# Яңы Хөсәйен

Яңы Хөсәйен (рус. Новохусаиново) — Башҡортостандың Учалы районындағы ауыл. Кирәбе ауыл Советына ҡарай. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 2 кеше. Почта индексы — 453725, ОКАТО коды — 80253840003.

# Яңы Хөсәйен
## Географик урыны

* Район үҙәгенә тиклем (Учалы): 52 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Кирәбе): 12 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы (Учалы): 44 км

# Яңы Хөсәйен
## Тарихы

Яңы Хөсәйен ауылы (Иҡсан) Троицк өйәҙендә ҡыуаҡандарҙың һәм ҡаратабын тораҡтарының иң ҙуры булған. 1795 йылда 48 хужалыҡтың һәр береһенә 5-әр кеше тура килгән (бөтәһе 240 кеше). VIII рәүиз 49 йорттоң һәр береһендә 7-шәр кешене асыҡлаған (бөтәһе 348 кеше). Ауыл халҡы малсылыҡ менән шөғөлләнгән. 1841 йылда 52 йортҡа 450 ат, 110 һыйыр, 611 һарыҡ, 40 баш кәзә тура килгән. Игенселеккә килгәндә, XVIII быуатта арыш, арпа сәскәндәр. 1842 йылға әле ужым игенен белмәгәндәр. 1040 бот яҙғы иген сәскәндәр.
XIX быуат уртаһынан был ауыл Яңы Хөсәйен тип атала башлай. Унда 1858 йылда үҙенең биш ауылдашы менән Ырымбур казак полкына яҙылған 53 йәшлек зауряд-хорунжий Хөсәйен Айтуғанов йәшәй.

# Яңы Хөсәйен
## Халыҡ һаны

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
| Иҫәп алыу йылы һәм көнө | Бөтә халыҡ | Ир-егеттәр | Ҡатын-ҡыҙҙар | Ир-егеттәр өлөшө (%) | Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) |
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) | | | | | |
| 1920 йыл 26 август | | | | | |
| 1926 йыл 17 декабрь | | | | | |
| 1939 йыл 17 ғинуар | | | | | |
| 1959 йыл 15 ғинуар | | | | | |
| 1970 йыл 15 ғинуар | | | | | |
| 1979 йыл 17 ғинуар | | | | | |
| 1989 йыл 12 ғинуар | | | | | |
| 2002 йыл 9 октябрь | | | | | |
| 2010 йыл 14 октябрь | 2 | 1 | 1 | 50,0 | 50,0 |

# Яңы Хөсәйен
## Халыҡ һаны
### Милли составы

2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, халҡы — башҡорттар (100 %).
Халыҡ һаны буйынса аңлатма төрлө йылдарҙа иҫәп алыу тәртибенең айырмалығы булыу сәбәпле халыҡ һанының үҙенсәлегенә иғтибар итегеҙ.
    1939 йыл — бар булған халыҡ һаны.
    1989, 2002, 2010 йылдарҙа — даими йәшәгән урыны булып иҫәпләнгән халыҡ һаны
Ауылдағы халыҡ һаны буйынса мәғлүмәтте халыҡ иҫәбе буйынса алыу урынлы. Бөтә ил күләмендә үткән 1897, 1920, 1939, 1959, 1970, 1979, 1989, 2002, 2010 йылғы халыҡ иҫәбе буйынса мәғлүмәттәр бар һәм асыҡ ҡулланыуҙа табырға була. Ҡайһы бер китаптарҙы электрон төрҙә асып ҡарап була. 1926 йылғы халыҡ иҫәбе буйынса һәр ауыл тураһында мәғлүмәт осрағаны юҡ әле. Унан башҡа Өфө виләйәтендә 1865, 1879, 1886 йылдарҙа урындағы халыҡ иҫәбе алынған. Тағы ла ревиз яҙмалары аша мәғлүмәт бар.
* 1859 һәм 1865 йыл — Населенные пункты Башкортостана. Ч.I. Уфимская губерния, 1877. — Уфа:Китап, 2002. — 432 с. ISBN 5-295-03188-8 (ч. I). ISBN 5-295-03133-0.
       Өфө виләйәте ауылдарында халыҡ һаны буйынса мәғлүмәт 1859 һәм 1865 йылдарға ҡарата бар.
* 1866 йыл — Список населенных мест. Ч. II. Оренбургская губерния, 1866. — Уфа: Китап, 2006. — 260 с. ISBN 5-295-03815-7 (ч. II). ISBN 5-295-03133-0.
       Ырымбур виләйәте ауылдарында халыҡ һаны буйынса мәғлүмәт 1866 йылға ҡарата бар.
* 1897 йыл — Перепись населения. т.45 кн.01 Уфимская губерния. Н.А.Тройницкий (ред.)(С.-Петербург, 1901)
       Был китапта Өфө виләйәте ауылдары буйынса мәғлүмәт бар. 500 кешенән күберек булған ауылдар исемлеге.
* 1920 йыл — Населенные пункты Башкортостана. Ч.III. Башреспублика, 1926. — Уфа. Китап, 2002. — 400 с. ISBN 5-295-03091-1 (ч. III). ISBN 5-295-03133-0.
       Был китап 1926 йылға ҡарата төҙөлгән, әммә халыҡ иҫәбе 1920 йылға ҡарата бирелгән.
* 1939 йыл — БАССР. Административно-территориальное деление на 1 июня 1940 года – Уфа:Государственное издательство, 1941. – 387 с.
       Был китапта 1939 йылғы иҫәп алыу буйынса һәр ауыл буйынса мәғлүмәт бар.
* 1989 һәм 2002 йылдар — Башҡортостан Республикаһы ауылдарында 1989 һәм 2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны.
* 2010 йыл — Численность и размещение населения Республики Башкортостан по данным Всероссийской переписи населения 2010 года. Статистический сборник. (рус.)
* Население Башкортостана: XIX-XXI века: статистический сборник / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республики Башкортостан. — Уфа:Китап, 2008. — 448 с.: ил. ISBN 978-5-295-04439-7
       1897 йылғы халыҡ иҫәбенән башлап ҡалалар, ҡала төрөндәге ҡасабалар, райондар, район үҙәктәре буйынса халыҡ һаны бар.

# Яңы Хөсәйен
## Ревизия материалдарында

1859 йылда Яңы Хөсәйен ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана.

# Яңы Хөсәйен
## Урамдары

* Яңы Хөсәйен урамы (рус. Новохусаиновская улица)

# Яңы Хөсәйен
## Тәбиғәт ҡомартҡылары

* Ирәмәл тәбиғәт паркы

# Яңы Хөсәйен
## Ер-һыу атамалары

* Әүәлек һырты