yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Самсонов Вячеслав Михайлович

Самсонов Вячеслав Михайлович (21 декабрь 1949 йыл — 25 август 2018 йыл) — Врач-эпидемиолог. Медицина фәндәре кандидаты, профессор. Спортсы. Рәсәйҙең дзюдо буйынса халыҡ-ара класлы спорт мастеры.

# Самсонов Вячеслав Михайлович
## Биографияһы

Вячеслав Михайлович Самсонов 1949 йылдың 21 декабрендә Өфө ҡалаһында тыуған.
Олимпия резервының 6-сы «Геркулес» махсуслашҡан балалар һәм үҫмерҙәр спорт мәктәбе тәрбиәләнеүсеһе.
Уның тренеры Н. Д. Попов башҡа күп спортсыларҙы өйрәткән.
1974 йылда РСФСР чемпионатының көмөш призёры.
1975 йылда студенттар араһында самбо буйынса СССР чемпионы. Самбо буйынса СССР йыйылма командаһы ағзаһы.
1976 йылда РСФСР чемпионатының бронза призёры.
1979 йылда Башҡорт дәүләт медицина институтын тамамлаған.

# Самсонов Вячеслав Михайлович
## Хеҙмәт юлы

Вячеслав Михайлович Самсонов самбо буйынса шәхси зачётта мастерҙар араһында донъя чемпионы. Рәсәйҙең самбо буйынса атҡаҙанған тренеры. Рәсәй Федерацияһының физик культура һәм спорт отличнигы.
2002–2006 йылдарҙа мастерҙар араһында донъя чемпионы.
2004, 2007, 2010 йылдарҙа Европа чемпионы (2004—2008 — самбо буйынса шәхси зачётта Рәсәй чемпионы).
2004, 2006, йылдарҙа мастерҙар араһында команда зачётында Европа кубогы эйәһе
2005 йылда донъя чемпионы.
2004—2010 йылдарҙа шәхси зачётта Рәсәй чемпионы.
2010—2011 йылдарҙа дзюдо ветерандары араһында Европа чемпионы.
2011 йылда М7 йәш төркөмө буйынса дзюдо буйынса Рәсәй чемпионы.
Шул уҡ йылда дзюдо буйынса мастерҙар араһында Донъя чемпионы (Германия, Франкфурт-на-Майне)
2012 йылда (Австрия, Лейбниц) дзюдо ветерандары VI Рәсәй Чемпионатының көмөш призеры.
# Ҡаҙағстан банктары исемлеге

Был исемлектә Ҡаҙағстандың әле эшләп торған урындағы һәм сит ил банктары («икенсе кимәл банктары») активтарының кәмеү тәртибендә бирелә. 2018 йылдың 1 ғинуарына ҡарата Ҡаҙағстанда 28 коммерция банкы эшләй. Ҡаҙағстандағы банктарҙың күбеһе — эре финанс төркөмдәренеке.
* «Қазақстан Халық Жинақ Банкі»
* «Банк ЦентрКредит»
* «АТФБанк»
* «Еуразиялық банк»
* «Kaspi bank»
* «Сбербанк» АЙ
* «Ситибанк Ҡаҙағстан»
* «Нурбанк»
* «First Heartland Jýsan Bank»
* «ForteBank»
* «Жилстройсбербанк Казахстана»
* «Альфа-банк»
* «Қазақстандағы Қытай Банкі»
* «ВТБ Ҡаҙағстан»
* «Банк Хоум Кредит»
* «Ҡытай ТПБ»
* «AsiaCredit Bank»
* «КЗИ Банк»
* «Банк Kassa Nova»
* «Bank RBK»
* «Шинхан Банк Ҡаҙағстан»
* «Әл-Хиләл Ислам банкі»
* «PNB Ҡаҙағстан Банк»
* «Capital Bank»
* «Алтын Банк»
* «Заман-Банк»
* «Пәкістан Ұлттық банкі»

# Ҡаҙағстан банктары исемлеге
## Ҡаҙағстандың үҫеш банкы

Дәүләткә ҡараған «Ҡаҙағстандың үҫеш банкы» айырым хоҡуҡи статусҡа эйә.

