yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Камышовая (Чамлык ҡушылдығы)

Камышовая — Рәсәй йылғаһы. Краснодар крайы биләмәләрендә аға. Йылға Чамлык йылғаһының һул ярына тамағынан 222 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Камышовая (Чамлык ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кубань һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чамлык йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Кубань.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 06020000812108100003891
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 108100389
* Бассейн коды — 06.02.00.008
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 08
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Һинд тол ҡатыны

«Һинд тол ҡатыны» (ингл. Indian Widow) — инглиз художнигы Джозеф Райт картинаһы. Картина 1793 йыл аҙағында йәки 1794 йыл башында яҙылып бөткән һәм Райт шәхси күргәҙмәһендә 1985 йылда күрһәтелгән. Хәҙер картина Дерби музейы һәм сәнғәт галереяһына ҡуйылған. Художник үҙе «Һинд тол ҡатыны» тигән ҡыҫҡа исем ҡулланһа ла, картинаның тулы исеме — «Үлгән юлбашсының ҡоралын һаҡлаусы һинд тол ҡатыны» (ингл. The Widow of an Indian Chief Watching the Arms of Her Deceased Husband).
Никольсон раҫлауынса, картиналағы ҡатындың рәсеменә бер аҙ матурланған, ҡалған детальдәр (тире, ҡаурый, бысаҡ) дөрөҫ һүрәтләнгән.
# Ваня (Молога ҡушылдығы)

Ваня — Рәсәйҙәге йылға. Тверь өлкәһе, Вологда өлкәһе, Новгород өлкәһе, Ленинград өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Молога йылғаһының һул ярына тамағынан 44 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.

# Ваня (Молога ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Молога башынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Рыбинск һыуһаҡлағысы бассейны йылғалары, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010200112110000007242
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110000724
* Бассейн коды — 08.01.02.001
* ГӨ буйынса томы — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Офрис

Офрис — әшәлсә һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты.

# Офрис
## Таралышы

Яҡынса 35 төрө билдәле, Европала, Көнбайыш Азияла, Урта диңгеҙ буйында һәм Төньяҡ Африкала таралған. Башҡортостанда бөжәкле офрис үҫә. Эзбизле уйһыу һаҙлыҡтарҙа һәм дымлы болондарҙа үҫә, Мәсәғүт урман-далаһында һәм Краснокама районында осрай. Декоратив үҫемлек. Бүлбеләренең составында лайла, фенол берләшмәләре бар, халыҡ медицинаһында ҡулланыла. Реликт, Башҡортостан Республикаһының һәм РСФСР‑ҙың Ҡыҙыл китаптарына индерелгән.

# Офрис
## Ботаник яҙма

Ваҡ шар һымаҡ йәки оҙонса бүлбеле күп йыллыҡ үлән. Һабағы төҙ, бейеклеге 15—40 см. Япрағы күкһел төҫтә, тар, ланцет, тәпәш розеткала. Сәскәлеге — 3—8 сәскәнән торған һирәк башаҡ. Сәскәһе ваҡ, тышҡы япраҡсалары асыҡ йәшел төҫтә; эске әйләнәһенең 2 япраҡсаһы мыйыҡса рәүешендә, көрәнһыу һоро төҫтә, төклө. Ирене оҙонса йомортҡа формаһында, көрәнһыу шәмәхә төҫөндә, бәрхәт һымаҡ, уртаһында зәңгәрһыу тап, урталағы ҙур көрәктең осонда уйым һәм ваҡ ситке япраҡсалары бар. Сәскәһе уны һеркәләндергән 2 төр һағыҙаҡтың феромондарына оҡшаш матдәләр бүлеп сығара. Июнь—июлдә сәскә ата. Емеше — ҡумта, июль—августа өлгөрә.

