Et strictio fit pp opilatione que fit in cò cauitate canaliis pulmonis, et hec opilatoò fit ab humoribus grosius flematicis qui a capite descendut, et sunt et pp apostòmata et pp oës alias cas er quibus posset fieri opilato. Et alì accidit pp stricturam pca uitatì pectoris in quo moueſ pulmo q stri ctura fiet pp aliq apostea qo illi general aut pp malà pplexione sicut accidit in apo/ stematib stoi et epis. et sicut accit pp ma/ gnam facietatem. Et alì eſ cä male pſa tionis banelitus in aliquibus hominibus naturalis, eo qo pect? ñ erit pportionatù pulmoni. Et alì erit strictura pectoris ex culpa male affationis. Et ex càis puitatì eſ dolor qui fit in dyafragmate aut in pe ctore et in mébris coicantibus cù eo. Et cà tarditatis pp duas res aut pp debilita tem uirtutis, aut pp paucam necessitatè ñ erit kchoar. Sed qn erit cápp debilitatez uirtutis solu poterit eſſe thoar. Ille sunt ſpès oës male pulsationis simplices hæ litus et cæ eap. Et tu ſels q2 pmùi tibi in multis locis abrentare et nplongare quia res pticulares tu inuenies in libris ſpica toz.1. pratico2 uel coltoz, sed ego non ſum de ipſis. et adbuc ego idè têptaturus dicà cum loquar de simplicibus in libro ſi gnoz. et hoc sufficit q dictù eſt de simplici quia ab illo poteris ſcire ?polituz. Et da bo tibi vnum exempli de banelitu qui dí banelituf erectionis et eſt banelitus puus uelocitoroar. Et cà b'èſt pp fortitudiez uirtutis et magnitudine necessitatis, et ino bedientia inſtri q est quia tpa pulsatio nò fit nìſ pp forſte apoſtema ficit in p'l hone aut pp opilatione ſoſte: et noiaſ banelituf erectus pp similitudine eius q h3:q2 non pòt ſacere ſupinus eo q ps pulmonis ca/ dit ſup pt et ptes pectoris cadunt u'l pze munt ſup eas: et ppea neceſſe eſt ut ſint ſi/ cut diſpoſite: et banelitus talis fit. Et δ bes ſcire q tps motus banelit? qui fit pp inſpiratione aeris in benelitu naturali eſt brenis têporè motus què facit pp respira tionè: et q mot? respiratois boza ſont è lò gior motu inſpiratoonis pp necessitatè qua h3 ut expellat corpus fumosum. Sufficit q dictum eſt in accentiibus banelitus.

Be accentiibus trium uirtutù ymaginati
ue cogitatiue et memoratiue.

Perret ab hiis uirtutibus ut nò ?
pleàs ſue opnes nìſi in'cerebzo: et p
pterea q2 cereb2 apti è pati eo q8 è ſrm
et hu. ob hoc maiòs ps cáp accentiù itaruz
uirtutù puenit a paffionibus cerebzi: aut
q sit pprimù in bac cà: aut hoc ſit pp coita
tè alioz mbzoz. Et ſi cà erit in toto cere
bzo erùt tunc leſe oës uirtutes: et ſi fuerit i
loco pprlo erit tunc leſa uirtus illius loci
ppzì. Et qn fuerit cà in pza cerebzi tunc
erit leſa ymaginatò, et qn fuerit in pte me
dia tunc erit leſa rò et cogitatio. Et qn fu/
erit in pte posteriozi tunc erit leſa memo
ria et pferuatio. Et iltis uirtutib adueniùt
accentià f3 mo8 f3 q adueniùt alijs: hoc è
ut corzupank aut diuank: aut pmutenk ad
malas opònes: et corruptio et diutio fit a
mala pploë fra et hu. aut frà ſolù. Et hiis
qdà è malis et qdà ñ malk: et malis ñ eſt in
venta nìſi sociata duab qualitatib: sicut è
in apoſtemate et egne q dì ſubet: et qdà è
a pp'oue mali apoſtèola q in arabico no
minak asir ſeu abberit. 1. frigus. Et alì ac
cidit hec egritudo cèbzo mediàte oze stoì

