Foliü

I

T. Incipit clarificatotu[n] Jobis v to:namira de
cam i[]p[]clari studijs m[]otispeſſulat[]i, i[]speclat[]o cura
tōis morbo[]z c[]i cura br[]eui, et electa eo[]zide ſtado
mag[]ſ sup remedijs ra[]ſ p[]oſi[]r i toto ſtin[]e te. L[]n p[]
ypo[].t. Ba, teneat p[]nicipatū[]a capitev[]ſq[]z ad pedeſ
p[] ordin[]e p[]cede[]o, t[]capit[]lando, p[]ur ipe T[]ra[]ſ ca
pitulat i[]n[.]r. alm[]aſor[]ciu text[]u i[]p[]ri, n[]om[]i c[]ui ibi ſua
ſp[]al[]ia p[]oſuerit vt m[]q[]t ille bon['] B[]uido de cau[]lia
c[]o i c[]o, ſingulari ſui collectorij, add[]a t[]n. rr[]. capi[],
in ſi ſin duer[]ſas p[]tes cor[]p[]is c[]ui lau[]de dei. Lui
vinturem mi[]bi largiri dignatus eſt: hoc opuſcu[\]lum c[]ōponendi anno. rr[.] mei ordinarij.

O Eus
me puulū ab errore eximat
r i[]pius luie oc[]los ibecilles
mi[]h[]illuminare dignet[] volent[]i clari-
ficare ea q[]ui ſunt mai[]o[]ra et mag[]p[]p[]na
p[]no neceſtaria i ſpeculat[]o curatōis mor[]bo[]z, t[]i
cura electa eo[]zide vt cognoſcere cum[]s p[]ticle do
lo[]z: capit[] l p[]ecto[]rat[]ui ſit p[]a[]r p[]nicipal[]r deſepti lo
quédo t[] ſic de alijs doloribus et p[]aſſion[]b[]i me[
bo[]z iueſtig[]ado t[] ſi e p[]e ſe put[]a de c[]a p[]uata v[]l p[
]collig[]a[n]a t[]l e me! p[]e[]li collig[]a[], t[] q[]ui mor[]b[]i e i g[]ne t[]
i ſp[]e t[] cu[]t y[]turi ſit nocu[]m[]etu p[]nicipal[]r. t[]t cu[]t
y[]turi ſit p[]aſſio p[]nicipal[]r. t[] ſic cura g[]nalis t[]p[]pa
cognoſci, vt d[]icit Ba[], 3[]o, de i[]terior[]b[], c[]o. p[], cu
ca fine. Œ ſubdit in ſra: q[]ui recte t[] artificial[]r a[
]ſere vult in mor[]bis curam exer[]c[]edo talia p[]ſcure
o[]z. Œ d[]ic dit in p[]celsu tot[]i lib[]u de i[]terior[]b[]i in
p[]roba[]do p[]l[]ies arch[]igen[]e, q[]ui ad talia n[]o aduerte
bat, p[]p[]ter q[]ui in cura mor[]bo[]z artificial[]r n[]p[]cede
bat, q[]ui p[]ticle m[]a[]d[]ati p[]n[]o e ſuccurr[]e d[]u, 2[]o p[]ticle
e[]gre e t[]vutib[] p[]nicipal[]r leſi[], vt declarat Ba[], in
t[]o p[]celsu i[]p[]ri lib[]u, p[]p[]t q[]ui n[]o merebat d[]ici cura
t[]o: egritudn[]ui: ſ k[]tribulator[] cor[]po[]r h[]uano[], qua
p[]p[]ter ſumm[]ui deu[]i o[]p[]r o[]r et e h[]ui[]luter implo[]ze m[
]vt menti mee dat h[]as q[]uiq[]res in cura mor[]bo[]z
neces[]tarias b[]i clarificare t[] i[]pius ſcie curat[]ie br[]e
ui[]s t[] electe magnitudn[]e q[]ui ſolid[]a t[] p[]ſecta eus
notitiá, q[]ui ipe eſt r[]eru magiſter trinuſ t[] vnus in
ſeculo[]z ſecula b[]i[n]dictus, amen.

T. Capitulū p[]rim[]ui de cep[]haleat emigran[]ea et
de eo[]z cura.

Tando rubedo[]r
t[]eſi[]or grau[]edo in
facie t[] ocu[]lis cu[]s
iſtis aſſuerit t[] ta
ctuſ calidus ſe[]tik
Et p[]li[]r fuerit ma

ſnuſ ex cephalica faci[]e da eſt flobo
thomia i p[]te in q[]ui eſt d[]olor v[]l i q[]ui do
lor magiſ inſeſtat. Bein de aq ro-
sata t[] oleu roſat[]u t[] acetu ſuma[n]t t[]
suſ mixta agit[]etur donec iſp[]iſien[]t t[]
sup niu[]e iſrigi[]data ſup caput fun-
dan[]t. E[]ger v[]o a carne abſtineat t[]
a vino t[]e com[]edat adſſiā citrin[]a[]t
tap[]ſil t[] olera frigida ac fruct['] frigi
dos A[]c[]ter a[]nt ſoluat[] ex mirabola
nis citrinuſ t[] p[]a[n]is ac tamaridis
t[] zuccaro albif[]ino Q[]S ſi iſta non
ſuſſecerit ſeia maluauſci i aceto po-
sita agit[]etur quouſq[]z ad ſp[]iſtitudi
n[]e p[]uciu[n]t ex q[]bus em[]p[]im capiti
ſuppona[]t ex p[]ſillio quoq[]z et accro
empl[]m fieri veile e[]. Si a[]nt c[]ui iſtis
fuerit ipuſu velocitas t[] i tactu ſen-
tik calitas ſ[]z neq[]z i facie neq[]z i ocu-
lis fuerit rubedo neq[]z t[]eſi o i p[]ri-
p[]io ſoluat[] v[]eter. Bein fiat ea q[]ui di
ximus, n[]arib['] a[]nt ini[]ciat[] oleu vio
laceu aut oleu cucurbite dulcaſ aut
oleu n[]emu[n]aris aut oleu de fl[]orib[']
salic[]s quoq[]z q[]u[]libet ſup niu[]e iſra[]t[]u
capiti ſup funda[]t t[] mutria[]t vt pre-
dixim['] E[]ger v[]o od[]oret c[]aphor[]a t
aqu[]a roſata t[] salices t[] violas t[] his
ſilia. Q[]S ſi egritudo multu[n]uale-
ſcat ſuma[]t op[]i t[] c[]aphore v[]niuſcu-
iuſq[]z q[]ui p[]oderat duo g[]na ordei
q[] diſoliuta i oleu de salicib['] mitt[]
tur i nares t[] aures. Q[]S ſi c[]ui ſoda
n[]o fuerit aliq[]d eo[]z i q[]ui d[]ixim['] de ru
bedine i facie fuerit q[]ui egritudo an
ti[]qua i p[]nicipio[]v[]eter c[]ui p[]illulis co

an

chiis soluak qſ ego feci. Pille co-
chie. R. pulueris pigre. 3.io. colo-
q̑ntide. 3.iii. et tertiaz. ſcamonce. 3.
ii. et ſemisturbith ſticados. ana. 3.
v. fiat pillule exiſtis et ſi doſes. io.
Postq̑uo vêter solut? fuerit iſu-
daſ caput ex oleo ſambacino et olo
de been et mittaſ in aures Eger q̑
odoret algariâ et iſuffleaſ muſcus in
narib? Qd ſi egritudo mktu ifesta
uerit ſumaſ euforbii et caſtorei am
borz ana ſexta ps. 3.i. Et diſsoluta
in pauco ſambacino mittaſ in na-
res & aurê. In cephaleavo caſa em
plaſtru hoc fronti et tiporib? ê ipo-
nêdu. Emplʒi cephalea caſa. R.
ſemis lactucaſ ſcieſ memithe ſan-
dalu albû et rubeu ſankel roſaſ opiu
fiat ex eis emplim postq̑uo acetoq̑
roſata cōſpſa fuerit et frôti iponaſ
ſup q̑uo mittaſ pânus aceto et aqua
roſata iſuſus. Qui cui tepeſact? fu
erit iteru ifundaſ et deſup ponatur
linimétu vo cephalice frigide: R.
caſtoreu euforbii piper ſinapif ſto
racem rutâ narubiu q̑u ſiccata et pul
uerizata et tricocinta miſceanq̑u et cô-
lſperganq̑u vinoveteri ex q̑ub[que] fiat tro
caſci et deſicceq̑u. Lùq[ui] necesse fuerit
ex vno i vinoveteri aut oleo costi-
no aut camomelio diſſoluto frôs
multotiens liniatur. Hoc em lin-
métu omniſiantiq̑u cephalee cōſert
nô solu ſuppoſitù ſed etiâ aurî inie
ctu q̑uſequiſt illud tipus postq̑uo ali
quo de p[re]dict[us] oleis reſolutù fuerit.
Egrovo vinùvetus et forte dandù

est. Lui aŭt cephalea p[ro]e domada
vnâ p[re]ſeuerauere int eger in balneu
mittêdus est atq[ui] ſup caput iſi[u]us
aqua in qua camomilla et ſamſueq[
]t[em]icados arabicus et neme cocta
fuerit ſi[mi] aut ſigillatim fundêda ê.
q[ui]s ſi cephalice et quotidie an[di] coſesti
onê uadat et p[ro] coſestionê recedat
succurrendum est ifirmo an[di] hozâ q[
]venire coſueuit dâdo ei buccellas
panis i ſucco g[ni]ati aut vue acerbe
aut hoz ſi[mi]um iſuſaſ. Si a[mi]t ceph-
lea c[ô]tingat, p[pr]er multâ i ſole morâ
ſufficiêter ex oleo roſato et aceto in
frigidat[ur]ari poterit. Que t[ui]s ſi
ex hoc n[ot] q[ui]euerit et aliis ifrigida-
tib[us] curâda erit. ſi a[mi]t adhuc ſoda
p[re]ſeuerauere t[ur] fortior fiat neq[ui]villo
modo remoueat[ur] t[ui]meat[ur]: ne eger
viſum amittat et aqua ad oc[ios] de-
ſcendat tiporui arterie ſunt iſcidê-
de et extra h[ê]e de h[oc] t[ui] q[ui] n[ic] loq
mur est p[re]ter nostrâ intentioneʒ
in hoc lib[ro].

Ecephalea
gloſa.i.de
dolore in
to capite.de emigranea.i.de bol-
re in media p[re]capitis. et ſic moſb[
]intellect? describik[ui] nomie m[ê]b[ui] et accideni[pi]i[
]mo[bi].q[ui] cephaſ grece idez[ê] ch[ap]ut latie. et lea
q[ui]e doloz. ſic p[ap]ut et eius doloz[ê] describik[ui] pa[
]intellecta. T[si]k emig[ne]a ab emi q[ui] est dimidi
um et granea q[ui]e doloz capitis. ſic a medio capi
tis et eius dolore describik[ui] paſſio intellecta. Na[z
]mos ſuit h[el]enonu[i] noiare et describere mo[bo]s
q[ui]nq[ui] mo[is] vt recitat B[us].2[vo] de ingenio.in.2[vo] c[vo].
Interdu[] noie m[ê]b[ui] et accide[n]i ip[ri]i mo[bi]. p[ur]a
dolor[ie]t dicu[n]i ê. Interdu[] noie ip[ri]i m[ê]b[ui] t[ui]s: vt
ſciatica a ſcia. Podagra a pedo[us] grece q[ui]e p[as]
latine. et ſic de alijs. Interdu[] noie accide[n]i deſcri
bi[k] ip[ri]i mo[bi] vt p[as]inom[os] grece ê șctno latine, te

["Folium", "II", "nafimon &amp; stipatio. Interdū noie fue cāe vt meſſa moſb? a mliā hūo:emdū a ſiſtudie rei exſiſe ce m alij ſiditō:vt in elepſan? ab elepſaſte, q? eſt aial groſſum t male ſoſmatū t inoportunum. Et ſpès iſi? lepze ſiſr noie rei ſiſb in coditio:vt leonina a leone. Et ſic de alijſ ſpèbus. Dicendū q: eſ dolo:ze capit, q: galea ouu t clau? d: q: deſeri būtur ad ſiſtudine teru exſimſe vt ſtatum dcla rabit. C Alteri? nota q: 4 or ſunt noia paſſionez totus capit ſiſigna:nta puta cepbalea: galea, ſoda t ouu. Et ſunt tria noia paſſioem ptis capit ſiſn: a: vt emiſſnea monopoga clau? 3° de int:in c°, 1 Ba? vutur hoc noie cepbalea t galea, dicit gale am. q: cōp: chédit totu: capit ad modu: galee. ſic noiat ad ſiſtudimè rei exſimſece eſt paſſio tonus capit multu intenſa. vri eis q: malleo pectiuntur in capite.nô pitt ſuſtunere clamores nec vocet:vt recitat Ba? ibide?. Rafa vtur hoc noie cepbalea: Aui. 3° cañ, vtib noie ſoda t ouu ab ouo arno:z ſic deſcribunt paſſiones itas ad ſiſtudinem rei exſimſece. Emigranca eſt paſſio medietai, ca pitis vt dictu: eſt. Monopogia eſt paſſio 4° ptis capitis Llau? eſt paſſio in pua: parte capit, coit: eit tal: paſſio ſupra oculi: in ſupcilio, vri eis q: clauo ſeu terebello p: ſo: ſan: fit a ma? acuta cù poſtio: ventoſtar, intercluſa in pellicula extio: ſup: cra neu: dicta picraneu: l'interio: infra cranEU vt de clarabitur. C Alteri? maſſi nota q: ſte paſſiones dolo:ze capit: dicte ſunt porſinales 3° de inten: ough bus ca: 0° 1°. Et durat porſin? coit: duobus aut trb? dieb? t poſt alij: co: comitante effu:nera vt plinu: tanq: acci:ns. t ſuſt porſinaſt al: p: ſepria nas ſeptimanaz vel menſur: vt declarat Ba? 2° de creticis dieb? circa ſin: e: t mouetur p: dies pa: res vel ipares forzi? t ſin q: ma? e: ſlatica vt: co: lerica mouetur, q: ſlatica mouetur per dies pa: res t colica p: impares ex natura huo:z t ex: que nieta mouetus puta nature cù moto: vt poſt auer rois. 3° collectorij.", "Primo tu queres eu? p: ticule capitis ce cepbalea t emiſſea ſit paſſio p: ncapal:z. Et ſic q:nt de alij: paſſionb? capit ſupra dictis. Soluit Ba? 3° de interio:ib? circa ſin: e: libri ca: 0° pp: xvi: vi: dic q: no: eſt incertu: imo certu: t veru: q: no: patiutur nſi pellicule cere: dura: m: pia mater vel ambe l'pellicule circu:ndantes cra: neu: t signu: diſtinctu: eſt q: ſi pellicula coo:piéſ cerebzu: patia: t: u: dolo: tendit vſo:z ad oculos. Si a:ut pellicula coo:piéſ cranEU patia: p: ncapal:z t: u: ocu:li ſi doler:z. Et addit Ba? ibide?. Et dicit q: iſi in tágendo pilos maxine dolent", "Secundo tu q:res an cepbalea: t ſic de alij: paſſionb? dictus ſit pa: illax: pellicula: p: ſe vel per colliganti: t cui? me: bra colligáti:ia. Dicendū q: p: oſt eſſe p: ſe vicio: ce reba t pellicula: yel p: mebzi aut mebzo:z colli: gantã: q: d estvplinu:ni. Signu: diſtinctu:ni ad b: e: p: cceſſus vniformis t diſſormis porſinu:z ſin na: turá tpo:z porſini:na: q: ſi eſt per ſe in pellicul: k: t porſim? p: cedit vniformi: ſin naturá porſim: au: gmentando vſo:z ad ſtatu: p: poſtea continue mmue: tur. Æn eſt per colliganti: ia eſ: conna:q: p: cedit diſſormuer: t ñ ſin naturá tempor: porſini: nam vſo:z ad ſtatum non continue p: ocedit augmen: tado: imo alij: ni augmétó vel ſtatu aliqualit: mi: nu: t cōtra naturá tépo:z porſi:z. Et hoc e: ex diuer: so: motu matie rōne pris mandáu:s. hoc declarat ga. 2. de int: c°, vi: tio. C Aliud signu: ë querela alij: cu: q: mebzi ab illo a: n: pori:z. t i: hoc notifica: cu: ius mebzi colligáti:ia: vt i: venit a: ſto: patiés h3 q: relas de dolo:ze ſtoma: ante vel poſt vel i: pori:z. Æn dicit ga? 3. de int: circa finé libri: ſic. Di:vero q: patiut schotomá: t v: tuginé p: p: p: os ſto: p: p: ins incapiut pati tinillatòem in: co:de t circa os ſto: t abh:oiatocem t ſic de alij: mebzi:sa: puta e: p: patis splems mati:q: renuz diaſragimá:z, q: ſi no: veniat ab aliquo mebzo: t: u: n: erit q: reola maniſetta al: teri? mebzi a cerebzo:z. Et ſup hoc nota p: euidetia dicédo:z in toto p: cceſſu q: ois mo:z? aut p: e: p: ſe in mebzo:z, i: vi: tio p: p: o: mebzi, aut e: p: colligáti:am id e: vi: tio alteri? mebzi. Si ſit vi: tio alteri? mebzi ſeu p: colligáti:ia: fiét dupl: p: 2°, 2°, 3°, de interio: i: plurib: locis: q: aut venit, q: d: venire nô d3 ad ip: ſum mebzu: ſin ſut naturá: vt mal: p: ſum: capno:z ſtoma:chi ad cerebzu: vel ad oculos vel h:u: q: pt: vel q: u: s ad oculos vel ad alij: mebzu:z vyra ſi: naturá, aut q: non venit q: d: venire debet ad ip: m: mebzu: ſe: o: ſin naturá vt p: sp:us vi:ibilis ad ocul: os vel p: sp:us ſenfitur ad digitos vel p: sp:us vi:itales p: regeneracione vel flurum ab arterijs i: co:de e: dolo:ze t compaſſione alicuius mebzi in ſu:co:pi:.\n\nHoc bene declarat galién? in. 3°. de interio: c. p: 2°. de p: iſcina aque ſi veniat turbida. vel ſi non veiat in q: titate ſuſſicién t b: mûda: t clara p: iſcina e: grotabit p: colligantiam.", "Tertio Zu queres, cepbalea t emiſſea que paſſiones ſr i ſe in genere et i: ſpecie. Soluit littera Rafa in caplo. idem dic: ga: lien? in paſſionano ſuo q: p: o: p: o: p: p: p: p: p: p: p: p:

bus cerebri, ppter quod est ibi maio: dolo: quia
tuc fit solutio cōtinui, ppter ténionè pellicularum
taliqualis diuersitas et inequalis diuersitas in
pcesſu. Nota q[ui] cephalæ cau ſeu dolo: capitis aliq[ui]
est ſupueniés in ſeu. u[al] coicās ipſa ſe. Aliq[ui] ſit e[c]a
matia apoftemoſa in pelliculis cerebri. iſta p[ea]
dit ſemp anginétado ſin tpa mo[bi] ſeu ſe. no ob
ſtātib[us] alio[mijs] et alijſ remedijs cōter mo[mi]nk.
quia cōcurrit duo mo[bi] p[es]tiferi, vide hic de fa-
cto plímos. Et ſup hec nota, p[er] euidēta dicédoz
in toto, p[ea]cetis q[ui] rafis docz cognoscere iſtas paſ-
ſiōes in genere eri ſignis ſubaliter inherentibus
que ſunt ſigna neceſſaria verificationsijs ur ponit
Ha. et cōmétato: haly 2º regni caº p[er]o. p[uta] ex p[er]
mijs qualitatib[us] potiſſime p[er] ſenſu tactus in ſron
te et in alijſ partibus dolo: ofis. J[de]z intelligas
in alijſ p[es]ſiombus alio[mi]zum membroz. nam q[ui]
tales qualitates intrant diffiniti[que] corporis ta-
lijs lapiſ et incontempati in calido frigido humi
do ſicco dicunt ſigna ſubſtantialia. i. eſſentialia
illi p[er]opter quod ſunt neceſſarie verificationsijs. ſi
muliter docet e[as] cognoscere per ſigna ducta a
cafib[us]. i[er] qualitatib[us] ſecu[i]dis cadètib[us] a p[er]mijs
ut ex colo: ze tali uel tali. n[am] rubedo obſcura in ſa-
cie et in oculijs ſignificat p[ass]ionè calida ſanqui
ne[ca] rubedo clara eſt ſubcitrina etc. in p[er]tib[us] i[hi] ſi
gnat p[ass]ionè ca[la]m co[c]icá. D[ppo]m. tu dices d[ex]
p[er]mijs ſi patiés fuerit pallid[us] et in frōte frigid[us]
ſi[ta] ſignavt p[li]mū ſunt veridica ur ponit ga? et
haly in loco ſtati allegato.

Duarto tu q[ui]res, cui vtrutis cephalæ
ſit necunétu p[ri]ncipal[em]. J[dem
q[ui]tur de emigranea: vel de monopogia et clauo
Dicend[ui] q[ui] p[er] iſtas aut intelligim[que] doloz[ea]t paſ-
ſione cōſiſlem doloz[os]am. Si p[er]mū t[em]c est necuné
t[em] p[er]ncipal[em] virtutis ſenſitие. q[ui] ois dol[or]c est no-
cunétu ſeu actio corrupta ſenſus t[act]er. 3. d mo[2].
q[ui] ois ſit ex ſenſu rei cōtrarie c[ui] corruptela o[rga]ni
ſenſus t[act]er: vt ibi declaratuè e. Si intelligamus
p[ass]ionè doloz[os]am dicta[rum] p[uta] cōſiſlem c[ui] matia
T[ue] c[ico] q[ui] est necunétu regitие natural[que] potiſ-
ſume digestiue et expulſiue m[é]bri m[á]dant[em] et reſi-
pientis vel ip[er]i m[é]bri t[em] ſi ſit vi[nt]io p[er]p[o]. Si[le] est
necunétu virtutis regitие vitalijs expulſiue per
cōſtrict[em] arteriæ et p[ecto]raliù: vt declarat g[ui]
u[que] de inge. c. 2. et 3. Et hoc è c[oe]o i[mo]bo cōſiſi
matiali q[ui] ſit ex necunéto. i[er] mala acto: e[arui].
nam q[ui] digestiua n[ó] digerit digeréda vt debet:
ne[ca] expulſiua naturalijs et vitalijs expellát expel-
lenda p[er] vias destinatas a natura t[em]c generatur
cauſa i[mo]bi] conſimilis neceſſario: vt est ibidem

declaratum.

Quinto tu q[ui]res, cuius virtutis cepha
est p[ass]io p[ri]ncipal[em]. i[mi]curvus
t[em]ſert necunétu. J[de]z de monopogia emignæ
et clauo. D[icend[ui] q[ui] eſt p[ass]iōes dicte cōſide
rank[que] dupl[em] vno m[ó] vt ſut p[ass]iōes cōſiſles ca. fri.
ſic. hu. tunc ſunt p[ass]iōes p[ri]ncipal[em] v[tr]utum na-
turaliù regituation[que] p[ri]cule leſe et p[ri]mi vicina[em]. vii
ca[n]t ab ip[er]i regituation[que] naturalib[us] leſis m[é]brotur
m[á]dant[em] q[ui] ſiut p[er] colliganti[que] et ab ip[er]i p[er]mijs
regituation[que] naturalib[us] p[ri]cule leſe q[ui] ſiut p[er]poviri
tio m[é]bri et ip[er]i p[er]mijs regituation[que] naturalib[us] p[ri]
cipaliter inferut necunétu coru[pm]edo maſi cau
in acto[bi]p[er]mijs coru[pm]edo maſi inſtrin p[er]mi
um actionijs eo[que] p[uta] cōp[li]onè naturalib[us] p[er]t
d[ù] ſut p[ass]iōes e[ar]. Alio m[ó] p[er]ſiderat tales paſ-
ſiōes vt ſunt doloz[os]e t[em] ſunt p[ass]iōes regutie
aiate ponſtſime ſenſus c[ó]ſis q[ui] ab eo d[olo]r: appr
hendit c[ui] coru[pm]etela o[r]gani q[ui] c[ui] reſolōne sp[er]
Similib[us] ſunt p[ass]iōes alia[em] v[tr]utum alia[em]. n[am] n[ó]
bene valent in actionib[us] p[er]mijs ſtate doloz[ei] ca
p[ite]q[ui] inſtrin ſuar[em] actioniù deſicit p[uta] ſp[er]
aiati. n[am] reſoluuntur et alterat[em] ad q[ui]litatez exceden
tem n[ó] negado q[ui] ſi[le]t ſunt p[ass]iōes p[er]iter regit
uar[em] naturaliù. q[ui] eis talijs dol[or]c inſert necuné
t[em] p[er]reſol[em] sp[er]iun[em]. n[am] doloz[es] p[er]ſtern[ut] virtu
tes p[ino] p[er]ſtici. q[ui] inſtrumentiù acto[sis] v[tr]utum re
ſolutur p[uta] ip[er] sp[er]i.

Herto
Tu q[ui]res ſi dol[or]p[or]t t[em]mesſe in
vno ventriculo abſ[que] q[ui] al[que] dol[or]
at. Aideſt q[ui] n[ó]q[ui] dol[or] inſet membri, p[er]vicin[
rat]e vt d[ict]o ga[que]. 2. p[er]ſoti. 3. p[er]mo[er]to videſt: q[
]vno dol[ete] alter circuſtans dol[et]. In c[or]tariùm è
raſis. D[icè]d[ui] q[ui] vn[que] ſol[em] v[etr]icul[em] p[or]t dol[ere]. q[ui]
sibi ſoli inſet cauſa dol[or]p[ut]a mala c[ó]p[lo]t et ſo[
lutio cōtiniu[m] rōne v[et]oſtatis tenden[em] vel r[ó]e ip[er]
us male compl[on]is.n[am] for[ts] mala ca[la] c[ato] do[
lo[em] alterado et ſoluendo c[ot]inu[m]. J[de]m de fria
4. de mo[bo]. J[de]m d[ic]it in libello de mala p[le]
xione diu[er]ſa. c. 5. T[ue] ad r[ó]es pat[que] solutio q[
]p[er] aliq[ui] vicina p[er]t egre de p[os]ſibili incipit al[ar]
ppter vicinitate. hoc int[é]dit ga[que] i toto illo. 2. p[
]noſtic[or]z. vt pat[er].

Septimo
Tu queres, q[ui]res q[ui] ip[er]i p[as]a
ſionib[us] est t[at]o[que] dol[or]: t[em] ita
acutus. D[icend[ui] est q[ui] materia est multu[mi] calida
aduſta p[ug]itiu[n]a vel fria mo[d]ens pelliculas ce[ra]
reb[ri]c[ui] ventoſitate interim[ita] r[ó]ne vap[or]iſ ele
uati. q[ui] vent[em] n[í]bil alind est q[ui] vap[or] mo[ter]. ideo
r[ó]ne p[u]cto[ris] et acuit[em] et r[ó]ne t[ér]io[ris] ſeu ſoluti-
onijs c[ot]inui è t[át]us dol[or]c est inſi[que]? q[ui] claudit c[am]

Folii

III

takn aliç vè.riculo t pellicule alterat k solutik i
còrinuo ppter tètionè t pùctoem. iò hìnt tátú do
lorè vtrplùnú in pte dextra magi q: maª illa cala
magi fluit ibi ab epate p vià effumatois t a par
tibus vicinis.

Octano
tu qres vtrùn in istis paflioib?  
capins dictis còpetat mea la  
ratua in principio no pcedète firupo. videç q: no  
er tertu ypo. Digesta medicari. pmo ampho. idè  
vult ga? in 2°. Calten? arguit ròc eòv fùdata  
ibide qò augmetat discrafia t cám discrafie pu-  
ta materiá peccantem multiplicat id tale no cò-  
petit: medicina laxatua foris exibita in pnci  
pio non pcedète syrupo est hmoí.igif maiò est  
nota q: medic? debet nuare naturá t nò nocere  
2° regimèt acuto? Si eim sagaci. minò patz q:  
oime laxatium est calin: t sic augmentat discrafia  
saltem i calis t antrabèdo p forze laxatium sic in  
principio no pcedente firupo malignuz pmitcef  
magis cz benigno: sic maligun augmentatur:  
t ptes p quas transit iviolat ppter maliciá ma-  
terie. Calterius pbaç intentone viatici caº.de  
cura cephalce colerence.vbi wbet dare firupuvios  
laceen t acetofum t malagnata. In cotrariu  
hoz est Ras in.c.vbi docet dare mediciná stanz  
in pnciº non pcedète firupo. Rò sua:q: matie  
aflistètes principalib? membri hìnt quàdam fus-  
riofirat? ppter infestatoem illatá eis ròne vici-  
nitatis t ppinqtatis.ideo multu errat illi q: spe-  
ciant magná maturatoem in bubonib?principa  
luì mebzo: retro aures t in subasceft t in ingui  
mib? q: p vià effumatois principale multu lediur  
Tn galien? in passionaº suo fuit de opione ras  
t auc.3.cañ.c.ppaio. Dicendù brucit ad qstio  
nè q: ite pafliones euementes non pcedète fe.  
funt paflioes principales mbri principal. t fe. è  
accis eòv ppter qò statim in principio funt far-  
macádi. Hita est intètio ras. Si aùt fe. Itante per  
tps supuemiat cephalæ vel emignæa signum est  
rapt matie ad cerebù t du¹¹ de spate tunc ma  
gis festinam? floiam.

Coclusio
Ergo sequitur q in istis paf
fiombus febre non pcedète
fed simul cuadente vel sub sequente còpetit meª
laxatiua t attractiva in principio statim. pbatur:
sicut est in obitalia multu dolozosa uia est i istis
passiombus in cephalæ emigranea. p3 q: viæ
nitatem habent cz principali membro fed i do-
lore obtalmico fori còpetit medicina attractiva
in principio statim non pcedente firupo. patet p
sa¹¹, 13, de ingemo, c, vi. Zdem intelligit in fori:

bus dolonibus alio? senfum vicino? ipi principa
li mébzo puta cerebzo. t sic sunt curati in fecundo
die: vt ipe dicit ibide. t sic ibi occludi q morbus
salubris pòt curari a bono medico ab ſp hoc q
veniat ad augmentu. C alteri? arguitur sic. A
causa forti vt a causa nobil'doloris porissime pí
nobilis est incipiendu in cura materiá illa cijcje
do.igif farmacia còpetit in principio haru paſſi
onu.ans est galiem. iiº de ingemo sanitatis.ca
pituk'pmiss vltis. ?sequeria patet. Item ille pò
ceſſus est bonus t artificialis c quo statim acq
ritur sanitas. k p mediciná attractiva in pnciº
no pcedente firupo sanitas statim acqritur.igif
maioz: e no mino: p3 p rasiz hic. t p ga¹¹. 13. de in
gemo. vbi ponit hoc in obitalia. quia ſi in pàin
cipio statim farma cenk: ſunt curati in craftnuż.

**Alia còclusio**

Est q in cephalæca
t alijs dictis paſ-
ſiomb? q còsequiik ad febre? quibufsdiebus còi
ter statim farmacam? cù tamarindis t caſſaſ.
q: natura digeſtit materiá p temp? Et est dubi-
um de raptu materie t de spate. Illud est facien
dù qò est meli? t ſecur ius, maiò: nota. mio: pt3
ex declaratis.

Adratónes
restat mère. Ad ypo
cratè dicend: q ypo.
intellecit q ois maª q exiftit in aliç principaliu
h3 furioſitatem. Ad ròez dicendù q verù e ſi no
ſeqreſ mai? bonu quod tì ſit vt est declaratum.
C Ad aliu d dicendù q ipe intellegt ſiderando
ſebrez táç morbù principale3. C Ad aliu d dicè
dù q male opinati ſunt ppter cas ſtatim dictas
Sic patet rafis intentio declarata.

Nono
tu qres. ſi in istis paſſiòib? ſpetit
floia. t ſi còpetit: q tpe competit.
Dices? ex itetòe ras b: t ga¹ i paſſiò: ſuo t auic. t
via¹, oës quenerùt i b q in iltis paſſiòib? d cà ca.
qpetit fori floia i p'nº l'meª atfctria. vez qdá illo?
peligút farmaciát qdá illo: floia? ſciat q ego
iuenio maqi? reine³ i floijs forib? i p'nº i mltu
venenob. iò i talib? è floia festináda. i no mltu ve
noß farmacia: t sic ſimt qcondani. t qpetit de ce
pha ca eiudè pí. t ſi no iuenia: capiaſ mediaª.
q filmi? è ga¹. 3. t. 4. de int. ſup cura mlice paſſiòis
Et nifi dñ reparaſt reiteret 3ª velª die sequèti.
vel k de vena front: t tipoz vt diceſt. Si cá ſit fra
tuc no qpetit floia k farmacia. veruz in cá fría ſi
patiens ſit multu venofus q habeat venas ml-
tu latas porissime in ptib? ſupiorib? tuc còpetit
floia. Tenosu ñ dubites floare, i. de inge. i cròi
cà t lòga cephalæa v' emignæa poriſi floca, ras
a iijj

Et Ba>vitebantur et recurrebāt ad cauteria actus
lia: et sic teminetur questio bona.

Istis clarificatib
cura cepha
lee tibi pate
scit veni q clauis sanatois stat in pauc bene ap
propria passiun in alterādo et pticule in subflra
hèdo vt vult Ba? in passioº suo. Jó pauca et ele-
cta tibi ponà in curatoè hui? et aliaz mihi pbatá
tpibus a Rafi h in o'tinète suo: et a Bº i passioº
suo. In cephalea ß de calida cā itrinseca fine se-
vel se subfequte seu comitâte cù ß eſt rubor aliaq-
lis in facie z in oculis calor front vina têdes ad a
liſè ruboè. Si ſtupatus fuerit fiat sibi clistere,
R. qnq. herbar coiun aii. in. i. antifi marat¹ an. 3.
5. furfuris grosli. p. i. fiat decoctio in qua diffolua
nur caſſiek munò. 3. i. yerapigre Ba¹. 3. 6. olei viol-
qri. 6. ſal' cois. 3. 11. fiat clistere capiat ipf in iacèdo
ſupra lat? si dubiter inclinatoez capiſ in loco cli-
ſteri capiat caſſiak ſequènt in ortu ſol? in lecto p-
tres horas. CR. prunor damascenò vuan paf-
sula: munò ab arilh carica: pinguiu iube ſebe-
ſten. an. p. b. fiat decoctio in duab? H. aq. donec re-
deat ad. H. 6. in q diffoluak caſſiek bìn munò a toto
3. i. 7. fiat potus vt dicti in craftino fiat flòia de
cephalica vena ad H. i. qua nò inuèta. fiat de me
diana: 22. illa ſatis euacuat a capite. A.º de inſio.
C. Applicef front pánus line? iſusus et apſeſſus
in olo ro. vnfančino: vbi ſit 3ª. vel Aª. pars aceti
bom ſil bìn agitare: q nò inuèto capias de coí cuz
magna pte aceti ſiml bìn agitatis. valet etiá pan-
nus lineus iſusus in a ß endiune: vel płaſtagis vel
ro. cù portòe aceti ſil bìn agitare, ymo in defectu ho
ru aq ſon cù tertia pte aceti oz. pánus line? ibiò
inſi: daf. Sacculus de roſ puluerizaſ fronti ap-
plicat? oz. C. 2. ertiavel Aª. die si opus ſuent rei-
tera ſkòiam de cephalica alteri ptis. R. af in xi-
nète suo dicit cù plogaſt soda cała accipiaſt vena
front vel timpoz vel nafis. vel loci vbi eſt si ſit poſ
ſibile. Jó vult Ba? in passioº suo. In cephas-
lea de cā cała magi col'ca cum q nò cóicat rubor
in facie nec i occhis: ſ. calor magn? in frôte cù citri
nitate colori i facie tvria fiat sibi ſtati clistere deč
vel tal'medicina. R. prunor damasc vuan paſſu-
la: munò ab arilh an. 3. 2. r. tamarind elector? 3. 11. k
decoctio modica in q diffoluak caſſiek munò. 3. 1.
fiat potus deſk in aurora: si ñ placet sibi potare da
ſibi. 3. 11. pilla: aurea: nò pcedète firupo: vt è di-
ci papius clarificado speculatoez curatoez ipf
cephalee. Si ita ñ placèt et ſit apetèter venoſus
t affuet flòias fiat flòia put dicti eſt. Applicef
fronti muſcillago pſilli agutata cù portòe valde

medica aceti vel de chimolea bis v'ter i vna hos
ra q: statim exſicca: aciliu est Ba¹. in passio re-
ſeruek invafe cù aq't nò exſiccef: naribus q inſi
cia: cù pluma: oleu viol'vel nenuk vel cucur. pa-
tiens q odoret caphoz: et aquá roſ. Optinuº eſt
talib'pottare paru acen bìn limphati. Iſtis et alij
bonuº eſt stringere caput forzi strictōne. ne t'm fol
uanf in 31º pellicule cerebr. In emigranea d cā
cala q cóiter fit i pte de travideas ſi ſanguis coí
car vel co. facias vt dicti eſt et melio: q pot fieri i
tali emigraneavel ſoda de cā multu cala eſt dare
in mane patièn panè madefactu i aceto limphaz
to: et euacuare co:am. òba ſunt Raſ in toto o'tinè
te in rône stat hoc. Tondanک iti v'l'radanè vt me
lius remedia applicent et materiaveloci effumet
Cn cephalea ſeu ſoda de cā frigida 31º t for-
ni et emignæ cù q nò cóicat rubor nec calor e:pe-
denf in frôte nec in capite nec latitudovenar nec
vina colorata. et uua: t cales t e:otra fiat sibi cli
ſtere cù qbufdá herbis cóibus t cètaurea mino:
t abotano cù. 3. 1. yerapigre t caſſiek t o'lo camo
mille ſeu viol'el denk ſibi. 3. 11. t b. pilla: cochia
ru nò antiquar. Si venoſus alquali fuerit af-
fuetus facere flòias. facta purgato e flôet de ce
phalica: q: flòia multitudine huo: euacuat. Ra
ſis vult i ſuo o'tinète q caput statim sibi rada: et
imunga: cù oleo de lilio vel ſabucinovbi ſit mo-
dicuº de euforbi subtiliſme puluerizato. Adu-
uerتدؤُن q ante rasurá ablua: cùvino albo de
coctois flo: camomille melliloti áthos ſtica: fo
lione ſene t betonice. an. 1. 1. Raſ dicit q qn eſt a
tali cā humida eſt mag: pôderofitas i capite: ma-
ior q qn eſt a cā cala: q: t'm c:hs qua:da lemitatem
capi: T fronti timpo: ib? et omſſure applicent
cubebe pulueri:ate distempate cù aq roſ t vino
albo ſuper pano lineo poſito qn eſt optime ce-
phalee frigide i additoib? Raſ. Ael fronti ſuo ap
plicet et capiti folia abſin? t marrubij bullita in
aq t bìn apſeffa reiterado pluries: vel applicetur
capiti ſup omſſura t fronti t imporib? cù pano
lîneo de atramèto ſcepto: munò a galis. de fecib?
tincte de paufa i paufam renouado q: stati exſic-
catur. Ael ponak de iſto ceroto ſup caput ſuum.
CR. olei ſabuci v'olei de lilio. 3. A. euforbi pul-
uerizan. 3. 1. cere. 3. 11. fiat cerotum e'tenda: ſupra
pánuº lincuº Palutá ſubtilèt capiti applicet Si do
lo: e:cede:es multu: fuerit in funda: infra aurez. v.
vel vi. gutte calide iti? olei bis vel ter in die e: no
cre. CR. olei de lilio vel olei ſambuci. 3. 1. t b. eu-
forbi subtiliſme puluerizati. 3. 6. miſcean: ea q
dicta: ſunt in vtrac: cauſa. Cintelligutur qd nò

Folium

III

venerit soda ex reumatem tunc non debet applicari
actu humida: sufficit eis purgatio, euennies et fris-
cario extremitatūr: et saccul? de milio parrigato
et calefacto, vespers reuna minozatū fuerit de modis
co reumatem non est cura. Si autem soda ex mo-
ra in sole fuerit applicens illa dicta sunt in cau-
sa cala: q[ui]tingit in h[unt]ib? caput calin. Si autem
ex p[ro]cussione venerit festum floretur de cephalica
et in bona q[ui]titate mūguēdo c[ui] o[lo] roſb. et nenuk
p alios dies patiētes cephalæ seu sodā de q[ui]cun
q[ui] abſtineat a potu et cido duob[em] diebus. Si du-
rauerit in ca[ta] frigida p[ro]t viti vino et carnib[que] p[ro]puref
h[ui]z nolit purgari. Sed habet vōmitu in via diē-
naturalē c[ui] modico adiutorio interponit pennā
inſuam in oleo in gutture euomut et ſunt curati
Patiētes cephalæ a q[ui]cunq[ui]s lās odiunt luce, p[ro]ter
doloz[em] oculo[que], ideo iaceant in obscuro Et hec de
cephalea dicta ſufficient.

CLapitulīi, 2<sup>im</sup>, de vertigine et Scheothomia.

Am aliquis illō quod
ante eum est circulariter
moueri viderit et ocu-
li tenebrescunt et cadere
voluerit et facies et oculi rubuerit i
eadem hora vene ch[ui] que ſunt poſt
aures groſſe apparuerit ex iſp[li]sive
nis facienda est floia et ventoſe in
collo et tibijs ſunt poněde. Q[ui] ſi
predicte non apparuerint vene et
facies fuerit rubea ſanguis ex ba-
silica erit minuendus et ventoſe in
tibijs erut poněde In hac p[ter]ea
ſcothomie ſpecie et in ea qua an di
ximus caput ex oleo roſator aceto
est inſ Fundendu Eger ch[ui] calida ci
baria vitare debet: venter vero ex
apoſtimate mirabolano[que] citrino-
ru[que] quod in capitulo de cephalæ
diximus ſoluendus est. Lum aut
neq[us] in facie rubedo: neq[us] ſebris
cum ſcothomia fuerit attenděduz

est an fit ſkomachi ſubuerſio et naus-
ſe a. Que ſi affuerint prius vome
re cogendus est: deinde de pillulíſ
cochijs doſim vnam ſumat et a fri-
gidis abſtineat cibis. Si aut ne-
q[ui] anime ſubuerſio neq[us] nausca af
fuerint neq[us] caliditatis ſigna ap-
puerit vent[us] ex pillulis cochijs mul
totiens ſoluatur. Libaria q[ui] frigi
da ommino vitet et gargarilim fiat
quo ſlegma deponatur. In nari-
bus quoq[us] poſt illud ponatur ali-
quid de his q[ui] nominauimus quo
caput calefiat.

Evertigine et Scheothomia

Rubrica vtrigo a vertice: q[ui] paſſioyer
ticis vt q[ui]dam dicut. Aliter et meli[que]
tigo a vertendo: q[ui] videſt et is omnia
ſtanک in gyrui in tenebroſitate oclo[que]: et ſi curuent
caput et eleuent: vix vident et viſa iterdū apparèt
ſub rubea interdū vindia: interdū nigra: interdū
ſub albida ſin naturā humori a q[ui] talis decidit ſu
mus ſin q[ui] talis humor decliat ad naturā ſangu-
mi[que] vel colere aduſte. vel klātis: vel miſſe.
Ille ſu-
mi[que] est diuſer[que] coloris. Scotos grecce q[ui] est vi-
dere latine et i[n]ma q[ui] est muſca. q[ui] videre muſcas
volantes coram oculis ſuis. C. Alterius nota: q[
]uiſte paſſiones deſcribunt noie acciinſvo[rt] interdū
est mos antiquo[que]t est ſup[er]us dictūr: q[ui] deſcrib-
tur noie acto[que]s leſe. Nam vtrigo a vertigine q[ui] est
actio for[iter] leſe q[ui] corrupta ſenſus co[que]s q[ui] iud-
cat omnia volui in gyrui q[ui] non ſit. Deſcepta e[que] acrio
leſa a ſiſtudine rei ex[tr]inſece vt interdū mos est
heleno[que]: vt d[omi]n. 2[que] de ingemio. ca[que] 2[que].
Que actio
leſa deſcrib[it] mi[que] talē vel talē paſſionē in p[ra] ce
rebi[que] vt dicetur ſtatim, ſiſt Scheothomia est nomen
acto[que]s leſe ſeu corrupte virtut viſiue videni: c[ui] te
nebroſitate rei in[tr]inſecā tanq[ui] ex[tr]inſeca[que]: et est
nomen actionis leſe ſenſus [que] munis iudicantis
muſcas app[re]chendiffe per oculos q[ui] non est. i[mi]
ſcothomia importat nomen actionis leſe oculo[que]
et ſenſus c[om]mums que actio leſa ambo[que] deſcrib[it]
m[hi] paſſionē talem vel talem in partibus illis vt
dicetur ſtatim.

Primo

tu queres quare ʻRaf nec Baº,
3.º de iní. et Ani. 3.º cañ. simul et i
vno caplo tractauerunt de ıſts duabus paſſiòbº:
soluit littera bene intellecta in locis allegatis cár
multiplici. Anar: q. cauſa materialiſ in radice eſt
eadem et in vno loco, puita et in pra capitis ppter
quod de cura infinultractauerunt. ſiit ad verti-
ginem ſeqtur ſcothomia tanç eius accidens aco
mitans. CLauſa dicti eſt: q. ille vaporemventus
et motus in pra cerebrì non potest eſſe indicta p
ramec in eius venis et arterijs qn subintret ppter
vicinitatem vias spùs viſibilis: ppter qò multi-
plicat ibidem ſpecies ſuas: ppter quod ad verti-
ginez ſeqtur ſcothomia: necessario ſi duraverit et
non ecótra, vt statim declarabi: nò ſine cauſa igi
tur antiqui infinul tractauerunt. C Et ſup B no:
q. ſcothomia duplex eſt: qàdam eſt que ſequtur
ad vertiginé: tanç eius accidens còcomitans p
pter cauſam forte dictá in pra capitis. Lura hui̇
et vertiginis ʻRafis ponit infinul. Talia eſt ſco-
thomia q non còsequitur advertiginem: quia nò
eſt cauſa ſufficiens in pra capitis ad vertiginem
finná et permanente: ymoſtigo incipiens firma-
n conſequt ad tales ſcothomias: vt declarabi̇
qſtione. 6.ª. Lura huius subintelligitur p curam
alterius: 13 debilioz a remedia huic competát ap-
plicanda, pre et membro mandanti.

Secundo

Secundo
tu queres cuius pticte ver
nigo eſt paſſio principalter
Dicendù q. principali eſt paſſio ſubſtātue pre ce
rebrá: et ventriculo: eius et partum circunſantú
ptu venarum et arteriarum et viaz spùs viſibilis
vſoq. ad extremi: cœne: ex quo è ibi teneb: oſtāt
oculo: um et ſcothomia ppter quod eſt ibi paſſio
ſenſus ſummis et hec particule ſin p[er]tus et poſte
rius patutur.

Tertio

Tertio
tu queres cuius particule ſcotho-
mia eſt paſſio principali. Dicendus
q. principalter eſt paſſio viaz ſpintus viſibil: pu-
ta a loco cancellatōnis ydolo: um et cruciſigna-
ticne vſoq. ad extremi: cœne q: illi vaporesven-
toli et moti cauſantes illá ſcothomia diſp[ug]k[un] p
illas vias viſibiles et cauſant ſpecie ſuam in hu-
mo: e crſtallio multiplicado illazvſoq. ad loci cár
cellatión is ydolo: um: pta in cruciſignatōne p[
pter quod ſenſus cōnumis indicat cum nocu[n]mè
to ſue actionis.

Quarto

Quarto
tu queref in quo differt ita ſco
thomia ab ymagibus oculo
rum sicut habem illi qui cadunt in catharactas,
nam tales exi[n]tum ſc videre muſcas volare co[

ram oculis ſuis: sicut habentes ſcothomia: vt die
cetur infra caplo de catharacta. Dicendù q. in p.
ticula patiète non differunt: quia intraq[vis] ſpi
ritus viſibilis a loco cancellatōnis ydolo: ſi pta
a cruciſignatione vſoq. ad extremi: cœne c patiun
tur illum vaporem malí: nec differunt in paſſione
quia in utroq. eſt morbus officialis invia repleſ
a re minaturali ultra debitum. Sed differunt i cau-
ſa materiali et eſticiente qn in ſcothomia vapor il-
le eſt ventoſus et magis ſiccus et mobilis: 10 tar-
de aut raro coagulatur in ymagibus oculo: uq.
C Ad catharactas eſt per oppo: qn in al. yt i pri
cipio aque et in catharacta vapor eſt magis huius
dus et quietus ppter qò cíntus coagulatur. Diffe
runt etam in eſticiente: quia in ſcothomia p[ora
capitis còiter eſt magis calida generans illuvia-
po: e m ppter qò ſimunter tales a cauſa cau: ci-
tus leduntur cum noccimento qn q[ui] ſenſui. 3.º
de interioribus ca: 6.º. J[ean]o còmuniter ſequtur
ad vertiginem: et vt plinumú meſt habentib[us] pro
ram cerebrì calidam: vt caluis et colerici et q[ui]b[us
dam ſanguineis vtra q[ui] ſit vitio cerebrì et vitio ſto
machí: et membro: q[ui] subiacentú. Et aduerte plus
res medico: ſunt decepti: in hoc credentes plus
res infirmos habere ymaginatònes et habet ſco-
thomias in quo: cura decepti ſunt: quia proceſ-
sus non eſt vnus: ideo c[um] magna inueſtagatò[e]e
est p[cedè]dù considerando ſi ſint colerici: nec cal
ut: nec ſint habentes pr[am] cerebrì calidam: nec
ſi de facili ledùtur a calidis in capite ex ira ex au
fro ex vino puro: vel ex alia re calida exter: ap-
plicata.

Quinto

Quinto
tu q[ui]res ſivertigo eſt paſſio, pre
cerebrì p[ro] ſe vel p[ro] colligatís. Di
cendù eſt ex intentõe Ba. 3.º de iní. ca. 6.º. q. in-
terdù eſt paſſio p[ro] ſe ipiis ſube p[ro] cerebrì generat vapó
rem illum calin mobile. J[ean]o de 3.º de iní. ca. 6.º
q[ui] talis vapó: eſt vétus q[ui] diffundí p[ro] partes illaſ
et interdù p[ro] colligantís ſtomachi q[ui] eſt vt plinú
et aliquí eſt p[ro] colligantís ptiú sub ypocúdrijs: pu-
ta ſplenis: epatis: matriq. vt recitat Baº, in loco
alleº in 3.º de iní. Et interdù venit a cár puata: t a
cá p[ro] colligantís istud in raro eſt C Et aduerte q[
]ſta[br]igo pluries euenit ıſtis potaróibus [b]h[it]ib[us]
ſtomachú calin: p[ro] pr[am] ca[la]m: vt caluis q[ui] ex cár
modica t[em] facili potissime ex vino p[ro]: q[ui] ad co[na]
pr[am] ſimi calidi cito a cár dicta facili eleuautur
t[em] ſic vie spùs viſibilis p[uta] locus cár cellatònis ydolo[rum] pati p[ro] colligantís et venit q[ui] venire nò d[ui]

Foliü

V

ad eas fin eo? naturam vt statim dicetur Et h. a cansa duplici dicta etc.

Bexto
tu ḳres ſiſcothomia è paſſio p ſe dicta: via2 v'p colligantia. Dicè dum ex intentõe Ba¹. 4.º. de in. ca. 2.º. Jdè ſen ſt in pº liº. capl's. pprijs: cp ſcothomia ois paſ ſio materialis ocloq: qumq. ſit p ſe paſſio p colli gantiá: q: venit yl'a capite vel ab alije mébr qò venire nò dz fin eo? naturá: puta ille mal? ſumus venſus. Hſta ſcothomia vèit tota die mulienb? pūatis méſtrus. 2 in lus ſanguineis dimutènb? flòias 2 coitù. Et credi: a mediú cp ſinty magina tiones oculoq 2 nò hir: ppter qò ſunt decepti in ope. Sil: venita cauſa facili plurib? colicis cal uis: puta a vino puro. Lù ita ſcothomia è v'tigo inſicipiens ſumar: nam non vidè: eis multum cp v'tanç in gyru nìſ reuoluſtur vna reuolutione qò alij: 2 tingit ex p[]libus. nam ab vna eis facta vi derur eis cp v'tantrur in gyruz. tales non eſſent bo ni lapicide nec carpentato: es: ſic p3 tibi cp ſemp eſt p colligantiam. verù de locutione coi 2 larga: 1 Rab interdù loqitur in ito nemo: puta in caº. de catharacta. Dicit cp fit vitio oculi pre cerebri 2 ſic de cauſa puata t per ſe. qz ad ſemucc habèt tantà vicinitate 2 colligantia: ille partres pre ce, rebr: nam qnq: ſenſus ſunt: cc lagati cum neruſ ſuis eun ſuba pre cerebri 2 ſenſu communi: vt p3 4.º. de m. capl's. pprijs ſup iuſſigato: pucela¹¹ principalúm in quolibet ſenſu: puta viſus odozat? 2 ſic de alij: s

Heprimo
tu qres v'tigo q passio est in ſe. Dicendù ex intentõe Ba¹. 3.º. de in. ca. 6.º. 2. Raſis in ca. cp v'tigo de cauſa puata eſt mo: b? 2 ſi: li's 2 officialis q: malà complejo ca: la in ſuba pre cereb: a vaporem ven toſum generans qvapòs diſp[]gitur p p[]tes e[]cun vicinas replens 2 turbans ſpìn animatù: vt n: ſit instrumentù ſufficiens ad actione ſenſus comu nis: q: a: ſut fit per colligantia tunc eſt mo: bus of ſicialis in receptaculo t in via: q: ille ſumus ve: niens a stomachovel a matrice ad pram cerebri replet receptac: la ſpùum animal: n[]t Et ſup hoc nò: cp q[]p: q: aliquado talis ſumus eleu: cur a: mate ria flà¹¹ 2mi: ta stomachali. ppter q[]d: Raſis in: bet dare p[]tla: s et euacuare flà: ſumus tamen ille qui eleu:atur p quand: ebulli: ne occultam illi aus flàtis 2mi: t. eſt calidus aliq: liti: ppter quod mobilis ſicus ventus. Ideo dicit Ba¹. 3.º. d in. ca. 6.º. cp cá hui: eſt verùs forſan in paſſiun: n: ex cedit. ppter q[]d: ideo de facili nò coagulat: nec in sat: haract: quen: tur: q[]p: q: decidatur a ma¹ flà¹¹

2mi: ta cum colera:

Octano
tu qres ſcorboº q: q: mo: b? i ſe in gne t in ſpè. Dicèdu: cp ofſicialis in via ſumus ille alude veni: replet via: ſpùs viſibilis a loco cástellarom: puta a cruci: ſignato: vſq: ad extrem: n: corne: e ſenſa: talis ſumus cù ſuis ſpèbus ab intra multiplicar: in hùo re cristallio. T[]u dices q[]k: talis ſum: ab m: e: nis cù ſuis ſpèbus pòt ſenſar. nà Aris: to. 2.º. d a: di cit: cp: l[]ux exterio: forma evi: sonis: q: illuiat ſpèm ſe: fat: e: eleu: at ab exteriòb: ante: q: subit: e: co: ne: 2. T[]e ſenſible poſitù ſup: a ſenſum ñ: inu: tat ſenſum Aris: to. ibidè: gvidè: cp: talis vapò: ab intra nò poſit ap: phendi. Dicendù: cp: ille vapò: multiplicàs ſpè: suas ab itra in hùo: e: cristallio v: q: in cruci: ſignato: ne ap: phendi: cù luie iter: ni nà ſpùs viſibiles ſunt lucidi t clari t veni: ut illi ſpùs lumioſi v: q: ad extrem: n: corne: p. 2º. p[]nol: t: 2. p[]t: q: d[]icti: m: opinati ſut Ha. dy: tis: cp: viſio fit e: mittêdo: q: d: nò dicit. Et l[]ux exterio: subit: r p dy: a: phana: c: corne: t alia: pellicula: 2 humo: oculi. pp[]t q: d[]spè: ille ſa: illui: n[]p ap: phen: iu: c: e: 2. Ad 2[11]. dicèdu: cp: Aris: to. dicit: cp: b: q: poſi t: ſup: a phib: er luie ertè: i? igredi. J[]o ſpè: n: veit illum: iata in oi ſefu. 2 re: q: re: q: mediu: ad ſin ſefano nè: modovapo: ab itra m[]l: plicat ſua ſpèm in hu mo: ze cristallino illuiat: vt ſtari dicti: eſt a luie in ter: io: 2 exteriò.

Nono
tu qres vertigo cuin: virtutis è no cument: n. 1. ex cuin: virtutis act: œ lela cau: ſa: 2. Jdè q[]ri: de ſcotho¹. Dicendù ex intè tione Ba¹. 1. nº. de i: geº. ca. 2. 2. Jdè caº. 2.º. cp: ver tigo 2 ſcothomia 2 o: nis: mo: bus materialis eſt n: cument: n: regit: ue naturalis puta diges: tue et expul: su: 2. Et vitalis expellens p: strictò: e: t dila tation: e: arteri: a: p: nubus mandaribus 2 le: lis. nam ſi: diges: tua: digeret diger: enda, put: debere: t expul: ſua naturalis: et vitalis expelleret expel: lenda non cau: ſarentur paſſiones materiales in cor: p: œ n: nostro.

