yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Горелая (Куль-Еган ҡушылдығы)

Горелая — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Куль-Еган йылғаһының һул ярына тамағынан 320 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.

# Горелая (Куль-Еган ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Вах йылғаһы ҡушылған урынған Нефтеюганск ҡалаһына тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вах, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011100112115200041306
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115204130
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Сейтынбет

Сейтынбет — Рәсәй йылғаһы. Ырымбур өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Буртя йылғаһының һул ярына тамағынан 46 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 26 км.

# Сейтынбет
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Яйыҡ һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Яйыҡ йылғаһы, Орск ҡалаһынан Һаҡмар йылғаһы ҡушылған урынға тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Яйыҡ(һыу бассейнының Рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 12010000812112200004690
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 112200469
* Бассейн коды — 12.01.00.008
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 12
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Малая Кокшага

Малая Кокшага — Рәсәйҙәге йылға. Марий Эл Республикаһы,Сыуаш Республикаһы,Киров өлкәһе,Татарстан Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға КАС/ВОЛГА/1920 ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 194 км.

# Малая Кокшага
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Волга йылғаһы Чебоксар ГЭС-ынан Ҡазан ҡалаһына тиклем, Свияга һәм Цивиль йылғаларын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Ока тамағынан Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Сура бассейны һаналмай), йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010400712112100001005
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 112100100
* Бассейн коды — 08.01.04.007
* ГӨ буйынса томы — 12
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Нижние Кудаты

Нижние Кудаты — Рәсәйҙәге йылға. Алтай крайы, Алтай Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Песчаная йылғаһының уң ярына тамағынан 248 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 20 км.

# Нижние Кудаты
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Бия һәм Катунь йылғалары ҡушылған урындан Барнаул ҡалаһына тиклем, Алей йылғаһын индермәйенсә . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Томь ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010200312115100007842
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100784
* Бассейн коды — 13.01.02.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Баллирони

Баллирони (ингл.Ballyroney) — Төньяҡ Ирландияның Даун графлығындағы бәләкәй ауыл.
Элек ауыл аша Ирландияның иң мөһим тимер юлдарының береһе үткән. Тимер юл станцияһы 1880 йылдың 14 декабрендә асылған һәм 1955 йылдың 2 майында ябылған. Ауыл ул саҡта мал тейәүҙең төп пункттарының береһе була, бынан хайуандарҙы Англияның төньяҡ-көнбайышына порттарға оҙатҡандар.
Баллирони яҙыусы Томас Майн Ридтың тыуған ере булараҡ билдәле.
# Нярх-Яха

Нярх-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Кара диңгеҙенә ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.

# Нярх-Яха
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — яр һыҙатының 15.02.03 гидрографик берәмеге эсендәге, Рәсәй Федерацияһының һыу территориялары һәм эске диңгеҙ һыуҙарындағы Кара диңгеҙе утрауҙары (Белый утрауын керетеп). Бәләкәй йылға бассейны — Объ, Төньяҡ сосьва ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15020310012115300080287
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115308028
* Бассейн коды — 15.02.03.100
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Кильдет

Кильдет — Рәсәй йылғаһы. Кемерово өлкәһе, Красноярск крайы, Томск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Чиндат йылғаһының уң ярына тамағынан 73 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 28 км.

# Кильдет
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чулым йылғаһы, Ачинск ҡалаһынан Зырянское ауылындағы һыу үлсәү постына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Объ Иртыш ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Обь (өҫкө өлөшө) Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010400212115200017685
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115201768
* Бассейн коды — 13.01.04.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Котух-Та

Котух-Та — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Вать-Еган йылғаһының уң ярына тамағынан 114 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 105 км.

# Котух-Та
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Вах йылғаһы ҡушылған урынған Нефтеюганск ҡалаһына тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вах, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011100112115200044703
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115204470
* Бассейн коды — 13.01.11.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Советскорунный ауыл советы

Советскорунный ауыл советы — юҡҡа сыҡҡан ауыл биләмәһе, улСРәсәй Федерацияһының Ставрополь крайы Ипатов районына ҡараған.
Советское Руно ҡасабаһының административ үҙәге.