Et cápp quà pmutank ille uirtutes ad malà opònez eſt mala pp'ò que puenit a colera aut melancolia. Et qn dinaſ ſup ce reb2 mala pp'ò calida tunc ſient ymagia toëes corrupte: et ofitatòes et ructus: et alì corruptões cogitatois et memorie. Et eſt po'ke eè malà pplexione hác i cerebro ſo lù ſine apàte: et eſt po'ke ipaz eè pp colliga tionè alteri? mébri sicut accit in febrìb?qn ascendit ſum a ſto ad cereb2 et facit apo/ stema aut nò facit: et pòt eè ex apàtibus q fiunt in ſba cerebzi: et pòt eè ut ſint in pa/ niculo. et pòt eè ut ſint ex apoſtematibus: que fiunt in oze stoi. et signa diſcreta ho2 dicentur in libzo de ſignis. Sed corzu ptio que accidit hiis uirtutibus ppter cò/ pplexionem melancolicà eſt cum timoze qui fit ſine cà et cù malis cogitationib et tristit ia et timoze re2 imposlibiliù. Et qn urik melia et fiunt accentià colere i ipſa tunc qviti tur hò ad ferinos mozes. et oës mot? ipì? ſunt pzaui et timozofi, et hec impfflo fit in sia pp pplexione obſcuritusa melancolie

Sed nigredo eius non est cā huius sicut dīnī medici q[ui] color non est cā substantialis ad corруpendendum uirtutes aie: sed hec cā p[ro]uenit ab vna sp[e] ma[n] p[er]lexionis sicut alie egritudines. Et tu feci q[ui] h[itu]s aie sequuī tur complexionez corpozeā in hac p[r]uictōe. Et qui dicunt q[ui] alia terref[]p[ter] humorē melancolicum n[il]grum sicut terref[]bō i ob s[]furo d[in]t uerba cantiunum: q[ui] al[iqua] leſio non aduenit aie in obscuro n[ifi] p[riuato]rē ſat iſens ſenſus uſiſibilis: q[ui] non uidet aia i corpoze ut p[os]ſit dici q[ui] ſentiat terrozeſi ni/gredi[n]ts r magiſ ſedum est dicere ut uide at extra: q[ui] aia non est extra nec intus. Sed est ſciendum q[ui] de natura iſtius h[uius]ris melici est ut ip[m]m ſequantur hec accidētia: ſicuit de natura ſanguinis est ut ip[m]m ſequatur gandiu[m] et letitia: et dicennus p[ter] hoc q[ui] ſanguis det lumen aie. et hec res e[m]anifesta illi qui alioſtulum de natura gu[ra]uit. Et in h[ac] egritudie que dicitur me lanciōla cadit magna diuſſio iter medicos de eius cā qui[d] dicunt q[ui] p[os]ſible est ut in ip[s]omet cerebro flat, aut p[ter] aduſtione[n] ſanguinis cozdis, aut p[ter] os stoi, et qui dam dicunt p[ter] apoſtema factum in me ſaraicis, et quidā d[ic]i[t] q[ui] ſit p[ter] humo[rem] melicum quez sp[ar]git ſplen ad sto[n]: qui est extra naturam ſui in qualitate. Et iſt[i] respondent primis nel uerbis p[riuor]i[que] dicunt q[ui] ſunt inſiſſibilitiā q[ui] c[ess] iſtius e/gritudinis ſint calide eo q[ui] accidentia iſt[i]us egritudinis ſunt maniſſeste frigida q[ui] e[rum] ruptus est acetoſus: et plures ip[or]b[us] h[uius]t uentofiſtatem frigidan non cum multa ſiti. Et a[d]uc dicunt ſi e[et] cā p[ter] apoſtema calidum in hijs membriſs ſequerek[er] ex hoc ex neceſſitate febris. Et nos uide mus q[ui] in h[ac] egritudine nulla est febris. Et ego dico q[ui] reſpenſio iſto[]p[er] qui dicunt q[ui] ſi iſta eſtudo e[et] p[ter] apoſtemata c[t]ulda ſequerentur accidētia calida sicut for[tus] ſiti: et permutatio c[ibi] ad ſumofiſtatem et paucitatem inſtem actionis non est neceſſarium penitus: q[ui] iam dictum est q[ui] calo[2] extraneus p[ter]ea q[ui] facit calorem in[tri]ſecum exalare et ip[m]m debilitat non est imposſible ut ſequantur ip[m]m accidentia f[ra]: et faciāt ſimilia accidētia ſupradicta: et ma[r]ime q[ui] calo[2] ex[ne]us ledet forma[n] natura

