yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# (438) Зеуксо

(438) Зеуксо (лат. Zeuxo) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (438) Зеуксо
## Тарихы

1898 елның 8 ноябрендә Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1898 DU» саналган.
# Гүнбашы (Гүрпынар)

Гүнбашы (төр. Günbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Гүрпынар илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# 454 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
VII гасыр (б. э. к.) — VI гасыр (б. э. к.) — V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
454 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.

# 454 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:454 елда (б. э. к.) туганнар

# 454 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:454 елда (б. э. к.) вафатлар
# Санта-Мария-дель-Инвьерно

Санта-Мария-дель-Инвьерно (исп. Santa María del Invierno) — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.

# Санта-Мария-дель-Инвьерно
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 16 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 854 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Тучапи (Грубешивский повяты)

Тучапи — Польшаның Люблин воеводалыгы Мирче гминасында урнашкан авыл.

# Тучапи (Грубешивский повяты)
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# (3255) Толен

(3255) Толен (лат. Tholen) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.

# (3255) Толен
## Тарихы

1980 елның 2 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 RA» саналган.
# Шаурс (Об)

Шаурс (фр. Chaource) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Рисе кантонына карый.
# Муҗур

Муҗур (төр. Mucur) — Төркия Җөмһүриятенең Кыршеһир иленә караган бер шәһәре.
# Прекодолце

Прекодолце (серб. Прекодолце) — Сербиянең Пчинья округы Владичин-Хан җирлегендә (серб. општина) урнашкан торак пункт.

# Прекодолце
## Географиясе

Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 394 метр биеклектә урнашкан.

# Прекодолце
## Климаты

Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
# Майло (Төньяк Дакота)

Майло — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.

# Майло (Төньяк Дакота)
## Тарихы

Майло шәһәре 1905 елда нигезләнгән.

# Майло (Төньяк Дакота)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,91 квадрат миль, 2,35283 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 505 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Шамбре (Бразилия)

Шамбре — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.

# Шамбре (Бразилия)
## Географиясе

Муниципалитет мәйданы — 359,713 км².
# Топлуҗа (Алтынорду)

Топлуҗа (төр. Topluca) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Алтынорду илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Студзень

Студзень — Польшаның Великопольское воеводалыгы Ходув гминасында урнашкан авыл.

# Студзень
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Лесна (Зноймо)

Лесна (чех. Lesná) — Чехиянең Көньяк Моравия крае Зноймо, Зноймо һәм Зноймо районында урнашкан авыл.

# Лесна (Зноймо)
## Географиясе

Мәйданы — 3,43333 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 463 ± 1 метр биеклектә урнашкан.

# Лесна (Зноймо)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Лесна (Зноймо)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Моравия тарихи төбәгенә караган.

# Лесна (Зноймо)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 427 |
| 1880 | 422 |
| 1890 | 387 |
| 1900 | 375 |
| 1910 | 373 |
| 1921 | 313 |
| Ел | Халык саны |
| 1930 | 360 |
| 1950 | 345 |
| 1961 | 409 |
| 1970 | 365 |
| 1980 | 322 |
| 1991 | 284 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 280 |
| 2014 | 258 |
| 2016 | 269 |
| 2017 | 270 |
| 2018 | 263 |
| 2019 | 248 |
| Ел | Халык саны |
| 2020 | 251 |
| 2021 | 257 |
| 2021 | 241 |
| 2022 | 252 |
| 2023 | 258 |
| 2024 | 250 |
# Пескадеро (Калифорния)

Пескадеро — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Пескадеро (Калифорния)
## Географиясе

Пескадеро халык санын алу урыны мәйданы — 4,035 квадрат миль, 10,448808 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
# (14319) 1978 US5

(14319) 1978 US5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (14319) 1978 US5
## Тарихы

1978 елның 27 октябрендә C. M. Olmstead тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 US5» саналган.
# Сикори-Яновента

Сикори-Яновента — Польшаның Подлясье воеводалыгы Кобылин-Божимы гминасында урнашкан авыл.