Decimo
tu queres v'tigo cuin: virtutis est paſſio principal: n. 1. cu v'turi principal: ife: r: nocu¹¹. Dicèdu ex i: erò: e: Ra: b: i caº t Ati: in 3.º. ca: ni: in caº. p[]p: o. Jdè vult Bo: d[]o: m i p[]s: lterio ſuo. v'tigo è paſſio principal: ſefus còis t ymaginat: ue. nam paſſio illa q[]p: li's 2 officialis e: xistens in p[]ro: a cerebr: cor: sum: p: principal: er action: e: ſenſus còis t ymaginat: ue. ppter reuolu: tionè t turbato: ne: spùum aial: ù: ent: u: in ipa p[]ra cerebr: a vap: o: bus v[]c: to: s ib: idem g: natis: vel kl: u: is, al: und: e vt e: dictum ſup: ius còn: ter e: s

passio virtutis vifue ppter cám supeſius dictam
CL Æſeqn't virtut motue in pceſu recte ſic epi
q pio est paſſio ſenſitue còſeqn't moriue: verum
motua nò ledit cù ſpafino in vertigine ſin q le
diur in epilen, vt poniit Auicè. ³ ca. ⁴ p[ra]to
CL tu dices, ſenſus còis ñ udicat níſi ſup ſenſa
tus q'nq ſenſuiu exterio[]. Jſta est ſua, p[ra]na actno
4° de mor' i ſine: ſicur ei' qes è qes eo[]. igit[.] nò
udicabit ep ſolo vapo[re] moro i dicta p[ra] agitáte
et turbáte ſpinnu aiati u dicta p[ra]o cerebri. Di
cendu q acto, p[ra]na ipi? ſenſus còis est: iudica
re ſuper ſenſatiu ip[or]q'nq ſenſiuiu extenzo[mi,
ſ acto ſua p[or]t ledi ad leſionè ip[or]q'nq ſenſuiu
vel ad leſionè p[ra]ij organi ppter cám dictam: vt
p[3] in ebriſis clauſis ocui et velérib? domire for-
ti? videſt eis q[ui]tank i g[ui]ri, q[ui] illi vapo[es] min'
eralan[que] oculis clauſis et illud malu eis inest p[ro]
pter 2tiniu malu motu dicto[?] vapor[us] ventoſo[?]
turbantiu et mouetur malo motu ſp[ui]s aiati in di-
cta p[ra]o imagina[ta] una imaginát ex hoc q[ui] omnia
mouent. ſic et ſenſus còis udicat omnia ex[ti]o[ra] ſic
moueri.

Undecimo

tu gr[es] ſcothoª cu[ra] vir
n[ut] est paſſio p[ri]ncipal[í]t

D[icendù, H[oz]don[]i dicit q[ui] ſenſus còis. ſ non
placet mihi. Aliter dicendù q[ui] ſcothoª est paſſio
principall virtut vifue: ſeque[ter] ſenſus còis
t imaginatiu, T[ ratio] dicti est: q[ui] p[ino] leditur vir
tus viſiu a vapo[ibus] dictis ſparſis in vijs ſpi-
ntus viſibil[que] ſeſequ[er]t ſenſus còis udicás ſuper
app[eb]enſis p[ri] virtuté vifiuá neceſſario errat. ſic
ambe errant ſin p[ra]us t posterus a paſſione de
ſcripta per ſcothomía: vt è ſup[er]us declaratum h[]
bene notat ſcothoª q[ui] est actio leſaamba[]p[ra]uſ
et posterus describens dictá paſſiòem modo ſus-
penus declarato,

Altis declaratis

cura ſcotho
t[em] v[erg]n[ui]s

tibi pateſcit: q[ui]ſtione p[ina] dictu est q[ui] ſcothoª est
dup[que] qu[edam] q[ui] ſeque[ur] ad vertiginè p[ſectas]
portiſinalè q[ui] portiſmat p[er] quadras et innouatiòes
lune: et cadut velut epiſici. 13 nò to[;]q[ui]ntur n[ò] spaſ
ment: nec ſpument. raro videm? utam in practis
cap[au]cas vidit p[re] meo. CLurá h[ar]z duar[em] Ra
ſus p[or]nt ſil[que]t in ca[]o. Et còſeqn't alij acto[res]
ſloando de pulſatiſb? q[ui] ſunt retro aures in vi-
guèdo caput cù oleis roſ. rò est. q[ui] è cauſa eadè.
CLblia est ſcothomía q[ui] nò ſeque[ur] ad vertiginè
ſirmá t p[er]ſeque, i[n]no V[ugo] m[inciples] firmat ſeque[
ad illa. q[ui] ſi reuoluátur duab? p[ri]tib? reuolutioni
b[que] cadut nec p[ut] ſe mouere de p[au]ſa. J[ſta] occur

rit nobis in pr[actica] quidic[]e, ſta n[ò] indiget tan[em] n[ò]
talib[que] nec tan[em] alij[us] remedijs. CL adiute
q[ui] q[ui] ſcothoª ſubſeqn[ite] ad vertiginè portiſinalè ſi
miſi et p[ro]tingit tráſacto p[or]t. q[ui] ſi reuoluát vna vel
duab? reuolumòb[que] ocui clauſi ſtatim cadunt et
magi q[ui] alij. C[al]teri nota ex intetone R[as]in
ſuo p[ro]miète. et Ba[]l. ³ ³ de inſi, in ſine q[ui] ois ſcotho-
mia ſubſeqn[is] vel n[ò] ſub ſeqn[is] ad vertiginè ſit ex
cá materiali triplici. q[ui] aut ſit ex maª ex[rite] in ce-
reº aut in v[ei]s cor[pi]s q[ui]guis magi epiſa, l[es]p[is]
yel q[ui]gus renib[que] et matrici, aut in ſto[rum]. C[]
ſi át
fiat a maª ex[rite] in cereº: t[uc]r n[ò] interpollat in ali
quo q[ui] appeant q[ui] ſi ſi mi, m[ò], b[in] dico quaſi, quia
ſkante aliq[ui] vento ponſtume auſtrali p[les] videtur
de il[]q[ui] vapòb[que] co[ra] ocui et p[ro]cediut et q[om]ita[n]t
tunnt q[ui] auriu et g[uido] ſenſus olſact[que]t ſenſus gu-
ſtus p[es]ſume diſcernut inſt odores n[ò] b[in] diſcer
nút ſapida a ſapidis et vna avin[is] ſoda aliq[ui] co-
comita[t] g[uido] front[em] ſi[mi]. C[]ſtis ex[pi]tibus ſi fa-
cies et ocui rubeſcuit et ſi vene q[ui] ſuit in fròte et tym-
p[ou]b[que] retro aures groſſe et plene fuerint. Et ſi
app[ioni]es t[ed]at ad aliquè ruborè ſi oculis clau-
fis reuoluátur duab[que] aur[it]b[que] reuolumòb[que] et ap-
s[ic]s ocui l[le] appeant, t[uc]r ſcias talia ſuit a maª ſac-
guica multu cala in cereº ex[rite]. q[ui] illi ſun[ni] agi-
tat in p[ra] cerebru ſubintrátes vias viſibiles cau
ſant ſpem ſi[lem] in cr[istall]ima et in cr[u]d signat[oe]
ſic ſenſus còis udicat ſup[or] ill[em]. C[]duerte mi[n] ſi ta[t]
ſcothomía còſeq[ur] vertiginè portiſinalè t[uc]r ſuit
in v[oli]ata malit[ia]. Deſ ſibi caſſiak in ortu ſo[pl] et la-
cear in lecto duab[que] ho[si]s et v[it]ra. et n[ò] c[oad]at níſi
poſt et[ras]. C[]r pr[un]o[]z damaq[que] v[na]p[ra] paſſa[]m
n[ui]da[t]. ab aril[que] canca[]z p[ui]guin unibe ſebesten añ.
p. q[ui] k[que] decoc[que] in duab[que] libris aq[ui] donec redeat ad
H[ui]s. ſin qua diſſoluát caſiſe, m[ú]date a g[ui]nus. 3. i[]
q[ui] t[em] det vt dictu est in craftin[em], floineſt de veª me
diana l[ep]atica v[l]e[]cephalica ſin q[ui] p[lecto]ª ſuent
3ª 14ª die aperianitur venе pulſatiles q[ui] ſunt reſt
aures ſin R[as]in hic et ſin Ba[]l. ³ ³ interio[mb]
pp[er] ſiné ve[]r illá dubitam[que] facere p[pter] ſalturn
ſanguinis arterial[que]. q[ui] cu[]z difficultate quadá ſan
gus arterialis reſtringitur. J[de]o facim[que] de c[óſi]
l[uo] H[ali]en in ſuo paſſionario de vena frontis et
ex[tra]hunus H[ui]s. J[lla] n[ò] inuena facinuſt d[eg]roſ-
fio[ra] vena in tymponibus còſequen[t] ventoſam[que]
infine colli in mitio ſpatularum. et in tibij[us] friv-
candobene verum. Ba[]vult in ſuo paſſionario
q[ui] facta flobothomía de vena frontis vel tympo/
rum q[ui] veuſotetur et ſcarificetur in ſummitate ca/
p[iti]s: vt ſanguis calidus vapo[zo]ſus capitis eu[a]
po[z]etur et euacuetur; radatur caput et m[ung]atur

Folium

VI

cù oleo rosaceo, ophancino; vbi sit modica postio aceti sulum agitat. Jſta ſiut in ſcorhonia sub ſequite ſtiginè poſſinalè q; ſunt in ſumata ma licta. Cn cura ſcohoſe alter? q non ſequitur vertiginè poſſinalè damus caſſiak dictá floádo de mediana. ſequit de cephalea munguèdo, put dictù eſt. Et vitando, put et alij dicti cibaria calà et vina calida q; vinofi de facili mcurrit talè ſcothomia de cá puata q; hùnt in eoz natura cerebù multù calidù. Citabunt età magná mora i sole capite diſcoopto. Citabunt etià vina ſubtìa; et al ba portſiune in p[]cipio pràdiij apter eo: citá pe nertrato:ez p[]cuit capit lapſa ad calitatè. Bvult Ba? in paſſioº ſuo ad Blauconè. C[]Si aŭt faciſ es rubea fuerit vene aŭt dicte grolle nò videan[]t. Et signa alia p[]mitus dicta nò aſſuerint ſignù eſt cp fit p[]colliganá venaz copis epatis maſi l'ple mi: vel renù vel matrid. J[]ideo inueſtiga ſup que' relá mébzoq q; coſt ſent ſormidano illa:z. Raſ i ſuo ɔtméte dicit: potiſſume q[]ui ſubſequr ad ſtigi nè poſſinalè: videas ſi mulier p[]didiit meſtrua; vt ſi eſt ɔtines ipe vel iſa a magnis t[]pibus citra vl soli ſoltù. Et ſi poſt poſtum floias affuetas in tu huius ſic p[]cedas da ſibi itſa caſſiak in auro:za R[]p[]auno:z: damaſcyua:z paſſularum munò ab a:riſt. a:ni:z. p[]tamarido:z electo:z. 3. 1. 1. ſc decocº cù mo: dica ebulli: œc in q[] diffuſa:z caſſiek munò. 3. 1. 1. ſp po tus in craftinù vel die tertia flomet de epaticayl mediana degrossi:z et e:traha:z. L[]i. vel quaſi ſe quèter die tertia reiteretur de alio latere, vel apia tur cepha: œc ſequèter vétoſetur in tibij: s cù ſcari ficatione radas ſibi caput et inquinatur cù oleo roſ vt dictù eſt: q[]ui ſi:li h[]int cereb:ù calin:z nò t[]mi: sicut alij. 1ſi dieten[]k ſicut dictù eſt de alij: œt vitent illa q[] dicta ſunt ſtatun: q[]ui còicant in lapſu C[]Si át facies y[]geret ad q[]uadá cirrimitate, ſignis p[]mitus dictus nò appenſib? et co: videa:z abudaz re in corpe ponas i colatura ſtatun dicta. 3. 1. et. 5. co:tiq mirabo. et inſu:z p[]no:crè in decoctoe p[]di:cto:z: fricent de mane foriter et colétur et colatu: re adda:z caſſiek munò. 3. 5. ſi vis dumittas caſſiak ſi ſcoho:q nò cefſet p[]ita nec illa p[]us dicta reiterentur floie de alio latere q[]ui in talib? cura nò p[]ot ɔp[]leni niſi p[]hes reiterádo floiak. Si a:ui facie ru bo:z aliſquis nò apparuerit:ino pallo:z i facievidet: t[]ic ɔſidera ſi signa p[]mitus dicta affint et appent v[]l: nò:nam ſi appent puta cp: nullo: œp[]terpoiler cù tinitu aurin: et grauedine alio:zum ſenſuum cum ſoda et grauitate capitis potiſſume fromus t[]ic ſi as cp: fit de materia frigida. in cereb:zo exſi:cte po tiſſume ſi naſſea nec ſubuerſio, ſtoma:ch[]i nec q[]re

la cius affuerit talis ſcorhonia potest ſequertigi nem poſſinalè ſin cp: alie róneventoſitatis groſſe in capite generate et note interdù magis et mi:ni:us poſſinal[]k in ſenibus talis ſcorhonia ſeqn[]s ad vertiginè dictam nùciat epilentiá dicit Ba?, i paſſionaº ſuo. Jſtì debent pluries lapari cù p[]il[]k. luq Hebe:ci doſi media den:z. 3. 1. 1. ſb. de. rr. i. xx. die bus: vel circa p[]imitendo op[]timel dueticin: in t[]eria parte. et in duabº ptibus aqua cicerin: ru:ß. vbi ſit modicù ſaluie maio:zane melſſe tales t[]onden tur in capite vt materia meli? eu:po:et facta pur gatò:de ablua:caput ſemel in ſeptimana cù aqua decoctiòs flo:z camomille melliloti vtriusq[]ui sti: cados ſo: ſene. et betonice, talì inclinet caput ſi per illo vapò:ez: q[]ui illevapo:z ventoſus groſſus a capite e:rpellit:zup[] p[]miſura capitis p[]ona:z mo: dicu: de puluere flo:z samo: melliloti antb:os puri subtiliſtume pulueri:ato:z vitèt ſomnù de die et cò ſel:im poſt cená, et vtan[]k cibo et carnibus et alij: calidis. C[]Si talis pallo:z in facie appear:t sigmas p[]dictis nò appenſib? ymo iterpollar p[]t pa: ſine t[]intu aurin: et fine güedine alio:z ſenſuum et cù q[]ui dam ſubuerſione ſtoma:ch[]i et naſſea vel grauadi: ne ſignù e: cp: fit a materia ſtoma:ch[]ali. C[]Aduer:te t[]ni: cp: q[]ui ſit a ſtoma:cho ſil[]r.nùciat e:pi:z in ſeni: bus potiſſume ſi ſubſequr talis ſcorhonia v[]tigi:z nez poſſinalè:puocer vomitus ſic vna die come dat de raphano cum ſale tres vel q[]uato:z bolos in p[]ncipio pràdiij cene. Et comedat de duerſis ca: nibus et p[]inguibus et differat potu:z q[]ui poterit v:ſq[]ui in fine menſe. in craftinù p[]z: p[]andin: p[]a: ho ram ſumat uſtá mediciná vo:mi:ca t[]epidam. C[]R. aque decoctonis radiq[]api: rapham folio:z attrip:li:q folio:z: lauri. ſquille ſe attrip:liq se: aneti q[]r:z. 1. et 5. ſirupi acetoſi q[]positi q[]r:z. 5. et oc:ti filueſtrus. 5. ſ.misceàtur et fiat potus. C[]Si tuvelles foriſica re:ſtam mediciná inſunde de elle:bo:z albo in de coctione tepida dicta in q[]utate vnus amig:cp: quattu:z horasyel circa coletur et adminiſtretur loco ho:zum Ra:ſ et Ba:in paſſionario faciùt ſic C[]R. y[]erapigre. 3. 1. 1. pulpe coloq[]ntide groſſomo do pulueri:ate. 5. 1. bdellij. grana q[]ui:q: misceàtur et ſermentetur ſumat t[]ertiaz parte hu:us vi:navice et diffuſuatur cù aqua decoctonis abſin: rece:z, cò q[]ſlati ſumat de. rv. i. xv. residiu:z p[]cedente op[]timel e: vel sirupo acetoſo loco ho:zui p[]i: dabant aqua decoctonis abſin:thij dicti in qua inſunde:batur per noctem aloes ciconin:z. 3. 1. 1. coletur de mane et adminiſtretur detur ſemel in ſeptimana,

C[]Capitulum tertium de ſfrenesi.

Curam fit a Romano

Tando aliquem febris
conclusa cōrinua inuaſe
rit cum forti capitis o-
culor grauedine i. ſa-
cie atq[us] oculis vehemens fuerit ru
bedo i. capitis dolor i. hozor lumi
nis affuerint et in pulſu velocitas
i. frequētie ſupſluitas inueniētur.
ſigna ſrenefis certiffima iudicabū-
tur. Q[d]o i[mi] ligua nigra aut citrina
fiat i. pmiſceatur intellect[ur] i. m[lu]tuz
fuerit alienatus i. vigilauerit mul-
tuz iam ſrenefis p[er]ſecta erit. Egro
igit[ur] ante q[ui] p[re]dicta cōplean[que]
d[omi]tia eſt ſubueniendūr ex ſanguinif
detractione i. ventris ſolutione cui
ſucco fructuīn. Nutrimentuī vo ei]
ſit aqua ordei ſemel aut bis in die
ſumpta ſin conſuetudinē qua i. tē-
pore ſanitatis habuit Laput autē
orirodino inſundēdu erit. Eodē
m[ō] q[ui] ſi m[que] affuerint vigilie ſuma
tur violar[que] ſiccaruī corticuī papaue.
al. ordei ex corticati ſemis lactuca-
rum radicuī mandragore oim. an.
m.i. Que omnia in cucuma plena
aqua tamdiu coquan[que] donec aqua
rubea fiat. Beinde aqua illa dum
eſt tepida ab alto ſup caput funda
tur. i. ſic caput ſup ciminile in quo
aqua colligatur q[ui] in cucuma poli-
ta iteruī ſup caput funda[que]. Hoc au
tem o[m]ni die multotiens fieri cōue
nit. Laput pr[et]erea ex oleo viola-
to muliebri lacti amixto inungue-
dumerit q[ui] etiā in coro politu eſt

ſupſponendū. Lum a[nt] eger in p[ri]
cipio huius egritudinis in virum
fortitudine p[ro]manere inuētus fue
rit flobothomādus erit. n[isi] ſup in
firmuī timueris. Pos[te]q[ui] vero eius
egritudo minu[er] ce[pit] nequaq[ui] flo-
bothome[que] q[ui] ſi eius iam diſſoluta
eſt vir[que] ex alio p[re]ſeruetur regi mi-
ne donec euadat.

Efrenefi
id eſt de ap[ost]ema
te calido p[ro]e ce-
rebri: puta de eius cura ſuper rubri-
ca.n[ō] q[ui] iſtud apa[que] cōtuer nominatur fre
neſis.i.alienatio ſic dicit Ba'i paſſio
nario ſuo:q[ui] fre n[cre]e.i. alienano latie ſrenefis
ſin ſymo. Janueneſz i[d]e e[p]rabies ſic talis paſ
ſio eſcribīt nomie accon[tit]us ip[ro] apa.
mos eſt h[el]eno[ro]z interdu[que] vt dictum eſ ſuperius.
T[en] n[ō] q[ui] iſt[ui]e helem erant ian[ti]que inter grecos
in ſcienc[is] ſicut eſſent p[ien]ſes inter nos: viaticus
r. Bilbertus d[ic]ut ſrenefin a ſrenibus.i. a p[ell]i-
culis cerebri ſrenatibus r. reuoluentibus ſi[ba]m
cerebri ne[re]ſoluat[que] r. diſſoluatur ſic eſcribīt iſto
ap[sa] noie p[el]licule p[aci]en[ti]s: vt mos eſt h[el]eno[nu]
vt p[lu]n[es] dictu[n] eſt. App[ella]t alio noie a. q[ub]uſda
karabitus.i.alienatio: alij d[ic]ut karabitus, incen
ſio. Au[n]i. v[it]ur hoc noie. r. ſic d[e]eſcribitur i[ta] paſ
ſio noie accidentis. Alio[] app[ella]t ſirſen a. ſir q[ui]
eſt caput r. ſen q[ui] eſt apa[q]r apa[que] capi[n]t, r. ſic d[ic]ſcr
bitur noie p[oti]cule p[ati]en[ti]ſ. r. Ra[n]i. in ſuis duſi[n]en-
bus d[ic]it byrſen a. bir q[ui] e[que] caput. Au[n]i. b. ip[ro]bat
in 3[ui]o. ca[n]. ſen. p[er]a trac. 3[ui]o. ca[per]o. p[er]o.
d[ic]it q[ui] bir idem
eſt q[ui] p[er]t[q]e. ſen. i[d]e eſt q[ui] apa[q]r apa[que] p[ect]o[n]u.
Al
terius nota q[ui] ſrenefis eſt dup[le]r: ve[r]at n[ō] vera.
d[que] vera q[ui] ſit de ſanguine ſoli, b. vid[et] r. A[na]ſen
tire. h[ic] B[ui]n paſſio, r. in. 13[ui]o. de inger[io] c[ui]o.
de fle[ge]
mone. Au[n]. r. viaticus d[ic]ut: q[ui] ſrenefis vera non
ſol[ui] ſit de ſanguine: ymo ſit de colera. ru. incenſa
ſen aduſta cerebri, a[ſc]endente, ſicut ſumus aſce[que]
d[it] ex ſanguie in corde ebulliente. n[ō] vera ſreneſ
de ſan. vel de co. rubea in[pra]ta c[ui] po[ti]n[ee] fl[ati]s v[er]i
colere in naturalis: vel cum po[ti]n[ee] fl[ati]s falli ſicut
eſt i. ſenibus. T[en] p[ar]afrenefis eſt collectio ſumo
ſa in pra cerebri: ſi ſrenefis eſt collectio ap[os]a.

Primo
tu q[ui]res cur[q]p[er]tici]e cerebri ſreneſ
e[que] pa[ro] p[ri]cipal[er]. Dic[que] q[ui] p[el]lici]e
grosse: puta dure in at[ris] i. hoc eſt vt plu[n]ui v[er]i pie

frenep

farabug

Siervn

Birgen

parafienep

folii

VII

matris et he est raro. Vel ipplus suhe cerebrz et he evarius. Causa dicti est q: in suha magi grossa hummo: fluens et effumás meli? retinet. Et vult Ha? Et Aui. aucto: rate Ba: cp suha cerebrz: posit apâ n: q: omne qo nutrit et augimetaf extendit et qo extendit et augimetaf cù suphuitate illud est apa rône nutrimeti vel alterius ibide flueris. Ista est ratio Aui. 3 Seraþ. et alios dicêtes et opmantes cp suha cerebrz: þpter ei? lentaté no pôt extendi extèctione apostemoſa. Et et dices in q: pte ma gis ille pellicule apostemaf Dicendû cp coiter in pra: q: ps magi ca: þpter qo ymaginativa ita libus pino ledit de possibili ant circa mediù pitt apàri þpter qo in q: buſda discretiua pino v. dek ledi. Et vidim plies i freneti: ybi fit collo ſumofa.

Secundo tu qres in q: illa: ptin est deterio: illa collectio apo itemoſa. Soluit Ba in libello de malæ 2ple: 2c6 diuſa caº. 3º. cp 3ro talis collectio apostemoſa e in loco vicimæ exutus p poros ordinatos p natu rá vt ſunt nares: tuc e minus mala t min'piculo ſa þpter qo 3ro magi est in pra talis collectio tá to min? mala: lz fit ſemp mala t mora: Sz Ba? loquik si ſna poſter expectare quenione et iuſamé e fin cp est in pre magi elògata a cerebro t min? nobili: talis collectio e min' mala þpter qo ſi fit in dura matre est min? mala cp si fit in pia mire t in pia matre minus mala cp si fit in ſuba cerebrz.

Tertio tu qres ex q: hou: apàri ſit maiò: dolò an exillo qo est in pelliculit an ex illo qo est in ſuba cerebrz q: cerebrz: e pìmû ſenſitui: g fori? ſenact re: ſibi 3riat et ſic forio: do lo: gniabur. Alterius pba: q: þpter vnûq: q3 tale: et illud magi pò poffenio: Dima ſentiunt þpter cerebrz: g cerebrz fori? ſenti: rem 3riá: igitur forius dolebit 3na tenet: q: dolò: caufa: cp ſenſibiz litate rei 3rie, 3º. de morbo. In opp 3º videk e Arſto. in de hystorijs. cerebrz no est ſensibile eo cp ſentiat: eſt der ſenſuz q: no e organi: atû ad B exclusus pelliculis. Item pellicula nervoſa: t nerui ſunt origina ſenſus: g fori? app: ch edêr rem 3ná cù corruptela þpter qo necessario fori? dolebùt Soluit Baº 3º. de in: caº. 4º. lo: ndo de epi: dic cp humori: ibit? in ſuba cerebrz facit mihas et alienatiòes fine doloz: ei ant fuerit ibibus in pelliculis facit paffiones dolozofas. fili dict in eode 3º. caº. 6 galea: cp in galea e dolò in vini: nata ma lina: q: pellicule cerebrz patiùr principal: þpter qo: 2cludit cp maiò: dolò: ſeq: et apate exnte in pelliculis cp ex illo qo est in ſuba cerebrz ſic pat3 ſoluto ad rationes. Ad pìmá cerebrz est pìmû ſenſitui: Dicendú cp cerebrz est p: pìmû ſenſitui:

puta tributiù: q: tribuit p: püs ſefitiuos p nervos p quos intrat ſubaliter: q: p: püs aiales ſunt in vê triculis cerebrz: ſicur in fonte: et ſunt ſicur ſumofi tas vapozofa. Aº. de in: caº. 3º. circa fine. Ad alio: ud þpter vnûq: q tale et illud magi ita tributie t. no ſo: ſanar: ſenſitui: q: no h3: organi: atû 2ez

Quarto tu qres ſi ipa ſenſeis e paſſio p se vel p colligantiá in dictis pellicul: e in ſuba cerebrz. Soluit Raß h: e: Ba? 3º. de in: Idem vult viaticº. Et Aui. capitul: pp: 1am omis vident ſentire cp ſemp fiat p colligan tiá: q: venit ad cerebrz qo venire non do: fin na: turá: þuta humo: vel ei? ſumus. Tu dices nunq: pòt generari dictuz apa p viam 2geſtionis abq3 alio flur: Dico cp non q: ad h3 ſunt ordinata colato: rura ad purgandú ſuphuitates puta au res ad purgandú ſuphuitates colericas decitas a ſan. calido arteriá q: 2text: dictas pelliculas h:nt aures ad purgandú ſuphuitates ſangu: ea: h:nt paulatum ad purgandú ſuphuitates flaticaf þpter qo ſuphuitas que g: natur ibi p viam cõge ſtionis no pòt facere collectione apoftemoſam de curu: 2numi. Et ſup b nota: cp noticia g: natio: nis talis mo: bi p colligantiá mult: p: ſicur medi: co in cura. vt declarat Ba in toto p: cefu de inter: norib: q: pti m: d: ati do: pò: remedii ap: plicari. 2º pticle: egre. vt ma: kura resoluatur t euacuctur t hoc ſunt p: poffitum in caplò p: mo.

Quinto tu queres que paſſio ſit in ſe in ſpecie t i genere. Soluit Raß in caº. Idem vult Ba in paſſionario. Idé Aui. 3º. ca: in ſen. p: a: tract. 3º. de ap: atibus cerebrz qo est apa cal: in p: esentiá: q: de materia calida i ſui natura in q: ſunt tria genera mo: bo: mala p: plò: mala 2p: ofitio: t ſolutio 2timi. Tu dices q: hoz trium plus ledit. Dicendú cp quilib: hoz est cau: ſa imediata nocumèt: p: prie ac: o: nis: ſic mala c: of: p: ofitio est maiò: cau: ſonumenti ac: o: nis aiate ſenſitue 2regitue in cerebro. Tu dices que vuli tas inde ſequi medico ex notiá tali ſolunt ſra. 2. de igeº cº. vlº. Id: vult i. 19º. cº. vlº. cp ta: l: notiá p: p: ſic: in cura in e: hibitione medicin: ap: poffine eu: cu: at: n: p: v: tro: q3 g: ne: mo: bi t: alter: at: n: p: v: n: g: ne: ip: t: ná ex: hibitio h: az ex: p: e: mo: bi lumit: t eligit.

Serto tu qres cur: 2ut: frene: ſit nocu: m: m: principal: Dicê: dy: t e: dicti: i al: ys paſſiòb: materialib: cp regitie n: al: puta dige: ſtie: ex: p: l: iu: e: vital: e: p: pul: ſiue pot: i: ne: m: ma: d: vt e: d: im. ri: d: ige. cº. 2º. t. d: notiá cá: e: ta: l: mo: bi ſiue nocumèt: p: p: ikt: u: in p: ſkat: e. Ide: p: p: ſeruatione euacuamus c: flobothomis: t far: ma: c: ys wando itas: virtutes in ac: t: bu: s: p: op: 2ij: s.

fremis

Pernatia ke.
Caffreup
flora ke.

## Septimo

tu q̄res cui? virtutis frene
fis fit pā principaliter. Di-
cendu? qu. put est mala cōplecio infort principalius
nocumetū regitis naturalib? ipi? cerebri, put est
mala cōpō et solutio forſi, utinim infert principaluſ
nocumem regitiue aiate ſenſitiue et imagiatic et
discrictiue q̄ iſte p cōpōem p[ra]ncipali? opan[ti]c. ſicut
naturales p cōp[lo]em et ecōtra, vt est declaratum
in expōe p[mi] de morbo. veru. q̄: documentu p[ra]
u̲ ſui regimuar aiataq: e mag[ui] noti cujuſ ſ]deo. Ika
ſis in c[oe]. Ba? in p[aff]iona. et Aui. in. 3[uo] ca[n]. ſc.
3[uo]c[oe]. p[pe]t. attribuut nocumetui iſt[ui] paſſiōs magiſ
euemre aiate regitiue q[ui] naturali actioni. p[pt]er
q[do] dicuſt freneſum eſſe paſſionē aiate ſututis. p[uta]
ſenſitiue et regitiue imagiatiue et diſcretiue p[mi]
cipalius,

## Octavo

tu q̄res q̄re frenetici ſut fortes
in motu et debiles in ſentu. naſ
rūpunt ligamēta velut mamaci. Solunt Ba? u[na]
de ingenio ca[pe]. penul[pe]. ſ]de dicit 5[uo] de morbo. q[ui]
siccitas nervo[rum] ſone talis morbi ca[n]i in origine
e[que] est cauſa magni et for[ſ] motuſ. ſicut nima hu
miditaf e ca[que] p[pt]e q[do] di[que] in 5[uo] mo[pe]q[ui] nerut
q[ui]to siccio[es] táto abili[o]es ad moti nſi veniant
ad tantā ſiccitate q[ui] rūpantur. et q[ui] ſentus fit per
neruos mediocres in h[ui]nditate ſiccitate et molli
cie ſ]deo amittunt ſentu[n] in p[te], p[pt]er quod pa
rui dolent.

## Nono

tu queres quō tale apotema g[na]
tur. Soluit Ika[ſ] in ca[pe]. ſ]de vo[
lum] Aui. vianeq[ui] c[ui] Herardo q[ui] g[na]tur ex ebulli-
tōc fanguis et co. in corde l'epate et ptib? vicinis
puta venis magnis p[pt]e q[ui] magnā ebulliț[ei]z
p[as] ſubtilio[rum] ascendit ad cere[m]. Et ibidem facit
ccllectiōem apotemoſa: miſirep[cut]a: et altere-
tur et diuertaq: vt dz. et euacueſt a pticula m[ad]ate.
q[ui] intetto for[ſ]tiorq: e ſuccurrere p[ri] m[ad]ati: vt p[ōit]
Ba? 3[ar]chigenēn in o[n]mi: morbo materiali p[imo]
et fecundo de interio[rib] in p[lib] locis.

## Decimo

tu q[res] c[ui] q[b]b? nec qu[ō] tal[]col
le c[no] apotemoſa p[rec]eter p[ri]
electione p[ſerua]t. D[icendu] q[ui] s[idera]t in m[mi]
tet[oe] Ba[mi] p[pe]t 2[uo] de inſio. in p[lib] q[ui]d 3[ar]chi.
q[ui] p[ri] m[ad]ati p[ri]ncipali? eſt ſuccurrendu q[ui] ca[que] dz for[
uter] ſubſtrahi ab epate: et a corde c[ui] ſi[n]o[ns] for[ſ]
bus et reitera[pi] epithu[n]ando e[par] et cor infu[ps] p[ro]
ut in c[mi] valde acuta dz fieri c[ui] a[ſ]q[ui] ſtridis vbi
ſit. 3[ar]k. vel. i. camphore. q[ui] for[ſ] morbo for[ſ] dz cor
r[indere] medicina. 13[uo] p[on]edo rep[ca]ſuina in p[ra]
capitis. p[uta] oleu[mi] roſ. vina[m]ciu[n]: vbi ſit 5[uo] q[ui] ſe[x]
ta pars aceti de h[oz]a in h[oz]a ſup[er] ap[pli]ca[do] cum

panno lineo duplo ibidē inſuſo. q[do] re[c]p[u]ſiun[mi].
T[ur] ponim in p[af]reneſi epi[th]imādo m[é]b[za]
fup[ra]diacta. e[r]tinguèdo ſeruor e[ſanguis] et col[è]
e[pr] principali int[eto].

## Istis clariſcatis

cura frene
ſis ubi pa-
tecit. ſ]f]reneſis eſt collectio h[ui]o[] ap[of]emoſa in
pellicul'cerebriz de ſan. vel de co. in toto l'in p[te] q[
incipit c[ui] dolore capitis ad qu[è] ſeq[ur] feb. tanq[
ius] accidens. et i hoc diſſert a p[af]reneſi q[é] col[
lectio ſumoſa vapoz[osa] in dictis pelliculis r[ō]ne
e[b]ullitiom[s] h[ui]o[] potiſſime ſanguis et co in feb.
putrida co[iter] ſupuemenſis circa ſin[é] augmenti ip
ſi] ſe. Ad q[do] facit por[que] vi[n] poſſpositio floie et la
p[ati]o[s] ventre c[ui] caſſiak[que] ſimplici q[ui] multu[m] mi[n]
gat ſeruorē ſanguis et colere euacuando co[la]s a
l[to]q[ui] et a meſera[que] ſine vestigio ca[le]ſactiōis q[b]uſ
neglec[que] poſſposi[ns] n[ò] ſol[ui] fit collectio ſumoſa
imo[rum] h[ui]o[]r interdu[rum] ap[of]emoſa. et t[ui]c vina[
de]alba[que] p[pt]er r[apt]u mat[ie] ad ip[im] cerebriz. quia
v[ane] colo[ra]tur p viā m[ici]tio[s] mag[que] p[pe]t. et 2[uo] de cr[i]
ſi. T[ex] qu[è] pa[te]t q[ui] p[af]reneſ in verā ſrenefum
cadit t[ui]c fugias. Luram p[af]reneſ dicem? ſtanum
T[id]ictū eſt q[ui] ſrenefis dupler eſt: vera et non y[á]
T[am] q[ui] iſt[ui] h[ui]o[]zes ca[le]ſcunt ultra debitu[m] et ſub
tilant[em] in arterijs et veni[rum] r[apt]iutur et moue[ttur] ad
ſup[io]za. et ta[les] humo[ſes] fluri ad partes ſup[io]
t[es] ſ[oe] acuita[que] ap[unt] o[ta] venaz et arteriāt[que] e[pe]
unt et replent po[ſ]oſitates pellicula[que] et faci[unt] ap[ar]
t n[ò] ſolum ſumoſitas vt p[le]s moderni dicu[m], n[à]
ali[t]e vane non reinit[er]etur nec dealbar[ēt]ur ſi hu
mo[ſes] in eo[ſ] ſuba[que] ſi rapen[t] ad ſup[io]za p[pt]e c[à]z
dictā nec diſtinguere[t]ur ſreneſ p[af]reneſi.

## Signa

ſ]reneſb[ dupli]cia ſut. Quedā ſut
ſigna p[noſ]tica future ſreneſb[: fir
me[que] p[im]anēns, et alia ſunt dem[o]ſtratia ſreneſb[ in
cipien[t] firmari, q[ui] acci[n]s morbi ſeq[ur] morbi ſic
vmb[za] co[pr] 3[uo] de morbo. tal[] ſrenefis eſt in p[inc]
pr[ncip]i[que]. C[it]a ſigna Ika[ſ] ponit p[pr]io ca[pe]. pu
ta dolore et guitas capit; rubedo magna in facie[nt]
in ocul[um] diſplicen[a] lumis. velocitas et ſp[ilit]udo i
pulſu. Iſt[is] appen[tib]e ſe. at[im]na a[com]itante c[ó]
ſilu[m] eſt Ika[ſ] et Ba[mi] in p[aff]iona. ſuo: q[ui] iſt[ui] k[ati]z
ſlō]m[ēt]ur. ex quo tant[que] rubor[em] in facie de basi[ca]z
vel mediana ſin q[u]vene ſunt magiſ plene et late
A[n]. ii[uo] de ingemo. Interdu[m] ſup[li]um] re[c]te iu[n]
dicare ſup[er] floiam m[ui] inspecta cōpōne venaz. in
terdu[m] ſoluat[em] véter c[ui] caſſiak[que] ſimplici. N[am] p[un]o[
damaſq[ui] va[que] paſſ. mun[ò] ab aril[que] cari[ca]r[em] p[ui]
gunui[m] iumbe ſebesten. ana. p. f. fiat dectocuo in
duabus libris aque donec readeat ad lib[iam], f. in

folium

VIII

q diffoluaſt caffieſt. bī mūd. z. i. k pot? ſi patiens
nullo modo vult potare: da ſibi cluſtere. C K.
qnoq herbaſ cōum aſi. m. i. k decoctio in qua diſ
ſoluatur meſt. z. b. caffieſt. mūde. z. i. olei viol. qri.
b. sal. cōis. z. ii. ſiat cluſtere. C ſfacta solutio ven
tris. in. 2ª die radaſ ſibi caput p' velspos de ſero:
plus abluſdo cù decoctione viola? florenu menſt. et
coſticis papauens albi. facta rafura qſektum ca-
put inungaſt cù oleo roſ. vinfancio vbi ſit 5ª vel
6ª ps boni aceti ſimul agitaſt. et mungatur de q[ui]
tuor in q[ui]tuor h[or]is. in fundas ibide bombacem
et capin applica. in defectu illi olei h[e]as de roſis
cōi vbi muſſeas ternam p[re] aceti ſit b[ă]n agitaſt. l'n
fundas bombac[em] in ſucco lactuce mozelle aq. ro.
et aceto, et ſit paru tepida nō caſa i craftinu et erit
3ª dies l'Aª ſue egritudinis :appebūt alioſt lig
demōſtratia ſrefenſ ſirme p[er]ſecte q[ui]rinate q[ui] ſunt
alienatio m[ēt]us aliquatis ciruitas et nigredo li
gue inſtanavigiſtaz mot inſodiatus manuus et
pedu. hoc vult R[as]b. m. c. 1[. p]dices q[]o is ſrefenſ i
ſuo gne e moſtalis. p[mo] p[no]ſtico. ca[n]. illo. D[as]
nu[n] mobilitatis lig[que] et q[]o 5[er]tuus et iteru ſlōma
re et p[lu]ra alia facere. J[fl]omab[is] cui de cepha³ª
vſq[]a. ad. h. i. q[]e ſic expeſit q[ui]nuádo illam m[ē]
ti[]oem dicta: et vtaſo solo od[]eato claro et aq[ui]zdei
v[]l'aqua ſumphici cum vino malo[]n granato[]; naſ
erit i augineto vſq[]a ad ſeptimam ex cluſione: v[]l'vſq[
ad. h. vel forſe, p[er]u. n[ō] obſtātibus ſubtracto[]; b[] vel
cui ſiomij[us] et reſp[]cuſi[n]us adh[ec] ma³a fluct aliqua
liter ad caput i plus q[]e resoluſt: tu cognoscas h[]
ſim q[]e acciděnta dicta auginétabūt et malicia: t[]uc
vemt q[ui]ntus dies n[ō] p[ōt] domn[are]. An[]q[ui] mun[]ſas
caput ſibi lauèt ſibi caput ab alto cu decoctuose
sequèt paru tepida. R[as] flo[]; z[]iol. com[]; p[]apa. al.
od[]e i[]cor[]; c[]nati rad m[á]dragore a[n]. m. i. k. deco
tio bona vſq[]a quo rubea fiat aq[ui] et illa ab alto ſu-
per caput ſudatur paru tepida renuando cam.
L[]oſequeter apponas capin ea q[]u dicta ſunt. Ad
uemète ſeſta die ſi virna alba fuerit fugias: lig[que]
eſt q[]e ma³ra p[]itur ad caput: et a[]pa multu auginè
tatur. p[]p[]ter q[]u[]e fugias. J[]dem ſi vna vice ridet: et
alia ſiet. v[]l' li ſimitro pollice veſica cirima dura
appuerit ſimil fabe. Si talia n[ō] apparèt: fac flo
borhomiam de vena frontis ſans bonam in de-
ſectu illus de vena n[as]i: vel puoca ſibi flutu ſagu
ms nariu. In defectu h[or] fac de cephalica alte-
rius p[]tis: ni vent ſeptima dies ni[] agas: m[]ſi q[
]fiat ſibi cluſtere: et q[]u[]e cōter ma³a eſt kur[]a ex toto:
q[]b[] cognoscas: q[]u acciděnta illa mala n[ō] auginè
tatur in malicia. emb[]ocam? cum emb[]ocanòc di-
stra, c[]o sequeter in[]g[]am? c[]u[]z oleo viol, vbi ſit ter

tia vel quarta pars lactis mulieris puellam lac-
tat[em] C S i videns acciděnta auginétari: adhuc
ponas illa frigida plus dicta: si n[ō] redeas ad ole
um viol. cum lacte mulieris: t[]uc vent octaua di-
es continua m[]n[]tio[n]em istam vel illam ſcom
q[]e acciděnta ſtant i ſui malicia vel auginétantur
ſignu[] est q[]e est in ſtat[]u. applica resolutua: imſce
as lac equis p[]tibus cum oleo viol. C Aduemè-
te nona die: ita c[]óſidera. Si videris itare acc[
]det a i eoq malicia mi[]l addédo: ſignu[]z est q[]e apo
ſtema est in ſtat[]u: applica mag[]i resolutua: vt ca-
tul[] viu[n]u: ſcindatur p[]do: ſum et capin applicetur
čicipit iſrigida: t[]e app[]licet. et ſi tor n[]he[]as gal
l[]u heas et applica eode m[]o. l[]heas plinone muto
mi[]s n[ō] caſtrati et per d[]o: ſu ip[]ovuo e[]p[]aſt: et capi
ti ſubito applicetur. J[]ſta cōntinuerit vſq[]a q[]e deci-
maquarta dies ſit tráſacta. Loco uſtoq qua dant
magná fatigá: p[]oteſt u[]l] diebus enam caput fo-
m[]étari ab alio de quattuor i quattuor: h[or]is c[]u
aqua tepida decoc[]; ois flo[]um camomille melli
lo[]; flo[]; cene vtriusq[]u]ſtica[]; ſe, ſenugre. C Adu-
te q[]e aer camere cōntinue inſrigide[]t cum folj[]s fa-
lícis et cáne vitis rozando dictam c[]aeram c[]u
aqua et aceto in tertia p[]te vitet carnes et v[]inu[] o[]
no. Libus ſibi electus ſit od[]estum claru[] c[]ui gra-
nis maligranat, loco illus auenat[]; lac amigda
larum: ſ in aqua p[]aus bulliátur. ſemia frigida
m[]ai[]oza. C Sirupetur vt n[]bi placebit: ſ p[]ulana
ta aqua ſimplex cum vino malo[]n granato[]; i mo
dica p[]te ten[]et v[]im ſyrupi. J[]ſte p[]cſſus fiat i fre-
n[]eſivera et n[ō] vera: o[]nia non p[]oſſat ſcrib[], mul-
ta opor[]et c[]omittere t[]ie p[]audete.

Curā p[]aſſe, ſuſu[n]emè[]i c[]ōntu[n]is et acu[]; ſe
dabus c[]o[n]im[]; e in q[]ubus da[m]; lic[]; n[ō]
indigcat t[]atis flo[]; borhomij[us nec reſp[]cuſi[n]us. d[]
videbis rubore i facie et male dormire: da ſibi cl-
ſtere: q[]e sequèter flo[]; borhomina ip[]m de bas[]; filica vel
de mediana. q[]e sequèter da ſibi caffi[]; ſin[]p[]licez
modo dicto. Et n[ō] des ſebzicitari medicinam at
tractuam p[]aliquo: m[]ſi thamarin[]; ſi necesse ſu
erit. B[]a[]; y[]biciu[]; q[]o loq[]tur de cura ſeb. intelligi
p[]roh[]ibet: qua talia ſunt calida: ſic malificat diſ-
crafti[]; et cám diſcraſie: et attrah[]édo attrah[]u[t] q[]
ſubtilius eſt ſic. ſe, p[]longant. Et attrah[]édo p[]mi
ſcent malignu[]; c[]ù benigno: ſic auginétant malig
n[]; q[]ubus de cauſis ſeb. p[]lóſant C L auæas er
go a tanto malo ſi vis i m[]u[d]o p[]roſperan et gra
tus eſſe deo et hominib[?]. J[]ſac ergo tali flo[]; borho-
m[]iam: et da ſibi caffi[]; aſtulam dictam: qa[]tales
male dormi[]; fac eis emb[]ocat[]ōnem capi[]; c[]u
decoct[]e flo[]; um y[]iol, c[]oſticis papaueris. radiq

b

mádragóre etc. faci rasuram: inúgatur sibi caput
cum oleo rof. ybi sit aliqua pars aceni. Et si tibi
videatur reitera flóiam fac de cephalica in bona
quántate postponédo vinú et carnes oddeanú p[ro]
cipatú tenet in acutis potissime cù talib[que] accidè
tibus, ptisana aqua cù potóne vini malorúgra
nato[rum] valet multu: et tenet vim firupi in tali ca-
su etc.

### Capitulum quartum de apopleria.

Omni aliq[us] q[ui]s dormiés
iacet et s[ine] s[ono] stertit
et c[ui] p[ugit] n[am] s[êtit] t[uc] ià
pati[que] applia[que] est autez
huius egritùdimis quátitas s[ed]m
q[ui] fortiter aut debiliter stertit
Si tamé spuma ab ore exierit non est
cui medicand[ui] Œui autem parum
stertit egritudo è leuior. Hec q[ui]dè
passio aut cito interficit aut i[mi]
paralisim tranfit. Lum autem ista
visa fuerint: attêdendum erit an
patiétis facies multu rubere aut
demigrari aut viridis fieri videat
que ad modum c[ò]tingit cum s[à]guis
in aliquo mébro ex coartatóne re
tinek. T[ue] enim s[anguis] illico ex
duabus guidei extra h[ed]dus è: aut
ex duabus cephalicis. Q[ui]s i[ta] n[am]
fuerit: imo cum aerem attrahit au
ditur in pectore oregm[ui] ex hoc eli
steri erit clisterizand. Quod ęc
coloq[unt]ide bothor marien c[et]atu-
ree moris arthanire ellebori albi
o[m]m añ. m. i. coquátur oia in. iij. ll'
aque donec ad vnam redeant, de-
inde colentur et ex media. ll. huius
apo[z]imatis fiat emena. q[ui]s i[ta] cito
exierit: fiat iterum donec humor
multitudo stimul cum eo exeat, na

rib[que] c[ó]dísí et ellebor[que] alb[que] suaukt
in sufflentur. Et è ingeniand[us] ut
anacardin[ui] c[ui] y dro melle p[ro] ad
komach[ui] multotiens descendere
cogatur quaq[que] die s[im]el ex quo v-
nius aurei p[ò]dus in potu sumen
d[ui] est. Lui[que] descriptio est in capl[ò]
de palisi Sartago preterea ferrea
cale facièda è et capiti multotiens
adeo vicinàda vt patientis capil-
li aduratur. Q[ui]s i[ta] hoc modo non
sanatur in medicado: p[ro] laborabi
mus. caput n[am]q[ui] rademus et ex s[i]
napi trito et castoreo: et fortilímo
aceto liniemus. In p[ro]ma autem hu-
ius pafliòis sp[é] post flóiam strin-
gem? fortiter adiutoria ligàdo su-
perius paru sub diuncto e ip[or]um
c[ui] spatulis et stringem? tibias s[ili]
ter. Lapiti q[ui] sup[und]end[ui] è ole
um roseu et acetu vini et flobotho-
mia facièda p[us] in pedibus: et po-
stea in nasi extremitate.

### Capopleria

Et eius cura sp[ро]poplexia è destructio s[ens]us et mori i
toro corpe p[pter] opilatónem et reple
tionè vêtriculo[n] nobilium cerebri, vt dicit ga?, 3º.
de interi. c. p[imo]. Et differt a subeth. i. a s[on]no p
s[undo]. et a litargia: qua licet in i[st]is s[ens]us et mo
tus destruat: in anhelitus in c[ui]s no corumpit: nec destruix
p[ut] in sp[eb]us apoplie fit. Simlik
apoplexia k[ui] subito: alia a[ut] paulatim: et i[pa]z as
p[ople]xia c[ó]iter antecedunt vertigo et scotomonia:
Grantas capitis sp[er] an[cedit] p[er] die v[or]p dies c[ui] pi
gricia méb[ro]z: pafl[iones] dictas nequaq[ui]s. Silik
differt a sincop[ia]: facies apo[mi]a: affilatur i[col]ore
faciei hois s[an]p[ter] multitudinè sp[ui]. k[ui] sin-
copi facies affilat faciei hois morunt. C[um] secundo
nota q[ui] apop[li]a h[ui]s tres sp[é]s seu tres gradus: vt
vult raf[ric]e. Idè vult ga?, 2. ampho. s[up] canón.
illo. Soluere apopl[ia]z for[tem] etc. Et intelligas

folii

IX

estas spès sive gradus rœo diuersoz accidentiuz in prütate tali vel tali materie: sic vel sic opilat, primâ spès est qn súspirât cù maria difficulțate et angulrâ stertèdo seu roncado fortisime et spumâ in oze. et vœ cor, est sicur vœ stragulator, cù morðinato anhelitu valde. Ista spès est i vl timata malicia int illas in qbus remaſit anhelit us alqual ſenſibil, qz fi null? anhelitus remaſe nit peioz est. Iste ambe ſunt moriales et ſub vna ſpè reponitur, qz in ipis est totalis repletio ſeòm plus et min? ventriculoz cerebr: et meatuï spuï ab arterijs ad cerebr: et meatuï spuïuz cereb? ad neruos, ppter qo ili duo non curatur ymo mori int. ideo dicit ypo.mortale, qz vt plinu morint. Guidâ in hoz cuadunt in opimato, ppter qo dictût actores q dato q videat mozu q tene anf p tres dies.nam multu ſepelitur vini, qz au diutur in tumulo et in crastinu muemunt reuolu ti et mozu. hoc cœngit tota die. Secunda ſpe cies differt a dicta qz cù minora difficultate ſulpi rât et anhelat stertèdo ſine spumâ: et no eòni? or dius in malicia: qz alijq qeſcut in illa malia ſter tendi seu rencad, ertia spès est in qua anhelat et ſulpirat còpeteter et ſatis ordinate et non iterit in ilta vêctercul: nec alij meat? sic replen nec opilant, qz materia non è tanta, ppter quas caufas ita est ſatis curabilis a bono medico: vt vult ga?, ſup cañ iº. Soluerè apopliaz tç. ert curat ſanguinea cum floinjo reueratis in diuß ptibus, et flatica cum clusterib, ybi ſit.m.t. colos qnude. iterutatoº no còpetunt ;ppter diſloßem materte nuti facra magna subſtractone matie cù clusteribus fortilimis, ybi ſit de colo qnuda ſauf t cù floins diuſis alir Sternutatoria eſcent nocua

Primo
Tu queress. Linnus ptcule apoplæria è paſſio principali Solut lra. 3. de int. c. 3. de apoplia. q el paſſio oin ven triculoz cerebr spaliter nobilu q ſunt in medio capir et meatuï arteriaru aſſistenti spuétius di cto spuï aijatos ad ipm cerebru taç tumu. 4. 6 int. c. 3. et meatuï cerebr ad ipos neruos p quof tràſit dicta ſumofitas ſubaliter. dicit ga?, in loco allegato. I dez de iuuanetis anhelit? ſuba ce pati? puta malà còploem humida, a tali ma? humida ſanguinea vel flatica: vt p3. 4. de int. c. 3. 2. 4. 2. còſequer pati? p colligatiá oës nerui ſehiurit motu, ppi qo cestat ſe? et mori to? corc

Secundo
tu qres erquo p talè paſſioez ceſſat tràſi? spuï aialium ad mébza et deſstructio mot? in oib mébriſ: qualit ptes pectorales forti? moueſt solito in anhelitu ip

ſo. Soluit lra 3º de int. c. ppo. I dem dic 2º. am phor, cañ. illo. Soluerè apoplham forze tç. q ul le mot? fit foris a ytute naturali motua coadiu náte ytuté aiatam debilitatá ppter deſideri aer extrinſeci, qz aiat motua non pòt sufficient at traheere aer extrinſecu, ppi ſu debilitaté. Ctr guit sic ga?, in. c. ppo 3º. de int. sicut è i domniètb b'ptucyoluntaric motua debili exſite. sic è in a popliá. Iſta pomt in lra. sic è in domniètb? in q b' aiat voluntarie qeſcut in pte I3 no ex toto, ppi opiloem aliqlè in ſomno, pze cere? t no puppi. qz domnièdo de paufa in paufam pecto: a forti? moueſt solito rœe motue nHis ppi deſideri aer extrinſeci, p refrigeratœ cordis t no rœe aiate debilitate, ppter cáim dictá. ſg sic cit in apoplìa: q pecto: alia inſdu forti? mouebi? a ytute nli mori ua, ppter cáim dictam. I de inſdu 2tmgit vigula? q hò ſulpirat: qz tunc natural ſupplet vices aiat motue debilitate a frigoze. Ael alioº, istud idez 2ntug febricitatib? inſdu, ppi necellitaté attrahèdi aerè frim foriter ſtllud idè 2ntingit in moriè tub? qz aiat aiti? morit et debilitat ppi qd nì ſen tiunt nec moueſt: ni pecto: alia forti? moueſt, qz nal motua ex necitate attrahèdi anhelitu coadiu uat qptu pòt motiuá aiatá mouete pecto: alia cù neruis veniètb? a ſpondilib? colli et doſi tç.

Tertio
tu qres fi è dare motiuá naturalè i lacertis pectori n' alio? mébtoz q moucat pect? i necita' i apopa? i alije calib? di cna. qf qn. qz au. nullà fec métoz gñ è dare q aq t3 q2 ipe ſui pſect? arnifer. Iftè ois mori k medi neruo? laeto, 3. 6 mo, 7 sic ois mor? è aial, 2 q2 t3 qz illa ſi ilſra mor? aial, i eod, 5. 6 mo, Soluit lra ga, 2. ápb, 2º ill? cañ. soluerè apo, t. 5. 6 mo, c. i. I de p3. 2. 6 p2lom. c. 4. ois yr nal'è motia nHis. B dic aut. doc. dytuntib, q2 ois yr nHis opat p moi, attractia erp lfa nHis opat p p2mi, moru, q a p2posvilloz q motu n' o2tu recipiut a ce2v dié g' 2. de 2plo. c. A. ſefi át bñ recipiut p colligatiá qruá pelliclan ide o2ta: ni negaº qn taleſviutef coaduneſt i actoë ſua a motu aiatovt p3 i expele2 ſuj ſuſtates vesice t iteſtoz? et alia? ſupfluita tu sic motia nal' coadiuut aiatá motuá i actone anhelit? i q actoë nli è illa coadiuans in necita te vt p3 in p2opofito.

Adroeſ
p3 ſolo. Ad aut. dico q ipè itel lepit i B q dié: q ois vi? nHis p motu opat. Ad alia, mor? ois k medi cato: et ner uo. vez è aial' nal' at k medi anib? vii? q n' motu n' o2u hnt a ceº ſ fuèt creati c2ytutib? nlib? talib? vt è dèlaratu p2º iter, c. ylº, t dèm filr, 2, 6 p2lo. c. 4 bij

Quarto
tu qres. cum pulmo moueaf scòm seipim vt dicit ga? in li
bello de iuuanetis anheltus circa mediù mo
ueatur cum diafragmate rône colligaticcui? dy
afragmatis motus è in pre naturalis et in parte
asiatus vt dicit Ha? ibidem. Et idè dicit auerro.
2° coll. c. de iuuanetis pulmoïs nûc querif qua-
re ceflat motus pulmonis nec actio anhelitus
propter passionem cerebr. Soluit galien? in
libello de motu thozacis et pulmonis. 4. A.º de i-
terioib. c.º de malo anhelitu. cp pulmo no habz
motum nifi ad moru thozacis. Jdè dicit auerro.
2° collectorij. c. de iuuanetis pulmonis autozè
Ba. cp pulmo nullu motum habet in se: et cp pl
mo moueſ ad moru thozacis ſicut còtentù com
pzeſſum ad moru continens et compinétis: ſicut
ſpògia contéta in manu dilataſt et conſtringitur
ad dilatatòem et conſtrictòem manus: vt dic g?.
5° de inte. c. 2. in fine. Jdeo cp thozar no moueſ:
interdï i apoplïa ppter puatòem spùum moti-
uo? no descedèntu a cerebro p ipos nervos spò-
dilum colli et dorſi ad ipim pectus. Jdeo pulmo
non moueſ. et quia nullo modo mouetur thozar
ſaltem ſenſibilitè r in aliqua apoplïa. filr n° pul
mo moueſt ſenſibilitè. No est ergo mirum ſi ita
li apopleria cefſet anhelit? CT ſuc ad ga? m. q di
cit cp moueſ scòm seipim: ita qn thozar mouetur
if se ex ſui natura dilataſt ſicut ſpongia. Sumilit
diafragma moueſ eius motu naturali ad motuz
thozacis. aliter no poffet filiter mouerimifi pce-
dat dilatio ipius. Ad auerroym p idez. Ad
elud. ßutes hz naturales: ergo mouebitur scòz
ſeipim. Ut eru est nifi ſit, phibés. thozar compinit
ipsum: ideo opoſet cp ancp pulmo moueatur: cp
thozar t. lateſ. tuc ipo dilatato: pulmo ex ſui na-
tura dilatatur et mouetur: ſicut dictum est de spò
gia.

