yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Казарка (Айва ҡушылдығы)

Казарка — Рәсәй йылғаһы. Ульяновск өлкәһе,Пенза өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Айва йылғаһының уң ярына тамағынан 39 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Казарка (Айва ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сура, Сура гидроузеленән Алатырь йылғаһы тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Сура, йылға бассейны — Волганың өҫкө өлөшө, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока йылғаһын индермәйенсә).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010500312110000036333
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110003633
* Бассейн коды — 08.01.05.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Шайтантау (ҡурсаулыҡ)

Шайтантау менән бутамаҫҡа.
Шайтан-Тау — дәүләт ҡурсаулығы. 2014 йылдың 12 октябрендә булдырылған. , Көньяҡ Уралдағы Шайтантау тау һырты итәктәрендә урынлашҡан.

# Шайтантау (ҡурсаулыҡ)
## Мәғлүмәт

Һаҡланыусы биләмәнең майҙаны 6726 гектар (67,26 км²), ҡурсаулыҡ зонаһы 12925 гектар майҙанды тәшкил итә. Ул бөтәһе 4 кластерҙан тора, һәм Ырымбур өлкәһе менән Башҡортостандың сиктәш биләмәләрендә ята. Ике яҡтың да сиктәре аша үтә. Ҡыуандыҡ урман хужалығына (лесничество) инә. Заповедникта реликт иҫәпләнгән кембрий дәүеренә ҡараған эзбизташ ятҡылыҡтарын осратырға мөмкин. Уларҙың йәше 500 миллион йыл.
Тау тоҡомдарының ярылған урындарында боронғо бөжәктәрҙең һәм үҫемлектәрҙең ташҡа әйләнгән ҡалдыҡтарын табырға була. Ҡурсаулыҡ төҙөүҙөң төп сәбәбе — имәнлектәр далаларын, шулай уҡ төрҙәре һирәкләнгән хайуандарҙы һәм үҫемлектәрҙе ҡурсалау. Унан тыш был яҡ төбәктәге туризмды һәм тирә-яҡ мөхитте өйрәнеүгә ярҙам итергә тейеш..

# Шайтантау (ҡурсаулыҡ)
## Флора һәм фауна

Ҡурсаулыҡта тайгала йәшәүсе байтаҡ хайуандарҙы осратырға мөмкин: һоро айыу, мышы, ҡабан, урман һыуһары, һеләүһен, тейен, бурһыҡ. Дала төрҙәренән байбаҡ һәм йомран, сипылдаҡ йәшәй. Ҡоштарҙан: балабан, сапсан, кәлмәргән, бөркөт һәм көсөгән бар. Шулай уҡ һаҙ ташбаҡаһы ла осрай. Һирәк осраусы бөжәктәрҙән аполлон һәм махаон күбәләктәре иҫәпкә алынған.
# Гутендорф

Гутендорф (нем. Gutendorf) — Германияла, Тюрингия ерендә урынлашҡан коммуна.
2006 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 226 кеше йәшәй. Майҙаны — 3,68 км². Диңгеҙ кимәленән 420 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 99438 һәм автомобиль коды — AP.
# Половинка (йылға)

Половинка — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы биләмәләрендә аға. Йылға Кама һыуһаҡлағысы (Чусов, Сылвин ҡултығы) уң ярына 15 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.

# Половинка (йылға)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы Березники ҡалаһынан Кама ГЭС-ына тиклем, Косьва (башынан Широков ГЭС-ына тиклем), Чусовая һәм Сылва йылғаларын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010100912111100013919
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111101391
* Бассейн коды — 10.01.01.009
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Хосе де Рибера

Хосе йәки Хуселе де Рибера (исп. José de Ribera) Спаньолетто ҡушаматлы (Ауазы Spagnoletto — «бәләкәй испанлы»; 17 февраль 1591 йыл, Хатива — 2 сентябрь 1652 йыл, Неаполь — барокко дәүерендәге испан караваджисы, итальян Неаполендә йәшәгән һәм эшләгән. Һынлы сәнғәт эштәренән тыш графиканың ҙур күләмен ҡалдырған.Гойяға тиклем эшләгән иң мөһим испан гравёры.
Уның күпселек әҫәрҙәре Прадо музейынды һәм неаполитан сиркәүҙәрендә һаҡлана (башлыса, изге Януарий ғибәҙәтханаһында).