# Офрис
## Ботаник яҙма
### Төрҙәре

* Ophrys apifera Huds., 1762 — Офрис бал ҡортло
* Ophrys argolica H.Fleischm., 1919
* Ophrys atlantica Munby, 1856
* Ophrys bertolonii Moretti, 1823
* Ophrys bombyliflora Link, 1800
* Ophrys cilicica Schltr., 1923
* Ophrys ferrum-equinum Desf., 1807
* Ophrys fuciflora (F.W.Schmidt) Moench, 1802
* Ophrys fusca Link, 1800
* Ophrys insectifera L., 1753 — Офрис насекомоносная
* Ophrys isaura Renz & Taubenheim, 1980
* Ophrys kojurensis Gölz, 2006
* Ophrys kotschyi H.Fleischm. & Soó, 1926
* Ophrys kreutzii W.Hahn, R.Wegener & J.Mast, 2008
* Ophrys lepida S.Moingeon & J.-M.Moingeon, 2005
* Ophrys lunulata Parl., 1838
* Ophrys lutea Cav., 1793
* Ophrys lycia Renz & Taubenheim, 1980
* Ophrys omegaifera H.Fleischm., 1925
* Ophrys pseudomammosa Renz, 1928
* Ophrys reinholdii Spruner ex H.Fleischm., 1908
* Ophrys schulzei Bornm. & H.Fleischm., 1911
* Ophrys scolopax Cav., 1793
* Ophrys speculum Link, 1800, nom. cons.
* Ophrys sphegodes Mill., 1768
* Ophrys tenthredinifera Willd., 1805
* Ophrys tremoris Gämperle & Gölz, 2011
* Ophrys ulupinara W.Hahn, Passin & R.Wegener, 2008
* Ophrys umbilicata Desf., 1807
* Ophrys urteae Paulus, 2009
* Ophrys zagrica Gölz, 2007
# Чехияла ислам

2010 йылдың халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса, Чех Республикаһында 3500 тирәһе мосолман иҫәпләнгән (ил халҡының 0,1%-ы), сағыштырыу өсөн: 1991 йылда мосолмандар 495 булған.

# Чехияла ислам
## Тарихы

Ислам менән таныш кешенең Чехияға сәфәре 964—965 йылдарҙа булған — был мосолман Испанияһында тыуған йәһүд сәүҙәгәре һәм сәйәхәтсеһе Ибраһим ибн Яҡуб яҙмаларынан күренә. Сәйәхәт ваҡытында ул юлъяҙмалар теркәп барған, һуңғараҡ баҫылып сығып, улар Үҙәк Европала ислам донъяһы тураһында тәүге хикәйәләрҙең береһе була.
Венаны ҡамауға алған ваҡытта Ғосман империяһы ғәскәренең разведка подразделениеһы Моравияға барып етә. Һуңғараҡ, XIX барлыҡҡа Австро-Венгрия һәм Ғосман империяһы араһында көслө сауҙа бәйләнеше барлыҡҡа килә.
Чехия мәҙәниәтенә ислам йоғонтоһо әҙ булған.

