yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Кесе Уйылға

Кесе Уйылға — Рәсәй йылғаһы. Силәбе өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Уйылға йылғаһының уң ярына тамағынан 196 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Кесе Уйылға
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уйылға йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Тубыл, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010500112111200000981
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111200098
* Бассейн коды — 14.01.05.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Клио

Клио́ (бор. грек Κλειώ}}, һүҙмә-һүҙ — «дан бүләк итеүсе», латин. Clio) — боронғо грек мифологияһында тарих музаһы. Зевс менән хәтер алиһәһе Мнемозинаның (Hes. Theog.) ҡыҙы. Диодор Сицилийскийға ярашлы, шиғриәттә данлау маҡталыусыларға бөйөк дан бирә (клеос) тигән мәғәнәнән алынған.
Туғыҙ Олимпия музаһының береһе. Фараздарҙың береһе буйынса, Геяның ҡыҙы.
Клио Афродитаны Адонисҡа мөхәббәте өсөн ҡыҙарта, тегенеһе шуға үс итеп Афродитаны Пиерға ғашиҡ иттерә, һәм ул Гиацинт (Гиакинф) исемле ул таба
Совет тарих энциклопедияһына ярашлы, тәүге әҙер ул, күрәһең, героик йыр музаһы, дан тураһында алдан хәбәр биреүсе (провозвестница), ә классик осорҙан һәм эллинизмдан башлап — тарих ҡурсалаусыһы.
Клио хөрмәтенә 1865 йылда асылған (84) Клио астероиды аталған.

# Клио
## Иконографияһы

Зиһенле, дәртле, тәрән фекерле йәш ҡатын булып һүрәтләнә. Иртә традиция буйынса ул грифель һәм папирус йәки пергамент төргәге, йәки футляр, төргәктәр өсөн ҡумта менән һүрәтләнә.
1593 йылда итальян яҙыусыһы Чезаре Рипа үҙенең «Иконология» китабында Клионы һүрәтләү өсөн түбәндәге аллегорик атрибуттар тәҡдим иткән:
* Лаврҙан үрелгән венок (ҡаһарманлыҡ һәм изгелек билдәһе)
* Торба (музыка уйын ҡоралы, дан символы)
* Тарихи әҫәр томы
Вермеерҙың «Рәссам оҫтаханаһы» картинаһы (1667) — һынлы сәнғәттә Клио атрибуттарын ҡулланыуҙың сағыу миҫалы.
# Песочня (Волга ҡушылдығы)

Песочня — Рәсәйҙәге йылға. Тверь өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Волга йылғаһының уң ярына тамағынан 3413 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 65 км.

# Песочня (Волга ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Волга Үрге Волга бейшлотынан Зубцов ҡалаһына тиклем , Вазуза йылғаһы башынан Вазуза һыуһаҡлағысына тиклем индермәйенсә . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010100412110000000236
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110000023
* Бассейн коды — 08.01.01.004
* ГӨ буйынса томы — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Байғаҙы мәктәбе

Байғаҙы мәктәбе — Башҡортостан Республикаһы Бөрйән районы Байғаҙы ауыл Советы биләмәһендәге уҡыу йорто. БР Бөрйән районы Иҫке Собханғол дөйөм урта белем биреү урта мәктәбенең Байғаҙы филиалы.

# Байғаҙы мәктәбе
## Тарихы

Байғаҙы мәктәбе 1918 йылда асыла.

# Байғаҙы мәктәбе
## Тарихы
### Артабанғы үҙгәрештәр

* 1921—1924 йылдарҙа — эшләмәй
* 1930 йылдан 1950 йылға тиклем һәм 1956—1971 йылдарҙа — башланғыс мәктәп
* 1951—1956 тулы булмаған урта (7 йыллыҡ) мәктәп
* 1971 йылдан — һигеҙ йыллыҡ
* 1993 йылдан — урта мәктәп
* 2011 йылдан — төп мәктәп (филиал)

# Байғаҙы мәктәбе
## Мәктәп тураһында матбуғатта

* 26 апрель 2019, Әҙәпкә ғәҙәтләнһәң — әҙәм булырһың
# Байгол

Байгол — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Лебедь йылғаһының һул ярына тамағынан 51 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 85 км.

