# Арғаяш районы

Арғаяш районы — Силәбе өлкәһенең муниципаль районы.
Милли состав (2010): башҡорттар-60%, урыҫтар — 30%, татарҙар — 5%.

# Арғаяш районы
## Тарих

1934 йылдын 17 ғинуарында ул Башҡорт Автономиялы Совет Социалистик Республикаһы составынан сығарыла. Силәбе өлкәһендә Арғаяш милли округы барлыҡҡа килә. Был милли округ 1 йылдан һуң, 1934 йылда 17 ноябрендә бөтөрөлә.

# Арғаяш районы
## География

Арғаяш районы Ҡарабаш, Мейәс, Ҡыштым ҡала округтары һәм Сыбаркүл, Сосновка, Ҡоншаҡ райондары менән сиктәш. Районда күлдәр күп: Арғужа һыуһаҡлағысы, Ҡомкүл, Өйәлге, Кесе Киҫегәс, Арғаяш, Ҡалды.

# Арғаяш районы
## География
### Климаты

Ҡала климаты :
| Күрһәткес | Ғин | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Йыл |
| Абсолют максимум, °C | 4,1 | 8,0 | 15,3 | 30,5 | 35,7 | 37,3 | 41,0 | 36,0 | 32,5 | 25,5 | 16,1 | 6,5 | 41,0 |
| Уртаса максимум, °C | −10,8 | −8,1 | −0,6 | 10,2 | 18,4 | 22,8 | 24,5 | 21,5 | 17,5 | 8,5 | 1,6 | −7,7 | 7,5 |
| Уртаса температура, °C | −14,1 | −12,5 | −4,8 | 4,7 | 12,1 | 18,3 | 19,3 | 17,1 | 10,9 | 4,1 | −5,2 | −11,1 | 3,2 |
| Уртаса минимум, °C | −21 | −19,3 | −12,2 | −0,8 | 6,2 | 11,5 | 14,2 | 11,4 | 6,4 | −1 | −9,3 | −16,9 | −2,5 |
| Абсолют минимум, °C | −48,1 | −45 | −36 | −26,3 | −11,1 | −2,9 | 3,3 | 0,2 | −10,1 | −24 | −36,4 | −42,6 | −48,1 |
| Яуым-төшөм нормаһы, мм | 19 | 16 | 18 | 27 | 47 | 58 | 87 | 43 | 41 | 30 | 26 | 21 | 429 |
| Сығанаҡ: Челябинский гидрометеоцентр УРЦ FreeNet ||||||||||||||

# Арғаяш районы
## Административ-территориаль ҡоролошо

Районда 12 берекмә, 85 ауыл:
| № п/п | Муниципаль берекмә | Үҙәк | Ауылдар hаны | Кеше (2002) |
| 1 | Аҡбаш ауыл биләмәһе | Аҡбаш ауылы | 8 | 3 336 |
| 2 | Арғаяш ауыл биләмәһе | Арғаяш (ауыл) | 1 | 10 170 |
| 3 | Аяҙгөл ауыл биләмәһе | Аяҙгөл | 9 | 2 176 |
| 4 | Байрамғол ауыл биләмәһе | Байрамғол | 9 | 3 289 |
| 5 | Дерүиш ауыл биләмәһе | Дерүиш | 7 | 2 903 |
| 6 | Ишалин ауыл биләмәһе | Ишалино ҡасабаһы | 2 | 1 939 |
| 7 | Камыш ауыл биләмәһе | Камышевка | 6 | 2 490 |
| 8 | Кузнецовское ауыл биләмәһе | Кузнецкое | 9 | 3 353 |
| 9 | Ҡолой ауыл биләмәһе | Ҡолой | 13 | 5 896 |
| 10 | Норкино ауыл биләмәһе | Норкино | 5 | 2 832 |
| 11 | Хоҙайбирҙин ауыл биләмәһе | Хоҙайбирҙин ҡасабаһы | 6 | 1 557 |
| 12 | Яратҡүл ауыл биләмәһе | Яратҡүл | 10 | 2 867 |

# Арғаяш районы
## Күренекле шәхестәре

* Абдуллин Сиргаже — райондың тәүге гербы авторы.
* Баймырҙин Ғаяз Исламетдин улы — Советтар Союзы Геройы.
* Бикбулатов Наил Вәли улы - башҡорт ғалимы һәм этнографы, тарих фәндәре кандидаты
* Вәлиев Дамир Жәүәт улы — башҡорт философы һәм йәмәғәт эшмәкәре, философия фәндәре докторы, профессор.
* Ҡушаев Хәфиз Ҡушай улы — БАССР-ҙың Үҙәк башҡарма комитеты (БашЦИК) 3-cө рәйесе.
* Шафиҡов Таймаҫ Шафиҡ улы — БАССР-ҙың Үҙәк башҡарма комитеты (БашЦИК) 4-cе рәйесе.
* Зөлҡәрнәев Ғәли Камал улы — яҙыусы, тәржемәсе, журналист. «Ҡыҙыл Башҡортостан» газетаһының (1940—1945), «Октябрь» журналының (1946—1948) редакторы. БАССР Яҙыусылар союзының яуаплы сәркәтибе (1945—1946).
* Мырҙағәлимов Ғәзис Ғәбиҙулла улы — Советтар Союзы Геройы (1944).
* Кинйәбулатова Кәтибә Кәрим ҡыҙы — шағирә, Һ. Дәүләтшина исемендәге премия лауреаты (1989), «Почёт билдәһе» ордены кавалеры (1991).
* Көсөков Раил Фазыл улы — Рәсәйҙең атҡаҙанған, Башҡортостандың халыҡ артисы, Ғәлимов Сәләм исемендәге премияһы лауреаты, опера йырсыһы.
* Ниғмәтуллин Эльбрус Хәмит улы — Рәсәй спортсыһы, йәмәғәт һәм сәйәси эшмәкәр, актёр.
* Сафиуллин Урал Кафеевич — йәмәғәт эшмәкәре.
* Сөләймәнов Хәбир Ғибәҙәт улы — профессиональ спортсы, бокс буйынса Нью-Йорк чемпионы, Бөтә донъя бокс берлегенең алтын билбауын яулаусы, Бөтә донъя бокс берекмәһенең WBO NABO вакант титулын алыусы, йәмәғәт эшмәкәре.
* Сөләймәнов Сабир Ғибәҙәт улы — профессиональ спортсы һәм йәмәғәт эшмәкәре, Силәбе өлкәһенең «Башҡорт ҡоролтайы» йәмәғәт ойошмаһының рәйесе урынбаҫары.
* Сәлмәнова Лилиә Ҡотлоғужа ҡыҙы (20.11.1947), музыка белгесе, фольклорсы. 1974 йыл йылдан хәҙерге Заһир Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт институты, 1979 йылдан Учалы музыка училищеһы уҡытыусыһы. 1989—2013 йылдарҙа хәҙерге Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәге Тарих, тел һәм әҙәбиәт институтының ғилми хеҙмәткәре. 2009 йылдан Рәсәй Композиторҙар союзы ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (2007). Сығышы менән Иҫке Әсән ауылынан.