# Хосе де Рибера
## Биографияһы

Биограф Паломино хәбәр итеүенсә, Франсиско Рибальтаның оҫтаханаһында уҡыған . Рибераның йәшлек йылдары тураһында мәғлүмәттәр әҙ. 1613 йылдарҙан ҡалмай Италияға күсеп килеүе ихтимал, унда, нигеҙҙә, Парма һәм Римдә боронғо оҫталарҙың картиналарын өйрәнә.
Рәссамдың һаҡланған барлыҡ эштәре неаполитан осорона ҡараған. Рибераның Неаполдә тәүге тапҡыр булыуы тураһында 1616 йылда хәбәр ителә, был ваҡытта ул урындағы ҡыҙға өйләнә. Урындағы руханиҙарҙың, вице-король герцог Осундың, шулай уҡ уның вариҫтарының заказдары буйынса эшләй. Заказсыларҙың күбеһе Рибераның картиналарын үҙҙәре менән Испанияға алып китә, унда Рибераны баһалайҙар һәм күп эштәренең күсермәһен алалар. 1626 йылда ул Изге Лука рим академияһының ағзаһы булып һайлана.

# Хосе де Рибера
## Ижады

Рибераның тәүге картиналары тенебризм традицияһына ярашлы һәм остазы Рибальта эштәренә оҡшаш, Караваджоның көслө йоғонтоһо аҫтында башҡарылған. Һуңыраҡ караваджо нигеҙенә Караваджонан сиктән тыш алыҫ булған Караччи болон академистарының йоғонтоһо һалына. Караваджо осрағында һымаҡ уҡ, Рибераның стиль манераһы яҡтылыҡ һәм күләгә контрасына ҡорола. Драматик ыҙа сигеү күренештәренда тән ғазабы һәм ыҙа сигеү өҫтөнән рухтың һәм ихтыяр көсөнөң еңеүен күрһәтә.
Рибера һүрәттәренең натурализмы уны ҡурҡыныс легендаларҙың һәм ғәйбәттәрҙең геройы яһай. Күп йылдар төрмәләрҙә һорау алыу ваҡыттарын һүрәткә төшөрә, кешеләрҙең язалау ваҡытында үҙҙәренең тотошон күҙәтә. Рибераның ижади мираҫында мифологик һәм дини темалар өҫтөнлөк итә. Уны боронғо тарих, Иҫке һәм Яңы Ғәһед ваҡиғалары, изгеләрҙең тормош күренештәре ҡыҙыҡһындыра. Шулай уҡ бер нисә портрет һаҡланған.
Ҙур совет энциклопедияһында билдәләнеүенсә, яҡынса 1635 йылдан алып Рибера «баҫалҡыраҡ төҫтәргә күсә: әҫәрҙәрендә яҡтылыҡ һәм күләгәләр йомшағыраҡ була, төҫтәр гаммаһы алтын һәм көмөш төҫмөрҙәр менән тулыландырыла». Ҡурҡыныс реалистик деталдәр тупаҫ буяу аша башҡарыла. Яра, йыйырсыҡ, һаҡалдарҙың драматик эффекты йыш ҡына буяу ҡатламын ҡалынайтыу юлы менән өлгәшелә.
Рәссамдың иң яҡшы әҫәрҙәренең береһе тип «Изге. Инесса» картинаһы иҫәпләнә (1641; Дрезден, картиналар галереяһы).
# Ляркни

Ляркни — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Пим йылғаһының һул ярына тамағынан 122 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 44 км.

# Ляркни
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Нефтеюганск ҡалаһынан Иртыш йылғаһы ҡушылғанға тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вах, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011100212115200045884
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115204588
* Бассейн коды — 13.01.11.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Подлуб ауыл Советы (Ҡариҙел районы)

Подлуб ауыл Советы — Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһы Ҡариҙел районы муниципаль районының муниципаль берәмеге.
Административ үҙәге — Подлуб ауылы.