# Байгол
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Бия йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100212115100000663
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100066
* Бассейн коды — 13.01.01.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Түбәнге Юкса

Түбәнге Юкса — Рәсәй йылғаһы. Архангельск өлкәһе, Вологда өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кожа йылғаһының уң ярына тамағынан 4 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Түбәнге Юкса
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Онега йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Онега.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03010000112103000003506
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103000350
* Бассейн коды — 03.01.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Шкортлебен

Шкортлебен (нем. Schkortleben) — Германияла, Саксония-Анхальт ерендә урынлашҡан коммуна.
2006 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 629 кеше йәшәй. Майҙаны — 7,05 км². Диңгеҙ кимәленән 92 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 6688 һәм автомобиль коды — BLK.
# Бурата

Бурата — Рәсәйҙәге йылға. Ростов өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Наин-Шара йылғаһының уң ярына тамағынан 60 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 32 км.

# Бурата
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Дон һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Дон йылғаһы Төньяҡ Донец йылғаһы ҡушылған урынған тамағына тиклем, Сал һәм Маныч йылғаларын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Дон ҡушылдыҡтары бассейны, Северский Донец тамағынан түбән, йылға бассейны — Дон (бассейндың рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 05010500912107000017687
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 107001768
* Бассейн коды — 05.01.05.009
* ГӨ буйынса томы — 07
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Кэдэяк

Кэдэяк — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО, Красноярск крайы биләмәләрендә аға. Йылға Кэдэяк ҡушылдығының уң ярына тамағынан 10,7 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Кэдэяк
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Таз йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Таз.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15050000112115300064508
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115306450
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Транскей

Транскей республикаһы - (ҡитға исеме) лағы дәүләт.
# Реццаго

Реццаго (итал. Rezzago) — Италия дәүләтендәге коммуна. Реццаго коммунаһы Италияның Ломбардия төбәгенең Комо провинцияһында урынлашҡан.
Реццаго коммунаһының халыҡ һаны 274 кеше (2008 йылдағы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса) йәшәй, халыҡ тығыҙлығы бер квадрат килметрға 71 кеше тәшкил итә. Реццаго коммунаһының майҙаны — 4 квадрат километр. Реццаго коммунаһы диңгеҙ кимәленән 674 метр бейеклегендә һуҙылып ята. Сәғәт бүлкәте +UTS +1, йәй UTS +2. Почта индексы — 22030. Телефон коды — 031.
Реццаго коммунаһының ҡурсалаусыһы булып Пресвятая Богородица Раштыуаһы иҫәпләнә.

# Реццаго
## Коммуна хакимиәте

* Телефон: 031 667012
* Электрон почта: comunerezzago@libero.it
* Рәсми сайт
* Коммунаның мэры — Маттиа Бинда
# Касперовка

Касперовка — иҫке Таганрогтың төньяҡ-көнсығыш сите, ҡала коменданты, генерал И. П. Касперовтың элекке ер биләмәһе.