# Советскорунный ауыл советы
## Географияһы

Ипатов районының көньяҡ-көнсығыш өлөшөндә урынлашҡан. Ауыл биләмәһенең дөйөм майҙаны 398,7 км² тәшкил итә. Муниципаль берәмектең административ үҙәгенән район үҙәгенә тиклем — 30 км, край үҙәгенә тиклем — 160 км.

# Советскорунный ауыл советы
## Тарих

Ставрополь крайының 2017 йылдың 1 майынан алып, 2016 йылдың 29 апрелендә сыҡҡан Ставрополь крайы № 48 ҡарарына ярашлы, Ипатов районының бөтә муниципаль берәмектәре (ҡала биләмәһе Ипатово, ауыл биләмәләре: Оло Джалга ауылы, Большевистик ауыл советы, Бурукшун ауылы, Винодельненский ауыл советы, Добровольно-Васильевский ауыл советы, Золотаревский ауыл советы, Кевсалинский ауыл советы, Красочный ауыл советы, Леснодачненский ауыл советы, Лиманский ауыл советы, Мало-Барханчакский ауыл советы, Октябрьский ауыл советы, Первомайский ауыл советы, Советскорунный ауыл советы һәм Тахтинский ауыл советы) берләштереү юлы менән,Ипатовский ҡала округына үҙгәртелгән.

# Советскорунный ауыл советы
## Халыҡ
### Милли составы

2010 йылдың халыҡ иҫәбен алыу һөҙөмтәләре буйынса бында йәшәүсе халыҡтың милләте:

# Советскорунный ауыл советы
## Ауыл биләмәһе составы

Ауыл советы бөтөрөлгәнгә тиклем уның территорияһы составына 4 тораҡ пункты ингән:Невозможно определить количество столбцов

# Советскорунный ауыл советы
## Урындағы үҙидара

* Советскорунный ауыл советы ауыл биләмәһе советы депутаттары (10 депутаттан тора, бер мандатлы һайлау округтары буйынса һайланған, муниципаль һайлау ваҡыты 5 йыл)
* Советскорунный ауыл советы ауыл биләмәһе хакимиәте

# Советскорунный ауыл советы
## Урындағы үҙидара
### Хакимиәт башлығы

* Наконечный Александр Васильевич, ауыл биләмәһе башлығы

# Советскорунный ауыл советы
## Инфраструктураһы

* Советскорунный социаль-мәҙәни берекмәһе
* «Ипатово-Совруно» автомобиль юлы
* Рәсәй һаҡлыҡ банкы, Филиал № 1856/01856

# Советскорунный ауыл советы
## Белем

* № 15 «Ромашка» балалар баҡсаһы
* 7 урта дөйөм белем биреү мәктәбе
# Оло Гок

Оло Гок — Рәсәйҙәге йылға. Ставрополь крайы,Ростов өлкәһе,Краснодар крайы,Ҡалмыҡ Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Егорлык йылғаһының уң ярына тамағынан 140 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 62 км.

# Оло Гок
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Дон һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Егорлык йылғаһы Новотроицк һыуһаҡлағысынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Дон ҡушылдыҡтары бассейны, Северский Донец тамағынан түбән, йылға бассейны — Дон (бассейндың рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 05010500612107000017123
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 107001712
* Бассейн коды — 05.01.05.006
* ГӨ буйынса томы — 07
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Вәлиев Мәсхүт Малик улы

Вәлиев Мәсхүт Малик улы (13 ғинуар 1947 йыл — 28 апрель 2018 йыл) — ғалим-физик, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Техник фәндәр докторы (2004). Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары һөнәри белем биреү хеҙмәткәре (2007).

# Вәлиев Мәсхүт Малик улы
## Биографияһы

Мәсхүт Малик улы Вәлиев 1947 йылдың 13 ғинуарында Башҡорт АССР-ының Балтас районы Яңы Тимкә ауылында тыуған. 1970 йылда Башҡорт дәүләт университетын тамамлай. 1973 йылдан Өфө авиация институты һәм Өфө дәүләт авиация техник университетында эшләй. 1998 йылдан Башҡорт дәүләт аграр университетында: 2000 йылға тиклем ауыл хужалығын электрлаштырыу һәм автоматлаштырыу факультеты деканы, бер үк ваҡытта 1999—2001 йылдарҙа электротехниканың теоретик нигеҙҙәре кафедраһы мөдире вазифаһын башҡара, 2009 йылдан информатика һәм мәғлүмәт технологиялары кафедраһы мөдире һәм БДАУ ҡарамағындағы Мәғлүмәт технологиялары буйынса ғилми тикшеренеү институты етәксеһе.