# Сикори-Яновента
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Нанто (Виченца)

Нанто — Италиянең Венеция төбәге Виченца өязендә урнашкан торак пункт.

# Нанто (Виченца)
## Географиясе

Нанто Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Нанто (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.

# Нанто (Виченца)
## Халкы

| Ел | Халык саны |
| 2017 | 3098 |
| 2018 | 3091 |
| 2023 | 3094 |
# Үчпынар (Нилүфер)

Үчпынар (төр. Üçpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Нилүфер илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Ашагыҗиванлы (Тузлуҗа)

Ашагыҗиванлы (төр. Aşağıcivanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ыгдыр иле Тузлуҗа илчесенә караган бер авыл (төр. köy).
# NGC 7142

NGC 7142 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7142
## Тарихы

Әлеге галактика 1794 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# NGC 408

NGC 408 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 408
## Тарихы

Әлеге галактика 1867 елда Щвеция астрономы Герман Шульц тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 24.38 см (9.6 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Шале (Вьенна)

Шале (фр. Chalais) — Франциянең Вьенна департаментында урнашкан коммуна.
# Сеньялан

Сеньялан (фр. Seignalens) — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
# 221 (мәгънәләр)

Бу терминның берничә мәгънәсе бар:
* 221 — Милади тәкъвим буенча I гасырга кергән ел.
* Б. э. к. 221 — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
* 221 — сан.
# Хавза (Самсун)

Хавза (төр. Havza) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесенең Самсун иленә караган бер илчедер.

# Хавза (Самсун)
## Географиясе

Илче мәйданы — .
# Плешою (коммуна)

Плешою — Румыниянең Олт жудецында урнашкан коммуна.

# Плешою (коммуна)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 50,52 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә Плешою, Арчешть, Арчешть-Кот, Кокорешть, Доба, Скиту-дин-Дял һәм Скиту-дин-Вале авыллары урнашкан.
# Сен-Кристоф (Шаранта-Маритим)

Сен-Кристоф (фр. Saint-Christophe) — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
# Күшек

Күшек (каз. Көшек) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.

# Күшек
## Климаты

Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
# Сарыҗакая (Сарыҗакая)

Сарыҗакая (төр. Sarıcakaya) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Сарыҗакая илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Айрес (Торино)

Айрес — Италиянең Пьемонт төбәге Виу өязендә урнашкан торак пункт.

# Айрес (Торино)
## Географиясе

Айрес Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.

# Айрес (Торино)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD152892

HD152892 — Корбан чалу урыны йолдызлыгында урнашкан A1mA3/5-A7 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,3 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# IGFBP1

IGFBP1 (ингл. Insulin like growth factor binding protein 1) — кешенең 7-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# NCMAP

NCMAP (ингл. Non-compact myelin associated protein) — кешенең 1-нче хромосомасы аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
# Вой-Вож (Дресвянка кушылдыгы)

Вой-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Дресвянка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.

# Вой-Вож (Дресвянка кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 03050300112103000076899
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 103007689
* Бассейн коды — 03.05.03.001
* ГӨ буенча саны — 03
* ГӨ буенча чыгарылышы — 0
# 299 ел (б. э. к.)

1 меңьеллык (б. э. к.) :
V гасыр (б. э. к.) — IV гасыр (б. э. к.) — III гасыр (б. э. к.) — II гасыр (б. э. к.) — I гасыр (б. э. к.) :
Хронологик таблица :
299 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр III гасырга кергән ел.

# 299 ел (б. э. к.)
## Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:299 елда (б. э. к.) туганнар

# 299 ел (б. э. к.)
## Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:299 елда (б. э. к.) вафатлар
# Биллингс (Миссури)

Биллингс — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.

# Биллингс (Миссури)
## Тарихы

Биллингс шәһәре елда нигезләнгән.

# Биллингс (Миссури)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 2,315768 км², 2,315765 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 417 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# NGC 7727

NGC 7727 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.

