yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Кэныль-Кыке (Хэтыль-Кы ҡушылдығы)

Кэныль-Кыке — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО, Красноярск крайы биләмәләрендә аға. Йылға Хэтыль-Кы йылғаһының уң ярына тамағынан 243 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.

# Кэныль-Кыке (Хэтыль-Кы ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Таз йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Таз.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 15050000112115300068667
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115306866
* Бассейн коды — 15.05.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Полта

Полта — Рәсәй йылғаһы. Ненец АО, Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кулой йылғаһының һул ярына тамағынан 206 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 168 км.

# Полта
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Аҡ диңгеҙ йылғалары бассейны Воронов морононан Канин нос моронона тиклем (Мезень йылғаһын индермәйенсә). Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Мезень.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03030000312103000041623
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103004162
* Бассейн коды — 03.03.00.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Ватан-әсә саҡыра!

«Ватан-әсә саҡыра!» — рәссам Ираклий Тоидзе 1941 йылда, июнь һуңында булыуы ихтимал, эшләгән Бөйөк Ватан һуғышы осороноң билдәле плакаты. Аныҡ датаһы билдәһеҙ һәм бәхәсле.
Тыуған ил образы Беренсе донъя һәм Граждандар һуғышы йылдарында пропаганда өсөн киң ҡулланылған Рәсәй-әсәй образы менән бәйле.
Тоидзеның улының хәтирәләре буйынса, рәссам: «Позволь же, о родина-мать, в сырое, пустое раздолье, в раздоль твое прорыдать…» тигән юлдар яҙған Андрей Белый ижадын ярата. Бәлки, тап ошо юлдар плакат йөкмәткеһе нигеҙенә яталыр.
«Ватан-әсә» образы артабан совет пропагандаһының иң таралған образдарының береһе була. Был плакатҡа һынлы рәсем сәнғәтендә, скульптурала, халыҡ ижадында, рекламала образды бик күп интерпретациялау һәм пародия эшләү күренештәре билдәле.
Плакаттың художество композицияһы совет осорондағы «Һин ирекмән булып яҙылдыңмы?» плакаты (Дмитрий Моор, 1920), «U. S. I Army for you want» (Джеймс Флагга, 1917) Америка плакаты, шулай уҡ француздарҙың милли символы — Марианна һүрәтләнгән «Халыҡты илтеүсе Азатлыҡ» (Эжен Делакура, 1830) картинаһы менән ауаздаш.
# Пербовка

Пербовка — Рәсәй йылғаһы. Архангельск өлкәһе, Вологда өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Вожега йылғаһының уң ярына тамағынан 67 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Пербовка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Онега йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Онега.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03010000112103000000239
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103000023
* Бассейн коды — 03.01.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Тялнаней

Тялнаней — Рәсәй йылғаһы. Ненец АО, Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кесе Кия өзенінен 10 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.

# Тялнаней
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Аҡ диңгеҙ йылғалары бассейны Воронов морононан Канин нос моронона тиклем (Мезень йылғаһын индермәйенсә). Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Мезень.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03030000312103000051455
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103005145
* Бассейн коды — 03.03.00.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Озерное (Әлмән районы)

Озерное (рус. Озерное) — Рәсәй Федерацияһы Ҡурған өлкәһе Әлмән районы ауылы. Юламан ауыл советы составына керә.

# Озерное (Әлмән районы)
## Тарих

Революциянан һуң Башҡорт АССР-ының Ялан кантоны составына керә. 1923 йылда Урал өлкәһе Силәбе округының яңы ойошторолған Ҡатай районы составына бирелә. 1930 йылда Ҡатай районы бөтөрөлгәс, ауыл Ялан-Ҡатай районына керә. 1934 йылда Ялан-Ҡатай районы Силәбе өлкәһе составына инә. 1940 йылда ауыл яңы ойошторолған Әлмән районына керә, 1943 йылда был район Ҡурған өлкәһе составына инә.

# Озерное (Әлмән районы)
## Халҡы

2002 йылғы йән иҫәбен алыу мәғлүмәттәренә ярашлы ауылда башлыса башҡорттар (63 %) йәшәй.
# Ғафарова Зинфира Хөсәйен ҡыҙы

Ғафарова Зинфира Хөсәйен ҡыҙы (5 апрель 1936 йыл) — китапханасы, библиограф. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1988), Ленин ордены кавалеры (1976).