# Касперовка
## Тарихы

Касперовка — нығытма коменданты генерал-лейтенант Иван Петрович Касперовҡа (1740— 1814) ҡараған ҡала еренең ҙур районы.
Касперов үҙ ерҙәрендә тут ағастары ултырта, был аллеяларҙың береһе — хәҙерге Газ урамы. Россияның Көньяғы тут ағастарының («тютина») таралыуына тап бына Каспаровҡа бурыслы, ул тут ағастарын ебәкселек тармағы булдырыу ниәте менән үҙенең имениеһендә ултыртҡан була.
Үлгәндән һуң имениены уның вариҫтары өлөшләп. Район частями сдавался под огороды, а позже здесь были построены первый и второй кожевенные заводы купца Серебрякова беренсе һәм икенсе күн заводтары төҙөлә.
Төҙөлгән ҡасабала нигеҙҙә эшселәр йәшәй. 1861 йылда яҡынса 350 кеше йәшәгән 70 өй була, 1873 йылда инде 5000 кеше йәшәгән 550 йорт була. 1877 йылда баҙар төҙөлә, кибеттәр, трактир, мунса була. 1870 йылдарҙа уҡ Касперовканы ҡалаға ҡушыу тураһында һөйләшеүҙәр алып барыла, тик, рәсми рәүештә, район Таганрог ҡалаһы составына 1916 йылда ғына инә.
Касперовка һәм Скараманговка районында йәшәүсе хулигандарҙы Таганрогта, Рәсәйҙең башҡа ҡалаларынан айырмалы рәүештә, «фараондар» тип атайҙар, ә башҡа ҡалаларҙа «фараондар» тип городовойҙарҙы атайҙар.
1924 йылда Касперовканың исеме Завод ҡаласығы тип үҙгәртелә. Һуңғараҡ ул Орджоникидзе районы составына инә. «Касперовка» атамаһы Таганрог халҡы телендә бөгөнгө көндә лә йәшәй.
Бөгөнгө көндә «Касперовка» Таганрогтың халыҡ тығыҙ йәшәгән районы, ул Үҙәк ял һәм мәҙәниәт паркынан алып металлургтар ҡаласығына тиклем һуҙыла.
# Эпидавралағы театр

Эпидавралағы театр (грек. Θέατρο της Επιδαύρου) — иң яҡшы һаҡланып килгән боронғо, шул уҡ ваҡытта ғәмәлдә булған һәм иҫ киткес акустикаһы һәм эстетикаһы менән айырылып торған грек театры,. Асклепион янындағы Эпидаврала, бәләкәй Лигурион ҡалаһынан алыҫ түгел ерҙә урынлашҡан.

# Эпидавралағы театр
## Тарихы

Антик һәм боронғо грек театры беҙҙең эраға тиклем 340 һәм 330 йылдар араһында төҙөлгән. Павсаний яҙмалары буйынса архитекторы Аргос ҡалаһынан Кесе Поликлет булған. Театр Эпидавралағы асклепион бай ҡатламдарына күңел асыу өсөн төҙөлгән — пациенттарҙың психик һәм физик һаулығына ыңғай йоғонто яһай тип иҫәпләнгән. Боронғо театр 15000-дән ашыу тамашасыны һыйҙыра һәм ике өлөшкә бүленә. 21 рәте ябай кешеләр өсөн, ә аҫҡы 34 рәт дин әһелдәре һәм хакимдар өсөн була.
Боронғо театр ҡаҙыу эштәренән һуң асыла, уны Афина археологик йәмғиәте эгидаһы аҫтында 1870—1926 йылдар осоронда археолог Кавадиас Панагис үткәрә (Παναγιώτης Καββαδίας),
Бер нисә йыл үткәс, археологик эштәрҙән һуң, 1938 йылда театр тәүге спектаклде ҡабул итә. Был ҡуйылыш Софоклдың «Электра» трагедияһы була, төп ролдәрҙе Катин Паксино һәм Елени Пападаки уйнай. Сығыштар Икенсе донъя һуғышы башланыу менән туҡтала. 1950 йылдар башында, күберәк тамашасылар ҡабул итеү маҡсатында, реставрация эштәре үткәрелә һәм 1955 йылдан алып Эпидаврала, һәр йәй боронғо театр сәхнәһендә ҡуйылыштарҙы күрһәткән театр фестивале уҙа. Эпидавралағы фестиваль сиктәрендә ҡайһы бер бөйөк сит ил һәм грек артистары ҡатнаша, шул иҫәптән билдәле грек опера йырсыһы Мария Каллас та була.
# Ахунов

Ахунов — фамилия.
* Ахунов Ғариф Ахунйән улы (1925—2000) — татар яҙыусыһы, драматург, публицист һәм йәмәғәт эшмәкәре.
* Ахунов Рөстәм Ринат улы (22 август 1978 йыл) — ғалим-иҡтисадсы, юғары мәктәп уҡытыусыһы, дәүләт һәм йәмәғәт эшмәкәре.
* Ахунов Фәтхелбаян Ғаян улы (1938—2019) — инженер-нефтсе, профсоюз органдары эшмәкәре.
# Хушму

Хушму — Рәсәйҙәге йылға. Томск өлкәһе, Красноярск крайы, Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Тым йылғаһының һул ярына тамағынан 897 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 46 км.

