inxta salomonis sententiam omnia obediunt: Ad hec
randem eruditus magister ut magis cupiditate quod dolore
sauciatum auditoris pedeus famaret, pium rationis dedit
antidotum dicens: bene video me amaricia habet oculum
non uisum, nam bonum predilicit, & hoc ipsu quom
magis appetit non agnoscitur. Responde mihi qua quidem
ratione aurum, cetere quod refuguntur, non ne quia in
formantur bonitate! sicut enim odienti forma malus
sic et diligens bonum, sub ratione enim boni cuncta
diligimus: Sed quis propter quod unum quodque et illud
magis, ratione percipitur quod quod amamus illud est
magis amicum, amamus enim universam bonam ergo
finis omnium desiderabilium etsumm amabilium est
bonum: hoc in omnibus queris, quod hoc cetera concupiscit.
Verum quomodigestasit definitioa sententia id ipsum
este sumum bonum, hoc aurum autem non est: ergo nec
ipsum potest esse sumum bonum: Adhuc id sumum bonum
est quod naturaliter omnes appetunt, nec est quod
effugiat uisum: omnia enim finem suum naturaliter

expectant. Attn quâplures hoës sunt, qui non solum aurum no appetunt ymo ut inimicum pacis ac virtutis fugiunt & effundunt. namq abragam ut in libera tranqillitate uersarentur civiliter auru penitus a suis finibus abdicanerunt, ac barbice civilitatis cultores ne usu eius pollu, anaricia cœrumperent equitatem & salutiferam pacem perderent. Vnde magis putandu fore malum & bonum rebus humanis aurum, virtutis zelatores senferunt: post ergo finem amabilitu queris. bonum quod sume dilipis. fuge auru / sperne dimitias cupiditatis extingue flamas. non enim ditant, sed deam perant dum animi uicijs capiuntur. Tantum virtutem et quod queris intu habe. thesaurus namq sume bonu tatis non alibi & in suis amatoribus sestit. Quibus dili genter auditis mox fugata. dimitia cupiditate: virtutis uenam in se letatus est inuenisse.

Vbi sit curandù ditari. c 11

Macilenta wulpes ut se ipsam pinguedine refocillaret in pingue cellarium angusto reperto foramine itroivit.

quam quom ibi morans iſpexiſet mustella, salutatioe
peracta, cepit quērere ad qo& qualiter introiſet, cui
uulpes rſpondit, de toto quod petiſ soror una tibi cor
poris mei macieſ cito ſatisfaciet. ipsa namq[ui]s per ſtrictu
foramen aditù dedit: Vem ut effugerem macilentia
carni inimicam. Tunc ſagax mustella ſagaci uulpi ſic
ingt[que] certe indebitam maciem fugare bonum eſt; sed
propter pingudivinem, vitalem carnem amittere ſultu
puto. dementia quidem eſt tunc illud perdere propter
quod ſeruandù res agitur. Mox uulpes, equa certe
ratiocinatio eſt ita: tunc mustella ſubiunxit, si
placet rationis proprietas, quęſo magiſ ut sequens
consilium accipias. Videtur mihi q[ui]p[e]e ſoror ut ateq[ui]
alieniſ reſuſ ſitibunde cupiditatis dentem furibuda
adhibeas, & arid[em] pelli pingudivinem addas, prius de
egreſſu oportuno p[ro]videas: namq[ui]s per illud arctiſsimi
foramen quod macie cedente c[ute] introiſi, inſpinguata
in crassata ac dilatata, p[elle]t quom neceſſitas erit, aut

noluntay, ad libitum redire non valebis. Verum quom
hoc nondum sit ut video fuge dum potes: nam si
comederis, cutem quos alienis opibus rýpleueris: aut opor
tebit ut cibum euomas, aut a, posseffore preventa vita
dolore finias. Et sic qd alund erit tibi cransities carnis
nisi amara turbatio, certa captio, pondus intollerabile/
& laqueus doloris? Numgd nosti q[ui] stricta nature
est ianua? parvulus, mudus qu[ia] homo uix maternis
cum stridoribus liber ingreditur in hunc múdum. Et
si cupiditate afficitur & mundialium rerú delectatioe
allech[us] facile in dánationis foveam incidit. Et quom
tandem ex hac vita migrare compellitur ea quę cu
delectatione rapuerat mox aut euomit: aut feci hec
omnia in eternu vita perdit. Recede hinc ergo cha
rifísima, et non des substantialem pro pinguedine pellé.
Sed ibi quęre pascua, ubi securitatis ęterne est opuletia.
Quibus diligenter seruatis uulpes edulio fumpto necessario
libera ac docta quamprimum recefsit. —