# Ҡаҙағстан банктары исемлеге
## Банкрот банктар исемлеге

* «Ҡазинвестбанк»
* «Delta Bank»
# Тюшами

Тюшами — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Ампута йылғаһының һул ярына тамағынан 30 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 95 км.

# Тюшами
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Вах йылғаһы ҡушылған урынған Нефтеюганск ҡалаһына тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вах, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011100112115200044222
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115204422
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Балалар китапханаһы

Балалар китапханаһы — балалар өсөн тәғәйенләнгән Өфөлә урынлашҡан китапхана.

# Балалар китапханаһы
## Тарих

1957 йылда 11-се ҡала балалар китапханаһы нигеҙендә Республика балалар китапханаһы булараҡ ойошторола. 1988 йылдан алып Республика китапханаһы филиалы булып тора.
Балалар китапханаһы фондында 190 меңдән ашыу һаҡлау берәмеге, шул иҫәптән 170 мең китап, 3,5 мең аудио‑ һәм видеоматериал; 200‑ҙән ашыу төр ваҡытлы матбуғат баҫмаһы (2010). Фонд балаларҙың йәш үҙенсәлектәрен иҫәпкә алып туплана.

# Балалар китапханаһы
## Эшмәкәрлеге

Китапхана дәрестәре, яҙыусылар менән осрашыуҙар, ғаилә менән ял итеү көндәре, түңәрәк өҫтәлдәр, әҙәби иртәлектәр һәм кисәләр, «Мин яңы Башҡортостан гражданы», «Белем донъяһына», «Уҡыусы ғаилә», «Матурлыҡ аша изгелек» тигән маҡсатлы программалар буйынса ролле уйындар, шулай уҡ республика балалар ижады конкурстары һәм наркотиктарға ҡаршы акциялар үткәрә. Йылына 10 меңдән ашыу уҡыусыны хеҙмәтләндерә. Методик һәм библиографик әсбаптар нәшер итә.
# Ваньвож

Ваньвож — Рәсәй йылғаһы. Вологда өлкәһе, Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Соль йылғаһының уң ярына тамағынан 55 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.

# Ваньвож
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Южная йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Сухона, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020100212103000012310
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001231
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Баранова Сарра Леонтьевна

Сарра Леонтий ҡыҙы Баранова (1930 йылдың 1 ноябре, Сандимиркино, Вурнар районы, Сыуаш АССР — 10 декабрь 2014, Чебоксары, Сыуаш Республикаһы) — совет чуваш шағирәһе һәм тәржемәсе. Эмине исемендәге бөтә Сыуаш милли премияһы лауреаты (1992 йыл), Сыуаш Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хезмәткәре.

# Баранова Сарра Леонтьевна
## Биографияһы

Сарра Баранова 1930 йылдың 1 ноябрендә Сыуаш АССРның Вурнар районы Сандимиркино ауылында тыуған. 1947 йылда Сарра Баранова ауыл мәктәбен тамамлап, Вурнар зооветтехникумында уҡый. Унан Сыуаш ауыл хужалығы институтына уҡырға инә, әммә тамамламай.
Ишлей районында зоотехник булып эшләй, корректор булараҡ Сыуаш китап нәшриәтендә эшләй. Параллель рәүештә Кпсстың Сыуаш Өлкә Комитеты ҡарамағындағы Мәҙәниәт университетында уҡый.
1992 йылдан Сыуаш Яҙыусылар берлегендә. Эмине исемендәге бөтә Сыуаш милли премияһы лауреаты (1992 йыл). 1995 йылда Сыуаш Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт эшмәкәре исеме бирелә.
Әҙәбиәттәге ҙур ҡаҙаныштары өсөн «Капкан» журналы һәм Сыуаш республикаһы яҙыусылар союзының Маҡтау грамоталары, дүрт медаль менән бүләкләнә.

