракосян — Төркия Кинооператорлары гильдиясе һәм идарәсе әгъзасы, шулай ук Россия һәм Төркиядән IMAGO әгъзасы. Ул әрмән, инглиз һәм төрек телләрен иркен белә.
Киракосян хезмәтләре арасында Coca-Cola, Fanta, Pepsi, Microsoft, Nescafe, Nestle, Vodafon, Gilette, Nike, Total һ. б. брендлар өчен 500 дән артык реклама роликлары бар.
2020 елның октябрендә Россия экраннарына Гайк Киракосян төшергән «Кольская сверхглубокая» триллеры чыга. Фильм тикшеренүчеләр төркеменең планетаның чынлыкта булган һәм иң тирән скважинасына төшеүнә багышланган.
# NGC 542

NGC 542 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 542
## Тарихы

Әлеге галактика 1855 елда инглиз астрономы William Parsons тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 182.88 см (72 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Андрушы (Нясвижский районы)

Андрушы (белар. Андрушы) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Нясвижский районында урнашкан авыл.

# Андрушы (Нясвижский районы)
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# Ингуш теле

Ингуш теле (үзатамасы ГӀалгӀай мотт, гъалгъай мотт) — ингушларның теле. Ингушетиянең дәүләт телләренең берсе. Шулай ук Грозный, Владикавказ шәһәрләрендә, Төньяк Осетиянең Пригородный районы авылларында таралган. РФ буенча ингуш телендә сөйләшүчеләр саны — 405,5 мең (2002, халык исәбен алу), ↓ 305 860 (2010, халык исәбен алу). Ингуш теле вайнах (нах-дагстан) телләренә карый. Чечен теленә якын. Диалектларга бүленми.
* Тел порталы
* Тел белеме порталы

# Ингуш теле
## Әлифба

| А а | Аь аь | Б б | В в | Г г | ГӀ гӀ | Д д | Е е |
| Ё ё | Ж ж | З з | И и | Й й | К к | Кх кх | Къ къ |
| КӀ кӀ | Л л | М м | Н н | О о | П п | ПӀ пӀ | Р р |
| С с | Т т | ТӀ тӀ | У у | Ф ф | Х х | Хь хь | ХӀ хӀ |
| Ц ц | ЦӀ цӀ | Ч ч | ЧӀ чӀ | Ш ш | Щ щ | Ъ ъ | Ы ы |
| Ь ь | Э э | Ю ю | Я я | Яь яь | Ӏ | | |

# Ингуш теле
## Сузык авазлар өлкәсе

Сузык авазлар өлкәсе (вокализм) иренләшкән һәм иренләшмәгән, йомшак һәм каты алгы һәм урта рәт сузыклардан тора. Югары күтәрелешле һәм түбән күтәрелешле дифтонглар киң таралган. Ингуш телендәге сузык авазларга ябык иҗекләрдәге сузык авазның /и/ фонемасын йотуы аркасында килеп чыгучы борынлаштыру (назализация) күренеше хас.

# Ингуш теле
## Тартык авазлар

Тартык авазлар өлкәсе (консонантизм) бугазда тавыш ярыларының кысылуы (йомылуы) нәтиҗәсендә барлыкка килгән бугаз тартыкларының күп булуы белән аерылып тора. Саңгырау өрелмәле тартыклар сүз азагында яңгырауга әйләнә. Ингуш телендә башка вайнах телләрендә булмаган /ф/ фонемасы бар. Ингуш телендә сүз басымы динамик, 1-енче иҗеккә төшә.

# Ингуш теле
## Грамматик төзелеше

Грамматик төзелеше буенча ингуш теле агглютинатив-фрекатив телләргә керә. Сүз ясалуның төп ысуллары — префикс ярдәмендә, суффикс ярдәмендә, кушма сүзләр ясалу, редупликация һәм конверсия. Ялгызлык исемнәрнең 3 классы, күплек сандагы исемнәрнең 3 классы бар. Килешләр — номинатив, генитив, датив, эргатив, латив, локатив, компаратив, эллатив, аблатив һ.б. Фигыльнең төр (рус. вид), вакыт, юнәлеш, сан, класс категорияләре, шулай ук күп санлы яңа сүз ясалу ысуллары бар. Фигыльнең теләк юнәлешендә күп санда вакыт формалары, боерык юнәлешендә күп санда әдәплелек формалары урын алган. Сыйфат фигыль, хәл фигыль янәшәсендә фигыльнең масдар (эш исеме) формасы да бар.

# Ингуш теле
## Лексика

Ингуш телендә осетин, кабарда-чиркәс, рус, гарәп, гөрҗи, төрки телләрдән алынган алынмалар бар.

# Ингуш теле
## Язу

Ингуш телендә беренче әлифба гарәп графикасы нигезендә 1917 елгы Октябрь инкыйлабыннан соң барлыкка килгән. 1921 елда Заурбек Мальсагов (ru) Тау республикасы халык мәгарифе халык комиссариаты раслаган, латиницага нигезләнгән ингуш әлифбасын төзи. 1938 елдан кириллица нигезендәге әлифбага алыштырылган. 1923–1928 елларда берничә кат үзгәртелгән мөстәкыйль ингуш әлифбасы кулланылса, 1928–1938 елларда уртак чечен-ингуш әлифбасы кулланыла.