lem caloris intrinſecl aut corrumpet ip[m]. Et p[pea] ſit accētositas fm alerandrī per ca[m]n sicut v[]fr[m]: calor intrinſecus non ſō t[if]icatur n[ifi] p[er] calo[2]ez qui ei ſoſtificat non repugnat. Et q[ui] dictus est q[ui] ſequitur ne neſſario ſebris cāe apoſtema ca[m] q[ui] ſit in hijs duobus membriſs ſicut experiētia t[est]ificat hoc bene afterendum est q[ui] ip[or]ſibi[que] est h[ac] egritudinē e[que] ſine ſebe: ſi pp talem fieret cām: excepto vno m[ō] q[ui] h[oc] apoſtema fieret poſt declinationē apoſte m[atiſ]: q[ui] tunc od est q[ui] non remanſit er ca] loze ertraneo tant[ui] ut ſit ſufficiens ad fe[br]ā faciendā: ſ[ui] e[que] tantus q[ui] ſufficit ad ca[m] factionē faciendā stō [et] ce[]r]b[oz] ſol[u]: et h[ac] mouere paſſionē. Et p[ōt] e[que] q[ui] hec egritu do p[uen]iāt ſol[u]a ſplene: et v[ri] q[ui] hec ſit v[na] ex ma[]norib[que] cāis sp[ei] iſt[i] egritudin[s].

Be accidentibus ſomni et uigillaz[.].

Sinceps uolum[que] loqui de accidenti bus ſomni et uigillaz[.], et in primis uo lumus dicere diſtinctionē ip[or]. Et dicim[que] q[ui] ſomni est p[ru]fundatio ſenſus cois et ce reb[oz] ad cor: et p[pea] tunc ligand ſenſus p[ic]tulares et p[er]stringuntur in e[or] inſtris: eo q[ui] non est necesse ut moueantur ad e[or] uigilia. Et uigilla e[que] ſi[ri]u[m] h[oc] hoc est ascenſus iſtius ſenſus ad cereb[or] i locu[m] ſui: et p[pea] tunc diſſoluum o[n] co[n] ſenſus p[ic]tulares i cor[u] inſtris ut operentur actiones ip[or]. et go descriptio ſomni est p[riuatio] motus: et uigillie descriptio est continuato[] motus. et p[ōt] dici q[ui] h[oc] motus iſt[i]us ſenſus est foza[l]is cā ſomni et uigillie: et ſubtecui ſomni et uigillie est ſenſus cois et cor est radix: et ce reb[or] est ip[m]us prim[u] inſtr[u]m quo opatur.

Et accidentia que ſupueniit ſono e[que] ſot[i] ip[s]? p[unditas]: et hoc pp d[ation]ē ma[n] te fritat[i]ſi c[ui] huitate ſup cereb[or] a[n] ſup m[ē] b[ui] comunicās ſecu[m]. Et acc[n]tibus q[ui] ſup[ueniunt huic op[om] p[ri]riu[m] e[que] uigillia. Et cā eius oppoſita est cāe frigiditatis hoc e[que] q[ui] ſit p[er] d[in]tus calor[is] et ſiccitat[ur]. Et al[n] e[que] hec res p[os]p[ita] a duabus cāis: hec egritudo e[que] egritudo uocata naturu: q[ui] tunc facet ſic[d]o[m]iens et oculos t[us] aptos: q[ui] dormire est p[ter] frigiditatē et teneſt oculos aptoſe[que] pp ſiccitatē. Et al[n] ſiunt egritudines