me naturalis ad te imitandù proprietas inclinat. Sed
magif me tua atrbait benignitas. Q[ui] obrem si dignarif
tibi feruire fum parata. Mox ille, placet ingt tuum
mihi munus & te ipsam accipio, ut semper inter nos
sit iocus ac berta. Verum ne q[ui] fortafis dilectam ac/
uagabundam gs te mihi raperet, in feruitutis signum
cathena hac cirdi[que] ligaberif. Que inconfulte donis capta
mox se histrioni captiandam prebuit. Nec multo post
tempore mercatori uendita, ac non minime delusa: ad cor
tandom reuerfa talem dicitur sententiam protulifse.
O, subornatum deceptiune captuitatis hamum, munus
letiferum, gravissimi obligationis p[ro]gnus, maxime
emptionis precium, servitutis iacum, iniquitatis f[or]netu
captuitatis laqueum, subuerſio c[i]militatu, omnino3 semi
narium maloy. Non imerito certe amica eg[tatis] et
pacif cuneta[que] virtutum lex dimina muneru susce
ptionem antigo indicibus interdixit. Munera excep[at]
oculo3 prudentum, & inſto[rum] uerba peruen[t]unt: plane
uerum est, qu[ia] ipsam prudentiam fugant iusticiam diſip[at]

Melior est igitur labor faticatiuſs iuſticie qu[ur]apacif anaricię tempeſtuosiffima quies: Quib[ui]s auditif pre rubore aranea ſe abſcondit.

Contra eos qui ut ſplendide vivant, rapine dant opera 5-16

Post ingum laboris in cibum falce lingue bouem herbaf metentem uagabundus ocio lupus dum cerneret mox ad eum ueniens inquit. Quid est hoc qu[ar] tam ualidum animal acutif[que] cornibuf adarmat[us] non ſolum ab hoie tollerans ingum graniffime ſeruitutif, Sed quod deterius est post tam granif laboris onus viuis edulio uilitatif, certe si ſup artem doli dentif[que] uigorem, mihi tantam natura ualiditatem dediſset, qu[que] quam fine laboribuf negeter ex carnibuf, aſſelli tamen eſum uix dignarer. Ad hoc bos ruminata ſententia ſic fertur dixiſſe, O ſi innocentie bonum, manſuetudinif fruſtum, egutatifs comodu, paciſque decus libra rationiſ apenderes: & hoſtiliſ rapacitatis reatu diligentiori circumspechione librares, uideres nempe quante calamitatiſ ſit ſeuire hoſtiliter ac rapaciter uiutce quom neſſima vita ſit hec miſere iuentutif: namque

wideri debet. Attende queso quanto impetu a natura
 dati fontes scaturiunt / Venti funduntur Coelum
in beneficium voluitur Et substantialis forma-
materie in uno tempore impenditur. Difficium
ergo quanto velocius datur: tanto libentius / Et quanto
libentius tanto liberalius Et quanto liberalius traditur
tanto charius ac iocundius posse detur. Quibus auditis
| caligo euamuit. |