Quinto
Luz arterie moueant motu p
prio mediantebus viiij. ppzij
qɔ̃rtum nec moru habet a cerebro. 2º de comple
zionib. c. A.º. quare ceflat mot? ipſay arteriaru i
apoplïa, ppter opilatïoem vêtriculòp meatuï
cerebr quos spùs aiati intrât et exenit dictòsvè
triculos. Soluit auerroys. 3º. ſui collectorij. c.
de apoplïa. dicit cp cerebru non facit ſuas opa-
tiones motuas nec alias nifi ppter hoc vt tem
feries cordis i caloze naturali ex toto con fuek.
3 deo ſi cerebru ceflat ab actionib? ſuis temperi
es cordis in caloze naturali ex toto aufertur. pto
prer qo ceflabit motus cordis et arteriarum exq
inſtrumètui ſue actionis puta caloſe naturalis

ex toto aufertur et anullabitur. L'eſſante ergo ac
tione iſi us cerebriz ceflabit et actio cordis et arte
riar. q2 plino et dyafraſina ceflabut a motu ſuo
quia pectr non mouebitur: nec illa mouebitur.
fic calor naturalis qui è inſtrumètū actonis cor-
dis et arteriar ex toto anullabit, ſic actio eo? cef-
sabit et ex toto deficiet.

Herto
tu queres, ſi apoplïa è paſſio di-
cto? vêtriculòp meatuï per ſe
vel p colligátiam. Dicêdum cp ſp è p colligá-
tiam: q2 alûnde vent ſanguis ſeu ſlegina replès
dictos vêtriculos et meatus. 3º. de interioib?, cº.
ppzio. Jdè in. c. 3º. 7. A.º. Tu dices. cur membri
colligantia ſit talis apoplïa. Dicêduz cp p colli-
gantià venar cerebrì venè ex plectoæra vel ex p-
cuſiòve: vel ex ſole diſſoluète: vel ex frigiditate co-
piènte: vel ex motu forzi: puta ex coitu forti: et ma-
gno potu. spuìt materiam p viam plectoie vel
diſſolutionis ad dictos vêtriculos.

Septimo
tu qres. apoplexia q paº
est in ſe in generè: vel in
ſpecie. Dicêduq officialis in receptaculo et i
via: veru in ſuba cerebri pòt eſſe mozbue còſtùs
puta malâ humida rône materie flure ſanguiee
vel ſlegim atice pòt eſſe humoza l apofteofa in q
erit triplex gen? morbi tunc pprzie erit paſſio me-
atuï spùum ab arterijs ad cerebru vel cereb'ad
neruos. An quecùz apoplïa còiter è incurabili
ppter nobilitatè membzi et multitudinè matie.
nam mebru nobile no pòt toſtare longitudinè
morbi nec maliciaz accidèntu. 2. ampho. cau. 1.
Acute egritudines tè. C Si aut aliq apoplexia
curek: non pòt perfecte curari ppter multitudiz
matie. Sed aliq natura vigozata et ſita per ar
tem: mittit ad meat? neruoz et arteriaru. ideo in-
fùditur materia i origine neruoz: et materia hùu-
da ſic imbibita cauſat mollièc in ipis et hoc est
paralisib hoc vult Rafis hic. Jdè auc. in. 3. ca
no. vn ſicut res pùgès ibideè. In origie neruozu
vel alibi cât extractionè in neruo ex ſui natura: vt
videm? i corrigia pùcta i capite cp ztrahit. vel ſi
hùiditas imbibita relaxabit. ita è ineruis: vt dic
ga?. 2. de inte. ptra archigenè. Et talis imbibi
mae k i pte magi ad qua declinat: Iz vt plmuz ſi
ati pte de extra. q2 vie ſut latio: es: 10 citi? ibidem
maa fluxit. ß vult ga?. 3. ampho. 2. illi?. Si vero
hyes auſtrina tè. Ppopt cám ex reumatè l'alb
còiter catur palis in pte de extra.

Octavo
tu qres. apoplïa cui? vêutis è
nocumètù, principali. Dicem vt
ſupræ: apoplïa et dis morb'materia è nocu? pna.

["Folium", "X", "regitiue natura'digestiue et expulsiue et vitæer\npulsiue vt est dictiæ ex intetòe ga¹,ri.de inge.c.2.\nt.d.ná si no errassent in actoë:cá talis morbi no\nfuisset generata in corpe tali.", "Nono\nTu qres: Apopka' cui 'vtut' ê pa°\nprincipal. Dicendu q principal re°\ngitiue aiate motiue et sensitiue inter vitæ et nas-\ntura' vt est fans declaratu in pcedetib', ná talis\npassio e'm receptaculo et m via phibèdo trastituz\nspuin ad dicta mebra coru pit et cát nocu''' principal\nin dictis vtutibus: inter in alijs.", "Decimo\nTu qres, qre pl' inest talis pa°\nsemb? q puer; cù puènt sint i\nfine hùiditatur, 2.de còploib', c.i. Et eis magi acci\ndat epiila q est passio sìl vètriculoz cereb' vt di\ncit qa?, 3.de inter. c.4. Solunt auì. 3.cañ. dicès: q\npl' semb? inest. q: eòr etas ê fria. ùs magi abun\ndat in hùiditate supflua accidétali et fin natura\nvètriculi eòr stricti sunt ex etate et er oplòe. ùs ci-\ntius opilat et replent rôc ma° potissime cá pìnti\nua coadiunuate: vt magn' potu: coit sup magno\npotu: exerctia alia eu caloze et frigora indebita\nfacièna ad diffolòem ma° in ptibus vicis et i to°\nco: pe. In puer et p oppositiu. humiditas eòz est\nco naturalis eòs. ueo non excedit in qto acidétali\nsic et epiila fir rôc qlis et nò quaù. 3.de inter. et illò\nquale e'm eis rôc lacticinior q de facili coru pìvi-\ntur et effumat fumo malo horribili pùgète peli-\nculas cerebrj ppter quam pùctòem coñrahunt\net pafinant: et vie et meat opilent vt declarabiſt\ninferi'. c. ppo. sic cadùt subito ppter pruatoèui\nsensus et motus.", "Undecimo\ntu queres, qui sunt igitur\ncitius cadu i piciu\nlo hùdi apopka'. Dicèm' er intetòe auì. et Ha'.\net Raß. q hîntes porifinal' cepheale v' emigra\nneà vel alias paſſiones capitìs dictas vidi q plu-\nres de talib? icurrere apo. sìk senes. san. et pota-\nto: es potissime qhètes cùv gibus et hîntes caput\nhùidù et magnù cù vena magi i fròte poti ma' si hi\ntent i regioè hùida caueat tales a subita more.\nvitèr hùida vi effas et nimiá cená et comi magi\net festinu poti''''poſt cibù et potù. ex noti' horùz\noim supz adicto? nò solù cura artificial' pſicat. yò\npſerua' ipfi' apop q è paſſio i vòtiata malicia p\npter quod cito inteficit.", "Jſtisclarificatis\ncura apope\ntibi pateſcit\n[Illegible text in margin]\n\n[Illegible text in margin

tulliæ et textu ga'. 5, de mozo. e.i. dicit ad litteras
ralogodio. reiterat sepe v. quo hūores exeræ cō
sequunt fi cū iftus venе groſſe appucrit: ſlōma ipfim
de utroq. brachio de cepha c'a l'media a. q. ſlōmia
multitudine hu. euar. reiterado cliteria dicta: vt
tibividebiſ. ſo. puoca ſternutatō es vt ſtati è dçz
oblueò. et radè caput et epithianò. put dèm è ſtati
CLaplin. 5. de grani dommitatione

Am altiqs qſi dormient
iacet? et t內 ſettit et mouct: 13
ocios ſeom plim h3 clau
fos quol t內 davocaſt cū clãoze apit
13 ite? ſtati claudat: tā patiſ ſubet
q cū clisterib acut q pauloate no
miau? curād è. i os q ipi mitte?
idromel? et laborabi vt deſcêdat. ip
ſu em mutimētuz exiſtit ei? Laput
p[terea vlq ad diatriu pmu extro-
dino iſu dem? P[tn vò diē ſter
mutatōez puocabi ex hijs q noia-
uit? et radem caput et liniemus ex
finapi et castorco et aceto.

Esubeth
Nota q rafis vnā
paffione pōit i ru
buca et alia exeqt i lra capl: dādo il
li? curā puta ipi? litargie.nā ſubeth è
ſomm p[ſuſ? pp[ paſſione p[ze cereb]. ſ litargia
q[mi] ex ſei. c. p cura è ſon p[ſatis p[ſuſ? pp[ paſſi]
onē puppiſ. Sz q: cānſ ab eadē cā coit ex toto l
ſim p[te]. q. a mala fria ſe cōſequunt i nocomèto
Hō raf rub: cauit de vna ſe p[ſeq]t alia i cura.nā
cura è q[ſi] eadē mſi q. i ſubet reme a applicat i p[
ra t in litargia i puppi. Alteri? nō. nos habem?
ſubet ſonu p[ſuſu] ſonu inaturalè: ſ ſonu grauez
ſiſte ſut paſſiōes p[ze] cereb[] ſut paſſiōes frie
t hu. ſim p[li]t inn? i ſubeth è maio: lapſus: p[ſi]
in grani ſeu i inaturali ſeu i p[ſuſo ſono. ſo. ſi mi
no: lapſus i ſtupoze. ſi ſtupo: vlis intid ſi cū
ſono. iterd ſi è i vigilijs. Paſſiōes dicte deſcribōk
noie accentiu: 1ſto: litargia t 2 g[ela]o ſut paſſiōes
frie puppiſ cer¹. ſ litargia è paſſio fri. t hu. io po
ſuit iſto. c. i cura. q. nō diſſert mſi. q. iſta è i pup
p[ri] ſubeth è i p[ra]. 2 g[el]ario è paſſio fri. t ſic. i pup
p[ri] vt dicet ſtati. c. ſequenti. C Alteri? nō: p[ſ]rictc
loqundo ſubeth è apa: flānci i p[ra] cer¹ in q è alijq
po[ri]o co. nō p viā mi[xt]iōis ſ vicinitat, io ſut ac

cidēria cū q[da] 5 ziet cānte ſonmu p[ſu]du[n]. 1Kab
ſic intelligit. Jde ſerap. Jde ſymo ianuèſis i ſut
ſynonimiſt C Litargia q è obliu ſonolēta ſi ſtri
cte capiſk è apa: flānci in puppi cere¹: tūc d: ya
litar²a. ſic itelligit raf b. C Vel k a flāte cū aq li
po[ri]o: cole comiſte p via vicimata: maq q p vlā
mi[xt]iōis. io ſut accēna cū q[da] 5 zietate ſic d: litar
gia nō vera: cū litargia apofteoſa è ſe. valde lēta
occulta i q medici ſut plies decepti: nō credetes
illu: febricitare. C Si abe iſte dicte paſſiōes pu-
ta ſubeth t litargia ſint hūo: ales vel apofteoſa
eadè è cura. ſoln diu: diſſicaſt, q. i ſubeth ap[pi]icat
reme a m p[ra] in litargia. i puppi. vtra q h[ar] apo
ſtemoſa po[tr] fiem de tolo flāte vel de flāte cū po[ri]
tiōe cole vel miſte: tūc ſut acci²mi[xta, t d nō ya
litargia vel nō ver² ſubeth. q[ui]s in ma³ è mi[xta].

Primo
Tu qres. ſubeth cui? p[ri]cie è paſſo
ſio p[nc]er¹. Dicendu q p[ze] cere¹ pu
ta ventriculo² t pellicula² t ipi? ſube ſi ſit h[ui]o:
ra² t ſi è apofteoſa pellicula², 2 munim idè q[ritur
de litar². Dicendu e ſi ſit h[ui]o: al? è paº ſube cer¹ t
pellicula² ei? t ventriculo² i puppi: ſi ſit ap[o]ſa:
è paſſio p[nc]ipaliter pellicula² cui? apofteman²k
e[pa] ſuba cer¹: 13 rōe groſſici in materie pellicle tar-
de aut raro apofteman²k.

Becundo
Tu qres. ſi ſute paſſiōes ilut
pellicul: t alia: p[ub] d[ic]t p[le
vel p[] colligātā. Dicen¹¹ q p[] colligātā: q. vēt hu
mo: q venire non d[3] ſim naturā p[] venas circuſtā
tes ab alijq p[ub]us corporis.

Terio
tu qres. ſubet q paº è i ſe i g[ne]t
ſp[è] Dicem¹¹ q ſubeth è 2 filis q n[ō]
h[ui]o: al, q n[ō] è ap[o]ſa: è official. Jde dicen¹¹ d litar³
cīc vet ſic 2 s[ider]ado.

Duarto
tu qres. ſubet litar³ cui? vtrut
è nocu¹¹. Dicem vt. s. q regni
ue ilus digesſie: expt ſiue t vital exptiue cereb¹

Quinto
Tu qres. ſubeth cui? vtrut, eſt
paº p[nc]ipal: Dicen¹¹ q regni
ue aiate p[ze] cer¹, q: ſenſus cōis.nā ſenſus liga²k
vlra debitū t a tali ma³ fria h[ui]o: ali vel ap[o]ſteoſa
Jde q[ri]t de litargia. Dicendu q è paº regin² cia
te puta memorie p[nc]ipal: 2n[ō] ſenſus cōis. na²s
mala fria h[ui]o: al vel ap[o]ſa p[]puppi cor: rūp[ut] acti
one vtrut collocate in puppi t rōe colligāt[em] ipi?
ſen² f[]cōis, pp[tr] q[ò] d[]itar³ d[2] oblumo ſónolenta.

Berto
tu qres. q[li]ter domnièdo alijq ſur
g[ut] de nocte t vadut p[] domu: yº
ſcio quodam q vadut ad ſt abulū t pant equu²k
vix eui[gi]lan²k t non roco: d[an²k feciſe illa. Dicem
q p[] in talib? eſt fo: ſiſſulina opilaº m p[ra] cere² rōne

folii

XI

fumi grossi elevati a to° vel a languine pre. ąa
tales sunt languinei in pte vel i to° et ſut ſaſ cali
di i media cellula et i puppi, ppter qo imagiaſia
ſtat in ſua acſoë p[er]ipit méoziative alate q h[us] ſe
dere i puppi: q[ur]a puppi oru[n]t neru moti. 3. et 4.
δ in[.]m q[ur] puppi e modica opilaº in ſomno: p[pr]t
q[ur] motina venit in acu ſu[n], na ſon' e paº p[nc]r
pre. et p[on]s r[one] colligatic[em] eſt aliq[is] paº pup[
 pis] p[pter] q[ur] do[mi]n[é]o l[]non pos[]um stare pe[
de] mouemur. in brach[us] et nbijs p[pter] ſps mo
tin os venientes a puppi ſufficiëtes ad iu[n]t mo[
tu], et in q[ub]usda veniut in magna [c]p[er]it e[ſufficiët]e
ad motu p[ſect]u, q[ur]m talib[?]puppi q[ur] ca[la] in ſa n[]a
ſo[ru]t opila[]r o[re] illu] colligáte i ſono, i[os] alij do[]
mi[é]do ſurg[ut] vadu[n]t y[]o loqu[ut] q[ur] neru motu[
ligue h[us] o[n]u a puppi A. δ in[.], p[pr]t cá q[ui] ſi e[]s

Illeis clarificaris

cura subet
et liturgie ni

bi pateſcit. patiés tal'acel q[ui] domi[n]ens c[ui] ocul
clauſis. et ſi p[clame]t: ſentit et mouet et ap[rt] ocu-
los et ſtatim claudit et reueru[n]t ad ſomnu. CLi
ſteri[ce]t c[ui] cluſterijs ſtatu[n] in cura apopl[ie]. ōni
ſi venofus ſuent ſlōmcur de cepha c[a], q[ui] non iu[n]
tar de mediana: q[ur] ſiāa mulatudin[em] hu. c[ui]at. fm-
cen[em] exre[n]miſates pot[mi]m inſter[io]es v[s]q[ur] ad fati-
gā. In p[ui]mis trib[?] diebus reitera cluſie: et da ſibi
ydromel i q[ui] ſit. 12. aº p[er] me[.]p[er] ſufficiat tib[ui]p nutri-
meto. B vultu[ra]q[ui] ſite paſſi[es] ſat ap[ol]ſemo
ſe. leuta c[ō]comita[]t q[ui] c[ui] difficultate c[ō]gici[m]. m[i]
medici ſunt decepti. ſideret ſi lingua e ſicca. v[l]
aliqual[er]a. et ſi h[ui]t p[im]tione r[ō]is q[ui] muta
tur. et ſi p[ate]ſtur q[ui] incirat: t[ui]c co. e[mi]p[er] c[ui] ſtate.
et t[ui]c t[us] oclos mag[ſ] aptos. q[ui] m[li]a e[li] 2[om]pra t[us]
oculos mag[ſ] firos q[ui] incita[]. 3[sta] accna d[ea] co
comitatur ip[am] ſe. dictet: t[ui]c tenuiter c[ui] anena
to et ordeato et p[ri]ſana. traſa[cr]. A. dieb[?] puocen[t]
ſterutato[es] et n[ō] a[n]. q[ui] maª apol[è]oſa mag[ſ] flu
erer: c[ui] t[ui]c ſit in flur[us]: q[ui] talia ſunt ca[la] et 2[m]ouet
p[tes] illas. Lon ſequi[n]trada[er]a caput ablueº c[]deco
ctione ilt[α]. CR saluie maiotane betho[]e c[]ſicq[
]a[n]. m. i. ytriut[us] ſtica[]o folio[]z sene a[n]. m. i. k[] deco
c[ui]o i aq[ui] viº alº eq[ui] ptib[?] p[pr]t a[pa] ſibi ſit. Lon
ſequen[t] epithie[cr] caput c[ui] epithiate uſto interpo
nendo b[ō]bace. CR aceni forti[mi]n. 3. s[.]e. ſunapi.
cast[ol]º ſubt[im]c puleniza[t] a[n]. 3. i. miſceat et e[pi]
met: reiterádo cluſteria dicta et dictádo tenuiter:
pt e[] dictum. Et hec de subeth.

CLapitulum. 6[mi], de congelatione.

Am aliq[us] quali: dormi[es]  
iacet et non mouetur: et li

cet oculi ſint apti: palpebras t[ui] ſi
mouet c[ō]gelatus e[ſui]e rigid[?] Lu
rand[?] vo eſt ex medicinis ſubeth:
hoc tamè addito vt oleu[n] ſambuci
n[ui] ſuper caput fundat in o[mi] li-
bra cu[re] ſit vncia euforbij. J[p]ſum
quoq[us] caput ex caſtoreo et euforbio
7 oleo ſambucino liniatur.

Econgelatione

id eſt de duminatione ſensus et mo-
t? p[pr]t opilo[os] puppis a malafria et
ſicca h[ui]ozali. ſ.co[la] ni[g] vel ſtate vitreo igroſſate
et inobilitate sp[ui]s mo[nu]os. p[pr]t q[ur]a r[ab]i ru[b]ca
vocat eos ſtupidos: q[ur] ſp[er]t oc[los] aptos p[pr]t i
mobilitat[ē]e sp[ui]s dictā, et remanet corp[?]f[m] diſpo-
sion[em] i q[ui] eſt q[ui] ſibi ſupuenit tal[pa]º ſi rect[?]e q[ui]
ſupuenit ſibi remanet rect[?]e. ſi curu[?]eſt: reman et
curu[?] ſi ſupueniat ip[o] do[mi]niente remanent oc[li]
clauſi: q[ui] p[er] pl[im] ſent c[ui] ocul[]aptis: illud to[m]
eſt ratione immobilitatis sp[ui]um et anhelát alij
li[que]t et debiliſſime. q[ur] opilaº in puppi non eſt iu[n]t
Aul[ic]ares dicut[em] p[er] ſumtrapi v[s]q[ur] ad celos qua
ſtat ſine lo[ſa] ocu[]p[ri]t. vid[ie] vn[ui] mno[ri]c. xyv. an
no[]z vel circa c[ui] ſupueni ebat bis et ter i an[.]o. po-
ſisin[?] ille durabat trib[?] et quattu[or] dieb[?] ap[pe]e
bam[?] ca[le]ſactoª i puppi ſic curaba[]t. ſ. dicebat q[ui]
ſa[er] erat deuor[em] p[er] rapiebat v[s]q[ur] ad celos. ip[o] cu-
rato non re[c]ordabatur. J[ dicebat] mi[hi] vidisse nec
habuſſe.

Primo

tu q[ui]eſt cu[re]p[er]ticl[em] e[pa]p[er]ncr[em] ip[er]
q[el]aº Dicem[]m] p[er] puppis a c[ne]o
v[s]q[ur] ad medullá. B ſerit l[ra] 3. d[ie]c. c. 3. c[ca]a me[m]. c.

Becundo

tu q[ui]res ſi eſt pa[pe]p[er] ſe l[pe] colli
gantá. dicendúm q[ui] eſt ima

terial'q[ur]o raro accidit t[ui]c eſt p[er] ſi át ſit ma[n]talis
q[ur] e[vt]p[li]m t[ui]c eſt p[er] colligáriá: l[]de poſſibili illa
maª poſſit ibi [gn]ari a mala fria ſic. ca[pl] e[po]ſſibil[em]

Tertio

tu q[ui]res q[el]atio q[ui] paſſio eſt in ſe in g[ine] et in ſpecie. Dicend[em] q[ui] eſt paſſio q[ui]ſi[n]s in ſe fr[ui]t ſic. c[ui] materia vel ſinc[em] co[m]itáns ſec[ui] morbi[us] of[ſ]icial[em] puſa opilat[em] em. ve[]nilla opilatio n[ō] eſt in v[li]n[.] p[pr]t q[ur] co[ſiter] anhelát l[]occulte et debili modo.

Quarto

tu q[ui]res. q[el]aº c[ui]us virtutis
eſt nuco mentu[n]. Dicend[ui] vt su
p[ra] q[ui] regi[n]tue i[n]t[em] digesti[n]tue et ex[pl]i[em] au[ce] q[ui] va[t]
dem[]i est ſup[ri]t i mil[]lo[co]. C[ui] ſam tu arguſe f[or]

bi[n]

¶ Spafin? tremor? et agela? süt nocu? i volutaria
actoe metia. Dicem ad B. et sup. B. nò p. omni qò di
cef i toto, pcesu hui?, g. almag. ¶ referit dicere cu
ius vtrur, sit nocumnetu paſſiue. i. a qvutre leſa i ac
tione fiat et gijecf. Et referit dicere cu? vtrur, sit no
cumem? actue. i. cum vtruti noceat principalit p alia
vba cu? vtrur, sit paſſio principalit. Jste locutoes ſt
ga? in de mo?, s. et s. li potine cuia in de int. pli/
bus loq. ná agela? e nocu? paſſiue regitie ilis et
vital: yt e declaratu ples ſupi?, actue tén eſt no-
cumetui i volutaria actoe. i. paſſio voluta? actois
Si loq. in, s. de mo?, in loco allegato. Et hoc
ples text ga? in de mo?, et inter, süt declarat
Semino margantas inter cecos.

## Quinto

tu qres cuius vtrur, e paſſio ſeu
cui vtrur, e nocu? m? actue. i. cui?
tuti pncir infert nocu? m? ſeu actoem corrupta. Sol
uit ga?, s. de mo?, c. l. ¶ eſt paſſio principali alate
volutarie motiue: et ſibi infert nocumetuz pncir.

## Herto

Tu qres qre agelan vtpkim tes
nèt oculos aſpro. dictu e intellige
n i. pp. imobilitate: et groſſiciè palpebza: et laç
to? oclo?: ná motu? húnt a ſebo pi neruo? capi?, 4
8 ite. c. s. q laçui patut? per colligáuaſ z puppis p.
pter vicinitatem.

## Illis clarificati

ſcura agela
tiotis tibi pa
tecit cognita bõ cá materiali exnte i cer? frà ſic.
trea mlica l'fla? vitrea et trea faciète poj? m. 4.
t. s. diez i revolutóne ánoz imobilitáte ſpemoti
uos t ſenitios. pp. qò ſiut ſtupidi qſi rigidi cuz
ocul ap[rit]ati clutenzét ſic. R. cètau? m. m. ij. bo
thos marien. m. i. eſt i al. coloqni? aïn. m. b. ſe. naſt?
3. ij. k. decoc? i. nj. H. aq. dòec reheat ad. H. i. cu ſlla
H. decoctois clifterizei et q diffoluat yeralogiodi
3. i. reiteré: ſtò clift? donec m[itu]o? húo? expellaſ
qnr fiat ſibi ligatòes dolozose. radaſt caput p[us
abluèdo cù vi? ith? decoctois. R vtriuſq[us] ſalutie,
calamè mète maioræe aïn. m. i. anthos vtusq[us] ſi
cað ſene aïn. m. b. k. decoc? i vi? al. v[.] clare? ſeta ra
ſura ite? abluat cù poſtòe illi? decoctois. onr in
vngat caput ſic. R olei ſam? c. H. i. eufo? ſubti me
pluériza? 3. i. miſceat. B ſctò p diè k. tale ep[.]thia.
R. olei ſabu? H. ij. oleið lilio H. i. caſto? eufo? 13,
tiliſſi pulinaz: aïn. 3. f. miſceat bóbace ibidem i
noluat, et pa[.]s p[.]ſſa? capiti applicet. B k ſepe an[.]q[
epubhiet qcuq[us] hozá p[us] abluat e decoc e ſeqniti
R folio? malue bisinale ſuutre bozag: aïn. m. ij.
flor? cano. mell? folio? ſene vtusq[us] ſticað aïn. m. i
oia decoqnt i vi? al. i duab? pub? et tua p[.]teaq[us]. ita
decoc e refermet e capiti ſuo loco applicet. ita k.
vt dicti est cluſteria reuterando.

Om aliq[us] ſe mouere ñ
valet aut vnnum v[.]l plura
ex mébris mouere ñ p[.]ot
atq[us] eon] ſeſu amiſt ip[.]z
palifim illi? mébri? aut mébroz in
curiffe pnútiam? Lui? curã icipi
em? pillas fetidas quas ego c[.]o
ſui d[.]ado que. F[.]pul. pigre. 3. x. co
loqni. iteriorif. 3. v. euforbiij. 3. ij. et
F[.]caſtoei pipe[.]t aſſe ſar apini opo
pona. ſetaragi idi ſinapi oim. vij.
an. 3. i. cètauree miorif claccerrja
boz an. 3. v. gùme i ſucco rute diſ-
ſoluat et alia ex eis c[.]oſiciat et fiant
pille et fiut ex eis decè potòes: q[.]z
vnã poſt q[.]e eger ſumpferit p tres
dies q[.]escat et nutriat t[.]c c[.]a q[.]e ci-
cerif et oleo et ſinapi. et dein de bibat
aliam. D[.]o poſt q[.]e ter fecerit p[.]ali
quot diſe q[.]escat. et nutriat carne
frustrati icta et i ſartagie frixa et mu
tagenat i q[.]b[.]i ſint ſp[.]e caſe vt p[.]ip
et hiſſ filia. in potu v[.]o ſumat idro
mel. N[.]dèbra q[.]e ex oleo costino
iungat. D[.]o. F[.]costi. 3. i. pip[.]ſ pi
retri euforbiij oim triu an. 3. tu. 3. i
caſtoei. 3. F[.]diffoluat oia i media
libra olei de keiri aut de naroſco:
et v[.]tere co. B[.]ieb? v[.]o q[.]b[.] q[.]escat q[
q[.]s die dande ſiut due. 3. de anacar
dino. q[.]d[.]o. F[.]zizib. piretri : nigelle
costi melano pip[.]i macro pip[.]ſ og
gi oiz an. 3. io. mirre rute ſicce aſſe
aristo[.]r. baccarù lauri caſtoei ſeta
ragi indi ſinap g[.]etiane oim an. 3.
v. mell anacardi. 3. v. vngat ex o[.]lo

folium

XII

nunc et cù melle cocto ſcificatiboc
cem medicamè valde cœfit palifi
apoplexie torture, et cremori alba-
ras moribl? ſcorpiolif et oib? paſſio
nib frìs et ſpaſmo hùido. Lù aut
ſumit ilico puocat iudozè et infert
febrè Qd ni ſuptù ni affert ſaitatè
eger ab oi medicamie p.x.dies ab
ſtieat excepta dieta, deide ad ipi?
curà redeudù è Qd ſi palib ſp-
cuſioe aut caſu euenerit et accide
rit ſubito talit pmaebit. Huicem
ſanabik. qd ſi ni repète expidict 13
paulatim et mollii waserit loco p
cuſioliè eplin hoc apponèdu erit.
qd. K. farinà fenugreci ſemis bee
ſe. mahaleb: ſe. resin b dellù aonì
acù adipè anat cerà oleu d lilio ex
his fiat empim et ſupponat.

Eparaliti

ſui. i. forzit pfe
cite mollitue ner

uoz? mebzo? neruozfo?, l.aetoz? cù a
blatòe ſe? et mor? i to? coe l' imedia
corpis i lògùi, vn palib dupliè vliis et prieiar, vlis
ò: qu ab initio colli p to? corp? l' p. mediu corpis
depro capite paliticat. nà si obtieret caput eet ap
po? fa. de q dictù è cà tal' palib. vlis imedia è igroſs
fa: idura: et obnubila? ſube ipi? nuche ſpòdiliù
colli ſin ſe totà: vl' fin pè q: media em h3 vt dèla
rabik nè no igroſſa idura: et 2 pflio neruoz i coz
oigie ide deſcèdèniù, vt dèclarat ga?, 4. de mo: bo
c°. 5. de aq ibida et de aere turbido et igroſſato ra
di fol' ni pìnt tràſire: ſic nec yrus q: igroſſa: et ob
nubila: fin coz: ſbаз h3 cám mlipliçevt vult ga?
A°. 6. de mo: bo c°. p°, vna cà et magi cois ma: è flàa
deſcèdes a capite pviae puppis igroſſas pvia: i
bibitois et appònis tal' fit ſubito. Lìa exſtrifeca in
citàte calitas excedès diffoluès fritas 2pmèf pel
liclas faciès flupù. ira diffoluès gaudiu plecto
capir debilitas et cètùna pelliclar cerebr. Alia eſt
ſup fluntaſ nutrimenti pot: egli appoſiti ſbаз eoz
igroſſat vt fit et cràploſ et ocaſ ecclaſtique in iſtis
ſit paulati tale nocu: pp: qo talib 1ṣuphe ſic eſt
bis l' ter in ano ccedède in q ni adùtùt deviles ſi

nalr qùbucenq regimè ipinguatùr: loco hoz bal-
nea et ſtuphe nales ſemel in anò còcedum? nà ſic
pſuaſt a tali dano, Alia cà fraſ penetràs p ttes il
las 2pmèdo 2trigèdo ingroſſat eoz ſubaz3 còs
pùmèdo clauditias i ongic neruoz et in ſurculiſ
ſubiacèntib? vt fit i tràſeutib? p mòtes et ifedèntib?
ſup lapidè ſrin in 2ſili pichutat: q: ſurcle neruozù
eoz indurat in eo2 ſuba ſic cefſet tràſit? calò: pì
rituì motio2 et ſelitio2: io nerui mortificat et laſa
tur. Alia cà eſt diſlocaº ſpòdiliù l'apa aſſiès
vl' caſus pceuſio attritio ſup ſpòdiª. b vult Ba'.
in lo' alleò, nà ita ex eo2 ña igroſſant ſubam mu-
che et neruoz et cù b nccio ſuiit aliq hùozes q ap-
poſiti et ibibiti faciut illa ingroſſatoe3 vtia2 2pſ
ſionè tal' palib vlis ñ piclitat niſi ròne ſtupor: co
comitat q vicinaſ apo: e. Jo ſi ſint cu ſtupore ſi-
gnù è magne replectòis capit, nò ſi venof? ſuent
nò dubites ip3 floare de vira q: cephaª pèceden
te cluſtere forzi vt diceſt. Alii facili ma: nò pòt
e: ipi a mebzo mádáte qin flòia hùoz mlitudinè
euacuat prieiar palib fit i vno mebzo tìi vt i bza
chio l' in pede. raro tì nò ſurcle neruoz venièntù a
pòdulib? ramificat p duſas ptes: fit ier dù in di-
gin q bufda. p°. de inr. in diuig pedùn mìce: i lin
gua i meri còedùt et nì pìnt potare. nè rìqda tràſ
glutire. vidì duos tpe meo. CLà hoz: ſt càc dicte
ptuales et prieares por: me diſlocaº vl' caſ? et pceu
ſio l'modicù apa i ongic neruoz l'in ct ſurcila q:
ſi cà ſit hùozal: vix ledit vnù meb? l' fras fori ex
trifeca dicta. ma: e ſi i ſurcul ſub ſequitib? itakfìat
vt i brachio l' utria. nà ſi ſurcle nerui idurat a tali
ſro l' ex pceuſioe attritoë l' apate spùs deſcèdeſt
nò pìnt tràſire iſta d cà p' iesvidem? i qùbò diuig
Cl alteri? nò: q palib et pſalin? ſe paſſiòes ner-
uoz. 3°. ò inr. differèt tì nò palib fit magì a mateª
hùida. pp: qo meb? mollecit et chità pte ſana q:
magì dura. pſalin? fit magì a maª ſicca mòdica:
ti indurat pp: qo chit ad ſe pèt e ſanà. b vult ga?
A°. de inr. c°. y°. et 2°. de mo: bo. c°. 6°.

Primo

tu qres cui? priele palib vlie dès
pto capite è paº principall. soluit

lra. 3°. ò inr. c. 3°. ò. 2. dices. qn: pnº nerunt nuche
veru qde inde orti: et ſi ſuènt un palib i pte de: t
tùc nucha i pte illa et nerui ide orti. Jde li i pte ſi
nifta è dicèdu. vn nerui ide orti ſurculat p corp?
y° ad pedes aliq ſurcle tèdùr. recitat B' p°. 2. A°
de inr. Cl quidà eqtàs mulà p romà cecidit feri
ens i dorù habuit dignos mollificatos et pedem
Si ſoli digni ſint palitici tuc ſurcle aliq. preſe ſu
per? l'nucha i 1ª. ſpòdili pati: pncipal: Si dign
ti pedis tè ſurc'la aliq uerui pteſa ſupr? i cora vel
nucha i aliq ſpòdili in alkatùn pati: pncipaliter,

Becundo

tu qres qult psoe k simtra nu
che pt sola rfmoliri ledi a p
te exnte salua. et aui. 3º. caíí sen. pª. ponés anatòm
má cerebr: dicp cereb: exííí ifra piá mirez didit
i fubaz medularé vétriclos pleos spiriib? ab
vnovétriclo ad alúí écanale p qo trasécut spúis t
spés reç p ceprat sfbít cp cereb: mediatòz h3 ex
nucha cu tela sfbili maíntposita: ppí qo vna ps
ledit alia remanête salua: b videmus tota die.

Tertio

tu qres palib è ne paº p se l' col
ganá. Dicem cp p colligatá venit
ad mèbº qo vèire ñ d3 fin ñam: puta maª l'mala
qultas. et ñ vèit qo vèire d3: puta sps sèfuturit mo

Duato

tu qres tuí lucidi a cerebro
palib q paº em gne t i spc. Di
cèdcp official: q: opilaº viaz neruo? t i sulpit igrof
saº nuche i ei' sba ò ei' iduraº d3 e' c leusí subulí
clara t pura t situ ñ elongat nec mouet fin dyá
metros 2comitado fecu morbi 2filém.

Quinto

tu qres palib pt ne fieri a 2fflo
flegc ñ pugitio Dicem cp mot qí
flá alqíí g' osfium potest flui t fluxúí filí igrofak
t subintras subfatiá nuche ipám inglatat appo
fituí ozigim nerui claudit vias ei'mla d possibili
idé pt facere c' actu húida fluida ca? è possiblis

Berto

tu qres palib e' vtrú, nocu m paſſu. Dicem vt è pliesdcin cp regi
tie nál' digeſtiet expt ſiue et vital' expulſiue iétode
ga¹, uº, de igeº, c. 2º. C 3b argues itétoë ga¹, 3. 3d
morbo, cº, pº, ybi dicp spasin palib t tremor: ſut
nocu m i motiavólutane Dicem vt dèz cº, d 2ge5
latóe qí ſt nocu m actie i motia volútarie qí illi
 principalí ifeit nocu m p a ab yba d2 paſſióeſ iſeretef
nocu m i motia aiata pns petit e' vtrú ſit nocu m
paſſiue ille terr ga, loqf actie cui ifeit nocu m lo

Heptimo

tu q q p moº dèpto
res palib c' vtrú é paº ſeu
nocu m actie:dcin è ſtati ex iteº ga¹, 3. 3d moº, c. pº

Octavo

tu qres i q pte corpis plies ac
cidit. ſoluit ga? 3, ápb. 2, illi?

Nono

Si hyeè austria cp vt plinú i deë, ppí maiòre ap
tózviaz ròe maior calori l3ppí maiòre dßlitaté
nono tu qres q fir plieſ acçat i pte simik
paſſiòes q magi timinak i palíum.
Dicem: cp òes pucnúit cp apo1a y vir curat qn ter
mieí palíum i te cromica cù q cóicar inlta maª i
cerebro i ter húidis q: fir magi reumatice celí
cæ, ppí forter difſolutòm ròne forus de lozis.

Decimo

tu qres vtrú i mébro pali? vt?
nutria rmaneat salua Dicem
q remnet ſdebík qíffim ſue actóis pura 2º me
bu è altata ifrata ppí puatòez spúus caloº ino

tioúq s ſefitio: 2 vie nutrimentales stringut ex b p
uificat: ò nutrìm no pt attrahí a vture attractiva

Undecimo

tu qres vie nutrimentales
p qas atkíit nutri m'fí ne
i lógu p neruú l'in lat? Dicem cp i lat? nóvene ali
que pue timinak i lat? neruox: et actia nerui attia
hit p positatest stiguas capinb venan spuentiú
fcóas húiditates ipis neruis. Íſtis de caufis mé
brum paraliticatum demacerut.

Duodecimo

tu qres 2petit ne vi
nú i cura palib. Th
det cp no itétoe oiz dat. ydromel: qvinú eſt maí
mus penetto: ex q ledit: faç penetre maíias idi
ſeſitas. In 3riu éra b i ſuo 2ntº. Iró ſua: qo qo co
ſoſtat calo: é nalé t digerit ma am hcat vi ſui. Dí
cèdcp i pnº i 2petit i pcesſu 2petit ſa: gſlu i me-
dio cóeſtioris t i fine t i modica cíu t e h3 vi ſir
diſgerendo materias t 2oſtando calo: natura
lem: t ita ſunt intentione Raſ in ſuo 2nente.

Íſtis clarificatíſ

cura palíſis
tibi pateſt.
clauis ſanatòis cuiuscu: palib ſtat i nona; các in
mediate nocu¹ actóis motie t ei remotòe. Si g¹
cá ineª tal'nocu¹ fuerit gſliates t durutes t p2ſ
ſio ipi? nuche t i et sba t i ſuba neruo? i eo: on
gie in pcedetúl i'm furc'la eo: alijvemés ex cáu
ſeu pceſuioe l'attritòe ſi ſito tal: palib ſupuené
ſit ex b vir aut nùg curat qv: for, leſio i nuch: at
neruis ide on? Sipaulati accident curát cito, in
vtoq cáu k ſic. C'rmalua: ſicile mercurial cè
tanree mu. an. i. pulpe colloqnº. m. f. k decoctio
i q diffoluac: geralogedùi v1yerapig ca¹. 3. i. olei
cóis qrrt. f. meſt. 3. f. sal: cóis, 3. ii. k clſtere deuert
iaceat s lat? Conr k. floia dyeca ad b l'vétofet 3
cù ſcarificatòe ſubt? 2ir applica ſibi deſup iaem
p laſtra. Fx. farie ſenu c¹. 3. ii. bdelliz. 3. f. armo c¹. 3.
i. ap: gie anac gallie an. 3. i. olei d liho qrrt. f. cere
g6 ſufficë. Iſiat ccroti de q capia: vna ps t appli
cec b ſacio p duos l'tres dies qn inouabr empl3
abluas ptè illá 2cuffacú aq cala dococtois titima
li maior? t ſolia epla deſup loº altí epli dictiná
vidi cù ablutòe dca: t fol' epl' atoë no 2qffaº ſolia
carabát. T al decoctio ſonliar apit ſumit matiasf
ibiv flur as tenéº dicta tenué potaº ydromel ſi po
tet vinú p2pimos dies ſit gſſu: t i modica cíte: in
meº cóeſtioris t i fine Conr circa 5m. 1'6m. dié ſi ſi
curet da ſibi. 3. ii. piłt: az cochia: l' de piłk d agaº
3. i. t b. vl. 3. ii. Si át tal'groſſities t cunues ſke nu
che t nervo: ide pcedetúl i eo: ongic l'm furc'la
eo: a re a a² ap: mète puta a diſloca² ipodil vel ium
cture affiſter lab apate affiſtète. Luret diſlocaº t
applicet d eplº doct abluº dca. Si fuerit ex apa²

Folium

XIII

te cures apa vt dz. Si at cæt tal'ingroff'asube ce
rebii et nuche et nervo? dicto? in eo? originevel
in truco seu furcra eo? a fro extrin? penetrat; vt
fit i træcentib? vel iſedib? ſup lapide ſim muſeli
ami palitica? pprt igroffato? et idurat?ez furcra?
neruo? ſo remanet remolliti morificati laxati
ex puato? spu?u motion? calo? tunc mügat? cu oſo
cucumeri alinii ybi ſit modicu caſto?ei ſubt?ne
p[lu]erizati ad. H. i. 3. f. vii. ſic. Ck. ſucci rute re.
H. ii. olei de lilio. H. ii. caſto?ei piret? costi. an? 3. ii.
euſobij. 3. i. coq? oſin cù ſucco vſo? ad 2[lu]pto?ez
ſucci 2[ni]r dû deponet ab igne: apponat? res ſubt?
l?ne pluierat? et addat? balla? 3. i. k mućno et po
tes alii abluere cu aq cala decocto?is titumali ma
10: vt ſup? è dèm. Si at?ral 2[gl]lities et durities nu
che et ueruo? ide deſcède? 2[ne]p[li]o et clauſio via
mi ſpùu in eis cæt a miło et 2[gl]ſo nutri? appoſi?
p capta pua? venat? 2[gl]guata? qò raro 2[gl]ngit
15 ſi ſit de poſlibli 4. de morbo c. 5. vt fit et crapu
lob ocio? q paulari recut ad tale nutri? ſeliis et
motus i meor? i n ſbito Listerizec p[.c]. CR. mal
na?c circle mercurial? cetauree. im. an? 1. an? 1. ma-
rat? amoeos an? ſe. naſturiij. 3. a. k decoctio in 2[gl]ſi
d soluat? yeralogodio? 3. i. lo? illi? yerapiq? ga? 3. i.
me? 3. f. olei coſis qit, f. caſſic? müd. 3. i. ſal? coſis
3. f. k cluſtere. 2[gl] facto ſivenoſus tyzina fuerit colo
rata 2[gl]còt de mediana i bôa 2[gl]ti?. 2[ni]r purget ſic
2[gl]k. 2[gl]p[vi]ol boragl. an? 3. f. ſene epi?i an? 3. f. poli
po? 2[gl]q. 3. i. an? marat? an? 3. f. 33. 3. i. aga? electi.
3. f. k decoctio in 2[gl]diffolua? caſſic? müd. 3. i. dya
cartami. 3. i. k por? 2[gl]fiat decoctio ſine aga? cò 2[gl]di
d soluat ibi. 3. i. yeralogodun. 2[ni]r mügat ſpina i
collo et i do[lo]pimis dieb? cu oſo laurino cu aliq
p[te] olei d lilio l'costino 2[gl]poſito fricato?es abſtine
tie ſi ſibi medicine electe. Dieb? ſeqnib? ſtuphec?
in ſtupha? ſicæ facta cu lapidib? fluitalib? cadé?
tibus ſup[ſ]p[fo]yimo al. v[.l] clareto. Si at tal' 2[gl]ſtinec
et durities nuche et nervo? cauſans paliſiz. v[.l]em
fuerit ab humore ſla? co? fluxu a capite p vias pup
pis ad ipam nuchá qò eſt? vt plinii. 13 de poſlibli?
còicet ſanguis? vel iſkia in aliq p[te] ingroſſante
ſubam h[or]p app[oc]im et aliql[è]e ſubintra?o? clau
d[é]dovias dictas nervo? cám subito dictá paliſiz
v[.l]em p ceteri cauſiſ. ſup. ſi adaptando ex 2[ci]ra
in p[ni]o ſin 2[mi]neus ſi cù tali paliſi vii cueniat laſ[
]ſtundo in facie in illo latere. p[uta] in lingua in ocu
lo in lacertis marille q[ui]ta mébra ſunt mollifica
ta et palitica cù ſtupore. aliquali:ntc ſcias q[ui] leſio
nò solu? erit in nucha in inno colligymo è in cere-
bro et q[ui] ma? multa est in cerebro et a cerebro diſ
doluta p[pt]erc qò tales p[ic]lant et vt plinii mo:in

tur inſi a quartà diè potillime ſi nonilunii v[.l] p[le
nilumii ſupueniat. Si aint cù tali mébra faciei re
manent ſana nec ſtupor 2[comita]r tunc cerebû
nò patit et q[ui] materia eſt pauca et facili? curantur
In cura g[en]tendo 2[al]li raf in p[ni]o ſui 2[men]g
vitabimus fortes medicinas p[aliq]s dies. 2[R]ab
dict vſo? ad q[ru]or vel q[ui]q[us] dies et fortes inſictio
nes et ſtermutato? oſmna. n[à] ſita diffoluèdo mate-
ras augmènt paliſiz. 2[R]alili g[ul]i ſi cerebro
coicet in nuco vt eſt dèm k i p[ni]o illud clistere. 2[R]
maluarù cicle mercurialis an. m. i. centauree. im.
m. ii. ſe. naſturiij. 3. ii. viruſo? ſtica[da]. ana. m. i. ſiat
decoctio in qua diffolatur g[eral]ogodion. 3. i. v[.l]
loco illius yerapigre galien. 3. i. olei 2[uminis 2[ri]
f. salis còminus. 3. ii. ſiat clistere tranſactus 2[itu]
or vel quinq[us] diebus p[one] in decoctione athana
ſie bote[;] marien. ana. m. i. colloquntide. m. f. 2. 3. f.
de optatis dictis: non comedat aliquid detur ſibi
ydromel de quo nutriatur ſit ſibi loco cibi et per?
t non domiat miſi parum: concilii eſt 2[R]aſis in
ſuo còtmente. 2[lo]ſequit ſi venoſus fuerit 2[lo]
bothomek de vira q[us] cephalica i bona 2[r]utate ad
tres v[.l]quattuor libras: quia eſt morbus valde a[
cutus ſiat i occasu ſolis ſi neceſſe fuerit quia 2[lo]
bothomia multitudinem h[um]no? euacuat. 2[lo]ſe
q[ui]n 2[lo]cetur in craftinum de vena lingue ſed[.]2[R]
ſim in ſuo cèntinente. fricentur ſibi extremitates
vſo? ad fatigam. 2[R]aſis vult q[ui] poſte aveneſtur
in ſpatulis cum ſcarificatione mungatur in pri-
mis diebus: vt dictum eſt cum oleis competen-
ter calidis et non in excesſu in ſpondibus colli.
C[ri]t[ec]ape. olei de lilio. H. a. caſto?ei piret? ce ſti.
ana. 3. ii. puluerizentur ſubtiliffime et miſceantur
p[otes] addere ſerapim armoniaci oppoponaq an?
3. i. et f. vel. ii. Aliqui facium cu[]z oleo de balfamo
t bene: ſed quia carum eſ habent tres partes
olei de lilio et quartam partem vel tertiam de bal
famo poſt pramos dies materia mio?ata per 2[lo]
bothomias per clisteria per abſtinentiam p[ro]ce-
demus ad forto?ora p[ie] teſt capere ſumatur de ye
ralogodion. 3. i. diffoluto eodem modo vel de pil-
lulis cc chij[s] vel de affa ſenda: quo facto p[iono]
cèt ſtermutato?es. 2[R]i. piret? caſto?ei ſe. nigelle: ſe.
ſtaphizagrie ſubtrih[]ne pluierizato? an? 3. i. vel. 2[R]
diſi ellebo[;] albi. an? 3. i. k. pu[]l ſubtril pt p[]b in
ſi cù vnguèto ſtatim dicto in paraliſi a frigido ex
trinſeco penetrante quod eſt bene calidum et ſic
cum consumptiuin materie quaſi atingit princi-
p[ui]n quarti gradus ſi è neceſſat ſui de ma? mio?ata
ſ[acta] abſtine? a in p[im]is dieb? pt cap[]e de p[ulla] vi[
]de perdi[ce d rifi d[au]cena[;]o, t d[v]ino groſſo modi

cù fin rasim i fuo 5tu. in me¹ cœſtionis et i fine
2foſtat calor: cialer² digerit matias crudaf tenet
vin fir¹ et. Si i tali paraliſi vii cereb² ní coicet i
leſiore vt dicti¹ è declaratu¹ ar¹, ma¹ modica i ca
pite fluës c¹o non en è tīm piclin vel 3 possibili fit a
milo nutriº appoſitovt dám e. Lifterizet vt dám è
et inúguat¹ prius diebº nò cù forſioribº laſetur
in cù, 3.i. et b, colloqniº duplata ipiº yerapig¹ B¹,
diffolute cù aq cicerò, vº 3. i. generalogodiº ſic diſſo
luti et inúgas eu cù balfaº in pnº vº olo de balfaº
inva pte olo 3 lilio i duabº ptibº vt dicti¹ eſt. p
cedédo ad forſiora ſtati dicta et ad ſternutatóes.
ná in iſt forſibº vnguer² medicis et chileribº er²
rát moderni nri apprúmátes ſtati in pnº qð eſt 3
intëtòes raf i ſuo 2ntº. In iſt et alijs ſi tps b tol²
leraret v3 mlkº ſupha dicta facta 3 lapidibº can
détibº ſupſpovino albo vel clarovel ſuphe na-
turales potiſlime ſulphuree ſi eſſet poſſible.

Lapitulú octanú de ſtupoze et tremoze.

Am aliquis ſerit aliq 3
fuor membroz sicut est
dispoſitio pedis cum ſit
ſupidus dicimus nullo
membro ſtuporem eſſe. Quapro-
ppter eiusura non eſt differenda
Quado em plongatur têpus hu
us egritudinis pducit ad parali-
sim. Luratur autê hec paſſio ex ali
qua parte medicinar in paralisís et
cù dieta et vnctôc ex oleo costio. qd
ſi iuekauerit paſſio eger ex pillulis
fetidis purgâdus erit et complectio
equanda cum anacardino et dicta
Tremor autê ex eſdem cura¹ ex q
bus ſanak ſtupor fed ſi ex ſuperflui
vini potu euenerit eger ab ipo erit
abſtinendus. Simuli ſi aqua q ex
nue diſſoluitur bibendo hanc in-
currerit paſſione ab ipa abstineat
et balneu calidiffüm ingrediatur i
quo tâdiu mora faciat dœcc ſudet
et in ſole affidue moretur,

Eſtupoze

tremoze et mi
noze pali'dicit
s mioze paliz q: medzatremlo sa q: fi
irat paliz 5cipiète firmari: vròclara

bix i cº. Tu dices qre raf ſiſt ctaſt de ſtupoze: tre
moe: Dicem: q: q: ſi cedè paſſiòes i gne: vt decla
rabix: et ſi paſſiòes eiudc pticle: puta nuche: ip
foz neruoz, io ſilraf tcauntò 3 ipis. Nò: q: ſtupo-
capix mlk: modis, vno capix p ſtupoze menk ſeu
griq: menk cù ocuſ femiclaub p apſixis nò mo
uetib: put qigit qbufò mlid stat rapi ac ſi yma-
ginarèt et nihil ymaginatèt. Jistò etià plies qigit
ſemib: ſe, et nî ſebricitâib: coit morunt sic è actio
diminuta ſelus còis et ymagiatet motie ppi: ma
la: fram i pza poone et aln in puppi opilate vias il
las pp: colligatia, pp: qò ga¹, 2º, d m: cirè pn¹¹
et fine, p ſtupoze itelligit 2gelatòez infern iitei dû
ſubeth et litargià i fieri. Jſte ſtupo: è via ad ſubet
poti¹⁰c: si cù tali mala fra còicat huo: raf nì còſi-
derat iſtoº i uſto cº. Alboº capix ſtupo: put è duni
nutio ſelus et mot: i aliq mebzo vulgares vocant
tale meb: obdornitú mamb: et pedib: plicaet, et
ligat. Jſtoº raf b 2sioat i cº: qv: vt ſic è paº neruo
ru: et via ad palifim. imo tale meb: ta h3 paliz in
cipietè firmari I3 adhuc ní ſit firmata. Ulleri¹ nò
er dic: B¹. 4º, de mo: bo. cº, 2. et. 5. q: dupler eſt
tremor: maial et imatia: imaterial: fit, pp: ian-
tòez ſpüuz morio: i meb: q fit in'tdù ex reclusio
ne eaz ad inio: aex tio: l ex eo: resolutòvct iſo:
tit febricitâmb: et pp: inq: mo: ni nà tâgedo pulſu
eaz brachia tremet si eis b eu: ciat i augº ſe. còiter
mouint. Deiſto tali tre: raf nò itelligit b. Alter è
tremor: maial: et iſte è dupl: qda: fit de ma¹ mota
vt fit i febricitâib: pori¹ ne por: finalib: et iſte ſubſe
q: rigò: e i fine, pp: qò è vtus motia magi: debilis
q: i rigò: e cedèri. Jſte tremor: è paº lacto: p: pter
qò raf nî itelligit 3 tali tre: i uſto cº. Alt: è tremor
maial: q: fit de ma¹ qeta: vnp: i brachis ſen: et i
capitèt i collo eo: d iſto tali tremor e raf itelligit
in iſto caplò.

Primo

tu qres ſtupo: tre or put capit
itelligit raf i cº, cº pticle k: paſſio
neſ. Dicem: q: nuche: ipoz: nervoz: principal: 2nir
pni: colligatay tremor: at de maª mota è paº lac-
tov: cù tali nò eſt pua palib: puta incipiés: firmas
n: pp: qò raf nò itelligit 3 tali loq in caplò.

Becundo

tu qres ſt ne paſſiòes ipoz ner
uoz p ſe l'p colligatía. Dicèò
q p colligatía: q: vent ad nuch: at ad nervos qò
venire nò d3 fin naturá: q: materia ingroſſans t
opilans et claudens vias ſpùm motuoz: t ſen

Folium

XIII

ſituor? et ingroſſans ſuſam nuche et neruor? per
imbibitionem et impoſitionem.

Tertio
tu q[ui]res q[ui] pa[que] è desc[ri]p[ti]ue loq[ndo]
put b[us] it[ellig]it a[R]aſi. Dic[ed]u: q[
]de trem[oe] ſoluit Ba[que] 5. de mo[bo] c[oe] 2.². i fine q[ui]
official[]. ſuta opila[ia]z sp[ú]n[um] motiuor in ip[is]
neruis a groſſo viſcoſo ad qu[em] ſeq[ui]t mo[bo]“in rece
ptac[lo]t: ſuta ianino sp[ú]n[us] in ip[is] receptacu[l] ner
uo[?]. CLóra b[us] argues int[em]o[que] ga[que] 4.⁴.º de mo[bo]
c[oe] 5.⁵. dic[que] q[ui] ſoli ſerui obtici p[ut] ſopilari opila[o]t
h[ui]o[ali]q: 111 ſoli ſi[que] cau[m]ali]j a[ui]t n[ò]. 3.6. n[ò] p[ut]
opilari opila[o]t h[ui]o[ali]q: h[ui]o[res] n[ò] p[ut] p[eo]s
trans[ire]: vt ip[es] ponit. I[d]e in de iuuam[er] h[anel]it?
k[] co[ar]tato[ra] ab itra lab[ab] e[que] r[ò]sne apat[is] affiſtentiſſ
Dic[ed]u q[ab] itra dicti ſerui motui[que] ſenſitui n[ò]
p[ut] ſopilari opila[o]t h[ui]o[ali]q: vt dicti[que] e[ſ] p[uta] i o[
]ſtig[ie] p[uta] i aliq[b] q[ui] sp[ò]dilib[que] t i.nucha, t iſc[]r[ò]es
n[ò]vala[t]. B[us] vult Ba[que] 5. de mo[bo] ca[que] p[ri]zo.