i cerebzo i quib? fit ps hoz accentiu aui oia

Et illi qui scient q dicimus dabunt cau
fas vniciuq accidentium aut sunt przesen/
tes aut przeterite. Et volumus dicere de
quibusdâ earum que sunt manifestioza: t
pfecit? sciet p hec q dicêk p'a alia d n dicêk
Et dicimus q quedâ eor uocâf algabar
t quedâ nominâf elgab3 intubz; t quedâ
nominâf elzara, i. epîka: t quedâ nominâ
tur electa opposita. Sz primû est sup huo
rem sup quê dominaf fumusf: t iste fumus
ascendet ad cereb? t mouebitur: t tunc
sentiet patiens bunc motuz sicut eêt extra
q2 q5uif sêfata bant q moueât sêfus de fo
ris iam dictus q non est impossibile ut
moueank ab intrinfecis humoribus. Et si
cereb? acquirit multâ malâ complexionê
pp pfeuerantiâ haz rez tunc cadet patienf
in terra sicut cadit epilenticus. Et iste fu/
mus aliquando kiet in ipomet cerebzo t.p
prie in ipius arteriis. t aliquando ascêdz
a slô nel ab alijs mêbris Sed olcabus
i. incubus est quando sentit homo cù doz
mit ac si pmeretur t aggrauaretur a re q5
abicere non potest. Et manifestum est q2
hoc non est nifi pp aliquâ priuatûe uirtu
tis motiee pp alijs malâ ?plexione mălez
Et quia cito diffoluunk opinank ut fiat ab
humoribns furiois qui ascendit cerebrû
t ledunt ipm fua qualitate. Epilenia est
egritudo que facit cadere in terrâ patiète
in prumis tunc mouêf oia mêbza motu ma
lo extraneo: deinde sic mouenk donec bô
cadit t pziuank oês sii fensus t uirtutes
aiales, aut diminuink t ?hunf t colligutk
oia ipius mêbza sicut spafmata. Et hoc è
signum manifestû qd prius est in cerebzo
St collectio t ?ctio mébroz pp motû ex
neu significat q hec spêf est vna ex spêb?
?ctionis que fit a uirtute expulsiua q2 col
ligunt t ?hunk membra i selsie ppter ex
pulsionem rei ledentis t maxime in cere/
bro. Et ppea iste humor est ?rius in fine
?plexioni cerebrî. t hoc facit aut fua qua
litate aut fua forma. t illud qd significat
nobis q non fit pp humiditatez nervi.nec
pp ipius infusionem est pp subitâ ipsi? dif
solutione: t de necessitate est q humor fa
cienb hoc fit subtilis: eo qd perosim? ipsi?
cito transfit: sicut fit i egritudinibus acutis

Sed q nos uidemus p maiori parte q il
li qui banc patiunk egritutine z sunt frigidi
t bu. sicut pueri: aut sri i sicci sicut senes
t v'z q hec accidentia appent super frs of
p maiori pte slgnificat q ca egritudis est
humor grossus. Sed ? dicit nobis hoc q
humor grossus nô cito diffoluik sive discur
tat per strictos meatus sive p latos sicut
dicit.g. q diffolutio non est aliud q5 dina/
tio nê sup humorê ipm decoquêdo ut reti/
neat qd est ?ueniens nutrimento: t aliud
expellat: t hoc non fit in humore grosso i
eo qd est grossus nifi in longo ipz sicut te/
stificak experientia in egritudinibus. Et
nos uidemus q cito diffoluitur hic humô
Et ob hoc dô est q egritudo hec nô fit ni
fi ppter fumuz qui generatur in ipomet ce
rebzo nel in alio membro qd ipm ei transf
mutt: sicut dicit.g. de iuene qui sentiebat
q quasi quidê fumus factus ascêderet ab
vno mêbzo ad cereb? t qn perueniebat
illuc cadebat epilentic'. Et hoc accidens
est sufficiens ad pandum q ca humus eg
tudinis est uentositas fumofa: fed ita ue/
tositas necessario comunicat humoribus
frigidis t humidis: t ili humoës sunt ili
uento ut mâ. Et ppea curak hec egritudo
euândo illos humores. Et q5uis dicaf q
nomen aliciuus dominis ut hoc accidens
fiat a colera: non dico hoc impossibile sed
cadit in hoc amntratio: nam bzeuita pêosif
mi hoc adiuuat: t ueniente accidente hoc
aliquibus uidemus q hoc fit eis ut pluri/
mum ppter famem aut ppter iram: t hoc
ostendit ut fiat a colera. Et.g. curat banc
egritudinem cum yerapigra in qua domia
tur aloe. Et manifestuz est q aloe nô pur
gat nifi vnam duaz rez aut coleram: aut
humozem colericù. Et quidam dicunt q
hec egritudo fit a complexione non mate/
riali frigida t sicca: t hoc est a ratione re/
motum. q est q2 hec egritudo ut plurimû
bz perosímos. t abduc si fierz ppter ma
lam complexionem non materialem nô fi
et nifi a rebus extrinfecis: q est quia ma
la complexio non materialis creata a com
plexione materiali est difficilis curationis
t a tali cauâ qualis hec est impossibile est
fieri perosímum epilenticum: t secundum
hoc non fieret hec species nifi ppter res