Quod liberalis hilariter donat. ~

De superiori contuitu vigilis agla predam inueffigando
prospectans fenicem quom cerneret se igne cōburentem
destendit ad eam subito et dixit. Nūgd in cōbustione no
doles? At illa ſpondit: tu autem in uenatione non
gaudes? Et illa: gaudeo. Tum fenix adiunxit / certe ſicut
tu cupida letaris in captione prede: ita et fenix larga
eſt in donatione ſubſtantie: Non enim minor eſt iocun
ditus in exhibitione liberalitatis: q[ui] in depredatione'
cupiditatis. Omnem enim actionem virtutis effuſio ſeqitur
delectationis. propter hoc charissima in hoc igne

perduxifset, diros in suis uiseribus sentiens morfus
amaram nimium beneficij quęrimoniam faciens
eis dixit: quid est hoc scelus quod facitis? Numqd
redditis pro bono malum, quia laceratis uentrem
q uos portamit, matrem occiditis quę uos genuit,
que est ifta contra naturam negcia, et ingratitudi
nis senicia tam stupenda. At illi dixerunt: quid
est quod nobis dedisti? Fecish nimit, ut delectareris
& dum nos concepisti in ventre nos abstondisti. Quid
autem aliu d erga nos egeris nescimus. Attn prodire
in lucem appetimus & gratum mundi spacium affe-
ctamus. Tunc mater adiunxit: ecce iam qdem in
totam ingratitudinis rubiginem incidit; namq, no
solum dedignamini sed generationis beneficium
sperritis ac dánatis. Atq, quod scelesti, est matrem
leditis & quod complementu est ingratitudinis iam,
oblit muneris eftis. Nam qui beneficij recordatur,
etiam si non reddat, ex totoAGRATUS eſſe nO INDICATUR

pro certo nihil est quod a grato liberali rpenditur
nisi uita pro uirtute: Amor pro amore, et homo
pro homine quantocujus redonetur. Vnde igitur ga
hominis semper cum amicus: Et tuis semper inimicus
ero propter hominem. quibus cu rumore auditis lupus
Lmox auſuojt.

Explicit tertia pars: Et
incipiunt Cap la quarte partis.

1. Prouerbiu[m] contra inpudicicię amatores.

2. Contra amatores deliciay gulos.

3. De malo deliciay.

4. Q[ui] sapiens debet eſſe temperatus, nec gule ſernire.

5. Contra amatores uini.

6. Contra amatores pinquium.

7. Contra amatores pulchritudines ex libidine

8. Ad comendationem caphitatis.

9. Ad landem virginitatis.

semper uno in croceif: Ut gd ergo et tu tota die
uaga ac famelica circuitis, & cum tali amico ad
habitandum non venis. Quibus auditiy mulpes
super infensatum ridens subiinxit: bene uerum
est op crassitudo senfum tollit, tundit itellectum,
& continuate delicie mentem subuertunt. Et pp.
hoc parum uidisti, nec umq[ui]s recte indicasti. nimiz
iste homo piscator factus est super terram, cibali
dulcedine ornat hamum, & ad mortem suaniter
trabit incantum. Ile magnes factus est hominis
attractuus qui cum risu occidit, cibis ducit ad
suspendium: Et ut uenator callidus dulci fistula
ad laqueum uocat: Replet namq[ui]s uentrem tuin ut
decoctum te sapidius c[oe]dat, dat furfurem ut faciat
pinguedinem, accomodat brodium ut carnem ex te
fuumat. O si intraffses domu eius, ac diligentius
inspexissef profecto ex alij[us] salitis ibi pendentibus
quos ita enutrimit, ab eo preparatum tibi icendiu

cognovisset blanditiis te ducit ad mortem, in
sempiternum luctum has tibi delicias couertet.
Absit a me talis amicis qui subornat amore
odium: & eterne mortis sub nardi deliciis
condit hamum: Contemno cibum suum, blan
dientem repudio manum, ex nunc eius sperno
solacium: nolo certe ut rifu me ducat ad luctu
Nec suis falso blandimentis a me pellis separet
vitale consortium. Calicem pharaonis elliço/
non ferculorum laqueum. sperno paleam non
flagellum. sagittam ionatę intra me diligo &
ioab basium rúfugio. quibus prolatis mox abyt.