Quarto
tu qucres ſtupo[que] 1. iun[no]m. ſen[
fus q[ui] pa[que] è desc[ri]p[ti]ue loqu[è]do
Soluſt Ba[que] 4.⁴.º de mo[bo] ca[que] 5.⁵. q[ui] official[.] i ſup
ſic[ie] p[uta] groſſines t durities nuche i sp[ò]dilib[que]
t neruor? inde desc[è]dètui n[az] ip[is] idura[que] in ſuſa
t igroſſar[ytus] aiata c[ui] ſuis sp[ú]ritib[que] i]n[ar]diat[ui]n[ò]
p[ut] t r[á]ſure p[ie]os vt declarat ibidè ex[pe]plo ex[ter]i'
de a[ere] turbido t groſſo: vt a[q]n[à] ſol n[ò] p[er]traſire
C[et] tu q[ui]res a [q]b[que] cauſis ſit opila[ia] igroſſa[que] t in
dura[ia] Dic[ed]u q[ab] a ſup[ſtuo] ibibito i.nucha[que] ſerui
in o[rig]ine p[vi]a num[er]mi[è]t i] p[re]numatiſim[el] a re c[ò]
p[im]ètè t co[ar]tate: vt a[ca]u p[ca]uſiòe diſlocatione
a[pa]tè affiſtète[CT]u dices n[ui]q[ui] p[er] b[us] fieri ab opi
lat[oe] illa[que] pt[ui]n] dicta[que] ſicut trem[or]. Dic[ed]u q[ic]e
ab opila[o]t co[ar]tato[ra] ſup[ſus] dicta i o[rig]ine neruo[
r[ui] ſenſituo[que] v[l]furcl[is] ſic[que] trem[or]e fueru[t] talia i o[
]rigine v[l]furcul[er]neruo. Et ſup[er] b[us] aduſte vt è tibi ex[
p]licat[ui] ſup [ex]p[oe]a[que] 1. de mo[bo] ca[que] 5.⁵. q[ui] ſerui ſt
m[l]np[lice]ſe: aliq[ui] ſunt b[ui] molles tales ſt ſol[ui] il[fr]im
ip[ui] q[ui] ſenſus tales p[ad]uſt magi[que] ſup[ſic]ie méb[ia]: vt
m[èb]q] ſenſiat num[ec]tui ei[q]. C[al]iq[ui] ſt q[ui] b[ui] duri
tales ſut il[fr]im ip[ui] motus ſol[ui]tales t[è]d]ut magi[
p[er] centrui méb[ia] vt méb[ui] habeat fixionè: t mobi[
l]itatè talia ſut ex[]iſtictui n[è]t e[ui] sagacitate n[è]i
for[mat]ue vt ab o[ze] b[us] liniátè t figurante. Alaiq[ui] ſt
nerui i]medic[res] i b[us] p[uta] i durite: t molliſte ta[
les ſut il[fr]im ſenſus t mor[que]: p[uta] ſenſitui t mo[
tui]n b[us] est tibi b[ui] erp[licat]ui n[in] lo[que] dicto: i]t int[è]d]ut
p[to]n[ui] méb[que]. C[et] ſi tu q[ras] an o[es] sp[ú]ns il[for]ui
ſut homog[ène]e n[è]e q[ui] o[m]s ſunt ſenſitui t motui[
dicti] è in ex[po]ne lib[iz]t ca[que] dicto: q[ui] q[ui]da ethero
geneitatè h[ui]nt natura q[ui] magi[que] ſic[ie]t ſubtriles ſut
motui magi[que] h[ui]ndi t groſſi ſunt ſeliq[ui] ſeu il[fr]im

ſenſus p[ter] ita[que] groſſit[em] citi[us] p[er]t[em] ſenſus q[ui]
m[or]t in h[is] al[que] ex opila[o]t e[b] pa[n]to[res] sp[ú]ns ſuk
ſic[iant] ad ſenſu: q[ui] ſentire è quodda pati ſic[que]
uere è agere. q[ui] b[us] p[er] veru p[que] alit[ur]us ſenſitua
t monua[n] di[t]iguere[t] in g[ne] ex q[ui] h[ui]nt id[em] il[fr]im
p[uta] ecoſ[è] sp[ú]ns t o[rgan]ui p[uta] neruut è p[as]ſus
Jn q[ui]e aduſt]ed]ui t ſup b[us] n[ò]ndu[n] q[ui]ſte p[as]ſiòes de
ſenb[ut] noie acc[enti]ſ: vt mos è antiq[ui] interdu ſic
describere vt dicti] est in p[no] h[ui]us.

Quinto
tu q[ui]res ſtupo[que] t trem[or]e cur[que] v[ir]
tur[que] ſt num[ec]tui p[as]ſiue itelli[
g]edo a [q]nocu[m]to v[t]tu[que] c[ant] tales p[as]ſiòes d[omi]
pte noie acc[enti]t. Dic[ed]u q[ab] p[as]p[il]ioes t o[es] alie
ma[t]iales ſt num[ec]tui p[as]ſiue itelli[q]e q[ui]t]ur[que] n[al]is
regitie n[al]is n[al]is diſeſtie v[t]ita[que] p[er]p[ul]ſiue: vt di
cit Ba[que] 11.º. d[eg]e c[oe] c[oe] 2.². t. 2.⁸. J[no] dicti: e[que] q[ui] ſi t[em]
n[ò] ERRaſſent in acro[b]ibus ſuis n[ò] cauſare tur cau
ſa mo[bi] in corpo[que]: vt dictum est pluries.

Sexto
tu q[ui]res cur[que] v[t]tu[que] ſtupo[que]: est num[oc]
m[è]tui trem[or]e cur[que] v[t]tu[que] è pa[que] ſeu
num[oc]m[que] actie loq[ndo]. Et q[ui]o d[em] h[is] p[ut] tales p[as]
ſiòes itelliſt]u b[us] a[R]aſi. Soluit qa[que] 5. de mo[bo].
ca[que] p[oe] t 5. q[ui] ſtupo[que] t trem[or]e de ma[q]eta ſunt
p[as]ſiòes ſeliuſte t motie aiate. ſtupo[que] ip[ui] ſeliuſte
t trem[or]e ip[ui] motie aiate p[ri]ncipal[er] n[à] il[fr] p[ri]ncipal
li[t]e iſert num[oc]m[que], vt vult Ba[que] i b[us] allegata. Lóra
b[us] argu[n]t fo[que] q[ui] c[ât]ur a motia aiata: ſenſitia leſa
neruor? t méb[ia] n[ò] pot[è]t i]m[èb]ia leuare i n[è] ſuffiſte
re ſurſuz nec p[ef]ecte r[es]ſiſtere motui deo[ſ]um a ſui
n[al]i g[uitate] n[ò] b[ui] ſentire c[ât] num[oc]m[que] in il[fr] n[è] è pa[que]
il[la]p[que] p[que] 3. q[ui] id[è] e[et] a[n]q[ui] e[et]. t id[è] eſſet c[at] t[è] effect?
t id[è] p[ced]ereder ſep[im]: k[] trem[or]e de ma[q]eta t in
n[al]i c[ât]ur a moriua aiata leſa neruor? t méb[ia]z[ui]
Jſtká p[ont] Ba[que] 5. de mo[bo] c[oe] 2.². ad ſram[em] ſtu
po[que] a ſenſitua leſa d[clud]o i[gr]q[ui] trem[or]e de ma[q]eta
t a[no] c[rit] pa[que] aiate motie: nec ſtupo[que] ip[ui] ſenſitue
Jſſta è r[ò] fo[que] t v[er] d[clud]ere 3. illu[que] t[er]tui. Dic[ed]u q[
]trem[or]è tala[que] de ma[q]eta ſtupo[que]: p[o]ſſum? d[side
rare dupl[er]o[n]o[que] p[ot]ui illo tremuloſo q[ui] è acc[ui]na
mo[bi] t p[er] illo ſtupo[que] t ſic b[ui] ſit a moria aiata t
ſenſitua leſa ſeu debilitate vt vt ſic n[ò] è pa[que] n[è] no
num[ec]tui actiue aiate nec ſeliuſte q[ui]r[ò] ſic d[clud]it
Alio[que] p[o]ſſum? c[ò]ſiderare trem[or]è t ſtupo[que]: p[er]
p[as]ſiòe ſic d[ſe]p[ra] t ſic itelliſt]u Ba[que] 5. de mo[bo].
q[ui] dic[que] trem[or]e è pa[que] motie aiate i. iſert num[oc]m[
]p[ri]ncipal[er] ip[ui] motie aiate t ſtupo[que]: ſeliuſte. ſic ego
itelliſo i ſolut[oe] ſeu clarificat[oe] q[ui] ſiti dicti q[ui] p[er]
p[as]ſionbus deſcriptus ſunt p[as]ſiones illa[que].

Septimo
tu q[ui]res trem[or]e i]matialis è
ne pa[que] p[er] mo[bo] deſcripto
m[oti]e aiate. Dic[ed]u vt d[em] è de trem[or]e de ma[q]a

quieta, p. morbo descripto est paſſio motive aiate,
p illo malo motu è paſſive nocu¹¹ ipr¹ motie aia-
te. C. tu diceß cum łytu, è paº tremor, p illo motu
Dicèdu, φ vt fic è accens morbi verù actio morbi
pt eè ca, morbi et vt fic pt iferre nocu¹¹ ſeu paſſio-
nè mediate ſi qz mediate morbo descripto appen-
tu ćupiscibili voluntaº i actòib, affuer, p natu-
rã nò pnt leuare manu ad os nec ad caput.

OCTAUO tu queres mor? q è tremor? qſ
mot' est. Dicèdu, φ mot? tremu
loſus de maª qæta et tremor? in materia fit a duab?
naturi, qnito ò morbo capl's p'mis fit a motia aia
ta mouète debilik ad ſupi' et ſic è accens morbi et
eſt pter natura' è e'mor? nature q è gūitas ſialis
mèbri, puta a gūitate matie, ad ifen'. et è motus
ñalis, p[pt qò dicti]a, 5. de morbo capl's p'mis
q tremor? nò è mot? ex toro pter natura. Z tremor
aut q fit de maª mota è dupl[ex] p. mal? mot? expul
ſiue ſialis lacerto? expelleni, ipetuose et violente
Et motie aiate lacento? uuaí, expulſiua dicta, qa
icitata a tali p[ug]tio materiali è ad ifen? a gùis
tate ſiali p[em]is duob? è malus mot? p ito nò.
Et ſic p[5] q tremor? talò maª motavt è i pop[imis
fit attriplici ſia. Et tal tremo: q fit de maª mota i
fine rigor, i ſe. attriplici ſia dicta è paº ſeu nocu¹¹
actie alio? mèbri? a lacert, ná detés ſtindèt? mé
bza plura patutur p colliganti, ptin? q principa
liter patiutur vt ponit Ba, 5. de morbo capl, 5.º

Hlts clarificati cura ſtupo-
ris et tremo
nti tibi pateſcit: magie q; cæse hoz? et palib eede ſt
in gne: q[ui] palifi iepiés firmari 2comita: ita no
cuiita, vt vult raf in caº. Jo dié in rubrica de ſtu
pore et tremore et miore palifi. Jo vult ga, 4.º de
morbo cº. 5.º 3[os] 5.º morbo cº, 2.º: q[ui] ſtati? ilſtis
nò è victa? morbi ſup ytutè motuá volutarie ſic
in palifi p[fecta]: q; nò è tата groſſutes nuche i et
ſuba ex ſoſiduo appoſito ſubitráte ei ſubaz aliaq
liè n'c tата neurol apilaº et viaz clauſio i oagie eº
rù p[ dicta] appone: ſoſididi ſeu ſupflui, p[pt qò] ſps
ſenfitur, et motui nò ex toto ceſſat tráſure, ad ipos
nervos nò g tan[que] indigét cuiatòib? n'c vncuòibuf
ua ſoſit? ſeu caſi. Si q[ui] g tremorè i capute v'l i
brachis vel tibijsvl ſtupo: ſeu dimutuòez ſen
ſus habueruſtat per. xx. dies et vlaſer ſot mane
mellito ſequi tepido fine aª multura. Ac ſa: de
mane i aurora de ſero an cená: l'n itroitu lecti ſu
mat duos bolos de radice acho: p[fecta] cù melle
ſine pom tì. Et i fine méſe còcedat fine pom ranu
lù saluie bullitvmica ebulitòe i brodio carniu'l'
de g[uis] punea: ſunat i fine cene, cereb[us] lepo: 5

aſſum multu laudat in cena talibus colàbi affere
vinu groſſus eis ſbert q[ui] vinu albù, p[pt] et pene
trato: noceret vina diuſa ſumere valde necet nò
potare ſubito in p[no] p[zàdi] talib' còpetit ivia cu-
ratois et reſuatuòis mellicratù. C[ir]ra, rad achoi
m.a. cètauree, mi. cupar, ani. m. i. vtriusq[]ſtica: an
thof ani. m. f. ſe. bafilićois ſe. maiòzane ſe. peonie
ròne, ani. 3. i. mek albi deſpùan. q[ri], i. et f. k melli
cratò b[ui] clarificatù ad. H[ui]s renouet q[lib]ib septia
na ſumèdo de ito melličtonguat ſe i ſpòdilibul
coli v'l alkatiam cum vnguèto ſeqn'tiz p[tes] leſas
ſeu obdo: mitas et tremulofas. C[ir]ra. olei baccay
lauri. H[ir]b. olei de hilio, q[ri], i. piret¹ caſto: ei subtilis
ſume pulueriato: ani. 3. i. miſceá: et inco: p[er]tè: ſi ci
nere: całos ſumpta melli: p[ò]t. 15. dies ſumat co-
laturâ ſeqn'tè. C[ir]ra. p[u]a. da. viaz paſ. munò. ani. 3. f.
ibi ep[ir]huni polipo q[rcini], ani. 3. f. 33¹ anifi. ani. 3.
1. et f. agarici, 3. 11. et f. turbith q[ui]mo: et albi. 3. 11. k
decocno in q diffolua: caſſe: 3. 1. k pot? Si ni pla
ceat ſibi colaturâ recipe: da ſibi. 3. i. turbith plpulue
ri: ati cù. 3. 1. 33¹ albi cù brodio carniu. Ac de da ſi-
bi de diaturbith. vel da ſibi. 3. 11. piſk ap: d agarico
llo: c[et]o ſotinuet adhuc melli: p[ò]t. dies l'circa
ſſacta purgato: vnguat ſe i ſpòdilib? d[ic]t, et p[ti]
bus leſis cù v[lo]vninguèto ſoſion. C[ir]ra. ſuoc: rute
reccèr, H[ui]s, olei de hilio. H[ir]k. caſto, piret¹ costi. ana
3. 11. euſo: bi: 3. 1. coq: tur olei cù ſucco p[ic]to: vq[]ſ
ad ſumpto: e: ſucci. et cù deponèt ab igne a: pul
ueri: zata ſul tilſſime miſceá: et adda: olei bala: 1
3. f. factavncrone ſpòdili: colli p[ò]t. dies: fi katiga
ret ponat ò emp[lo] ſequi ſi p[odileſ] ex[è]t[é]o ſ alu
tá i lògitudine medi: palin: et i latitudie duozum
aut triu digitor. C[ir]ra. olei de hilio, q[ri], i. f. olei ò
lumipo q[ri], f. fecis olei ò 1. h[io] 3. 11. ſto: ad liq: de.
3. 11. mirre. 3. 1. galbá: 3. f. armo¹. 3. 1. piret¹ caſto: ei
ſubuſſime p[lu]erizato: 3. 11. euſo: bi: 3. f. cere q[ò]
ſuſicit ſſi at ceron: adda: malapádo tereb[ct]ine. 3.
f. vt meli? adhæreat capiat vna ps et ex[è]tèra: vt
dicti è interdù, teneat itò emp[lo] p[on]ſime ò die
iterdù vngat ſe cù vnguèto ſtati dicto: i ſpòdilib?
et p[ti]tib? leſis ad igne ſinicá: vt b[ui] ibiba: in p[re]
le: a. Ac k ſtud emp[im] ſ p[odilia] et p[tes] domi
tas q[ò] è forti? ſin rasum. C[ir]ra. piret¹ baccay lau
n: ſtaphuſagie ſambuci bo: az ſe. ſinapis, pipis.
caſto: ei euſo: bi: ani. 3. 1. teran: et oficiant: cum ſuc
cº cucu, aſimmi cù modico refine ſiat emp[lo] de q
applice: vna ps vt dictùn est. C[ir]paues c[aro] de
ſtupo: e tremore mèbri: cù ablun: òe aq calide
decoc: tòis folio: 2. tantum: alior: q[os] ad ſum-
ptò: ez duar: partu: em: lando deſup ſpondilia fo
lia ejus et ſup humeru: et p[tes] leſas cum modica

["foliü", "XV", "coquaffatione ex: de sup. nā h3 vum subtiliātūnā\nsupr. kuitaſt. Vel q. vnquat: cù ſucco ebuli vel cu/\ncumuerit aſinu: et ſelle bours: aut bulli: aſ quibus\nad consumpſionem medietatis.", "C. Capitulī nomī de tortura oris.", "Ut homis os cōtorq-\ntur et vnum de oculis ſu-\nis claudere non valet et\nſi precipitur ei ut ſuffet\nflatus ab vna im parte exire vide-\ntur ipfim tunc contorsionē pati dici\nmus. Luius curam incipiemus cu-\nsolutione vētris ex pillulis fetidis\nMutrimentū vero eius atq. ipfius\npotu ponimus vt in caplo de para\nlifi diximus. Egrum preterea quo\ntidie i mane anteq. comet de fina-\npim cum ſi upo acetoſo gargariza\nre faciemus: Et mittimus cum in\ndomu obſcuraz: et precipiemus vt\nvnā nucem muscatā in parte oris\nque torta e tencat. Maribus q. in\nſufflabimus cōdiſi: vt iſer mutatio\npuocetur. Spōdiles q. colli eius\net faciem eius et frontē ex oleo costi\nno inungere cōuenit. Et e quoti-\ndie de anacardinovnius aurci pō\ndus ſumendū. Et ſi paſſio hoc mo\ndo soluta non fuerit ad ventis ſo\nlutionēr egrī preeſervationē redeu-\ndum est. De tortura vero q. no re-\npente ſed paulatim accidit no loq-\nmur. Iſa nāq. non contigit uſi in\nfrenſi puitioſa morte iam iminē-\nte est ex ſiccitate.", "Et tortura oris. i. de tortione\noris et faciei. nō\nq. cā torture oris et faciei in gñali. e pa-\nraliſis aut spafin? a q. hax cauſa? plu-\nries accidit h. dicek ſtatim in ſequintib?", "Alterius nota ex intentione Ba¹. A.º. de inſ. caº.\n5.º. et 2.º. de morbo c.º. 6.º. q. i paliſi trahit ps egra\na ſana rōne molliciei in spafino p oppo¹¹ ps ſana\ntrahit ab egra.nam magi dura attrabit ad ſe inu-\nnus dura ſeu magimollé. Signu ad B. q. talis to-\ntura fiat a spafinovel paliſi ſunt tria. C. primu\nſumit a duritie et malitie ptis egre.nam i spafino\nps egra est dura.in paliſi est moſſ. C. 2.º. e ſalua\noris q. in spafino nō occurrit mīta ſalua. In pa-\nlifi est mīta ſalua q. hi inue lūtane exiens per os.\nC. 3.º. signu ſumit ex labijs ex clauſione oris et ex\npalpebza iferiori oculi in clauſione oculi. nam in\ntortura ex pali in ps ſana bene claudit et ſi ſigna-\nt forma.ps egra fili ſan claudit: q. trahit in aliq\na pte ſana vt est dictu veru claudit cu mala figu-\nra: q. labium ſupius cadit ultra debitu cu abuſa\nti ſalua. C. in tortura ex spafino ps ſana claudi\ntur ex ſe. et q. trahit ab eſt spafinata rōne et duri\ncicuvi ſtatim dictu est. ps aut egra nō clauditur.\nymo remanet diſe coopta ſine ſalua notabili. Iſ de\ndicendu de palpebza iferiori oculi q. in paliſi ca-\ndit palpebza ifen us notabili in spafino magi ca-\ndit in tranſuerſo. Et ſuper hoc aduerte ex tortura\noris ab mtrſecca cauſa ſi fiat ſi tranſeat duos me-\nses ſine manifesta re patione cōter non curatur.\nq. illa mala 2. plexio frigida cu materia fit q. hi\nbituata in membris illis. Iſ deo non poteſt cura-\ntia medico ſed ſi remeucatur ſue curetur est ca-\nfus ſingularibus. p. pter quod aduerte ſup fal\nſus p. p. 2. 2. 2. 2. 2. 2. 2. 2. 2. 2

cipall paties in tortura oris sunt neiuivenientes
a p[er]mis sp[oli]dilib[us] colli: ut dicit Ha? et B est pl[ui]m
pp[er] materiæ ibidè veniètè p[vi]a reumatilimi: pp[er]
q[us] actores magi [s]culut et iubet iungere carnaſus
colli et ip[er]m occipitui: q[us] ut pl[ui]m nerui p[er]cipal[ir]
panectes p[ced]ut inde iz nò s[emp] f al[hi]n dicti.

Becundo

tu q[res] an tal'torturavt è pa⁰
dictor? neruo[?z] ſit p[er] ſevel p[er] col
ligat[i]atia dic[ed]um: p[er] s[emp] p[er] colligantiam q[us] venit
ad nervos illos q[us] venire n[ò] d[us] ſim naturam.

Tertio

tu q[res] tortura oris q[us] pa⁰ è in ſei
g[ne]t i sp[è]. Dic[ed]u p[er] officiali[ge]
nere i sp[è] est m[ú]tplex i figura c[ui] torta[rt in ſitu p[
lo]o[?r] colligat[ia] portiflme ſi ſiat ex p[al]iti q[us] mala h[u]
mida caufat m[or]tb[us] in p[one]. ².º de m[or]bo ca[º]. pe
nultio. sp[er] comitat op[ila]o[?r] m[or]b? ²filis: q[us] ma[
la] ² f[ra] c[ui] ma[ª] a[q]ſa vel groſſa, ſic pt[iz] tibi ı̈q[ui]
ita p[affi]o d[scrib]it noie, p[po] q[us] a[li] tali mala figura

Quarto

tu q[res] cui? v[tr]uſ tortura e n[ò]
cum e[m]t p[affi]se itellig[è]do. D[]
cend[ui] vt s[ò] p[li]es è d[em] p[er] tortura e ois m[or]bus
materialis e[n] ocum[em]t[i] diſgel[ie]t e[rp]uſiune ſen[alis]
t v[talis] e[rp]uſiune. inº de i[ge]º. caº. ².º. t. ⁸º.

Quinto

tu q[res] cui? v[tr]uſ tortura e paſſi
p[io] p[er]cipal[ir] e curi v[tr]uti p[er]cipa
li[ri] infert ocum[em]t[i] Soluit Ba, 5.º de m[or]bo ca[º]
[pi]o. p[er] motuæ aiate gen[ar]t labio[?n]a. ſpaſinuſt
p[al]itiſ ſr p[affi]oſes p[er]cipal[ir] ip[or]z neruo[?z] in mem
bis in q[bus] ſunt.

Serto

tu q[ref] ex q[ui] duar[?] car[ar] dictar[ia] magi
[or]git ipa tortura oris ex p[afa]simo
vel ex p[al]iti. Dic[ed]u p[er] regionib[us] fris l['sept]emo
nalib[us] magi [or]git ex p[al]iti: q[us] ma[ª] a[q]ſe flar[ar] ma
g[is] m[ú]ltiplican[ک] f[il] ca[li]s regi[ò]ib[us] fit a p[afa]simo.
p[pter] q[us] Aui. q[us] erat in fine tertij climaſy l[in] p[n]
c[up]io q[ri]t dicebat: p[er] magi ſiebat a p[afa]simo quia i
tali fra ma[ª] ſicce acute magi m[ú]ltiplican[ک] q[us] ſi flu
xeritad p[res] neruoſas p[ug]e[d]o ip[os] ɔ[h]ut ip[os]
er eo[?z] ſi [y]ſus ſua origi[n]e: vt declarat Ba? ³ ar
chigene[è]. T[ertio] de a[ple]xiomb[us] declarado hoc in
co[dis] i[re] li: q[us] ſi p[ug]an[ک] in capite ɔ[h]ut verſus ad
caput ſiut nerui ɔ[h]unt [y]ſus ſua origi[n]e ſi p[ug]a
tur a tali ma[ª] ſicca p[ug]itua dicta ex q[bus] rebus
dictiſ sic clarifican[is] p[ate]ſcut ubi[vi]e curatiu[e] po
tio[es] t noti[n]a rerum applicanda[?z] in g[ne] et in
sp[è]: vt p[im]iſiun[em] est in p[er]cipio.

Septimo

tu q[res] in q[ui] latere tortura
ſupu[n]em[és] è d[eter]io[?z]. Sol
uit r[a]b i ſuo ²un[em]e p[er] ſupu[n]em[és] i ſimil[ro] pp[er] de
bilitera[m] p[ic]ule.

Octano

tu q[res] h[riteſ] torturá i ch[ito] t[re]
deb[et] curar[.] Soluit R[a]b i ſuo

stinèt e n[ifi] curarèt inſra m[è]ſem l'repank m[]
niſſèt e n[ curat]oſes in antiq[ui]nèt e p[er] t[r]aſeat
duos mens[es] facta est incurabilis, n[ifi] vemát e[]
punctura aut c[œ]cuffione

Nono

tu q[ref] q[us] c[à] magi p[u]ocas torturá
faciei. Soluit R[a]b i ſuo stinèt e p[
ois] res p[u]ocas fl[ur]ú ma[es] ad p[im]as sp[oli]diles col
li. iò è inna[ta]le e mal[ui] coop[ire] ſe i collo in ſono
ſcarificare ſe in i[ut]io colli eu[que]t i[bi]
materiæ: ideo debilitat memor[ia]: B[]volunt omnes

Decamo

tu q[res] ſi patièſeſ torturá p[ici]
tat d[em]te Soluit r[a]b i ſuo c[]
tinèt e c[]. p[po]o p[er] opat[ò]es cereb[ri] p[ri]ncipales ſut
leſe, p[uta] itellect? r[ot] með¹, t[ic] fig¹¹ e p[er] ma[m]l[ita] è i
cereb[ro] diſſoluta e ab ip[o] cereb[ro] fluès: pp[er] q[us]
q[us] cereb[ri] m[ú]t c[ó]icat i p[affi]oſe m[ú]t mo[n]uſt iſra
A[mi] di[e] q[us] p[affi]oſes fortes cereba ſi valde acute:
v[et] ſt p[al]it ial[app]oplea t[al]p[li]s. v[et] ſit al[pl]o
ſa[]t euad[ut] ſignu[m] tollerantie nature cereb[ri].

Undecimo

tu q[res] q[ui] ſig[ue] ſeu acc[n]a
magi ſignificat torturá
futurá. Soluit r[a]b in ſuo c[]t[em]. c[]. p[po]. q[us] ³a[]. ſr q[ui] ſv
ſignificat torturá oris futurá ſal[er] faciei. muſc[eli] ſa-
c[ie]i mo[u]et, ac ſi h[re]t iectigato[d]ez aliq[ui] vap[es] inci
p[ui]t i[as] fluere a capte. C[]t[em]. fig[em] è d[olo]r: oſu[n] fa-
c[ie]. C[]t[em]. fig[em] è ſtupo[?z] cur[ie] faciei. na[]z i[icip]i ma[ª]
fluere[?] op[ite] p[er] p[er] ſtate ſtupo[?e] i cute faciei: p[ore]
dicere q[us] è tortura i[cap]ies ſinnar[ie]: vt è d[em] i c[]o[]p[
]ced[et]i d[em] ſtupo[?e]t tre[em]b[ro]. t[ic] pa[de]z cauere a
frigore[et] a v[et]o[?z] i collo portiflme c[ui] ſcarificato[e]:
q[us] faciut eucreare R[a]b i ſuo stinèt e.

Hitis clarificatis

H[itis] clarificatis cura tortuſ
on[us] tib[ui] pa
t[ec]ut. an[ch]i cura p[ced]as ſcure o[ſ]: an tal'to[ſa] ſit
er p[al]iti l'ex p[afa]simo il[lo]z l[act]o[?z] q[us] medica i aliq
om[ifi]ica[ſ]. q[us] i p[al]iti o[ſ] magi diſſicare t ma[am] a[q]
ſa magiſi[nt]iare i p[afa]simo p[opp]i mi[mi] ſeſſicare
cu[n]vngu[er]: t aliq[ui]t ma[am] magi groſſa iſb[ra]hære
S[il]r o[ſ] ſcire an ſit ex p[u]c[a] l'ocuſiò[e] tal'to[ſa] d
cur? cura dicem? i fine ca[¹]. ſt ſciò[de] p[er] tali to[ſa]
cereb[ri] c[ó]icat al[hi] ſo[n]t in leſiò[e]: q[us] m[l]ita ma[ª] ab
eot i eo diſſolu[er]. io p[ic]litat e aliq[ui] iſra A[mi] di[e] mo
riu[er]: q[us] coſſa[]t i opat[ò]ib[us] ei[mi] p[er]cipalib[us] ſi ſalue
at[em] ſalue tuerit. n[á] ſi itellect: r[ot] t með¹ a[li]t i tor
tura co[ru]p[át] fig[em] è p[er] cereb[ri] m[ú]tum p[an]t i tali
to[ſa] c[ó]ic t mo[n]uſt iſra A[mi] di[e] t e[ſ]. In cura g[ui]ſe
p[ced]am¹ i p[im]is pa[po]a[ti] camera obſcura i clu-
la clauſa p[er] totu[m] ne aer frigi[d]n¹ c[]v[et]o[?z] p[ec]utam ſi
bi p[res] illas inſriatas a ma[ª] illa ſlu[ra] alias a[ui]t
lap[us] augi[m]ètare[ur] teneat n[uc]em muſcatam
in parte oris in qua est tortura vt figura membro
remaneat aſſueta, £t in p[im]us diebus ni[] detur

Folium

XVI

sibi nifi idromel ipso solo nutria vt diceſch palitie?
purget. C[]Stati aliquatیرt non multu forſtiter
nec p vià diſſolutòis matie paſſio augimètek: vt
e dictu in.c.de palifi intètòne[R]aſ i ſuo intinète
C[R]adi[que] achoi.m.i.ſiat decoctio in q diſſol-
uaſkerapi[que] ga¹. 3.i.† ſ fiat pot[que] deſt in auroza. ſi
nò velut cape ıſtà da caſſaſk ſuplicè in oru ſol:
cui? receptá poſui in p[]īmis cap[]l[]es de cephalea δ
ſcothomia de ſirenſi. C[]Tel de sibi.3.i. de turbit
g[]ūmosi albi pulueri[]zati c[]ui.3.i.33¹. deſt c[]ui a[]q aco
ri t cicer[]u ru. C[]Stati k sibi mellic[]t[]u de quo ſu-
mat i die ter. ſcz in auroza inveſp[]is in p[]īno ſom-
no medi[]u gobellu ca[]lin ſine alia mixtura C[R]
radic[que] achoi.m.i.maio[]zane ſaluie an[.]m.5 vtruiſ
ſticad an[.]m.6.33¹.nuq muscate. Gran[]oz iuni-
peri an[.]z.6. mel[]k despumati q[]r[]t. i. f. ſiat mellic[]t[]u
ad. H.ij. t. b[]n[]i clarificat[]u. L[]o ſeqn[]t flomek deve
na q eſub lingua intètòne[R]aſ in ſuo c[]ōtinète
potiſſume ſi venofus fuerit. t i p[]lòga[]t reiteret.
In p[]ceſſu ſin g[]ar[]garet an[.]q[]p fumat de mellic[\]t
to p[]vnà h[]ozà de iſto g[]ar[]gisimate. R[]e. ſinap[.]
3.i. ſyrupi acetiſo c[]oſpoſi q[]s ſufficit diſſepand[]u
vt fiat g[]ar[]gisina. vel diſſe[]p[]et ſe. ſinap[] c[]ui mo-
dico vi¹ t fiat g[]ar[]gisina quolibet mane L[]o
ſequèter poſt q[]ecent g[]ar[]gisina p[]aliq[]vices
puocek ſternutano c[]ui ſucco auricule muris ſeu
maio[]zane. iu[]njic[]aſk infra nares media teſta nuq
refupine. pluries i die multu approb[]a[]m cura p[
]oës. L[]oco h[]ui¹ p[]onim¹ de 2 diſo pulueri[]za 9ub[
]tiliſſume. aliq admiscèt de caſto: eo e c[]ōdiſi et po
n[]ut infra nares. C[]Rab d[]ic in toto c[]ōtamente q[
]cap[]iaſk de radice ſupior[]i catapucie mai[]o[]zis i q[]
tate gr[]am pip[]is. tera[]k t p[]ona[]ſk in na[]ſum p[]
dies diſlibet die ſemel. D[]ino curat[]ur faci p[]cced[]e-
tib? C[]Moderni n[]ri faciut ſic t curat paſſionè
“R[] auricular[]u[]r muris cicla[]minis nuq indice cu
cu. az[]umi nuq muscate achoi p[]irer an[.]z.6. omia
q[]uafienk bulliſt in vino t colenk t nuolauf
bóbar in dicto vino t pati[]es refupine[]t t comp[
]mat b[]óbar. t.vi. aut. vii. gutte tepide narib[?] di-
ſtiller[]k hoc ſiat multis dieb[?] t multis vicib[?] ate
p[]ràdiu[]t t an[.] cená. Iſta purgat caput mirabili[].
t c[]oſto[]rát neruos. C[]ſtud multis p[]ſi[]at cura[]z
p[]ſumare caput poſt p[]īmos dies ſero t mane cu[]z
decocto[]e camomille multà valer sp[]aliki q[]ui eſt ex
sp[]afimo. hoc vult[R]aſ in ſuo c[]ōtinète. poſtea in
ungere q[]ui eſt er paralifi. addas vtriuſq[]s tica[]d.
C[]poſt q[]e facta e purgatio aliquat[]r g[]ar[]gis-
ma t ſternutatio aliq[]lis. inungan[]k carine colli
t facies t sp[]òdiles p[]ine pluries in die cu[]z oleo
nardino vel coſt[]i c[]oſpoſito cui? receptá r[]ab poſt

c. de palifi. C[]Si ex sp[]afimo fuerit potes inſcere
c[]u vno ist[]o[]r olin de lilio in vna p[]re potiſſime in
p[]nº p aliquos dies t den[.]k.3.ij. p[]il[]a[]z. ſeti[]daru[]z
c[]ui.3.6. colloq[]nº t.3.i. ſera[]p vel coch[]ia[]z loco illa[]z
C[]Rab laudat abluri[]oem faciei c[]ui aqua achoi
v[]l[]cum aceto tepido facta purgatione potiſſime
q[]ui ſit tortura ex palifi. Zandat etiá balneu ſic[]t
puta ſtufam natural[]e vel de lapidib[?] iga[]ni[]t ſup[
]ſperſo vino albo l'claro. corp[?] t caput ſuſetur i
p[]nº t intoto p[]ceſſu. C[]Rab multu laudat ra[]d.
acho[]i q[]ec[]ta c[]ui melle ſup p[]ſo.33º vel ſirupo vel
mellicrato vel electriuº. C[]in p[]rocesſu cure lau[
]dat etiá tubicinare in die p[]rices vt figura m[]e[]b¹
rectiſe[]c in aliquo t respicere ſe i ſpeculo vt la[
bia c[]o[]iungat t figurá rectiſicet bonu e in p[]ceſ[
]ſu cure. oia ſi q[]sideráda t q[]tmuáda put e ſup[]
dictu mellicratu c[]otieſk g[]ar[]gamaſternutat[]ōnes
inu[]cto[]es vt e dictu. t ſic q[]tmuádo iſta cura p[]ple
bi[]t infra. xx. dies ſi deo oipoteti placuerit C[]Si
vo aliq[]s torturá oris habuerit ex p[]uctura facta
in i[]l[]ptibus ſhente lacertos t neruos tal' cura
tur c[]ui cura vulnere curato vulnere remanet aliq[
]bs tortura qua natura reparat i annis inungue
do p[]ut dicem[?] in.c. ſequeti. C[]Et ſi q[]s torturam
oris habuerit ex c[]oſſione molliſcate neruſ t
musculos per ibibitione ma[]c per vià palifi c[]o[
ter ſiāt empla t alia dicta in.c. de cura palifi ex
]cuffione.ná paulati p[]lures menſes comple[
]bitur cura.

C[]Lapitulum.io. de sp[]afimo.

O am aliq[]o m[]ebru[]n alicu
tus c[]ōtrahi[]k et ad ſua[]z
redit origi[]n[]e aut plera[
q[]e ex m[]ebruſſic di[]p[]onu[
tur ip[]a sp[]almata ee p[]nuciāmus.
Sp[]aſm[?] a[]nt[]ubito aut paulati in
uadit. ſz sp[]afimo ſubito eueningi:
eade p[]panda e cura qua palifi c[]o-
ferre d[]ixim[?] In eo ta fricat[]oem ma-
nu[]t v[]nct[]oem ex oleo coſtino plus
vtimur. Sp[]aſm[?] vo q[]n[?]o rep[]ete ſz
ſua[]t accidit poſt febr[]e aut m[]lta
v[]êtris solu[]t[]o[]ez aut multu vomitu[
aut ſagu[]is fluxu[] mal[?] e t v[]ix cura[
]bil[?] q[]c[]q[]d t[]n accidit ei mederi inci-

piem'. Egro näq ordei aqua 7 in
ra vnctuosa 7 mollia admistrabi':
7 i aqua dulce tepida ipm mittè 7
vingè ex olo'violato tepidor olo s
se. cucur. 7 p[ic]pue neruozi qb'spa
sin' è radices hns. in tia qh diu mo
retè 7 ex ol'. violato inuga[tt]. devino
bibat paq qd tamtù hèat aq ad-
mixtù: 7 ex cibis nutriat humidis

Espasmo
id èò 3ractòe
mèb2oz.ná tal'

moq b'descnbi't noie accntis. Si des
scribat a ɔctone dũ fit;qz tunc è mal'
mot' 7t diceſ i.c. 7t desenbi't noie ppo ɔſiderado
ſpaſinũ i 3ractòe facta ſic figurata.qz spafinus
dũ fact'è.è mala figuravt ſtati ɔclarabit. CNò
q spafin'u 6iltingu't multipl.vno' ex pte cae in
gñali.qz qda' è matia':qda inatia'l.ná ois spaf'
è de reploè aut de inanutoeypo.vi.apho. C'ydè
ga',3.de int.c.3.ptp huoè subitráte me'm abbze
uiat.qz crnui ingroſſat i spaf' de repłone abbze
uiant nerui 7 ingroſſant:7t p ñs meb"m.c. dicto
p3 huoè subintrátè t replentè hoc tñ veru' eſ t p
aligò ipz in pn'qr.tpe ſub ſeqnti me'm demace/
ra't p[pt]r'of defectu' nutrùnèi in spaf' de inanitoè:z
hìt loſitudo 7 latit' minorat ſin illá.3.ò int.c.
3.°.7d robat idè ga' ıſta ſic i exſtiorid7 puta i cori
gia vl' corrigis q[]p q[]n repleſt abb:euani't igroſ-
sant ip[]o ianiq abb:emát 't ɔſtringu't : vt pt3 de
ſacto. 7 videm' i chordis lire q[]p regnante auſtro
ſeu vèto humido repleſte dictas cho'das lire:q
chordè rúpùt. Zde ſit regnáte vèto bo'reali erics-
cáte 7 inaniète q[]p fili rúpùt:anſi p[]us lapen't: qa
abb:euani't. CLá at maria'k faciens spaf" chuò
aliq[]ht groſſ h[]n's malá q[]litare p[]ugitiu'a friaz vl'
aliá r[]oe po[]tois ma' acute co[]lie vl'aliti' aduſte
2mi'te p[]ugète ipz 7 chète ipm ex ſui ñ C[]icunt
actores q[]co't c[]oicat vèt' fit inſdù ex ma' vèto
ſu ex toto 2peret' g[]ſla poriſſi i tibis ſenúq a lai
cis d[]crápa q[]ſtati curat c[]u aq decoctoís tumci
ſi tibie c[]u ei' decoctoè b[]n ablúat caſe ſero t ma
ne p[]duos dies tal'ca matia'l aut è 2p[]hèdes to[']'
me"m. ſneru'n 7 lactu. 7 b è q[]n ſit fine apate.gut è
2p[]hèdes vn[]i t[]m lo"m qu[]e reliq p[]tes ſequit:ß k
i spaf' p[]pt apa. C2° distigu't spafin' ex pte ſin
thomau' puta ex mò 2cunomis.q[]dá è spafin' ſeu
2ctuo q[]fu'tus p[]te domestiá 7 d[] áttroſon'. 7 k
ß q[]r illa ma' ſubintrat nervos pr[.]doſtice, 7 qa

pügitiua pügit ipos neruos:pp[]k q[]pa p[]püctoë
ip[]nerui chunt ex eo[]n ñ v[]ſus ſua origine ut di-
cit gali.2.° de into.ca.°A.° 3 archigenem decla
rado b i chordis lire. C[]alia è 3ctio ſeu spafin'q
k v[]ſus p[]te siluestrè.q[]illa ma' p[]ugitia ſubin-
trat nervos pr[.]me' siluestr. 7 ſic chut v[]ſus ſua origi
nè 7 vocat p[]thoston'. J[]ſte due sp[]es ſut p[]pe di-
cre spafin'. C[]ali è spafin'q[]t z[]t totu' me[]m no z[
]hèdo ip[]m v[]ſus alia qu[]p p[]te.q[]r ma' ſubintrat vnis
formit p[]te doſelicá 7 siluestrè. 7 vocat tethanus
q[]r z[]t vn[]a q[]b p[]te. C[]iſta sp[]es spafini ñ èver'p[]ſa
un' b largo mò dict' q[]li' 2tigit nec q[]b' còtigit: b
diceſ statim in ſeqnibus.

Primo
tu qres. spafin' cui' p[]ticule è pa'
[prnci'.C]soluit ſira.2.ò int.c.4.°
3. de int.c.3. q[]p spafin' sp è pa' neruoz [prncipal']
t lacto p[] colligatá ipoz.vn ma' occupas p[]te3
neruosa igroſſat éa 7 ſic abbe:uia't 7 chit ip[]z ex
ſui ñ v[]ſus ſui origine. C[]rarguit 3 bauſte ga'.2
de int.c.4.2tra archigenè. dic' q[]p tethan'è paſſio
prncipal' vèaz 7 arteria[]z diqiti vel alteri' me[] apa
ti.qz ille p[]repleſt 7 tèdu[]t. J[]de vid[]o: dicere. ir.ò d[]
igenio.c.i.2.ná i ſynocha è tethan'.ná m[]e' ſut
ſic t[]efa:q[]r no p[]ht applicari p[]pt p[]lecto[]ia ma[]i-
má vèaz 7 artia[]z ab ip[]o ſan. g[] spafin' ñ ent pa'°
prncipal' ip[]oz neruoz. C[]icidu' q[]p spafin' ſeu
3ctuo dupler. e.7. vera ſeu p[]pe dicta: 7 ſic eſt du-
pler sp[]es átrockon' 7 p[]roſton' J[]ſte sp[]es ſunt
paſſiòes ip[]oz neruoz ſol[]u p[]nci' C[]ali è spaf' ñ
ver' ſeu largo mò dict'. tal' è tethan' i q[]no è va
3ctuo k tèno't ita è pa' inf d[]u vèaz 7 artia[]z i
terd[]u ip[]oz neruoz vt i tethano vl[]i 7 i alij[] sp[]eb'
dic' vlib'vt ſtati dicec.ná i ſto nerui repleſt 7 in
groſſat 7 vir p[]licat 7 tv[]l' 7 rigudá[]t ſunt dictavna
sp[]es spafini.

Becundo
tu qres. exq i tetha°v[]l' 7 alij[]
sp[]eb' dicv[]l'ib' neru' patitur
p[]nci' vt tu p[]o's:qri't q[]ſi illi nerui. C[] dice"m b[]n i
tellige[]n ex ite[]toe ga'.3.ò int.c.3.7.5. ſui paſſiòa'
pone'ſig tetha' v[]l[s] 7 alia[]z duaz sp[]e:q[]p i tetha
no vl[]i 7 i alij[]s sp[]eb' dic[]i v[]li'b' pati' p[]nci' ſeptuz
par neru[]z capi[]r, p[]teſu ſup sp[]òdiles colli vnin[]
t ligat[]u c[]u eis i mod[]u chordis mediàtib' q[]bus
pellicul' 7 p[]mèuq q[]r ſurcule aliaq tèdu't ad viſce
ra iteriora:vt ad p[]cc[]t 7 ei' muſcl[]os ad cor pul-
monè dyaf[]ragma v[]eas 7 artia[]z 7 ad pla alia:vt
dent eis ſen[]u quedá. alie ſurcule poriſ:q[]r pariſ
tèdu't ad gu[]l[]a 7 epiglotu'. ná ſin q[]p ma' a[]ibi[]t i
iſtio neru[]s ſac ita' vel illá ſp[]em spafini. i spaf'
pticulari aliaq mèb2oz nerui o[]ni a mucha 7 sp[]
dilub' coruńdetib' vt i spafino brachio[]z nerui sp[]
dili[]n p[]no[]z colli tibia[]z nerui allati, 7 q[]r aliaq ſut

folium

XVII

cule spòdilù colli tèdùt ad pedes. ò. ù. A. ò. ò. ite,
ìò ad passionè illo? ùt spafìm? sat vìs fieri scòz
ei? spèm aliquà fin qì fit palifìs latìs vùis.

Tertio tu qres. vùrù spafìm? fit paòpè sevèl
p colligàriaç. Dicèm? qì ois è p
colligàtiá, ventìqù venire nò òz ad eos fin na-
turà puta maª mala hùoza' subintràs ùpìm nerù
uù t venas t arterias i tethano.

Quarto tu qres. Spafìm? qù paflso è in
giùe t in spè. Dicendù qì in
spafìno poftùm? òsiderare p'la. ò. ùctòem ùn fit:
t sic è accìns morbi. q: mal? mor? .5. ò mo? .c. òpò
Et vt sic deffenbit i morbù sìl'èm cù maªvì fine
maª plures morbi deſenbutù noie accùnpt mos è
helenò. 3. de inge. c. 3. Talioº poſſum? òsidera-
re ùctòem facta. t sic dico qì è officialà puta maª
la figura còcomitàs fecì alùi morbù officialem
puta opìl'èem t morbù còſìl'èm qù è cá tal' ùctò-
nis. vùn tal' mala figura cát imediate nocùm i mo-
tua aiata, ppè qò est morbº principalis.

Quinto tu qres. cum? ùtur? spafìm? è nos
cùmèntù paflüe intelligendo:
Taidèdù vt ſupr. a i alijs capitul? qì digellie na
tura? t expulſue vita. n. ò. de ige. c. 2. t. ò.

Berto tu qres. Lur? vùrù spafìm? è paò
ſeu nocùm active loqndo. Sol
uit ga. 5. de mo? .c. pimo. qì spafìm? p ùctòe fetà
puta p mala figura è paflso principall' motie aia
te. t ſic loqè ga? loco dicto ſi òsiderè spafìm? ùn
ei i fieri p illa ùctòe tuc nò è paflio ſeu mo?b? ìſe
rès paflioèz. k accìns morbi puta mal? mor? , ppè
qò ùn ifert paflonè imediate ſ intermediate. q: accìns
morbi ptè cè cá morbi. Alìj còicàtes illà malas
figurà: puta òſikìs t officialà vtputa opilaº. ſilìt
ſut paflioës ipi? motue aiate p pùs. q: official? p
pùs: òſikìs vt è declaratù pìmo de mo: bo capitìs
pùmis t vùtimis.

Heptimo tu qres. Spafìm? ùn fit est
mal? mor? t accìns mo? q: fit a morbo ſic iectiga. 5. de mo? .c. i. ſup ß tu q-
ris. ſub q gne accitìns còtinec. nò è actio leſa. qa
cè actio mo? q: acto leſa attributikv'tuti. actio le
ſa talis vel talis vùrù, vt p3 infra. 5. t. 6. de mo? 9
Jzdè dic. vi. de int. Cyn oppo? m nò è qítas mu-
tata q: tuc còphende: eſ sub ròe, pp: nj obiecti a:
licui? ſen? de qttuòs ſenib? vt è dictù. 4. ò mo? .
c. 2. nec exìes a corpe mutatù nonè Dicèm? qì
ois mal? mor? ſupuènès corpi nro è accìns mo? l
q sub actòe leſa còtinerèc. q: è mala actio vtuns
motue aiate vt tremor: mèbzòv. vìè mala actio
motue naturalè vt i singultu istò, ò, 2. de mo; bo

c. vi. Tel est mal? motus morbi vt è ipalin? iec-
tigatio.ná q: talia ſut repugnàtia acţi naturali-
ti ù sub actòe leſa còtinec. t exponik. ppè ità cáz
dicit ga. 3. de mo? .c. 3. q qdà ſut repugnàtia ac-
tiom bone. ùs sub actòe leſa còtinec. s q: vt pìm
tale gen? accidèrè actio naſe ſeu vùtùr leſe. ùdo
còiter ò: actio leſa vùtutis alicuius. Alia autè ò:
vt spafìm? t iectigaº, actio leſa. i, mala actio 'mor-
bi. t ſic patet tibi clarificatio queſiti ignoratì a
modernis nostris.

Octano tu qres. a q cá hùorali ſit plus
ries spafìm? Dicèdu q: couer
ò: ab autòraq? q magì k. a ſaguie acuto. Poslea
a flàte acuto. 3º a melàcolia, ab ilhas ſi ad ner-
uos fluxerit vlì ſi apauerint. meſka aùt aduſta q:
mozdar t acuta credo qì ſit vna cá potilſuma. et
aliqì col' amordèz. 5. amphor. meto pìmo.

Nono tu qres. qult tal ma? spafìma? me-
brù ròe ſue mordicatiùs ſubitrat
mèm. f. ptè illà neruòſa fin lògù aut fin latum.
Dicèdu qì palis ſubintrat fin lògù. q: maª
tal' uqda ſubintrat remollièdo t opilàdo i ſpaº
pòt ſubinterre t fluere i origine eoq fin lògum
ſilì p vià reumatìſini t fin latì, ppè capità veà-
nù ibide. còtiguataz. ſpuètum talè materiam ad
dictos neruos.

Decimo tu qres qbus magì accit spal
mus: puerci aut iuuentus: vl
ſenib. Soluit au. 3. cañ. c. ppò. dic q: puer, ppè
debellitate ipòr neruo? : 13 cit? curèt i cis ppè for:
titudine principalìs eparèt cor dis. 33 iuuentb?
t ſenib? magì còtingut ròe cáe. q: tal cá acuta è t
mòdar magì abundat in cis.

Undecimo an spafìm? a frìo eprìſe
cò fit material vel ìmate
rialp alia òvba òr: an ſit de rep'loè vel ò manitòe.
pbak q: fu material ſubito, g è material. òna t3. 3. de
int. c. 4. Jtè k cù vitio hùor. q: tale frig? moruſi
cat hùores stètos i mèº t neruos t deuati eos a
naſa. g erit material. Jtè tale mèm? igroſſat. 4. de
mo? .c. 5. g è material. òna t3. 3. de int. c. 3. In op"
eſt ga? pò de mo? .c. 3. 6. Et rò ſua eſt. ille spafìm? i
q hik lògitudo t latitudo è in material. 3. de int. c.
3. 0. minore2 ponit. 5. ampb. 2. metò illi? frim vero
spafimos tèc. vbi dic q: frim tale penetràs còſtri-
git mem? m t 2strigen? exalat hùiditatez ſubtilèz
magì aereà t cù ß pùgit. q: mòdar qic ſeu? ò:
hit et ſui natura vt pluries eſt dictù.

Adròes p3 soluto. Ad pìmà k ſubito
2cedo g è material nego onàz
nà ga? itelligit: qì ſi fiat ſubito a cá intr inſecaq

cñ

tūc è materia! ſi ab extriseca fiat subito nò è ne
ceſſarī ſi ſit matia! . Ad ſecu'da dico q'illud
vitūn huo? nò è cā spafimi. Ad tertiu a frio ex-
trinſeco ingroſſaet induraſt in ſuſa vt è dictu
autoritate ſupra in. c. de paliſi et i.c. de ſupuoe et
tremore. et diminuſt ſeom latera: et ſic nò valèt
argumenta.

### Duodecimo

Tu qres. Spafim' er vulnere an ſit mate
ria' vel imatia'. ſeu de repſoe lò ianitoe. Sol
uit ga? v. ampho. ſupra cañ. ii. q'è matia'. qa' er
aſpate cauſato ſupuemiète i vulnere et è moraſiſ
q; a tali cā forni paſtik multu initu neruox; puta
cerebrù; vt dicit ga? in comèto.

### Decimotertio
tu qres an spaf
mus a punctura
nerui a clauo vel ab alio acuto ſit spafim? maſia
lis aut imatia'. aut de repſoe aut de manitione.
CSoluit ſta. 3. teg¹ cañ. 12o. ibi. Nerui yo et the
thanu qò è spafim? matia' ſeu de repſone. q; p/
pter cotinu ſon' onè dolozofam huo? acut? currit
interdu ad ipm locu pügès ipm neru? et p onſ
ipin òhit yus ſua originè ex ſui natura: ſicutvi
dem? i cho'dis lire vel alteri? inſtri musicivt de
clarat ga. 2. de into. c. A. 5 archigenè. p[pt] qua
ca'm ga? ubet dilatare fora'me pücture vt poſſit
meli? iponi oleu calidifsum terebètine vel lùbi
coz vel euſoßij vt talh uor q' continue ibide fluit
ſerua? et ſic cábit ſtractòem ipò? neruò spaf
im? ex püctura ipi? ſcoſpioris vel alteri? aſialis p
cadè rœm è matia' ſikr q; ipòt ab aiali pügète

Decimoquarto tu queres an spafim' ex me
dicis forni ellebo ca vel alia ſit spafim' de repſoel'
de inanitòe. vel matia' vel imatia'. Soluit g'
v. apho. 9. p. 9. q. meª laxatiua pòt càre spafinuz
trip[ar] vno diffoluèdo et mouèdo huo? ef acutof
pügètes neruos oſſicij ſto' deſcedètes a cereb'
vna è dicta meª: vt recitat ga' de qdá iuene qui
fuit spafimat? a colera acuta erugioſa morèdo
oſſicij ſto? q euomitata ſuit curatus a spafimo.
Jdem ga? v. de into. c. v. ná expulſa illa co'la spá-
lit p vomitù ſuit curat? ab ipo spafimo. Jde ga?
v. de interio: ib'. c. v. ná expulſa illa co'la spali't p
vomitù ſuit curat? ab ipo spafº tal' spaf' ſit ipnº
euònis vel circa còit. C scòdo mò mediª ſupra
cát spafinu euacuado vltra debitù ròe numie ina
nitòms et exſiccatiòis nerui abbruciá't òhùtur
er exo? na'ta vt vidè' i cho'dis lire vel bo'ca re's
gnáte misi pùs la'en t ru'pùtur et còtrahùk talis
spafim' è incurabi't et mora't et ſit i ſine purgati

onis aut i ſine magni flux' vètris. Tertio eam
ſatur spafim? a medulla violenta calida et acu-
ta non euacuado nec diffoluendo ſ solu ſubam
neruò? exſiccado et ſumèdo. q; ois res medici
na'l purgatiua è exſiccatiua et ſuputiua. s. apho.
2. o. i. ta'l spafim' è de inanitòe et mora't et inca-
bi'ta'l spafim? venit poſt ſumproem me' vnovl'
duob' me'ſib'. Ipo. de ito nò facit mètionem: ſ
tacuit vt dic' ga? m. 2. q; erat de inanitòe dedit
eù intelligere p dictu ſecùdu. Ex ſtis patet cura
in genere et in ſpecie.