# Вәлиев Мәсхүт Малик улы
## Фәнни эшмәкәрлеге

Фәнни эшмәкәрлеге математик модель әҙерләү, ғәмәли информатика мәсьәләләрен сисеү, белем биреү өлкәһендә электрон ресурстарҙы эшләүгә арналған. Ғалим машиналар эшләүҙә ҡулланылған изделиеларҙың сифатын тикшереп тороу өсөн ҡулланылған магнитлы ҡоролмалар уйлап таба. 120‑нән ашыу фәнни хеҙмәт һәм 15 уйлап табыу авторы.

# Вәлиев Мәсхүт Малик улы
## Фәнни хеҙмәттәре

* Магнитные цепи и электромагнитные устройства. Өфө, 2000;
* Компьютерное моделирование в технике и технологиях. Өфө, 2010.

# Вәлиев Мәсхүт Малик улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары һөнәри белем биреү хеҙмәткәре (2007).
# Дондағы Ростовта Ленин һәйкәлдәре

Совет власы осоронда Дондағы Ростовта Владимир Ильич Ленинға бер нисә һәйкәл ҡуйыла. Беренсе һәйкәл 1929 йылда Ҙур Баҡса урамында асыла. 1960 йылда Ленинға һәйкәлде Тимер юл районының вагондар депоһы территорияһында ҡуялар. 1963 йылда Ленин майҙанында монумент асыла. Лениндың тиражлы һәйкәлдәренең береһе Күн заводына ингән ерҙә Гвардия майҙанынан алыҫ түгел урынлаштырыла. Ростовтағы ике Ленин һәйкәле дәүләт һаҡлауы аҫтында тора.

# Дондағы Ростовта Ленин һәйкәлдәре
## Горький исемендәге паркка ингән ерҙә Ленин һәйкәле

47°13′16″ с. ш. 39°42′36″ в. д.
Ҡалала Владимир Ильич Ленинға беренсе һәйкәл 1929 йылда Ҙур Баҡса урамында Горький исемендәге паркка ингән ерҙә асыла. Монументтың авторҙары скульптор Нерода Георгий Васильевич һәм архитектор П. Н. Андреев. Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында һәйкәл юҡ ителгән була. Ләкин 1970 йылда скульптураны кире тергеҙәләр.
Бронза скульптура бейек гранит постаментта тора. Скульптор Нерода Ленинды телмәр һөйләп торған итеп һүрәтләй. Уның уң ҡулы усы менән өҫкә ҡаратылып алға һуҙылған. Пальтоһының итәктәре әйтерһең дә елдә елберләй. Скульптор донъя пролетариаты юлбашсыһының энергияһын һәм революция романтикаһын асып бирергә тырышҡан. Пьедестал төбөндә таш трибуна ҡуйылған. Майҙанда һәйкәл эргәһендә ваҡыт-ваҡыт митингтар үтеп тора. Һәйкәл регион әһәмиәтендәге мәҙәни мираҫ объекты статусына эйә.

# Дондағы Ростовта Ленин һәйкәлдәре
## Ленин майҙанындағы Ленин һәйкәле

47°15′00″ с. ш. 39°42′43″ в. д.
1963 йылда Октябрь районындағы майҙанда Ленинға һәйкәл ҡуйыла. Майҙанға һәм уға терәлеп торған проспектҡа Ленин хөрмәтенә исем ҡушылған. Монументтың авторҙары — скульптор Бродский Исаак Давидович, архитекторҙар Н. Н. Миловидов һәм С. С. Ожегов. Лениндың бронза һыны гранит плиталар менән көпләнгән пьедесталда тора. Һәйкәлдең дөйөм бейеклеге 12,5 метр тәшкил итә. Постаментта яҙыу уйылған: «Совет дәүләтенә нигеҙ һалыусыға, коммунистәр партияһын төҙөүсегә». Һәйкәл федераль әһәмиәтендәге мәҙәни мираҫ объекты статусына эйә.
# Ныда-Хадытако

Ныда-Хадытако — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Вело-Парод ҡушылдығының һул ярына тамағынан 13 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 19 км.

