yasalma/wikipedia huggingface dataset:
# 1937 йыл

II мең йыллыҡ :
XVIII быуат — XIX быуат — XX быуат — XXI быуат — XXII быуат :
Хронологик таблица :
1937 йыл башҡа календарҙар буйынса ошоға тура килә: :
| Григориан стилендә | 1937 MCMXXXVII |
| Юлиан стилендә | 1936 — 1937 ( 14 ғинуар) |
| Рим нигеҙләнгән көндән | 2689 — 2690 ( 4 майҙан) |
| Константинополь эраһы | 7445 — 7446 ( 14 сентябрҙән) |
| Йәһүд календары | 5697 — 5698 ה'תרצ"ז — ה'תרצ"ח |
| Мосолман календары | 1356 — 1357 |
| Боронғо әрмән календары | 1386 ԹՎ ՌՅՁԶ |
| Ҡытай календары | 4633 — 4634 (с 11 февраль) 丙子 — 丁丑 красная мышь — красная корова |
| Эфиопа календары | 1929 — 1930 |
| Боронғо һинд календары | |
| - Викрам самват | 1993 — 1994 |
| - Шака самват | 1859 — 1860 |
| Иран календары | 1315 — 1316 |
1937 (бер мең туғыҙ йөҙ утыҙ етенсе) йыл — кәбисә булмаған йыл, григориан календары буйынса йома көндө башлана. Был беҙҙең эраның 1937 йылы, 2 мең йыллыҡтың 937 йылы, XX быуаттың 37 йылы, XX быуаттың 4 ун йыллығының 7 йылы, 1930 йылдарҙың 8 йылы.

# 1937 йыл
## Тыуғандар

* 10 ғинуар — Байымов Роберт Нурмөхәмәт улы, яҙыусы, филология фәндәре докторы (1984), профессор, Салауат Юлаев исемендәге Дәүләт премияһы лауреаты (1997).
* 16 февраль — Солтанова Ғәлиә Кәлимулла ҡыҙы, Башҡортостандың халыҡ артисы.
* 25 июнь — Сәхәүетдинова Руза Хәйҙәр ҡыҙы, композитор, Башҡортостандың халыҡ артисткаһы (1994).

# 1937 йыл
## Вафат булғандар

* 23 сентябрь — Халиҡов Муллайән Дәүләтша улы, башҡорт милли-азатлыҡ хәрәкәте етәкселәренең береһе, күренекле дәүләт эшмәкәре.
* 27 сентябрь — Ҡушаев Хафиз Ҡушай улы, дәүләт һәм йәмәғәт эшмәкәре, БАССР-ҙың Үҙәк башҡарма комитетының 3-cө рәйесе. Сәйәси репрессия ҡорбаны.
* 27 сентябрь — Таһиров Авзал Мөхөтдин улы, башҡорт яҙыусыһы, БАССР-ҙың Үҙәк башҡарма комитеты (БашЦИК) Рәйесе (1931—1937). Сәйәси репрессия ҡорбаны.
* 2 ноябрь — Йомағолов Харис Йомағол улы, 1919—1920 йылдарҙа Башҡорт Совет республикаһының ваҡытлыса хәрби революцион комитеты етәксеһе. Сәйәси репрессия ҡорбаны.
* 7 декабрь — Дәүләтшин Ғәббәс Йәғәфәр улы, күренекле башҡорт телсеһе, сәйәси репрессия ҡорбаны.
# Жекода

Жекода — Рәсәй йылғаһы. Дағстан Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Хзан-ор йылғаһының һул ярына тамағынан 17 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 24 км.

# Жекода
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Көнбыйыш Каспий һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сулак йылғаһы , инешенән Чиркейск гидроузеленә тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Терек.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 07030000112109300000896
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 109300089
* Бассейн коды — 07.03.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 09
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Мирсаяп (исем)

Мирсаяп — башҡорт һәм төрки мосолман ир-ат исеме.

