yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Таһиров Илгиз Тайфур улы

Таһиров Илгиз Тайфур улы (23 июнь 1984 йыл) — театр актёры. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы (2021). Башҡортостан Республикаһының Шәйехзада Бабич исемендәге йәштәр дәүләт премияһы лауреаты (2019).

# Таһиров Илгиз Тайфур улы
## Биографияһы

Илгиз Тайфур улы Таһиров 1984 йылдың 23 июнендә Силәбе өлкәһенең Арғаяш районы Нөркә ауылында тыуған. 2005 йылда Икенсе һанлы Өфө педагогия коллежын тамамлай.
2009 йылда Заһир Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт академияһының театр бүлеген тамамлай (етәксеһе Таңсулпан Бабичева) һәм шул уҡ йылда Милли йәштәр театрында хеҙмәт юлын башлай.

# Таһиров Илгиз Тайфур улы
## Кинолағы ролдәре

* «Бабич» (реж. Булат Йосопов, 2017)

# Таһиров Илгиз Тайфур улы
## Театрҙағы ролдәре

* «Донъяның ярҙар икәү» М.Кәрим
* «Йәләлетдин атай» Йәләлетдин атай
* «Ҡыҙ урлау» Баян
* «Ун өсөнсө йондоҙ» Джек-боевой конек
* «Ҡарт кейәүҙәр, йәки Шомбай ҡоҙа» Рамай
* «Өлкән улым» Бусыгин
* «Аладдин» Аладдин
* «Аҡса булһа бер муҡса» Ҡолой
* «Мөхәббәт һәм нәфрәт» Аҙнағол
* «Башҡорт туйы» Юлдыбай
* «Кәмһетелгәндәр» Иштуған
# Нагасаки (префектура)

Нагасаки - Японияның Кюсю утрауының көнбайыш яры буйында Һәм күп һанлы — Цусиме, Хирадосиме, Гото утрауҙарында урынлашҡан префектура. Префектура майҙаны 4105,47 км², халҡы — 1 407 904 кеше (1 октябрь 2012), халыҡ тығыҙлығы — 342,93 кеше/км². Үҙәге - Нагасаки ҡалаһы.

# Нагасаки (префектура)
## Административ-территориаль бүленеше

Нагасаки префектураһында 13 ҡала һәм 4 өйәҙ (8 ҡасаба) урынлашҡан.

# Нагасаки (префектура)
## Административ-территориаль бүленеше
### Ҡалалар

Префектура ҡалалары исемлеге:
| Гото; Ики; Исахая; Мацуура; Минамисимабара; Нагасаки; Омура; | Сайкай; Сасебо; Симабара; Ундзен; Хирадо; Цусима; |

# Нагасаки (префектура)
## Административ-территориаль бүленеше
### Өйәҙҙәр

Өйәҙҙәр буйынса ҡасабалар:
| Нисисоноги; Нагаё; Тогицу; Хигасисоноги; Каватана; Хасами; Хигасисоноги; | Китамацуура; Одзика; Садза; Минамимацуура; Синкамигото; |

# Нагасаки (префектура)
## Символика

Эмблема 1991 йылдың 1 апрелендә ҡабул ителә. Ул стилләштерелгән «N» хәрефенә оҡшаған, ә эмблеманың зәңгәр фоны диңгеҙ һәм һауаны символлаштыра. Префектураның флагы 1991 йылдың 30 авгусында раҫлана. Префектура сәскәһе итеп рододендрон (Rhododendron kiusianum, 1982) һәм камелия (1966) сәскәләре һайлана. Префектура ҡошо итеп 1966 йылда мандаринка ҡошо алына. 1966 йылда, шулай уҡ, префектураның хайуаны һәм ағасы һайлана — сыбар болан һәм борсаҡ емешле кипарис.
# Нагасаки ҡыңғырауы

Нагасаки ҡыңғырауы — 2000 йылдың сентябрендә Минск ҡалаһында (Беларусь) Бойондороҡһоҙлоҡ майҙанында Архангел Михаил скульптураһынан һәм Красный костелдән алыҫ түгел ҡуйылған һәйкәл. Һәйкәл ядро һәләкәте ҡорбандары тураһында киҫәтеү булып тора.