# Чехияла ислам
## Хәҙерге осор

1912 йылда Австро-Венгрияла исламды «дәүләт дине» тип таныған закон баҫылып сыға һәм рәсми рәүештә уның Чехия Республикаһында булыуын рөхсәт ителә. Мосолмандарҙың беренсе берләшмәһе (Muslimské náboženské obce pro Československo) 1934 йылда төҙөлә һәм 1949 йылға тиклем йәшәй. 1968 йылда мосолмандарҙың яңы йәмәғәт төҙөргә ынтылышы уңышһыҙлыҡҡа дусар була.
1991 йылда Чехияла «Мосолман йәмәғәттәре үҙәге» төҙөлә (Ústředí muslimských náboženských obcí). 1998 йылда Брно ҡалаһында беренсе мәсет асыла, ә бер йылдан һуң, баш ҡалала, Прагала төҙөлә. Башҡа ҡалаларҙа мәсеттәр асырға ынтылыуҙар урындағы халыҡтың актив ҡаршылығына осрай. 2004 йылда ислам рәсми рәүештә Чехия Республикаһында дин сифатында теркәлгән. Шуға бәйле рәүештә мосолман йәмәғәте дәүләттән финанс ярҙамы алырға хоҡуҡлы.
Чехия мосолмандарының күпселеге 1990-сы йылдар башында Босния һәм Герцеговинанан йәки 1990-сы йылдар аҙағында элекке Советтар Союзы илдәренән, нигеҙҙә, Рәсәй Федерацияһының Кавказ төбәктәренән килгән. Чехия мосолмандарының байтаҡ өлөшө — Мысыр, Сүриә һәм Яҡын Көнсығыш илдәренән сыҡҡан кешеләр, улар йыш ҡына илдең юғары уҡыу йорттарында уҡыған осоронда Чехословакияла ҡалырға ҡарар ҡылған кешеләрҙең балалары булып тора. Шулай уҡ бер нисә йөҙ этник чех ирекле рәүештә ислам динен ҡабул иткән

# Чехияла ислам
## Ислам фундаментализмынан хәүефләнеү

Чехия Республикаһы Президенты Милош Земан ислам терроризмы Чехияға ҡурҡыныс янау ихтималлығынан хәүефләнеүен белдерә. 2016 йылдың авгусында беренсе тапҡыр Чехия гражданы Хәлифәт Исламское государство тип йөрөтөлгән көстәргә ҡушылырға маташыуҙа шикләнелеп, хөкөм ителә.
# Мүҡәрәбүн

Мүҡәрәбүн (ғәр. الْمُقَرَّبُونَ‎ — яҡынайтылғандар‎) йәки мәҡрибүн — ислам динендә юғары дәрәжәләге дүрт фәрештә: Ябраил (Гавриил), Микаил, Ғазраил һәм Исрафил. Улар башҡалар менән сағыштырғанда Аллаһҡа иң яҡын фәрештәләр булып тора.
Мүҡәрәбүн Ҡөрьәндең Ән-Ниса сүрәһендәге 172-се аятта телгә алына:
* Әл-Мәсих тә, Аллаға яҡынлаштырылған фәрештәләр ҙә Аллаға ҡол булыуҙан хурланмай! Әгәр берәү Уға ҡоллоҡ ҡылыуҙан хурланһа һәм тәкәбберләнһә, Ул уларҙы, ҡубарып, барыһын да Үҙ янына йыйыр.
* Ән-Ниса 4:172
Ҡөрьән Ғайса пәйғәмбәрҙе лә «мүҡәрәбүн» (яҡынайтылғандар) иҫәбенә индерә. Был ҡайһы бер мосолман дин белгестәренә Ғайсаның тәбиғәте яртылаш фәрештә тип һөйләргә сәбәп була.
# Баҡалы (ҡасаба)

Баҡалы рус. Бакалка — Рәсәй Федерацияһы Ырымбур өлкәһе Ырымбур районындағы ҡасаба. Себенле ауыл советы составына инә.

# Баҡалы (ҡасаба)
## Географияһы

Ҡасаба район үҙәге — Ырымбур ҡалаһынан алыҫ түгел урынлашҡан.

# Баҡалы (ҡасаба)
## Географияһы
### Сәғәт бүлкәте

* МСК+2 (Өфө ваҡыты)
* Баҡалы ҡасабаһы бөтә Ырымбур өлкәһе кеүек үк, МСК+2 (Өфө ваҡыты) сәғәт бүлкәтендә урынлашҡан. UTC ваҡытына ҡарата айырмаһы — +5:00 сәғәт.