# Мирсаяп (исем)
## Этимологияһы

Мирсаяп исеме башҡорт теленә ғәрәп, фарсы теленән ингән һәм мир+саяп, оҫта ҡылыссы тигәнде аңлата

# Мирсаяп (исем)
## Фамилия

Мирсаяпов Миңнислам Нурислам улы (25.11.1929, БАССР‑ҙың Стәрлетамаҡ кантоны Айтуған ауылы (БР‑ҙың Мәләүез р‑ны) — 27.7. 1996, БР‑ҙың Әбйәлил р‑ны) зоотехник, хужалыҡ эшмәкәре. 1964—1972 йылдарҙа Әбйәлил районы «Урал» совхозы, 1972 йылдан — Урал аръяғы совхоздар тресы, 1975 йылдан — «Красная Башкирия» совхозы директоры, 1993 йылдан — директор урынбаҫары. Башҡорт АССР-ының 9-сы саҡырылыш Юғары Советы депутаты. РСФСР-ҙың атҡаҙанған зоотехнигы (1974), СССР-ҙың һаулыҡ һаҡлау отличнигы (1985). Ленин (1971), Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1966) һәм Халыҡтар Дуҫлығы (1981) ордендары кавалеры. Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Мәләүез районы Айтуған ауылынан.
МИРСАЯПОВ Руслан Загит улы. Башкортостан тышҡы иҡтисади бәйләнештәр рәисе. 22 ноябрь1977 йылда Өфө ҡалаһында тыуған.
Камалетдинова Фәриҙә Мирсаяп ҡыҙы 1916 йылдың 25 авгусында Өфө губернаһы Златоуст өйәҙе Малаяҙ ауылында тыуған. Башҡорт театр актёры, 1967 йылдан СССР Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы. Башҡорт АССР-ының халыҡ артисы (1972), Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған артисы (1964).
Мирсаяпов Ильшат Талгат улы- Кафедрв мөдире, техник фәндәр докторы.
Мирсаяпова Альбина Ахнафовна - Ҡаҙна идаралығы начальнигы урынбаҫары Башҡортостан республикаһы финанс министрлығы.
# Аббасов Азат Зиннәт улы

Аббасов Азат Зиннәт улы (19 ғинуар 1925 йыл — 11 октябрь 2006 йыл) — опера йырсыһы, СССР-ҙың (1977), РСФСР-ҙың (1966) һәм Татар АССР-ының халыҡ артисы, Ғабдулла Туҡай исемендәге дәүләт премияһы лауреаты.

# Аббасов Азат Зиннәт улы
## Биографияһы

Азат Зиннәт улы Аббасов 1925 йылдың 19 ғинуарында Татар АССР-ы (хәҙер Татарстан Республикаһы) Алабуға ҡалаһында тыуған. Ҡазан авиация техникумын тамамлап, вертолет заводында конструктор булып эшләй. 1944 йылда Сәлих Сәйдәшев кәңәше буйынса Мәскәү консерваторияһының татар милли опера студияһына уҡырға керә. Уны тамамлағас, 1950 йылда Ҡазанға ҡайта һәм 1990 йылғаса Муса Йәлил исемендәге Татар дәүләт опера һәм балет театры солисы булып эшләй.

# Аббасов Азат Зиннәт улы
## Ижади эшмәкәрлеге

Белгестәр билдәләүенсә, йырсының тауышы лирик-драматик тенор. Театрҙа эшләү дәүерендә төрлө билдәле операларҙа 100-ҙән ашыу партия башҡара. Шуларҙан айырыуса Самат («Самат», Хөснулла Вәлиуллин), Alfredo Gérmont («La traviata», Джузеппе Верди), Сергей («Катерина Измайлова», Дмитрий Шостакович) бигерәк тә уңышлыларҙан һанала.

# Аббасов Азат Зиннәт улы
## Маҡтаулы исемдәре

* Татар АССР-ының халыҡ артисы
* РСФСР-ҙың халыҡ артисы (1966)
* СССР-ҙың халыҡ артисы (1977)
* Ғабдулла Туҡай исемендәге дәүләт премияһы лауреаты
# Толмовая

Толмовая — Рәсәйҙәге йылға. Кемерово өлкәһе, Новосибирск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кесе Бачат йылғаһының һул ярына тамағынан 39 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 31 км.

# Толмовая
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Иня йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Томь ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010200612115200005561
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115200556
* Бассейн коды — 13.01.02.006
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Барсучья

Барсучья — Рәсәй йылғаһы. Томск өлкәһе, Кемерово өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Трескулов йылғаһының уң ярына тамағынан 160 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.

# Барсучья
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чулым йылғаһы, Зырянское ауылындағы һыу үлсәү постына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Объ Иртыш ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Обь (өҫкө өлөшө) Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13010400312115200022312
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115202231
* Бассейн коды — 13.01.04.003
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Кесе Варька

Кесе Варька — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Мулымья йылғаһының һул ярына тамағынан 466 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Кесе Варька
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Конда йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Конда, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010600112115300016191
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115301619
* Бассейн коды — 14.01.06.001
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Клименка

Клименка — Рәсәйҙәге йылға. Омск өлкәһе, Новосибирск өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Тара йылғаһының һул ярына тамағынан 714 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.