# NGC 7727
## Тарихы

Әлеге галактика 1785 елда инглиз астрономы William Herschel тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы, 47.5 см (18.7 дюйм) зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
# Балье-ле-Фим

Балье-ле-Фим (фр. Baslieux-lès-Fismes) — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
# Яңа Чуфар

Яңа Чуфар (рус. Новочуфаровский) — Сембер өлкәсенең Майна районында урнашкан бистә.

# Яңа Чуфар
## Сәгать поясы

Яңа Чуфар Мәскәү вакыты (Moscow Time Zone, MSK) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +3:00 сәгать тәшкил итә.

# Яңа Чуфар
## Халык

2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (82,2%), татарлар (10,8%), чуашлар (5,6%).
# Маронья (Варезе)

Маронья — Италиянең Ломбардия төбәге Даверио өязендә урнашкан торак пункт.

# Маронья (Варезе)
## Географиясе

Маронья Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Маронья (Варезе)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гвида (Кунео)

Гвида — Италиянең Пьемонт төбәге Кару өязендә урнашкан торак пункт.

# Гвида (Кунео)
## Географиясе

Гвида Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->

# Гвида (Кунео)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Учуг (Уй кушылдыгы)

Учуг — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Уй елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.

# Учуг (Уй кушылдыгы)
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010100312115300006331
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115300633
* Бассейн коды — 14.01.01.003
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 3
# Талсита (Техас)

Талсита — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (ингл. census-designated place, CDP).

# Талсита (Техас)
## Географиясе

Талсита халык санын алу урыны мәйданы — 0,754403 км² (1 апрель 2010). Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 97 ± 1 метр биеклектә урнашкан.
# Липуш

Липуш — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Липуш гминасында урнашкан авыл.

# Липуш
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Бернтероде (Хайльбад-Хайлигенштадт)

Бернтероде (алман. Bernterode) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.

# Бернтероде (Хайльбад-Хайлигенштадт)
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 8,62 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 330 метр биеклектә урнашкан.
# Чентро Алвезе (Виченца)

Чентро Алвезе — Италиянең Венеция төбәге Ногароле-Вичентино өязендә урнашкан торак пункт.

# Чентро Алвезе (Виченца)
## Географиясе

Чентро Алвезе Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.

# Чентро Алвезе (Виченца)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# HD108098

HD108098 — Чебен йолдызлыгында урнашкан A1mA4-F0 спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы 9,73 ± 0,02 тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
# Куләсә сугу

Куләсә сугу — татар халык уены.

# Куләсә сугу
## Уйнау тәртибе

Уен гадәттә авыл урамында уйнала. Балалар шобага әйтешләре ярдәмендә ике командага бүленәләр. Һәрберсендә бер башы кәшәкә сыман бөгелгәнрәк 1,5—2 м чамасындагы таяклар була. Уен башланганчы ук күп итеп уртача юанлыктагы агачтан күләсәләр (тәгәрмәчләр) кисеп куялар.
Командалар, бер-берсеннән 25 —30 м чамасы ара калдырып, кара-каршы бер-бер артлы тезелеп басалар. Уенчы белән уенчы арасында да 2—3 метр ара калдырырга кирәк.
Бер команданың иң беренче торучысы каршы якка таба күләсәне тәгәрәтеп җибәрә. Каршы як команда кешеләре аны туктатырга һәм «үтермичә» (күләсәне яссы ягына егылтмыйча) кире якка сугып җибәрергә тырышалар. Гомумән, һәр як күләсәне үз ягында «үтермәскә» тырыша. Чөнки, күләсәне тәгәрәткән яисә сугып җибәргән команданың баш кешесе күләсә «үлгән» җиргә килеп, калганнары аның артына тезеләчәк. Ә тәгәрмәчне «үтергән» як кирегә таба чигенеп баса. Шулай итеп, командалар бер-берсен әле бер якка, әле икенче якка куып йөртәләр.
Кайсы команда каршы яктагыларны күбрәк арага куа, шул команда җиңүче була.
# Онтын-Ягун

Онтын-Ягун — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Тром-Юган елгасының уң ярына тамагыннан 150 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 10 км.