Iſtis clariſcatis cura spaf
tibi pateſ
cit. Œcluſuz è in p[cedet]ib? ſpeculado ea q' ſunt
nccia i cura cuuſq[ur] spafimi. q[ur] spafim? q[ui]q[ui] v[li]s
aut p[ticular] fin qua[libet] ei? ſpem è p[affio] nervo
rù p[incipal] et nò nuche i q[h]eſſert a palifi. q[ui]m
aut neruò? dictu è qòne. 2. a. Et q[ui] p[re] coicát in
p[ticula]. q[ui] vterq[ur] è p[affio] nervo? p[incipal] et còi
can[ti] i cā q[ui] pluries accidit puta ex hùidita' groſs
ſa replete neruos in ſuis porſolatib? ultra debi
tù p[ia] ſup fluita'r nutrimental. Iſtud p[cedunt
ociu guitas crapula corp[if] fluète ad nervos onſ
p[ōglù]z de poſſibili p[ar] lat? p[ia] catarri et diffos
luto[is] matiei cā extriseca incitáte. vt calo: frig?
ira reпо excedès multa talia. Iſte spafim? k ſui
bito. io. Raſ reimitnt nos p[ur]a spafimi q[ui] pluri
es accidit. q[ui] cura è cadè: vt ip[er] ponit. ſi't p[ōt]i
ſuis dionib? Iduerte tì ſup b q[ur] spafim? p[ti]
cular fact? et p[ec]t? i aliaq mebzo è to'l abil a ñ
è coſſabil a q[ui]q[ui] p[er]t rectitudinem' p[ur]uitate
mèbi. Cspafim' aut v[li]s et p[ec]t? nò è to'lla
bil'a nata: q; tuc ceſſaret anhelu? q[ui] p[ect]o: talia
ceſſaret a motu. Cspafim' autv[li]s fin qua[lib]z
ei? ſpem incipieſ firmari ille è to'llabil a nata:
k cù difficultate coſſa[ci]t. io signa data a Baº. 5°
fui p[affi]o: arij. h[ic] recitabo: cu a pauq cognosca't
C Signa th[et]ani v[li]s incipieſis ſut q[u]tuòde
cim tales vir ceruicè mouèt et nò p[it] eſ flectere
nec tenere recta et ceruicè recta nerui colli dolèt.
è ſi loq[è]t: tremuloſe loq[è]t et ira[ſci]t marie loq[ui]t
b? tales vir aliq[dr]aſſglutiùt et cù diffulta't au
dit? ip[edi]t i eis. facies còit rubeſcit. ſudat aliq[ni]
man? ei frigec[ut] pulſu h[ui]nt tenuè. q[da] q[ui] ſut
ſemi alienati. C[hi]ntes antroſtonu cù ſtis fig-
miſ dic[er]i p[re] h[ui]nt q[da] alia tâ inclinát caput in p
nù ſeu ceruicè ad anteri? Jà p[ector]i u[ng]t et p[re]
cordia tèdu'k. digitos i puq 2 cludùt. vana ex: li
p[ida] è còit. C[hi]ntes p[to]ſtonu v[li]em cù ſigmiſ
dic[er]i h[ui]nt q[da] alia. retra[hu]t ceruicè retroſum cù
imag[olo]ze doſi cura non p[it] extèdere digitos

folii

XVIII

flectere nō p[ro]nunti[rum] o[est] igitur moriuntur. se. at supu
eniēte aliq[ui] liberat aucte ypo. C. Lura chetani
v[er]is sefibilis u[l] antroſtoni u[l] p[ro]thōſtom si de cā
h[ui]ozali flātica et magis coi u[l] nutrunētali fuerit
replēte neru[n] grossu extēſu ſupra p[ra]mas sp[oli]
les colli et alias ſubiacētes p viā ſup[fluit]a[t] mu-
trimētalis u[l] reumatice matie q[ui] cog[isci] ex ha-
bitudie corpi[s] v[ma] etate ad hoc et alijs sig[mi]
significatib[que] repleto[es] flātis u[l] reumatice ma-
qe cognosci[que] ex habitudie corpi[s] ut dicti[que] p[re]
da[que] ſic. Primo abſtineat p[ro] dies tres int[eri]oſe ga-
in paſſiona[que] ſuo stati clīſterize[que]. R[ic]maluari ſi-
cle mercurial[]a[n].m[.]a[que]rae m[io]n[.]i[]pulpe
coloq[ui]ntide nō coq[ualate].m[.]b[.]an[.]i maratri.ame-
os a[n].z[.]b[.]fiat decoctio m[]q[ui] diffuolat[que] yeralogood.
P[er]a[pi]gire. g[ra].z[.]i[olei] cois q[ri].f[al]is cois.z[.]b[.]
fiat clīſtere. por[es] ponere vi s[ui] caſſie[que].z[.]i. p[ina]
die et z[.]a[que] deſt clīſtere istud. Et ſi videt ſi[mi] ponere
de coloq[ui]ntida plus.m[.]i.nō t[erat] ne ledat int[eri]
na p[ro] ſui adherētia. Acta[que] ito mellicrato stati ſe-
ro et mane medi[n] gobell[ui] ſine alia mixtura. R[ic]
radic[que] a[ch]ori y[re]o[s].a[n].m[.]i[s]alui ma[jo]nane. ca-
me[b].a[n].m[.]b[.]ameos.z[.]f[.]z[.]3[.]nucis muſ[.]grāno[r]ū
i[m]uiperi a[n].z[.]i. me[n] albi deſpui[n] q[ri].i. et b[.]fiat
mellicrati b[ui] clarificati[que] ad R[ic].i[]vra[que] ito melli
erato m[]toto p[er]c[essu] poſt q[ui]q[ui] dies p[or]t addi z[.]
u[l] q[ri]ta[que] p[er] vim albi ſumpli[que] in decoctiōe. vinum
nō cōperit ſibi p[er] aliquos dies p[ir]mos v[s]q[ui] ma[ri]
sit miozata. Pos[tea] cōperit p[er] r[as]im in ſuo cōti[
]du[n]i ſit aliq[ui]t grossu et in modica q[ri]titate in me
dio reſectionis et in fine valet. nā diſgerit ma[ri]as
crudas: p[ur]gat p[er] v[an]as: for[ci]ſi[cat] calo[re] natu-
ral[ē]. Pos[tea] p[er] aliquos dies p[or]t vi[n] vino ſubtili-
ut ma[ri]a expellat p[er] v[an]as. p[er] p[ir]mos dies v[s]q[ui]
ad ſertu[n] uel ſeprin[n] die. v[ra]t eto y[drom]elle loco
v[im]. R[ic] melhs R[ic].i[]a[que] ſonk[R].i[]n.33[.]3[.]albi.nu[d] mu
ſcate a[n].z[.]f[.]m[.]ci pi[ete] ebulli[tio]e exp[ina]t et co[le]t
et v[ra]t eo. stati inu[gar] s[ib] illos nervos grossos
erites in collo et p[er]tib[que] ſubiacetib[que] ut dicti[que] e[que]
ſtio[que] p[ina] c[ui] vngueto ſequi[t]. R[ic] o[lei] de h[ilio] R[ic].
i. et f[.]to[ra]ci[s] liqde.z[.]i[]. caſto[rei] ſubtiliſtune pul-
ueri[ati].z[.]i.tere modicu[n].fiat vngueto[n] liqdu[n] quo
vngat ſe n[om] dicto p[er] p[ir]mos dies dcōs. Et poſt q[ui]
ſup[er]it medicina ſequet[que] addas igitur vngueto[n]is
galbam.z[.]f[.]ar[.]g[ie] leonis.z[.]i. f[.]fiat vngueto[n]
cui p[er] dicti. T[ertia] aut A[que] die ſeruát ita collatu-
rā. R[ic] v[uar]ui paſſi. ium[ue] ſebeſt[que].a[n].m[.]f[.]v[tr]i[que]
stica[da].a[n].m[.]f[.]ſe. i[m]uiperi.z[.]f[.]fiat decoctio in q[ui]
ſoluat[que] p[er] a[pi]gire g[ra].z[.]i. et f[.]inco[pe]t p[er] die ante
p[er] a[pi]gire. S[.]i. coloq[ui]ntide gros[to] n[om] pulueri[ate]
diſſoluat[que] ſiat por[que] deſt in auroz[ia]: quo ſi[pi]to poſt

vngi cu[z] 3[°]vngueto[que] poterit potare vinu[] grossu
q[ui]b[us]dá die[que]. pos[tea] ſubtili[t] fac[que] igitur ſuphe[t] i
ſupha ſicca ſacta c[ui] lapidib[que] cadé[tib] p[er] ap[ra]
ſo vino albo nel clareto. Si h[ea]s in p[ra]mptu bal-
ne[n] naturale et ſupha natural[é] p[ua]let. nā eradi
cat morbu[n] ſin r[as]im in ſuo c[que] nā ſubdit p[er] ſtu-
pha ſicca e[que] ſibi meko[] medicina p[er] exi[n] ſuphe
uel balnet inu[gar] c[ui] vngueto[n] dictis u[l] c[ui] oleo
sambucino u[l] c[ui] caſto[eo] ſubtiliſtune pulueri[za]
to in R[ic].i.olei. ſit.z[.]i. caſto[ei]. ita eſt cura p[ra]ſimi
tethani p[ro]thōſtoni antrostem v[er]is c[ui] repleti[que]
corpo[n]s et sig[mi]s repleti[onis] corpi[s]. Et ſi tales
p[ra]ſimi p[ri]culares fuerint ex[que] aliq[ui] tetan[que] et a[si]
lie p[es] p[re]dicte ſut a[que] ſola v[é]toſitate inſtatia ex[te]
d[é]te ip[er] méb[ui] p[er] t[é]pus p[er] ſepe fit ma[ci]e in ti
bijs.laici vocát crápa tale c[ó]tractione ſeu p[ra]ſa-
matione tibiaru[n]. Talis p[ra]ſimi cura[t] c[ui] ablus-
tione a[que] b[ui] calide decoctiōis herbe tunici u[li] t[ui]
tinalli maiors abluant ſero et mane p[er] duos di[
]es cura[t] ad t[é]pus eſt remediu[n] de facto. p[ra]ſa-
mus fac[que] a ſiro extrinſeco q[ui] imate[n]is ut ſupu[n]
e[que] c[lu]ſus cura[t] c[ui] ſolis caleſacietib[que] ſue ſint vn[
g]eta vnci[n]o[n]es l['a] alia ablus loci[n] c[ui] a[que] b[ui] calida
decoctiōis tinutinalli maiors, et 2[ui]r emp[le]t loc[que]
c[ui] ſolijs euſde.n[al]vngas loci[n] c[ui] hoc vngueto.
R[ic] o[lei] cucu. a[ſini] R[ic].f[.]olei de h[ilio] q[ri].i.olei eufo[
b]ij q[ri]. f[.]caſto[ei]. p[re]turi. coſti. a[n].z[.]i[]. miſſeann
ſupra c[ineres] calidos. A[el] ſic. R[ic] o[lei] lauri[n] R[ic]
f[.]olei de h[ilio] q[ri].i. a[.]p[ungie] leonis q[ri].i. f[.]ga[b]ani
z[.]i. cere modiciu[n]. fiat vngueto[n] liqdu[n]. C. Su[p] cura
p[ra]ſimi incipi[et]is p[er] p[u]ctura claui u[li] alterus rei.
Dicedu[n] p[er] fo[amé] dilate[t] et ip[on]at et[que] olei[] do eu
fo[zbio] b[ui] calidu[n] u[li] o[li]n l[ui] b[ac]o[re] u[li] o[li]n tereb[es]
tine. 2[ui]r emp[le]t loc[que] ſic. R[ic] oppo[po]acis q[ri].i. eu
fo[zbij] caſto[et] p[ire]turi caſto[ei] a[n].z[.]f[.]ma[le] centur
ſil[que] et fiat emp[li]n. Purget[que] c[ui] caſſia[t] ſumpici plu-
ries dicta in cap[li] p[er]mi[s].u[li] p[er] deſi[que] ſibi.z[.]i. f[.]ycra
p[igre] diſſolute c[ui] a[que] decocti[n]o[s] c[ic]eris et p[un]o
r[ui] p[er] q[ui] q[ui] p[u]ctura claui e[que] doloz[ia] fa[n]t. e[que]
val de ſuſpecta de p[ra]ſimo p[er] flu[ri]x h[ui]ozis ad loci[n]
rōne doloris p[ü]geti[s] ip[er] neru[n] rōne c[n]uis ip[er]e
neru[n] ex ſui natura contra[pi]k versus ſua[] ongi
n[é]. Est c[os]ſili[n] p[er] stati locus talis dilate[t] et aliq[ui]
o[n]in de dictis int[que] p[ona]t ut ma[]a[]i ſura in mo-
m[é]to rōne doloris p[er]ma[t] et méb[ui] a p[ra]ſimo p[er]
ſerue[t]. C[ui]n cura p[ra]ſimi ex p[u]ctura ſcorpiom[s]
u[li] alit[que] aia l['a] venenofi deſt tyriaca metridatu[n] ōma
ne et de ſero p[er] q[ui]tu[or] aut duos dies i[p]guate fabe
diſſu lute c[ui] vino diſſoluto de metridato deſt i ma-
oi[]z q[ri]titate et loc[que] emp[le]t c[ui] ſatis de tyriaca. v[er]
fiat emplin de aristo[t], ro, g[ét]iana et baccis lauri

c iij

síl pístar in cura spafimi icipiéſ, ex vulnere ſi tale
mébrú fuerit ſingulare vt digit? abſcidaí. Aliter
cureſ ſié mébrú vulneratú apatú in cura spafimi
ex medicia laxatia ſi in pín ex hisbitiois venerit p
uocet vomit? ut dictú éi cura ſcothoé, et vertigis
2ſilio ga. 5. áphe. cón pón, ſi i pceſſu venerit mor
tale q; de iantioe balneet paties i aq cali, et ob
vngaí cí medulla et oleis hüectátib2 vt violarú
nenuík, amigó, dulcúi et filii dietet vt cóſuptus
et ericatus. Íſta tibi ſufficiant p cura spafimi ſin
quàlibz eius ſpeciem. et c.

CLapitulum, videlicet, de epítetia.

Omaliqſ cadet in ter-
rã torqueſ et comoueſ
et intellectu amittit dici-
m ipsu epiléticu eê. q5
ſi ſpuma exit p os aut ſecu mingit
aut ſpma egredit aut egestio paſ-
ſio tuc ée puior et vehemétior. Si at
eger an acceſſioné ſetit qſi aliquid
ex aliquo ſuor mébroz eleuari et
aſcedédo capit petere et deide ſin-
copizaſ et cadit: tunc oſi hora q ſen
tit illud âte q istud accidet mébr
a quo pcedit quod p dirimus for-
titer ligare phibebit nàq hoc ac-
ceſſioné venire in tpe vo qet cor-
pus multoties erit euacuâdu cù pil
lul cochís et loca quo exorit paſ-
ſio ex ſinapi et pipe et eukorbio ac
melle anacardierit epithiand ybi
epithia dimittédú erit donec loc
velicet et veſicerupuſ: et aq q in eis
collecta é effluat. Ipe q5 no cito
ſit còsolidâde: qnimo dimittêde:
ut q5 i eis colligik emanet: dein 2
ſolideſ hoc eni oino hui9 egudis
certa ſal exiſtit. Ad viltum etiâve
tose cù pauca ſcarificatiòe ſuppo-
nerevtile é, Lgrivo ſi an acceſſôez

nausea aut trifſicia aut cordis tre
more ſentit et deide egritudinis ac
ceſſio ſequi cogêdus est multoti-
ens vomere ex aliquo vomitu dei-
de pigrâ in potu ſepe accipere cò-
uenit ſtomacho q5 éplastru ex ſpi
câ róſis et maſtice et cortice thurif
cú vino odorifero imponêdu é nu
trimétu pterea eítotu talí ſtatu-
endú est vt paucarú ſit ſupſluita-
tú ſicut caro frixa in ſartagiñe et ca
ro'cocta in cazolis et cibus q fit de
aue quadâ que habet in palato dê
tes et voca taguid et caro de vola
tilib? et hedina. Q5 ſi cum epilen
tia ſenſuí affuerit tenebroſitas et
debilitas neq5 aliqua de predictis
ſignificatiòib inueniaf. ergo pil
lule cochie multoties ſut tribuen-
de et ei còſeruatio ſubtiliâda et ci-
baria q dixim dâda. gargarímuſ
quoq fieri debet et ſternutatio ex
his q dixim? puocâda ac naribus
peonie puluis ſubtiliffim q ſiú al
cohol inſufflâd? Si q5 aút cù epi
létia i facie et oculis rubediné ha
buerit et venaruz groſſiciem flobo
thomâd ex vena sophena erit. ſâ
guis etiá ex carnoſitate tibiarú cù
vétosis erit extrahêd Lapiti pte
rea oleum ro. et acetú ſupſfundan
tur: et abſtineat a vino et a ccepis et
allúis ac ſinapi et porris et apio et fa
bis et canaunt et postremo ab oib
fumú capit aſcedété et replété ge-
nerâtib Elecanarii q5 oi epilen

folium

XIX

tie spêi remediūn affert. K. piretri: kisefeos: sticados oiuz an. 3.x. aga rici. 3.v. cordumeni recêtis et acuti asie optie aristo. ro. oiuz an. 3.i. et k. deide extrahat succ? ex squilla et mixt? cui pari q̂ titate inell'coquaſt et cōſiciank ex eo spès et fiat electuarii ex quo patiêf quotidie ſumat et caueat ſibi a grossis cibis. Eletuarii hoc oibv epilētie spêb? ex cepta vna ſaguinea qua ga. noiaut et nos etia ei? fecim? mētionez opitulaſt cui vidi cōſerre flobotho miā ex sophena p[ar]i et poſtea ex ba filica. Beide ei? regimē ſit ex his q̂ sanguinē in corpe minuut et ip[us] infrigidāt. A carne p[terea] et vino abſtineat et bibat rob acetoſorum fructu: capitī q[ui] supponant[que] ea q[ui] ipſum infrigidant,

A
pilentia
grece.i.fenſus ca-
prus latine dic[]i ille
ſunō ianueſis. Alii dicunt epilētia.i.ca-
fus. et inde pedicon a pueris q[ui] pueris
pluries accidit. et neiſta paſſio describīt noie ac
cidentis ſicut ē mos heleno[?] 2.º de ingeº.caº.2.º
Ba. recitat in paſſionaº ſuo q[ui]l[ite] democrit? et alij
ātiq aristo. appellabat epilētia alijſ ſeptē noib?
diuersijs p[er]diuerſat adiſtoes. Analáptia pa[ca]
taláptia coſialis: ſacra: diuina: p[uer]i caduca pa[ſ]
ſio. analepna q[ui] ſacras p[tes] capiſ ſefu p[u]abat.
taraſleptia q[ui] ſpumā int os et nares expellebat.
coſialis ſacra diuina paſſio: q[ui] t[em]pli aie q[ui] ſacra
ē occupabat. p[uer]i q[ui] p[uer]is p[li]es accidit cadu
c[ui] q[ui] caduut. C[it]ota q[ui] epilēa diffiſque multipliſt
vnoº rōne ſue maliciet: ſic ſut due sp[es] vt dic[]i ga.
in paº ſuo. c. 2.º i fine. Una sp[es] i q[ui] patiētes ſter
tunt forni: et ſpumāt et agitāt ſe m[ui]r c[ui] tremo[re]
forti et oculi to[que] et ſtrido[re] detin. imo alijq. ſp[im]ati
zát: talis est p[ell]ima et i[nc]urabi[que] potiſſime ſi cadat
c[ui] clamor[em]. R[a]ſ i 2t[ui] auſte filiij hebe[que]: n[am] argu
itur c[ui] ko[ſi]n et p[u]ata q[ui] ko[ſi]tiffima opilatio via[que]t

meatu[n] i p[ro]a cerebri a grosso multo horribi ili
acuto et venenoſo p[us] q[ui] ſp[ui]s n[on] p[ui]t b[ui]n deſceder
ad m[eb]ra a [ah]elur? ex q[ui] viscoſe h[ui]nditates caleſu[n]
et diffolu[n]t et ſp[uma] g[na]t. Alia e[sp[es] i q[ui] paru[n]
tremet et n[on] agitāt ſe nec ſteru[n]t nec p[um]nāt: ta[]
epil[ea] e[mi]n? mala t[ui]s e[ curabi]t? q[ui] argu[n]t mio[
c]a et p[ollig]ātā opilās paru[n] meat? p[ui]u[n]z in ve[
tricul[que] cerebra. Ba. 3.º de int[io]. c. 4.º d[ic]it q[ui]
q[ui] e[ita] modica q[ui] sufficit eis appoditatio ſic in
ſternutatioe q[ui] ſternutatio e[modica] epil[ea], au[n]t.
3.º ca[n]. c. p[ui]º talis fit p[ollig]ātā vi dicek. Altoº d[ie]
stigu[n]t epil[ea] rōne ſue cauſe. et ſunt due sp[es] vt
dic[it] ga. 3.º de int[io]. c. 4.º. q[da] e[ de] ca p[u]ata. ca p[ri]
uata d[ur] q[ui] alia m[eb]ra a cereb[ro] p[u]at a g[na]tōne
t[ui]s cae. talis epil[ea] p[ri]ncip[ul]t et p[ui]o e[ opil]atio me
atu[n] i v[ē]tricul[que] p[re] cerebra q[ui] meat? ſint p[ell]ic[]oſi
q[ui]r e[ sp[af]in? dicta[] p[ell]ic[]a[]z de int[io]. c. 4. Alia
e[ epil[ea] de ca coicata ſeu p[ollig]ātā alicui[?]
m[eb]ra i v[el] rei ex[tr]in ſece vt a ſto. q[ui] e[ vt] p[li]m[u] v[al] a mi-
rach v[l] a matrice v[l] a digito v[l] a cora. t[ui]s fit q[ui]
vapo[?r] mal? horribi[t]a q[ui] v[ēt] aſcedit vt d[ic]it ga.
3.º de int[io]. c. 4. p[ter]ea aristo. et alij antiq[ui] oppi
nati ſut q[ui] fieret a v[ēt]o q[ui] vent? cleuat? ad p[ra]m
 cerebra rōne ſue male q[ui]ta[que] p[ug]es p[ell]ic[]as p[re]
cerebra. p[ram] o[tr]ahit et p[af]sinat ip[ſas] ex earu[n]
natura: q[ui] neuoſe vt declarati[que] e[. Secu[n]do oppi-
lat dictas vias et meat? p[ui]um c[ō]trah[ē]do ip[ſas]
p[ell]ic[]as cerebra p[er] q[ui] n[on] p[ui]t deſcendere p[ui]s
ad m[eb]ra ſenſu[n] rei ex[tr]in ſece vt a ſro[n] excellenti
penetráte talis e[ im]a[t]ialis. p[ui]º de mo[bo]. c. 6.º q[ui]
fit a mala c[ō]p[]lone t[ui] ſine ma[n]. et p[ui]o e[ sp[af]in?
q[ui]r opilaº. q[ui] res neuoſa e[ ſui] natura et p[ui] p[ug]a[t]
o[tr]ahit verſus ſua o[rig]mē caº 4.º. m[ō] ſin mo[]
dar p[ot]iſtune ſi fit exced[es] et penetrá[s] ſi p[af]s
m[a]do dictas p[ell]ic[]as claudit vias et meat? ip[]
rum: et c[ui] ois epil[ea] p[ollig]ātā p[ui]o e[ sp[af]in? q[ui]
opilaº, et ſic alta q[ui] e[ de] ca p[u]ata p[imo] op[il]ano 2.º
sp[af]in? vt dic[iu]t e[ fit]ati et d[ic]er et q[ui]r. R[a]ſis in ſuo
2t[ui]c d[ic]it auſte[?]z ga. i lib[ro] de de[lo]re m[eb]ro[?r] p[es]
cies epil[ea] ſt tres a capite a ſto[n] et ab[al]ij[s] m[eb]raſt
et ſi fa[c] m[ē]tionē d[] illa q[ui] e[ a] ca ex[tr]in ſeca. q[ui] rari[ſi]
me ſit citius p[al]iticá[t] q[ui] p[el]licule neuoſe t[ui] ſu[be]
cerebra et neuo[?r] idura[t] to p[al]iticá[t] vt e[ d]ci[n] i. c[]
v[l] p[ug]u[n]t et p[af]siná[t] v[l].

Primo
tu q[ui]res epil[ea] cui p[er]t[ui]cerebrui e[]
p[ar]a p[er]n[ar]. Soluit lra 3.º de int[io]. c.
A.º i p[er]n[am] q[ui] epil[ea] q[ui] c[ui] q[ui] e[ pa] p[er]n[ar] via[que] et me tu
um p[ell]icula[que] ip[er]o[]z v[ē]tricul[o]z p[re] cerebri per q[ui]
sp[ui]s h[ui]nt deſceder ad ip[er]os ſefu[s] q[ui] p[us] acci[a]
p[er]a t[ui] immediate ſeqn[ui]a e[ ca]ſus viſus audit? et alij
o[mi] ſk[ui]m[que] p[er] p[er]t, h[ide] dic[iu] i. h. o[mi]
cuij

20.

iuametis.c.A.º dicº φ sonn? et epilétia fiunt i eo-
dè loco mo somn? è passio p:re cerebr: i: q: ipius
sensus cois q: in p:ra erisfit.A. de mor:º c.vitumo.
Jdè auic.ij.cañ.fen.pª.c.ppo vbi dicº φ epilenª
è opilatio i pte áterio: cerebr: adducêdo p:batio
nè stati dictá: quâ fac: Ba? de caſu qn:q: ſensin:.
Colsequèter epilétia è paº alio: vêtriculo: rat:de
colligáti:alit: no ledere: itellect? nec meòria n:co
ſensus nec mot? toti? corp:is.

Secundo tu qres:an epilétia è paºipſi
us p:re cerebr: p: se v:pl colli
gátiá. Soluit Ba.3.º de interio:ib'.c.A. Jde3
vult i paſſionaº ſuo. Jdè auic.3.º cañ.c. ppo. φ in
terdù e p: se:q: de cã gñata vicio ppo ipi? cerebri
ſigni:u portſimiu:q: no p:ſenti: euer? ipi? por:¹ n°
è qrela alicui? alteri: mébri a cerebro an pori:¹¹:
nec p: por:¹¹ b solu cõq:utur de capite cõiter ſter-
tit: et vptulrimi: spumát. Ypo.dić. 2.º ampho.φ
p:mutatio ad iuuetur: curat ipaz q: etas calida:
ticca et dicta e b faciut ad curá pauci curá:q:n: e
de cã puata ſeu vicio ipi? cerebr: et inſid: p colli
gátiá aſtus mébri vt vult Ba.3.º de interio:ib?:
vtputa sto. 5. de inio:ib? c.vbi recitat b ò illo
grámaº c:adebat velut epilétic: vicio sto¹ quem
curauit cù yerapigª ex q: textu curaui quâ ples ò
epilétia cátá a vicio sto¹ cù potu yerapigc? q: qui
dà erat qdragenar:ij. Jinterdù ſit vicio mirachis
inſi:q cor:eg digiti vt dicec: in ferius.

Tertio tu qres epiléa q paë in gne et in
ſpè. Soluit ga?, 3.º de interio-
rib'.c.A. in pno ca' i fine. Jdè dic'i libello ò in
iuamèto anhelit'.c.A. Jdè auic.3.º cañ.c. ppo in
pno φ epilétia de cã puata p:ncipalr è opilatio a
groſſo dictarù viarù et meatuì in p:ra: onr et ſpa
ſinus dictarù pellicularù: et ſic ſpaſin? est acci:
nis ipaz epilétis de cã puata. CLauſa dicti est
q: matia ònicta tal'epilétie de cã puata è groſ:
ſa de aliqi mala q:litate mozdete p:pr q:do p:re
dit ſua groſſic opiláte mear? p:re cerebr: q: ſua q:
litate mozdete et p:ns còtrahète dictas pellicu
las p:pr q:do p: et p:ncipalr è opilaº ſir è ſpaſin?
hoc vult Ba? loco allegato. C Epilétia autè de
cã cõicata ſeu q: e p: colligátiá p:mo è ſpaſin? dv-
ctarù pellicularù p:re cerebri. ſir è opilatio illar:
pellicularù p:re cerebr. Lá dicti è q: talvapo: ſic
eleuatus p:us ledit mozdacitate ſua ſeu acuitate
ſeu fitate ch aliter: hoc ponit. 3.º t.A. de interio:
bus.c. dictomá vt ſic pügendo dictas pelliculas
còtrahit ipas ex caru: nata q: nervuſe vt dicti è
a gaº. 3.º d in: c.A. òrthèdo ipas claudit vias et
mear' p: q: spùs deſcedùt ad qn:q: ſenſus eo:de

mo dicèdui è ſi fiat a krio extriseco φ erit p:ncipá
liter ſpaſin? imateria:tn m:nr erit opilatio.

Quarto tu qres. Lui? virtuti: epilentiá
p:mo:bo descripto è nocumè:
tù paſſiue intelligêdo. Soluit ſra. 3.º de interio:
bus.c.A. φ digeſtiue et expulſiue cereb: vel més
bri mádañ. Jdè dic: Ba? n.º de ingeº. c.2.º. t. 8. vt
plunes dicti è epiléa p: illo caſu ſenſus et motus
è nocumètù ſeu accides mo:bi dicti.

Quinto tu qres. Lui? vtrut: epilentiá p
mo:bo descripto est paſſio p:ra
cipalr. Soluit Ba? 3.º de interio:ib'.c.A. in pno
φ ſenſitiue p:re cerebr: viſiue auſtiue et aliaruz
vtrut: ſenſituarù puta guſtatiue odo:atiue. m:nr
motiue lacerto? p:re t: puppis. Jdè vult auic. 3.º.
cañ.c. ppo, circa duas colu:nas ná epilétia put è
opilatio t: ſpaſin? dictarù pellicularù inſert no:
cumètù t: paſſionè p:ncipalr dicte ſenſitiue p:re
cerebr: viſiue, auſtiue et c:cc. p:pr q:do est paſſio illar:
p:ncipalr: et ille caſus ſenſitiue qn:q: ſenſuum et
motiue è acci:ns ipi? mo:bi. Jdeo non debet dici
p:pe nocumètù virtuti: b nocumètù ſeu acci:ns mo:¹

Berto tu qres er q: epilétia è ſpaſinus
p:ncipalr vel er q: ſenti vt dicti: est.
C Tu dices quis ſpaſin? è ne ſpaſin? pellicula:
ru. Soluit Ba? 3.º de in: c.A. i pno capl pte. 3.º. et i
fine capl ptub? vltmis φ vptulrimù è ſpaſinus
ad modu: ſingult? in q: è mal? mot? exp:liue mé
bri. pellicularù ictati exp:pellere p:pr nocumètù
illarù, v. de mo:bo. c. p:pr. 3.º. et nò è ver? ſpaſin? q: fit a
ſolo mo:bo et nò a vtute aliq. 5. de mo:bo. c. p:mo
Jinterdù a:nt caſu fo:ztuito inde cã cõicata è epi:
ver? ſpaſin? vt dic: Ba? in.c.iA.º in pno et in fine
ròe horribilitar: illu? vapor q: do pbat i fine ca: di
citi. ſic è d: ſuio ſto:achali horribili ita d: 1. ſu:ohor:
bili veniète ad p:ra et ad pellic:as cer: 1. ſic è d: ſu:
ſlomachali φ vptul:3 c:st ſpaſin? q: est ſingult? q:
est malus motus virtutis expulſiue ipi? ſtoma:
q: illa expulſiua expellit cù violétia. 5. de mo:bo
t. 6. Jinterdù cát ibi veru: ſpaſin:q: est motus ta:
tum ipius mo:bi. Iſtam pont in.c. p:mo similr
minòre rònis pont. 5. de interio:ib'. c. de illo in:
uene q: habebat colerá p:raſin: in stoº ſuo. Jde3
v. ampho. c:meto p:º. g: ſic erit in epilétia de cau:
sa p: colligátiá. g: etc.

Heptimo tu qres q:re por:ſin? epilé
tie est ita b:cu:si c:uz fiat a
groſſo opiláte illos meatus in p:ra cerebr: vt di
c:nti è ex tentiòe Ba¹.nam ròne groſſiti:er mati:
t ròne viarù ſtrictarum deberet eſſe long? b vi:
demus in ſe, vt vult auic. d, A, cañ, in plurib: lo:q,

No dejerapig
pule3 Cuvie3

Folium

XX

Jdem vult Ha.in pino ad glauconè.Soluit ga,
4.de morbo.c.vltio dic φ accña que fiunt in epilè
na fiunt ex frigida groffa matia in pelliculis ce
rebri eſtite nant talis materia no pòt multu sub-
intrare dictas pelliculas ppf earu dempſitatez
hoc idem vult.3.º de interioib.4.c. vbi φ quia
talis matia multu groffa è facit brœuem perori-
sinù. Ideo quâdo ipa est de cauſa puata licet po-
pifmus fit moleſto? ppter forto:em opilatioem
matie affiſtetis in principali mébzo eſt tamè bre-
uio, ppf ca:quia talis matia groffa no pòt sub-
intrare subam pelliclarum rône dempitaß hoc
idem ipe declarat.6.ampho. comèto illi? amph
1 Acide eructationes. Similiter fit breuis pero-
ſisin? ipius epilentie:q: ille pellicule labo:rat cò-
tinue ſe agitado? expulſiuæ earu labo:rat ſic la-
bo:at expulſio Stomachi i ſingultu patet ergo p
duas cauſas quare perorifin? epilentie è ita bre-
uis. Tu dice: pater bene cá breuita: perorifim i
epilentia de cauſa puata. C.Sed qd dicem? de
epilentia de cauſa còicata ſeu p colligantià que
ſit a ſumis eleuatis que ſunt ſatis subtiles ppf
quá subam poterùt subintrare pellicularu: dic
tanù? ſic facièt longù porifinù. Dicendù φ licet
talis matia vapózosa ſit magi ſubtil? matia e-
pilentie de cauſa puata ſunt ſatis groſſi ſumi et
frigidi ppf qù paru ſubintrat ſimil: statim pelli
cule ſentiètes illam modicatioem contrahitur
er earum natura vt pluries dictùs eſt auète Ba¹,
io paru ſubintrat? q: còtinue agitatur ſto vt in
ſingultu:ideo pororifin? eſt breuis licet no tantù
ſicut in epilentia de cauſa puata ples ex noſtris
côcurreibus locuti ſunt in hæc matia aborbiue
et tanp[ro] fugitiur.

Octavo tu queres epilentia est ne ma-
terialis Soluit Ira.3.º de in-
teriorib.4.c.φ ois epilentia δ cauſa intrinſeca
est maſtalis. ſi aüit ſit a cauſa extrifeca ſuta a ſi
gido excedèti tunc est unmatia vt ponit Halien?
pino de morbo.c.6.

Nono tu queres qualiter cauſa materia
lis epilentie cògregatur in cerebº
vel in Stomacho vel aliquo digitoz vel aliozum
mébroz. Dicêdum φ cògregatur in cerebro;
puta in aliquo ventriculoz anteriori medio vel
posteriori ex debili digestiva et expulſiuæ cerebri
τ illarum parciù hoc vult Ba?3.º de interiorib?
caº.4.º circa principiù. Idem Auic.3.º cau. c. ppò
dict φ tal' materia ibidem congregata est pinci
pùi epilentie. Idem vult Baº de quocizc morº
matenali dicens, ti, de ingeº, c.2, 7.6. φ cauſans

tur ex nocuimito digestiue et expulſiue vt pluries
dictù est et congregat paulatinim donec ſit qua-
titas sufficiës generàs particulá et incitans ex-
pulſuam expellere a loco illo non h3 alias vias
eritus nifi illas et no potest expellere nifi indu-
cendo illud nocuèmu in isto v'l alijſ mébriſ
congregat q2 horribil? et venenosa no mouetur
a natura ſicut diximus de colera eruginosa vſq
quo grauat naturâ rône quantitatis eius vt na-
tura incitata expellere no potest nifi effumando
et ſic ille ſum? ascèdit et inducit illa nocuèma: et
ſic patet solutio queſiti taciti quare epilètia no
ſepi? afflìgit porifinali 5 de tempe in temp'cau
fatur dicta est intelligèti.

Decimo tu queres ſi muta? etatum est
cauſa sufficiens curationum
epilètic videtur φ ſic p ypo. et Ha.2.º ampho. di
cit φ facit ad curatiòem. In contrariù est Rab,
in ſuo 2ti dicit φ optet φ iuètur cù medicinis
no obstante etatis mutatiòe facientis ad curam
tu queres q est res ma

Undecimo
tu queres q est res ma
gis abbrzeuians pero-
sinù soluit Rab φ sternutatio q2 cauſa còñecta
citius et melius expellitur,

Duodecimo tu queres quare p
orifim? epilentie ſit
cotier in vltima quadra lune. Dicendù φ ma-
teria talis è groffa et terreſtris ac multù fria atti-
nés maſie mlike interdù aduſta de matia groffa
frigida: et q2 mot? debef hùozib? rône o2ß ſeu a-
spectus vt dicit Ira puno. diamidiarù io mouetur
matia in quad: a lune ſuemièti q2 groſſum terre
um frigidù proportionat vltime qdre et q2 to magi
elongat matia a tali naka ràto magi eloga? a q
dra illa vluma. io ſi matia è magi hùida attines
magi nature flàtis tuc talis matia mouebi? ex a
spectu o2ß et porifinabit magis circa plelumum
um. et ſi matia alijliter cù ſua groſſi ſit aduſta
mouebi? ex aspectu o2ß et porifinabit magis in
nouilunio in die innouatiòis lune vel circa. Et
iſta multù 2sideram? in uqſitiòe cauſe materia
lis ipius epilètic. Et terminèk clarificatio nccia
in ſpeculatiòe curatiòis epilentie.

Ilbis clarificatis cura epilentie tibi pate-
ſcitante? in cura pcedas oz ſcire
ti tal epilentia est de cauſa puata vl còicata. et ſi
est de cá còicata an ſit a sto vel ab alio:q2 b cu-
ram diuèrificát q2 potis ſic cognoscere nam ſi
a cerebzo veniat porifin? no p[re]ſentik ſemper
p[re]ſcedit et ſub ſequitur dolo: v'l guitas capitis et con-
turbo:to qnq ſen ſinú groſſitudo tumo: et paſſio

oculo2 poti” me tinit? auritii: cōrturbatiovīsus odo
rat? et guttus et cōter spuMAT ppT forxem opila
tiōem cerebriz et steritūt forxiter qn est ab alio me?
seu p colligātrā presentiō porisin? et aliquatque
rela ari et post porisinū vt si asto dolo: aliquat et
gravitas sto: nausea. Si ab epate gūtas in late
re dextro: et sic de singulis membris C Si puero
lactāti seu incunabili ſupueniat epilētia oppinā
dū est q hoc e p colligātiam sto: puta ex corru-
ptiōe lactis in sto: ei?: q; lac nutriq est male qli-
tatis q salſum aut ſemi acetofum vel male ſapi-
dū q ipa est cachochi c: vel hz sto" immūdum
v puer ſuggirlac ſupza lac numis festine, v'fug
git lac d uſum puta matris et bauile. Jſta omnia
faciut ad corruptiōem lacch i sto: ei?, et sic cauſat
epilēntiā. C Ex cōſi? Raſ in ſuo tinente re-
cnſicet lac nutri: na: cū hoc et ex mutatiōe etarit
regimie decēti, et modico adiutorio curet: baula
ergo ſumat itſa caſſiak. in oſtu ſoſt et qeſcat in le-
cto ſine ſomno p duas aut tres horas nō come-
dat nifi p? tertiais. R: paunoz: damaſq: vuar: paſ
faru mūdata. caricaz pinguii: iuuibe ſebest: ari
p.f.k.decoctio ad. H. f. i q diffoluak: caſſiek. mūd
3.1. et f. ſiat pot? C ſcōa aut tertia die poſt bal-
neet ſe. in aq cala ad placitū. Lōſequeter si ſcabi
ofa aut numis rubea fuerit floinek paru. Atatur
vino lumphato et moderato vſu. vitet allia cepas
pozos nuces nō lactet pueru nifi ari fleuerit p
modicā paufam. Pōrtet puer i collo d radice pe
onie romane qdui portabit ſecur? est dić Ha?'
aliq acto2 ede: mō ponut viſcum qrcinum et co
tallu suspęſum in collo et ſubſumigeſo ſero et ma-
ne cū modico ipi? peonie vt ſubintret nares ſuaſ
est ſibi marimi uuaamēti et narib? ſuis inſuſſkeſ
cū pluua ſemel aut biſ in die pluuis radić peonie
ſubtiliſſim? vt alioth. Et vitet lac diuerſaru mu-
lieru: ſumat p aliq dies p inſualla poriſiune p'
peroſisinū modicu de lacte capre cū modico mel
lis pimxi vt ſtomach? müdeſa ſuo ſoſdido hoc
est ſibi valde vtile lauda k a plurib q ſemel in ſe
primana. Deſ ſibi vuii coclear orinellk ſquillitici
p ſe vel cū vno cocleari decoctiōis ciceru ruſ. et
q p paufam modicā poſt ipona: ſibi digit? in o-
re vel pluua inſuſa in oleo tepido talit q. puoce
tur ſibi aliquat? vomitus expeſlet de ſlate qd erit
valde vule. vel c: ſeruek ſquilla cū melle vt decet:
t cuż digito ipona: i oze et gutture et tráſgluti-
at poſt paululuvt puocek ſibi nausea impone in
eius gutture pénā inſuſam in oleo tepido v'di-
gitū vt dicti: est vt incitek vomit? puer talis nō
balee: poſt cibi ſ poſt latis ſuſcione vngatur

ſibi corp? cū oleo roſ. cū quo inſceak peonia ſub
tililſime pluierſata. Si q[ui] puer nō lactās vbera
inſra. I. arios epilētiā habuerit opināduz e q ſit
a sto° put in cumabili rōne guloſita: nifi qdaſ
ex ſignis dictis appareret. Intetio ergo cura
tina duplex erit vna erit p[ri]ncipal: ſez mūdiſcare
ſto" et ipin q[ro]ſtare vt ipin bīn digerat. C Secu
da it[re]tio mm? p[ri]ncipal: erit q[ro]ſtare cereb[ra] quia
oſnīs epilētic? habz cereb[ra] debile k nō quertitur
dicit Raſ in ſuo tinente. C P[ro]p[ina] intetione
t p[ri]ncipali exequēda notare oz i talib? die: pero-
xiſmi p[ter]itivit ari porisinūvētur ſumat aliq[da]d ad
mūdiſicādū ipin ſumat p. xv. dies quolibet měſe
duo coclearia firupi acerofi si macillentus fuerit
cu trib? aq ciceri rub: ſit pot? bīn calid? an[que] ſur-
gat p hozā ſumat. Si cū cicerib? poneres modi-
cu de abſin? mi] těptare nocet. multi pueri liberā
tur ab epilētia ſtomachali cū tali potu hoc vult
Raſ in ſuo cotiněre: et ego p[ra]ui hoc. ſin die. 6
aut. 7. puocat ſibi vomitū. R: duo coclearia de-
coctiōis ſquille et atriſq[ui]d duo coclearia olei oli-
uaru q[ui]to: pilof c[ro]to: q[ui]to: guttas aceti duo co
clearia orinellk ſquillitici miſcean[que] t[e] p[er]ſkiant
poſt comestione p hozā et v[ul]tra admistreſt vt vo-
init? puoceſ ſin] ſui ſibi potu p[di]ctiū, et poſt ali
os q[ui]n]q aut ſex dies: ite: recipi at medicinā vo-
micā dicta qua ſumpta si poſt modicā paufaz ſi
euomeret iponas ſibi i gutture plumā inſuſam i
oleo oliuaru tepido die sequēti. Poſt da ſibi de
mane de bono metridato i q[rit]itate fabe: da ſibi p
ſe vel diffoluak ſemel i ſeprimana cū modico vini
lumphati nō comedat de. 4. horis tráſacto poriſ
mo: si ſupueniat da ſibi illā medicinā vomicam
Jſta omnia fiat. xv. dieb? ſlibet měſe. Angak ſibi
sto? ſlibet ſero et māe cū oleo de maſtice. regu-
letur in potu vini comedat carnes bīn coctas mu-
tonis: pullo: gallinaru coluſo: auicularu: puas-
rui al[que] cuitādo vitādo etiā allia cepas poros pi-
fces ſtāncales offas poriſiune remollitas ſom-
nu diurnu in fine měſe ſumat de puluere sequēti
cu toſta ſine potu vini. R. 33. albi iterior] cina"m
an. 3. f. galáge pipis lōgi. an. 3. ij. et b. g[no]ni para
diſi. 3. ni. cubebarum garioſ. an. 3. ii. nuq muſca,
radic peonie an. 3. f. p[an]is zuerl. H. i. ſiat puluis:
pona: i sacculo quo vtatur potádo ſubſu[nigan]
do iſuſtádo in nares radices peonie modo dictō
C Lapides reſpi in ſtomacho irundinu ſuſpen
ſi in collo epilētiam ſanāt ſanatiōe cōpleta yba
ſunt raſ in ſuo conti. Si talis puer eſſet epilēn-
ticus viſio cerebri v[al]terius membra de hoc in
ſoanari p[ſecte] ab eſſdem nō poſſumus rōne ei?

folium

XXI

ignoratie nifi tempore sequeti si curati no fuerit
Tsi puer qui est infra septimù vſoſ ad. xxxv.an
nù epilenticus fuerit quia etatez habet notandi
qrelas superius dictas iueſtiga ſi non p[rae]ſentit
cſaum et ſi dolor et gravitas et capitis antecedit
perorſimù et ſub ſequitur: et ſi quic[que] ſenſus ſunt
aliquado turbati nec pot[er] nec guſt[ur] mutat? et ſi
nòbene ſapit cibum: et ſi nò verecùdetur ſi ſpu-
mát i. perorſino: nec ſoſtiter ſtertunt cum tremo
tre ſoſt: et ocuſ toſtis et ſtrido[re] dentiù. Iſta ſciun
tur p[er]ſiſtètes n[unc] ſciſas q[ui] est a capite er. h[ui]o[re]
ſlá[que] groſſo homibili. Al[ia] ex co[la] nigra groſſave
incnofa fetida homibili iſta ſpecies d[eter]io[è] int
onſes quia cereb[us] magis leditur. Ideo ſunt ac-
cidenª dicta que ſunt d[eter]io[ra] in caſu et nò cu-
rantur v[tra]xxxv.ánu[em] intètio[ē] Ba¹ et ypo.2. am
phor[que] cereb[us] etunc e[n]t o[n] p[ò]t bene erſiccarı
q[ui]a etas contradict ſi[mi] ante facer ad erſiccati-
onem ſic curatur i etate dicta cám ſubtraſendo
que 2t[ic]e in talibus generátur cum medicis gat
garſantib? ſine ſtermutati[bus] ſub ſumigatio
mbus p[er] nares cereb[us] erſicado et conſoſtando
cum aere et pulueribus inſuſk[ado] ſub ſumigan-
do odoroado et admiſtrado calida que faciut hoc
a 2[oc]e et qualitate ſpecifica vt diuinus et dicem?
de peonia ſizeleos arſitolò[ro]tuda et ſimilibus

## Cura

huus talis est. R[ic]o. quolibet mense
ante t[em]pus porſini p[er]t. dies ſumat
tero et mane de or[im]elle diu[ret]ico v[tr]l[um] ſquillitico
tria coclearia cum ſer[que] ciceris v[b]bi ſit modi-
cum ſalutie et maio[ran]e. Al[io]co h[or]um et meli[
] ſumat de ıſto mellicrat[us] ſero et mane medi[n] go-
belli tepidù fine aª mir[ta]. R[ic]a, r[ad] fen[ra]d[och]
n[am].m. f. maio[ran]e. b[asi]filiconis v[tri]uſo[ſ] ſalutie
an[am].m. f. granor[us] lauri. 3. f. ſe. p[e]conie ſiſeleos. an[
] 3. f. nuq[que] muſcate. 3. f. v[tri]uſo[ſ] ſticados an[].
] ceni ſquilliticum. 3. f. mel[li] albi deſpüati quart[ia].
] et f. ſiat mellicrat[um] bene clarificat[ia] ad H[ar]a. f. re
] moue[t] de q[ui]n[que] in q[ui]n[que] diebus: quo ſumpto per
] d[ur]v[al]. p[er] dies ſumat d[ono] gerologod diſſoluto
cui aqua cicerum ruſ. v[b]bi ſit modicum de ſica[da].

Ael detur in p[il]l[is] ſumat. 3. 5. aut. 6. taliter q[ui] af
fellet ter aut quater v[tra] ſolitum h[oc] facto die
illa de ſero faciat ter aut quater garga[ma] ſumet
in crastinum de mane. R[ic]e. ſinap[.] 3. f. firupi ace
toſi compositi quod ſufficit ad diſſoluendum vt
fiat g[ar]gariſina tepidum vſoſquo ſlá de capite
per os notabilit[ur] expellatur quo facto p[ro]ouocet
bis in die ſternutat[em] ante perorſimù et poſt
in perorſino duobus diebus et multis abbat[em]
abit perorſimù. R[ic]eufor[bi]n[ic] casto[re] pulpe colo

quintide[que] ſtica[da]. an[.] 3. f. ſiat puluis ſubtilis de q[
] ponatur c[ó]pluma vel cauna infra nares in mo[
dica quantitate tamen: vel cum i[li]p[que] dicta[us] ſut
in cura toſture or[is] que valent bene[m] p[ɒ]ſito.
T[est] aduerte q[ui] qualibet ſeptimana vtatur ſe[
mel aut bis ıſto g[ar]ga[que] c[ó]ſequèter poſt h[or]am
modicam p[ro]uocentur ſternutat[io]es tranſacto
peror[ſi]no vſoſquo incipiat re[cipere] d[icto] mel
licrato vel ſirupo quaſ[que] die de ſero et de mane re
cipiat ſumigation[e] r[ad] peome taliter q[ui] intret p[
] nares et puluis eius ſubtiliſim[em] in nares inſuſ[
f]letur cum pluma et capiat de mane auſte ale[a]
dri qui expertus est de p[iret]o confecto cum mel[
] le per interualla ſemel in. xv. diebus diſtempera
tus vel in ſoſ p[il]l[ari] ſumat. ii. aut. iii. p[il]l[as] vel
diſtemperet e[as] ad placitum: nam istud bene er
ſiccat cereb[um]. Ideo facit ad curam. R[ic]e. p[ire]tri
ſubtiliſſime pulueriſati. 3. i. mel[li] roſ. 3. ii. miſeá[
tur. eli[gat]i sibi aerem ſiccum: ideo e[lon]getur ab a
quis. Po[r]tet rut[am] in manu et polliu[n] monta
nù ſizeleos et teneat iuxta ſe vigilando et do[mi]s
endo quia vap[or] eius attractus mirabiliter er[
] ſiccat cereb[um]. T[aliqui] vtuntur ıſto puluere
d[os] confilio g[eral]di cremomenſ[que] er[ſiccat] et curat
et conſoſtat caput a tota[] natura ſpecifica ad q[ui]
facit eius qualitas ſimiliter. C[it]o. oſſium capi
tis humani combuſi. iuxta committuram. 3. i. ra
dicis peonie arſito[rum]. an[.] 3. ii. ſe. ſizeleos. 3. ii. i[ter]iori
cinamoni. 33.¹. an[.] 3. i. p[am]is zu[er]i q[ri]. f. ſiat pul[
f]uis ſubtil[em] reſerue[t] in ſacculo de aluta capiat de
iſto puluere c[ui] modico viu[n] in ſtitate auellane
p[er] v[el]p[as] a[n] cen[á] p[er] h[or]á vn[á] ſemel in ſeptim: 1
na p[er]tietas rei est multu[] ſideráda in acti[vo]b[
n]oſtris. Si q[ui]s infra. xxxv. án[os] er[ni]s ep[il]ená h[ar]
buerit viro[t]o. 1[que] ſi. xxx. vel. pl. án[os] habuerit
Lurek[em] mo[] ſequ[è]ti.ná l[u]lla q[ui] de cá puata non
poſit curari poſt. 2. 5[mi]n[á] vt dictu[em] e[ti]tèn[oc] ype[
] et Ba[illa] q[ui] e p[er] colligátiá poti[mi]ne sto[.] q[ui]c[ui]s
t[em] q[ui]c[ui]s etate p[ot] curari et ego curari q[ui]pp[les]
q[ui] dragenarios c[ui] potu p[er]ap[ig]e date a ga[°]. 5. de
interiorib? c. 5. de i[n]ge curádo illú gr[á]maticu[3].
] Œ de p[om]it r[ab] in p[li]b[em] lo[d].

## Cura

hui'è p[mi]s ſi tal[ep]a v[ic]io sto[.] eue
nit q[ui] p[ri]ntik euèt? por[.] c[ui] g[uitate] et
dolo[e] sto[.] p[re]cedèt et ſb[eq]ente por[.] m[]n[.] ſi naſua
et idi[gt]io sto[.] q[ui] tr[eo]t: sto[.] appella[]. 2.° d[] mo[]r[.]o
in fine p[re]cedètib[em] et ſub ſeq[nt]ib[em] por[.] m[] potet q[ui]libet
méſe p[er] dies an[.] por[.] m[] v[em]t[ur] d[os] firu[.]o acetoſo ſql
litico ſi fláti[c]us multu[m] fuerit cum aqua ciceris
v[b]bi ſit modicum deſticados. Ael due partes
aliciu[m]s de iſtis firupis Et tertia pars firupi

ſtica d. maner ſero. ſi n't 1° aut 2° die ſumat 3° iſta
yerapiſtra. 3. vi. u'l plus aut min' taliſt 4° acclenet
q'ter aut q'nqes ultra ſolituſ. R. yerapiſtre. 3. vi.
pulpe coloqinti' gſſo mò pulueriſate. 3. 1. miſeſaſt
icorpen't 5° fermeſtet multi i ſi l'. 5° i pireide ſerefueſt
accipias doſiin dictá 6° diſiépa cù aq' decoctiòis
cicerù rub.vbi ſit iu diſicùn abſintij. Aliq volères
dictá càm forſi' eradicare ſupło ſyru° dicto p. 4.
dies dát mediciná vomica. poſtea dát magis de
ſyru° p q'nq. dies 7° dát yerapiqrá dictá. ſtud eſt
de 8 filio rafis. Deſ g q'buſda hùnub' forſt e poſſi
quocuq. mèſe p'9 yerapiqra medicina vomica
vsq. ceſſet poſ'. R. orimell' ſquilitici. 3. i. aq' deco
tiòis attripliq. q'r. 1. 6. eſſi albi nò 9qſſati iuoluti
in pano lìneo raro 7° remolit p. 3. aut. 4. hozas. 3.
6. coleſt 8 admilreſt. Aliq fac iut alit accipiuſt ra-
dicé raphani 9 pofzát 7° itromittut modicù 8 cor-
tice eſſi p. mediu dié u'l p dié reponédo ſubt' ter
rás. poſtea auferut 9 eſſi m 7 bulliſt radices cù. im.
attripliq. R. aq' decoctiòis attripliq 7 raphani in
quo ſterit p. mediu dié 7 ultra modicù de eſſo al
bo ſubt' trá qr. 1. 6. oximeſt q'ſlitici. 3. i. olet oluaq.
3. 6. A. pilos croci. 6. quttas acen fiat pot'?: quo ſu
pro redeat ad p'mu ſyru m' p qnq. aut vi. dies: 7 p'
ea dát yerapiqrá dictá. ſtus pceſſu tenent donec
ſint curat: 7 4 pſis curat faciuſt pceſſu dictù bis
aut ter i áno ut cura p[.]ſiciat. Ac7 egó curaui q'
plés cù ſyru° dicto 7 potu yerapi. mo doc fine me
dicina vomica ſupta piſg 7 tráſacto poſ.° si ſup-
uenerit bonu é 4 p[.]capiat de melličto de abſintio
abſtergit ſtom optime. R. radic ſen. petro. apy.
qni. m. 6. abſintij. re. m. ij. meſt albi deſpüati qr. 1. 6
Ba. facit melličtù de radicib' cù abſintio 17° de i
gé°. c. 8. ima° iuſcata i pellicul' 7 viu'l ſtòi. p[.]ſer-
ueſ p° pa. cù radice p[.]eonie q subitrat nares: 7 in
ſufflet ifra nares puluis radicis p[.]eonie ſubnulis
p[.]oſtat cereb: 7 a tota natura p[.]e6a. u'l inco[.]p[.]
peonia puluerizata cù ſtozace liqdo't iuoluat: to
tù iſiſi in ſerico fiat pomù qo't 7tùnue poſtet i ma
nu ut odoreſt ipſum. vngat ſibi ſero 7 mane ſtòm
cù olò mastid. p[.]ot ſumere i fine mèſe p. ſtò d[.]pul-
uere ſupi' dicto in p[.]n° cure epilèc. CLuiuſcuq.
etatis yo fi aliqs epilèciá habuent p[.]colligstiaz
alicu: mèbzi ex 8 filio filij hebe e p[.]umat quolibz
mane p[.]e ſeptè dies de coagulo lepois in q[.]utate
fabè diſſoluſt cù aceto aſi por' m' véturù. 7 è 8 filiùn
ga. 3° de inſto. c. 4°. in fine 4 p[.]liget in p[.]te ſupiori
7 fornt' qnì incipit ſumofitas eleuari fi p[.]oſibile
è ligat a p[.]hivb3 aſceſù vaporis ut dicit ibidè d[.]pu
ero 1. 4. anov' q habuit epilèciá a crure 7 ligabat
coja fortilſùne cù vapò. eleuabaſt 7 tpe qet' po[.

nebat ſupra locu de ſinapi cù affrodillis ut veſi-
caret 7 coroderet 7 vapò. haberet aliu exuti. raf
faciebat emplin tpe qet' de ſinapi pipe euſobio
melle anacardio utveſicaret 7 faceret apullá cre
pabat eá 7c ille vapò. diuertebat 7 euacuebat.
Si mèbzi tale a quo p[.]uenit epi' eet p[.]rial' ut di
git' eo abſciffo eet curat' ut recitat ga. in loco di
cro de illo què momo[.]dit o[.]zaco in digito ſuo: ab-
ſciffo digito p[.]us ſupi' ligato ſuit curat' fine alio
medicamie. Lòcludit 4 p[.]i adueniète p[.]n° por'
4 p[.]onaſt vètosa cù modica ſcarificatione. t[.]pibus
aunt q[.]etis fiat empla dicta ut locè 4 apulek' ut fumo
ſitas expellaſt: purgádo tpe q[.]etis cù oppo° c[.]o
sera
pino diſſoluto 7 cù yerapiq duplata coloqntidez
iſta 8 tùnuèc cù ſyrupis dicti mò ſupi' dicto quoli
bet mèſe vsq.quo ſint curat. Dico tibi 4 p[.]curaui
nobiles m[.]lieres ſteriles epiléticas p[.]colligátia
matrid cù iſtis gùmis daf. i mèſe quolibz i potu-
ivna dosi habuerit p[.]lés filios 7 filias ex[.]tuc iſtus
tenèt p[.]ncipatu i pu[.]ocatòe m[.]estrual[.]ut dicetur
Epilétic: 4 iq ruboè i facie 7 i ocui hùnent: raf.
vidèc dicere 4 fiat a malo ſaguie de cà puata ex
ſuo mò loqundi qnì dicat i diuoliòb' 4 p[.]lpeſt 7 in-
flaſt venè alguidegi q[.]ut venè colli 7 facies 7 o-
culi rubefcùt: p[.]ot fieri 4 p[.]iat iſta p[.]colligán[.]a e[.]
tis 7 p[.]nù vicinaq. p[.]p[.]qo vult 4 p[.]ad maiò: è diu-
sionè k[.]lomeſ p[.]de sophena. ſi n' vètosenk' tibie 7
ſcarificenk' facièdo q[.]dà de p[.]dicut ut tibì videbik.
Mulieri p[.]gnatì epilècia ſi ſupuenerit p[.]oſibile
è 4 p[.]duret p[.]torà imp[.]gnatione 7 curek' p[.]ptù qn'
por' è lòg' 7 i t[.]l[.]b' veloat ikſicit. verba ſut ipſi'
raf. i fuo 2n°. Et t[.]iniek' ca° de cura epilècie, 7 t[.].