# Ғафарова Зинфира Хөсәйен ҡыҙы
## Биографияһы

Зинфира Хөсәйен ҡыҙы Ғафарова 1936 йылдың 5 апрелендә Башҡорт АССР-ының Бүздәк районы Күҙәй ауылында тыуған.
1954 йылда Өфө китапхана техникумын тамамлай һәм Саҡмағош районында үҙаллы эш башлай: башта Яңы Балтас ауылында китапхана мөдире, 1956 йылдан Саҡмағош ауыл балалар китапханаһы хеҙмәткәре була.
1957 йылдан — Саҡмағош район китапханаһы мөдире, 1976—1993 йылдарҙа Саҡмағош район үҙәкләштерелгән китапхана системаһы директоры вазифаларын үтәй.
Ғафарова Зинфира Хөсәйен ҡыҙы етәкселек иткән китапхана йыйылма каталогтар төҙөү, китапхана системаһын үҙәкләштереү буйынса алдынғы тәжрибә мәктәбе була.

# Ғафарова Зинфира Хөсәйен ҡыҙы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1988)
* Ленин ордены (1976)
# Арф-Арык

Арф-Арык — Рәсәй йылғаһы. Төньяҡ Осетия — Алания Республикаһы/Ҡабарҙы-Балҡар Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Дур-Дур йылғаһының һул ярына тамағынан 9,3 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 19 км.

# Арф-Арык
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Көнбыйыш Каспий һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Терек йылғаһы, Урсдоннан йылғаһы ҡушылған урындан Урух йылғаһы ҡушылған урынға тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Терек һәм Волга араһындағы Каспий диңгеҙе йылғалары бассейны.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 07020000312108200003786
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 108200378
* Бассейн коды — 07.02.00.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 08
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Спадавеккиа Антонио Эммануилович

Антонио Эммануилович Спадавеккиа (3 июнь 1907 йыл, Одесса — 7 февраль 1988 йыл, Мәскәү) — итальян сығышлы совет композиторы, РСФСР-ҙың халыҡ артисы (1977).
Антонио Спадавеккиа — күп фильмдарға яҙылған музыка, опералар, балеттар, концерттар авторы.

# Спадавеккиа Антонио Эммануилович
## Биографияһы

Антонио Спадавеккиа Одессала 1907 йылдың 3 июнендә тыуған. Мәскәү консерваторияһында В. Я. Шебалинда композиция класында уҡый, 1937 йылда тамамлай. Унан һуң Сергей Прокофьевтан дәрестәр ала.. 1944 йылдан КПСС ағзаһы.

# Спадавеккиа Антонио Эммануилович
## Ижады
### Опералары

* «Аҡбуҙат» Х. Заимов менән берлектә (тәүләп 1942 йылда Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрында ҡуйыла)
* «Хозяйка гостиницы» Карло Гольдони пьесаһы буйынса (тәүләп 1947 йылда Станиславский менән Немирович-Данченконың Музыкаль театрында ҡуйыла)
* «Хождение по мукам» А. Н. Толстой романы буйынса (тәүләп 1953 йылда Пермь опера һәм балет театрында ҡуйыла)
* «Письмо незнакомки», С. Цвейг новеллаһы буйынса моноопера
* «Овод», Э. Войнич романы буйынса (тәүләп 1958 йылда Пермь опера һәм балет театрында ҡуйыла)

# Спадавеккиа Антонио Эммануилович
## Ижады
### Оперетталары

* «Нежданная свадьба» А. Н. Толстойҙың «Хождение по мукам» романы буйынса (тәүләп 1944 йылда Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрында ҡуйыла)

# Спадавеккиа Антонио Эммануилович
## Ижады
### Балеттары

* «Враги» (тәүләп 1938 йылда Мәскәүҙә ҡуйыла)
* «Берег счастья» (тәүләп 1948 йылда Мәскәүҙә ҡуйыла)