# Онтын-Ягун
## Су реестры мәгълүматы

Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 13011100112115200042884
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 115204288
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буенча саны — 15
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
# Ото (округ Вудбери, Айова)

Ото — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.

# Ото (округ Вудбери, Айова)
## Тарихы

Ото шәһәре елда нигезләнгән.

# Ото (округ Вудбери, Айова)
## Географиясе

Шәһәр мәйданы — 0,685907 км² (1 апрель 2010). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 334 ± 1 метр һәм 334 метр биеклектә урнашкан.
# Эклинҗи

Эклингҗи ул көнбатыш Һиндстанда, Раджастханда Удайпур районында урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. Эклингҗи Мевар Патшалыгының төп Илаһы һәм Маһарананың Дэван буларак Илаһы булып тора.

# Эклинҗи
## Тарихы

15-енче гасыр тексты Экалинга Маһатмья буенча Эклингҗида баштагы гыйбадәтханә 8-енче гасыр хөкемдары Баппа Равал тарафыннан төзелгән булган. Башта булган гыйбадәтханә һәм Виграһа (поты) Дәлһи Солтанлыгы хөкемдарлары бәреп керүләре вакытында җимерелгән булган. Иң борынгы сакланып калган пот Хаммир Сингһ (14-енче гасырда) корылган булган, ул төп гыйбадәтханәнең киң янә төзекләндерүен алып барган. Рана Кумбһа (15-енче гасыр) гыйбадәтханәне Вишну гыйбадәтханәсен төзүенә өстәп төзегән. Аның 1460 ел язмасы аны "Эклингның шәхси хезмәтчесе" дип тасвирлый. 15-енче гасыр ахырында Малва Солтанлыгының Гһиятһ Шаһ Мэварга һөҗүм иткән һәм Экинҗины талаган. Кумбһаның улы Рана Раймал (як. 1473–1509) аны тар-мар иткән һәм әсир иткән һәм азат итүе өчен акча алган. Алган акчасына Раймал гыйбадәтханә комплексының соңгы төп төзекләндерүенең яклаучысы булган һәм төп гыйбадәтханәдә хәзерге муртины (потны) куйган. Башта гыйбадәтханә Пашупата сектасына караган һәм шуннан соң Натх сектасы карамагында булган. 16-ынчы гасырда ул Рамананди Сампрадайя идарәсе астында булган.
# Казчина Мата (Павия)

Казчина Мата — Италиянең Ломбардия төбәге Брессана-Боттароне өязендә урнашкан торак пункт.

# Казчина Мата (Павия)
## Географиясе

Казчина Мата Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.

# Казчина Мата (Павия)
## Климаты

Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
# Гүркөй (Даламан)

Гүркөй (төр. Gürköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Даламан илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Фальбрух

Фальбрух — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.

# Фальбрух
## Географиясе

Коммуна мәйданы — 14,23 км² (31 декабрь 2017). Диңгез дәрәҗәсе өстеннән 276 метр биеклектә урнашкан.
# Развадава

Развадава (белар. Развадава) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.

# Развадава
## Климаты

Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
# (6314) 1990 SQ16

(6314) 1990 SQ16 (лат. 1990 SQ16) — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.