# Баранова Сарра Леонтьевна
## Ижады

Әҙәбиәттә беренсе аҙымдар 1949 йылда була. Сыуаш периодик баҫмаларында үҙ хикәйәләре, шиғырьләре, новеллаларын баҫтыра.
Китаптары:
* «Шухăшлама вăхăт пур» (1981);
* «Вĕренĕн те вĕçĕ пур» (1985);
* «Йăлăну саманчĕ» (1992);
* «Сар автан» (1995);
* «Çӳл тӳпере çич çăлтăр» (1996);
* «Телей валеçетĕп» (1997);
* «Çутă ĕмĕт» (1998).
Тәҗемәләре:
* «Ревматизм» А. Нестеров (1965);
* «Гипертони чирĕ» А. Каржель (1966).
Ҡырыҡтан күберәк шиғырына йырҙар яҙылған.
# Хоэс-Кройц

Хоэс-Кройц (нем. Hohes Kreuz) — Германияла, Тюрингия ерендә урынлашҡан коммуна.
2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 1388 кеше йәшәй. Майҙаны — 17,96 км². Диңгеҙ кимәленән 347 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 37308 һәм автомобиль коды — EIC.
# Ивакша

Ивакша — Рәсәй йылғаһы. Архангельск өлкәһе, Вологда өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Лепша йылғаһының уң ярына тамағынан 0,6 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.

# Ивакша
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Онега йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Онега.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03010000112103000002578
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103000257
* Бассейн коды — 03.01.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Орск йәмиғ мәсете

1900
Орск йәмиғ мәсете (Дербисалы Беркимбаев исемендәге мәсет) — Рәсәй Федерацияһы Ырымбур өлкәһе Орск ҡалаһындағы мәсет. Иман йортоноң бинаһы — тарих һәм архитектура ҡомартҡыһы.

# Орск йәмиғ мәсете
## Тарихы

1734 йылда Ырымбур экспедицияһы юлға сыҡҡанда, императрица Екатерина II нигеҙләнәсәк яңы ҡалала мосолмандар менән сауҙаны үҫтереү маҡсатында айырым бойороҡ бирә: «Урындағы башҡорт халҡына һәм яңы подданыйҙарыбыҙ ҡырғыҙ-ҡаҙаҡ, ҡарағалпаҡ халыҡтарына Азия илдәренән килеп, төпләнергә, йәшәргә, сауҙа итергә, һәр төрлө кәсеп менән шөғөлләнергә». Һөҙөмтәлә Ырымбур (Орск) ҡәлғәһендәге тәүге мәсет ахун Мансур Абдрахманов тарафынан 1738 йылда асылған.
Ырымбур мосолман диниә назараты ҡарамағында була. 1822—1916 йылдарҙа мәсет янында мәҙрәсә эшләй.
1888 йылда иҫке мәсет янғас, таштан яңы мәсет төҙөлөшө башлана. Ике ҡатлы бинаның төҙөлөшөнөң төп бағымсыһы ҡаҙаҡ сауҙагәре Дербисалы Беркимбаев була. Мәсет 1900 йылда асыла.
1932 йылда мәсет ябыла. Бинала башта оҫтахана, һуңынан клуб менән кионтеатр, аҙаҡ балалар баҡсаһы урынлаша. Ә мәҙрәсәнең бинаһы тегенселәр фабрикаһы эшселәренең ятағы булараҡ файҙаланыла.
1990 йылда бина диндарҙарға ҡайтарыла, һуңыраҡ уҡыу ойошторола. 1991 йылда бәләкәй манараһы тергеҙелә. 2006–2010 йылдарҙа ҙур манара төҙөлә.
2001–2008 йылдарҙа мәсет ҡарамағында «Нур» мәҙрәсәһе эшләгән.