# Баҡалы (ҡасаба)
## Тарихы

1736 йылда Бәләбәй губернаһы өйәҙендә Баҡалы ҡәлғәһе ҡоролған, ул үҙенең исемен Ағиҙел йылғаһының ҙур булмаған һул ҡушылдығы Баҡалы йылғаһынан алған. Баҡалы ҡәлғәһенә (һуңғараҡ Баҡалы станицаһы) һәм уның эргәһендәге ҡайһы бер ҡасабаларға православие ҡабул иткән татарҙар күсерелгән. Динен алмаштырған татарҙар ошонан һуң казаклыҡҡа ҡабул ителгән һәм баҡалы казактары тип атала башлаған.
1835 йылда Орск ҡәлғәһенән Троицк ауылына тиклем Рәсәйҙең яңы сик һыҙаты үткәрелә. Бер нисә йылдан, 1842 йылда, казактар Яңы линияға күсерелә башлай. Баҡаалы казактарының күбеһе тиерлек Яңы линияға күсерелә. Бер аҙ өлөшө Яңы линия үткән Һаҡмар йылғаһы буйына күсерелә. Был урын Пречистенканан һәм Чёрный отрог ауылдарынан алыҫ түгел урында була. Фараз итеүҙәренсә, Баҡалы ҡасабаһы 1842 йылда барлыҡҡа килгән.

# Баҡалы (ҡасаба)
## Этимологияһы

Ырымбурҙың төбәкте өйрәнеүсеһе, топонимсы ғалим Б. Я. Моисеев үҙенең «Местные названия Оренбургской области. Историко-топонимические очерки» тигән китабында бәйән итеүенсә, Баҡалы ҡасабаһы үҙенең атамаһын элекке йәшәгән урыны — Башҡортостандығы Баҡалы ҡәлғәһенән алған (хәҙерге Баҡалы ауылы).
Ойконим үҙ сиратында Ағиҙел йылғаһының ҙур булмаған һул ҡушылдығы Баҡалы йылғаһынан хасил булған. Моғайын, был йылға тирәһендә баҡа һәм башҡа ер-һыу йәнлеге күп булғандыр, тип фараз итә ғалим.
# Куткус

Куткус — Рәсәйҙәге йылға. Омск өлкәһе, Новосибирск өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Шайтанка йылғаһының уң ярына тамағынан 17 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Куткус
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Иртыш йылғаһы Омь ҡушылған урынған Ишим йылғаһы ҡушылған урынға тиклем, Оша йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Иртыш ҡушылдыҡтары бассейны, Ишим тамағына тиклем, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010100312115300006324
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115300632
* Бассейн коды — 14.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Көньяҡ Яг-Ю

Көньяҡ Яг-Ю — Рәсәйҙәге йылға. Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Яг-Ю йылғаһының уң ярына тамағынан 4 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Көньяҡ Яг-Ю
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вычегда йылғаһы башынан Сыктывкар ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вычегда, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020200112103000018471
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001847
* Бассейн коды — 03.02.02.001
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Бүреләр (рок төркөмө)

Бүреләр — Башҡорт эстрадаһындағы рок төркөмө.

# Бүреләр (рок төркөмө)
## Тарих

Беренсе составында ике класташ - Илшат Абдуллин менән Рафаэл Ғәйнуллин 2004 йылда башҡорт телендә рок төркөмѳ ойошторалар һәм шул уҡ йылда «Йәшлек-шоу 2004» конкурсында «Йыл асышы» номинацияһына лайыҡ булалар. Шул уҡ йылда Рафаэл төркөмдән сығып Салауат ҡалаһындағы башҡорт театрына эшкә төшә.
2005 йылда, төркөмгә Денис Ибраһимов менән Тайфур Юлсурин ҡүшыла.
2006 йылда Урал Сиражетдинов барабандар ҡағыусы булып килә. Шул йылда беренсе аппаратура һатып алына. Репетицияларҙы Беренсе һанлы балалар йортонда, Республика Башҡорт лицей интернатында һәм «Ант» төрҡөмөнөң студияһында уткәрәләр. «Йәшлек шоу 2006» «Тере тауыш пропагандаһы» дипломы менән бүләкләнәләр.
2006 йылдың көҙөндә «Дәрүиш» төркөмөнең солисы Дим Ҡоләхмәтов иҫтәлегенә арналған концертта сығыш яһайҙар.
«Моң» студияһында яҙылған йырҙары «Көрәш йәшәү хаҡына» сыға. «Артылыш» тапшырыуында ҡатнашалар.
2007 йылдың яҙында Башҡорт дәүләт филармонияһында сығыш яһайҙар, «Башҡорт йәштәре көндәрендә» ҡатнашалар.
«Castle Rock» фестивалендә ҡатнашып, 2-се урын яулайҙар.
Көҙ «Өфө уттарында» ойошторолған «йондоҙло төн» концертында ҡатнашалар.
«Рәхмәт» киноһында төшәләр.