# Спадавеккиа Антонио Эммануилович
## Ижады
### Фильмдар өсөн музыкаһы

* 1947 — Золушка
* 1947 — За тех, кто в море
* 1950 — Смелые люди
* 1953 — Застава в горах
* 1953 — Беззаконие (ҡыҫҡа метражлы)
* 1955 — Фонтан (ҡыҫҡа метражлы)
* 1957 — Гуттаперчевый мальчик
* 1957 — Сапоги (ҡыҫҡа метражлы)
* 1959 — Неподдающиеся
* 1960 — Испытательный срок
* 1960 — Шумный день
* 1962 — Чёрная чайка
* 1963 — Каин XVIII
* 1964 — Остров Колдун
* 1973 — Представление начинается (телеспектакль)
* 1980 — Дом на Лесной
# Бөртэ

Бөртэ-фужин, Бөрте-учжин (монг. Бөртэ үжин; кит. Фуджин — «госпожа»; 1161 — 1230) — Темужиндың өлкән ҡатыны; Ҡуңғыраттар ырыуынан Дэй-Сечендең (Дай-нойон) һәм уның ҡатыны Цотандың ҡыҙы.

# Бөртэ
## Биографияһы

«Күңел түрендәге хикәйт»кә («Сокровенное сказание монголов») ярашлы, башта Темужиндың атаһы Есугей улына олхонут ҡәбиләһенән, үҙенең ҡатыны Оэлундың ырыуынан, кәләш алырға йыйынған булған. Дэй-Сечен осраҡлы ғына үҙенең Темужиндан бер йәшкә олораҡ ун йәшлек ҡыҙы Бөртэне ҡоҙаларға тәҡдим итә. Рәшит әд-Диндең «Йылъяҙмалар йыйынтығы» хикәйәһе буйынса, Бөртэнең атаһы ҡыҙын кейәүгә биреүгә арҡыры төшкән, ә Бөртенең ҡустыһы Алсы, киреһенсә, апаһын Темужинға бирергә тырышҡан. Есугейға ла ҡыҙ оҡшай, шуға улын «кейәү итеп» ҡалдырып китә. Һуңғараҡ, үлем түшәгенә ятҡан Есугейҙың тәүге балаһын бик һағынғаны менән аңлатып, уның дуҫы һәм туғаны Мунлик Темужинды барып ала .
Бер нисә йылдан, тайжиут әсирлегенән ҡотҡарылғандан һуң, Темужин ҡуңғыраттарҙың туҡталыу урынын (стойбище) эҙләп табып, Бөртэгә өйләнә. Бөртэнең әсәһе Цотан ҡыҙына эсе-тышы кеш тиреһенән тегелгән тун (доха) бүләк иткән, һуңғараҡ Темужин, Есугей менән туғанлашыуын иҫкә төшөрөү маҡсатынан сығып микән, уны кәрәйеттәр ханы Тоорил Ванға бүләк иткән. Меркиттәр, уларҙың яугире Чиледуҙан Оэлунды Есугейҙың тартып алыуына ҡарата һуңлаған үс алыу теләгенәндер, Бөртэне урлап алғаны Темужинға ныҡ ярҙам иткән. Селенгалағы был "Торян һуғышы"нда (Л. Н. Гумилёв әйтмешләй)) Темужин, кәрәйеттәр һәм Жамуха менән меркиттәҙе тар-мар итеп, Бөртэне азат иткән. Рәшит әд-Дин ваҡиғаларҙың икенсе версияһын тапшыра: меркиттәр Бортэне урлаған һәм Ван-ханға ебәргән, ул уны «ғиффәтлелек шаршауы артында һаҡлаған» һәм Темужинға кире ҡайтарған.
Башҡа ҡатындарҙан айырмалы, Бөртэ иренең күп һанлы хәрби походтарында эйәреп йөрөмәгән, Монголияла, тыуған ерендә, ҡалыуға өҫтөнлөк биргән, ҡайныһының энеһе, ҡайнағаһы Тэмугегә (отчигин) Сыңғыҙхан ғаиләһенең шәхси йорто менән идара итергә ярҙам иткән. Элгәрге татар ҡәбиләһе ерҙәре лә Бөртэ ҡулына күскән.
Бөртэ Темужин-Сыңғыҙхандың дүрт улының (Жучи, Сығатай, Үгәҙәй, Толуй) һәм биш ҡыҙының (Хожин-бәги, Чәчәйгән, Алағай-бәки, Тәмүлән, Алталун) әсәһе була).
Бөртэнең артабанғы яҙмышы тураһында аҙ билдәле. Америка тарихсыһы Дж. Уэзерфорд, монголдарҙың ауыҙ-тел йолаһына һылтанып, Бөртэ ҡалған ғүмерен империя баш ҡалаһы Аваргела үткәреп, 1219 һәм 1224 йылдар араһында үлгән, тип фаразлай.
1266 йылда уның ейәне Хубилай, үлгәндән һуң Бөртэгә Гуан-сянь хуанхоу — «яҡтылыҡ бүләк ителгән батшабикә» титулын биргән.