# Орск йәмиғ мәсете
## Имам-хатиптары

* Мансур Абдрахманов (1738 йылдан),
* Исмәғил Абдразаҡов (1740—1760-сы йылдарҙа),
* Ибраһим Мәмбәтов (1770-се йылдар),
* Ғабдуллатиф Ғәббәсов (1805—1860 йылдарҙа),
* Ҡорбанғәли Юлдашбаев (1861—1865 йылдарҙа),
* Мөхәмәтғариф Мағазов (1866—1876 йылдарҙа),
* Мөхәмәтлатиф Исхаҡов (1877—1906 йылдарҙа),
* Мөхәмәтсафа Мөхәмәтфәрух улы Дауытов (1906—1908 йылдар)
* Ғабдулла Мөхәмәтсәлих улы Зәйнәғәбетдинов (1908—1932 йылдарҙа),
* Шәфиғулла Шәрипов (1990 йылдан),
* Рәсим Исмәғил улы Әхмәтов (1998 йылдан),
* Талибжан Юныс улы Азаматов (2010 йылдан),
* Ҡадир Жанбылжан улы Тнаштыгулов (2018 йылдан).
# Рас-Ёль (Угдым-Ю ҡушылдығы)

Рас-Ёль — Рәсәйҙәге йылға. Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Угдым-Ю йылғаһының уң ярына тамағынан 77 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Рас-Ёль (Угдым-Ю ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вычегда йылғаһы башынан Сыктывкар ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вычегда, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020200112103000017436
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001743
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Сету леэло

Сету леэло (эст. setu leelo) Эстонияның көньяҡ-көнсығышында йәшәгән сету халҡының традицион күп тауышлы халыҡ йырлауы стиле. Ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса, сету леэло 1000 йылдан ашыу билдәле.
2009 йылда был йырлау стиле Европала ЮНЕСКО-ның матди булмаған бөтә донъя мираҫы исемлегенә индерелде.

# Сету леэло
## Тасуирламаһы

Сету леэлоға, беренсе сиратта, a cappella йырлау хас.
Бынан тыш, сету леэло солист менән хорҙың сиратлашып йырлауы менән характерлана: ғәҙәттә, солист башта ябай мотив йырлай, ә хор фраза аҙағында уға ҡушыла һәм ҡушымтаны ҡабатлай. Шулай уҡ солист импровизациялау хоҡуғына эйә. Ҡайһы бер йырҙарҙа хор солисттан әкренерәк, моңлораҡ һәм ритмик тотороҡлораҡ йырлай.
Йырҙарҙы башлыса ҡатын-ҡыҙҙар башҡара.
# Тот-Кыпа-Ютурмаль-Кы

Тот-Кыпа-Ютурмаль-Кы — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО, Красноярск крайы биләмәләрендә аға. Йылға Кыпа-Ютурмаль-Кы йылғаһының уң ярына тамағынан 84 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Тот-Кыпа-Ютурмаль-Кы
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Таз йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Таз.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15050000112115300068292
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115306829
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Исем мәктәбе (Күгәрсен районы)

Исем мәктәбе — Башҡортостан Республикаһы Күгәрсен районы Исем ауылында Ленин урамы, 81 адресы буйынса урынлашҡан уҡыу йорто

# Исем мәктәбе (Күгәрсен районы)
## Тарихы

Мәктәп тарихы 1914 йылда башлана. 1926 йылда мәктәп рәсми статус ала. 1934 йылда Һарытауҙа мәктәп бинаһы төҙөлә һәм 1940 йылда Исем ауылына күсерелә. Шул уҡ йылда мәктәп ете йыллыҡ мәктәпкә әйләнә.
1953 йылда ике һигеҙенсе класс асыла, улар Назаркин урта мәктәбенең филиалдары була. 1954 йылдан урта мәктәп итеп үҙгәртелә.
Унынсы синыф уҡыусыларының беренсе сығарылышы 1956 йылда (60 уҡыусы) була.
1970 йылдан кабинет системаһына күсә башлайҙар. Етмешенсе йылдар уртаһында мәктәптә уҡыусылар айырыуса күп була. 1976 йылда — 121, 1978 йылда — 100, 1979 йылда — 106 сығарылыш уҡыусыһы була. 2012—2013 йылдарҙа мәктәпкә капиталь ремонт үткәрелә.