# Нагасаки ҡыңғырауы
## Тарихы

Ҡыңғырау Япония католик сиркәүе инициативаһы буйынса ҡыңғырау ҡойоу оҫталары тарафынан ҡойола. Ул 1945 йылдың 9 авгусында Нагасаки ҡалаһын атом бомбаһына тотҡандан һуң һаҡланып ҡалған «Фәрештә» ҡыңғырауының «игеҙәге». Һәйкәлдең нигеҙенә Иерусалим ҡалаһынан, Японияның Хиросима, Нагасаки, Фукусима ҡалаларынан һәм Чернобыль һәләкәтендә зыян күргән райондарҙан алынған ер менән капсула һалынған. Шулай уҡ унда Семипалатинск полигоны һәм Яңы Ерҙәге полигондан алынған ер менән капсулалар бар.
Нагасакиҙа «Фәрештә» ҡыңғырауын мәхәллә кешеләре, бомбаға тотҡандан һуң, Ураками католик кафедраль соборы емереклектәре аҫтынан табып алалар һәм ҡаҙып сығаралар. Һуңғараҡ ул һуғыштың ҡот осҡос эҙемтәләре тураһында киҫәтеү булараҡ Нагасаки үҙәгендә ҡуйыла.
2000 йылдың 24 сентябрендә һәйкәлде асыу тантанаһында Ураками соборы өлкән священнигы Сиети Мимура былай тине: «Был һәйкәл беҙҙең Беларусь менән теләктәшлекте, һәм беҙҙең халыҡтарҙы иҡтисади һәм мәҙәни бәйләнештәр генә түгел, ә рухи бәйләнештәр берләштергәнен символлаштырып торһон».
Ҡыңғырауҙан трос һуҙыла, уны тартып һәр теләгән кеше ҡыңғырауҙы шылтыратырға мөмкин.
# Шоса

Шоса — Рәсәйҙәге йылға. Иваново өлкәһе, Владимир өлкәһе, Ярославль өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Нерль йылғаһының уң ярына тамағынан 192 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.

# Шоса
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Ока һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Нерль башынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Мокшанан Волғаға ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Ока.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 09010300812110000032333
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110003233
* Бассейн коды — 09.01.03.008
* ГӨ буйынса томы — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Сульча (Оло Сульча ҡушылдығы)

Сульча — Рәсәйҙәге йылға. Татарстан Республикаһы, Һамар өлкәһе, биләмәләрендә аға. Йылға Оло Сульча йылғаһының уң ярына тамағынан 83 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.

# Сульча (Оло Сульча ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Оло Сәрмәсән башынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Өҫтәмә бассейны юҡ, йылға бассейны — Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысы үренән Каспий диңгеҙенә ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 11010000412112100004919
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 112100491
* Бассейн коды — 11.01.00.004
* ГӨ буйынса томы — 12
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Петрушка үләне

Петрушка үләне (рус. Петру́шка кудря́вая, Петрушка курчавая, лат. Petroselinum crispum) — сатырлылар (Apiaceae) ғаиләһенән ике йыллыҡ үҫемлек. Бейеклеге 20-100 см. Июнь-июль айҙарында һарғылт йәшел йәки аҡ сәскә ата, августа орлоғо өлгөрә. Петрушка япрағы кулинарияла тәмләткес итеп ҡулланыла.

# Петрушка үләне
## Таралыуы

Петрушка үләненең тыуған яғы — Урта диңгеҙ буйындағы илдәр. Төрлө илдәрҙә йәшелсә булараҡ сәсеп үҫтерелә.
* Петрушка үләне. «Köhler’s Medizinal-Pflanzen», 1887 китабынан ботаник иллюстрация
# Корысть-Я

Корысть-Я — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Конда йылғаһының уң ярына тамағынан 859 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Корысть-Я
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Конда йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Конда, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010600112115300015958
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301595
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Лимп-Питыль-Кы (Сумраполь-Кикя ҡушылдығы)

Лимп-Питыль-Кы — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО, Красноярск крайы биләмәләрендә аға. Йылға Сумраполь-Кикя йылғаһының уң ярына тамағынан 27 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 32 км.