# Подлуб ауыл Советы (Ҡариҙел районы)
## Тарихы

«Башҡортостан Республикаһында муниципаль берәмектәрҙең сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһындағы Закон»ға ярашлы ауыл биләмәһе статусына эйә.
# Лиственичный (Кондинское районы)

Лиственичный — Рәсәйҙәң Ханты-Манси автономиялы округының Кондинское районындағы ҡасаба. 2010 йылдың 1 ғинуарына ҡарата 910 кеше йәшәй.
Почта индексы — 628211, ОКАТО коды — 71116916002.

# Лиственичный (Кондинское районы)
## Халыҡ һаны

| Йыл | Даими халыҡ һаны |
| 2002 | |
| 2008 | |
| 2010 | 910 |

# Лиственичный (Кондинское районы)
## Климат

Климаты — ҡырҡа континентель. Ҡыш һалҡын, көслө елле һәм буранлы, ете ай дауам итә. Йәй, сағыштырмаса йылы, әммә тиҙ үтеүсән.
# Заман-Башҡортостан (гәзит)

Заман-Башҡортостан («Zaman—Башҡортостан») — халыҡ‑ара ижтимағи‑сәйәси гәзит.

# Заман-Башҡортостан (гәзит)
## Мәғлүмәт

Ойоштороусыһы — «Феза АЙ (Төркиә). 1993 йылдың майынан 2003 йылдың февраленә тиклем Өфөлә аҙнаһына 1 тапҡыр урыҫ, башҡорт, татар һәм төрөк (2001 йылдың ноябренә тиклем) телдәрендә сыға. Гәзит биттәрендә төрки халыҡтарҙың тормошо, ислам нигеҙҙәре һәм әхлаҡи ҡиммәттәре яҡтыртыла, хеҙмәттәшлек, үҙ‑ара ярҙам, толерантлыҡ идеялары пропагандалана.

# Заман-Башҡортостан (гәзит)
## Рубрикалары

* «Рухиәт донъяһы»
* «Беҙҙең тирәләге донъя»
* «Белем»
* «Иҡтисад»

# Заман-Башҡортостан (гәзит)
## Мөхәррирҙәре

* 1993 — 1994 йылдар: Д.Д. Мәһәҙиев
* 1995 — 1998 йылдар: С.Г.Сабирйәнова
* 1998 — 2002 йылдар: Ф.Д. Рафиҡова
# Кавказ аръяғы

Кавказ аръяғы (әзерб. Cənubi Qafqaz, әрм. Հարավային Կովկաս, груз. სამხრეთი კავკასია; рус. Закавка́зье йәки Көньяҡ Кавказ — Оло Кавказдың Төп Кавказ һырты йәки Һыу айырғыс һыртының көньяғында ятҡан, Көнсығыш Европа һәм Алғы Азия сигендә урынлашҡан геосәйәси төбәк.

# Кавказ аръяғы
## Географияһы

Кавказ аръяғына Оло Кавказдың көньяҡ битләүенең күпселек өлөшө, Колхида уйһыулығы һәм Курск уйпатлығы, Кесе Кавказ, Әрмән таулығының төньяҡ-көнсығыш өлөшө, Ленкоран уйпатлығы булған Талыш тауҙары ҡарай.
Кавказ аръяғы сиктәрендә Әзербайжан, Әрмәнстан һәм Грузия дәүләттәре урынлашҡан. Төбәккә шулай уҡ өлөшләтә танылған дәүләттәр: Рәсәй һәм тағы бер нисә ил бойондороҡһоҙлоғон таныған Абхазия Республикаһы һәм Көньяҡ Осетия, шулай уҡ танылмаған Таулы Ҡарабах Республикаһы инә. Кавказ аръяғы төньяҡта Рәсәй Федерацияһы менән сиктәш, көньяҡтан — Төркиә һәм Иран, көнбайышта — Ҡара диңгеҙ, көнсығышта Каспий һыуҙары менән йыуыла. Кавказ Аръяғы майҙаны 190 мең км² тәшкил итә.
# Йәнғужин Айбулат Рим улы

Йәнғужин Айбулат Рим улы (29 декабрь 1971 йыл) — философия тарихы өлкәһендә белгес. Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы профессоры (2016), философия фәндәре докторы (2007), профессор (2013).