# Клименка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Иртыш йылғаһы Омь ҡушылған урынған Ишим йылғаһы ҡушылған урынға тиклем, Оша йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Иртыш ҡушылдыҡтары бассейны, Ишим тамағына тиклем, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 14010100312115300005440
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115300544
* Бассейн коды — 14.01.01.003
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 3
# Сураш Ҡалмырҙин

Сураш Ҡалмырҙин (Сураш батыр, Сураш Мәргән; 1711 — 1773) — 1735—1740 йылдарҙағы һәм 1755—1756 йылдарҙағы башҡорт ихтилалдарында ҡатнашыусы.

# Сураш Ҡалмырҙин
## Биографияһы

Сураш Ҡалмырҙин сығышы менән Нуғай даруғаһы Бөрйән улусы башҡорттарынан. Исмәғил ауылында (хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Баймаҡ районы Үрге Иҙрис ауылы) йәшәгән.
1735—1740 йылдарҙағы башҡорт ихтилалдарында әүҙем ҡатнаша, ихтилал барышында ул йәшәгән ауыл аша Ҡараһаҡалдың үтеп китеүе билдәле.
1755 йылдың 15 майында Бөрйән улусында Ялан Этҡол, мулла Хоҙайбирҙе һәм Сураш етәкселегендә йәнә ихтилал тоҡана: Талҡаҫ күле буйында башҡорт халҡын йәберләгән өсөн тау‑эҙләнеү эштәре начальнигы Е. Е. Брагинды һәм уның ярҙамсыларын язалана. Сураш батыр Е. Е. Брагинды атып үлтерә. 18 майҙа баш күтәреүселәр Иҫәт трактының Сапсал ямын һәм Брагиндың ихатаһын талай. Ырымбур губернаһы губернаторы Неплюев Иван Иванович баш күтәреүселәргә ҡаршы подполковник Исаков етәкселегендәге команданы, ә һуңыраҡ бригадир Бахметев командалығындағы 1300 регуляр һалдаттарҙы һәм казактарҙы ебәрә. Карателдәр бөтә халыҡты талай һәм эҙәрлекләй башлай, ҡайһыларын язаға тарттыра. Сураш Ҡалмырҙин, Темәс Илекәев һәм Әмин Ҡалмырҙин менән бергә Яйыҡ йылғаһы аша үтеп ҡаҙаҡ далаһында һыйыныу урына таба. Батша хөкүмәте ихтилалсыларға амнистия тураһында манифесттар, указдар сығарғас, 1760-сы йылдарҙа улар туған яғына әйләнеп ҡайта.
XVIII быуаттың 2-се яртыһында уның исеме буйынса Сураш ауылы (хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Баймаҡ районы Иҫәнбәт ауылы) аталған.
1770 йылда академик Лепёхин Иван Иванович менән осраша һәм уны старшина Илеш Назаров менән бергә Төркмән Йәнсәйетовҡа тиклем оҙата. Лепёхин уның тураһында ошолай яҙып ҡалдыра: «Оного вскоре нам представили, но не большему нашему удовольствию. Башкирец сей назывался Чюряш Мергян, который главным был зачинщиком Бурзянского бунта, из своих рук убил упоминаемого каменосечца Брагина. Чюряш Мергян, будучи всегда при Брагине, знал его все работы, из которых он за важнейшую почитал при деревне по его имени Чюряш Мергян прозываемой, в 25 верстах от вершин Сакмарских, а от кочевки Трухменовой в 30 верстах».
Ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса, 1773—1775 йылдарҙағы Крәҫтиәндәр һуғышында ҡатнаша. Баш күтәреүселәр Ырымбур ҡалаһына һөжүм иткәндә ҡаты яралана һәм яраларҙан вафат була. Хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Ейәнсура районы Малай Муйнаҡ ауылы янында ерләнә.

# Сураш Ҡалмырҙин
## Ғаиләһе

Ҡустыһы — Әмин Ҡалмырҙин (1731-1815), 1755—1756 йылдарҙағы башҡорт ихтилалында ҡатнашыусы.
Улдары — Собханғол (1737—1822), Раҡай, Иҫәтулла, Истәкәй, Иҫәнбәт (1755—?).