CLapitulum.12.de mcubo

CLam q[.]s i ſono q[.]li rè gra
uè aliqd sup le cadere s[.]
ſerit: icubù pati denùcià
d'è. In ipſi' itaq[.]s cura
nò è tardadn[.]ipe eni epilèlie p[.]am
bul' è ipſaz quoq[.]p[.]cedit. E[.]ger er
go ſi i colore rube' fuerit 7 venas
hùerit p[.]leas ex sophèa erit minuè
dus 7 vètose in carnoſitate tibiarù
ponède ſut. E[.]ger preterea a potu
vini 7 rerù dulciu comestione ab-

foliūn

XXII

ſtinêdus erit: et precipue ab oi re q
multu generat ſanguine. ☎ D ò ſi
huic ſriu acciderit vêter ex pillulif
cochiis multotieſ erit ſoluedus: et
ei regimê ſubtiliādu: exercitio q̣
vrêdîn erit: et mebra inferiora erut
fricanda.

Acubus descriptiue loān
do è paſſio i q̣ ſeſ
tit fantasina graue cōpriuèdo corp
pturbās motu et loqāl. P. affio ıſta ḍ
ab incubatiòe mètis et ſensuī. ò noie accidètis
dicit ut dic̣ ha. 5º ſui paſſionarij. et denoiaک etis
a filiudie rei exarinſece. q: incub? è nomè diabo
li dicit theologi qui còpiumit corpa de nocte doz
mièdo. Zai ci dict q è verula cōpamnes gètes ò
nocte. Sz nos medici ſein? et dicim? alit. Ba. in
libello de iuua metis anhelit? c. 2º dicit: Epiſa
des. a. incub? è qdā epilenª in ſono. Difſert in
a vera epilenª in trib. pº in pticla patiente q:
in ıſta è puppis ſicut in vera è pria. ò no venit ni
ſi domièdo vice verſa. C 2º diſſert in matia: q:
i incubo peccat magis matia in quanto q̣ in qli,
nec in ſuba. oppo[mi] è in vera epileª. C 3º q: i
ciu
bo no è ſt paſsin? ut dictiueſt in pcedeub? c'è da
è intelligènter qua talis materialis c'à peccat ma-
gis in q̣to q̣ in qli.ná è mult? vapòr grauás et
opilás rónc q̣ui. Et q: no è mult? frigid? no puſ-
git pelliculas cerebr. nec p òns paſſimat k ſolu
opilat near? puppif ut dom? è. Cès auctores
queniuſt q̣ ſi lógo tpe ut pluries in mêſe òtinau
uerint via et pambulù ad epileam ul'ad aliqua
paffionè capit ex quo târ fum? è eleuat? ad par
tes illas.

Primo tuqueres cujus p[ro]ticu
le incub? ſeu epialdes è paſſio p[ri]ncipalr. Dicèdu q̣ pup-
pis: ſoir aliaru p[ri]tu corporis: p[pr]q̣ d[ur] p[ri]ncipalit le-
dit mot corporis et lingue.ná ipſi alialit[ur] ſentunt
grauntatèt no p[ri]nt mouen nec loq. q: nerui moti
ui lingue h[ui]t o[nt]u a puppi. 3º de inſiorib? c. 5º
neru ſenſitui et mouètes p[tes] et muſculos faci-
et a p[ra]ut è ibi declaratu.

Becùdotuqueres ſi talis i
cub? est paſſio p[er] ſeu i p[er] colligatiá. Dicèdu q[ui] coit p[er] col
ligatiá venit ad cereb[ui]. q[ui] venit no debet ſin
naturá. q: mult? et malus ſum? eleuat? a ſanguie

colera aut melia innaturali. et venit ut plu[n]n[us a
pedib? et a tibijs in h[ui]tib? ſatis magnas in p[ri]
bus illis venas. de p[os]ſibili venit a ſumo indige
ſto st[oi]. Œdeo dicit Ba. in 5º ſui paſſionarij q[ui]
mit ille ſum? ex repleniòe st[oi] u[li] ex[mi]nanitiòe ipſi?
q: t[ui]c calor incitaک et mouet h[ui]ozes corporis in ve
mis. ut in multu i[ei]ui]nati]b?: no q[ui] ſit immaterialis
morb? ut q[da] putat. q: morb? imaterialis n[ui]q[ui] fit
ſubito a c[as] in]n]ſeca. 3º de inſiorib? caº 4º. Œnani
tio g[ui] st[oi] no p[ot] cáre imediate talè morb[ui] incita
do calo[ze] natural[ē] in corpe. Œ ſum? eleuat ma
gis venès ad puppim. quod patz. q: no contin
git talis opilaº m[ui] q[ui] iacét vice verſa. Œdeo est
paſſio p[ri]ncipalr ipſi? puppis ut dictu eſt.

Tertio tu q[res]. Incub? q[ui] paſſio è in ge
nere u[li]n sp[er]. Dicèdu q[ui] oficii
alis. q: opilatio meatu[n] puppis ab illo vapòre
multo et q[ui]to malo et in ſuba eleuato a ſanguie
uel a co. altera[n]in e[or] natura. et ut plurimú ele-
ua[]k a pedib? p[pr]q[ui] pa. p[ri] o[pi]cipti]t ſentire g[ui]ta
tè in pedib? ut ipſi aſſerút.

Quarto tu q[res]. Incub[ui] c[ui]s virtut[ur]
est nocumetù paſſiue intelli-
g[é]do. Dicèdu ut pluries ſupi? est dictu q[ui] regi
tiue naturalis et vitalis, ſi aŭt ille virtutes no ers
raſſent in actiòe cá talis no ſuſſet g[ui]nata in cor-
po: ut dic[et] Ba, caº 2º et octauro.

Quinto tu q[res]. Lui? virtutis incub?
p[er] paſſiòe descripta est paº ſeu
nocumetù actiue p[ri]ncipalit. Dicèdu q[ui] morie
aiate p[ri]ncipalr. anter ſelitie p[er] vicinitate et colligá-
tiá. Òb aliqlit ſentiü g[uit]ates p[pr]q[ui] q[ui] vell[é]t lo-
qui et no p[ri]nt. Lá h[ui]t dicti è q: è paſſio puppis
cereb[ui] q[ui] è ſedes virtutis morie aiate p[ri]ncipalit.
sicut p[ra] est ſedes ſenſitie aiate ut dictu est 3º de
inſiorib? caº 3º et 4º. et oppo[mi] ſequereſi ſi e[et] paº
p[ri]o[re] v[ir]t? ſenſitia e[et] magis ligata.

Berto tu q[res]. Quib[ui] magis accidit.
Dicèdu q[ui] h[ui]tib? cachochi am
ſanguis et colere sp[al]it in tub? inſeriorib? q: illi
magis effumát. lic[ui] q[ui]b[u]ſda melácolicus ſeu h[ui]t
bus varices in tibijs hoc pluries q[igit] p[pr]ſan
guinè melácoliciu in tibijs reclusu a quo multus
vapo: malus eleuat grauás corp: p[al]r partes
ſupeno[res].

Illic clarificatis cura incubi tibi pateſcit
raſis in ſuo 2ti. n[ui] p[er]timittat cura
incubi. q: q[ui] multiplica[]t emiá ad epilen am uel
paralisim. Incipias a k[lo]matiòe et purgatiòe. g
ſi talè venoſu videris flo[ma] ipſi ſi n[ui] p[er]ſumèdu
q[ui] fiat v[icio] st[oi] humo[ris] et aliaru p[er]cau[ta]tu ſple

nisi remittatis. Da sibi caffiaſk. simplicè ſupi
us poſitâ in oru. ſolis: et taceat i lecro duab' aut
trib' horis: nō comedat vſiq. in tertijſ. Uel da ſi
big septè uel octo dies de iſto mellicratò abſter
gut. ſtōm: ex pellit maſias & cauheitib' p vinas
R. radiq ſen. petro. apij. achoz. an. im. b. abſintij
m. i. cicerù rub. im. i. mell' albi deſpüati grt. i. b. ſu
at mellicratù bōn clarificatù ad H. ii. ſunter da ſi
bi. 3. i. uel. 3. A. yerapiſe ga. diſſolute cù aqua ci-
cerù rub. ybi ſit modicù de abſintio. Uel da sibi
3. vi. uel plus de geralogod. diſſoluat ut yerapiſg
reſiciaſ abis bone diſestiōis et bone nutritiōis
potissime ſi ex teiumno inanit' fuerit ppe cām di-
ctâ. vitet fruct'. ſubam leguminû et filia. Et ſtō?
ſoſtek' vtaſ puluere sequèni cù toſta vini in fine
mèſe ſine potu ſi delicat' fuerit. R. 33'. albi inſio
ris an. 3. b. gáſáge pipie longi. an. 3. i. gnoz padiſi
3. ii. cubebat. garioſ. an. 3. b. nuq muſcate macis
an. 3. i. pámis zucceri P. i. fiat puluis et de vespere
in introitu lecti ſine potu. iſta tibi ſufficiat.

Lapitulù. 13. de melancolia.

Et alioquin cogitatiōes male ſine cā manifeſta
acciderit et timor et tristi
cia in eo pualuerit me
lacolie principi in eo erit. Lu aute
res ad hoc deuenerit ut et ea q co-
gitare cepit ore pmat verba ſua at
q3 act? pmſceat iā melācolia pfe-
cta e. Lui ergo he male cogitatio
nes et tristicia et tribulatio accidunt
āteq pualere incipiāt succurrendù
e: q2 si pualuerint cura erit difficil
Q. do ſi cù melancolia fuerit dolor
vētris et ilatio et mal? color et dige
ſtioris corruptior vomit acetosus
et excreationem multitudo incipieda
e cura cù ſlōmia exbasiſica aut ſel
uatella ſinſtre man? et ſi ſaguif vi
ſus fuerit niger dimittak egredi i
quātitate multa. subtilis auct et ru-
be? ſi fuerit ille restringend erit,

Eger yo ex reß leniétib è nutriè
dus: ut sk aleſ ſida legi q fiut ex car
ne hedina et arietina: et mittèd est
in balneù i quo nò diu morek P
hec autem decoctòe & epithio qua
ego cōposui vtaſ: et hec è decoctio
& epithio. R. mirabolaoz idon. 3
x. polipodii. 3. v. ſene. 3. it. turbith
3. iii. sticados. 3. x. paſſula2 enu-
cleata2. 3. x. epithimi cretèlis. 3. x.
oia excepto epithio in trib libris
a2 coqnda sk donec ad vnâ libra3
et media redeat. cùq hoc factu fue
rit addat epithimù et illico ab igne
remoueak et dimittak donec if igi-
dari ceperit. cùq if rigidata fue it
maib fricata colèt. deide ſumak a
garici due etie. 3. vni. aloes. 3. i. ſa
lis inſi. 3. v. ellebori nigri qrtavni
us. 3. cōſiciak cù melle aut cù iulep
et fiat ex eis pillule q p tres horas
àte decoctioris accepliōez ſumède
erut. poſtea ſumat decoctoē3. dein
de trib dieb quescat. In his aute
dieb qb quescit nutriak ex his q p
dixim et i potu ſumat vin subtile
et claru et bōn odoriferù p hec q5 ite
ru ſoluèd è ut pa2 hoc vo ita ut p
dixim etio iteradù è. Quarta q5
potio ei dāda è. Eger yo ab oib
q colerà generat nigra abſtinèd
è: ut sk carnes ſiluèstres oës et caro
vaccina et porcina2 magnar2 capra
ru et fabe et caro ſalita et caſe vetus
et ppe lètes et oia holera nifi hume
faciètia. Citet ptereavinù groſſu

folium

XXIII

et laborê et vigilias: neq[ui] patiak fac-
mê neq[ui] siti: vino v[ō] subtili i potu-
vtak: et i[p]cipe diu ei ut dormiat et stu-
dêd[ui] i splenis curat[ō]e ex his q[ui] se
q[ui]ntib[?] i cap[ō] d splenis curat[ō]e q[ui]
augm[ē]ta[que] dicturi sum[que], os q[ui] st[ui]
cōfortānd[ui] e[que] et p[ro]e et medicis q[ui]
m[ē]tionê i seq[ui]ntib[?] facturi sum[que] c[ui]
egritudies st[ui] noiabim[que]. Hi aut[em]
cui mel[ā]colia ea q[ui] noiauim[que] n[ō] fu-
erit acciderit q[ui] p[ro]frenesim aut lō-
gā morā sub sole aut pcuſſione i ca-
pite i[p]ncipio ex cephalica flōmia
e[que] faci[ē]da et capiti studiui adhibēd[ui]
et reliquio regie q[us] dixim[que], p[ro]e, aq[
]p[re]terea tepida ab alto loco ſup ca-
put ſu[d]ēda e[que] dei[n] o[d]roſacen cu[3]
aceto vi[n]i capiti i[ſ]u[d]a[que] et lac-
mu[le]b[re] deſup mulgeca[que]. Marib[que]
etia[que] ole[n] d ſemie cucurbite dulc[es] et lac-
mulieb[re] inițiāt. In balneu q[ui] ſe
pe mittěd[que] e[que] et multu ex aq[ui] tepida
capiti e[que] ſup[ſu]k[ui]dēd[ui]. Eger etia[que]
odorifera q[ui] frigida ſt[ur] odorzet. Si
a[n]t c[ui] m[l]ia ruhi[]l fuerit ex[que] q[ui]
m[que] i[p]ncipio matrix veni dextri
brachii api[ē]da erit et ſāguis erit c[ō]
siderād[que] et ut p[ro]dirim[que] faci[d]ū et re-
g[ē]d[ui] ut dixim[que]. Et post q[ui] hoc re-
gim[ē] iſi[n]mo adhibueris p[al]iquot
dies q[es]cere dimi[d]těd[que] e[que]: deide ut
pri[que] i cura ei[que] i[p]ci[d]ēn donec ſani-
ta[que] fiat reſtitutio. Studiui v[ō] totu-
q[us] erga m[li]cos e[que] obſuād[ui] e[que] ut im-
p[ingu]e[que] et carnoſi fiat, ex quo em[3]
p[ig]ues et carnoſi fuerint illic[ō]o ſani

erūt. *Libi a[n]t q[ui] illis cōgru[n]t ſt[ur] ca-
ro a[ri]etina et hedina et gallinacea
et panis de ſimula. *Dpir[q] a[n]t pa-
nis nullo m[ō] e[que] eis cōgru[n]. A[i]n[u]
q[ui] subtile et clar[u] eis cōueni[es] est
vinu[z]o groſſu[n] e[que] eis bon[u] neq[u]z
nigru[n]. lac a[n]t recent[q] ab v[erb]e[n]
extractu[n] d[u]n adhuc calet eis c[ō]ſert
et p[is]ces recente[s] et ſi[ſ]ami de zucc.
facti et o[d]z amigda, preſea audire
cātilenas et gauder et h[re]e a[n]e ſe i[n]
dormire p[li]mu[n] c[ō]ſert eis. L[c]ōtra
rio v[ō] cogitare et ſol[q] morari et vi-
gilare marie nocet eis. D[ill]e que
coler[ā] nigra[que] expell[u]t ex q[b]datur
his q[ui] decoct[ō]ez ſumere neq[u]t. R[
]epithi creteſis. 3.xx. polipodi[rum] aga-
rii abo[que] a[n]. 3.x. ellebori nigri. ſak
idi abo[que] a[n]. 3.v. ſticados. 3.x. pul-
ueris yerapigre. 3.xv. bibat ex eis
3.iii. in dieb[q]o q[b]d[em] q[es]cit eger d[ex]
ſumere et ex electuario q[d]voca[q] le
tifica[s] q[d]. R[m]ellisse corticu[n] citri
garioſ. galie muſ. maſt[q] croci ori[q]e[n]
cinamomi. nucis m[que] . cardamomi
neheremisch be[que] albi et rubei zedo
arie doronici ſemis o[d]imi maioriz
ſe[ſ]o[z]imi garioſi[lati] o[n]u[d] a[n]. p[teſ]
e[q]les muſci q[ui]t[u]e e[dec]ia p[es] viu[q].
deide ſum[q]e[k] kebuli. xx. et embl. xx.
et tera[q] et i trib[q]e[n]. aq[ui] c[ō]q[u]t[e] donec
ad v[n]a redeat et col[q]e[n]. i. cola[q]a v[ō]
mitt[q]e[k] mel[q]e[n]. deide bulli[q]at do-
nec aq[ui] c[ō]ſup[ta] ſit. p[q]e[que] melle
[of]ici[q]e[k] p[od]e ſp[es] q[d]o t[u] in p[ō]dere
ſit tripl[u] ad ſp[es] de, quo c[u] ncc[e]

fuerit ad magnitudinē auelane su
mēdu ē. Hoc eni medicamē letici
am et coloris pulchritudinē et dige-
ſtioris bonitatem operat et retardat
canos.

Emelácolia

i. & alíea
tiōe et cor-

ruptōe mēr et rōis fine ſe. et a tpe. Di°
norāter a tpe et ſine ſe. qz ille ſut alter-
rius & ſideratiōis. Cnota φ alienatio mētis ſi-
ue corruptio dupler ē. ḥdā ē a gñatione, talis or
ſtoliditas mētis q̄e diſpō ſiſis ſatuitati: inſatie,
talis ſit ut plūmū a maª hüida flāca. de ita non
loquirafis hic in ito ca. °. ſ de ita loqui et ito
2nti libro p° ca. 7° de mēoria et intellectu intitu-
lato. Alia est alienatio mētis ſeu ei? corruptio ſi
ne ſebre a tpe. ita voca m'kīca paſſio. ḥ ita ſab
intelligit in ito ca. °. et intitulat eā noie ſue caufe:
puta mlie ut e mos helenozut recitat Ba. 2° de
inge° ca. 2°. C Alieri? nota φ ita paſſio dicta
mka a tpe ſine ſe. fit aliqni de hüore mlko inna-
turali multiplicato in cerebro: ut in hnitib? cōple-
tionc frām et ſiccā in cerebro: ut ſut plures maci
lēti hntes a gñatcē pilos hbalbidos. qni maª ta-
lis in ſuba cerebri unbibik. Aliqni fit a fumo me-
lácolico multiplicato in venis et in arterijis cor-
poz p viā aduſtioris rōne excellētis caliditāt ſit
hec in brumis pilofis venofis crispis cum labijs
grossis. hoc dicrab in ſuo 2ti. nā ſum' inde ele-
uat? inſicit ſubam cerebri ſm ei? diuerſas ptes:
ppr q̄o corupit ei? actiōes regitiuas ſm plus et
min? Aliqni ſit et eleuak tlus ſum'a ſaguie mlko
multiplicato ſin ei? corpiss naturā non euacuati
nec expulſi b3 ei? naturā mō aſſueto p emorozid.
p méſtrua:p flōmā. talis ſanguis calcſit in ves-
nis illis et circuſtātib?: et ſic ſum' mult? ſemiad-
ſtus eleuak ad cerebzu. qz ois ſum? aduſtionem
acqnt rōne ſubtilitāt in ei? ſuba. ut declarat ga.
de pilis capit. 3° de cōpleziob?. Aliqni eleuak ta-
lis ſumus mlkus a melancolia multiplicata in
ſplene ratione debilitatis ei? expulſiue. Hſti ſunt
ſplenetici cu duricie ſplenis. Aliqni mittik maria
gritas talis ſoſidid melácolici a ſplene ad ipſuz
ſtōm p poz occultu q tīniak in orſicio ſtōi: et in-
de ſum? horribil eleuak ad ipſūcerebzu a mația
groſſa ſtrea ſoſidida ſeminikāt těta in ſto in yo-
cuſrijs in meſaicis fine apate qz tūc feblicitarz
C Rasus appellat m'kam mirachiam qn cāk ab
vno 1k02 loco2 ut dicit auſte filij hebeº qtrēs

ſut ſpès m'kè. illa q̄ ſit a capite, et illa q̄ a toto cor-
pore modis dictis. et illa q̄ ſit a ſto ypoctidij s et
mefaicis quā mirachia voca it dicti eſt. Un
fum? ex his locis eleuat?. qz a maª diuerſa et par-
tes diuerſas cerebri ſm plus et min' inſicit. Jo
ſut decē mille ſpès m'kè et vlrta. ut dicè Ba. 3° de i
teriozib? ca. 4°. nō videbis duos ciuſde 2diſtioris
vnus estimat φ celu cadat. alk̄ φ ſit gallus. et ſic
de ſingulis. Et ſup hoc aduerte φ maª q̄ ve
nis: in arterijis: uel in 2cauitatib? aduſt diuerſa
eſt in ſe et in ſui aduſtiorc. nā ſi ſit in vltio aduſt-
onis dicerek mania. portiſſime ſi talis maª ſit ſa-
guinea: colerica: aut coª ca ſelū. Si nō ſit in vltio
aduſtioris dicek m'kia. nā ſp retinet alijd de naſa
pmi hüoais: ut qn ſaguirs ſolū aduſt dicek m'kia
canina. vbi eſt rura rōne aduſtioris tripudii rōne
ſanguis. Qn co. aduſt dicek lupina ul'demoma
c. Jſte oves paſſiōes dicut paſſionc ſicca in cere
bro et in cor. et iȏ intentio principal curatiua erit
humectare ut dicitur.

Primo

tu queres. mlko paſſio cu" pt
cule e` pa. Soluit Ba. 3° de in-
teriozib" ca. 4° et A° de interiozib" c° 3° φ e` paſſio
ſube cerebri. nā ei? ſuba e` alkat a a malo cōplezio
ne fra? ſicca cū maª ul' fine ſm ptē, ppr q̄o non
pōt in actiōes ſibi debitas p naturā. na3 ſuba et
ſpūs ei? ſut obub'ati et obſcurati, ppr q̄o nō pōt
in ei' actiōes. qz virtutes nō ſenecut nifi ſoc ob
ieci ul' organi in errorib? de aia. ppr q̄o hntes
ſubam cerebri et ipſoz ſpirituōn clarā hīnt oppoz
tumō iudicu. ſic multi nobiles ſut q̄ ſunt gñanī ḥ
ſanguie claro bono et inde nutriti. vn Debeq dic̄
φ cibaria tēpata velut galline et ſilla augmērat
rōne rectā, ppr q̄o agētes penitētias et male vi-
uētes et magni potatores ſut mali iudicij. ut ru-
ſtici et ᶙplures bequini. An btūs paul? loquēs
de talib? et ad tales dic̄ φ obſequuōs cuniuſib3 des
bet eē rōnale: φ bono mō natura posſit tollerare
cū ſanitate virtutu regitiuarō.

Becundo

tu qres. Jſta paſſio mlkica ȇ
ne paſſio p ſe uel p colligātā
Soluit Auic. 3° cañ. ca. pp. φ interdȗ e p ſe ut
qn cerebzu ĕ lapſu ad ſin et ſicȗ naturalȋ ex q̑
lapſu multiplicaſt maª frȃt ſicca obumbraſs eȋ
ſubam et ipſoz ſpirituōn. hoc angit multis m'kud̑
t macileſis naturalȋ. Ael pōt ee p colligātiā. et
hoc ȇt ut plūmū qz venit a venis: a ſto: ab ypocon
driſs: a meſaicis: ſplene: matrice: et a mirach ad
ipſu cerebzu q̄o venire nō debz ſin naturā: puta
fum? ſemiaduſt? niger eleuat? a colera nigra b3
plus et min? in mēbri dictis 3° de interio; ibus

Solium

XXIII

ca.º.º.º. Jdè auic.º. cañ. c. ppo.

Tertio tu qres cui? medbri colligâtia plus
ries fit. Soluit Rab in suo 2tine
q nō in venosis et gulosis fit magi p colligantiā
sto'. Ypo.dua? meferaicarū cui? rei, pbatio quia
tales remediātur, ppter vētris remollitiōem et ex
itum vētositatūr in brunis et venosis fit magi per
colligatiā venar? et arteriarū in qbus fit adustio
rōne excedētis calidita? cordis et epan, v'l? q: m'
tiplicātur tales ma?ie in ipis ppter nocumētum
erpulſiue venarū matriq et ami.

Quarto tu qres mka? a passio è in se i
genere et in spè. Soluit lra.º.º
de interioib'.c.4. Jdè auic. c. ppo q est mala 2°
fria et sicca cù ma? vel fine. toru cereb? alterans
t offucas aut aliquas sui ptem puta anterioè: p
pter qo? imagiatiua è lesa interdū vt recitat ga'.
de seipo febacitare.º.º. de interioib'.c.2°. Inter
dū mediá ptem ppter qo? discreto errat alijs vir
tutib? aiatis sanis saluis vt ipè vult loco dicto: et
2°. de mo'.c.2°. Interdū puppi seu ptè posteri
orizc:p3 q aliqn errat ytus memoziatua. Et de b
dat exéplum in illis duob? loq allega? kliter qui
dam noia ppa dederut obliutoni alijs regituis
saluis. Soc iu raro accidit q: cōiter ad leſionem
vm? partis ps vicina ledit in pte. ppter vicinta
tè t colligātiam pp? qo? vna ſola regitua aiata
de raro ſola leditur et ppter ita diuersetate parti
culari? et caru ma?ialiun dictarū sunt qſi inſinite
ſpes mlie vt recitat Ha'.º.º. de interioib'.ca.º. A
subdit Ha? q oës pſitem vitas vituperát et odire
hoies omb? ma?cis ptinet. amare yo mo?re nō è
omb? mliq 2°. nā qdem ſemp tinèt mo?re. Alij
moſtrát se nō tūmere ea k deſiderát put dictūr Jo
ypo. dictit mliam eſse timorè méſtis: nā ppter co?
ruptrioem mé? qeqd vident odio hīnt et ſemp tri
ſtes ſunt et tumoriſi, pp? tenebroſitatè ſube cere
bi? et ipo? ſpirituī vba ſunt Ba? in loco allega?

Quinto tu qres cur? ytu?nka est no
mo:bo descripto. T. Dicèdū vt ſupra q regitine
na?alis et vitalis erpulſiue onir medbi madantis
puta sto? meſeraica? etc. vt est declaratu.º.º. 7.6°
de interioibus.

Bexto tu qres quibus magis accidit.
Solutt Rab in suo 2tine. et auic.
3º. cañ. c. ppo q viris q: lapsi ſunt ad calidum et
ſicci et ſtant in malo reginie: et ſi mherib? acci-
dat tanto deterib? est: q est cù discuendiua parti
culari? maior? pp? qo arguit maior cā. Et ſi tu
qras quib? homib? magi accidit, soluit rab i suo

2tie. liº. p. c. vi. de mka? pluries accidit et ma-
gis cito brunis calidis et ſicq diamosis et iracum
dis et leuis lingue. Portme bis q sunt subnles iv
genio et multe pſpicacita? tales de facili incurrit
mliam: p colligatiā venar? et arteriar? in qbus
ſangus aduri: q: ſunt veloces mor? et inſte per
meditatiōis et imagiatiōis, pp? qo tales pſerua
mus cù balneo aq tepide et flōmjs plures reite
ratis, et io vinosis accidit magi vicio sto? ypocu-
dio? et meſeraicar? vt vult Rab, iti tales cōit
habet mliam mirachiā

Septimo tu qres cui? virtut mka? p
mo? descripto è paſſio ac
tue, Dicèdū q regituar? aitaru? p[incipal]iu oc
culte cōpkehédunt puta imaginaſtive discretiue
t mé?oatiue, vel aliqr? haru ſin q ſedes earum
altera? vt dic? ga'.º.º. de interioib'.c.4. idè.c.2°.

Octavo tu qres qbus têpoibus ma-
gis accidit mka. Soluit ypo.
2°.ampb. cañ. illo. vere ſiqdè t cañ. illo. Autuno
vo q in vere ſiut ppter diſſolutiòem huo? in au
tu?no pp? mliutudine mlie nig: tpe eſhuo cało p
cedete p vià aduſtiois. hec dic ypo. vi. ápb, cañ. il
lo podagra et mania etc.

Nono tu qres q è res magi pſeruaſ. ſol-
uit ypo. vi. ápb. q emoróide flue
tes tpe suo et flòie frequèrate: ſi ex colligà dicta
tu? venar? et aria? fiat. Si át colligà? to? v'l'ypo
cudno? v'l' meſeraica? fiat. Rab dic q v's abfin
magi pkuat i decoc e t por? yerap c diſſolute c illa

Decimo tu qres i p[ib]abundat coła
aduſka b ſvidem? i flōmjs po
nſtume i fine iuuetur, 2°. tegni i fine p augmaſtí-
ce etar? nō kiut ārtanarij in fine ilt? etar? de facili
q é ca qre nò patiuk itá paem. Dicèdū q ex be ni
tate regitiaz na?aliu ytu? ta? mka? ſic p[im]ſce
tur cù ſanguie q turbet ip3: y° residet in ſudofic
d3. pp? qo nò ſeqt ta?idebita eſtua? ad cereb? io
dicti è plurics q oës mo? ma?iales cank ex no
cuneto regitiaz diſeſlie et erp[liue et alia] natu
raliu virtutu.

Undecimo tu qres qre patientes
itá paffionè p[dic]át fu
tura meki cetis. soluit rab i suo 2tine q aia i tali-
b? tök ceflat a regie corpm et mltu abſtinèt a ci
bo, io q aia eruta a mola caſi è spuál. io videt
spuália i iferno et in padifo narrádo o bis aliqli
q[ui] ſunt exeritati a ſonno.

Duodecimo tu qres vbi n[ec] c[li]it
nec quò ta? maria
aduri? nec i mliam queri; ſic au.º. cañ. c. ppo,

8

¶ i epate t i venis, nā caloſ epaſ excedēs, pūteſ
do chilu adurit, ipſi nifi ſint d fris, t grossiſ cis
¶ ſit ppoſ° ager, ad paſſuz q ppoſ° ſtat i debita
reſſetia; ppr qd mſt calidi vt ruffi t nimiu laſ
bozātes vt ruffici hnt doloz capiſ i die qn ſumut
pullos t vitella ouoſ t ſilia. Adurut et i artiſs
cordis mſtum calidi velud i hntub pectozalia t
māmillas piloſas. vn q spſe creat ad attrahed
ferulēna ſan. a venis t arterijs ſi dicta attractia
t expulſua er, erruerit mſtiplicaſ vltra debitū
talma i corpe ppr qd q ipa necio effuat ad ſu
periora ificiedo cereb cat dicta mlaſ potme cer
tis hor t qdris lue q mor? debef hnoib? er eo
rū nafa t ab orbe vt d p° diamdiarū. Jdē ōtin
git qn regitia naf alpeu me expulſiue alioz meſ
bzo? nō vo i actu ppuz puta matnq vapoz ſper
matico? vt farpoit Ba.vi.d in fine.

Altis

Clarificatis. Luta mlie tibi pateſcit an? in cura pcedas oz ſcire quam ſpem mlie pant qriib cura diuſiſica: nā ſi talis mla fuerit ex huoze melacoº ſplo ſo mliſplicato i venis t ſuba cerq ex nafa ipi q fric t ſicce q% nis digestiue t expulſiue t alie virtutes naſales deſicert nō bī decoqzet nec depurarét nutrīntū appoſiti u venis t ſuba cerebr exſiccas t p ſns comnpeſ et regitias qyrtutes nō ſenecſt nec wuenecſt nifi rōne inſtri vl'ozgani vt i errorib d aia. Ad qd coſt fac q° eadei i pncipalib? pro uidēs ipi cerº d tali nutrīmeto tales ſunt qdem macilenti male barbat male colorati gčiles cum venis ſtric: itio ſg pncipal: erit bī hüecbtare c6 perečter caleſacere inſi? t exti vt pōit Ba.vº. de m. c. 4. io ſpe curabat cù affidua balneatoc t bo nis cib bonu chum ſcu huoze t yio claro. Jdez pōit ad lraſ raſ i ſuo c'te mutaſ g tal galliſis p dicib edulo capto. Raſ laudat talib carnes e buliq: huide anicule vitella ouoſ t ſilia eis con ferut teneat ſolacioſe i camera pulč clara cù vio bono claro limphato vt docz. In pnis g deſ ſu bi caſſaſ. ſupi dicta t cōit hnt ſoſditie alijlem in ſto qnir fiat ſibi ſirup? R. radiq bauſci p[agi] a.n.m. ſ. cù toto ſuniterre ſcabiſe lupuli mellis a.n.m. i. ſe. p[eam]e. z. ii. medianni cortiq frazi geneſſe tamarinſe. a.n. m. i. aceti paſſulat. z. ſ. panis zuc. k. i. ſiat ſirup bī coct? t clarificar? ad qri. v. cdenk. A. coclearia cù. z. ciceru rub. Ul cù aq ſimplici bullita ſit tepidu ſi vis fac mellictu cuz qr. i. t. ſ. melk: ſo oz renonare ipm de qnq. i qnqz dieb? pualebi q fumat mediu gobellu fine alia mi: tura: du vcti inſo balneet ſe pluries vi. horis p' cabu in aq tepida du erit in balneo in exitu vl

a.n. paru abluat ſibi caput cù aq decoctiois ift? R. floz viol carno, melilioni. a.n. p. ii. folioz ſene. p. iii. cortiq papauer albi. m. ii. micheatur capiſt duo pugilli t bulliāt i aq vna ebulliōe otnet b cù balneo dicto, vtaſ ito elct a.n introit balnei t a.n cib illa hoz. R. pul'leti gal. z. i. elct re/ ſumpſ. z. ii. puluis diapapauer, z. ii. serici crudi. z. abre grise. z. i. aurí atiq puluensati. z. i. panis zu cari. k. ii. aq roſ. aq mellife qd ſuk. k. elctm i bol' Alteri da ſibi loco mellici d mæ ſel aut bis in septiana. de ſero capno ſic. R. ſene polipodij epithimi qri. a.n. z. ſ. ſiat decocto in ſero capno qd ſufficiat pot? Ael da ſibi in. vy. dieb? vl tribus septiam. ista colatur in q infundaſ. z. A. bōi ge rale godion ſufficiat ita p ita ſpe mlie. Si ita talis mla fuerit ex fumis mliq eleuat a ſangui ne t co. aduſtis in venis t arterijs rōne calidita tis excedet in epate t in cosde vt fit in qbubaz brumis venob barbat crispi. Pilo ſis i pectorali bus t alijt ptib? cum labijs ſatis col. zat. Pasa flo ſicca e sicut t alioz oim hntiu passione istam ſim pl? t min' rōne calor! Ul p[al]aduſtōis. antēto q curatiua in his pncipal: erit hüecbtare ipum cù ſomno cibo t potu vini clari bī liphati exre rius cù affiduatioe balnoz euacuado materiaz talé ſicca q p ſu p[ini]t purgaſ g ſic. R. floz yio laru bozag. ſene polipodij epithim q[emi]a.n. z. ſ. tamarind electo2. z. ii. ſiat decoctio in ſero ca/ p[ino in q] diffoluatur. mænecinate z. i. ſ. vel caſſle k. m. z. z. i. ſ. din cora ſine flate abudat in ſoma chis exq t[em] copterit māna. Si cù flate t[em] caſſaſ ſiat pot? vel yeralogod. z. iii. vel lapid armeni. z. ii. ſiat por? vtaſ triaſanda l vel papauer. z. iii. ſiat pot? pu[tra]naſanda l. z. ii. A. ſe. p[io]z. a.n. z. i. aq end aq ſcolopéd. a.n. qd ſuffic panis zuc. qri. i. k. elctm in bolis. Si vis adde aurí fini. z. ſ. ym m[eral]ia nō hnt locu in paſſiom? ſicq in q pauci adutut. t ſic de ita ſpe mlie ſufficiat. C. Si me/ācolia fuerit ex fumis mliq ad cereb eleuat ex ſanguie melácolico turbido mliſplicato in corº nro. Poti me in regioe splenis p[pr]et en[]ocm. m. aut emozroydaru: q: ſeculé a p ipm splene nafalr attracta p dictas venas coiter expellit ab eo p tps cosp? t ſplen in maq pte depuratur q[ui] no ſp[le] indufat? t magnifica p[pr] qd medic? culecat? in p[im]is muſtigat talia vt distiguat in ſpe cies ſpalilſimas t p ſns in earu cura raſ in ſuo 2nt ipi? mlie dicit q in tali mlia nō e melio cu ra q flōia in p[im]is t affidua purga q hno: mlici m[]igidare epar q[on]tare ſplen[ē] aperire oſſicia emozori d affuefacere balneu flōia de saluatella

folium

XXV

nō est negligèda vt ipe pōir in pīmis. g dek caſſi
aſſiſt. cōis tibi posita ſupi? pōn floctur de ſophe-
nis? et die tertia p? de epatica vtrinſq. brachij vſ
de mediana ſi groſſio: ſuerit vel d saluatella ma-
nus ſinſtre ſi mult. ſplenetiq: ſuerit non dubites
ſans euacuare de rali ſanguine ſetulèto. vtaſt cū
hoc ilſto mellicro. R. radio brufci ſpagi. a[n].m.b.
enò ſcolopèdrie citra[ric politici ſumterre bugloſ
ſe cū toro ſumita[ra]t, lupuli. a[n].m.i.amſi marat a/
meof. a[n].z. ſe. cucuſte. z. ii. aceti. z. ſ. meſt albi de
ſpūati q[ri].i. ſ. fiat mellictrū bene clarificatuſ ad
k. ii. Ataſt mane et ſero ſine alia miſtura renoue
tur de. v[re].in. v[re]. dieb? D[omi]n vſus ſuerit ilſo mel
licrato q[ui]bſudā dieb? ſumat colaturæ ſequètè R
flo[or] vio[lo]bozag. a[n].z. ſ. ſene epithimi polipodiij
q[remi]. a[n].z. ſ. agarici electi. z. ii. 33.1, amſi. a[n].z.1.
ſiat decoc[mi]n ſero capno i q[ui] disſuuaſt g[eralogo/
dion. z. b. lapro[mi] armec1. z. ii. ſiat por? Tel da ſibi
z. vi. de g[eralogo]d disſoluſt in decoctiōe cicerum
ruſ. liqri[re] ſene epithimi. a[n].z. b. Tel da ſibi. z. i.
yerapiſre duplata coloq[ui]ntida diſſoluta. z. i. lap.
arme[mi] multu app[ro]patur huic paſſiōm vt vult
raſ in ſuo cōtinète. An[ch] des ſibi itſa medicinaſ z
et p? medicinā q[ui]bſudā dieb? balneef ſepe in aq
tepida: et ſi necſſe ſuerit reiterent ſloie dictc. L[et]
raſo capite abluat caput q[ui]libet die poti[mi]ne in exi
tu balnei cū decoctiōe ſtati dicta in cura m[ie] ca-
te a ſanguine et co. aduſta in venis et arreſijs po-
tet vii ilſo electuario. R. offerue bugloſſe. z. i. cōs-
ſerue roſ. z. ſ. pul[er]i. g. z. ſ. pul[er] diamargi. z. ii.
ſe. triti crudi. z. ii. A. ſe. f[ri]o[vi]n maio[mi]. a[n].z. ſ. panis
zuic[que] ſufficit fiat electua[mi]n bo[lo] cum aq roſ et
ſcolopèdrie. Si ta[mi]l[m]a ſuerit er ſumis m[ic]iſis
eleuatijs ad cereb[ri]n ab h[ui]o[re] ſo[dido]t et ſetulèto
ſto[que] ibid[em] g[ni]ato vel miſſo ab ip[o] ſplene ingroſſa
to p po[ſ]vccultus aſſentèt circa ei[que] ſicu[m]: de
natura eruginosa vel ypo[c]u[drio]z vel meſeraica
rui vel venarui vètris q[ui] ſonſe ilſe m[ie] dicuntur
mirachic[em] p[ro]ſt colligiatiā et vicinitatè cū ip[o] mi-
rac. Aerui raſ vult q[ui] interdu[n]i ſum q[ui]cleuèt ab a
poſtemate calido venarui vètris tardate ſua ru-
pturā faciès m[il]am mirachia cū ſe. Sig[ui] me-
lolie mirachie ſtoma[ch]a p[er]raſum in ſuo cō-
tinète ſunt eructa[que] acetoſa in p[ro]ſi et in p[er]ito
h[ui]da[n]tia ſputi humidi ardo[rum] sub ypo[c]undrijs
rugutus. Dec ſi[mi]g p[er] h[ui]o[ra] comeſtio[n]is apparèt n[am]
aliqua[ſt] c[essant] poſt h[ui]o[ra] comeſtio[n]is q[ui] non ſit
talis effu[m]a[que] L[ó]iter ſum[er]gulofi voraces sub
dit raſis q[ui] tales alleuia[ſt] poſt la[ra]tioem vètris
et ex[n]i ventoſita[ſt] et poſt c[ó]peta[que] di[go]em. C[hi]
sna itſa dicta c[ó]icat c[ó]iter m[il]am mirachia ip[o]

cùndrio[que] n[on] apparèt ſi[gn] ſupi? d[omi]nerata i alijs
ſpèb? m[ie]c[ó]iter ilſe ſpes i regio[d]ib? fris q[ui] gu-
loſi et in calidis q[ui] comedùt fruct? Sig[mira-
chie meſeraica; c[ó]comita[ſt] illa opiliat[em] et re-
pletio[ſ] earui caliditas manu[n] vina ſubtil[em] radio
ſa citria mod? viuèdi g[ul]oſus. Sig[ui] mirachie
venarui vètris no[n] ſunt occulta: ſ[ab]p[er] aſbentiā alio-
[que] ſigno[que] et per aliquales q[rela]s panètes in p[er]
ſenti et in p[er]tento venimus in aliqualem cogni-
tionem.

Cura
m[ie] mirachie ſin q[ui]libet ei[que] ſpeciè
puoceſt vomit? de c[ó]ci[ra]t. r[ab]t k. eua
cuano h[ui]o[ſ] m[ici] cū. z. ſ. epithimi. z. t. i. polipo-
diij bulli[que] in aq[ui]s caſei: dek de mane ſonmuetur
trib? aut. A. dieb? ſin puoceſt vomit? R. aq[ui] de
coctiōis attriſi[que] q[ri].i. ſ. c[ó]tqi[que] E[hi] albi n[on] q[ui]
ſati. z. ſ. inuoluat[que] in p[á]no lineo raſo et remoſat[em]
dicta decoctiōe tepida p. A. h[ui]o[as] colect et adda-
tur op[er]meſt ſquillitici. z. l. olei olinarui. z. ſ. ſiat po-
tus admiftreſt de mane. Si n[on] est p[im]pt? ad vo-
mitui deſt p[er] h[ui]o[ra] p[er] p[á]diu[que] c[ó]iter dent[em] ſibi in au-
roza q[ui]libet mane q[ui]to: coclearia firu[mi] acetoſi c[ó]
poſiti c[ui] aq[ui] ciceri ruſ. ybi ſit modicu[n] folio[ſ] ab
ſintb[ij] ſtinuádo iltu[mi] firupu[mi] et deſt ſibi p[er] duos di-
es in ſeptiana por? ſtati dict[em] c[ui] aq[ui] caſei c[ui] epi-
thimo. z. ſ. t. z. i. polipodiij ſ. decoc[mi]n. Si videat[
] talis m[il]ia p[cedere] a meſeraicis vel a venis ven-
tris da ſyrupu[mi] acetoſum et ſit tertia p[er] ſirupi de
absinthio ſtinuádo iltu[mi] p[er]ceſſum fac fieri iltam
maſſa[pi]z p[il]la[que] et da ſibi de c[ó]ci[ra]t. R. c[ó]tqi[que] mi
rabol[mi]ndo[mi] epithi. a[n].z. iii. E[hi] m[ig]t. z. ſ. ſal in-
di. z. ſ. polipodiij lapio[mi] arme[mi]. a[n]. z. ſ. conficiat[
] maſſa c[ui] fir[mi] acetoſo de q[ui] ſiat p[il]le den[mi]. z. ii. po-
tes addere vel diminuere da p[ina] vice. a[pi]z p[il]la[que]
vel. x. hoc remitti[que] diſcretiori tue. H[oc]o[fac]to reuita-
tur ad firu[mi]n[em]tati dict[em] alio[mi]n in ſeptiana da ſibi
decoctiōem dicta[que] aqua caſei et ſemel in. p[er] dieb?
de p[il]leſis dict[em]. Si ſplenè durui habuerit catha-
plasme[n]t ter aut quater de mane cu[que] ſpongia vel
p[á]no lineo inſuſo in aceto decoctiōis flo[ra]zu[ſ] ta
mariſci ſint ibi q[ui]diu durabit calo: poſtea vnga-
tur c[ui] ilſo vngento. R. armo[mi] diſſoluti in aceto
z. i. vngue[n]. dial[ee]. z. ii. misſeantur fiat vngue[tui]
Libentur carnibus elec[tr]i cum bono vino claro
vel albo l[im]phetur competenter cum aqua ele-
eta[que] et balneent[em] ſepe poſt c[í]bui[m] per. vi. h[ui]o[ra]s ſal
tum vina die et alia non in exi[tu] balnei abluatur
ſibi caput cum flo[ra]bus ſuperius dict[em] in cura
melangolie er humore melangolico ſperſo et mul
tiplicato in venis et subſtantia cereb[ri] de confi-
lio Raſis in ſuo continète inſufflèt in n[ar]ibus
d[i]

dij

inlici modicuī de puluere seqnti cū lacte mlkeris
puellā lactant. R. croci muſci aloes an. 3. i. capó
re. 3. f. panis 3uč. 3. i. b. k. puluus capiaſ de płuere
modicuī miſeāt cū dicto lacte 2 i iuareς ei inſuſ
ſkeſi. Si taſ patiens maniā habuerit cura paru
diuſiſicaſ, veru o2 patiēt magi infriare in dieta.
2 in ſirupis 2 i. viCTIONIB? 2 ablunōib? capiſ ad
deōdo olea magi fria vngō dicto 2 radiq mādra-
goreō coctioib? dicip p. abluſtōem capiſ 2 ſic ter
miuſt cura miſe.

Eamore

hereos. Et nota

cui ſit vna ſpēs mlie ex q. e ibi aliena°
2 corruptio rōnis 2 apō qſda antiqſ
δ; ſolſcitudo mlīca q. vltra rōem ſut ſolſiciti v̇
fus mlkerē pprt p[]cupiſcētā carnalē p[]cepta3 ab
eis 2 vltiate deliciosaz habēda p[]fidētes. T. No-
ta istud. ca11. c°, dicto nunc p[]tinuarevolui q[]m d̄ ea
dē matia peccāte p[]tractāt. T. Et nō φ amor: he-
reos e amar. ml[]tus excedēs ſine rōne: io d[]r. amor
cui iſania mēn, p[]prt multu delectabile ab eis p[]ce
ptu iā h[]ndu[n]a hereos grece e multu delectabi[
le latine: 2 I3 ta[]l amor excedēs ſeu cui iſania mēn
ſe exſtědat ap[]d plures hoies ad p[]les res vt ad fi
liu ad equn ad p[]écumas ad diuities 2 ad p[]les
alias res eſtimātes illa e e vlti111 deliciei 2 felicita
tis m[]udane io ribaldi aliq h[]nt talē amorē ad lu
du 2 amorē i tabna eſtimātes b e vltumū delic[
ci 2 p[]cōplacētietollerātes tales miſerias p[]prt ta[
lem p[]cōplacētā h[]ndā, p[]pē t[]i amor hereos vertit
ſe ad mlkerē p[]prt delicia carnalē vltiate eis deli[
cioſam habedam. N[]am q[]bufda iuunemb? libidi
noſis videt p[]p[]ticipatio carnal[] cui q[]bufda muli
erib? e vlti111 deliciei 2 felicitar[] m[]udane[n]am ilſi
ex p[]ſpē m[]udana ſenſata alicui? ml[]ker infica iu[n]
moratiua p[]m[]eoriā ſi e q[]rnatā y imaginado d[]diti
ones ſubiacētes: p[]uta delicias vltiatas carnales
cui q[]b? ml[]kerib? capi i amorē tali ex p[]cupia ca-
nali dicta vltiate ei deliciosa for[]māt p[]ſp[]em imagi
natiuā tāq[]en ſenſatā φ illa melio: 2 pulcrio: hone
ſtio: 2 delectabilio: q[]cuiq alia ml[]iere q[]p[]lures 2
plures p[]n̄tata discretiuie ip[]ſe indicat ip[]am for[]
amāda ſup[]oēs res p[]prt illa p[]cōplacētā vltimatā
p[]cepta: io amat ea vltra rōne 2 cui iſania m[]étis
T. et q[]b? p[]z tibi φ ta[]l pa° cāt a re p[]miuția ex
trīſeca cū ſolliſtudie imagiatiuie p[]tinuata d[]ctā
erſiccatē cere111 q[]r e pa° cere1 p[]icca p[]prt q[]b for[]ti?
inſiſit ydol[]u in ip[]o 2 e pa° cere1 poti11e i media
t anteriōi cellula q[]r p[]actuōe illa leſa e nocumē
tu p[]nicipal[]t ip[]r1 diſcretiue p[]colligātiā imagiati[
ue q[] habitat in i[]l cellu[]l 2 illud nocumētū diſcre

tiue 2 imagiatiuē e paº ſeu nocumētū actiue ſe
ſus cōis mediāte mo[]bo dicto ſicco: qa[]do domiire
no p[]tna nā acciſ p[]t e[]e cá mo[]bi. 3º, de mo[]bo. cō
ſequêter e paº regitiuariu naturaliu male digeſt
2 male appetut 2 male nutriu: io demaceratur
yº p[]les moruſt nifi eis succurrat.

Cura

iſi b[]n clarifica[]m amor hereos t[']pa
t[]eſcit poti11e ex dic[]raſi in diomib?

fuis balneent 2 hüectetur ab extra qa pa sicca
mediocrit dieteſ vt ina m[]kta in ſtesticul n[]o mul
tiplicet mutek de regioe i regione 2 ab ea eloge
tur c[]ui alia coeat vt amor ex talib ab ea mutek.
T[]raſ vult φ for[]t inebrietur q[]bufda dieb? vt ce-
reb[]u hüectet 2 ip[]ar[]u obliuſcaq: q[]r ſic modica i
ebriatio inſit at luxuriā ita ma[]g obſuſcat p[]pr ex-
ceſiuā hünditata obliuſcuſ talē actu domiunt
velud ſupidioe q[]somno multu indigent. Et ſic
termietur cura amoris hereos,

T. Lapln: xv. de catarro.

A[]z caput alici i egresliōe
balnei diſcooptu2 fuerit
aut p[]exercitiu aut p[]ali

ud fuerit q[]z aer frigid? et vēt? leptē
trional? et acciderit ide narib? 2 pa
lato prurit? 2 cōmotio? 2 ſternuta-
tio p[]an? t[]uc calefaciēd? erit 2 ca-
piti ſupponēduſ in quo t[]a diu mo
reſ donec eger calore in capitis p
funditata penetraſſe ſentiat. Hei
de nigella odorare incipiat 2 puo
cer ſternutatio 2 caueat ne ſupin?
iaceat 2 cōedat paru a vino q[]s om
nino abstineat D[]o ſi paſſio ex ap
politiōe p[]ani calidi alleculata non
fuerit neq[]3 minui[]t p[]ip[]z fiat flōia
ex cephalica 2 ſoluac na[]t a ex reb?
q[]nō exalperat ſicut hec decoctio
qua i potu ſumere debet q[]u tuſim
pati? 2 in p[]ectore alperitata habet
2 indiget vētris ſolutōe que. K[]u
iubas. xx. ſebestē. xxx. paſſ enucle-
ataru. 3. x violarum ſicaru. 3. iii.

Ifolium

XXVI

rað, liðri, fricate, 3. v. fic¹ a trinas
coqni¹ i. iij. ll. aq donec redeat ad
vnã et coler¹ et i colak a dissoluæt caſ
ſieſi, 3. vij. kraniabi, 3. x. qoð ſi neqz
flòmia pſuuerit neqz vêtris ſolo et
maria ad pect¹ descederit et como
ueat tuſſis et ſebris illico fiat flòia
et patiens a carne abſtineat et vi-
no et i potu ſumat aquam ordei et
muraba violatu Ædui calor fixuſ
pſeuerauerit et tuſſ fuerit ſicca et a
ſpera 13 p. 99 calor qeuerit et tuſſis
mollificata fuerit et ſcreare icepit
hec decocto qqqz die cni muraba vi
olata dada erit donec pect¹ mûdi
ſicek et tuſſ ſeder et vor clara red-
dak q. K. fic¹ a tri. v. iiiiib. x. ſebe-
ſte. xx. paſſ. alba. et enuclea. 3. x. li-
qri. ercorticato, 3. v. coqni¹ vſqz ad
dissolone et coler¹ et denk ex hoc oi
die. 3. iij. et potu cni murab. viol. 3. v
ſi vo tuſſ iuekauerit ac diu pmaſe
rit tuc ondem qær curàda ſit cni ò
tuſſ cura tractabim. q. ſi curiuſ i
narib¹ diu pſeuerauerit et ni fuerit
calor flux¹ erit restrigèd¹ ſuffumi-
gado nares p traiectorii. et ſi qò p
nareſ eſſuut ſbule ac acutu ac citri
nù fuerit ſuffumigatò fiat ex ſul-
fure iſuſo pri¹ i aceto et p'ea ſicca
to aut ex fabis aut ordeo ercorti-
cat¹ et i aceto pri¹ iſuſ et p'ſiccatis
aut ex 3ucc. al. et ſadal. al. q. fineqz
color neqz rubed. i facie fuerit ſuk
ſumi. fiat er coſto aut thure. hec
nagz ſuffumigatò fluxù restrigit.

Ecatarro
et de eius cura,
de catarro id est
de humoze cadente ad inferius ad par-
tes subiacentes vel de reumate put in
titulatur a quibusdam modernis, i. de huoze ru-
ente ad ptes vicinas et subiacètes qz ò rône gra
uis è descedere et ruere ad ptes subiacètes et bas
ſas. vez inſdù ruit ad pte qſi latalè et ad ß facit
natura expulſua irregulata vt p3 in obtaſima q
fit coit p vià catarri et reumatıſimi ma cerebri. et
iſta noia ſut ſinonima idè ſignificà. 13 reuma ſit
nome gñale ad quècùq huoè cadèt. iò dict au
ctozes q reuma è maq oiuz egritudinù qz ruit et
cadit ad mèb qò venire no d3 fin natura ppt
qò fac mozbù p colligàtia. Sumèdo ppe è bu-
mor ruès a capite ad alia mebza, vn v. Si fluat
ad pect¹ dicaſ reuma catarr¹. Ad ſauces branc¹
ad nares dico corſam. Si fluat ad ſtòm ſac do
lozè ſtoi. Aignofcim q doloz ſtoi ſit a tali cã qn
vent poſ ſonù diurnù v lpe auftrali. Ziliqun flu
it ad lat? fac pleuresim. et q huo? ruès et cadès
ad ptes subiacètes è subtilis i ſuba alit no cade
ret nec rueret. iò in oi maª reumatica cni febze et
ſine ſe. phibem q syru m1 nifi in pnº et augº et oia
subtiliàtia et apièria qz maio? flux¹ et caſus huo
nù puocarek. Si ſit fine ſe. this reuma et hu. ſint
calidi fròs in tactu erit calid¹ et erit alijlit ſitubù
dus et ecòtra. Alit¹ no. qo is catarr¹ v reu-
ma ruit v pot cadit vno de trib¹ modis. Anoº p vià
dissolutòis a calido: tle calidù coit è exinſecii vt
calor: ſol potiſſime capite diſcoopto minia coop
tura capit v loderatura ò varijs gſſis de die et
nocte facit hoiez reumatıſi p vià diſſolutòis ni
mi¹ mot? balneu edozes forzes lilij. mètaſtri. qz
vapozes calidi desciſi ab illis reb¹ subintràtes p
nares oclos et aures qz calidi diſſoluunt hùidita-
tè cerebr. auſter ß idè facit qz è ibivapo: marm?
calid¹ mot? subitrás p nares et alij modis diſ-
soluit hùiditates capit et alioz mebzoz inſdù tlè
cabin è exinſecu vt fum eleuatus a cibis calidis
ad caput puta ab alijſ cepis porris poragio cù
ſat spèb? a vino puro multa reumata ſut ò pm
talpho ſeu de pinta a crapula cibi et por ab ebri
etate ſeu potu magno vini puri ſeu male liphati
ſſlòmia ſiqr è cá tilis eleuatiois ſuòita: p viam
dissolutòis nec no ipfa diſſoluit hùozes ex ſe ſic
fac ſuere et currere hùozes p corp? in no ſuo lo-
co potiſſime facta i mo dica gittate è caſus qué
dubito in magnatub¹ flòmádo cos qz ex hoc pe
ius ſentiut ſca flòmia p. 3. yel. 4. dies. ſ nos pal
liam? dicètes eis q. no bñ ſe cuſt odierut a frigo

d. iij.

re vel pani exararim? 8 sanguie. Silt ſon? diurn? cito fact? p? cibū replect caput, p[er]t magnā effuſationem ad capit. q[ui] cib? nōdu descederat ad lo cū bone diſonis puta ad ſu[n]dī ſtoi. nā ſudi è diſgereat ſic oſificij apporetē. A. 4. 8 mo[bo]. C[]2.uit et cadit t[he] huo: p viā cōpſiōis pellicl[ar]t, et nuri gau cerebrā a ſro exin c[.]n, nā frig[ur] exin ſecu p[or] p[er] ledere caput p[er] ſinr p[er] colligātia pedu[n]. nā pedes i frati in ſrant pr[er] p[er] partē ſup[or]ioē ſic q[ui] venit talis fritas ſi for[si] fuerit ad ſtōm et cerebr[us]. et iſte ca fus ſepi[re] o[r]tigit q[ui] p[er]es ſut catarriżati et h[ui]t leſi onē ſtoi a frigore pedu[n] mirātes 8 b c[ui] teneat ca put ſar[que] cooptu[n]. ſilt ſi t[he] cōpſio pelliclaru[rum] cere br[us] ab ſere vapozoſo g[ui]ſo reumatico attracto per nares p[ut] o[r]tigit domn[et]ib[us] in cameris ſtreis et bafliſis. nā t[he] aſer ē groſſus p[er] vapozes g[ui]ſos ſtreos n[ot] depuratus nec c[ui]etar[que] ab illis. io attreſtus p[er] nares mo[d]icat pelliclas cerebr[us]. p[er]t quā mo[d]icationem oſtrigu[n]i ſe p[er]t eau[que] naturā, vt de clarat ġa. 3 archi[gen]e 2. 8 int[io]. ad quā oſtionem nccio ſeq[ur] exalatio ſua[] h[ui]یدitatūt. t[em] tales h[ui]یدitates ſu[n]t et ſu[n]t ad p[res] ſubiacētes. io dici[m] t[he] k[ub]b[us] accubatib[us] i talib[us] cameris t[ene]a[n] ibi d[omi]ncalis t[em] n[ot] e[n]uca[n]t illi vapores ſrei reumatici et ſint ſenſestre apte 8 die porſſime oppoſite vt vaso[rum] meli[que] coſer. D[ub]uſu[n]da delicat[ur] o[r]tigit t[he] reu ma p[er] viā cōpſiōis ſi e[pe]at camerā t[he] vētoſo nec e[pe]t[em] nā vēt[em] e[pe] vapor p[er] mot[em] q[ui] ſubitrās p[er] nares mo[d]icās dc[ās] pelliculas cerebr[us] ē c[ui] oſtionis ea r[u] ex natura eau[que] p[er]t quā oſtrictionem ſu[n]t et ſu[n]t ab ip[is] h[ui]یدitas i ip[is] o[n]tinue o[greg]ata p[er] viam effu[m]ato[n]is. C[]3. m[ō] ſu[n]t et cadit h[uo]r pellicl[ar]z cerebr[us] e p[er] ſui multitudie g[ui]aate o[re]tiu[n]a ip[er]a[que] p[er]t q[ui] ip[er]a debilitata a q[ui]to deſinu[que] abire dictas h[ui]یدitates. iſte caſus o[r]tigit in p[in]o v[er]is 3; h[uo]r es m[ei]piu[n]t rarificari. C[]t et notādu[n] q[ui] h[ui]tes ca[] put rar[u] calin[cat]ararizāt a c[ui] exin c[.]n ſic h[ui]tes ca put ſinr catarriżāt a c[ui] in c[.]n c[.]n ca[]la a c[ibo] et p[ot]u cali[d]o vt ab alliata pipata. imo for[n]i pigin[em]o et ſi mi[k]b[us] diſſoluertib[us] h[ui]یدitates ſup[or]fluas g[ui]natas et multiplicatas i capitib[us] eo[que] p[er]t debile diſpo[n]ne rōne ca[n] natural[que] claudicat[ur] q[ui] de h[ui]o: 2 n[ot] q[ui] ſi ſut catarriżati loq[u]ntes c[ui] narib[us] p[er]t o[n]t[em] deſecu h[uo]r a modica c[ui] in ſnſeca q[ui] multi.