# Лимп-Питыль-Кы (Сумраполь-Кикя ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Таз йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Таз.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15050000112115300066199
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115306619
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Вата (галерея)

«Вата» — Дондағы Ростовта хәҙерге сәнғәттең коммерцияға ҡарамаған шәхси арт-галереяһы

# Вата (галерея)
## Тарихы

«Вата» шәхси галереяһы 2009 йылда Эллада Алексеева һәм Александр Дорохов тарафынан Дондағы Ростовта ойошторола.
Галерея 2009 йылдың 19 декабрендә Сергей Сапожниковтың «Моя бабушка снимает лучше» проекты буйынса асыла. Галереяны ойоштороусылар «Вата» рәсми статусҡа эйә түгел һәм коммерция булмаған предприятие булып тора тип билдәләй.
2010 йылдың авгусында «Вата» галереяһы янында Рәсәйҙең көньяғында беренсе заманса сәнғәт китапханаһы асыла. Китапхананы башлап ебәреүсе булып Сергей Сапожников тора.
«Вата» галереяһы бер йылдан саҡ ҡына ашыуыраҡ эшләп ҡала, әммә Дондағы Ростов сәнғәте тарихында яҡты эҙ ҡалдыра.

# Вата (галерея)
## Һайланма күргәҙмәләре

* 2010 — «Живопись». Альберт Погорелкин.
* 2010 — «Слепые. Disconnect». «Мир» төркөмө. Руфат Гасановтың «O, Sortie!» фильмы премьераһы
* 2010 — «Out of focus». Михаил Малышев.
* 2010 — «ВиноВатаЯ». Наталья Дурицкая.
* 2010 — «Здесь был Вова». Наталья Дурицкая, Сергей Сапожников.
* 2010 — «Объекты, конструкции, звуки». Эдуард «Papa Srapa» Срапионов.
* 2010 — «Александр Аксинин».
* 2010 — «Поля Цвета». Александр «Китаец» Селиванов.
* 2010 — «Поймёт не каждый, но искусствоведы, я думаю, оценят». Олег Устинов.
* 2010 — «97 см». Эдуард «Papa Srapa» Срапионов.
* 2010 — «Авторская фотография без названия». Сергей Сапожников..
* 2010 — «Видите ли, город». Вивиан дель Рио.
* 2010 — «Я-Ма». Алексей Хамов.
* 2009 — «Моя бабушка снимает лучше». Сергей Сапожников.

# Вата (галерея)
## Фильмографияһы

* 2010 — «O, Sortie!», док. фильм. Режиссёры Руфат Гасанов. ВГИК студияһы.
# Ихсанов Зәйнулла Әмин улы

Зәйнулла Әмин улы Ихсанов (26 ноябрь 1906 йыл — 25 декабрь 1997 йыл) — ғалим-физиолог, юғары мәктәп эшмәкәре. 1963 йылдан Башҡорт дәүләт медицина институтының уҡыу эштәре буйынса проректоры, 1965—1973 йылдарҙа — ректоры, бер үк ваҡытта 1968 йылдан башлап нормаль физиология кафедраһы мөдире. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. Медицина фәндәре докторы (1958), профессор (1964). Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1966). Октябрь Революцияһы, ике «Почёт Билдәһе» һәм 2-се дәрәжә Ватан һуғышы ордендары кавалеры.

# Ихсанов Зәйнулла Әмин улы
## Биографияһы

Зәйнулла Әмин улы Ихсанов 1906 йылдың 26 ноябрендә Өфө губернаһы Силәбе өйәҙе Мәтәл ауылында тыуған.
1932 йылда 2-се Мәскәү медицина институтын тамамлай.
1932—1934 йылдарҙа һәм 1939 йылдан алып Башҡорт дәүләт медицина институтында уҡыта.
1941 йылдан башлап Төньяҡ-Көнбайыш фронтта хәрби табип.
1944 йылдан — Иванов медицина институты уҡытыусыһы.
1946 йылдан алып СССР Медицина Фәндәре Академияһының Педиатрия институтында (Мәскәү) эшләй: өлкән ғилми хеҙмәткәр, 1955 йылдан башлап лаборатория етәксеһе.
1963—1973 йылдарҙа Башҡорт дәүләт медицина институтында уҡыу эштәре буйынса проректор, 1965 йылдан алып ректор, бер үк ваҡытта 1968 йылдан башлап нормаль физиология кафедраһы мөдире.
1997 йылдың 25 декабрендә Өфөлә вафат була.

# Ихсанов Зәйнулла Әмин улы
## Ғилми эшмәкәрлеге

З. Ә. Ихсановтың фәнни тикшеренеүҙәре үҙәк нервы системаһы физиологияһын өйрәнеүгә һәм бактериаль интоксикациялар патогенезында һәм терапияһында уның ролен асыҡлауға, иртә ҡартайыуҙың үҫеш механизмдарын тикшереүгә һәм уны иҫкәртеү сараларын эшләүгә, онтогенетик үҫеш процесында диалектика закондарының сағылыу үҙенсәлектәрен өйрәнеүгә арналған. 40-тан ашыу фәнни хеҙмәт авторы.