# Бөртэ
## Мәҙәниәттә

Бөртэ И. К. Калашниковтың «Жестокий век» (1978) романы персонажы.
# Күкрәк (Ырымбур өлкәһе)

Күкрәк (рус. Кукряк) — Рәсәй, Ырымбур өлкәһе Ҡыуандыҡ ҡала округындағы хәҙер юҡҡа сыҡҡан ауыл.

# Күкрәк (Ырымбур өлкәһе)
## Географияһы

Ауыл хәҙер Ҡыуандыҡ ҡала округына ингән биләмәлә көн күргән, Ҡыйышайыр йылғаһы буйында Мөхәмәтйәр ауылынан — 6 км, Ейәнсура ауылынан 21 км алыҫлыҡта урынлашҡан булған.
Ауылды аймап аҡҡан Ҡыйышайыр йылғаһы Аҙанташ йылғаһының уң яҡ ҡушылдығы. Хәҙер ауыл урынында ҡалған яланды Күкрәк тип атап йөрөтәләр.

# Күкрәк (Ырымбур өлкәһе)
## Тарихы

Күкрәк ауылында, ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса, украиндар йәшәгән. Фараз итеүҙәренсә, ХХ быуатта нигеҙләнгән булғандыр. Ауыл уҙған быуатта, 1960-сы йылдарҙың икенсе яртыһында йәшәүҙән туҡтаған.

# Күкрәк (Ырымбур өлкәһе)
## Климаты

Ҡыуандыҡ төбәгенә хас булғанса, был төбәктә уртаса-континенталь. Йыл миҙгелдәре аныҡ сикләнә. Район буйынса уртаса температура +4,0$^о$С -тән +4,8$^о$С-ҡа тиклем үҙгәрә. Йылдың иң һалҡын айы — ғинуарҙа уртаса айлыҡ температура яҡынса −20,5$^о$С — 35 $^о$С тәшкил итә. Яуым-төшөм бер йыл эсендә 300-ҙән алып 450—550 миллиметрға етә, иң күп яуым-төшөм яҙғы-йәйге осорға (70 процент самаһы) тура килә. Ҡар япмаһы тотороҡло, ул ер өҫтөндә уртаса 150 көн ята..

# Күкрәк (Ырымбур өлкәһе)
## Этимологияһы

Ырымбур өлкәһенең топонимикаһын өйрәнгән журналист С. М. Стрельников «Географические названия Оренбургской области» тигән китабында Атаманың килеп сығышы тураһында бер нисә фаразды бәйән итә. Топоним башҡорт йәки татар телдәрендәге күкрәк тигән һүҙҙән килеп сыҡҡан, тип яҙа ул. Ихтимал, ул кәүҙә өлөшө булараҡ ҡулланылғандыр. Мәгәр, был һүҙ күп мәғәнәле. С. М. Стрельников уның метафора булараҡ тау күкрәге тигәнде аңлатыуы бар икәнен дә әйтә. Башҡорт телендә күкрәк арба төшөнсәһе булғанын да телгә ала. Татар телендә иһә арбаның алғы өлөшөн күкрәк тип атау бар, тигән ул. 2 томлыҡ "Башҡорт теленең һүҙлеге"ндә «Күкрәк» һүҙенең бер нисә мәғәнәһе бирелә:Күкрәк арба — диалект, бәләкәй арба;күкрәк ағасы — арбаның алғы аҫтығы менән артҡы күсәрен тоташтырған ике буй ағас; кәбәндең киң урта өлөшө; кәбән һала торған күкрәк һәнәге; ҡатын-ҡыҙҙың түше, имсәк. Күсмә мәғәнәлә тәкәббер тигән варианты ла бар. Ҡайһы вариант ауылға исем биргәндер — аныҡ ҡына билдәле түгел.
# Пихтовка (Коса ҡушылдығы)