Primo
tu q[ui]res c[ui] p[ic]t[ele] capit[em] c[ata]n[em] p[pe] dict[em] ē pa[que] p[er]n[em]. D[ic]e[n]d[em] q[ui] reminate v[er]catarrō a c[ui] exin c[.]n pellicla [co]opiciu[n]s craneu[n] pati[em] p[er]n[em] vna c[ui] lacertu[n] illis aſſiſt[em]b[us] nā declarat[em] e p[er]t[em]. c[ui] d[eb] cephalæa q[ui] in dolore capi[n]tis talio pellicla pati[em] p[er]n[em]. et ſi t[he]s ca[] exin c[.]n fuerit for[n]i] coicat pellicle [co]opiētes et ſrenātes ip[em] cerebr[us] vna c[ui] ip[er]o cerebro, p[er]t q[ui] in reminate a

c[ui] exin c[.]n fra valēt p[ani] linei c[ale]ſacti p[li]es ap[licati]n[em] i itroiu lecti ſup caput vt vult raf[em] e[que] cura p[lat]o[rum] in reumatē q[ui] feceru[n]t o[n]ſin ſu[n] in miſſis t[he] ſro. Et ſi v[er]t[em] p[ani] v[er]tio applicat[em] ſuffumi[ge]t c[ui] thure erit meli[que] in reumatē. A c[ui] in ſnſeca p[ic]t[ele] p[er]n[em] patiēs ſut pellicle [co]opiētes cerebr[us] vna c[ui] eo[n] in q[ui] c[ata]rro valēt ſacculi p[os]iti ſup c[ui] miſſurā capit[em] 8 milio n[]q[ui]ſato pa[n]t[em] p[ar]t[em] ex[icca]t[em] to ſup tegula calida[n] in trib[em] p[ar]tib[em] t[em] A c[.]n p[er] ſalis o[n]titi ſu[n]t duo v[er]t[em] ſacculi ſuccesſive vn[em] p[er]aliu[m] ſepe t[em] ſepi[em] ap[lic]e[n]. ſi[n]t ſacculi in[]baitati n[i] lōgitudie diſigi[n]t et in latitudie tru[n] digitoru[n]. ga. 2 n[om]. de inge[em]. c. v[er]tio di[que] q[ui] milu[n] g[ui]n[em] e leu[n]t e refu[n]t et ex[iccat] fine p[u]ctioē. Au[em]oar in p[in]o ſui libi[us] p[er]p[er]uatioē t[em] c[ura] reumatifici[n] et c[ata]rri veni[n]t a debilitate v[ur]t nutri[ti]cē cerebr[us] p[er] o[r]tigit h[ui]tib[us] cerebr[us] ſin a g[ui]na[to]ē t[em] a t[he] iubet porſſime t[he] ſro p[er]ſgere ſup antio[re] capit[em] p[er] ſup c[oi]ſiſurā oi[n]octe in itroiu lecti g[ar]ioſilos pulueri[za]tōs. et abō g[ui]na m[eta]ſtri et alij[us] p[ar]tib[em] anni p[er]uare t[em] autu[n]no iubet p[er]ſgere maq[que] p[lu]erizati ſup[ra] c[oi]ſiſu[n]t r[ar] dictā t[em] coru[n]d citri[us] p[lu]erizati q[em] c[on]ter citri. n[ot] e t[em]ate cali[tar] ſic maq[que] m[eta]ſtra ſut m[ion]is cali[d]at[em] q[ui] g[ar]ioſili. A[ſi]t[em] remedijs ſi[n]t ego v[er]tō cu r[ar] et p[er]p[er]uatioē c[ata]rri antiq[ui]t in magnatib[em] quia e[remedi]n[em] g[ui]n[em] et v[er]t[em] loco bu[n] facio puluerē de anthos. et p[ono] ſup[ra] c[oi]ſiſurā ſi[n].

Secundo
tu q[ui]res ſi c[ata]n[em] e[pe] p[aff]io per ſe v[er]p[er] colligāt[i]na, D[ic]e[n]d[em] q[ui] t[em]s c[ata]rri? c[are]t a m[er]a maq[que] g[ui]aante o[re]tuiu[n]a in pellicul[ar] cerebr[us] c[ui] e[n] exin c[.]n c[.]n c[ess]ate q[ui] raro o[re]t[em] g[it] t[em] e[pe] p[aff]io p[er] ſe q[em] ex n[oc]um[em]o p[er]o o[re]t[em] pellicul[ar] cerebr[us] p[er] o[re]tigit q[ui] b[u]ſu[n]da t[em] p[ar]u[n]i et me dio veri[se]. Si aut[em] ſiat a p[er]miq[ue] duab[em] c[ais] d[ic]t[em] pu ta a calido diſſoluēte v[er]t[em] p[er] c[oi]ſin[em] p[el]liculas cerebr[us] exin c[.]n v[er]a vapore calido v[er]t[em] ſubitrāte p[er] nares c[ui] e[pe]to v[er]t[em] iacēre in camerā ſrea. D[ico] q[ui] t[em] e[pe] p[er] colligāt[i]na rei exin ſece q[em] t[em] vent ad ca[] put ſeu ad pelliclas dictas q[em] venire non d[ex] ſin naturā p[er] caſitas exced[em]s diſſoluiu[n]s v[er]t[em] fritas erced[em]s c[oi]p[em]es dc[ās] pelliclas v[er] vapore g[ui]ſus ſtre[em] v[er] vēto ſus n[ā] t[he]a venire n[ot] d[em]t ad ip[em] ſum cerebr[us] ſin naturam in ſuo conſeruari.

Tertio
tu q[ui]res c[ata]rri? q[ui] pa[que] e[em] g[ui]ne t[em] i p[er]ſe. D[ic]e[n]d[em] q[ui] official[em] in via quia oppilatio viar[em] a maq[que] fluēte t[em] mo[]b[em] i receptacu lo q[em] replect a t[em] maq[que] fluēte o[com]itādo ſecu[n] moru[n] b[ui] ſi[lem] calidi[n] v[er]t[em]. taq[em] c[am]m et h[ui] vult ġa. vi[em]. de mo[]bo. c[em]p[ul]i[em] q[em] ſit n[]p[er]t[em] o[com]itāto mo[]b[em] in ſup[er]ſicē q[em] g[ui]ne t[em] c[ana] pul m[oi]t[em] e[pe]p[er]lan[em] io dam[em] peni[d]as aq[ui]m tepidā c[ui] ſar[em] de zucco vitella ouo[n] tremuloſa i itroiu lecti

folium

XXVII

Quarto
tu ᶜires cu" vturn catarr" e no cumemtũ p'n" paſſuie intelligēdo. Dicēdũ φ p' cã gñata maſiali e' no cumemtũ re gitiſe naturali'digesti e' nutritiſe cereba e' ipſius expulſiue natural' e' vitaliſma ſi iſte nô erraſſet tis maª nô ſuſſet gñata. B vult ga. 6° de morbo c.vltio. Jde vltio de igenio.c.2.°.in cã veniète per colligariã lediſ kiſ ſi' digesti e' expulſiua natural'. mèbã mádaſt vult ga.in lod alleſaſt. B. p' casu e' fluru hûons e' no cumemtũ p'ncipal' e' imediate ipſi e' 2tètie pellicula2 cereba q' debilitas e' ſibi p' colliganá vt p'kumüvt e' bì declaratũ in qdâ qone 2tètia e a q'to gúaſt e' icitaſ ſic expulſiua e qli.vi.6 mo:bo i.plb" loq. Jde.vi.6 intio.c. pimo.

Quinto
tu qres.catarr' cu" vturn e' no cumemtũ ſeu paſſio p'n' actie.id eſt cu' p'n' t'kis catarr' infert no cumemtũ. Dico φ e' no cumemtũ p'n' regitiu2 naturali7 méb2o2 ad q fluit maª puta digestie retetie attractie e' expulſi ue nam talis maª male qitata, alſat mébã ad q fluit co't ad malá frám e' hùida còp'lonè e' ſic cò plexionè, ppiá corùpèdo. e' p pnis acnòes eius naturales: q: vturnes nô ſenescùt níſ rône inſtru mètì vlo2gani in errorib" de aia. e' pni e' pa2 e' ſeu no cumemtũ actie officialiù vturnú.nã cadèdo e' ruè do t'lis maª oppilat replet e' eraspat vias còcitá tes ſup ſicies méb2o2 ad q fluit e' opiládo pòr in ducere malá còp'lonè calida vt videm" vi ma'tia fluète ad Stom φ cábút malá frám e' hùida i. Stò. e' malá calida in epate venas mebò cas opiládo ppipt gò in catarro fro appèt veme. intdù rubee.

Berto
tu qres qb" hùib" catarr' p'lies accidit. Dicendù φ colericè rarib caluis e' nô caluis de facù i a cã calida e' fra cito accidit. nã rône rare 2tecture ſtati patiù e' cã e' p'trinseca, p'ſtatici aut cito catarrizát a cã intnseca vapozofa diſſoluète.nã q: tales hùnt debilè digesti u e' nutritiù in capitib" e2p in cerebro e' pel licilis nutrimetũ euènìes p venas in ſup fluitare 2uerti'. B vult ga. 6° de morbo.c.vltio. ad quam ma'tia2 multiplicáda i cerebro e' pellicul' facut de bilitas Stò i e' epaſt, ppipt calorè naturalè claudicá tè in eis i qbusdâ hons runt ma'tia a cerebro po' p'imalitè ter aut q'ter. ad pect' ad Stom a cã modis ca intnseca vt ab auſtro vl'a ſono durno vl' fine cã e' intnseca ma'teſita rône m'kutudis maª fluit et ruit a debili 2tètia. e' iſte ca' e' i qbusdâ dùns car dualib" e' alij dùns. In iſtis multú p'ſcuit 2filù auë2oar ponere ſup còſſurá puluerè garioſi. vnti uſq: mètaſtr. e' alio maq e' cornd citri. e' anthos nát'leſ p'les exccárt e' 2foſtát digestiu2 cereba e' pellicul' caſe faciè e' altádo malá còp'lonè e2o2.

Heptimo
tu qres a quib" cãis p'lies hodie 2tigit catarr'. Dicè dũ φ a cooptura capit', idebita de nocte e' de die capita rareſiunt e' debilitatã ſic catarrizát cã dupli ci.nã t'kis cooptura rarificat còpofitionè capitis ſic debilitát er' acções nãfales e' aiales. auic. 3°. cañ.c.ppo. q: qpo ſac ad vtrab actionè 13 pncis pali' ad officialè. 12° nò q: t'kis cooptura exces dès diſſoluti hùiditates cereba. e' fac ruere e' cas dere hùozes ad Stom: m'k hùnt debilè Stom e' B e' malá 2p'lonè fram e' hùida cù maª in Stò. ex hoc etiá m'k disponuñ ad p'tisum e' t'k exceſſua cooptura capit', pp't talè diſſolutionè hùiditatũ cereba. Si' 2tigit t'kis catarr' co't hodie plus ex po tu vint exceſſimo.nã e' t'l' potu i cerebro magi m'k tipicaſ per vià effu'siatois. ſik e' t'l' fumofitate m'k multiplicata cal:2 natural' cereba e' pellicul' de bilitat e' heb eraſt, ſic cã duplić e' t'l' potu catarr' multip' icatur.

Octano
tu qres ſi maª catarrizaſ e' fluens a capite ad p'tres 2iferioſef fluit p venas e' artias aut p pozos capit', aut a'ls Dicèdũ φ ſi maª catarrizaſ e' fluens a capite ad p'tres 2iferioſes fuerit ſa:guinea i tòto v'l'm in pte vel co'ca' t'cuit e' cadit 2ifer' p vèas e' artias qò p3 in obtal' co'ca e' ſan. qò demòſtrat e't fluit' vèrit hùo ral' e' colericè 2p'noſt e' forzá aliq pleureſ. nã talis maª 2dcidit e' vèis e' artijs cerebri e' pellicul' ei' e' p'tiù ſupio2 i qb" pauci medici aduìntpp't qò i iſtis cáib" raf e' aliá auctoſes faciunt flòmas tráſ act' trib" dieb". ſi át't'kis maª catar'izaſ fuerit f'a tica tè e' ex' vèas q: ibibita e' pellicul' cereba e' ſuſ p'cauita2ib' e't fluit p pozos e' meat" diuſos puta ad oclos ad nares ad palatã ad Stom ad pectus ad collù p p'cauitates lacerto2. 16 q: la'ti colli e' nerui colli reuſiunt iuueiles hùectat' numis faciè tef advocè. 16 catarrici ſt rauci. fluit aliq' ad lat' ad do:ſi u m'k e' qrela ptù dca2 Stò colli do:ſi la'ter' ppipt maª m'ruèt e' catarrizatè. e' ſi vènere p' ſò.nù v'l'tpe pluìioſo vl' auſtrali tè còſſum' φ b eſt p vià catarrit reuna'vt declarat ga. 2° 2p'loib'

Nono
tu qres vt: flòia còpetat i catar:ro.vr φ non expe'i vulgi male ſe hùnt e' ſu't rauci i tota vita e2o, pp't qò abh2o2rèt fa cere i catarro.itè augi'tat cá3 e' catar. p3 q: flòia e' ſe ſac cùrere e' ruere hùozes. ite p substratiùe ma e' trahit ma'tias magnas ifra veas q pa' erát ex' 13n 3riù e' raf e' aliij i ita maª i.c.ò pleureſi e' 2s quanía e' i m'k cáib" reuatiq. Dicèdù e' φ foslùtù e' itelligèti p dcà i qòe p'cedèn φ i catarro de maª ſa:guinea co'p'vl falso2a 2pent tráſac'pimo diebus. B vult raf e' alií auctoſes e' interdà 2a die

aut 3ª vt in pleureſi i catarro de maª fria klatica in toto vel i parte nò còpetit floia ppf rones diatas nſi faceret apa in pte nobili vt in gula t in pectozalib? vt pipleumôia vl'plesi t nò còpetit pot'ne in pnº ná ſi talis catarri plongaretur t maturareſ pa.haberet venas latas t eſt allue tus facere floiam tuc posſet còpetere ná oes còueniut q in catarro antiqto t digesto cuiſcuq ma'e fuerit nò e'melior medicia q floia t ſupha q matia tuc nccio e venal't fit p floiam t p flu pham maª optime repellit.

Undecimo
tu qres qre ples floa
ti in pnº catarri t reu-
matis facti sunt i tota vita eo?rauci.Soluit ſra.
pmo de inſ.c.vij.t.4.de inſ.c.de nocuméto voq-
vbi dicit q qn nerui uuemiles t nerui reuſiui q
sunt nerui ppij vod t ſut in faucib? qn iſt i nerui
vna cu lacert, t pelliculis guttur t colli patiu-
tur:qcuq mo patiatur pot'ne ſi patiatur malaz
2°nem huidá t friam tuc vor amputa:t qz i ca
tarro frio dicte ptes patiuntur dicta malá pploez
friam t huidá,ppf ma'am cadentè in ptibus 14
p vias t cocauntates lacerto:io catarrici rauci
sunt t qa in floia fit maior flur? t curſus húor
ad loca dicta:io fit ita forz mala còplo fria t hu
mda in ptib? 14 qa bń curari nò pòt.C Et ſi cu
ra? nò cura? de mağtempe forfan de anno L
Et aliq n auctores dicti q húores capi? ita habili
tantur in fluvi illo ex hoc q ſemp ruunt t fluunt p
ptes illa:io ſemp ſunt rauci qd nò atingi t ca-
tarro calido de ſanguine vl'de colà qa matia eſt
intra venas t arterias cerebr t ei pellicularu
nec forfan fit i catarro frio antiqto t maturo qa
matia intrauit venas pot'ne in venoſis in habè
tib venas latas qa vie ſunt pmpte t aperte:q
vie atinguatur cù dicta matia cerebr ppf qo ta
lis matia in pceſu subitrat venas illas t B fit o
posſibili in cocauitate pector q matia in conca
uo pector detèta aliq subintrat vt declarat ga.
vi.de interiòrib'.c.iiij.in fine capl.

Duodecimo
tu qres :q ſunt illa
q magt pſeruát a
reunate pot'ne in hoib qbusdá diſpoſi t pa-
ratis ad reuma.Dicèduq cooptura capi mode
rata:nà excedès cooptura capitis còtunata de
die t o nocte rarificádo caput diſpoit ad reuma
Similire ad ſuphas ſiccas bis vel ter in ano
ſto teium pſeruát.Similr ſumere o metridato
bis in ſeprimana vel ter ſi ipa pluviòsium vl'fri-
gidù ſuent in q'titate duaru fabar grossaru cù
yino modico claro diſsoluto dek in aurora vel p?

cená.4.aut.vº.hois.CAduerte t'n qvina alba
t subtilia t petroculi ſunt multu vitáda q reu-
ma puocat vias aperièdo húoè subtilè generá
do:tales ergo ſuspecti vtan ríso bis in ſeptuma
na cocto cù brzodio carniu vl'ak vtátur coctam
piris cocti in fine méſe in modica q'titate t'n vta
tur vino grosso vitádo potu inſt duas comeſio-
nes.vitèt etiª forntú mulier樸 potiſſime p' cibú.

Cura

catarri. Hſtisifica cura catarri
cu ſe. t fine ſe. tibi pateſcit. Ná qclu
ſum eſt in pcedétib? q matia q fluit in catarro a
capite ad ptes subiacetes e subtilis alit nò flue
ret ingroſſetur ergo in partib? ſupiorib? in pimis
dieb? ne ſluaſ ad dicta mébza t ledat ea naz ca-
dens ad organa ſensuñ ledit ea t p ùns ſensuſ
cadens ad ſauces cauſat raucedine remollièdo
neruos uuemiles reuſiuos q ſunt neruivoq mo-
nétés lacertos guttur in forma cápame inſvamá
do vocè.pº t.4.ºδ inio. t qz motuï debèt eè ſic
ci in eo? natura cadès in gutture vl'm cána pul-
monis facit apa ſquinátici:vel aspitate guttur
t cáne:q matia moſdar ex q eſt fria ſalſa acuta
vl'colica:vl'qa neqit inheret in ptib? 14 iò epa-
ſperat cadès ad pulmonè t pect' cát tuſſim vel
apa pìp'onici:ná ſenitua illarú partiuz ſentiés
nocumétu incitat expulſuá naturale vt expellat
foriter cù conatu motuie aiate. Iſlud nocumen
tú talis mor? d2 tuſſis vt declarabi in ſequétib?
cadès ad stomachú facit dolozè ſtomachí. cadèſ
ad lat? facit pleureſum:ncćum eſt ergo talè ma-
terá ingroſſare vt talis fluxus nociu? ſedetur in
pincipio g cuiſcuq catarri cal vlfri frígida cù
ſubſtàia mediocri vel groſſa admiftrétur vt ma-
teria cadès in catarro igroſſek t caſus eí pſue-
tur. SI q[ catarri de matia ca[la vel fria fine
ſe. habuerit in pimis dieb? vta? ríſi ozdeato inte-
gro bń cocto cu aq pulle vl'cú lacte amigó. vta-
pul' p[ dicib? auicul' p[ uis edulo bulli vl'asſat
is mch'.vta? piris t coctamis cocti in modica t'n
q'titate:vino grosso limphato cù aq qfracta ſe-
mi tepida.vl'q in tacea pona? toſta panis ca[la
qni voluerit potare qo facim' p[ nicipalib' pot'ne
tpe frio poſſponát ſomnú t offas. Si ml't tal'ca
tarrifat? guare't da ſibi 3ª vl'4.ª die caſſiſk. K.
p[ unor damasq vuarú paſſ.múda[ ab aril[ ca-
rica: piguú niube ſebeſt. an. p. b. k. decocº i du
ab? 14 aq donec redeat ad 14. b. in q diſsoluá me
dulle caſſiſk.bń mûdate a gnuil'.3. i. b. vl'. 3. i. un q
busdá cópach dure eductionis k. por? deſ i oztu ſo
lis taceat i lecto p tres hojas capite basſo ſuprà
caffiſk. abluát os cù caſſiak. poſt q' iacuerit in le

folium

XXVIII

tto p tres hoas surgat vadat p domn ad vná
ho:am t vlra. Postea dato cp parum asfellaue
runt potent de bzodio pulle macrivoi t pzan-
deat q; imag asstellabunt p' pradiu si nō placeret
sibi da ei clistere cōe. R.maluaz sicle mercuria'
añ.m.i.an' marat'.añ. z.b.furitur grossi.m.f.k.de
coc° i q diffolauf yerapig cail.z.b.caffiek. muò
z.a.olei cōis qrt.b.fal'cois k. clistere.pl? v3 iª ca-
liak. x. p. clisteria i b cauſ. CL ſequeqnt ſi maª ca
tarri fuerit cała qº patescit q; v:ine coloª facies
aliq' rubea calo; i frôte ſi ſit venofus; at ſlletuetus
flôta faci ſibi flôiaz.6º die d epatica vl' mediana
ſi groſſio: fuerit vta: diadrag. frio l' diapauaue
i pnº catarri vſoq ad mediu augm'ti. postea pote
ris pimſcere vná pre diairis salomōis:q; triável
qr't pre vt maſta flupra ſaſ; ingroſſata p sputum
expella: tráſacto medio augm'ti ip't; catarri faci
es viceiua. Pôe equlr d tſi el'cijs vl'pl? d diarrif
facies ſic. R. ſerue capilli veneri. z.b. ſerue iſo
pi.z.b.diairis salomōis. qrt.i.b.diadrag. fri qrf.i.
pánoz aurí puri k. 4ditu i moduì zuć.roß.vl' da ſi
bi de diayſopo. C.T u dices i q cognoscá pnci"m
augm'ti ip't; catarri. Dicédui p'n"i catarri du-
rat q'diu maſia e subtil'asſa intelligas p'n"i ca
tarri q ad diſoţez mō ergomt p'n"m augm'ti e qn
maſia q icipit igroſſari t qn còpetet ingroſſatur
e i ſene augm'eu vl'i pnº ſtat? qn b'n t forſt' e in-
groſſata tunc e ſtat? catarri q ad diſoţez m° puta
q'diu maſia spuit subtili debem? dare igroſſati
ua vr tibi p[di]ri. C.Nota t'n cp tpa catarri q ad ca
ſum ſeu deſeſulc maſie nò diſtagu't penes illa
q dicta ſut ſb q ad maioe guitate ptu subiacemù
t abuſdátia talmaſie in oze t i gutture còſt mate
ria currit t fluit p maioi pre i trib? e q[ui]or dies
b? appt q[us] e q[ui]dini p 3ª vl. Aª die des ſibi caſiá-
situt. dictá vt maſia flura i pecto[ralib]t? 4to eua
cue: poſtq[ui]r tráſuerit. 6. dies t catarri? q ad dige
ſtione maſie fuerit i ſatu facta flôia ſi p[ dicta] ſu
erit facieª ad b. Stuphek ſibi caput i introitu les
en p[udet]t? t ſudabit t dommet ſati tota materia
ſpuêdo t ſudado erit euacuata. R. A. floz caomil-
le mell'.aí.n.p. iysopi. p. ii. vuan paß.p. ii. k. decoc°
i aq cù aq ſuphek i facie t i frôte t i introitu les
en vt dictu e. C. Sup b nò cp ad catarri còſt ſub
ſequr tuſſis aliq' q; poſto aliq'l deſećedit ad p[ec]
ctozalia:q patiens a tali modica tuſi nò m[tu]
ſua k n'tam? i remedijs ſup tali tuſi q[us] ſi eſſet
for't admiltram? de p[ullis] q[us] teneat vnaz in oze
q'ti'. Et lz infra in.c. de tuſi h[eat] locu magi inter
du p[ille] h[unt] locu i isto cauſ q[us] maſia maſi a pn°
catarri icipit fluere ad pect? teneat d ilt p[illis] q

ſunt ſatis placide t phibêr caſu maſie ad pecto
ralia maª igroſſando i pnº catarri aŋp maª spu
aſt grossa spilla d q[ui]c[us] maª fuerit ſue caſa ſue
fria q; q[ui]cuqmaſtiaq igſſat. R. ſe. paß. al. ſe. poru
lace caude pemdiarù dragag¹ iſuſi. aii. z. i. opij.
3.i. p[iciatur] cù firº mirtuno vl' de papa c fiat p[il]
lule ad modu lupini vl' medie ſabe. Uel° de q[us]
vunur i curia romana. R. gùi arab. z.b. gùi albi
drag¹. z. i. amidi. z. ii. zuć. cad¹ q[ui]r. b. panis zuć. qr.
i. gùi aq rob. diffolaſt p duos dies t ſi p[or]cen
tur fiat p[ille] p[ue] ad modu lupini vl' p[ue] ſabe q
erſicct p[ouos] dies. H[ste] p[ille] igroſſant maſtiaz
io ſed at tuſum b vult serapio pº ſuor simplicius
c. de medicis ſedánb? tuſi:z. veru maſi app: op[ar]
an k maſia cała l3 i vtraq: valeat q; qu[ê]cunq; i
groſſant: poſtq[ui]r maſia spuit b'n igroſſata nò de-
bes vt iſtis pillis k vtrar de diairis salomōis. vl'
de carmb? iris ſeruaſt cù melle faciunt ad epli si
on e mº ptu p[ecto]raliu còpètèter teneat i oze lo°
pillaz: t p[us]aſz tráſluliat si nò ſit curat? a
tali reumate ifra. x. vel. xij. dies da ſibi caſiak. ite
rù dictá mò dicto. C. Postea padas ad ſtuphas
ná maſia digesta i catarro flóie t ſtuphe ſut v[li]
me medicie pp[er] q[us] reiteráda e ſiſt flóia: ſi p[icu
laª reqrát anq[ui] vadat ad ſtuphas. Si q[us] aut ca-
tarri de maſia cała vl' f[ria] cù ſebre effimerà h[as]
buert q[us] pluries p[igit] tunc apparèt v[ane] aliq'k
in ſlámate t nò multu t ypoſſalis apper h[unt] ca
loze p[ter] naturá k nò multu intefuz. U[l] putridá
habuit obi v[ria] e q[ui]ſuſa icoleleuata fine resſideª
multu calid? t ſa[ſi] ſitibùd? cù dol. ca[pa]tali còpe
tit dieta igroſſatia i pnº p. A. vel. J. dies vt dictu
e p[uſt]t? vt ſeder p[ul]r? maſie t caſus ad p[tes] ſub
iacetes: i p[mis] g[u]ta: aduenato r[ifi]coq cù lac-
te amigd. dulcu. Utet carnes ſi p[er] alit capiat d
b:zodio p[ue] pulle v[ta]t p[ir]i t coctanis cocti, in p[ai
nis p[res] t p. A. dies i pnº d[ù]tarat poſtponant
vinu. veru ſi patiaq effimerà tuct? p[er] ſibi c[ed]i vi
nu t pulla t p[dices] t auncule p[ue] ſi al[er] non p[ot]
transire: v[ta]t p[ri]ſana poti¹ne p[er] ſe vel cù ſie p[ap].
in p[mis] dieb? Si putridá habuerit. R. ordei cu
cortice. z. ij. ſe. papa. al. z. a. iuoluaſt i p[ano] h[ineo]
bulliatur i aq ſon[em] electa. vl' potet de aq ſin c[ul]
lita cù nulep. roß. cù. i. cocleari iulep. vl'lii roß. po
tes facere vná taceá plená aq b'n intis. T r[á]ſa
c[is] p[mis] dieb? p[uta] A. vl' J. poſt ponas p[ira]: t
coctana t ſuffic[ib]t i aq ordei ſimplex ſine ſe. pa-
pauer, z. a. vl' z. a die da ſibi clistere cōe. R. quinq
herbarù còiuß. aii. m.i. anſi marat¹. aii. z. b. k. de-
coc° in q[ui] diffolaſt olei cōis q[ui]r. i. caſiak. muò. z. i.
ſa[ſ] cōis. z. ij. fiat clistere. Lòciliu è vt nò ponas

folii

LXXIX

tat'i fto'i i ĝlitatef mordicatas fpp'irnūdiciè fto'i
e qib' e liq'd δ facili comnptibilis ad qd' fae fre
qneit idebita cibi i'rofocilla' put 'tigit qbufs puiſ
lactāmb' c' fig'm e' qfueit qbufs dieb'i e'q neuf'
et 'tigit qbufs feb'ib' fe' putrida'c'fig'm e' q' huit
cōit egōnes chilofas liq'd qb' euemétib' fine cā
māiſesta mōſtraí moſtifica' b'tuſi'n' in fto'. raf' i
ſuo on'e, pp'e qd' ſinglu ſupuemēte e' talib' nos
etiā, pnoſtica' ad moſte q'ar' cā dca fori'. nā ma'
ciba' corzu' a mutata i ĝlitates mordicatas moz
dēt' atāgēf ori'm' fto'i: q' ĝta l' er accubiri tal' i'
pavove'to' calid': ide eleuari' ſeſat' vt nociu' iei
tat' e violē' a p[er]huiā nile' quiis ori' vēmētē i actūn
ſui': io expellit cū qdā ǒctoe' violē' vt cūn' expel
lat re'llā noctiuā ſeſatā' l' cā tal' e cib' acur' vt pi
p plinu' atu' fom' i'mit'ma' ſi c' poſtea ſupſerit
vinūn bīn liphatū c' aq tepi'a, i' pi p tunc iuſca't. et ibi
bit' i iba fto' pugeſs ipz ori'm' icirat ipz ſinglu'tve
dić'. 6. ápb'. 9. ilti' cañ. Spafin' fit ex ſpleneng fig'
h': q: ſubſenb' ſupto'e rei'cal'e pügitić. A' cā i
ſp'e ip'ti' ſingli' e hūo2 coi'e' rmane'i ori' fto' p'
vom col'e ru'. at yidu'i at m. püſe'g magi ipz ori'm'
fsto'i icitās ſinglu'. A' cā i gne' ip'ti' ſingli' faciēs
ſinglu'tu': q: morad' e fras extri' a cib ſubin
trās p men' c abelutu't penetrās p posv't puerico
tigit olica' por'me' iumabil' v'ca' i tpe fro'. nā cū
b nō e abūdet i hūiditatib' fris i ftomachis eoz.
t e ſe i cufodiāt frigo'ib' cito ledu't ab eoz' cito
cadūt i ſinglu'. vt dić ga. 6. ápb'. 9. ilti' cañ. Sin
gultu hito'. vii tal' fras mordes ori'm' fto' fae ſim
gulnū q: mordet e reddit hūiditare illa i ori' fto'
qhi iſepabili' ipaz coagula't irſandot p pone' pū
gedo ori'm' fto' e pos ip'ti' p[er]ſiſado. vt dić am'. 3.
cañ. i.c. pp'o. Alin tal' cā fra e vapofa'. q: vap actu
fri' eleuak ad os fto'i tipo feb'ui δ ma'a fra moz
dēs dčs ori'm' cāns ibi nocu'm' mo triplici dco'vt
dic' am. 10. alle'. b'n g' acu'l itelligēn c' ſingli' fit
er ſer cāio tā dic't q: puer in cunabul' ſamis eun
tib' fit coit' e[ryetoſi' gniata i fto' rōe gulofita' vl'
fit i eis rōe fritat penetrat, mo dco q: fe nō b'n cu
ſto diut. Et ſi tales pui'n ſuerit i neuſt'i l'egritue'
cōit fit ſing. i eis ex lacte corrupti i fto. cozi i mu-
tato i ĝlitates mordicatas atigēte i mordetē e ori
fi'm' fto'i i ſba l'ivape eleuato i filivt plin fit iune
nib' ſamis adult' e[ryetoſi' fili' exce' fto' gniato i
eis rōe gulofita't i io'di'e vite. Si at ſintiſimi ſeu
febriatātes fit i eisvt plin rōe corrupti odi cibi i
mutari i ĝlitates mordicatas ledētes i mordetēſt
er ſe l' evape eleuato: epi de i negādo qn alin k
i eis ex cāis alij's tā dic't Notu e i'telligēn ex inte'
ga. 6. δ mo' i. c. 3. 0. 7. 6. ápb'. 2. 0. ilti' cañ. Spafin'
ſit aut ex p[er]enit', e aui'. 3. cañ. i.c. pp'o: c' ſingli'

p mo' deſepto e pa'pnci' tuīce inſiori fto'in e'
orifi' e men onr alia' ptui Et e p colligantia rei
eptric'e puta cibi l'aer' l' ma' ſordide vemēr qvēvi
re n'd3 ſim nās. e e mo'b'i recepraclo co'ti' p moz
bo deſepto 2comitā' mozbū 2ſilēz q1 malacalidā
l' fraz veru ſi k a fro aere penetrāte viceiſa e moz
bus 2ſilu's pnci' 2comitātes ſecu' mozbū oficia
lē i recepraclo cā du' dca ſupi'. Sigult' at ima
tia'l'p e mozb' 2ſilu's dūtarat. ſingul' at i ſe p'c e
mal' mor' expulſiue n'i' fto'i: q2 e mor' violer' ipuſk
e p ptē idebitā puta p porā ſupio'e p qua nō d3
ſien expulſio k atctio't receptio ſit expulſio inest
ip'i' ſingul'?. Et dato c acqra't ſamitā p talē e p
p[er]ſionē cāe ětali motuviolēto n' d3 dici actio ne k
mala actiovtur leſe ex q' c' violē' fit. nā actōſes leſe
ſtu' exp'l' ſiue faciunt ad curā mo[bi: in'dū, pp'e
pulſi' oez cāc ětali motu. violēto n' d3 dici mala a'
citō k bōa't actio ne'. vt dić ga. 3. 0. δ mo' 0. i.c. 5. i ki
ne. ſcritā' dca theofili fr ſudo'e q[er]pelling fine noc'
acto'i expulſi'. Si at k e violē' a malo motu't no
cu' acto'i erit mala. Et p mo[bo deſepto e noc'm
digtie fto'i. nā ex e' mala actioē g[ia]ta' tal' cā mo':
p illo malo motu e' noc'm pnci' expulſiue nal fto'
vt e dčs ex mala actoē reſtiei. 6. δ mo' in. c. 3. 0. q2
frētia retiet e 2phêedit e utillatōe t tremore'. 3. 0. δ
mo'. c. penul. et ſingul' p mo' deſepto e pa'p[er]n
ci' expulſiue n'i' fto'i: q2 i illa' cát nec'm pnci' k. p[er]i'
malo motu e pa' ſeu' noc'm actie ytu'ti nalū attra
cuie fto'i t ammate motive partuvićman. nā nō
b'n loqtur nec b'n cōcedit n' bī facit alias actōſes
naturales ſeu animales in membris sp[er]nibus.
clau' ifica't, cura ſingli' tibi pateſeit.

Illius
p'át q[ui] cura p[ro]cedas ſcire't 2s[an]dare
o3 cās tal' ſing. q2 cura i b diu'iſiſica't vt patebit. et
q2 ite' curatia h' e cám illā maſialē t[er]voſa eijće
eiando diu'tédot 2 ſumēdo. i0 illa q[ui]alét ad itā
cáz dupliče: l[av]ealt fim pl' e min' valét i cura cu
iufcqs ſingli' 3ſta at ſe. 2. reme' a[mi]t etōez ati'q2
[Te]p[ri]m e ſternu' vētoſa s fto'm fine ſcanſiſatio-
aq cala' p[au]lati ſupta. ſpgcre aqua fraz s faciè. li
gare t ſricare extrema ligatōe t ſricatōe de lozofa
tor]e caſe hoie'z cybis adiurāt et ſupèd[. clama't
t'loq altavoce. ſon' p[u]nd' a6 ita' puocēt. vii p[er]
6. ápb. cañ. i. 0. A ſingli' hito. b et a't ed it ga. i 2°
3[od] dić. 5. δ mo' i. c. A. q2 i talı motu fori ſup[flui]
tates p[er]tozali't ptuvićia: expellui': q2: expliuāi
i k[ui]k e ſternutatoē fortilica't. i cā at h[u]orali l' ciba
li i ſpeciali valet voimitus t ſir' acerofus. 1k[ap] in
duni' ob't in ſuo cōnnēre. In cauſaventofa de-
ciſa a ma' indigetfa vl'fra y3 in ſpeciali galanga
pulueri' ati[n] datum c[ui]vino calido. vc l'ccctu c[ui]m
meller t admini'ratu't c[ui]nainom[ui] pulu'izat[ui] datu'i

80

cū aq cala. filī carni ameus mastir garioſ, mēta
thu puliūzatū datu i modico acen. raf i ſuo p[ic]
In ſingultu ex frigo: put [t]igit puer inimigim?
gula collu spaturaſ de ſli'raſ e oſo calo aneti ca
ſtoei ſiſ'ib? p[]p[]t q[]p[]z ex ite⁹ ei? p[]c e ſingult? d
reſp[]o e ſi de ianitōe, put e ſup[]i d[]cīn. veru cōſi
p[]nitrim? remedia cōta tibi recitata. De ſingultu
ex a[]pate e[]paſ, et cerebi q[]fit v[]ro e vapis: ſemueto
ſi cali nō loq[]q; curat ad curatōe illo[]. De cu
ra sigl[]e ianitōe ſi n[]o loq[]; e dieta h[]uectatia e re
ſumptua: toleis calid[]is et humid[]is iuuan[]t: licet
non curent. H[]ſta tibi sufficiant iſta maª p. nunc.

Lapitulum. 67m. de appetitu canino.

Am aliq[]s fame affidue
pati[]r et cib[] poſt cōſtio-
nē a[]do g[]uat e[]u vt autvo
mere aut p[]ſiferiō[]e regio
nē ip[]m e[]iſtere cog[]a[]t rifi d[]a[]du e[] ei
q[]d[]u coq[]tur ex liquore q[]fluit ab
agno q[] in furno aſſa[]t ip[]ngua[]t et
cauda et ei ſi[]ſia ex o[]i cibo q[]vnectuo
ſus e[] et vinu[]er? puru d[]a[]du eſt de
quo q[]t[]u poterit bibat. Beinde p[
]cipi[]d[]u e[] ei vt euomat: et hoc regie
ſeruādus e[] donec ſanet.
D[]s ſi
neq[]s cibus e[]u g[]uat neq[]s ip[]m euo
mit neq[]s p[]ſecu[]li[]z expellit carnes
vaccine ſut d[]a[]de et frumet[]u coctu[]z
vt puls et rifi c[]u lacte[]r aqua friam
in potu ſumat: et i[] a[]ere frigido mo
re[]t. H[]ac aut e[]gritudie laborās ni[]l
acetu[]ſuz et ſticiu[]c neq[]s acut[]u c[]o-
det ſz dulca[]b? et v[]nctu[]oſ ſol[]u vt[]a[]t

### Appetitú

**canino ſeu d**
**fame canina**
**iteſa ad mod[]i canis.n[]a iſta paº deſcri-
bit ſin ſi[]l[]tudie[]z rei ex[]trſeſe: mo[]s ſu
it h[]eleno[]z al[]i ſic d[]ſcriber e[]t ſcitat ga. 2. d[]igeº. c.
2.º. Zu d[]ices q[] fueri[]ſi h[]eleni. Dic[]e d[]ex ite⁹ ei¹⁰¹ i
p[]mis lib[]r[] d[]igeº: p[]heb[]ei fueri i[]tudio mag[]lan
tuq[] greco: p[]ſic d[]icem[] b[]i m[]o[]repl[]o: p[]ſi[]ſes: ſaler-
nui[]a affu[]enti ſi ſic noiare t[]c. Ut videas ſubſeqn[]
q[] ſt mag[]i electa ſa[]ſi i p[]speculato[]e p[]uato[]e p[]hitu[]ſ

coſſa[]n[]i e[]rroſib? d[]s a[]io n[]o e[]iſte⁹ ga¹. A. d[]mo[]rº
in c. 1. q[]p[]p[]entus cib[]r potus duplex e[]t. q[]da[]z
eſt q[] fit in m[]e[]b[]us v[]ro e[]manitōs ta[]l[]ſt fine cogni-
tō e[]ſenitua ianitōs in ip[]is: ſa ial in cognitōe
e[]r iſtinctu n[]e: ta[]l[]e p[]p[]petur e[]n o[]ib[]m[]e[]b[]us i eo[]
creato[]e:n[]a v[]tus appetitia n[]lis p[]crea[]t c[]u m[]e[]b[]us
e[]t e[]v[]tus miſtrās alijs v[]tutib? n[]alib[]e p[]pete[]s c[]o
ueniſe in n[]ccitāte: p[]uta ſtāte ianitōe i alijs m[]
bruſ. q[]e e[]r iſtinctu n[]e: et n[]i cognitōe ſenitua cu[]
obie[]n[]e futurū in[]q[] differt ab alijs v[]tutib? miſtrā-
tib[]e ſe ten[]es e[]r toto in ac[]tōe e[]r forma p[]ſe[]a m[]
p[]p[]t q[]d[]o cog[]ſit a n[]a p[]ſe[]a m[]e[]b[]i[]t ills[]a p[]p[]petit vt
v[]r dicere ga. 3. d[]e p[]l[]omb[] in. c. 2. in q[] differt ab
alijs v[]tutib? miſtrān[]b? q[]p[]obie[]n[]p[]n[]s e[]: et q[]p[] acio
ſe tenet p[]p[]te aliq[] miſtra[]l p[]p[]te p[]p[]l[]o[]p[]i p[]p[]t qua
c[]am Aui. ſec. mato[]e m[]e[]tōe[]s de alijs v[]tutib? mun
ſtrātib? et p[]auc[]s d[]iſtraq: e[]p[]i inſtrīn ſi cadit ſb. c[]o[
rectōe medici: vt declarabi[]k q[]p[]iſto e[]p[]n¹. C[]l[]ter e[]
appetur c[]bi et p[]e[]t q[] fit in ſtoº c[]u ſenſatio e ianit-
tōt[]e: ta[]l e p[]aº o[]zifici ſto¹. A. d[]e mo[]z. bº. c. 7. H[]ſte
talis p[]p[]petur c[]bi in o[]zifici ſto¹ dupl[]k e[]: q[]da e[]n n[]
alter e[] in[]nalis. n[]alis e[]lle q[]p[]a[]ſat circa cib[]u affue
tu[]n. v[]l[]uemētūn in m[]o[]t me[]ſura: et p[]te ſuenicntu
in[]na e[]lle q[]n v[]l[]a[]ſak circa cib[]u p[]uemēt[]e in m[]o[]
m[]e[]ſura: n[]e t[]p[]e ſuenicri. vt e[] p[]p[]petur c[]an[]m[] et bo
l[]iſin[]t? t[]fames ſincopa[]l. T[]ri in appetitu n[]ali p[]ſe-
ſatōe dicta in ip[]o o[]zifici. v[]l. m[]or. p[]cui rūt n[]ccio[]vn[]
ſeq[]ns alui[], vt d[]ic[]ga? A. d[]mo[]z. c. 7. C[]p[]an e[]
ianitio m[]e[]b[]ro: n[]a m[]e[]b[]a manu[]t a calo d[]u ſum[]
ter ab a[]ere circu[]n[]ſtate vt tute stella[]p[]r vt d[]ic ga. in lo
co a[]le e[]d[]o. H[]ſ d[]icit aui. 2. c. ſen. p[]l. do. 2. c. 2. m[]or[]
eſt n[]ale deſideri[]n q[]d eſt in ip[]is mani[]n. n[]a m[]e[]b[]
in[]anita n[]al[]r deſiderat et appetit cognita ianitōe
e[]r iſtinctu n[]e. C[]3. m[]or? e[] attra[]ctu et ſuccio m[]
b[]ro: a[]veno[]n[]a ab epate ſtoº C[]4. m[]otu[]s e[]
ſenſus o[]zifici ſentiſes tal[]e ſuccion[]e n[]ianitōes ip[]
us o[]zifici tal[]e v[]l[]tal[]e: vt d[]ictu[]n eſt talis ſenſus o[]
ſic[]i ſentiens inanition[]e: ſuccion e[]fames app[]
l[]a[]t. vt d[]icit Ba[]n. in 1. c. 1. Dropter q[]d d[]icui[]n[]
in locutōib? c[]ōbus. ſames e[]n ianitio ſenſata ta-
lis locutio n[]o eſt forma[]li: ſe effectua. p[]p[]ter ta-
l[]e ſenſation[]e ſto¹ eſt ad determinat[]u p[]uatu[]n: q[]i ad
cal[]3[]t ſic[]n. io d[]ic au[]n. p[]l. c. vlti. d[]nu
tib? q[]p[]i c[]ibi deſideri[]n ſeu appetit? ip[]t i o[]zifici p[]ple-
a du[]t q[]p[]ute: q[]v[]tute n[]li a[]t[]tia m[]e[]b[]ro: ſug[]e
t ar[]th[]e[]te ab ip[]o o[]zifici idu[]cete ianitō[]z q[]v avtute e[]
fitiq[]a q[]e e[]n o[]ze ſto¹ ſe[]ſitiq[]uall a[]n[]itō[]e tal[]e v[]l[]tal[]e.
C[]5. act e[]m[]or? q[] fit i n[]toº c[]e ſatato e[]manitōs ip[]
t[]vleri? i fame e[] a[]iatu[]n deſideri[]n e[] ſedes e[] p[]na e-
re¹ ſeu volu[]tas a[]iata reſiciendi regula[]s reſecto[]z
ſto¹ in cibo ſueneti. nam ſi a[]iatum deſideri[]n ſeu

folium

LXXX

volutas reficiendi veniendum in actum errauerit in ad
munistratioe cibi cœumeniætis in subtili venalitate
q; crud? l'corrupt? v'venenofus v'l in cœpitate ex
cedeti tis stomach? patie ex errore extrinseco ex
nocumero igitur aiati desiderij fine nocuimito i er'
eentia vt est supt? declaratu in.c. de debili digitis
eu sto¹ intetioe ga. p.º de initio. in.c. 6. 4. caſus qui
die etigit. Hſte talis appetit? natural fit inmatu-
ralis. Et ledit in actione trip[es] na diminuit i actione:
q; succio méb202 a stoº e modica: q; hûdiæ
tates paru¹ ſumuri rône ocij v' al. s.º q; ſenſus
oſſicij sto¹ modie? e pp[er] ſeſo[lem]oem ſpirituui ſen-
sibili vt pluries etigit in multu ſualeſetib? l e
modie? pp[er] ingroſſationem et induratione5 nervo
rui in ip[ò] oſſicio a ſi o extrinſeco subinfrate per
ip[im] ineri shelado t loquêdo t aperiendo os vt
stingit plurics in træſeuib? p loca fria: pp[er] q[ò]
pmo catur inanitio ſonſus ſenſata t ſtati cœſtat il
va ſenſatio: pp[er] q[ò] ſtati cœſtat appetitus vt vide
mus in bolíno vt ſtati dicem? Et auferit, aliq[ui]
talis appetit? in actione q[ui] talis succio méb202
et attractio eo[us] ex toro cœſtat: l q[ui] ſenſus no[te] est i
ip[ò] oſſicio aut coru[pi]k q[ui] vltimate appetit vt i
canino appetitui in bolíno t in ſame ſincopali:
vt diceſt: v'l qa[em] extranea cibaria appetit et deſide-
rat vt fit in p[re]gnatibus vt dicit ga. 4. de mo[bo]
c. 1. CLá aut coru[pti] desiderij si fuerit vltima-
te c[or]tata[que] vt in canino appetitu duplex est vt[re]citi
ga. in loco allegato, vna cá est h[uius] acetoſus fru-
gidus p[ug]es stomach[us] cám[us] inaniti[em] et ip[so]
rône frigiditati c[uius] comp[ari]metis ip[im]iò frigid[]
bo v[eter] bon[que] e appetere. 2. teg¹. Allia cá tal[que]
gne inaniti[æ]is oſſicij sto¹ e magna diſſolutio t
ſumptio méb202 a ca[bo] excederi: pp[er] q[ò] fit ma
gna succio et at[re]ctio ab ip[ò] sto[ò] t p[er] ſi mag[que]
nino in ea: q[ui] ſenſata facit magni[que] et ſtinu[i]m appe
tiui, vii cib[que] est et i[mi]t[que] neceſſant? Uerui ſi in talib[
] fuerit raritas et paſſibilitas in oſſicio sto¹ cábi[que]
dolor eo[que] c[ò] patie[que] diceſt ſames ſincopalis q[ui] ſin
copis[ant]. CLá at coru[pti] desiderij q[ui] extranea
cibaria desiderat ſunt mali h[uius]o[rum] interclusi in
pelliculis sto¹: fi[c]c ſunt p[er]gnates q[ui]mo t 2º men
ſe diligi[que]t et appetut acetoſa p[ó]tona, aliq[ui] carbo
nes teſtas olle chimoſeá t filia. ná q[ui] ſtati h[uius]o[rum]
ſunt aſqi h[ui]udi in sto[ò] p vi[am]a reſocillati[ò]is: q[ui] no
h[ui]nt menſtra nec ſumuntur p ſem[que] i p[er]mi[n]s mé-
ſibus appetut cor[aria] p[er]tufi desiderijus q[ui]ſcedi
vt vult Ba. in.c. allegato. Id[em] dicit 2º tegni, ca[n]
illo. Et ex eſtrudimib[que] c[ui] in v[er]re vbi dicit q[ui]
ſteperat[ie] naturales in sto[ò]t in alijs mébri faci
unt appetere filia vt colici appetut cala ſalſa t

acut[em] vinu pa[que] l[um]phatu[n]; h[uius] diſſeperat[ie] accita
les ſeu a t[em] faciunt appetere cor[aria] pp[er] deſide
riu quiſcedi a leſione. Id[em] vult Serapio. 1. ſue
p[er]actice. H[oc] videm[que] in ſeb[acit]atib[que] œſes appe-
tut aqua frigidá. C[al]ten[que] nota q[ui] nos heimus
appetit[i]u camin[u] bolíſin[u] ſeu fame vacciná t ka-
mé ſincopalé. vterq[us] eo[que] dicit appetitui corru-
pt[i]u: q[ui] intenſus. 4. de mo[ra]¹, c. 1. Differit ſin t[em] q[ui] ca-
nin[que] e mag[que] intenſus pp[er] maió[que] inaniti[em]: bo-
ſi[n]it? est appetit? intenſus: ſtati cœſtat pp[er] de-
ſecu[que] ſututis ſenſitие eo[ſis] sto[¹] no[te] app[ha]endentis
illam inaniti[em]. Sed ſames ſincopalis di[ec] in-
tenſum appetit[i]u c[ui] paſſibilitate eo[ſis] sto[¹]: pp[er]
quá de facili c[ui] tali intéſo appetitu verát[em] dictu-
oſſicium rône ranta[que] t paſſibilita[que] ſincopis[ant]
ſtata o[m]nia mag[que] clarificab[ur]t in q[ui]ſi[que] ſeqnibus
tu q[ui]res c[ui] ſutus appetit[i]ua na-
turalis méb202 o[que] etur ex forma
ſpeca[que] tanq[ui] p[er] ſpo instrum[eto] vt est dictu ſup[er]t? ex
intetio[que] ga. 3.º de 2.º nibus. C[it]u dices que eſt il
la forma ſpeca[que] in méb[ris] nec in cibis. Dicé[n]u ex
intetione Ba. in loco allegato t auerrois. vº. ſui
collec[tor]ij q[ui] eſt vna forma ſubalis ſi[n] méb[ris] to-
mefurá elem[eto]r[que] imi[to]: no[te] c[ui] q[ui] mag[que] c[œ]u[n]i-
unt in tali méſura mi[t]o[ſis] c[ui] méb[ris] appetunt
et attrah[unt] a méb[ris] facilius t citius [ideo] nutri
mentum mouetur a tota natura ſpecifica ad mé-
brii. vii. ph[il]iſico[que] t méb[rii] ip[im] cognofit mag[is]
conueniens ex tali natura ſpecifica ex inſunctu
nature.

Becundo tu queres an pa
petit?
méb202 t sto¹ poſſit eſſe naturalis ſeu bona ac
vturnis appetitiue l[ui]t] ſemp[que] neceſſario inmatu-
ralis ſeu mala ac[tion] virtutis dicte. C[it]idetur
q[ui]t neceſſario innaturalis et mala ac[tion] vntu
tis. 3[illa] ac[tion] eſt in naturalis t mala que eſt in
méb2o infirmo: patet 4a méb2o infirmu h[uius] ac[tion]
nes leſas t defectas. p[er] 2. 3.º de mo[bo]. c. 2. locis
multis: fi[c]c eſt q[ui] appetutis no[te] eſt in méb[ris] m[i]ſi
du[que] ſunt inanita t talis inanitio eſt morbus in re
ceptaculo led[es] ac[tion]es naturales: q[ui] non bene
p[er]t nutriri ad ſufficien[ta]. C[al]ierius p[er] q[ui] ne
cessario appetut? in oſſicio sto¹ neceſſario fit in-
naturalis ſeu mala ac[tion] intétioe Ba. 4. de mo-
bo in. c. 7.º, dicit q[ui] stomach? conatur querere ci-
bu[que] vt ſui curetur nocumétu: igitur in fame stom-
chus egrotabit t ſue ac[tion]es eru[t] leſe. ſimuli ſa-
mes eſt paſſio doló[ro]ſa granatiuæ t anguſtioſa
oſſicij sto¹ igitur neceſſario eru[t] morb[que] l c[ui]a mo[bi]
l'acce[n]is: ſtra quia necumentum ac[tion]is vid[et]e q[ui] ſit

accidens morbi.