# Исем мәктәбе (Күгәрсен районы)
## Етәкселәре

* Спиридонова Клавдия Федоровна — 1994 йылдан
* Кузнецова Татьяна Александровна — 2008 йылдан
* Көсөкбаев Ринат К. — 2019 йылдан.

# Исем мәктәбе (Күгәрсен районы)
## Уҡытыусылары

* Спиридонова Клавдия Федоровна — «Башҡортостан Республикаһы мәғариф алдынғыһы», «Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған уҡытыусыһы». Был мәктәптә 1965 йылдан алып эшләй, тәүҙә немец теле уҡытыусыһы, һуңынан рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы булып эшләй. 1985 йылдан алып кластан тыш эштәрҙе ойоштороусы була.
* Кузнецова Татьяна Александровна
* Сажнева Лилия Ягафаровна — директоры урынбаҫары, география уҡытыусыһы
* Семенова Лира Ринат ҡыҙы — уҡытыусы
* Вәлишина Юлия Олеговна — инглиз теле, информатика уҡытыусыһы
* Ғәипйәнова Альбина Альберт ҡыҙы — башланғыс кластар, һынлы сәнғәт уҡытыусыһы
* Ишҡыуатова Гөлназирә Ғәли ҡыҙы — тарих һәм йәмғиәтте өйрәнеү уҡытыусыһы
* Кулагин Василий Александрович — биология һәм химия уҡытыусыһы
* Пантелеева Рәзилә Мәрүәр ҡыҙы— башланғыс кластар уҡытыусыһы
* Сәйетбаталов Риф Зәки улы — физкультура уҡытыусыһы
* Сәлихов Тәлғәт Хөснул улы — физика һәм математика уҡытыусыһы
* Юлтина Зөлфиә Зәкирйән ҡыҙы — башҡорт теле уҡытыусыһы
* Абдрахманова Флүзә Ғәйзулла ҡыҙы — математика уҡытыусыһы
* Иванов Сергей Николаевич — тормош хәүефһеҙлеге, тарих һәм йәмғиәтте өйрәнеү уҡытыусыһы
* Кошкина Любовь Ивановна — рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы
* Көсөкбаев Ринат К. — физкультура уҡытыусыһы
* Семенова Лира Ринат ҡыҙы — инглиз теле уҡытыусыһы
* Яҡупова Люция Зәкәриә ҡыҙы — рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы
# Эрэп-Шор

Эрэп-Шор — Рәсәй йылғаһы. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Хальмер-Ю йылғаһының уң ярына тамағынан 41 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 20 км.

# Эрэп-Шор
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Төньяҡ Сосьва. Бәләкәй йылға бассейны — Төньяҡ Сосьва, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15020200112115300026295
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115302629
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Левинка

Левинка — Рәсәйҙәге йылға. Түбәнге Новгород өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Волга йылғаһының уң ярына тамағынан 2238 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 1,5 км.

# Левинка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Волга йылғаһы Түбәнге Новгород ГЭС-ынан Ока йылғаһының тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010300512110000017527
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110001752
* Бассейн коды — 08.01.03.005
* ГӨ буйынса томы — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Едомша

Едомша — Рәсәйҙәге йылға. Кострома өлкәһе, Вологда өлкәһе, Ярославль өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Галичское күле (Вексы йылғаһы башы) ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.