Пихтовка — Рәсәй йылғаһы. Удмуртия/ Киров өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Коса йылғаһының һул ярына тамағынан 29 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.

# Пихтовка (Коса ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чепца йылғаһы, инештән тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010300112111100033728
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111103372
* Бассейн коды — 10.01.03.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Чесноковка (Мейәс ҡушылдығы)

Чесноковка — Рәсәйҙәге йылға. Ҡурған өлкәһе, Силәбе өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Мейәс йылғаһының һул ярына тамағынан 239 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.

# Чесноковка (Мейәс ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Мейәс йылғаһын индермәйенсә Силәбе ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Тобол, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010501012111200003683
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111200368
* Бассейн коды — 14.01.05.010
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Тәминдәров Ринат Ғиниәт улы

Тәминдәров Ринат Ғиниәт улы (рус. Таминдаров Ринат Гиниятович; 1 сентябрь 1949 йыл) — партия органадары һәм сәнәғәт өлкәһе хеҙмәткәре. 1990 йылдың 11 октябрендә БАССР-ҙың ун икенсе саҡырылыш Юғары Советының өсөнсө сессияһында республиканың дәүләт суверенитеты тураһында Декларация ҡабул иткән Башҡорт АССР-ының 12-се саҡырылыш Юғары Советы депутаты. Милләте — башҡорт.

# Тәминдәров Ринат Ғиниәт улы
## Биографияһы

Ринат Ғиниәт улы Тәминдәров 1949 йылдың 1 сентябрендә Башҡорт АССР-ының Ауырғазы районы Уҫман ауылында тыуған.
Юғары белемле — 1974 йылда Башҡортостан ауыл хужалығы институтында уҡып сыҡҡан, 1985 йылда Свердловск Юғары партия мәктәбен тамамлаған.
Хеҙмәт юлын 1966 йылда Ауырғазы районындағы «Өршәк» колхозында колхозсы вазифаһында башлай. Артабан ауыл советы рәйесе булып эшләй.
1970—1972 йылдарҙа Совет Армияһында хеҙмәт итеп ҡайта.
1972—1979 йылдарҙа Ауырғазы районында ВЛКСМ район комитеты инструкторы, бүлек мөдире, Ғ. Туҡай исемендәге һәм «Уңыш» колхоздарында рәйес вазифаларында эшләй.
1979 йылдан алып 1990 йылға тиклем Башҡортостандың КПСС өлкә комитеты инструкторы, КПСС-тың Өфө район комитетының икенсе секретары, КПСС-тың Ғафури район комитетының беренсе секретары булып хеҙмәт итә.
1990 йылдан «Башагропромдорстрой» берекемәһенең башлығы урынбаҫары, етештереү-техник комплектлаштырыу идаралығы етәксеһе.

# Тәминдәров Ринат Ғиниәт улы
## Йәмәғәт эшмәкәрлеге

1990 йылда Тәминдәров Ринат Ғиниәт улы Ғафури районы, 192-се Бурлы һайлау округынан Башҡорт АССР-ының 12-се саҡырылыш Юғары Советы депутаты итеп һайлана. Башҡортостан Республикаһы Юғары Советының Халыҡ ҡулланыуы тауарҙары, сауҙа, халыҡҡа коммуналь-көнкүреш һәм башҡа хеҙмәт күрһәтеү мәсьәләләре буйынса комиссияһы ағзаһы була.