91

extrisecab hoc ê ab aeri fko q ê qz mala?  
q fit a talib? reb? extrisecis ê facilís diffò/  
lutionis. Sed remotû ê q res extrinsece  
hoc est aer frigidus posuit inducere malaz  
plexionê cerebzo sufficientê inducê epiúa  
fz si expiëta hoc testificek tarô hoc eê dz  
Et tu debes scire q pp banc sciam û pòt  
final? sciri roabill? de oibus egnib? q sit  
possibiles e q û:qz egnés certificank p ſê  
fû: e poſtea adueniùt testimonia expiëtie  
pp p[rimos ſentire: e poſt hoc fit cognitio  
câz. Et cá b? data est in loco alio nobilio  
tr isto: e nos êt ipaz narrabim? in alijz li/  
bris Et apopleſia ê qû hò cadit ad ter  
ram e cefſat eius uox: e p[riuank oês opô  
nes toti? corporis excepto banelitu: nam  
przuato banelitu morik patiens. Et pp h  
banelituf est magnû ſignû ſup forſtitudinê  
e debilitatê uirtutis. q est qz qû banelituf  
fuerit grossus e magnus ſignificat ſup for  
titudinê: e qû fuerit quietus ſignificat ûbi  
litatê. Et, y. dictê q qû ap[lia est debik nò  
cnra[ de facili: sed qû est forſtis curâ non  
recipit. Et cá b? egritudis est de necessita  
te p[riuatio motus v[ris e p[icularis. Et  
qû declaratû est q mo? v[ris h3 duo p[ri/  
cipia: p[rimu quo? est in corde alud est in  
cerebzo: e cereb[ n facit ſuas operatioſe  
niſi pp cor: g est neceſſe ut cerebzo uenat  
vna egritudo v[ris coicant toti còpori. Et  
boc fiet: neceſſario pp opilationê uiar[ ſps  
qui p[uenit a corde ad cereb[: e iſte artêie  
funt opilate: aut pp forſtê opilationê uêtri  
culo? cerebzi: p[pea qz qû ille claudunk i  
pedik uia ſpui al[ qui dat mébris oib? ſen  
fum e motû: fi ita est ut dicit. B. qui dic? q  
mittik a cerebzo ſps al[is ſicut mittik a cò  
de ſps uitalis intrinſec? aut ſit qz corrum  
purp[ro cerebzi: q est qz qû illa corzú/  
pit: corzúpik têpâtia cù qua repatur caloz  
intrinſecus cordis: adhoc ut posſit opera  
tr senſuz e motû ſicut declaratû est in nall  
phia. Sed in cameris cordis û pòt eueni  
re hoc accidens: q banc egritudinê faciat  
q est qz p[rius p[uenirek ad mortê. Et  
poſtq[ p[batû est q cá egritudis in hiſ du  
obus locis ê: g cá qua dat. y. est uerar: e  
et illa qua dat. g. e. y. dic? q qû hò ſubito  
sine uoce ſit e cadit in terrâ tunc facte ſut  
opilationes in uijs que ſunt inter cor e ce