# Ныда-Хадытако
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кара диңгеҙе йылғалары бассейны Надым йылғаһының көнсығыш сигенән Пур йылғаһы бассейнының төньяҡ-көнбайыш сигенә тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Пур.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15040000212115300052996
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115305299
* Бассейн коды — 15.04.00.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Брагинка

Брагинка (бел. Брагінка, укр. Брагінка) — көнсығыш Европалағы Чернобылдең ябыҡ зонаһындағы йылға. Ике дәүләт — Беларусь һәм Украина биләмәләренән, тәүгеһенең Гомель, икенсеһенең — Киев өлкәһе аша көньяҡ йүнәлештә аға. Припять йылғаһының уң ҡушылдығы, Ҡара диңгеҙ бассейнына ҡарай. Оҙонлоғо — 179 километр.
# Чемановка

Чемановка — Рәсәй йылғаһы. Свердловск өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Санкина йылғаһының һул ярына тамағынан 57 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Чемановка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Тура йылғаһы, Тагил йылғаһы ҡушылған урындан тамағына тиклем, Ницца һәм Пышма йылғаһы йылғаларын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны — Тубыл, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010502312111200005964
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111200596
* Бассейн коды — 14.01.05.023
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Һилүҙәк

Һилүҙәк (рус. Селюзяк) — Рәсәй йылғаһы. Силәбе өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Һыуһарыш йылғаһының һул ярына тамағынан 11 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Һилүҙәк
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уйылға йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Тубыл, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010500112111200001117
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111200111
* Бассейн коды — 14.01.05.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Белеккүл (Силәбе өлкәһе)

Белеккүл — рус. Беликуль - Рәсәй Федерацияһы Силәбе өлкәһе Ҡыҙыл Армия районындағы (рус. Красноармейский район) күл

# Белеккүл (Силәбе өлкәһе)
## Этимологияһы

Силәбе өлкәһенең топонимикаһын, башҡорт халҡының фольклорын өйрәнгән географ, топонимист Шувалов Николай Иванович үҙенең "От Парижа до Берлина по карте Челябинской области: Топонимический словарь" тигән һүҙлегендә күлдең исемен башҡортса белексе йәки белек һәм күл һүҙҙәре ҡушылыуҙан килеп сыҡҡан тип яҙа.

# Белеккүл (Силәбе өлкәһе)
## Тасуирлама

Белеккүл төньяҡтан көньяҡҡа 4,5 километрға, көнбайыштан көнсығышҡа табан 3 километрға һуҙылған. Уртаса тәрәнлеге 2,5 метр. Ҡомло күл.
Күлдә терекләнгән балыҡтар: алабуға, суртан, һаҙан, табан һәм башҡалар.

# Белеккүл (Силәбе өлкәһе)
## Географияһы

Белеккүл Силәбе өлкәһе Ҡыҙыл Армия районының төньяҡ-көнсығыш өлөшөндә Ҡурған өлкәһе сигендә, Басказык йылғаһы янында урынлашҡан.
Силәбегә тиклем юл 110 километр.
Күлдең төньяҡ-көнсығыш ярында Белеккүл ауылы урынлашҡан. Йыраҡ түгел ваҡ күлдәр: Боровое, Ҡамышлы, Ванькино һәм Огарыш теҙелеп киткән.
# Тянк-Лис-Ега

Тянк-Лис-Ега — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Таут-Ях йылғаһының һул ярына тамағынан 63 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.