# Хушму
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Васюган йылғаһы ҡушылған урынған Вах йылғаһы ҡушылған урынға тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Васюган, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010900112115200033285
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115203328
* Бассейн коды — 13.01.09.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Аҡтамаҡ сарлаҡ

Аҡтамаҡ сарлаҡ (рус. белощекая крачка)(лат. Chlidonias hybrida) — сарлаҡтар ғаиләһендәге ҡош.

# Аҡтамаҡ сарлаҡ
## Ҡылыҡһырлама

Күгәрсендән бәләкәйерәк. Йоплашып (парлашып) йәки күмәкләшеп йылға һәм күл өҫтөндә осоп йөрөйҙәр. Дөйөм төҫө һорғолт ҡара, ҡанат аҫты һоро. Тамағы, сикәләре, ҡойроҡ аҫты аҡ. Суҡышы көрәнһыу ҡыҙыл, аяҡтары ҡыҙғылт ҡара. Ҡойроғо айырсалы. Ҡара сарлаҡтан тамағы һәм сикәләре аҡ булыуы менән айырыла.

# Аҡтамаҡ сарлаҡ
## Тауышы

Тауышы яңғырауыҡлы: «кррииа-кррииа» һәм киҫкен: «кик-кик».

# Аҡтамаҡ сарлаҡ
## Йәшәү рәүеше

Ҡуйы үлән һәм ҡамыш баҫҡан күлдәр, йылғалар, ҡылалар, һаҙлыҡтарҙә йәшәй. Күсмә ҡош. Бик һирәк осрай. Көрән таплы 2-3 бөртөк йәшкелт һоро йомортҡаһы була.
# Варшава конфедерацияһы (1573)

Варшава конфедерацияһы — Речь Посполитаяла дини түҙемлекте тәьмин итеү маҡсатында 1573 йылдың 28 ғинуарында Варшавала беренсе конковацион сеймында төҙөлгән конфедерация.
Варшава конфедерация акты Европала бындай тәүге документ булып иҫәпләнә. Акт дини низағтарҙы бөтөрмәһәлә, Европаның күп өлөшө менән бигерәк тә Утыҙ йыллыҡ һуғыш осоро менән сағыштырғанда, Речь Посполитаяны ваҡытлыса күпкә хәүефһеҙерәк һәм толерантлы урын итә.
Конфедерацияла Бөйөк һәм Кесе Польша, Бөйөк Литва кенәзлеге, Киев, Волынь, Подляшье һәм Урыҫ воеводалыҡтары, Пруссия, Померания, Жемайтия, Лифляндия һәм таж ҡалаһының вәкилдәре ҡатнаша.
Варшава конфедерацияһының маҡсаты Люблин унияһын ҡабул иткәндән һуң барлыҡҡа килгән проблемаларҙы хәл итеү була. Люблин унияһына ярашлы берҙәм короле, сеймы, аҡсаһы, һалымы һәм берҙәм тышҡы сәйәсәте булған яңы дәүләт Речь Посполитая ойошторола. Әммә бында дөйөм сиркәү булмай — көнсығыш ерҙәрҙә православиелылар өҫтөнлөк итһә, илдең көнбайышында һәм төньяғында төбәк протестантизмы таралыу ала.
Варшава конфедерацияһы Речь Посполитаяла дини иректе һаҡлауҙа әүҙем роль уйнай, унда ҡатнашыусылар үҙ-ара толерантлы булырға, артабанғы быуындарҙа был толерантлыҡты һаҡларға, ниндәйҙә булһа хөкүмәт ниндәйҙә булһа динде эҙәрлекләһә ирекле дин тотоу өсөн берҙәм көрәшергә килешәләр. Католик епископтары Варшава конфедерацияһына ҡул ҡуймайҙар һәм конфедерацияның «башҡа бөтә диндарҙарға, мосолмандарға, йәһүдтәргә, протестанттарға һәм башҡа „схизматиктарға“ ирекле дин тотоуҙың иғлан итеүе польша дәүләтселеге нигеҙҙәрен емерә, Хоҙайҙың бөйөклөгөн мыҫҡыл итә».
2003 йылда конфедерация тексы ЮНЕСКО-ның Тыныслыҡ хәтере исемлегенә индерелә.
# Яр-Шор