# Бүреләр (рок төркөмө)
## Дискографияһы
### Альбомдары

* Бүреләр (2008)
* Юлдар (2017)

# Бүреләр (рок төркөмө)
## Йырҙар

* 2004 — Башҡорттарым
* 2007 — Дуҫтар
* 2008 — Минең йондоҙом
* 2009 — Әҡлимә (ремикс)
# Чагва

Чагва — Рәсәйҙәге йылға. Томск өлкәһе, Омск өлкәһе, Новосибирск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға КАР/ОБЬ/2169/114/388 ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 110 км.

# Чагва
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Васюган йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Кеть йылғаһынан Васюганға тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010800112115200032274
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115203227
* Бассейн коды — 13.01.08.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Черемшанка (Ика ҡушылдығы)

Черемшанка — Рәсәй йылғаһы. Төмән өлкәһе, Ҡурған өлкәһе, Омск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Ик йылғаһының уң ярына тамағынан 57 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 19 км.

# Черемшанка (Ика ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Ишим (йылға). Бәләкәй йылға бассейны — Ишим (бассейндың Рәсәй өлөшө), йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010300212115300011743
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301174
* Бассейн коды — 14.01.03.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Мерета-Яха

Мерета-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Нейта-Яха йылғаһының һул ярына тамағынан 134 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 39 км.

# Мерета-Яха
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кара диңгеҙе йылғалары бассейны Таз йылғаһының төньяҡ-көнсығыш сигенән Енисей ҡултығы һыу бассейнына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Таз.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15050000212115300077132
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115307713
* Бассейн коды — 15.05.00.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Вингероде

Вингероде (нем. Wingerode) — Германияла, Тюрингия ерендә урынлашҡан коммуна.
2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 1233 кеше йәшәй. Майҙаны — 9,77 км². Диңгеҙ кимәленән 310 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 37327 һәм автомобиль коды — EIC.
# Татариха

Татариха — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Оло Кумена йылғаһының һул ярына тамағынан 12 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Татариха
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Киров ҡалаһынан Котельнич ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010300312111100034631
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111103463
* Бассейн коды — 10.01.03.003
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Сирья

Сирья — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Уролка йылғаһының һул ярына тамағынан 23 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.

# Сирья
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посынан Березники ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010100212111100004044
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111100404
* Бассейн коды — 10.01.01.002
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Анчереп

Анчереп (Оло Анчереп) — Рәсәй йылғаһы. Алтай/ Новосибирск өлкәһе, Кемерово өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кара-Чумыш йылғаһының уң ярына тамағынан 60 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 26 км.

# Анчереп
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чумыш йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Объ, Чулым ҡушылғанға тиклем (Томи йылғаһын индермәйенсә), йылға бассейны — Обь (өҫкө өлөшө) Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010200412115200001695
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115200169
* Бассейн коды — 13.01.02.004
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Сыртып

Сыртып — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Кама йылғаһының уң ярына тамағынан 131 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 123 км.

# Сыртып
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Конда йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Конда, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010600112115300018072
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301807
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Бикташ

Бикташ (рус. Бикташевский) — Башҡортостан Республикаһының Дыуан районындағы 2005 йылда бөтөрөлгән ҡасабаһы. Өлкөндө ауыл Советы составына ингән була.
Бөтөрөлгәнгә тиклем почта индексы — 452533, ОКАТО коды — 80223840002.