De malo deliciarum. c 3

S

sub meridiano estu comem aperto ore ab ingeto
sui cordis i accubitu reffugium attrhaentem
inueniens lupus dixit. O insensate, miser &
sponte calamitati subiectus, si tantù tibi placent
anguistę, ut qd te miseram non proicis i ethne

fornacem! Nimix si te delectant poene expecta modiaci
quia in morte cuncta inuenies. Vt qd hac breui
uita refrigerys spretif ardes. Namq3 tu in nocte
ouibus gestentibus, somnù nescis: illis tota die pa
stentibus panem tantum & aquam sùmis. In no
sturno tempore et i magno gelu illis sparo ueller
coopertif ac mutuo se fouentibus: tu nuda pelle
solus in tempestuoso aere degis. Illis qdem sive
timore iacentibus tu suspensif palpebris hinc ide
dentem hinc ungulari in aperto uigilans per
timefis. Et quę nam sunt delicię tuę nisi interdu
lac acetosum intesinum fetidum lectus lapi
deus & suavis odor de stercore ouium. Quid plura
infelicior cunctis es: & tu tibi ipsi in iam.
fecиш infernum. Surge surge miser ac rilictif
poenif quære delicias ut salte anteq3 uitam
finiasophilicidio consolationis deputato qd sit

ingreditur & rationis splendor offuscatur. Nec miru
fregerunt famfonem fortiffsimu: subuerterunt danid
virum famtffsimu & deccerunt falomonc viru
fapientiffimum. Quid enim corporales delicię non
faciunt. Sigdem foris mollificant cunctos ueftimetis
balneis et unquentis: intus uero replent edulis
condimentis & uinis: idcirco pes tumore granatur,
calor humiditate conditur: & mollita cute hinc
inde leuifsimc peruertitur ac illam penetrat. fitur
frater si delicias qucris perniciem diligis & in dulci
flumine letaliter uis submergi. Venenum i Sacharo
appetis & in eternaf angufhaf risu ac cantu cupis
deduci. Crede nobis, crede et i Suius uite deliciis
omne malum latitare cognosce. Rigor eni carnis
eſt ualitudo uirtutis. Quo audito convcrſus amis
lupi dicta penitus contempsit.

certe est meum debitum tibi respondere statim ergo illa subiunxit: Quid est pater reuerende q[ui] te non nolum tanta forde fœdum uerum & i posteriorib[us] corofum uideo? Mirandum certe est de cutis ple nitudine/ nec minuſ de forde et ulcere. At ille pre rubore confusa facie respondit. Hempe chariſsima facinus hoc est pesslentiffimi muris nec pinquedo mea ab eius morsu deſſendere me permittit. Nón[e] craſsitudo uenatoz insensibiliter ictum letiferum patitur. Act hec uulpes antique eruditionis magra sic ingt. Male dicta fit talis pinquedo ſtupſaſtina ſensuum, diſolutiva uirium, forde irfera/doloſo onere granida, grrationis orbata gaudio & dulci priuata membroz motu. plura em pinquedine ſuſocantur ac prolifica virtute orbantur. gaudeo certe q[ui] macra ſum nec de cetero pinquescere cupia Gula enim libidinis ſons est ac mortis semita jamna

ducam ad fontem. At uero quom illu credula sequeretur
ductam ad profundu uini dulcissimi doleum sifallquit
est ei dicens. Nimiz hoc est uitę conseruatio uera
dulcedo & mirifica medicina. Jstua est mel suvie
diPhillans balsamum substantiam saluam homines
deosq[us] letificans. Bibe ergo mecum fitibunda et
uentrem imple. Ad hec sagax illa uini odorem sétienf
mox ita fertur dixisse: Certe dudum audieram:
sed ex experientia nesciebam ep amatores uini sunt
ebry. Nec miru quia uino in mane semper ebrius es
et lucera rationis cares. Q[ui]m et de uini corruptioe
genitus es. Idcirco de euis proprietate corruptiffime
logutus es. Nam uinu ori suauiffimi est: sed capit
q[ui]dem uenenofum sapit i ore. Ardet iuentre, étudit
sensus/ minuit uigorem. Imaginationem destruit.
Tollit memoriam uisum obnubilat/ nervos lafsat
linguam balbificat & in honestat, manus mobilitat/
pectus iflamat. Spumat luxuriam uim dignitiuam.

eneruat, greſsus inordinat, formam aufert, ita ut
a/planta pedis ufque ad verticem nò ſit in ebrio ſanitas.
Vini qdem qui primus bibit inebriatus eſt, iebriat/
sopitus, Sopitus nudatus, Nudatus in honestatus, in
honestatus derisus. Eo fuit uenenatus loth qui
ſuprum filiarum non ſenſit. Ammon temulentus
fratris gladio recidit. Et olophernes dux iuictus
mulieri manu ſtratus proprio pugione caput
amisit. O uenenum delectabile, ſubmergens eos q
te ſeguntur. Quibus diffinitis argumètoſa apis reſſit.