# (6314) 1990 SQ16
## Тарихы

1990 елның 17 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 SQ16» саналган.
# Электр көчәнеше

Электр көчәнеше (tat.lat. Elektr köçäneşe(үле сылтама)) - физик скаляр зурлык, электр кыры сынау коргысы А ноктасыннан В ноктасына күчерү эше әлеге коргыга чагыштырмасы.
$U_{AB}={\frac {A_{q:A->B}^{field}}{q}}.$
биредә $U_{AB}$ - А һәм В нокталары арасында көчәнеше, А - эш, q - сынау коргысы
Потенциаль электр кырында бу эше коргының юлыннан бәйле булмый. Шуңа күрә электр көчәнеше $U_{AB}$ потенциал аермасына тигез.
яки:
    $U_{AB}=\int \limits _{A}^{B}({\vec {E}},d{\vec {l}})$
биредә Е - Электр кыры көчәнешлелеге
    U - электр көчәнеше
СИ үлчәү системасында электр көчәнеше потенциаллар аермасы кебек Вольт (В) белән үлчәнә.
Электр кырының ике ноктасы арасында микъдары 1 кулон булган электр коргысын күчергәндә 1 джоуль эш башкарылса, бу ике нокта арасында потенциаллар аермасы яки көчәнеш 1 вольтка тигез дип исәпләнә.

# Электр көчәнеше
## Урта көчәнеш зурлыгы

Урта көчәнеш зурлыгы:
    $U_{m}={\frac {1}{T}}\int _{0}^{T}u(t)dt$
Чистә синусоида өчен урта көчәнеш зурлыгы нульгә тигез

# Электр көчәнеше
## Уртаквадрат көчәнеш зурлыгы

Уртаквадрат көчәнеш зурлыгы (яки көчәнешнең тәэсир итү кыйммәте) тәҗрибә исәпләве өчен кулланыла:
    $U_{q}={\sqrt {{\frac {1}{T}}\int \limits _{0}^{T}u^{2}(t)dt}}$
Синуслы көчәнеш өчен:
    $U_{q}={1 \over {\sqrt {2}}}U_{M}\approx 0,707U_{M};\qquad U_{M}={\sqrt {2}}U_{q}\approx 1,414U_{q}$
Техникада һәм көнкүрештә ягъни шушы көчәнеш зурлыгы үлчәнә.

# Электр көчәнеше
## Урта турайтылган көчәнеш

Күбесе исәпләү әсбаплары, җайланмалары Урта турайтылган көчәнешне үлчиләр:
    $U_{m}={\frac {1}{T}}\int \limits _{0}^{T}|u(t)|dt.$
Синуслы көчәнеш өчен:
    $U_{m}={2 \over \pi }U_{M}(\approx 0,637U_{M})={2{\sqrt {2}} \over \pi }U_{q}(\approx 0,9U_{q}).$
Күбесе вольтметрлар, исәпләү әсбаплары ягъни Урта турайтылган көчәнешне үлчәп күрсәтәләр.
# Демирҗи (Чубук)

Демирҗи (төр. Demirci) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чубук илчесенә караган бер мәхәллә (төр. mahalle).
# Маршов (Крупка)

Маршов (чех. Maršov) — Чехиянең Устецк крае Крупка районында урнашкан авыл.

# Маршов (Крупка)
## Географиясе

Мәйданы — 1,182 км². Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.

# Маршов (Крупка)
## Климаты

Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.

# Маршов (Крупка)
## Тарихы

Авыл җирләре элек Богемия тарихи төбәгенә караган.

# Маршов (Крупка)
## Демография

Халык саны динамикасы:
| Ел | Халык саны |
| 1869 | 504 |
| 1880 | 690 |
| 1890 | 810 |
| 1900 | 1166 |
| Ел | Халык саны |
| 1910 | 1321 |
| 1921 | 1317 |
| 1930 | 1375 |
| 1950 | 894 |
| Ел | Халык саны |
| 1961 | 0 |
| 1970 | 818 |
| 1980 | 503 |
| 1991 | 4865 |
| Ел | Халык саны |
| 2001 | 4826 |
| 2011 | 4226 |
| 2021 | 3622 |
# Осушниця

һәм
Осушниця — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы Липница гминасында урнашкан авыл.

# Осушниця
## Климаты

Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
# Шомон-сюр-Луар

Шомон-сюр-Луар (фр. Chaumont-sur-Loire) — Франциянең Луар һәм Шер департаментында урнашкан коммуна.