# Ихсанов Зәйнулла Әмин улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* БАССР-ҙың атҡаҙанған фән эшмәкәре (1966);
* Октябрь Революцияһы ордены (1971);
* Ике «Почёт Билдәһе» ордены (1966, 1979);
* 2-се дәрәжә Ватан һуғышы ордены (06.04.1985).
# Козла

Козла — Рәсәйҙәге йылға. Вологда өлкәһе, Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кубена йылғаһының уң ярына тамағынан 45 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Козла
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кубен күле һәм Сухона йылғаһы башынан Кубен гидроузеленә тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Сухона, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020100112103000006143
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103000614
* Бассейн коды — 03.02.01.001
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Ҡужабәков Сәлихйән Хаммат улы

Ҡужабәков Сәлихйән Хаммат улы (1908 йыл (башҡа сығанаҡтар буйынса 1909) — 21 март 1980 йыл) — Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, гвардия ҡыҙылармеецы. 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһының 58-се гвардия кавалерия полкы миномет батареяһы снарядсыһы.

# Ҡужабәков Сәлихйән Хаммат улы
## Биографияһы

Сәлихйән Хаммат улы Ҡужабәков 1908 йылда (башҡа мәғлүмәттәр буйынса 1909 йылда) Башҡортостандың Хәйбулла районы (хәҙер Йылайыр районы) Һабыр) ауылында тыуған. 1942 йылда БАССР-ҙың Матрай районы хәрби комиссариаты тарафынан Ҡыҙыл Армияға саҡырыла һәм һуғышҡа инә. Данлыҡлы 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы үткән утлы юлдарҙан башынан аҙағынаса үтә. 58-се гвардия кавалерия полкы миномет батареяһының снарядсыһы була, йәғни ҡыҙыу алыштарҙа ҡатнаша. Һуғышта күрһәткән батырлыҡтары өсөн бер нисә хәрби миҙалдар менән бүләкләнә. 1945 йылдың сентябрендә (башҡа сығанаҡтар буйынса 1946 йылда) демобилизациялана һәм тыуған яҡтарына ҡайта.
Йылайыр районы Һабыр ауылында 1980 йылдың 21 мартында вафат була һәм ауыл зыяратында ерләнә.

# Ҡужабәков Сәлихйән Хаммат улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* «Батырлыҡ өсөн» миҙалы (1945)
* «Берлинды алған өсөн» миҙалы (1945)
* «Варшаваны азат иткән өсөн» миҙалы (1945)
* «1941—1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Германияны еңгән өсөн» миҙалы (1945)
* Юбилей миҙалдары
# Уң Фома-Ю

Уң Фома-Ю — Рәсәй йылғаһы. Коми Республикаһы, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Фома-Ю йылғаһының уң ярына тамағынан 7 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 19 км.

# Уң Фома-Ю
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уса йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Уса, йылға бассейны — Печора.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03050200112103000070586
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103007058
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Оло Речка (Конда ҡушылдығы)

Оло Речка — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Конда йылғаһының уң ярына тамағынан 502 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Оло Речка (Конда ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Конда йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Конда, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010600112115300017181
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301718
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Мамбас

Мамбас — Рәсәйҙәге йылға. Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кимжа йылғаһының уң ярына тамағынан 52 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 22 км.

# Мамбас
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Мезень Малонистогорская ауылы янындағы һыу үлсәү посынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Өҫтәмә бассейны юҡ, йылға бассейны — Мезень.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03030000212103000050534
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103005053
* Бассейн коды — 03.03.00.002
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Таҙғара

?Чёрный гриф :
Фәнни классификация :
| Батшалыҡ: | Хайуандар |
| Тип: | Хордовые |
| Класс: | Птицы |
| Отряд: | Соколообразные |
| Ғаилә: | Ястребиные |
| Суб-ғаилә: | Грифовые |
| Ырыу: | Aegypius |
| Төр: | Чёрный гриф |
Латинса исеме :
Aegypius monachus (Linnaeus, 1766) :
Ареал :
современный ареал размножения
? — вероятный ареал размножения
R — реинтродукция вида
  зимний ареал (штриховка — редкие случаи)
  ареал размножения до начала упадка (нач. XIX века)
? — вероятный бывший ареал размножения :
| Викитөрҙәр систематикаһы | Викиһаҡлағыста рәсемдәр | ITIS 175494 NCBI 8959 |
Таҙғара(урыҫ. черный гриф) (лат. Aegypius monachus) — ҡарсығалар ғаиләһендәге ҡош.