# Сураш Ҡалмырҙин
## Хәтер

* Башҡортостан Республикаһы Баймаҡ районы Иҫәнбәт ауылында уға арнап стелла ҡуйылған.
# Сөләймәнов Рим Солтан улы

Сөләймәнов Рим Солтан улы (3 ғинуар 1949 йыл) — ғалим-инженер, хужалыҡ эшмәкәре. 1986—2012 йылдарҙа «Газпром добыча Уренгой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттең генераль директоры. Рәсәйҙең Тау академияһы академигы. Техник фәндәр кандидаты (1993). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған нефть һәм газ сәнәғәте хеҙмәткәре (1992), Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған нефтсеһе (1998), СССР‑ҙың газ сәнәғәте (1984) һәм Рәсәйҙең яғыулыҡ‑энергетика комплексының почётлы хеҙмәткәре (1998). СССР-ҙың Дәүләт (1987), Ленин комсомолы премиялары (1981) лауреаты. Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1979), 4‑се дәрәжә «Ватан алдында күрһәткән хеҙмәттәре өсөн» (1999) һәм Рәсәйҙең Дуҫлыҡ ордены (1996) ордендары кавалеры

# Сөләймәнов Рим Солтан улы
## Биографияһы

Рим Солтан улы Сөләймәнов 1949 йылдың 3 ғинуарында Башҡорт АССР-ының Ауырғазы районы Яңы Ҡарамалы ауылында тыуған. КПСС ағзаһы.
1971 йылдан — хужалыҡ эштәрендә, шул иҫәптән 1971—2019 йылдарҙа — тау инженеры, «Игримгаз» газ промыслоһы идаралығында төрлө вазифаларҙа, «Надымгазпром» производство берекмәһенең яуаплы хеҙмәткәре, «Төмәнгазпром»-дың «Уренгойгаздобыча» ВПО-һы директорының производство буйынса урынбаҫары, С. А. Оруджев исемендәге Уренгой производство берекмәһенең генераль директоры, Уренгойгазпром" яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттең генераль директоры, "Газпром добыча Уренгой"яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең генераль директоры була.
ЗСНГК-ның тиҙ үҫешен тәьмин итеү өсөн Медвежий һәм Уренгой газ ятҡылыҡтарын проектлау, анализлау һәм идара итеү ысулдарын камиллаштырған өсөн 1981 йылда техника өлкәһендә Ленин комсомолы премияһына лайыҡ була.
Уренгой газ ятҡылыҡтарын үҙләштереүҙе тиҙләтеүҙе тәьмин иткән фәнни-техник ысулдар уйлап тапҡын һәм ҡулланылышҡа индергән өсөн 1987 йылда СССР дәүләт премияһына лайыҡ була.
Криолитозонаның ҡеүәтле газ транспортлау системаһының ышаныслылығын һәм хәүефһеҙлеген тәьмин итеү буйынса фәнни нигеҙ булдырған һәм техник ҡарарҙар комплексын индергән өсөн 2000 йылда РФ дәүләт премияһына лайыҡ була.

# Сөләймәнов Рим Солтан улы
## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

* Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены (1979)
* Дуҫлыҡ ордены (1996)
* 4-се дәрәжә «Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн» ордены (1999)
* РФ-ның атҡаҙанған нефть һәм газ сәнәғәте хеҙмәткәре (1992)
* Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған нефтсеһе(1998)
* «Көнбайыш Себер ятҡылыҡтарын үҙләштереү һәм нефть-газ комплексын үҫтергәне өсөн» миҙалы
* «Рәсәй таусыһы» алтын билдәһе
* «Участник строительства газопровода „Уренгой — Помары — Ужгород“ газ үткәргесен төҙөүҙә ҡатнашыусы» билдәһе
* «Рәсәй иҡтисады лидеры — 2003» почет билдәһе
* СССР газ сәнәғәтенең почетлы хеҙмәткәре (1984)
* РФ яғыулыҡ-энергетика комплексының почетлы хеҙмәткәре (1998)
* ЯНАО һәм Яңы Уренгой ҡалаһы муниципаль берәмегенең почетлы гражданы.
# Хаторица

Хаторица — Рәсәй йылғаһы. Архангельск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кузнечиха ҡушылдығының һул ярына тамағынан 8 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 6,6 км.