# Йәнғужин Айбулат Рим улы
## Биографияһы

Айбулат Рим улы Йәнғужин 1971 йылдың 29 декабрендә Өфө ҡалаһында тарих фәндәре докторы Йәнғужин Рим Зәйниғәбит улы ғаиләһендә тыуған. 1993 йылда Башҡорт дәүләт университетының тарих факультетын, 1999 йылда шул уҡ уҡыу йортоноң философия кафедраһында аспирантураны тамамлай. 1999—2001 йылдарҙан алып ассистент, философия кафедраһы уҡытыусыһы булып эшләй. 2003—2010 йылдарҙа философия һәм фән тарихы кафедраһы мөдире вазифаһын башҡара. 2000 йылда философия фәндәре кандидатына дәғүә итеп, «Проблема человека в суфизме (социально-философский анализ)» темаһына диссертация яҡлай. 2006 йылда философия фәндәре докторы дәрәжәһенә дәғүә итеп, «Духовный мир суфиев: социально-философский анализ» темаһына докторлыҡ диссертацияһы яҡлай. 2007 йылдан алып Башҡорт дәүләт университетының философия кафедраһы профессоры.
Фәнни тикшеренеүҙәре ғәрәп‑мосолман философияһы, социаль философия проблемаларына арналған. 100‑ҙән ашыу фәнни хеҙмәт авторы.

# Йәнғужин Айбулат Рим улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Фән һәм Рәсәй Тәбиғәт академияһы атҡаҙанған эшмәкәре.
* В. Лейбниц исемендәге миҙал
* «Фәнни еңеүҙәр һәм ҡаҙаныштар өсөн» Бөйөк Александр ордены.

# Йәнғужин Айбулат Рим улы
## Һайланма фәнни баҫмалары

* Социальные аспекты философии суфизма. — Уфа: РИО БашГУ, 2004.- 140 с.;
* Социально-философские аспекты генезиса суфизма. — Уфа: РИО БашГУ, 2005. — 210 с.;
* Духовный мир суфиев. — Уфа: Гилем, 2007. — 240 с.
# Осту-Чул

Осту-Чул (Остучул) — Рәсәй йылғаһы. Красноярск крайы, Хакас Республикаһы, Кемерово өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Систых-Чул йылғаһының һул ярына тамағынан 12 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Осту-Чул
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чулым йылғаһы, инештән Ачинск ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Объ Иртыш ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Обь (өҫкө өлөшө) Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010400112115200014364
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115201436
* Бассейн коды — 13.01.04.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Ур. Сухой Лог

Ур. Сухой Лог — Рәсәйҙәге йылға. Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Склюиха ҡылымығының уң ярына тамағынан 10 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 32 км.

# Ур. Сухой Лог
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Алей йылғаһы Гилёв һыуһаҡлағысынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Томь ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010200212115200000492
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115200049
* Бассейн коды — 13.01.02.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Бранка Рауниг

Бранка Рауниг (босн. Branka Raunig; 1 ғинуар 1935, Сараево — 13 июнь 2008, Бихач) — Босния археологы, боронғо дәүерҙе тикшеренеүсе һәм музей кураторы.

# Бранка Рауниг
## Иртә йылдары

Бранка Рауниг 1935 йылдың 1 ғинуарында Сараевола тыуған. Тормошоноң тәүге йылдар Кралевола үтә. 1954 йылдан 1958 йылға тиклем ул Белград университетының философия факультетында археология өйрәнә. Уҡытыусыларының береһе археолог Гавел Бранко була.