# Бикташ
## Географияһы

Дыуан ауылынан Өлкөндөгә барған юл эргәһендә, ҙур булмаған Шишмә йылғаһы башынан алыҫ түгел урынлашҡан.

# Бикташ
## Географияһы
### Географик урыны

Ауылдан алыҫлыҡ (1969 йылдың 1 ғинуарына ҡарата):
- район үҙәгенә (Мәсәғүт) тиклем: 26 км,
- ауыл Советы үҙәгенә (Өлкөндө) тиклем: 3 км,
- яҡындағы тимер юл станцияһына (Сулея) тиклем: 98 км.

# Бикташ
## Халҡы

1969 йылдың 1 ғинуарына ҡарата ауылда 62 кеше йәшәгән; башлыса татарҙар. Шулай уҡ татар халҡының күпселекте тәшкил итеүен 1981 йылдағы белешмә билдәләй.
2002 йылдың 1 ғинуарына ауылда халыҡ һаны 0 кеше тәшкил итә

# Бикташ
## Тарихы

1925 йылдан һуң, бәлки, 1920-се йылдар аҙағында,1930-се йылдар башында, ауыл хужалығын коллективлаштырыу осоронда, ике мишәр ауылынан айырылып күсеп ултырған яңы ауыл булараҡ барлыҡҡа килә. Башҡортостан Республикаһының 2005 йылдың 20 июлендәге «Тораҡ пункттарҙың барлыҡҡа килеүе, берләшеүе, бөтөрөлөүе һәм статусы үҙгәреүе, административ үҙәктәрен күсереү менән бәйле, Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона үҙгәрештәр индереү тураһында» 211-з номерлы законында былай тип әйтелә:
4. Түбәндәге тораҡ пункттарҙы бөтөрөргә:
18) Дыуан районында:
а) Өлкөндө ауыл Советының Бикташ ҡасабаһын;
б) Ҡалмаш ауыл Советының Греховка ауылын
# Максимов Владимир Павлович

Максимов Владимир Павлович (4 октябрь 1934 йыл — 12 ноябрь 1982 йыл) — ғалим-тау инженеры, геолог. Техник фәндәр докторы (1974), профессор (1980). Ленин премияһы (1970), СССР Министрҙар Советы премияһы (1980) һәм И. М. Губкин исемендәге премия (1967) лауреаты. «Почёт Билдәһе» ордены (1971) кавалеры, СССР-ҙың нефть сығарыу сәнәғәте отличнигы (1967).

# Максимов Владимир Павлович
## Биографияһы

Владимир Павлович Максимов 1934 йылда Дәүләкән ҡалаһында тыуған. 1951 йылда урындағы беренсе урта мәктәпте тамамлай һәм Өфө нефть институтына уҡырға инә. 1956 йылда институтты тик яҡшы билдәләре менән тамамлай һәм Бәләбәй районы Шкапово ауылына эшкә ебәрелә, хеҙмәт биографияһын «Аксаковнефть» берекмәһендә башлай. 1964 йылдан «Гидротюменьнефтегаз» ғилми-тикшеренеү һәм проект институтының бүлек начальнигы. 1969 йылдан — КПСС-тың Төмән өлкә комитетында бүлек мөдире. 1974 йылдан — Бөтә Рәсәй нефть һәм газ ғилми-тикшеренеү институты (Мәскәү) директорының фән буйынса урынбаҫары.
1974 йылда «техник фәндәр докторы» ғилми дәрәжәһенә диссертация яҡлай, 1980 йылдан — профессор.

# Максимов Владимир Павлович
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Ленин премияһы (1970).
* И. М. Губкин исемендәге премия (1967).
* «Почёт Билдәһе» ордены (1971).
* СССР Министрҙар Советы премияһы (1980)
* СССР-ҙың нефть сығарыу сәнәғәте отличнигы (1967).