Яр-Шор — Рәсәйҙәге йылға. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Лонгот-Юган йылғаһының уң ярына тамағынан 114 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 46 км.

# Яр-Шор
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Салехард ҡалаһынан тамағына тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15020300212115300033947
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115303394
* Бассейн коды — 15.02.03.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Чукреевская

Чукреевская — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Обь йылғаһының уң ярына тамағынан 1036 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Чукреевская
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Иртыш йылғаһы ҡушылған урынған Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынға тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Иртыштан Төньяҡ Сосьва тамағына тиклем, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15020100112115300018460
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301846
* Бассейн коды — 15.02.01.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Бәшәров Райнат Әхкәметдин улы

Бәшәров Райнат Әхкәметдин улы (29 июнь 1942 йыл — 19 сентябрь 2007 йыл) — СССР һәм Рәсәй опера йырсыһы, уҡытыусы. Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1997), Ф. И. Шаляпин исемендәге премия лауреаты (1993).

# Бәшәров Райнат Әхкәметдин улы
## Биографияһы

Райнат (Ринат) Әхкәметдин улы Бәшәров 1942 йылдың 26 июнендә Пермь ҡалаһында тыуған. 1973 йылда Нәжип Йыһанов исемендәге Ҡазан дәүләт консерваторияһын (педагогы В. А. Лазько)) тамамлай һәм Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрында эшләй башлай. Бер үк ваҡытта Заһир Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт институтында уҡыта (1974—1994). Гастролдәр менән Германияла, Египетта, Монголияла, Төркиәлә була.

# Бәшәров Райнат Әхкәметдин улы
## Вокаль партиялары

* Кончак («Кенәз Игорь», А. П. Бородин; дебют, 1973)
* Борис Годунов (М. П. Мусоргскийҙың шул уҡ исемдәге операһы)
* Тирмәнсе («Һыу инәһе», А. С. Даргомыжский)
* Мефистофель («Фауст», Ш. Гуно)
* Арғынбай, Ҡарабаш («Шәүрә»)
* Юлай («Салауат Юлаев»)
* Байымбәт («Нәркәс» — «Нэркэс», Х. Ф. Әхмәтов, 1995)
* Дәрүиш («Ай тотолған төндә», 1996)

# Бәшәров Райнат Әхкәметдин улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1997)
* Ф. И. Шаляпин исемендәге премия лауреаты (1993)
* Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған артисы (1985)
# Войпты-Яха

Войпты-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Палкур-То-Се йылғаһының уң ярына тамағынан 3 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Войпты-Яха
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь мороно бассейнынан көнбайыштағы йылғалар. Бәләкәй йылға бассейны — Объ, Төньяҡ сосьва ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15020300312115300046335
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115304633
* Бассейн коды — 15.02.03.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Бала табыу йорттары

Бала табыу йорттары — ауырлы ҡатындарға бала тапҡансы, бала тапҡанда һәм бала тапҡандан һуңғы осорҙа, шулай уҡ яңы тыуған балаларға квалификациялы медицина ярҙамы күрһәтеүсе стационар тибындағы дауалау‑иҫкәртеү учреждениелары.