# Таҙғара
## Ҡылыҡһырлама

Ҡаҙҙан ҙурыраҡ. Яңғыҙ ҙа , күмәкләшеп тә йөрөйҙәр.
# Овраг Прямой

овр. Прямой — Рәсәй йылғаһы. Ульяновск өлкәһе, Һамар өлкәһе, Пенза өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Сызранка йылғаһының уң ярына тамағынан 48 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.

# Овраг Прямой
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сызранка йылғаһы, инештән Сызрань ҡалаһына (ҡаланан юғарыраҡ) тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысы башынан Каспий диңгеҙенә ҡойғансы.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 11010001312112100009158
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 112100915
* Бассейн коды — 11.01.00.013
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 12
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Черга (Сёма ҡушылдығы)

Черга — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Сёма йылғаһының һул ярына тамағынан 18 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 49 км.

# Черга (Сёма ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100312115100006961
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100696
* Бассейн коды — 13.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Хазни-Дон (йылға)

Хазни-Дон (Хазны-Дон) — Рәсәй йылғаһы. Төньяҡ Осетия — Алания Республикаһы,Ҡабарҙы-Балҡар Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Урух йылғаһының һул ярына тамағынан 42 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 42 км.

# Хазни-Дон (йылға)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Көнбыйыш Каспий һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Терек йылғаһы, Урух йылғаһы ҡушылған урындан Малка йылғаһы ҡушылған урынға тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Терек һәм Волга араһындағы Каспий диңгеҙе йылғалары бассейны.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 07020000412108200003914
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 108200391
* Бассейн коды — 07.02.00.004
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 08
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Хильберсдорф (Саксония)

Хильберсдорф (Саксония) (нем. Hilbersdorf ) — Германиялағы, Саксония ерендәге коммуна. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 1411 кеше йәшәй. Майҙаны — 5,54 км². Диңгеҙ кимәленән 437 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Был коммунаның почта индексы 9627 һәм автомобиль коды FG.
# Кесе Нёб

Кесе Нёб — Рәсәйҙәге йылға. Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Нёб-Ю йылғаһының уң ярына тамағынан 62 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Кесе Нёб
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вычегда йылғаһы башынан Сыктывкар ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вычегда, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020200112103000017337
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001733
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Ночка (Инза ҡушылдығы)

Ночка — Рәсәй йылғаһы. Ульяновск өлкәһе,Пенза өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Инза йылғаһының һул ярына тамағынан 34 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Ночка (Инза ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сура, Сура гидроузеленән Алатырь йылғаһы тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Сура, йылға бассейны — Волганың өҫкө өлөшө, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока йылғаһын индермәйенсә).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010500312110000036647
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110003664
* Бассейн коды — 08.01.05.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Прихожая (Лекмаш ҡушылдығы)

Прихожая — Рәсәйҙәге йылға. Коми Республикаһы, Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Лекмаш йылғаһының һул ярына тамағынан 10 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Прихожая (Лекмаш ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вычегда йылғаһы Сыктывкар ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вычегда, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020200212103000024808
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103002480
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Самчиха

Самчиха — Рәсәйҙәге йылға. Ҡурған өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Барнева йылғаһының һул ярына тамағынан 45 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.

# Самчиха
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Иҫәт йылғаһы Теча йылғаһы менән ҡушылған урынған тамағына тиклем, Мейәс йылғаһын индермәйенсә . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Тобол, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010501112111200003323
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111200332
* Бассейн коды — 14.01.05.011
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Локотцы

Локотцы — Рәсәйҙәге йылға. Тула өлкәһе, Липецк өлкәһе, Орёл өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Семенек йылғаһының һул ярына тамағынан 26 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 32 км.

# Локотцы
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Дон һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Красивая Меча йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Дон ҡушылдыҡтары бассейны, Хопр ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Дон (бассейндың рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 05010100112107000000658
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 107000065
* Бассейн коды — 05.01.01.001
* ГӨ буйынса томы — 07
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0