# Бранка Рауниг
## Карьераһы

Университетты тамамлағандан һуң Рауниг Босния һәм Герцеговинаға ҡайта, унда Бихачта Пунье музейында эшләй. Тап шунда, яподтар ҡәбиләһенә ҡараған археологик материалдар менән эш итеп, Рауниг боронғо һинд-европа халыҡтары менән ҡыҙыҡһына, уны өйрәнеүгә ул үҙенең бөтә артабанғы ғилми карьераһын бағышлай. 1963 йылда Рауниг Джяково төбәгендәге Музейға эшкә күсә, унда Пунья районында тупланып, япод тарихын өйрәнеүҙе дауам итә. Был төбәктәге археологик материалдар нигеҙендә ул магистр диссертацияһын яҙа, 1971 йылда уны яҡлай.. 1987 йылдан 1998 йылда пенсияға киткәнгә тиклем Рауниг Пунье музейында директор вазифаһын биләй. 1992 йылда япод ҡәбиләләре сәнғәте һәм дине темаһы буйынса докторлыҡ диссертацияһын яҡлай.

# Бранка Рауниг
## Ҡаҙыныуҙар

Үҙенең ғилми карьераһы ваҡытында Рауниг ҡаҙыныуҙарҙа ҡатнаша һәм уларҙың һөҙөмтәләре буйынса эштәр яҙа. Төбәктә ул өйрәнгән археология объекттарына Црквина-Голубич, Врандук, Под, Градина һәм Сойеничко, шулай уҡ Градишканан алыҫ булмаған участка ҡарай. Рауниг Джяковола ҡәберлектәрҙе тикшерә һәм рим ауылының барлығын дәлилләүҙә мөһим роль уйнай. Рауниг шулай уҡ ҡаҙыныуҙар менән етәкселек итә, уның барышында мәсет табыла. Рауниг материаль мәҙәниәттең күп аспекттары менән ҡыҙыҡһына, шулай у Крчанда табылған һәм латен мәҙәниәтенә ҡараған керамиканы тикшерә. Ул шулай уҡ был төбәктә табылған боронғо ҡоралдарҙы тикшерә Шуға ҡарамаҫтан, Раунигтың төп ҡыҙыҡһыныуы Боснияның тарихҡа тиклемге ваҡытына ҡағыла, ул шулай уҡ урта быуат ҡомартҡыларын өйрәнә.

# Бранка Рауниг
## Үлеме

2008 йылдың 13 июнендә Рауниг Бихачта пневмониянан үлеп ҡала.
# The Guardian

The Guardian («Гардиан») — Бөйөк Британияның көндәлек гәзите. 1281 йылдың Манчестер ҡалаһында The Manchester Guardian исеме менән сыға башлай, ә 1964 йылда редакция Лондонға күсә. Йәкшәмбе баҫма The Observer гәзите һымаҡ биҙәлгән (1993 йылда Guardian төркөмөнә инә). Бөйөк Британия гәзиттәренең сайттары араһында "Гардиан"дыҡы иң күп ҡаралғаны.
Guardian Media Group компанияһы төркөмөнә ҡарай.

# The Guardian
## Баш мөхәррирҙәр

Алан Расбриджер (Rusbridger, 1995 — бөгөнгәсә)
* Джон Эдвард Тэйлор (1821—1844)
* Джереми Гарнетт (1844—1861) (Рассел Скот Тэйлор менән (1847—1848))
* Эдвард Тэйлор (1861—1872)
* Чарльз Прествич Скотт (1872—1929)
* Тед Скотт (1929—1932)
* Уильям Персиваль Крозье (1932—1944)
* Альфред Пауэлл Уодсворт (1944—1956)
* Элестер Хизерингтон (1956—1975)
* Питер Престон (1975—1995)
# Бадмаев Санал Батыевич

Бадмаев Санал Батыевич (31 декабрь 1932 йыл, Һарытау) — СССР һәм Рәсәй ғалимы, иҡтисад фәндәре докторы, профессор, Рәсәй тәбиғәт фәндәре академияһының мөхбир ағзаһы (1996), Халыҡ-ара юғары белем биреү академияһының ағза-корреспонденты (1995).
130-ҙан ашыу фәнни һәм уҡытыу-методик хеҙмәт, шул иҫәптән 8 монография һәм 4 дәреслек авторы.