# Бала табыу йорттары
## Дөйөм мәғлүмәт

Үҙ аллы йәки күп йүнәлешле һаулыҡ һаҡлау ойошмаһының структура бүлеге булараҡ эшләй. Бала табыу йорттары дөйөм һәм махсус (йөрәк, бөйөр ауырыулы, эндокрин патологиялы, резус‑конфликтлы ауырлы, ауыры төшөү ҡурҡынысы булған һ.б. ҡатындар өсөн) төрҙәргә айыралар. Физиол. (ҡабул итеү, бала табыу, бала тапҡандан һуңғы, яңы тыуғандар), күҙәтеү (ҡабул итеү һәм сығарыу бүлмәһе, бала табыу һәм изоляция блоктары, бала тапҡандан һуңғы һәм яңы тыуғандар өсөн палаталар), ауырлыларҙың патологияһы, диагностика һ.б. бүлектәре бар; Бала табыу йорттары күбеһендә ҡатын‑ҡыҙҙар консультациялары эшләй.

# Бала табыу йорттары
## Башҡортостандағы бала табыу йорттары тарихы

Өфөлә беренсе бала табыу йорттары 1910 йылда асыла, 1923—24 йылдарҙа әсәлек һәм балалыҡты һаҡлау учреждениелары, әсә һәм бала йорттары, ауырлы ҡатындар өсөн консультациялар ойошторола (ҡара: Әсәлек һәм балалыҡты һаҡлау). 1913 й. Башҡортостанда ауырлылар һәм бала табыусылар өсөн 134 койка, 1940 — 1076, 1960 — 3277, 1965 — 4181 акушер‑гинекологик койка булған; ауырлыларға уларҙың экстрагениталь патологияһын иҫәпкә алмайынса мед. ярҙамы күрһәтелгән; ауыл ерендә стационарҙа бала табырға ярҙам итеү 61% тәшкил иткән. 70—80‑се йй. Өфөлә махсуслаштырылған Бала табыу йорттары (йөрәк‑ҡан тамырҙары, эндокрин системаһы патологиялары һәм резус‑конфликт ситуациялы ҡатындар өсөн) асыла. 1995 й. алып ҡайһы бер Б.т.й. индивидуаль бала табыу залдары булдырыла, әсә һәм баланың бергә булыуы практикаға индерелә башлай. 2009 й. респ. 4 үҙ аллы Бала табыу йорттары (Өфөлә 3‑сө, 4‑се, Белорет һәм Салауат ҡҡ.), 10 күп профилле ҡала дауалау‑иҫкәртеү учреждениеһында һәм бөтә үҙәк район дауаханаларында тиерлек акушер бүлектәре, Респ. перинаталь үҙәге эшләй .
# Арҙат

Арҙат — бер нисә исемдәш тораҡ пункттар атамаһы.

# Арҙат
## Мәҡәләләр

* Арҙат (Күгәрсен районы) — Башҡортостандың Күгәрсен районындағы ауыл.
* Арҙат (Туймазы районы) — Башҡортостандың Туймазы районындағы ауыл.
# Кузюг (Молома ҡушылдығы)

Кузюг — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Молома йылғаһының һул ярына тамағынан 274 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 132 км.

# Кузюг (Молома ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Киров ҡалаһынан Котельнич ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010300312111100035317
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111103531
* Бассейн коды — 10.01.03.003
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Лоймья

Лоймья — Рәсәй йылғаһы. Свердловск өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Черная йылғаһының һул ярына тамағынан 137 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.

# Лоймья
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Тавда йылғаһының, инештән тамағына тиклем, инештән алып Морозко ауылы янындағы һыу үлсәү постына тиклем Сосьва йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны — Тубыл, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010502512111200012786
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111201278
* Бассейн коды — 14.01.05.025
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Ульмень

Ульмень — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Бия йылғаһының уң ярына тамағынан 194 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 48 км.

# Ульмень
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Бия йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100212115100000878
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100087
* Бассейн коды — 13.01.01.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1