yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# Баҙал (әҙәби-ижади берекмә)

Баҙал әҙәби-ижади берекмәһе — Башҡортостан Республикаһы Бөрйән районында йәшәгән, шулай уҡ районда тыуып-үҫкән шағирҙар һәм прозаиктар берекмәһе

# Баҙал (әҙәби-ижади берекмә)
## Тарихы

«Баҙал» әҙәби-ижади берекмәһе шағир һәм публицист Самат Мәһәҙи улы Ғәбиҙуллин инициативаһы буйынса 1967 йылда ойошторола. Тәүҙә 1966 йылда «Таң» гәзите биттәрендә әҙәби колонка булдыра. Ул ваҡытта гәзит редакцияһында Башҡортостан Республикаһының халыҡ шағиры Хәсән Назар, билдәле яҙыусы, Мөнир Сибәғәт улы Ишбулатов һәм Самат Мәһәҙи улы Ғәбиҙуллиндар эшләй.
«Базал» әҙәби-ижади берекмәһе менән С. М. Ғәбиҙуллин етәкселек итә, уға Бөрйән еренең иң матур һәм иң бейек тауы — Баҙал исемен бирә. Шул ваҡыттан алып «Таң» битендә «Баҙал» башы аҫтында яҡташтарыбыҙҙың шиғырҙары һәм хикәйәләре баҫыла башланы. Яңы башлап яҙыусыларҙың һәм шағирҙарҙың тәүге ижади эштәре донъя күрә.
Ижади берекмә райондың йәмәғәт тормошонда әүҙем ҡатнаша — унда Урал аръяғы агросәнәжет колледжы филиалы студенттары, халыҡ менән осрашыуҙар үткәрелә.
«Баҙал» әҙәби берекмәһе инициативаһы буйынса һәм муниципаль район хакимиәте ярҙамы менән районда сәсән Сабирйән Мөхәмәтҡолов һәм Самат Ғәбиҙуллин исемендәге премиялар булдырыла.

# Баҙал (әҙәби-ижади берекмә)
## Етәкселәре

* Ғәбиҙуллин Самат Мәһәҙи улы
* Усманов Булат Нуриәхмәт улы
* Ғарифуллина Айһылыу Рәжәп ҡыҙы
* Йәһүҙин Инсур Ғәззәли улы
* Ғәләүетдинов Сәрүәр Әбүталип улы

# Баҙал (әҙәби-ижади берекмә)
## Ағзалары

* Айһылыу Рәжәп ҡыҙы Ғарифуллина — урынбаҫар
* Таңһылыу Сәйфетдин ҡыҙы Баһауетдинова
* Булат Самат улы Тимерғәлиев
* Гүзәл Абдразаҡ ҡыҙы Һырлыбаева
* Миңнур Мөхәмәтйән ҡыҙы Ҡасимова
* Гүзәл Әшрәф ҡыҙы Норотҡолова
* Флүр Сабирйән улы Газин
* Зәйтүнә Шәһит ҡыҙы Айытбаева
* Алһыу Ғәйфи ҡыҙы Алтынбаева һ.б.

# Баҙал (әҙәби-ижади берекмә)
## Матбуғатта

* Башҡортостан гәзите. 23 апрель 2021
# Элвис Пресли

Э́лвис Ааро́н Пре́сли (ингл. Elvis Aaron Presley; 8 ғинуар 1935 йыл, Тьюпело — 16 август 1977 йыл, Мемфис (Теннесси) — АҠШ йырсыһы һәм актёры, XX быуаттың иң билдәле йырсыларының береһе. Донъяла киң билдәле йырсы — уның тулы исемен әйтмәй, «Элвис» тип әйтеү ҙә лә етә. Элвис Преслигә « Рок-н-ролл короле» тигән ҡушамат та бирелгән . (Америкала «Король» тип әйтеү етә — ингл. The King). Альбомдары 1 миллиард күсермә менән таралған, Beatles-тан ғына ҡалыша.

# Элвис Пресли
## Дискография һәм фильмография

* Дискография Элвиса Пресли
* Фильмография Элвиса Пресли
* Алфавитный список песен Элвиса Пресли
# Сэрата-Ты-Вис

Сэрата-Ты-Вис — Рәсәй йылғаһы. Коми Республикаһы, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Кайта-Шор йылғаһының уң ярына тамағынан 1 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Сэрата-Ты-Вис
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уса йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Уса, йылға бассейны — Печора.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03050200112103000066541
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103006654
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Балҡан Антантаһы

Балҡан Антантаһы (Балҡан пакты) — Балҡанда Версалдән һуңғы көстәр нисбәтен һаҡлау маҡсатында 1934 йылдың 9 февралендә Греция, Румыния, Төркиә һәм Югославия араһында төҙөлгән хәрби-сәйәси берлек.

# Балҡан Антантаһы
## Тарихы

Балҡан Антантаһының проекты француз дипломатияһы тарафынан эшләнә, һуңынан инглиздәрҙең хуплауын таба. Төҙөләһе берлекте Франция Европаның көньяҡ-көнсығышында үҙ йоғонтоһон көсәйтеү ҡоралы итеп ҡарай. Өҫтәүенә, Балҡан Антантаһында ҡатнашасаҡ Югославия менән Румыния француз хөкүмәте менән тығыҙ бәйләнештә торған Кесе Антанта составына ла инә.
Был берлек ойошторолор алдынан ике яҡлы бер нисә килешеү төҙөлә: Греция менән Төркиә араһында (1933 йылдың 14 сентябре), Румыния менән Төркиә араһында (1933 йылдың 18 октябре), Югославия менән Төркиә араһында (1933 йылдың 27 ноябре). Балҡанда статус-квоны һаҡлау маҡсатын ҡуйып, Балҡан Антантаһы буйынса договор түбәндәгеләрҙе күҙҙә тота:
* берлеккә инмәгән Балҡан илдәренең берәйһе берлек ағзаһы булған илгә һөжүм итһә, үҙ-ара ярҙам күрһәтеү
* бер-береңә һөжүм итешмәү
* договорҙа ҡатнашҡан илгә берәй Балҡан дәүләтенә ярҙам иткән Европа дәүләте һөжүм итһә, берлектең башҡа ағзалары ярҙамға килә.
Балҡан Антантаһы ағзаларының үҙ-ара ярҙамлашыуы Төркиәнең Азиялағы сиктәренә ҡағылмай, был договорҙы төҙөгәндә Төркиә килешеүҙең СССР-ға ҡаршы йүнәлтелмәгәнлеген һәм төрөк хөкүмәтенең Советтар Союзына ҡарата алған договорлы йөкләмәләренә ҡаршы килмәүен баҫым яһай.
Договор Балҡан Антантаһына Болгария менән Албанияның инеүен дә мөмкин тип һанай, ләкин ул мәлгә Германия менән Италияның йоғонто яһау даирәһенә ҡараған был илдәр берлеккә инеүҙән баш тарта. 30-сы йылдарҙың икенсе яртыһында ағза илдәрҙең хөкүмәттәре СССР менән хеҙмәттәшлек итеүҙән һәм коллектив хәүефһеҙлек ойоштороуҙан баш тарта.
Хәрби-сәйәси берлек булараҡ Балҡан Антантаһы, 1939 йылда Икенсе донъя һуғышы башланғас, йәшәүҙән туҡтай.
# Кузюг Полдневой

Кузюг Полдневой — Рәсәй йылғаһы. Вологда өлкәһе, Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Кузюг йылғаһының уң ярына тамағынан 67 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.

# Кузюг Полдневой
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Южная йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Сухона, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020100212103000011191
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001119
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Ҡыҙылъяр

Ҡыҙылъяр — күп мәғәнәле һүҙ.

# Ҡыҙылъяр
## Мәҡәләләр

* Ҡыҙылъяр (Архангел районы) — Башҡортостандың Архангел районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Баулы районы) — Татарстандың Баулы районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Белорет районы) — Башҡортостандың Белорет районындағы бөткән ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Бүздәк районы) — Башҡортостандың Бүздәк районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Ғафури районы) — Башҡортостандың Ғафури районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Ейәнсура районы) — Башҡортостандың Ейәнсура районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Иглин районы) — Башҡортостандың Иглин районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Илеш районы) — Башҡортостандың Илеш районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Күгәрсен районы) — Башҡортостандың Күгәрсен районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Ҡалтасы районы) — Башҡортостандың Ҡалтасы районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Ҡырмыҫҡалы районы) — Башҡортостандың Ҡырмыҫҡалы районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Мәләүез районы) — Башҡортостандың Мәләүез районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Нуриман районы) — Башҡортостандың Нуриман районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Өфө районы) — Башҡортостандың Өфө районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Түбәнге Табын ауыл биләмәһе) — Татарстандың Мөслим районындағы ауыл.
* Ҡыҙылъяр (Яңауыл районы) — Башҡортостандың Яңауыл районындағы ауыл.
# Йор-Яга

Йор-Яга — Рәсәй йылғаһы. Коми Республикаһы, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Воркута йылғаһының уң ярына тамағынан 155 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 32 км.

# Йор-Яга
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уса йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Уса, йылға бассейны — Печора.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03050200112103000066183
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103006618
* Бассейн коды — 03.05.02.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Уга

Уга — Рәсәй йылғаһы. Вологда өлкәһе, Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Луза йылғаһының һул ярына тамағынан 185 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Уга
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Южная йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Сухона, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020100212103000012716
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103001271
* Бассейн коды — 03.02.01.002
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Кесе Ай-Игол

Кесе Ай-Игол — Рәсәйҙәге йылға. Томск өлкәһе, Омск өлкәһе, Новосибирск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Игол йылғаһының һул ярына тамағынан 20 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 29 км.

# Кесе Ай-Игол
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Васюган йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Кеть йылғаһынан Васюганға тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010800112115200030027
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115203002
* Бассейн коды — 13.01.08.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Пантелеев Лонгин Фёдорович

Пантелеев Лонгин Фёдорович (18 октябрь 1840 йыл — 16 декабрь 1919 йыл) — Рәсәй империяһы нәшерсеһе, йәмәғәт эшмәкәре

# Пантелеев Лонгин Фёдорович
## Биографияһы

Лонгин Федорович Пантелеев 1840 йылдың 6 (18) октябрендә Архангель губернаһының Сольвычегодск ҡалаһында тыуған, дворян.
1858 йылда Вологда гимназияһын һәм 1862 йылда Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультетын тамамлаған .
1850 йылдар аҙағында - 1860 йылдар башында, ул Һарай яны йыр капеллаһында йәш йырсыларҙы математикаға өйрәтә
Студент сағында ул яҙыусы һәм тәржемәсе С. В. Латкинаға өйләнә .
Ул "Ер һәм ирек" йәшерен революцион ойошма ағзаһы була, һәм 1864 йылдың декабрендә ул революцион эшмәкәрлеге һәм Польша күтәрелешен яҡлағаны өсөн ҡулға алына, 6 йыл ауыр хеҙмәткә хөкөм ителә, Себергә (Енисей провинцияһында) килеү менән тораҡ пункт менән алыштырыла.
1876 йылда Пантелеев Санкт-Петербургҡа ҡайта, һәм киләһе йылда ул фәнни әҙәбиәт нәшриәтен ойоштора. 1877-1907 йылдарҙа ул 250-ҙән артыҡ китап, шул иҫәптән Н.А. Добролюбовтың 4 томлыҡ йыйынтығын һәм А.Мицкевич әҫәрҙәрен баҫтырып сығара.
Лонгин Пантелеев - «Хәтирәләр» авторы, унда 1860 йылдарҙың беренсе яртыһында Ф. М Достоевский менән осрашыуҙары тураһында әйтә.
1905 йылдан ул Кадеттар партияһы ағзаһы, бик күп баҫмаларҙа хеҙмәттәшлек итә, Петербург ҡала комитеты ағзаһы .
1917 йылдың мартында ул "Декабристтар иҫтәлеге йәмғиәте" советы председателе итеп һайлана.
1919 йылдың 16 декабрендә Петроградта вафат була. Волков зыяратында ерләнгән .
Россия Дәүләт әҙәбиәт һәм сәнғәт архивында Л. Ф. Пантелеевка арналған материалдар бар .
# Миһранов Рауил Зариф улы

Миһранов Рауил Зариф улы (24 июль 1941 йыл) — Рәсәйҙең еңел атлеты, кросс-кантри буйынса ветерандар араһында донъя чемпионы (2007), Омскиҙа, Мәскәүҙә, Санкт-Петербургта үҙенең йәш төркөмөндә халыҡ-ара марафондар еңеүсеһе.
# Ерган-Игол

Ерган-Игол — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Ерган-Еган йылғаһының һул ярына тамағынан 7 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 31 км.

# Ерган-Игол
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вах йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Васюган йылғаһынан Вахҡа тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011000112115200039535
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115203953
* Бассейн коды — 13.01.10.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Кесе Шубная

Кесе Шубная — Рәсәй йылғаһы. Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Баренц диңгеҙе ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 22 км.

# Кесе Шубная
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Баренц диңгеҙе бассейны йылғалары Канин моронынан Печора йылғаһы бассейнына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Печора һәм Мезень йылғалары араһындағы, Баренц диңгеҙенә ҡойоусы, йылғалар бассейны.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03040000112103000055100
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103005510
* Бассейн коды — 03.04.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Гагариндар — Тютчевтар усадьбаһы

Гагариндар — Тютчевтар усадьбаһы — Мәскәүҙәге усадьба. Әрмән тыҡрығы 11-се йорт адресы буйынса урынлашҡан. Федераль әһәмиәттәге мәҙәни мираҫ объекты.

# Гагариндар — Тютчевтар усадьбаһы
## Тарихы

Усадьбаның төп йортоноң төҙөлөшөн ҡайһы бер тикшереүселәр XVI быуаттың аҙағына — XVII быуаттың башына индерәләр. Йорттоң көмбәҙле биналары менән подвалы яҡынса беренсе ҡаты булған, икенсе ҡаты ағастан булған һәм һуңынан таш менән яңынан төҙөлгән. Биләмәнең хужаһы булып XVII быуаттың икенсе яртыһында баяр Милославский Иван Михайлович тора
XVIII быуатта имение бер нисә тапҡыр бер хужанан икенсеһенә күсә, төрлө ваҡытта уның хужалары булып кенәз Волконскийҙар, граф Дмитриев-Мамоновтар, дворян Глебовтар тора. 1790 йылда усадьбаны кенәз Иван Сергеевич Гагарин һатып ала, ул хәрби хеҙмәтен флот капитаны дәрәжәһендә ҡалдырып, Мәскәүҙә төплөнө. Гагарин йортто яңынан үҙгәртеп ҡорорға архитектор Матвей Федорович Казаковҡа ҡуша, ул уны классик стилдә башҡара. Йорт төкәтмәләр менән киңәйтелә, өҫтәп өсөнсө ҡат төҙөлә. Бының менән бер рәттән йорттоң нигеҙе булған палаталар үҙгәртеп ҡороуға дусар булмай. Казаков фасад ҡабырғаһындағы ике ризалит менән йорттоң композицияһын үҙгәрешһеҙ ҡалдыра, улар араһында ул бағаналарҙа балкон төҙөй. Һөҙөмтәлә йорт ябай, әммә ҡупшы ҡиәфәт ала, шул уҡ юҫыҡта йорттоң интерьерҙары ла үтәлә.
1810 йылда усадьбаны Гагарин вариҫтарынан Тютчевтар һатып ала. Уларҙың улы, киләсәктә билдәле шағир Фёдор Иванович Тютчев ата-әсәһе менән был йортта 1822 йылға тиклем йәшәй. 1812 йылдағы Мәскәү янғыны имениеға ҡағылмай. Йортта йыш ҡына буласаҡ декабристар, Тютчевтарҙың туғандары Д.И. Завалишин һәм И.Д. Якушкин була. 1831 йылда Тютчевтар усадьбаны ярлылар буйынса Мәскәү попечителлегенә һата, улар бында ҡарт-ҡоролар йорто ойоштора, хәйриә йорто аҙаҡ бер бағыусының исеме менән Горихвостовский тип атала. Революциянан һуң хәйриә йорто бөтөрөлә, совет осоронда төрлө учреждениелар урынлаша. Йорт был йылдарҙа яңынан төҙөлмәй һәм Казаков биргән ҡиәфәттә һаҡланып ҡала.
Хәҙерге ваҡытта усадьбала Рәсәй балалар фонды урынлашҡан.
# Вогулка (Еловка ҡушылдығы)

Вогулка — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Еловка йылғаһының уң ярына тамағынан 1 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 28 км.

# Вогулка (Еловка ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посынан Березники ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010100212111100006352
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111100635
* Бассейн коды — 10.01.01.002
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Тяновка

Тяновка — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Разазовка йылғаһының һул ярына тамағынан 3,3 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 20 км.

# Тяновка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Ока һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Цна йылғаһы, Тамбов ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Мокша, йылға бассейны — Ока.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 09010200312110000029478
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 110002947
* Бассейн коды — 09.01.02.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 10
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Тархата (Чуя ҡушылдығы)

Тархата — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Чуя йылғаһының һул ярына тамағынан 207 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 83 км.

# Тархата (Чуя ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100312115100005353
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100535
* Бассейн коды — 13.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Кевдом

Кевдом — Рәсәйҙәге йылға. Коми Республикаһы, Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Очея йылғаһының һул ярына тамағынан 50 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 30 км.

# Кевдом
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вычегда йылғаһы Сыктывкар ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вычегда, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020200212103000023474
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103002347
* Бассейн коды — 03.02.02.002
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Дениз Текин

Һатиже Дениз Текин (1997 йылдың 7 июнендә Измир ҡалаһында тыуған) — төрөк йырсыһы һәм йырҙар авторы.

# Дениз Текин
## Тормош юлы һәм ижады

Ул Төркиәләге Эгей төбәгенең Измир ҡалаһында Дәүләт хеҙмәткәре ғаиләһендә тыуа. Иртә бала сағы Конакта үтә.
Уның ата-әсәһе стоматологияны өйрәнгән, һәм ҡыҙҙың бала сағы төрлө провинцияларҙа үтә. Башланғыс кластарҙы Мардинда, урта мәктәпте Газиантепта тамамлай.
Музыка менән 8 йәшенән, фортепиано менән флейтала уйнай башлағандан бирле, ҡыҙыҡһына. Мәктәптә уҡыған йылдарында урындағы музыкаль төркөмдәргә ҡушыла. Дафед ҡушаматы менән төрлө музыка майҙандарында (SoundCloud) үҙенең яҙмалары менән бүлешә һәм, билдәле йырҙарға каверҙар эшләп, тамашасылар иғтибарын йәлеп итә. 16 йәшенән бәләкәй генә кафела тере музыка башҡара. YouTube каналында яҙмалары 1-7 миллион тапҡыр тыңланыла.
Ул Стамбул, Анкара, Измир һәм Анталия ҡалаларында концерттар менән сығыш яһай. Йырсы Калбен Текиндың тауышын юғары баһалай. Дениз Текин Boğaziçi Üniversitesi(Богазичи университеты)нда көнбайыш телдәрен һәм әҙәбиәтен өйрәнә.
2017 йылда ул үҙенең 9 йырҙан торған беренсе студия йыйынтығын — Kozakuluçka альбомын — сығара. Был альбомына үҙе башҡарған Әхмәт Кай һәм Юсуф Хаялоглуларҙың «Beni Vur» йыры буйынса башҡарған каверҙары ла ингән.
Һуңыраҡ ул Джан Озан менән бер нисә йыр башҡара.
Уның танылған йырҙарының тыштары иғтибарҙы йәлеп итә.
2019 йылда ул Susamam (Şanışer сығарған) рэп-проектында, музыкаль видео күренешендәге Рәжәп Тайип Эрдоған осорондағы критик биллингыһында ҡатнаша.

# Дениз Текин
## Дискографияһы
### Альбом

* Kozakuluçka (2017)

# Дениз Текин
## Дискографияһы
### Яңғыҙ башҡарышта

* «Bekledim Hep Oturup» (2017)
* «Çözülmez» (2018)
* «Yıldızlar» (2019)
* «Sonradan Hep» (2020)
* «Yanarım Yapsam Ne» (2020)
* «Aman Ayrılık» (2020)
* «Güneşe Doğru» (2020)
# Яңы Күл ауыл Советы (Нуриман районы)

Яңы Күл ауыл Советы — Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһы Нуриман районы муниципаль районының муниципаль берәмеге.
Административ үҙәге — Яңы Күл ауылы.

# Яңы Күл ауыл Советы (Нуриман районы)
## Тарихы

«Башҡортостан Республикаһында муниципаль берәмектәрҙең сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһындағы Закон»ға ярашлы ауыл биләмәһе статусына эйә.
2008 йылда ауыл Советы составына Нимесләр ауыл Советы инә. Башҡортостан Республикаһының 2008 йылдың 19 ноябрендәге 49-з һанлы «Башҡортостан Республикаһында айырым ауыл советтарын берләштереү һәм тораҡ пункттарҙы күсереү менән бәйле административ-территориаль ҡоролошота үҙгәрештәр тураһында» Законда былай тип әйтелә:
   37) Нуриман районы буйынса:
   Яңы Күл һәм Нимесләр ауыл советтарын, «Яңы Күл» исемен һаҡлап, Яңы Күлде административ үҙәк итеп, берләштерергә.
   Нимесләр ауыл Советының Нимесләр, Ғиззәт, Ҡыҙыл Бәрйәү ауылдарын Яңы Күл ауыл Советы составына индерергә.
   Яңы Күл ауыл Советының сиктәрен килтерелгән схематик картаға ярашлы раҫларға.
   Нимесләр ауыл Советын иҫәп яҙманан алып ташларға.

# Яңы Күл ауыл Советы (Нуриман районы)
## Билдәле шәхестәре

* Нуриманов Баһауетдин Йәләлетдин улы (2 май 1893—1918) — Башҡортостанда революцион хәрәкәт етәкселәренең береһе,Рәсәйҙә граждандар һуғышында әүҙем ҡатнашыусы.
* Шәймөхәмәтов Мөфтәхетдин Бәҙретдин улы (1911 йылдың 27 июлендә тыуған — 14 сентябрь 1979) — Өфө нефть эшкәртеү заводында ҡоролма начальнигы, Социалистик Хеҙмәт Геройы (1959).

# Яңы Күл ауыл Советы (Нуриман районы)
## Иҫтәлекле урындары

* Упҡанкүл күле — ҡиммәтле ботаник тәбиғәт ҡомартҡыһы, Рәсәй Федерацияһының Ҡыҙыл китабына индерелгән һирәк осрай торған үҫемлектәр — Урал һыу сәтләүеге һәм Алатырь һыу сәтләүеге үҫә.
# Байджигит

Байджигит — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Аргут (Ак-Алаха) йылғаһының уң ярына тамағынан 122 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Байджигит
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010100312115100004431
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115100443
* Бассейн коды — 13.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Сондорова

Сондорова — Рәсәйҙәге йылға. Томск өлкәһе, Красноярск крайы биләмәләрендә аға. Йылға Тоголика йылғаһының уң ярына тамағынан 29 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 36 км.

# Сондорова
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кеть йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Чулымдан Кеть йылғаһына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010600112115200026156
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115202615
* Бассейн коды — 13.01.06.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2