# Бадмаев Санал Батыевич
## Биографияһы

1932 йылдың 31 декабрендә Һарытауҙа Ҡалмыҡ Республикаһының беренсе профессоры һәм Ҡалмыҡ педагогия институтының беренсе директоры Бадмаев Бата Бадмаевич ғаиләһендә тыуған.
Педагогик эшмәкәрлеген 1952 йылда мәктәпте тамамлағандан һуң башлай һәм урта мәктәптең 5-7 — се кластарында математика фәненән уҡыта. 1954 йылда, башҡа ҡалмыҡтар менән бергә һөргөнгә ебәрелгән атаһы Алтайҙа йәшәгән осорҙа, Алтай ауыл хужалығы институтының (хәҙерге Алтай дәүләт аграр университеты) механизация факультетына уҡырға инә. 1957 йылда, ғаилә Ставрополь крайына ҡайтҡас, Ставрополь ауыл хужалығы институтына (хәҙер Ставрополь дәүләт аграр университеты) күсә, уны 1959 йылда тамамлай.
1959 йылдан Элисталағы Ҡалмыҡ ауыл хужалығы эксперименталь станцияһының өлкән ғилми хеҙмәткәре булып эшләй башлай. 1960 йылдан 1962 йылға тиклем ВЛКСМ-дың Элиста ҡала комитетының 1-се секретары булып эшләй, һуңынан 1962 йылдан 1965 йылға тиклем Мәскәүҙә Бөтә Союз ауыл хужалығы иҡтисады ғилми-тикшеренеү институтының көндөҙгө аспирантураһында уҡый. 1965 йылда «Ҡалмыҡ далалары көтөүлектәрендә һыуҙы күтәреүҙе һәм ташыуҙы механизациялауҙы иҡтисади нигеҙләү» темаһына диссертация яҡлай. 1966 йылда Элистала Волгоград ҡала хужалығы инженерҙары институтының дөйөм техник факультеты ойошторолғас, Санал Бадмаев был факультет деканы була. 1970 йылда Элистала ҡалмыҡ дәүләт университеты асылғандан һуң, дөйөм техник факультет уның составына индерелә, ә Бадмаев был уҡыу йортоноң уҡыу һәм фәнни эш буйынса проректоры булып китә.
1980 йылда ошо вазифала эшләп, докторантурала шөғөлләнә. 1985 йылда « Ҡалмыҡстан милли иҡтисадының этаптары һәм төп йүнәлештәре: 1892—1980 йылдар» темаһына докторлыҡ диссертацияһын яҡлай. 1985 йылдан 1998 йылға тиклем ул политэкономия, иҡтисади теория нигеҙҙәре, иҡтисади теория һәм идара итеү кафедраһы мөдире вазифаһында эшләй.
Әлеге ваҡытта Ҡалмыҡ дәүләт университетының дәүләт һәм муниципаль идара итеү һәм хоҡуҡ кафедраһы профессоры. Волгоград дәүләт һәм Әстерхан техник университеттарында диссертация советы ағзаһы булып тора. 16 фән кандидаты һәм 1 фән докторы әҙерләгә н.

# Бадмаев Санал Батыевич
## Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре

* «Ҡалмыҡ АССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре» (1987)
* «Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған фән эшмәкәре» (1993)
* «Ҡалмыҡ дәүләт универсттетының атҡаҙанған профессоры» (2008)
* Дуҫлыҡ ордены (2000)
* Миҙалдары
* «Рәсәй Федерацияһының почетлы юғары белем биреү хеҙмәткәре» билдәһе
* «Ҡалмыҡ Республикаһының почетлы гражданы» (2007).

# Бадмаев Санал Батыевич
## Иҫкәрмә

* 1 2 Бадмаев Санал Батыевич(недоступная ссылка)
* 1 2 3 4 ВСЕ СТУПЕНИ НАУЧНО-ПЕДАГОГИЧЕСКОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ 2022 йыл 29 апрель архивланған.
* ↑ Автореферат диссертации на соискание ученой степени кандидата экономических наук
* ↑ Диссертация доктора экономических наук
# Оло Нава

Оло Нава — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Нава йылғаһының һул ярына тамағынан 14 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Оло Нава
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Конда йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Конда, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010600112115300016337
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301633
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Көнсығыш партнёрлығы

Көнсығыш партнёрлығы — Евросоюздың БДБ-ның алты иле — Әзербайжан, Әрмәнстан, Белоруссия, Грузия, Молдавия һәм Украина — менән интеграциялашыуын үҫтереү маҡсатын ҡуйған Европа берлеге проекты .