# Тянк-Лис-Ега
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Нефтеюганск ҡалаһынан Иртыш йылғаһы ҡушылғанға тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вах, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011100212115200050253
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115205025
* Бассейн коды — 13.01.11.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Башҡорт яугирҙарына һәйкәл

Башҡорт яугирҙарына һәйкәл — Дрезден ҡалаһының (Германия) Йүкә скверында Наполеонға ҡаршы коалицяла Рус ғәскәрҙәре составында хеҙмәт иткән башҡорт яугирҙары иҫтәлегенә ҡуйылған һәйкәл. 1812 йылға Ватан һуғышының Дрездендағы бәрелешенә арналған. Ҙур йомро ташҡа бронза алтаҡта беркетелгән. Бронза таҡтала уҡ-йәйә менән ҡоралланған атлы башҡорт яугиры төшөрөлгән.
Бронза таҡтаға немец, башҡорт һәм рус телдәрендә «Халыҡтарҙың 1913 йылғы һуғышы. Башҡорт халҡыны рус ғәскәрҙәре сафында һуғышҡан яугир улдары иҫтәлегенә» тигән һүҙҙәр яҙылған. Һәйкәл 2006 йылдың 26 августында Лейпциг янында Халыҡтарҙың һуғышының 190 йыллығын билдәләгән ваҡытта ҡуйылды. Һәйкәлде Ирек Байышев һәм билдәле немец режиссёры Нәсүр Йөрөшбаев үҙ иҫәбенә эшләтте.
— 1812—1814 йылдарҙағы француз яуы хаҡында һүҙ сыҡ­ҡанда, Наполеонды еңеүҙең 190, 200 йыллыҡтарын билдәләгәндә, ни өсөн үҙенең 28 полкын илба­ҫарҙарға ҡаршы көрәшкә ташла­ған башҡортто берәү ҙә телгә алмай, белмәй?! Ғәр­ләндем, — ти Ирек. — Үҙ халҡымдың данлы үткәнен донъяға күрһәтеү хыялы шунда тыуҙы. Артабан инде дуҫым, журналист Нәсүр Йөрөш­баев менән һөйләштек-кәңәш­ләштек тә немец властарына ярҙам һорап мөрәжәғәт иттек… Һөҙөмтәлә бөгөн Лейпциг, Дрезден ҡалаларында француз­дарға ҡаршы йән аямай һуғыш­ҡан башҡорт яугирҙәре хөрмәтенә һәйкәл ҡуйылған, Шварцала ҡасандыр мәргән башҡорт көмбә­ҙенә уҡ атҡан сиркәүҙә иҫтәлекле таҡтаташ асылған, ағас уҡ серегәнлектән, немецтар уны тимергә алмаштырған. Ирек иһә иптәштәре менән уны алтын ялатылғанына алмаштырып ҡуйған.
1812 йылғы Ватан һуғышы һәм урыҫ армияһының 1813—1814 йылдарҙағы сит ил походтарында 28 башҡорт полкы ҡатнашҡан. 1813 йылдың 2 мартында Дрезден ҡалаһы янындағы алышта Перенсе башҡорт полкы ҡатнаша. Ун дүртенсе һәм Ун бишенсе башҡорт полктары 1813 йылдың сентябрь — ноябрь айҙарында ҡатнаша.
# Турна-Йоль

Турна-Йоль — Рәсәй йылғаһы. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Ния-Ю йылғаһының уң ярына тамағынан 29 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 33 км.

# Турна-Йоль
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Төньяҡ Сосьва. Бәләкәй йылға бассейны — Төньяҡ Сосьва, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15020200112115300026172
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115302617
* Бассейн коды — 15.02.02.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Урпек

Урпек — Рәсәй йылғаһы. Силәбе өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Еңгәй йылғаһының уң ярына тамағынан 13 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Урпек
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Яйыҡ һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Яйыҡ йылғаһы, Магнитогорск һыуһаҡлағысынан Ерекле һыуһаҡлағысына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Яйыҡ (һыу бассейнының Рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
- Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 12010000312112200001885
- Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 112200188
- Бассейн коды — 12.01.00.003
- ГӨ буйынса һаны (номеры) — 12
- ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Хаюп-Яга

Хаюп-Яга — Рәсәй йылғаһы. Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Великая йылғаһының һул ярына тамағынан 35 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.

# Хаюп-Яга
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — яр һыҙатының 03.04.00 гидрографик берәмеге эсендәге, Рәсәй Федерацияһының һыу территориялары һәм эске диңгеҙ һыуҙарындағы Баренц диңгеҙендәге утрауҙар, Колгуев утрауын керетеп. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Печора һәм Мезень йылғалары араһындағы, Баренц диңгеҙенә ҡойоусы, йылғалар бассейны.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03040010012103000091849
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103009184
* Бассейн коды — 03.04.00.100
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0