Prouerbiu[m] contra amatores pinguium.

I

n lampade uitrea degens aqua quom ſuperfusum
oleum prius defcenderet in infima ac mox ad
ſublimia rediret loguta eſt ei dicens. Vt qd frater
mi, quę in oliuę radicibus enutriui tanto ipetu
ingratitude[n]iſ ſpreta ruerentia ascendiſi. At illud
reſpondit. Quippe nature[que] impetum et rationiſ mee

motum sequens gressum quem illa impulit huc direxi
nec licet qdem rebellem esse nature. Nò ne charifsima
tu ea impellente de superius in infima descendis.
Ad hec aqua quieta subiunxit. Ut video multa
nosti. Sed doce quomodo natura supernatare te faciat,
cui oleum dixit in promptu causa est: quia ignea me
pinguedo levat. Quod qdem aqua diligenter notante
stamim i licno accensa scintilla cepit se oleo nutrire
Quomq[ui] se wideret guttatim decreescere flamam uero
exercescere paulatim indignata, sic fertur dixisse.
Adheisti suamiter ut socium cœfúmeres frauduleter.
Et quando sutiabitur ardor tuus. Et illi sic flama
ait. En deficibitur actuositas tua, nisi enim abs
te prefens mouentur pinguedo a/me qde combu
vendi nò seperabitur actio. An ignoras q ab eſtu
i eternum non dimellor. Quoniam ab humido
unctuoſo illi intrinſecus adherenteuiuit uigor meus.

Sic in uite primordio semel corporis i medullis accesa
tam diu exardeo, quam diu i eis cibatua generatur
pinguedo. Non ne ardor libidinis tantu pretenditur
quantum vita in luxuriâ in crafatur. post modicu
autem consumpto oleo fâma uenit ad aqua. sed
illa suo se frigore tutans dixit. Quid est hoc quod
agis amara. cur uis extinguere uitam meam. Hu
me uis cœsumere ut paulo ante oleum cœumpsisti.
Noui maliciam tuam et epe sum medicina tua quo
dicto flâma iam superbiens illico extincta est. ~
Proverbiâ côtra amatores pulchritudinis ex libidine.
D
uobus inter se letaliter cornu dimicantibus et ungula
tautis camelus superuenit: & mox exciciale bellum
ac eruentum furorem in spiciens diuifit, sicq dixit,
que nam ratio uobis odij est, et que causa pugnâdi.
Quom ambobus similem natura speciem donauerit.
sub dilectionis uinculo, Dicite mihi si fortafis tante
iracundie nutrimentum rationibus poffit euelli.

D

At illi dixerunt, nimiſi huius odij causa est amor:
uitulam enim ambo formosam diligimus qua qlibet
sibi appropriare uolens ſeu a pugna dimicamus. Quo
audito Quom prudens ille huius ſuroris libidine in
occasione notasset, mox ut litem auerteret additiſ
rationibus dixit. Et pulcritudo oculis placeat, &
ui amoris animantium corda ad se trahat no est
qdem uicium: sed ipsa natura pulcru enim quom
ſensus ex se delectet, & quom bonu naturaliter
cor atrahat tamen quod ſpecioſitatis placentia
in luxuriam convuertatur: hoc non natura, sed
uiciositas est. Vult enim imoderata libido pulcritudie
abuti: ac ſplendorem euiſ foedare porro si genera
tionem amatis: no debetis quærere claram faciem,
sed foecundam matricem. No[dum certe c[]oſideraſtis
quomodo natura in generando ſpeciem ipsa ſpernit
Exemplum est uipera: que ſecum c[]oeuntem ad ſpecie
nimis delectatum marem occidit. Et[]ppe n[]arcif[]sus

peryt quia uemustatem i imagine dilexit no in re.
Et ita uos modo squiistis quia i corruptibili carne
fallaciter et umbraliter pictam speciem et non
in artif solida ueritate diligitis. Quibus penitus,
mitigatis illox libidinosum furore convertit ad pace.

prouerbium ad commendationem caustitatis.