# Едомша
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кострома йылғаһы Исады һыу үлсәү посына тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010300112110000012359
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110001235
* Бассейн коды — 08.01.03.001
* ГӨ буйынса томы — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Әлкә ауыл советы (Салауат районы)

Әлкә ауыл советы — Башҡортостандың Салауат районындағы муниципаль берәмек
Административ үҙәге — Әлкә.ауылы.

# Әлкә ауыл советы (Салауат районы)
## Тарихы

«Башҡортостан Республикаһы муниципаль берәмектәре сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһында законы»на ярашлы ауыл биләмәһе статусына эйә.

# Әлкә ауыл советы (Салауат районы)
## Иҫтәлекле урындары

* Иҙрис мәмерйәһе — мәмерйә, федераль әһәмиәтле археология һәйкәле. Мәмерйәлә Иҙрис яҙмалары табылды. Башҡорт риүәйәте бәйән иткәнсә, «Салауат мәмерйәһе» («Пещера Салавата»), 1774 й. Салауат Юлаев отрядында йөрөгән көрәштәштәре менән Иҙрис мәмерйәһендә йәшенгән булған..
# Мерка-Чомьявож

Мерка-Чомьявож — Рәсәйҙәге йылға. Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Нившера йылғаһының һул ярына тамағынан 44 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.

# Мерка-Чомьявож
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вычегда йылғаһы башынан Сыктывкар ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вычегда, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020200112103000017191
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001719
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Байрамғолова Нилә Ильяс ҡыҙы

Байрамғолова Нилә Ильяс ҡыҙы (21 февраль 1948 йыл) — йырсы, 1969—2003 йылдарҙа Башҡортостандың Хор капеллаһы артисы. Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1997).

# Байрамғолова Нилә Ильяс ҡыҙы
## Биографияһы

Нилә Ильяс ҡыҙы Байрамғолова 1948 йылдың 21 февралендә БАССР-ҙың Учалы районы Яңы Байрамғол ауылында тыуған. 1976 йылда Өфө дәүләт сәнғәт институтын тамамлай (Р. Д. Земчурина класы). 1969 йылдан Башҡортостандың Хор капеллаһында эшләй, 2003 йылдан алып — Хөсәйен Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһы администраторы.

# Байрамғолова Нилә Ильяс ҡыҙы
## Вокаль партиялары

«Дим буйында» («На берегу Дёмы») К. Ю. Рәхимов, М. Сөндөклө һүҙҙәре; «Башҡортостан» (Абрар Ғабдрахманов, Әсхәл Әхмәт-Хужа һүҙҙәре; башҡорт халыҡ йырҙары «Томан», «Элмәлек» һәм башҡалар.

# Байрамғолова Нилә Ильяс ҡыҙы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы. (1997)
* БАССР-ҙың атҡаҙанған артисы (1975)
# Садиҡов Абдулабай Ғәббәс улы

Садиҡов Абдулабай Ғәббәс улы (рус. Салыков Абдулабай Габбасович 1922 йыл — ?) — 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы яугиры, гвардия ҡыҙылармеецы, рядовой.

# Садиҡов Абдулабай Ғәббәс улы
## Биографияһы

Садиҡов Абдулабай Ғәббәс улы 1922 йылда Татарстандың Әгерйә районы Әгерже ҡалаһында тыуа. Ҡыҙыл Армия сафына Ҡалтасы районы хәрби комиссариаты тарафынан саҡырыла. 112 кавалерия дивизияһының 313-сө кавалерия полкында кавалерист булып хеҙмәт итә. 1942 йылдың 6 июлендә ҡыҙыу һуғыш барған Курск өлкәһенең (хәҙер Липецк өлкәһе) 2‑е Тербун ауылы районында хәбәрһеҙ юғала. Юғалтыуҙар исемлегендә Садиҡов Абдулабай Ғәббәс улының туғандары юҡ тип күрһәтелгән.
# Ольховей-Вож

Ольховей-Вож — Рәсәй йылғаһы. Коми Республикаһы, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Ольховей йылғаһының уң ярына тамағынан 20 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 31 км.