# Көнсығыш партнёрлығы
## Ойошторолоуы

2009 йылдың 7 майында Прагала юғары кимәлдә ойоштороу осрашыуы үтә, унда «Көнсығыш партнёрлығы» мәсьәләһе буйынса берлектәрге декларация ҡабул ителә. Ойошма рәсми рәүештә ойошторола.
# Оло Мәйгәште (Ҡағы ҡушылдығы)

Оло Мәйгәште (рус. Большая Майгашта) — Рәсәйҙәге йылға. Башҡортостан Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Ҡағы йылғаһының һул ярына тамағынан 54 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 19 км.

# Оло Мәйгәште (Ҡағы ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Ағиҙел йылғаһы Арский Ташы һыу үлсәү посынан Йомағужа һыуһаҡлағысына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Ағиҙел, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010200212111100017164
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111101716
* Бассейн коды — 10.01.02.002
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Коксочка

Коксочка — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Кокса (Хайдун) йылғаһының һул ярына тамағынан 139 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 28 км.

# Коксочка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100312115100003489
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100348
* Бассейн коды — 13.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Йомағолов Гәрәй Миңлеғәли улы

Йомағолов Гәрәй Миңлеғәли улы (30 сентябрь 1959 йыл) — педагог, мәғариф өлкәһе эшмәкәре, йәмәғәтсе. Рәсәй Федерацияһының почётлы дөйөм белем биреү хеҙмәткәре (2002) һәм Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған уҡытыусыһы (2010).

# Йомағолов Гәрәй Миңлеғәли улы
## Биографияһы

Гәрәй Миңлеғәли улы Йомағолов 1959 йылдың 30 сентябрендә БАССР-ҙың Бөрйән районы Яңы Собханғол ауылында тыуған.
1981 йылда Башҡорт дәүләт педагогия институтын тамамлай.
1985—1987 йылдарҙа Ҡыпсаҡ ауыл советы рәйесе, 1987—1989 йылдарҙа Әбделмәмбәт урта мәктәбендә уҡытыусы була.
1989 йылдан алып Килдеғол урта мәктәбе директоры, 1994 йылда — Бөрйән районы халыҡ мәғарифы бүлеге методисы, 1997—2002 йылдарҙа Бөрйән районы мәғариф бүлеге начальнигы булып эшләй. 1995—1997 йылдарҙа һәм 2018 йылдан алып Яңы Собханғол төп мәктәбе директоры, 2002 йылда — Ҡурғашлы төп мәктәбе директоры, уҡытыусыһы була.
2007 йылдан — Байназар урта мәктәбе, 2009—2018 йылдарҙа Иҫке Собханғол урта мәктәбе уҡытыусыһы булып эшләй.
Гәрәй Миңлеғәли улы Йомағолов инициативаһы буйынса мәктәптәрҙә умартасылыҡ нигеҙҙәренә өйрәтеү уҡытыу программаһына индерелә, Бөрйән районында «Урал батыр» эпосын иң яҡшы белеүселәрҙең төбәк-ара конкурсын үткәреү ойошторола башлай (2014). Бөрйән район советының 3-сө, 4-се саҡырылыш депутаты итеп һайлана.

# Йомағолов Гәрәй Миңлеғәли улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Рәсәй Федерацияның почётлы дөйөм белем биреү хеҙмәткәре (2002)
* Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған уҡытыусыһы (2010).
# Наузиц

Наузиц (нем. Nausitz) — Германияла, Тюрингия ерендә урынлашҡан коммуна.
2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 168 кеше йәшәй. Майҙаны — 3,47 км². Диңгеҙ кимәленән 125 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 6571 һәм автомобиль коды — KYF.