reb[oc hoc est in artariis. Et, g. h p[ſtetur
in libro de accenti e mozbo: e in libro de
mébris doloris ſis dicit q hec egritudo ſit
pp opilatione in uentriculis cerebzi: g imè
dit, g. ut fiat a duabus cáris. Et ſignum è
ut fiat ex opilatòe arteriarum cum appa
rent ſigna dominationis ſanguinis ſuper
patiientem: e hec curatur cum flobotomia
Et ſignum opilationis forſtis uentriculoz
cerebzi est q[ui apparent ſigna dominato[is
humor frigidor in corpore. Et curatio
buus ſit c[ui mutatone complexionis illi
us mali humoris cum euacuatione c[ui me
dicinis purgationibus: e cum clisteris c[ò
uvenientibus: q[ui illa ſunt mirabilia in bac
cura. Et hec egritudo que dicitur p[ſu/
datio ſomni est p[piquiò ut ſit p[pter opi
latione arteriarum q[ui ut ſit p[pter opilat[
nem nervozum: e p[pterea non est in bac
paffione difficulas banelituf. nec èt p[uer
titur ad peralifim ſict apopleſia. Et illa
que fit ab humoribus ſicis facit ſtare pa
cientem oculis apertis: e nominatorem alca
fia: e c[ui fiat ab humoribus humidis ſtat o
culis clausif: e banc ſpem nominant medi
ci ſubet. Hucufq[ locuti ſumus de egrí
tudinib: e accideib: b[reuter ſm q nobis
uſi est ſufficere: eo q mea intentio in hoc
libro non est niſi in dando regulas que, ſit
principia artis medicine omnibus uolen/
tibus in hac scientia ire uia nobilioz. e il
lis q èt uolunt poſtea habundare in parti
cularibus iltus artis ſm bunc ordinez e
divifionem. Et ſcias q comparatio ilti
us libzi ad totalitatem iltus ſcietie est ſi
cut compatio elemento[um artificij ad ar
tificium. Et ſicut p[ictozes p[rimo depi
gunt circuitum figure q facere intendunt
e poſtea replent h continéς p[icularib: re
bus ex diuerſis coloribus donec ſit figura
illa conuenienter impleta: ſic e nos inten
dimin facere in nostro libro. Et si deus
nobis longitudinem c[ôceſſerit uite e nos
p[cauerit ab accidentibus temporis: alium
faciemus librum in pratica huic nobili or
dini respondentem ſm q factus est iſte li/
ber colliget: qui omnia continentia iltus
ſcientie replebit.

Explicit liber tertius incipit quartus

42

Inciptù liber quart? de lignis et profti
cis sanitatum et egritudinum.

Sta pars diuiditur in duas p
tes.prima narrat signa lignifi
cantia sanitatê actualê i qualz
opôe côposis in quolibet mê
bzo.Secunda narrat signa si/
gnificâtia si egritudies et cás
ipsa? Et hec ps ite? partit in duas p
tes:eo q? hec signa aut significat sup egrí
tudines p?stes q plurimù inuenti? i hac
arte:aut significat tpa sanitat? et egritudis
sup egritudinê futurâ.Sed signa q lignifi
cât sup egritudines p?teritas pa? sùt i hac
arte utilia. Et incipiem? narrare signa si
gnificantia egritudinê p?stê i toto corpôe
t in quolibet mêbzo. Et poſtea dicem? si
gna significantia egritudies futuras. Et
poſtea dicem?signa significâta sup egritú
dines p?ſetef.Sed signa significâta i egrí
tudinib? p?ſetib? sup egritudines futuras
adiúgá iltis lignis egritudinù p?ſentù. Et
ſi? widebît ut poná significationá ſanit
tanê futurâ in egritudinib? i bac eadê pte
ſuis ptineant sanitatpti.p?zopterea q2
ſút vna ex reb? quib? pcedit et trâſit medí
cus ad medicinâ ſicut in reb? q artificial?2
ſiút:q est q2 nomê maioriis potatís eap.8
riua? egíſa q fiunt artificial? in pmutatôe
ipsa? a re a qua fit pmutatô t nô attribu
tur rei ad quâ pmutak t hoc ê ?riu rebusf
naturalib? boc ê q2 q solù ſút p näz t cás
buiusmôi onidi in nobiliozi loco illo: q est
q2 pmutatô ê generis rei ad quâ pmutak
uirt?:t bec est ?riu plus q2 generis rei a
qua pmutak:uirtus aút est i eis maifâ ma
gis q2 in ea a qua fit pmutatio. Et ppter
ea puenienti? ê signa piungere sanitat? fu-
ture cù lignis egritudinis p?ſent: q2 medi
cus tranſit ab illis ad sanitatê t appellá
illi trâſit? medicina t non sanitas. Et ad
buc ûuis ipsa ſint sanitat? ſunt aliquo mô
pís egritudis: eo q? significat ſr remotio/
nê egritudis. Et ego ipcio narrare ſiga
significâtia sup sanitatê: t dico q2 sanitas
ſicut dictû ê i diſinitôe ipſi? ê bona bitudo
in mêbzo p qùáz pati aut agere ſuá acti
onê aut paffionê nälê.Et hec bôa bitudo
diuifa est in duas pres qua? una ê appp/