# Тәминдәров Ринат Ғиниәт улы
## Ғаиләһе

Өйләнгән, ғаиләһендә ул һәм ҡыҙ тәрбиәләп үҫтергәндәр.
# Рочуга (Северная Гбача ҡушылдығы)

Рочуга — Рәсәй йылғаһы. Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Северная Гбач йылғаһының уң ярына тамағынан 35 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Рочуга (Северная Гбача ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вага йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Төньяҡ Двина, Вычегды һәм Малая Төньяҡ Двины ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020300312103000038887
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103003888
* Бассейн коды — 03.02.03.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Янчер

Янчер — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Киров өлкәһе, Удмурт Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Коса йылғаһының һул ярына тамағынан 202 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 37 км.

# Янчер
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы башынан Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010100112111100002386
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111100238
* Бассейн коды — 10.01.01.001
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Макопсе

Макопсе — Рәсәй йылғаһы. Краснодар крайы биләмәләрендә аға. Йылға Ҡара диңгеҙ ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Макопсе
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кубань һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Ҡара диңгеҙ йылғалары бассейны Шепси йылғаһының көнбайыш сигенән Псоу йылғаһына тиклем (РФ һәм Грузия сиге). Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Ҡара диңгеҙ бассейны йылғалары.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 06030000312109100000455
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 109100045
* Бассейн коды — 06.03.00.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 09
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Якшурка

Якшурка — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе, Удмурт Республикаһы, Марий-Эл Республикаһы, Татарстан Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Казанка йылғаһының һул ярына тамағынан 20 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.

# Якшурка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Аркуль ҡала тибындағы ҡасабанан Вятские Поляны ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010300512111100040371
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111104037
* Бассейн коды — 10.01.03.005
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Шарданка

Шарданка — Рәсәйҙәге йылға. Марий Эл Республикаһы,Сыуаш Республикаһы,Киров өлкәһе,Татарстан Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Оло Кокшага йылғаһының һул ярына тамағынан 270 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.

# Шарданка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Волга йылғаһы Чебоксар ГЭС-ынан Ҡазан ҡалаһына тиклем, Свияга һәм Цивиль йылғаларын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Ока тамағынан Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Сура бассейны һаналмай), йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 08010400712112100000534
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 112100053
* Бассейн коды — 08.01.04.007
* ГӨ буйынса томы — 12
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Пятая Речка (Иртыш ҡушылдығы)

Пятая Речка — Рәсәйҙәге йылға. Омск өлкәһе, Новосибирск өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Иртыш йылғаһының уң ярына тамағынан 1434 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Пятая Речка (Иртыш ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Иртыш йылғаһы Омь ҡушылған урынған Ишим йылғаһы ҡушылған урынға тиклем, Оша йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Иртыш ҡушылдыҡтары бассейны, Ишим тамағына тиклем, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010100312115300006010
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115300601
* Бассейн коды — 14.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Шештимер (йылға)

Шештимер (рус. Шестимер) — Рәсәйҙәге йылға. Ырымбур өлкәһе биләмәләрендә аға. Һайылмыш йылғаһына уң яғынан (тамағанын 53 км алыҫлыҡта) ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 26 км тәшкил итә.
Ырымбур өлкәһе Октябрь районы Биҡҡол ауылы эргәһенән аға. Һаҡмар йылғаһы ҡушылдығы.

# Шештимер (йылға)
## Этимологияһы

Атаманың башҡа варианттары билдәле: Аштимер, Шештимер. Риүәйәт буйынса, яҙғы ташҡын ваҡытында Тимер исемле егет һәм бер ҡыҙ йылға аша сығырға булалар. Ҡыҙ егеткә: «Ашыҡ, Тимер!» — тип ҡысҡырған, әммә көслө һыу ағымы егетте алып киткән. шунан килеп сыҡҡан йылға исеме: Ашыҡ, Тимер// Аштимер//Шештимер//Шестимер. Ошо уҡ районда Шестимер исемле ҡасаба бар, уға йылға исеме бирелгән.

# Шештимер (йылға)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәттәре буйынса Урал бассейны округына ҡарай, һыу хужалығы участкаһы — Һаҡмар йылғаһы инешенән Оло Эйек йылғаһына һыуҙарын ҡойғанға тиклем. Бәләкәй йылға бассейны юҡ. Йылға бассейны — Яйыҡ (Рәсәй бассейны өлөшө).
Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 12010000712112200007036.