# Ольховей-Вож
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уса йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Уса, йылға бассейны — Печора.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03050200112103000067593
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103006759
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Куяхтонар

Куяхтонар — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Сёма йылғаһының һул ярына тамағынан 64 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.

# Куяхтонар
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100312115100006916
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100691
* Бассейн коды — 13.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Вишик Марко Иосифович

Марко (Марк) Вишик Иосифович (19 октябрь 1921, Львов — 23 июнь 2012, Мәскәү) — СССР һәм Рәсәй математигы.

# Вишик Марко Иосифович
## Биографияһы

8 йәшендә атаһын юғалта, әммә, матди хәлдәре ауыр булыуға ҡарамаҫтан, классик гимназияны тамамлауға өлгәшә.
Иван Франко исемендәге Львов милли университетының физика-математика факультетында уҡый башлай (1939), унда был осорҙа Стефан Банах, Юлиус Шаудер, Станислав Мазур, Бронислав Кнастер һәм Эдвард Шпильрайн уҡыталар. Бөйөк Ватан һуғышы башланыу менән бәйле эвакуацияға китә, өлөшләтә йәйәү, өлөшләтә транспортта Краснодарға тиклем барып етә, бында эшкә инә. Һуңынан — Махачҡалала педагогия институтында уҡый. Көнбайыш Украина өлкәһендә йәшәүсе булараҡ Ҡыҙыл Армияға алынмай.
1942 йылда Тбилисиға күсә. Тбилиси университетын отличие менән тамамлай (1943).
1943—1945 йылдарҙа ул Грузин ССР-ы Фәндәр академияһының А. М. Размадзе исемендәге Тбилиси математика институты аспирантураһында И. Н. Векуала уҡый. 1945 йылда СССР Фәндәр академияһының Математика институты аспирантураһына күсә. 1947 йылда кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлай, Л. А. Люстерник ғилми етәксеһе була. 1951 йылда докторлыҡ диссертацияһы яҡлай. Мәскәү энергетика институтының математика кафедраһы профессоры (1953—1965).
Мәскәү дәүләт университетының механика-математика факультетының дифференциаль тигеҙләмәләр кафедраһы профессоры (1965—1993), 1993 йылда дөйөм идара итеү проблемалары кафедраһына күсә.
1966—1991 йылдарҙа СССР Фәндәр академияһының механика проблемалары институтында эшләй. Рәсәй Фәндәр академияһының мәғлүмәттәрҙәрҙе тапшырыу мәсьәләләре институтының баш ғилми хеҙмәткәре (1993).
Хеҙмәттәре дифференциаль тигеҙләмәләр һәм функциональ анализ өлкәһенә ҡарай.
41 фән кандидаты әҙерләй, шуларҙың 10-һы докторлыҡ диссертацияһы яҡлай.
236 ғилми мәҡәлә һәм 3 монография авторы.
1964 йылдың яҙынан М. И. Вишик мехматта киң халыҡ-ара танылыу алған дифференциаль тигеҙләмәләр буйынса семинар алып бара.
Ҡатыны — Ася Моисеевна Вишик.
2012 йылда вафат була. Дон зыяратында ерләнгән (4 уч.).

# Вишик Марко Иосифович
## Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре

* Америка фән һәм сәнғәт академияһының почетлы ағзаһы (1990)
* И. Г. Петровский исемендәге премия лауреаты (1992)
* Берлин Ирекле университетының Почетлы докторы (2001)

# Вишик Марко Иосифович
## Библиография

* Бабин А. В., Вишик М. И. Аттракторы эволюционных уравнений. — М.: Наука, 1989.
* Вишик М. И., Фурсиков А. В. Математические проблемы статистической гидромеханики. — М.: Наука, 1980.
* Вишик М. И. Фрактальная размерность множеств