# Максимов Владимир Павлович
## Ғилми хеҙмәттәре

160 ғилми хеҙмәт, 4 китап авторы:
* «Особенности освоения нефтяных месторождения Западной Сибири». М., Недра, 1968 г.
* «Эксплуатация нефтяных месторождений Западной Сибири». М., Недра, 1976 г.
* «Разработка и эксплуатация нефтяных месторождений Западной Сибири». М., Недра, 1979 г.
* «Разработка месторождений при забойных давлений ниже давления насыщения». М., Недра, 1982 г.
# Иҙелбаева Айгөл Рамаҙан ҡыҙы

Ишемғужина (Иҙелбаева) Айгөл Рамаҙан ҡыҙы (5 октябрь 1977 йыл) — журналист, шағир, Рәсәй һәм Башҡортостан Яҙыусылар һәм Журналистар берлектәре ағзаһы.

# Иҙелбаева Айгөл Рамаҙан ҡыҙы
## Биографияһы

Айгөл Ишемғужина (Иҙелбаева) сығышы менән Баймаҡ районы Ҡолсора ауылынан. БДУ-ның башҡорт филологияһы һәм журналистикаһы факультетын 1999 йылда тамамлап, хеҙмәт юлын Өфө ҡалаһының 136-сы башҡорт лицейында уҡытыусы булараҡ башлай. 2000 йылдан алып 18 йыл «Һаҡмар» гәзитендә, артабан 2 йыл Баймаҡ телевидениеһында хәбәрсе була.
Әлеге ваҡытта Баймаҡ биләмә-ара үҙәк район китапханаһында эшләй. Ике тиҫтә йыл китапхана янындағы «Йәнгүҙәй» әҙәби-ижад берекмәһен етәкләй, һуңғы йылдарҙа «Игебай мәктәбе» клубын да алып бара.
Рәсәй һәм Башҡортостан Яҙыусылар һәм Журналистар берлектәре ағзаһы. Шиғырҙары З.Биишева исемендәге «Китап» нәшриәтендә сыҡҡан «Балҡыштар», «Йырлы йортом», «Биҙәктәр» йыйынтыҡтарына ингән, шулай уҡ альманахтарҙа донъя күргән. Сибай типографияһында «Ҡарағай менән аҡ бейеү» исемле проза йыйынтығы баҫылды. Рәмил Ҡолдәүләт исемендәге республика әҙәби, Ю.Мәҡсүтов исемендәге Баймаҡ районы журналистар премиялары, «Йәшлек» гәзите лауреаты.
Тормош иптәше Венер Мәхмүт улы Иҙелбаев менән Яҙгөл, Айгизә һәм Динислам исемле балалар үҫтерәләр. Кескәйҙәре лә, үҙҙәре кеүек, күп ҡырлы ижади шәхестәр булып үҫеп килеүе һөйөнөслө.

# Иҙелбаева Айгөл Рамаҙан ҡыҙы
## Китаптары

* З.Биишева исемендәге «Китап» нәшриәтендә 2004 йылда «Балҡыштар»
* 2009 йылда «Йырлы йортом», 2019 йылда «Биҙәктәр» йыйынтыҡтары
* 2022 йылда Сибай типографияһында «Ҡарағай менән аҡ бейеү» китабы сыҡты.
* Шулай уҡ Бәләбәй, Сибай ҡалаларында сыҡҡан альманахтарға инде.

# Иҙелбаева Айгөл Рамаҙан ҡыҙы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары

* БР Яҙыусылар Союзының Рәхмәт Хаты (2019)
* БР Яҙыусылар союзының Почет грамотаһы (2021)
* БР Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙар йәмғиәте ойошторған республика «Ҡатын-ҡыҙ — милләт әсәһе» конкурсында «Ҡатын-ҡыҙ — мәҙәниәт» номинацияһы еңеүсеһе (2018 йыл).