# Хаторица
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Аҡ диңгеҙ йылғалары бассейны Золотница йылғаһының төньяҡ-көнсығыш сигенән Воронов моронона тиклем (Сев. Двина йылғаһын индермәйенсә). Бәләкәй йылға бассейны — Төньяҡ Двина, Вычегды һәм Малая Төньяҡ Двины ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03020300512103000040079
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103004007
* Бассейн коды — 03.02.03.005
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# 1854 йыл

II мең йыллыҡ :
XVII быуат — XVIII быуат — XIX быуат — XX быуат — XXI быуат :
Хронологик таблица :
1854 йыл башҡа календарҙар буйынса ошоға тура килә: :
| Григориан стилендә | 1854 MDCCCLIV |
| Юлиан стилендә | 1853—1854 (13 ғинуардан) |
| Рим нигеҙләнгән көндән | 2606—2607 (3 майҙан) |
| Константинополь эраһы | 7362—7363 (13 сентябрҙән) |
| Йәһүд календары | 5614—5615 ה'תרי"ד — ה'תרט"ו |
| Мосолман календары | 1270—1271 |
| Боронғо әрмән календары | 1303 ԹՎ ՌՅԳ |
| Ҡытай календары | 4550—4551 癸丑—甲寅 чёрная корова — синий тигр |
| Эфиопа календары | 1846—1847 |
| Боронғо һинд календары | |
| - Викрам самват | 1910—1911 |
| - Шака самват | 1776—1777 |
| - Кали-юга | 4955—4956 |
| Иран календары | 1232—1233 |
1854 йыл — йәкшәмбе көнөнән башланған йыл, кәбисә түгел.
# Сюр-Хара-Яга

Сюр-Хара-Яга — Рәсәй йылғаһы. Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Урер-Яга йылғаһының уң ярына тамағынан 7 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 35 км.

# Сюр-Хара-Яга
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Баренц диңгеҙее бассейны йылғалары Печора йылғаһы бассейнының көнсығышынан Бол. Ою йылғаһы бассейнынң көнсығыш сигенә тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Печора һәм Обь йылғалары араһындағы, Баренц диңгеҙеенә ҡойоусы, йылғалар бассейны.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03060000112103000085859
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103008585
* Бассейн коды — 03.06.00.001
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Папян Асмик Арутюновна

Папян Асмик Арутюновна (әрм. Հասմիկ Պապյան; 2 сентябрь 1961 йыл) — СССР һәм Әрмәнстандың опера йырсыһы. The Washington Post гәзите уны «иң яҡшы тере Норма» тип атай.

# Папян Асмик Арутюновна
## Биографияһы

Асмик Арутюновна Папян 1961 йылдың 2 сентябрендә Әрмән ССР-ының баш ҡалаһы Ереванда тыуа.
1982 йылда — Комитас исемендәге Ереван дәүләт консерваторияһының скрипка класын, 1985 йылда вокал факультетын (етәксеһе М. А. Арутюнян) тамамлай. Профессиональ карьераһын Асмик Папян Спендиаров исемендәге Ереван опера һәм балет театрында башлай. СССР-ҙа һәм сит илдәрҙә сығыш яһай. 1993 йылда, бер нисә халыҡ-ара конкурста еңгәндән һуң, Бонн опера театрына саҡырыла.
Асмик Арутюновна донъяның күп театрҙарында күп һанлы опера ролдәрен башҡара, улар араһында: Вена дәүләт опера театрында Донна Анна («Дон Жуан»), Рахиль («Жидовка»), Леонора («Сила судьбы»), Абигайль («Набукко»), Лиза («Пиковая дама»), Тоска («Тоска»), Аида («Аида»); Миландың Ла Скала театрында Абигайль, Барселонаның Театр дель Лисеу театрында Аида; Париждың Бастилия Операһында Матильда («Вильгельм Телль»), Лиза; Нью-Йорктың Метрополитен-операһында Аида, Норма, леди Макбет, шулай уҡ Леонора («Трубадур»). Винченцо Беллиниҙың «Норма»һында Норма партияһы йырсы репетуарының иң сағыу биҙәге булып тора, ул уны Европаның күп ҡалаларында һәм АҠШ-та йырлай.
Артислыҡ карьераһы дауамында Асмик Папян донъяның мәшһүр дирижёрҙары һәм опера йондоҙҙары менән бергә сығыш яһай.
Әле йырсы Венала йәшәй һәм Вена дәүләт операһында һәм Метрополитен-операла сығыш яһай. Концерттар менән тыуған иленә йыш ҡайта.