ata mêbris cù ſi?lib? in quib? ſut nouê con
clusiones:alia officialib? q ê.4.gener que
ſri? dicta ſut. Et q2 ps maior ſi? diſpôs
in mêbris nô ê maifâ prima frôte: t mari-
me in mêbris nô apparéti?: ob hoc necê
fuit narrare ſigna significâta sup quâl? di
ſposito?ez cuiuſiz mêbri:uidilicet.9?plexi
ones q pme ſut in ?ſi?ib? t ko in ?poſitis
Et ſi? narrabim? ſigna que significat ſup
têperatâ ?plexionê t nô tépatâ: t sanita/
té appatâ mêbris officialibus. Et uia
qua poterim? oia hec cognoscere p?mo nô
eſt nifi ab actôe t a paſſiôe ho? mêbzo?
aut rebus que pueniut a uirtutibus ipo?
q est q2 actôes t paſſiones ipsor? t res
q ab eis pueniut ſút apud nos notiôes t
a rebus notiorib? pcedere debem? admi
nus notas. Et res puenientes ab opibus
ſunt ſicut color macies pinguedo: t acci-
dentia q apparèt ab exéutibus a corpore
Et debes ſire q medici p maiori pte nô
ſút uſi loqui nifi de lignis ?ſi?iuz:13 de ſi/
gnis significâtib? sanitatê mêbzo? officia/
liu? nô ſút locuti nifi p accis. Sed ta? qua
les ſum? ?ſueuit loqui de utriſo?: t incipi
emus loqui a lignis significâtib? sup ?ple-
xionê equalê.i. tépatâ q2 p?zior est nä: t et
q2 extrema nô cognofcûk nifi p ?pônê eo
tu? ad media. Et dicim? q ex.9?plexi:
b? qdá app?priá uniciuq mêbzo: t qdam
ſút q app?zopriá vni corpore? pôde mem-
bzo? ad inutê. Et est ſciend? primo ſigna
significâta ?plexionê vniuſcuuſiq mêbri
in.9?plexionib?: t cognitis illis poteri
mus iudicare sup ?plexionê toti? corpôis
t marie mêbzo? spûalù. Et incipiem?
narrare ?plexionê cozdis q2 cor est mem
bzu q ê tépatu ſup mêbza p maiori pte tê
perata caliditate: q2 ê dato? oib? mêbris
?plexionê qua agût t patiunf. Et adbuc
qni erit ?plexio alio? mêbzo? diſtépata ſi
cut ?plexio epis poſſible ê ?plexionê cò
dis nô eê tépatam pp colligatiá ipſus ad
mêbza: t pp hoc narrabim? ſigna cordis
qn ſut téperata t intépata: eo q illa ſut ſi
gna oium mêbzo?

Capitulum de lignis sanitatis cordis

a T inter ſigna significâta ſup ?plexi
onem cordis ſignum q, ?plexum eit
k