F

Fenicem solam recumbentem inueniens uipera salutauit
et dixit, Vt qd tu solitaria fedes.' Vbi tui generis est
amica societas.' cui illa, Quippe sola ssum i mundo.
Quo audito admirata ualde uipera dixit. Nufus tibi
soli liberalis natura fuit, quom ceteris animatibus
semper in generatione ualde profusa dicatur. Orbanit
enim te dulcis societatis solacio, suauissimo genera
tionis gaudio, et gratissimo sobolis bono. Ad qd tibi
pulcritudo hac posthui primata es uite coningalis
dulcedine, et coeundi delectatione? Nempe si mori
tura es; tota defficies. Et si inmortalis, i eternu
tristis es. Ad hec illi fenix rey no ignara ac minime

turbata respondit. Nimiru nec auaram mihi nec minus prouidam ac circu suspectam univer saliter fuisse naturam puto. Totus namq[ui] mundus mihi societas suarissima est. Quocumq[ui] uolamero conjunctione gratissima contiguam mihi repperio creaturam. Núq[ui] supercelestis natura specieru singularium numerositate dotata societatis dulcedine privata est. Absit/ namq[ui] ibi súma est ac gaudiosa societas ubi tocius speciei maxima est et intima unitas. Non ne in generibus sexu dimissis hoc modo natu ralis societatis communctio delectabiliter agitur, ut in carne una q[ui]damodo species singularitatis efficiatur. O q[ui] dulcis/ q[ui] amena est induisibilis unitas/ et ututis inseperabilis comitiva. Igitur quia singulari specie sum celestibus aſsimilata gaudeo et iubilo/ et totu me efſe non partem exulto. Tota enim res/ tota uis in me una/ omniq[ui]

fouere fine dimifione ac maculatione, igne purificate
me genero. Quom grans defficio tunc renouata refurgo
& ut uerius loquar semper uio. Cimis enim ſsolutus
semen eſt mihi unificum noue uite: Nec dicas certe
inuacuum me produxifse naturam Quom sim floride
casitatis exemplum. Et ob hoc non soli delectatioz
ueneream me neſciuifse nò doleo, sed iuiolabili
puritate ligata eam numq[ui] noscitura delector. Tibi
igitur placeat concupiscentia, et libido tua que breui
dulcedine uitam auſert. Quib[ui] dictis ambe diſſefferut.

Rosa et lilium iuxta ficulneam ſunt exorte que quom
expandifent Florida folia nitore Splendentia ac
ſuanitatis odorem manantia aromatici q[ui] saporis
fragrantiam effuſiſent. Et e contra illa florum
orbata acerbos fructus fine florib[ui] pullulafset, lacte
quidem inuidentie pruriens, c[om]ota inuectiua

proposuit dicens: post tam amenissimam floru rutilatia
ubi fructus ueftri tandem intenta est genitura. Vanu
qppe est fine fructu florere: Ligat enim natura sagax
fructum in flore: & ille mox ellogi radicem sentientes
pacifica ratione dixerunt. Bene scimus qu propter
pruritum gationis gloriam floris perdidisti. & id circa
iam expoliata es sic loquens. Nempe fructu paris
dulcissimum sed tamen pateris in radice pruritum quo
florem amisisti: Nobis autem ex plena pruritate ac
suauitate substantie flos ipse fructus est unde in nobis
flos et fructus minime distinguntur. Et habendate
nimis mellite pruritudinis et odoriferę sublimitatis
humore in nobis id ipsum facti sunt. Nempe uapor terre,
purissimus totuf in aurum concrescit & ros dulcifi
mus celi uirginitate uernante margaritam cogem
miserit. Jgitur rosa & lilium flores fructiferi et
fructus floridi sunt. An nesciunti qu uirginitatis
manantis pruritate et aromatica suauitate uirtutis