# Папян Асмик Арутюновна
## Ҡаҙаныштары

* Әрмән мәҙәниәтенә индергән өлөшө өсөн Асмик Папян донъяла Әрмәнстандың мәҙәни илсеһе итеп тәғәйенләнә.
* 2004 йылда Әрмәнстандың халыҡ артисткаһы исеменә лайыҡ була.
* 2005 йылда бөтә әрмәндәр Католикосы Гарегин II тәҡдиме менән «Изгеләр Саак һәм Месроп» ордены менән наградлана.
# Асылыкүл батшаһы

Асылыкүл батшаһы, Асылыкүл эйәһе - башҡорт мифологияһында герой. Эйәһе ҙур күл Асылыкүл. Атай Hыуhылыу (Заятүләк менән Һыуhылыу эпосы).
Асылыкүлдең батшаһы - иң оло эйәһе илгә ҙур афәт, бәлә-ҡаза килерен башҡорттарға алдан иҫкәртеп ҡуйыр булған (БХИ. Т.2). Асылыкүлдең эйәһе бар, ул ошо ташҡа сығып ултыра, тиҙәр.
# Дым (Вашка ҡушылдығы)

Дым — Рәсәйҙәге йылға. Архангельск өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Вашка йылғаһының һул ярына тамағынан 462 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 26 км.

# Дым (Вашка ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Мезень йылғаһы башынан Малонистогорская ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Өҫтәмә бассейны юҡ, йылға бассейны — Мезень.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 03030000112103000046477
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 103004647
* Бассейн коды — 03.03.00.001
* ГӨ буйынса томы — 03
* ГӨ буйынса сығарылыш — 0
# Иҫке Аҡбулат

Иҫке Аҡбулат — топоним, бер нисә тораҡ пункт атамаһы.

# Иҫке Аҡбулат
## Мәҡәләләр

* Иҫке Аҡбулат (Мишкә районы) — Башҡортостандың Мишкә районындағы ауыл.
* Иҫке Аҡбулат (Тәтешле районы) — Башҡортостандың Тәтешле районындағы ауыл.
# Сабака (Беүә ҡушылдығы)

Сабака — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе, Түбәнге Новгород өлкәһе, Марий Эл Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Беүә йылғаһының һул ярына тамағынан 63 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 24 км.

# Сабака (Беүә ҡушылдығы)
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Котельнич ҡалаһынан Аркуль ҡала тибындағы ҡасаба һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010300412111100038157
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111103815
* Бассейн коды — 10.01.03.004
* ГӨ буйынса томы — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1
# Ҡоро Шалушка

Сухая Шалушка — Рәсәй йылғаһы. Ҡабарҙы-Балҡар Республикаһы,Төньяҡ Осетия — Алания Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Шалушка йылғаһының уң ярына тамағынан 22 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.

# Ҡоро Шалушка
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Көнбыйыш Каспий һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Черек йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Терек һәм Волга араһындағы Каспий диңгеҙе йылғалары бассейны.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 07020000612108200005169
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 108200516
* Бассейн коды — 07.02.00.006
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 08
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Лульх-Ях

Лульх-Ях — Рәсәйҙәге йылға. Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Оло Балык йылғаһының һул ярына тамағынан 192 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 27 км.

# Лульх-Ях
## Һыу реестры мәғлүмәттәре

Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Нефтеюганск ҡалаһынан Иртыш йылғаһы ҡушылғанға тиклем . Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вах, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 13011100212115200049110
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 115204911
* Бассейн коды — 13.01.11.002
* ГӨ буйынса томы — 15
* ГӨ буйынса сығарылыш — 2
# Фрайст

Фрайст (нем. Freist) — Германияла, Саксония-Анхальт ерендә урынлашҡан коммуна.
2006 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 353 кеше йәшәй. Майҙаны — 10,14 км². Диңгеҙ кимәленән 136 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 6347 һәм автомобиль коды — MSH.
# Дурасов ауыл Советы (Шишмә районы)

Дурасов ауыл Советы — Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһының Шишмә районы муниципаль районының административ-территориаль һәм муниципаль берәмеге.
Башҡортостан Республикаһының «Башҡортостан Республикаһында муниципаль берәмектәрҙең сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһындағы Законына» ярашлы ауыл биләмәһе статусына эйә
Административ үҙәк — Дурасов ауылы.

# Дурасов ауыл Советы (Шишмә районы)
## Ауыл биләмәһе составында

Ауыл биләмәһе составына 8 тораҡ пункты инә: