# Ҡырым (автомобиль юлы)

«Ҡырым» М2 федераль автомобиль юлы — (рус. Федеральная автомобильная дорога М2 «Крым») -Рәсәй Федерацияһының федераль әһәмиәтле автомобиль юлы. Мәскәү — Тула — Орёл өлкәһе — Курск — Белгород — Украинаның дәүләт сиге («Одинцово» тарихи-архитектура комплексына, Тулаға, Орёлға, Курскиға, Белгородҡа тейеп) буйлап үтә.Трасса E 105 европа маршрутының өлөшө булып тора. Автомобиль юлының оҙонлоғо 700 км-ҙан оҙонораҡ. Трасса Украина территорияһында дауам итә — Р20 автострадаһынан Харьковҡа тиклем һәм А17 Харьков — Ялта араһы (Ҡырым сигенән Ялтаға тиклем ара Рәсәй властары тарафынан Ҡырым Республикаһының төбәк юлы 35А-002 тип ҡарала ).

# Ҡырым (автомобиль юлы)
## Маршрут

Автомагистраль М2 начинается на пересечении Варшава шоссеһы һәм Мәскәү автомобиль юлы ҡулсаһы (МКАД) киҫелешкән ерҙә башлана, артабан Мәскәү өлкәһе территорияһы буйлап Щербинка, Подольск, Климовск ҡалаларынан көнсығыштараҡ үтә. А107 менән Мәскәү бәләкәй ҡулсаһы киҫелешкәнгә тиклем юл хәрәкәттең һәр яғына дүрт һыҙатлы һәм яҡтыртыла. Подольск урауында юл һәр йүнәлештә биш һыҙатлы. Артабан трасса өс һыҙатҡа тиклем тарая, тулыһынса яҡтыртыла, Чехов һәм Серпухов ҡалаларының көнсығышынан үтә. 83-сө км-ҙа автомобиль юлы А108 Мәскәү оло ҡулсаһы менән киҫелешә һәм һәр йүнәлештә икешәр һыҙат ҡалып, тарая. Мәскәү өлкәһендәге трассала Ока йылғаһы аша һалынған Подольск курсанттары исемендәге күпергә етәрәк 100-се км-ҙа бер ДПС урынлашҡан.
Юлдың был киҫемендә алмаш юл бар (иҫке Симферополь шоссеһы), ул көнбайыштараҡ, телгә алынған ҡала аша үтә. Йорттарҙың адрес табличкаларында һәм юл күрһәткестәрендә ул Симферополь шоссеһы тип билдәләнә.
Артабан автомагистраль Тула өлкәһе территорияһы буйлап бара һәм 156-сы км-ға тиклем яҡтыртыла. Юл сиселеше 155 км-ҙа иҫке М2 юлы менән киҫелешә. Бынан Тулаға төп юл ябай ике-өс һыҙаттан дауам итә. Автомагистраль иһә Туланы көнбайыштан урап үтә һәм Р132 Калуга — Тула — Рязань трассаһы менән киҫелешкән ерҙә, Помогалово һәм Жировка тораҡ пункттары янында тамамлана.
Магистраль сиселешенән һуң юл Туланы көнбайыштан урап үтә һәм Р132 трассаһын киҫеп сыға. Шунан трасса Щёкиноны көнбайыштан урап сыға һәм көньяҡ-көнбайышҡа йүнәлә. Тула өлкәһе сигендәге Плавск һәм Чернь тораҡ пункттарын урап сыҡҡан юл юҡ, шуға трасса M2 улар аша үтә.
Артабан трасса Орёл өлкәһе биләмәһендә бара, Мценск ҡала көнсығыштан урап үтә. Административ үҙәккә инер алдынан ДПС посы урынлашҡан, ул ауырлыҡ үлсәү платформаһы менән йыһазландырылған. Артабан юл Орёл ҡалаһын көнсығыштан урап дауам итә. Ҡаланың тирә-яғындағы юлдарҙа яҡында ятҡан ҙур-ҙур заводтар арҡаһында тиҙлек 60 км/сәғәт менән сикләнә. Тросна ауылы янында A142E 391 тармағында Железногорск һәм Калиновка йүнәлешенән юл Киевҡа йүнәлә. Тросна ауылының урау юлы юҡ.
Артабан трасса Курск өлкәһе аша бара. Көнбайыштан Фатеж, Курск Обоянь ҡалаларын урап үтә.
Бынан һуң юл Белгород өлкәһе буйлап дауам итә. Строитель, Белгород ҡалаларын урап үтеп, көньяҡ-көнбайыштан Стрелецкоены уҙғас, М2 юлы Украина сигендә тамамлана.

# Ҡырым (автомобиль юлы)
## Юл тарихы

Трассаның нигеҙендә боронғо Ҡырым тракты ята. Мәскәү — Харьков киҫеме 1840-60 йылдарҙа төҙөлгән булған әле. Юл тулыһынса 1946—50 йылдарҙа реконструкция үткән, уға асфальт-бетон япма һалынған. Мәскәү — Харьков — Симферополь маршруты советосоронда 1980-се йылдар уртаһына тиклем 4-се һанлы була.
1980 йылғы Йәйге Олимпия уйындары алдынан Мәскәүҙә дублёр сифатында тиҙ үтешле юл төҙөргә ҡарар ителә. Олимп уты өлөшләтә шул төҙөлөп бөтмәгән яңы юлдан үтә.
Тула өлкәһе магистарлен реконструкциялау 1980-се йылдарға тиклем бара, һөҙөмтәлә 155 км-ҙа Тула юл тармағына етә.
Советтар Союзы тарҡалғандан һуң юл ике өлөшкә бүленеп сыға, төрлө юрисдикцияларға ҡарай башлай. Рәсәй өлөшө Мәскәүҙән Украинаға тиклем үҙенең атамаһын һәм номерын ала.

# Ҡырым (автомобиль юлы)
## Маршрут схемаһы

* Мәскәү өлкәһе
** М2 Мәскәү;
** ; Симферополь шоссеһы;
** (0,1 км) Щербинка (Мәскәү);
** Обводная Дорога урамы;
** Пахра йылғаһы аша күпер;
** Подольск Домодедово шоссеһы;
** Урап үтеү юлы (Подольск, Климовск);
** (1,1 км) Поливаново;
** А107 (Малая бетонка, Мәскәү бәләкәй ҡулсаһы);
** А112 (1,8 км) Чепелёво;
** (0,8 км) Курниково;
** Люторка йылғаһы аша күпер;
** (0,5 км) Новоселки;
** Лопасня йылғаһы аша күпер;
** А108 (Большая бетонка, Мәскәү оло ҡулсаһы) ;
** (0,5 км) Всходы;
** Речма йылғаһы аша күпер;
** Урап үтеү юлы (Серпухов);
** (4,0 км) Серпухов;
** Oку йылғаһы аша күпер;
** (0,2 км) Липицы;
* Тула өлкәһе:
** (1,1 км) Панькино;
** (0,3 км) Крюково;
** Скнига йылғаһы аша күпер;
** (0,3 км) көнбайышҡа: Заокский;
** P115;
** (0,9 км) Тайдаково;
** Вашана йылғаһы аша күпер;
** M2 Малахово;
** M2 155 км || М2
** (3,0 км) Варфоломеево || (3,0 км) Ревякино;
** P132 || Тула Мәскәү шоссеһы;
** Волоть йылғаһы аша күпер;
** Урап үтеү юлы (Тула);
** Упа йылғаһы аша күпер;
** Алешня;
** Одоевское шоссеһы;
** P132 Калуга шоссеһы;
** Сухая Воронка йылғаһы аша күпер;
** Воронка йылғаһы аша күпер ;
** Урап үтеү юлы (Щёкино);
** Щёкино;
** P141;
** Свобода урамы Плавск;
** Горбачёво;
** P147 Чернь;
** Чернь йылғаһы аша күпер;
* Орёл өлкәһе:
** Мценск;
** Зуша йылғаһы аша күпер
** 54К-1;
** Орёл өлкәһе Мценск;
** Оптуха йылғаһы аша күпер;
** Мәскәү шоссеһы Орёл;
** Моховое;
** 54А-1 Залегощенск шоссеһы;
** P119;
** Поселковая урамы, Орёл;
** Ока йылғаһы аша күпер;
** 54К-270 Гать
** Цон йылғаһы аша күпер;
** Знаменка;
** Ицка йылғаһы аша күпер;
** Кромы;
** Крома йылғаһы аша күпер;
** Крома күпере;
** А142;
** Глазуновка;
* Курск өлкәһе:
** 38К-038 Фатеж;
** 38К-039;
** Большую курица йылғаһы аша күпер;
** Курск;
** Сейм йылғаһы аша күпер;
** Широкая урамы, Курск;
** Курчатов;
** Обоянь;
** Трубеж йылғаһы аша күпер;
* Белгород өлкәһе:
** Строитель;
** Белгород;
** Р186;
** Дорожная урамы, Белгород;
** Шебекино;
** Ҡалып:Автовокзал-иконка МАПП Нехотеевка