Tertio

sic in forti fame est dol. notabil est or-
ficij stomachi a mala cōplexiōe
humida inaturali ipijs ozificiāgitur erit morb?
vl'acceis morbi. ahis est Ba.in libello de malicia
complexiōn.is.in.c.3.°.in fine. Abiprobat q. mala
complejo humida fit cauſa doloris in ozificio i
fame ppter melancoliā venientē a splene ad ip-
sim ozificiun vt dicit Auicē pimo cañ. de hüozi
bus.capitlnlo pimo circa finem q. venit t. proml
gendo pro fluit per vnun poz ad iim ozificium
Chn contraium est Ba.in.4.de morbo in.c.7
vbi dicit in principio capli q. est, pria paſſio na
turalis t. semper cōcomitatur actiones natura-
les dum naturalis fuerit. Ad istam dubitatio
nē ſciendum q. reſert loqui de appetitu mēbroz
τ. stomachi. z refert loqui de incitante appetitus:
nam appetitus naturalis in mēbus t. in ſtoma
verfatur circa cibum debitu modo t. menſura t.
tempore cōueniēt. In naturalis p oppoſitum t.
fit in naturalis qua diminutus vt corruptus vel
ablatus vt dictum est in precedentibus. Lauſa
ipijs appetitus in mēbus est inanitio in mem-
bus apprheſa t. ſenſata ex inſtinctu nature no
er ſenſu animali. Appetitus in stomacho fit in
ratiōe inanitiōis ſenſate t. apprheſe per virtu
tem ſenſituā ipijs ozificijs stomachi. vnde talis
inanitio aut est imodica aut magna. imodica dic
morbū in receptaculo incipientē firnari qui dic
nomine cōnum neutralitare decidēte talis ſtat
ſub latitudine ſanitatis 2.°.teg1. t. tal'oz q. ſiat na
turaliter in mēbis ppter q. appetitus cum t. I.
est naturalis ſeque actiones naturales vt di-
Ba.in.c.vij.in principio. ſi fit mağ dic morbī fir-
mū t. pernaniem. ita bene est cā appetit? cor-
ruptur:q. intensi vt declaratu est in appetitu cani-
no ſeu in fame canina t. vaccina. Loncluſio q.
appetitus in mēbis t. in stomacho est natural
ſi ſiat ppter inanitiōem incipientē:q. ille appel-
tus est naturalis qui est regulatus circa cibī cō
ueniētem in modo t. meſura tempe cōuenienti:
t. fit a cauſa naturali cōcomitādo actiones natu-
rales nota est ſic est patet er declaratis. Ch Re-
katrindere ad rōnes. Ad pim illa action est inna
turalis que fit in mēbro in firmo cōcedo. ſed ſic e
qua appetitus fit cauſa inanitiōis ſolutū est q.
in fame naturali mebroz t. stomachi est inani-
tio incipiens firnari que ſtat cu neutralitate de-
cidēte t. talis ſtat sub latitudine ſanitatis vt est
dictu. Appetit? aut excedēs t. corrupt? qua intē
tus ille fit ex inanitiōe firma: t. perinuamente ita

dicit morbī t. appetitīu in naturali corruptum. C
Ad alias rōnes p idē. Iſta bene dicit morbī
tarī petiū in naturali corrupti. Ad alias ra-
tiones p idem est paſſio stomachi petit cibum vt
sui curetur nocumetū incipiens firnari: quia ma
nitio incipiens. ſi aut p possibili ſit inanitio exces
dēs t. firmata tūc bene egrotat t. appetitus erit
in naturalis: quia excedens t. corruptus quia in
tenſus. t. ito mo patet ſolo ad alias rōnes.

Tertio

tu queres ſi fames que est paſſio
ozificij. 4. de morbo i. c. viij. ſit ap-
petitus calidi t. ſicci videtur q. no. oſijs appet-
i? e ad re pūatam ita ppō no e q. hitib? pntib?
in mēbis ceſſat mor? appetitus. igitur fames no
erit appetit? cali t. ſicci. ſina pater. viij. amphor-
cañ. illo. Lopib? hüidas carnes hntib? fames
ei corpa nās deſiccat. In cōnnarī est Aristo.
2.°. de aia ad hram. ponit. fames est appetitus ca
lidi t. ſicci. Dicendi ad dubitateſe q. fames
t. ſitis ſunt paſſiones ozificij. c. de morbo in. c. 7°
ſfames est appetit? composit? qa. compleſt a du-
plici virtute a naturali attractiva mēbroz cānte
inanitiōem in ipſo ozificio t. a ſtute ſenſibili ſen-
tiente illam inanitiōem tūc ſurgit t. incitaſt ap-
petitiu illis duobus p precederibus ppter q. di
cit Auic. p° ſa pen. p. cañ. in c. vltio. q. appetitiua ci
bi in ozificio stomachi cōpſet dupliqi ſtute dicta
t. in ſe est appetitiua ſola natural. Alteri? no
ta q. ad ipiin ozificiū sto1. pfluit pimulgedo aliq-
lis poſtio melac. lie ab ipo splene p vnui poz oc-
cit:vt dic Auic. p° cañ. doc. de hüozi b. c. p° circa
finé. hoc fecit natura vt corroborem ipi in ſifici-
um ſua acredine t. inanitiōem in eo cauſaret qa
frigida cōpimèdo. Et q. acetoſa vna cu attracti-
ua mēbroz. ita de cā frigid? yo vēter bonus est
appetere. 2.°. teg1. cāndo talem inanitiōem t. ita
talis inanitio ſenſata incitat appetitiuā natura-
lem eius. Iſta talis poſtio melacolie:q. actu hüi
da t. fria in reſpectu dimittit malā cōploem friaz
t. hüida fine maq in ipo ozificio:io e appetut? ed
re pūatā qa ad calidī t. ſicci vt tu arguebas: io
stomach? appetit hoc pprt ſe vt ſui curet nocum
tū. 4. de mo2. in c. viij. Et in lapsib? a tpe ſp e ap-
petit? ad cōtrana pprt deſideruī qeſecdi a leſioc
ſupuemète t. accntali. Bvlt Ba. 4. 8 mo2. in c.
i. 7.°. declarado de appetiti u° corrupto in pignā
tibus ad teſtas olle ad ſkiptica acetoſa, pprt ma-
lam cōploem hüida cu maria hüida in ipis pa-
mis duobus meſibus. Iſde dicit. 2.°. teg1. cañ. illo
Ex egritudinb? yo in ventre: yo hoc ponit ad
hram. Iſde dicit Serapio. 5. ſue practice t. in. viij.°

Solium

LXXXI

vnde corpus nostrī conficitur ex tribus, vt dicit
Ba.ri.de ingeº.in.c.imo circa medium capi pu-
ta ex huoizb? cù spintibus et ex carne: et ex sper-
mati:ideo in regimie conferuatiuo et curatiuo
optet attre'dere ad omnia ita pferuatiœ eorùz in
eo? natura cù cibis diuerbis subtilibus medij: et
grossis in quo nò aduertitur debiles in arte poſt-
ponètes in còferuatiœ cibaria grossa et carnes
grossas et subam leguminis et sicla. Et quia sto-
machus miniter est omnù mèbòz omnibus p-
uder vt dicit Ba.4.de mo:bo.c.6º. Licet ex ma-
ion intètione nature fit miniter mèbòz spma-
ticoz:qa plura et principalia inter alioz? Et licet
ipsa spermatica sint frigida et sicca respectu têpe
rameni ad iusticiâ vt viviètia ramen in se sunt ca-
lida a diuio aliter nò vivuerent quia vita ſtat p. ca-
lidù.2.º de complonib? Et quâdo mani'tur pri-
mo acquitur in eis mala còplo calida et sicca in
materialis que curatur et ipsa mèbza còferuatur
in eo? natura p.nutrimetù calin et siccu. Meri-
to ergo stomachus principall' appétit illa ppter
ſe et p[pt]mèb¹ spma²a ³nir appétit alia p[pt]o
alia mèbza vt tu vides in reſectònibus q[sto]ma-
chus in diuerſis delectatur: quia q[do] ſapit on et ſi
bi deliciofum ſapit stomacho.2.º. amphor, p[ro] ſe
et alij s mèbriſ. CLonclusio q[po] fames est ap-
titus stomachi ad calidùs ſiccum p[pt]er ſe et p[]
pter alia mèbza ad deperditù in natura est ap-
titus p[con]ſeruatiò vt illud restauretur. iſi't ad
illud erit appétitus. Œt appétitus ſemper è ad
contraria lapſui ſuperuementi patet ex declaratù,
t[ro]batis: iſtur erit ad calidùs et ſicù: ſna pa-
tet ex dictis. Ad rònes omois appétitus est ad
rè p[u]atam. p[cedo] an[is].n[ego] ſi[na]: qa calidùs et
ſicù cù ma¹ est p[u]atù in stomacho. licet ca. et ſic
è fine ma¹ ſiti m[è]briſ et ad illò ſi è appétit? et p[]
tu queres: appétitus canin?
cuius particule stomachi est
palio principall' soluit Ira.4.º de mo:bo.in.c.7.º.
ozificij stomachi.nam ozificij est appétere ſic
fund est digerere.

Quarto

Quinto

tu queres si appetitus canin?
inſt stomacho per se vel per
colligantiâ, Dicendù q[mo]bus descriptus ve-
nit p[col]li colligatiâ: q[ui] venit mal? h[uius] acceſus vel
alter q[ui] venire nò d[ur]i ſim naturâ c[ams] ibi manitio
nè excederèt et venit p[indig]estionè ex errore ex-
trin feco.vl venit p[vi]a catarri.vl venit inanitio i
debita in o[zi]ficio ſto¹ q[ui] venire nò debet ex inde-
bita attra[ct]io c[emo]mb[ro]z p[er]t indebita c[os]ſum-
ptòc[em] h[uius] illo[zu]n,

Serto

tu queres appetitus canin? q[ui]
m[or]b? est p[ro]mo]bodeſcripto.

Dicendù q[ui] offi'l. quia forſis ino maria inanitò
o[zi]ficio stomachi qui mo]buſ cauſatur cauſa du
plici ſuperius dicta: quia ab h[uius]e frigido aceto
ſo vl' alio vl'a forſi diſſolutiòe et consump[ti]o[mè
b[ro]z ratione caloris excedètis in membris.in ſe
aŭt est actio coru]p[ta]t est dictu]z ſup[er]i q[ui]tè?

Septimo

tu queres appetitus cani
nus p[ro]mo]bodeſcripto

cuius virtutis est nocumentum. Dicèduq[ui] regi-
tiue naturalis ipi? digestiue et expulſiue ſi talis
inanitio cauſet a ſlâte acetoſo vl' alio. Si autem
cauſetur a for[si] diſſolutiòe mèb[ro]z t[ui]c est nuco-
métu regitiue naturalis membro[z] p[ri]cipal[]. ſo-
geſtive et reſtetiue et expulſiue et hoc erit per colli
gantiæ rei ex[tr]inſece coiter in ſe aŭt est nocumè
tum ſeu mala actio virtutis appetitiue stomachi

Octavo

tu queres appetit? canm? cu
us virtutis est paſſio. Dicen-

du q[ui] mo]bò è paſſio ſenſitiue o[zi]ficij stomachi
p[ri]cipal[]: ſo[n]r virtutis appetitiue p[ra] ipa actione
ſa è paſſio actiue loqu[è]do q[ui] inſert paſſionè vita
li co[di]s et virtutù aliarù naturaliù ſto¹ ſi epatis
venarù ròne cibi excedentis q[ui] aſſumitur. C[it] Re
ſtat loqui in specialiò appétitu stomachi qui di
citur bolisimus a Ba, ab Auic, dicitur fames vac-
cina. Dicitur bolisimus: quia vno bolo ſatia't: ſic
iſta paſſio describ't a còditiòe còcomitate ex[tr]in
ſeca. mos ſuit h[elu]no vt est pluries dictù. Nota
q[ui] bolisimus est appétitus stomachi maq[ui]n? et in
tenſus ideo est appétitus coru]p[ta]tus. 4.º de mo-
bo in.c. 1.º. vt est dictu]z ſup[ra]. T[er]nò durat ſicunt
incipit ita de]ſum p[er]t moriſcation[em] virtutis
ſenſitiue ipiùs o[zi]ficij stomachi p[er]t q[ui] ſup[to
cibo paucovl'nò ſumpto ſtatim ceſſat. Aerum
bolisim? et q[ui]q[ui] appétit? ſto¹ ſi'al[]i'ma'l[]roè ian-
tòs ſenſate ſim q[ui] è ianitio i o[zi]fiº ſto¹ ſi è maſſ
vel parua ſim hec è appétit? c[ò]naturat' et t[é]pera-
t? innaturalis et int[ef]us, y[ui]m bolisimo caſt mani
tio i o[zi]ficio ſto¹ ab iſſ duab? cauſ dicta q[ui] q[at] caſt
in appetitu canino. vt dic Ba.i fine capli. 1.º pu-
ta a for[ti] ſucciòe venarù ab ipo ſtoº ròne maq[ui]
diſſolutiòis a cało excedèt. ſi't caſt a ſlâte aceto
ſo vel alio per viam c[oe]p[er]ſionis: vt est ſuperius
dictum. ideo dicit auic. q[ui] ip[er] bolisimù vt p[ui]mù
anteccedit fames canina. Alura iſtas duas cau-
sas cauſatur ab aere frigido pluries vt patet in
itnerantibus per vias c[oe]p[er]ſionis. ſi't vt volut
omnes. Et ſi in talibus ſit rantas et paſſibilitas
o[zi]ficij stomachi: erit dolo; in ipso o[zi]ficio in

k ii

prcncipotalis inanitiōs et ex tali fori succiōe vſ
er alteratiōe cū qua cōpatieſ corone colligātne
τ vicimatis de possibili ſincopisabut l'quafi b
pluries videm? in pueris circa, x. annu et infra et
hoc intedit auic. in. c. ppo: qn dicti cp famis ſin-
copalis ſubsequitur ad bolisim. Ideo no elōga
tur a cura eius. Senſitua aŭt orificij ſtomachi
morficat cauſa multiplici in talib? de possibili
nam neru illi inſrigidātur in excesſu rōne reſo/
lutiōs in forti ſuctione. v.l'infriſidātur rōne ſlaſ
acetofi aſſentiſt, v.l'rone aeris frigidi ſubintran
tis per os: quib? inſrigidatis deſciut in actione
ppria: puta in ſenſitua fic ceſſabit appetitus er
quo ceſſabit ſenſatio talis inanitiōs: et hoc e q
intendut actores in breviarijs ſuis. Aeru auic
addit aliam cām morſificatiōs ſenſitue ipſus
orificij: nam de possibili ſunt ibi huozes frigidi
adherētes qſi muſcati rōne frigiditār ſubſeqnij
i poſter cooperiētes dictos neruos orificij ppr
dq no poterut apphédere illam inanitiem ad-
ueniète ergo bolo panis cū tali debili ſenſitua.
apprchendetur tanſre replès et remouès dictam
inanitiem. Hoc erit in principio morſificationis
ipſus ſenſitiue orificij: et in poſteru nam aduen-
ente aliquo bolo cibi: ſimuliter ceſſabit ppter cāz
dictam puta ppter morſificiōem ipſus ſenſiti-
ue. Super particula et paſſione et nocunétis no
est aliu d muëſtigandū nifi put est inuèſtigatūn
in canino appetitur. C.Restat adhuc loqui i ſpe
ciali de fame intenſa et ſincopali: nam ex daſ in
preceditibus pateſt cp quâdo cù dictus cauſis
ipſus inanitionis forſis in appetitu in orſiſto/
ſtomachi porſſime cum forti ſuccione mébroz ab
orſicio rōne caliditatis excedentis diſſoluentis
membra. Ael cum alia cá humozali frigida div-
cta ſtat raritas debilitas paſſibilitas neruozun
in orſicio ſtomachi vt stringit pueris delicatis et
delicato modo nutriris cum vitellis ouozum et p
diculia nunc orificij ſtomachi de facili pati: ta
li ſuccione et a dicta alteratiœ: et dolet cum quo
dolcor de facili cōpatitur: et fic cor: deſ deficit et cadit
et hoc est ſincopis. Ideo dicit Auic. cp talis fa-
mes ſincopalis curatur cura bolisini. ſup partis
cula nec paſſione nec nocunétis no est aliu d in
ueſtigādum nifi pout est dictum in alijs iâ dict.


Iſtis clarificatis

Lura ap-
petitus ca

nim et alio: malor appetitum ſtomachi ibi pate
ſent. Pprius auſt cp in cura procedas ſcire et 2gno
ſcere oportet ſpein talis mali appetitus et cauſa
duuerſitatis ip[or]um. Si quis ergo appetituz ca

nimum habuerit, ppter magnā diſſolutiōem cor-
poris rōne magne caliditatis excedetis in mem
bris q[ui]d pateſcit: quia eſſa ſunt pauca et appa
rent alia ſigna caliditatis: quia audax piloſus:
musculusus cibetur cù cibis dure digeſtioris: pu
ta de frumēto, de rifi de leguminib[us], de caribus
grossis, de bouinis de mutoninis no multu coci
de extreitaturibus porci cum aceto, de lactuè por
tulacis cum aceto et cum vino claro debili v[el] al
bo bene limphato, vitādo ſpecies ſalfa. allia ce
pas et oſſia ſalſamēta dempta agresta et citran
gulis. Atitab etiā carnes leues puta pullorun
cap[eti] perdi cujus columbo: auicularu paruarum
t ſimilia. Et si quis appetitūn cannu habuerit ex
humo: e acetoſo pungere: et inaniète orificij ſto-
machij. Luius ſignu: est cp habet eſſa inſta et
apparèt alia ſigna frigiditatis ſtomachi contra
ria ſupradictus cibent per contrariu ſupradictis
puta cù cibis faciis diſſationis: puta cum carni
bus leibus et bene coctis et victuſonis et vtatur
speciebus potiſme pipere et cimamomo et vino
rubeo allij: et cepis coctis. Atatur melle in p[no]
comestionis, vtatur diation piperem pluris cù
muſco diantos. 33c condito aſſo maraturo con
fectis et no confectis. Atatur ſalua meta ſerpil-
lo mellisse paru coci, in ſue mene: purogetur cu
yerapigra in potu diſſoluātur. x. 3. cum aqua de
cocniōs pulegi: origam ſerpilli mente ſalune ma
iōzane et filium precedente orimelle ſquillitico.
Aliquado autè est appetitus alialiter excedens
t intenſus, ppter vermes ad quos opor: et inter
dere cù appropriatis cum abzotano et cento[ca]t:
dicit Ba. xiii. de inger[io] in ſane: et cù abſimio et alo
es et ſimilibus: et quia ita amara interſicuit eos
t faciut eos y[uginos]os vt dicit Ba. ibidè. C[hi]
quis aŭt appetitūn coruptu habuerit ad mala ci
baria vt ad carbones terrâ testas olle v[el] ad ace-
tosa et pontica vt videmus in multis melancoli-
cis et in mulieribus p[re]gnātibus ſirupetur cum
orimelle diuretico et ſquilli[co] et ſumat yerapigra
impetu vt est dictu et vtatur electuarij[us] dictis ſta
tum in cura appetitus canini ab humo: frigido
acetoſo in oſe ſtomachi. C Et si quis bolisimuz
habuerit, i. appetitum magnu et intenſum q[ui] ceſ-
fauerit cu vno bolo vel ſine bolo. Conſidera cau
ſam ipſus si est magna caliditas mébroz diſſol
uens et maniens mébza et per conſequès ipſum
orificium ſtomachi, ppter magnā attra: cioez ip
ſoz. Ael ſi est frigiditas h[uius] acetoſoz inan-
ens ipſum orificium per viam conſtrictionis ut
est dictum in cura appetitus canini,

folium

LXXXII

Eura
ibidem dicta est: ideo nō optet reite
rare. Si aŭt est causa ȋpȋ? frigiditas
seris da libi odorifera in manu vt fructus odoriferos: qua talia formicāt appetitus, et da sibi pa
nē infusum in vino odorifero et potēt de eo, galā
ga confers sibi maſticatū et datū in puluere mul
tū valet in passionibus? frigidis ſto¹, ppert quod illa
valent in cura ȋpius si ab hōnoe frigido etiā ſue
rit talis bolſinus cātus ligētur extrema ligatos
ne dolozosa ligādo et diſligādo et pcutiatur cum
v̄gulis. Ista valent dūnī causa nō ſuent calidi-
tas excedēs p[]fumatio cū ambra valet eis multī
Et emplare ſtomachū cū emplo de maſtice cuſ
modico lapdani v[l] cū ceroto facto cum. 3. f. olei
nardini. 1. t. 3. cere. 2. 3. iij. maſtis. 3. 3. ij. alce es cico
tri¹ et applicētur ā aluta ſupra ſtomachū. Et ita
valēt. Et ſi ſupueniat ſincopis poti¹ne ex dolozæ a
causa frigida ſpergēdo ſup faciē aquā frigidam
vel ro. et meh? et excedat nāſus ei? et capilli et cū
euadūt a ſinopi cibent ē vipla dicta. Si aŭt tal
ſincopis ſub ſequat bolſinu[l] aliā ſamē intesā
rōne inaninōis orificiij rōne calidatār, excedetis
in mēbuis rōne cu[n] attrahut cū violentia ab ipō
orificio ſto¹. Al[]ſi fuerit rōe caliditār, co lere mor-
dens ȋpi[n] orificiij ſto¹ q[]d bene et pluries singit
In actu ſincopis ſpergunt aqua frigidavel r. 6.
ſup faciē vt dictu est et excedat ſimiliter nāſus et
capilli et fricētur ligentur et ligētur extrema liga-
tione dolozosa. Et q[]n euadūt a tali ſinopi cibet
cui frigidis: p[]tua cui fructib[?] frigidis et malegna
to et nō tardeſ et fiat illa que dicta ſunt i cura do-
lozis ſto¹ a cauſa caſa. Et ita ſufficiunt p[]nunc.
T[]Laplin, 68m, de dolozæ epatis et apāte ei?

Am q[]s male fuerit co-
loratus et cū hoc malam
habuerit formaz habue-
ritq[]s dolore in dextra latere apud
costas poſteriores et fuerit er[]ma
lus color citrin[?] et fuerit cum hoc
in oze ſicitas et ſitis vehemēs aq
ordei et succi herbaru vt endiuie et
solatri et caufute cum ſirupo ace-
toſo ex zuccaro albo facto in potu
tribuātur. Amplastrum quoq[]s ex
duobus sandalis et roſis et capho-
ra et aqua rosata cum p[]ano lino

loco ſuperponatur. Q[]d hoc mo-
do fiat p[]nus in predictis inuolu
tus ſuperponatur. Lung[?] tepere
ceperit remoueatur et al[]i? loco ei?
apperatur. In potu præterea ſu-
mat granator ſucci et robur qui i
frigidare coniueuerunt hic quoq[\]s
a vino et a confectionibus que de
melle fiunt sibi caueat et a cibis ca-
lefaciētibus et ſumat trocīcos de
berberis qui R[.] succi berberis. 3. x
ſeminis endiuie citroli ſemis por
tulace ſemis oim a[n]. 3. ijj. rolaruž
3. ij. rauetd ſeni. 3. i. ſpice. 3. f. inſor
métur trocīſci p[]odere aureivnius
ex q[]bus detur vnus et ſirupo ace
toſo de zuccaro: aut c[]u ſucco gra
nati. A[]enter q[]s ſi necesse fuerit c[]u
ſucco fructu[n] soluatur vt ſunt pru
na et tamarind[]i zuccaro albo. q[]d
ſi malus color q[]ui è c[]u dolore epa-
tis fuerit albus medius videlicet
inter e[n] qui est cum fluxibilitate et
eum qui è cum tumore fuerint q[]s
cum eo v[]e[]tris solutio et palpebza-
r[u] atq[]s erti emitat[]i tumo[] trocīſi
de rauetd ſeni c[]u ſirupo acetoſo d
melle in potu dandi ſunt q[] R[.] ma
ſticis succi cupatorij succi ab ſintij
ſeminis ſeniculi aniti omnium ana
3. ij. rauetd. 3. x. inſorment[?] trocīſa
p[]odere aurei vnius ex quibus v[n]
in potu o[n]i die tribuat : ſumātur
præterea ſp[]ica maſtix ciperu l[]qui-
nat[u]i calamus aromaticus crocus
mirra, Deinde mirra et maſtix in

k. ij

vino diffoluta cum aliis misceanet
et ex eis emplim epati supponatur
Eger vero a cibis grossis et frigi-
dis abstineat. Si aut hec no s suffe
cerint trocisci de lacca cum apoli-
mate de radicibus sunt dandi.tro
cisci autem ὃ lacca sunt qui R. lac
ce rauetd seni abo2 an. 3. iij. spice
semis apij ameof masticis squinā
ti se. iuniperi amigdalæ amara-
nū corti amari rubee succi eupato-
nij azari aristologie ro. getiae om
nium ana. 3. i. et s. informentur ex
his trocisci pondere vnius aurci.

T. Aposíma ὃ radicib'. R. corti-
cis radicīn apij feniculi abo2 ana
3.x. semis apij semis feniculi flo-
ris squināti ameos omniuz an. 3.
v.roſarū rubearū spice odorifere
amo2 ana. 3. iij. coquātur i libra
vna aque donec ad tertiam rede-
at et decur in poru cum predictis
trociscis. Si autē apostemata in
epate fiant eor cura erit vt apo-
ſtematu q in ſtomacho generant

Edoloret
apate cepatis
nota q. epa
ti in ſunt cōiter. 1. egritudines vt vult
Raſ i ſuo tincte et in diuſionibus
ſuis. Una est apostema hūozale ſpāliter caliduz
puta de ſanguie colerico vt vult Raſ: quia illi
ponit curā principaliter in locis dictis. Laufa est:
quia ſanguis flāticus vel melancolic? no ſt ſub
ſoſa pprua penetrare p ſubam mebri ſolidi, idē
vult ypo. et Ba. cañ. illo et cōmto ipi', acide eru-
ctuātes. 6. ampbor. Alia paº sibi euemés è apo
ſtema vétoſum ſeu vétoſitas groſſa congregata
ſub eo faciés morbi in receptaculo.

Cura
huz est p[ro]tus speculationis in hoc. c.
Et ita duo ſunt cauſa potissima do-
toris eius ſubam gravado et solucdo cōnſuum

potinle in eius pāniculo ła est patis magis ſenſi-
bilis. Alia paſſio est magis cōmunis epati ſup-
ueniés è mala 2° ita no cauſat dolore in eo: 2. è
mèbû ò se inſenſiblere: ideo niſi cōcomiteſt vétoſi
tas no ſentit illa malâ cōplonê ſenſu aiatò: ſ bì
naturali ex inſtinctu nakanali naka ſentit őrietatė
et lapſum ſueraliter no lederek in ſuis actioniḃ
naturalibus nec appeteret strarii, p[er]t deride
riu q[ue]ſcedi a leſione: cu? oppo[mi] ponit Ba. 2. te
gni. Alia paº est ictericia cuius cauſa p[ri]ncipalis
est mala 2° epat: cała. v. de interio[ib]. c. penultio
no negado qui aliq[ui]n cauſek vicio p[ro] cistafeH:
puta in eius ſuba v[]p in meatib? eius. et ex q[ui]b[us]
dam alijs cauſt vt dicit Ba. in loco allegato. alia
paſſio est opilatio viarui ei?. Alia è ydropiſis. cu-
uis cauſa p[ri]ncipalis licet mediata è opilaº vena
rui gibbi epatis. v. de interio[ib]? c. penultio. nam
evi[pa] regurgitat aquoſitas no potens transire
advenas p[ro] vnù porù m[ir] c[if]ach[et] mirach[et] vt dicet
in.c. pp[er]io. I]deo opilatio poniffe gibbi vocat
mater ydropiſis: quia illam cauſat et generat in
ducendo ſikr malâ comp[lo]em cōiter caſam licet
alio[ſ]n frigidâ. Alia paſſio sibi euemés p[ri]ncipali̇
est flupus ſanguis ad modũ loture carnis. Lui?
cauſa est mala comp[lo] dič Raſ in ſuo cōințețe:
et in diuſionibus ſuis et cura dicet infra. C]li-
terius nota q[ui] epar è mèbû creatuz a natura in
ſui ſuba carnoſum, rubeù et quaſi ſit ſanguis cō
gelatus vt chilu, ad eu venientè affiſando ſue na
ture rubificaret: et in ſanguinè couerteret: ła intè
tio cuiuſlibet mèbri ex inſtinctu nature est affiſa
re illam re qua alterat. I]deo ip[im] epar est p[ri]nci-
pale inſtrumènti g[ra]niationis ſanguinis. A.º de u-
uamètis membro2. c. iij. Et ſubdit q[ui] caret villis
neruo2 p[er]t qu[od] è se è inſenſibl[e] vt pulmo ſp[le]
renes p[er]t eandem c[am] vt ſum[er] vult Auic. c.
singulari de mèb[is] ſubdit Ba. ibidè. q[ui] cooperi
tur quodâ p[ar]niculo neruoſo extenſo ſup[ra] eum:
immo ſup[ra] origine venarù p[er]t qu[od] vene in ea
rum p[ro]tenſione ſunt coopte illo p[ar]niculo ſub-
tili. I]deo ſentuit. 2.º de interioribus orto a ędam
pari nervo orto ab alijs ſpondilibus colli facien
te ip[im] epar acquirere ſenſum et ligare ip[im] cum
viscerib[us] ſtomaº et dyafraſc[ie]; p[er]t qu[od] ad paſſio
nè ip[ui]s ſe[qu]tur paſſio colligatarù pt[ui]um duerſi-
mode tamen ſin ſitu cauſe paſſionis. Tá q[ui] apo
ſtema est in gibbo vel vétoſitas in illo p[ar]nicio
t[ui]c plus leditur diafraſina. Et quia dyafraſma
eſt p[ar]ticula multum coadiuus in anhelitu. A,
de interioribus. I]deo leditur anhelitus qualeſ
ditur eius motus et cauſatur tuſis p[er]titer caſa

folium

LXXXIII

dem causas. Si autem causa apostFormula vel veni
toſa fuerit in concauo versus Stomachus, tunc ma-
gis patitur Stomachus et tunc sequitur singultus?
magis. Et subdit Ba.in littera φ ipfus eparis
ſubstantiam ſubintrat vna vena pulſatilis ad co-
temperandt et viuſicandum eius p[]pziam natu
ram. Et ex tali arteria ſeu vena pulſatilia ſui cre
atione epar eſt calidum ſin plus v'l minus reſpe
tu temperamèti ad iſticiam: p[]ropter q[]do quia
talis vena pulſatilis ſeu arteria p[]rocedit a cozde
et o[]ta atteſtatur a q[]bus o[]zium, 2.°, teg¹. Et q[]do
deciditur ab alio atteſtatur ei a quo deſcinditur,
p[]mo amphor. Ideo habentes cor calidum ha-
bent arterias ſatis magnas: quia de ratione ca-
lidi eſt dilatare. 2.°, de complonibus: et epar ſatis
caln et per conſequès venas ſatis latas licet B
ſemper non sequatur quia inſormatiua aliquan-
do 5 operatur. Patet ergo tibi quare aliqui na-
turaliter habent epar calidum et econtra accidit
autem ex opilatiombus vel alias potest, etiam ac
quirere caliditatem excedentem. Et subdit Ba,
in littera: φ epar eſt p[]incipium venarum q[]ſunt
radices earum que p[]rotendutur in co[]p[]us diſp-
site quor[]t villi ſuggunt et, atrahunt h[]i[]ores a par
uis venis parue a magnis. mag[]e ab epate epar
a meſeraicis. meſeraice a Stomacho et expellunt
et retinet ſin diuersitatem villozum. Nam b[]n[] de
claratum eſt. 2.°, de complombus. in. c. 4., φ villi
venarum pulſatiliu et n[]o pulſatilium non hab[]et
o[]tum neq[]s motum a cerebro: sicut neq[]s villi ſto
machi intefinio[]rum veſice et matricis ſed inſunt
eis ex[]e[]o[]rum creatione: subdit φ venе que p[]mo
habent o[]tum ſunt due. Ana eſt que è porta ſeu
portanaria dicitur. Iſta o[]itur in concauo epa-
tis ſeu in ſima. Iſt[]ui eſt atrahere chilum a ve-
ns filoſellis ſeu meſeraicis ab ea o[]tis que filo-
zelle ſeu meſerayce de facili opilantur: quia fir-
ete et graciles p[]ropter quod attractiua venе p[]n ci
palis dicte deſcuit. Et cum tali opilatione co[]miu-
niter co[]comitatur magna egeſtio liquida et chi-
loſa vt dicitur infra. Alia eſt vena principaliter
ab ipſo epate que o[]itur a q[]ibbo que vena voca
tur concauа que graciliatur et stringitur natura-
liter. Ideo de facili opilatur Ras[]is in ſuo comi-
nente i[]nno aliqui habent hoc ex v[]ic[]io par[]tum
mag[]is ibi sequeſtratur et deparatur hoc ab hoc.
P[]ropter quod dicit Bal. in loco allegato φ iſt[]i
inſe[]t, expellere et ſeminare nutrimentum ad me-
b[]ra cum aquoſitate neceſſaria in curſu humo-
p[]pter quod dicit Balicenus. 5.°, de interio[]mbus,

cap[]lo penultimo φ si iſta opilatio non bene vi-
nat. Ideo venit neceſſario ad ydropisim: nam ſi-
cut alia opilata facit fluruz venris eo φ chilus
non potest tranſire, ſic iſta facit ydropisim eo q[]a
aquoſitas v[]r[]ine non potens tranſire regurgitat
ad alios meatus vicinos: qui ſunt inter c[]iſach
et mirach, p[]uta ad meatum qui tendit ad vmbili
cum per quem veniebat nutrimentum ad epar
p[]zo toto co[]pore ad membra in v[]tero materno et
veniendo refudat per quem veniebat nutrimenti
ad epar, p[]to toto co[]pore ad membra i v[]tero mater
no et veniendo refudat per viam ſudor[]is congre
gatur illa aq[]ſitas inter c[]iſach et mirach, et inſti
na. P[]ropter quod notum eſt φ non quecunq[]u
opilatio eparis non eſt causa ydropisif: nifi illa
que fit in q[]ibbo p[]ropter cauſam dictam: vt bene
declaratum et concluſium eſt. 5.°, de interio[]mbus,
in cap[]lo penultimo. P[]ropter quod illa eſt de-
terio: φ ſit in alij[]s venе eparis.

I[]t[]erius nor[]a φ epar interdu
apostematur in
ſui ſubstantia puta in q[]ibbo in quo commun-
cat p[]annicul[]t. Tunc sequitur tuſſis neceſſario
difficultas anhelitus p[]ropter comp[]reſſionem di-
affragmatis ligat[]um cum p[]anniculo ſuo: vt d[]c[]m
eſt et eſt figure lunaris et sequitur neceſſario idro
p[]isif. Interdum apostematur eius ſubstantia in
concauo tunc minus dolet quia minus tenditur
p[]anniculus p[]ropter quod d[]olor min[]eſcendit
ad ſpatulas et appodatur ſup[]a Stomachum: et
Stomachus compatitur et conatur expellere il-
lam rem grauante[m] vel ſunn[]z p[]ungentem, i[]do
ſingultat cum iſto eſt mai[]o: egeſtio φ cum alio,
Interdum apostematur in venis meſeraicis
tunc dolet aliqualiter p[]ropter p[]anniculum e[]p[]re-
fum ſuper e[]as in earum creatione et p[]rotractio-
ne tunc eſt mai[]o: egeſtio quia minus tranſit de
chilo ad ip[]ſum epar. Interdum apostematur
in lacerto ſup[]a ip[]ſum epar tunc eſt figure oblo-
ge vel t[]r]aſuerſalis: quia lacerti ſunt diuſerſi quo-
rum aliqui tendunt ad longum, aliqui in tranſ-
uerſum, p[]ropter quod tun[]o: lacerti ap[]ostemati
communiter sequitur figuram lacerti Italia apo-
stemata communiter ſunt δ ſanguine ſubtili co-
lerico vt dictum eſt de intentione Ras[]is in diu-
ſiombus ſuis et in ſuo continente,

Primo tu queresvtrui
epar ſit membrau s[]perinaticum vel ſanguine
um. C[]tidetur φ fit ſanguineum: quia eſt ve-
kuiij

lud sanguis coagulatus, vt dicit littera quarto
de iuametis mebzo? in.c.4°. Idè dic? Auic.
3°. cañ. sen. 14. a. in principio. igif erit membi? san-
guineu igif depedit? poterit restaurari onis fal-
sum est. Cjn còtrariu est Ba. 4. de iuametis
in.c.4. et auic. p° cañ. docf. ò mébis. c. singulari
oia principia fum creata et còfecta ex spermati-
bus fim pus et posteti? nà cereb? fin ypoç. Loz
fin pbos Ba. aut in libro ò sentètijs dic? e par
Sed credo illu libu nò eſſe Ba. qui fuit pinceps
artis Rabimoyſes dicit in floribus. g. li. xcv. q
duo ſuèr ga. Jlle ſcos fecir alijs libros Sumilif
dicendu ad queſtù q epar è méb? ſpintaticum
er spermatib? còcreatu cù multo ſanguie men-
ſtruali coagulato inſpiffato in modù carnis du-
tre rubee ex intèto nature: vt chilu a stomacho at
tractu alterando ſibi aſſiando rubificaret et in
ſanguine conueteret cum ſit intentio ex infinci-
tu nature in quolibet mébzo affimulare rè quaz
alterat vt dic? Ba. 4. de iuametis in.c.3°. Ad
rònem còcedo q est ſanguis cògelatus cù ſper-
matibus ppter qoſpermaticu: nam o'mia mem
bza ſpermatica ſunt confecta ex ſanguine men-
ſtruali et ex ſpermatibus ſin plus et min'ideo i
alijs ſanguis ſuit dealbar? ex ſpermatib? CTu
dices in vnione ſpermatu qù occurrit talis ſan-
guis meſtruus nec quare occurrit. Dicèdu q ho
ra certa nefeif apud nos ſolus deus ſcit. Dicitur
còiter q infra alijs horas vl'infra medià vel cir
cà vt bene declarabitur infra in.c. de ſignis 2ce
ptuòis ex intètione raſis in ſuo cinètè. Et natu-
ra, puidet de ſanguine illo méſtruoſo: qua ſper-
mata nò ſufficeret ad candum o'mia mébza ſper
matica cù ſperma poti me viri ſit in tnodica pris-
tate. Ideo humidu qoſ acquiri in mébriis ante
fetus nutrithem ex ſpermanb? et ex illo ſanguie
méſtruali dicif hùidum radicale. apud nos hùi-
ditas radicalis acquisita in mébriis ex tuba ſper
matu. illa est irrestaurabilis qz ita pura nò potest
per nutrithion e acquiri illa que est in mébriis acq-
sita a ſanguie méſtruali. Illa è bene restaurabil
hoc vult Ba. 2°. teg¹. cañ. illo. Medie yo regio-
nes ideo dict pafmita. Lnumeraſti dies meos
q[us] prèterire nò potero. Regimie ſeruatino ad-
buc ſupposito illa hùiditas ſpintatica q è in mè-
bris tanç̄pabulù ppruì calidi innati habet tps
limitatum ad ſeruadum illud calidù innatum.
tic. 3. i. olei in lampade habet certas horas dura
tionis pro conſeruatione flàme in lampade ſup-
posito q conſeruetur a véto et ab alijs. Ideo dic
auic. doc. de còplomb? in.c. pino q dato q ytus

generatiua ſanguinis et nutritiua infinita foret
ad restaurandum còpus adhuc non duraret un
mo limitationem et finem haberet. Et est paſſus
male intellectus a modernis.

Becudo
tu queres apostema epatis
cuus particule epatis è paſ-
fio principaliter. Dicendum q interdum gib-
bi interdum concui: interdum lacerto:um su-
pra e par interdum meſeraicarum ſigma dicètur
apostema autem in gibbo epatis est deterius,
quia citius caufat ydropifum p[ro]pter caufam de-
ctam: licet quodlibet apostema epatis per viam
indigestionis et generatiois aquofutatis fit cau-
sa generatiois ydropifis. quinto de interioribus
capitulo penultimo. potissime ſi durauerit. Et
talia ſibus ſiunt per colligantiam venit quod ve-
nire nò debet fin naturaz puta ſanguis excedès
in quanto vel in quali vel ventositas. Et aposte-
ma humozale est triples genus mo[bi] vetositas
intercluſa dicit morbi in receptaculo. Et aposte-
ma humozale et ventofum ſunt ex nocumento di-
gestive et expulſive epatis principaliter dolo: au-
tem est nocumentu virtutis ſenſitие. 4. de mo-
bo in.c.vi. quia est actio corruptiua ſenſitие vir-
tutis. dolo: autem est nocumentu actiue ſeu paſ-
fio ſenſus còmunis quia dolo a virtute ſenſitia
non appreſhenditur ſed a ſenſu cònum quia nul
la virtus reflectitur ſuper actu, p[ra]uì nifi intelle
cituæ. aposteina autem est nocumentuz actiue ſeu
paſſio virtutum naturali ipiùs epatis et paruì
vicinarum puta generatiue ſanguinis et aliaruz
òmies còicant in nocumento vt dicetur caplò de
ydropiſi. Et fit dolo: magis in epate a ſoloe oni
rationepàniculi quia ex tenditur ròne tumo[ri]
humo[ralis] vel vétoſi.

Alterius tu queres
opila
tiove
narum epatis vel meſera[car]um vel aliarum cu
ius virtutis est nocumentum principaliter ac-
ue intelligendo ſeu fit paſſio q[ui] fit cauſa ſue male
actionis. A[ide]tur q[ui] non ſit nocumentum alici-
ius virtutis nec cauſa leſiòms actionis aliciùus
virtutis: et ſic non erit morbus cuius oppoſitum
ſupponitur in queſito. Si opilatio venaruz epa-
tis inſeret nocumentum actioni aliciùus virtu-
tis: aut illa actio eſſet animata aut naturalis p[ro]
ex ſufficienti diuſiſione: quia non ſunt nifi ſte
due actiones in corpore nostro. 4. de mo[bo] in ca-
primo. ſed nulli ſtarum inſert nocumentu p[ro]nò
aiate q[ui] ibi nò est nec naturali quia tunc opila-
latio eſſet morbus consumilis et non officialis.

foliū

LXXXIII

hīs est falsus, p[rae]bant h[na]. q[ui] omnis morbus est ca
immediate nocumēti actōnis eiudē generi, pu-
ta cōſiſis actōis naturali, officiali actōis officiali
t[em] aiate vt ponit ga, p[ra] alphabeto in p[ra] de mo:bo
t[em] in 3°. nam morbi? ſiſihi d[ur] q[ui] p[ro]mo incide in con-
sſikbus eoz imediate actione corriupendo, ſatis
est fornis ita r[um] illis qui non viderunt expositō[
n]em lib[us] de mo:bo datam in lecturis ordinariſt
Dicend[us] q[ui] actio noſtri c[or]pis bene est dupler i
genere vt est domi interōne ga. c[or]mo. 4. 3. mor-
bo. q[ui] ois est naturali vt aiata, ſi ita naturali du-
pler e[que]dam est pure naturali p[li]ticularis ita e[que]
in mebris p[li]bue. Alia est naturali officiali q[ui] ex of-
ficio p[ra] necessitate c[or]pis debet membris, vt di-
gestiva ſto[que]p[er]atis attractia, ſanguis reteria, ex-
pulsiua ſan. t[em] aquofitas venar[ui]n, nam p[er] ſeruio-
cō[mi] totus c[or]pis debent iſte actionēs ipſis veni-
sic patz t[ibi] solutio clara p[ra] opilatio que est in ve-
nis est morbus officiali t[em] caufa imediata nocu-
menti actōnis naturali officiali p[er] vēuis. ſ. attracti-
ue t[em] expulſiue ſanguis t[em] aſſita p[er] venas t[em] p[er]

ſtis clarificatis

c[ur]a apo-
stematis

epatis t[ibi] pateſcit. P[rae]us autem in cura p[ro]ce-
das ſcire t[em] cognoscere o[3] loci t[em] c[am] talis apo-
stematis. C[it] si q[ui] ergo apoſtema in meſeraicis
vel in c[au]co u[per] e[pa]t[em] quod ſima a quibufda[d]o; h[au]
buerit, quod pateſcit ex doloz et aggrauatōne t[em]
caloz magno ſub d[er]tro ypocon'drio, verum q[ui]
est in meſeraicis t[unc] ſe e[per]ditz mag[ie]s q[ui] ad vn
bilicu[m] p[er]t colligantiā cum ſingultu t[em] ſe. conti-
nua, aliqi[n] cum nauſea t[em] vōmitu, cum lemitate[ve]
tris, q[ui] chilus no[3] d[ui] p[er]traſire, ideo crescunt ege-
ſta q[ui] malicia decubit? mag[ie]t ſup[er]a p[re] ſini-
ſtram. Et ſi ſit mag[ie]s ex ſanguie est q[ui] cum aliqi[li] dul
cedine o[ris] t[em] vina ſatis rubicunda, vel quaſi in
ops alba oculo[z] rubeſcunt. Si ſit mag[ie]s de co, vi-
ne ſunt ſubcitrine cum p[er]puma quaſi citrina ſeu
crocea cum luoz[em] ſub círculo t[em] alba oculo[z] citri
neſcunt. Si ſit de materia flātica ſe, est mag[ie]t mo[d]t
t[em] vina mag[ie] remiſſa turbata groſſa cum p[u]atio
ne signo[z] ſupradicto[z]. A[er] in omni apoſtemate
epatis vina c[ó]iter est turbida in ſubſtātia ſi ſit d[em]
materia flātica ſe, est mag[ie]t imis t[em] mo[l]is t[em] vi-
na mag[ie] remiſſa turbida groſſa. L[ó]iter in oi apo-
stemat e[pa]t[em] v[ir]ne ſunt turbide ſin plus t[em] min
ſi ſit de materia meſica ſe, mag[ie]t remittuntur t[em]
t[em] duricies mag[ie]. C[it] in p[ui]s ſeru[el] septem die[
s] bus ſi ſigna attestant p[er] ſup[er] d[ui]no ſan, vel colere fi-
at flōmia de epatica b[ach]i d[ex]tri intentōne rab
in ſuo continente t[em] in diuſionib[em] ſuis, t[em] Ba, ruijo

de ingenio.ca. 6. p[er]cedente clisteri lenitiuio cu[3]
sola decoctōne c[ō]muni caſſieſt. t[em] oleo violacco. ſi
ne aliqua opiata.nam yerapigra nec benedicta
valent in hoc casu. Et fiat ſilter de vena que est
inter indicem t[em] mediu digitu vt vult rab[em] in ſuo
continente. E[p]ithimeſt e[par] in p[ui]s tribus dieb[em]
cum ſtuppis canabinis intinctis in ſucco solatri
tepido vel quaſi tepido, de ſer in ſer horis reno[
ando, vel e[pi]thimeſt cum sandalis pulueriza[n]
t[em] aq[ui] roſ. vbi ſit. 3. ſ. aceti, t[em] 3. i. camphore. A[ta]t
aqua o[dei] t[em] vino malo[que] granato[que] cum aq[ui]
ſimplici bullita, vta[n]k auenato o[de]ato poſtponendo
vinu[em] ex toto. A[er] poſt tres die[s] e[par] non debet
tantuz[em] infrigidari. S[í]rupeſt poſt illos die[s] cum
aqua en[ð] vel cum aqua solatri vel cum ſirupo
acetofo ſimplici t[em] laeſt ſi necesse fuerit cum. 3. u[j].
caſſieſt. diſsolute in aqua en[ð]. vel cum p[ui]nis et
3. u[j]. th[am]arindo[que] poſtponan[t] diucretica ne mate-
ria p[u]mdeſt ad intra. Et poſt illos die[s] dum erit
in augineto e[pi]thimeſt e[par] cum oleo roſ. vbi ſit
decima p[er] aceti ſimul agita[n]t t[em] incorp[ar]t, vel ap-
plicam? fariná o[dei] coctá cum aqua t[em] 3. a[que] p[re] v[]
quarta ſucci absinthe[m]. poſtea veniedo ad ſtatu[3]
vel p[ro]pe loco farine o[dei] applicam? farinam
tritici coctam cum aqua t[em] modico o[let] violacei
vel roſacei. A[er] endiuia h[oz]teb[em] ſilueſtris ſum
pta cum modico aceti in p[ri]cipto comestionis e[mi]
multu[m] vtilis in omni mala complexione epatis ca
lida apoſtemoſa t[em] n[ò] apoſtemoſa. rab[em] in ſuo c[ó]
tinente. A[er]u talia apoſtemata in c[o]cauio e[pa]t[em]
terminan[t] trib[em] modis. p[er] ſudo: e[que] p[er] ſup[er] ven
t[em] t[em] p[er] vomitum. t[em] aliquando t[em] apoſtema-
ta resolu[n]t fine collectōne ſanici t[em] ſequi ſani-
tas, ſignu[m] huius q[ui] alleuia[tur] infirmus t[em] ſeda[n]
ſebris t[em] quiſe[n]t omni accidēria. Aliquado col
ligitur ſanies t[em] ſequi ſonium ſanici t[em] ſanguis
t[em] egeſtio vtriusq[ue]. Aliquando resolu[tur] magna
po[tr]io materie t[em] ſequi[t] tur duricies t[em] ydropiſis: vt
patet ad ſenſum. C[it] si v[em] tale apoſtema fuerit d[em]
ſleginate vel de melancolia t[em] ſi non competu[n]
ſlobothomie nec tanta infrigidatio epatis. L[ó]
silium est pauca t[em] c[ō]numa facere in talib[em] apo-
stematibus occultris memb[or]o[que] p[ri]ncipalium. q[ui]
ad ita ſequi[t]ur c[ō]muniter ydropiſis lic[iz] non tatu[m]
sicur ad apoſtema gibbi epatis t[em] modicus erro[
est cauſa mag[ie] erroz[em] in talib[em]. S[uff]icient t[em]
bi auſpilia c[ō]nunia in talibus quia mag[ie] ſecu-
ra cum bona dieta in cibo t[em] potu alteratiua ſin
plus t[em] minus ſin dwersitate[m] cauſe t[em] temporu[m]
morbi c[ō]imitendo vnam partem cure deo t[em] na[t]
ture. C[it] ſi quis apoſtema epatis in gibbo h[au]

buerit calidù quod còiter fit de languie cum po-
tione co. quod patecit ex signis dicti pter q. pau-
cis.q; malicia decubit? est maio: supra latus de/
xtruin et dolo: senti iuxta spinà et circa furculas
t vêter còstipatus ppter caliditatez.epatis et ne
cessario còcomitare tuſis ficca loco ſingult? ppt
compilacione dyafragmati, et prohibitione aliquale
tius motus. Luius figura est in forma lunari pu-
ta in forma gibbi ſim qò materia est magi calida
ſim hoc est maio: ſutis et ariditas lingue et maior
ſebris. Lura huius non diuerſificat a cura alioz
dicto: um nſi ch in aposternate gibbi competut
magi diuretica et materia debet trahi magi ad p/
tes vinales ſicut in alijs ad ipfa intestina, vnde
ſta aposternata gibbi magis ſunt pernitoſa. q;
cito ducunt ad ydropitum ppter opilatione vena
rum gibbi. ideo necessario aqua regurgitat inſ
cifach et mirach et in paucis diebus tumefcit in
ventre. et terminant et curâtur talit qualiter vno
de rib? modis. per vias vinales: per ſudoremz
der furù sanguinis narium. Utande ergo ſunt
medicine laxatiue attractue.q; medicine tunc re
plerent ipſum epar et grauarent. T eneat venter
laxus cum clisteribus lenitius fine aliqua opia
ta. Potest etiam dari caſſaک. 3. ی. cum decoctone
vel aqua endiue. et ſi necesse fuerit, 3. ی. thamari
do: cum decoctone prunorum. In pims diebus
Robothomek et ſirupek et dictef vt est dem in cu-
ra aposternatis in còcauo epatis. Postea dum
fuerit in pceſſu augmenti vta: decoctone filicis
nam ra: multu laudat in ſuo continente q; apert
opilarones epatis fine calefacte ne ſine inſtr-
gidatone. ſpica et squinatum conferunt filiter in
aposternatibus epatis in poru in emplastris.
ſumiliz yſopus in decoctone. fiat ſibi talis ſirup?
R. radiq ſparagi. 3. ی. endiue ſcariole capilli ve-
neris an. m. ſ. folio: zum absinthis. 3. ſ. yſopi filicis
an. 3. ی. ſpice squinanti. an. 3. ی. ſeminis melonù.
cucur. an. 3. ſ. ace. 3. ſ. pàis zuc. P. ſ. k fir? ad. P. i
d q vta: c: aq bullita. ſirup? acetoſus ſumiliz va
let ſibi cum aqua ſimpli: bullita. Ataris comu
nibus auſlijs in talibus paſſionib occultis pn
cipaliu vt p[ictum est tibi q; modicus errori ta-
libus est cauſa magni erroris. Et ſi cum tali apo-
sternate apparent ſigna materie flegmaticem in ſi
rupis ponas ra: magi fortes et magis calidas.
ſeni. petro. api. achori. multa còmittunt diſcreto
in operantis. Et ſi q; apotema flegmaticù ha-
buerit in lacertis ſupra epar ſupra lacertum lon
gum vel tranſueralem quod patecit ex figura
oblonga vel tranſuerali ipſius aposternatis re-


tinentis figuram memori curet prout debet cu-
rari. flòmes cum flobothomijs et infrigidatòni
bus dictis in pims diebus, et dum procedet i au-
gimento diuerſifica, put dem est in alijs. Et ſi q;
apostema in mirach habuerit quod patecit et
dolozc et tumoze particule, et quia febris non cò-
comitatur pcedas put in cura aposternati fle-
gmatico: um est pcedendum diuerſificando ſim
tempa ipſius. Et ſi quis apostema ventoſuz
ſeu ventoſitatem groſſam in concauo epatis vel
in alia parte epatis habuerit, quod patecit quia
tenditur et patitur dolozc et gravitatem tentio-
nem in deſtro ypocundrio cum ſingultu vel tuſſi
ſim ſitum talis ventoſitatis et fine febze cum di-
geritur cibus minorat illa tentio. et econtra ven-
toſe cum ventoſis magnis fine ſcarificatione et
ſaccelletur locus cum milio camomilla et furſu-
re et anſi conquaſſatis et tozefactis, inungan-
tur cum oleo de ruta. vel fiat ſacculus talis q; ca-
lidus applicet. R. maſticis ſubtiliz puluerizati.
3. ſpice ſquinanti. an. 3. ſ. folio: zum absinthis ſic-
ci. 3. ی. fiat ſacculus paruus quadrat interbaſta
tus in panno lineo raro vel duplet. recepta fiant
duo ſacculi qui calidi applicent alternatis vici-
bus reiterando ventoſas ſero t mane ante cibì
ſtta ſufficiant.

T. Capitulum. 69m, de yctericia.

Jum yctericia fuerit
febris: ſuccus endiue
solatri et aqua ordei e-
gro in potu tribuatur.

Ipſe quos ex cucurbita et crisolo
canna et citrolis et his ſimilib her
bis frigiditati attinentib nutriè
dus est et ſyrupù acetoſum ex for-
tiflimo aceto in potu ſumat. Epa
ti preterea emplastruz et duobus
fandalis est ſuperponêdus et ven
ter ex ſucco prunorù et zuccaro ſol
uendus. Que ſi non ſuffecerint
trocis ci de camphora cù ſucco gra-
natorù dandi ſunt.

T. Trocisci de camphora.

R. zuccari spodij roſ, rubeari om

folium

LXXXV

niuz, ana. 3.iii. feminis endiuie se
minis citrolorù cucurbite lactuce
portulace se. ex omnib? sandali ru
bei omnùn ana. 3. i. informent? ex
his trocisci pondere. 3. ii. ex quib?
quotidie vnus cum setta. 3. vnus
de camphora detur. Si autè eger
venas habuerit plenas: fuerit qu?
diu ex quo minutus non fuit: flo-
bothomec. Asi yctericia fuerit
fine febzeventer ex his pillulis sol-
natur que. Rx. aloes. 3. i. scamonee
quarta. 3. i. agarici partes. iiij. 3. vii
us. succi eupatorij tertia. 3. i. Ex
his cum succo endiuie cōfectis fit
ant pillule sufficiet ad dosim vnà
Beinde dentur trocisci de lacca
cum apozimate de radicibus. Si
autè yctericia in oculis remanse-
rit eger fortissimú acetum paulati
olfaciet et balneum ingrediat, ei?
quoq oculis qui yctericiam cum
febre patitur aqua rosata immittenda est yctericie præterea valde
confert vt eger per tres hebdoma
das serum bibat.

Eictericia,
t eius cura. de
yctericia. i. de
malo et fedo colore cutis. nam ista pa.
descendi noie accidetis et a siliudine
cuiusdam auis crocei coloris incolatis loca fra
t deserta in estate que dicti yctaris. a colore yt
dicit Symon ianuensif. vnde yctericia est colore: se
dus innaturalis cutis corporis tendens ad ci-
trinitatem vel ad viriditatem vel ad nigredinem
própter sparsionem humorum citrinoium vel vi
iridium vel migroium ad ipsam cutum vt dicit ga
licius quinto de interioribus. c. penultimo. pp
quod sunt tres spes subalterne ipsi? yctencie, ci

trina viridis et nigra. que ex cár materiali triplici
diuerfa caufant. vt dicit ga. in. c. illo penultio. ná
yctericia citrina fit de co. rubea vel citrina spar-
sa in membris. Airidis fit de colera p[ra]ffinavel
eruginosa seu innaturali colera tendente ad na-
turá illo[rum]. Nígra fit de melácolia sparfa in me-
bris et in cuti. quelibet harú subdiuidek in duas
species specialissimas distinctas róné canfe effi-
cientis et materie in sui malicia róné q[ui] vel qua-
lis vel róné vtriusq[us]. na[z] yctericia citrina duplex
est vt dicit ga. in. c. illo penultimo. Queda[z] est q
fit subito a virtute expulsiua venarú epate eristé
te sano. Iſta aliquado fit in crisi acutarú februï.
Alia est que fit paulati. ista fit vitio cistifellis. qa-
nò attrahit colerá illam rubeam nec citrina[z] ab
epate. nec eam expellit put debz. quia vie ſeu po
ri ſunt opilati. vel cistis in ſe deficit q[ui] multú ple
nus non potés ſe latitudinalí[te] compímere ſicut
veſica multum repleta. vt declarat ga. in. c. illo pe
nultimo in fine. nec p[ot] per conſequé[b] bene at
trahere. Iſta magis fit a colera naturali [q] alia.
q[ui] ſebrus fit mag[ia] colera innaturali ex ſe t róné
putredinis. Yctericia viridis duplex est ſiulliter
quedá est que fit et eius caufa materialis multi-
plica[vit]io epatis. nam epar, pp[ter] innatura[le]z
complezioné calida[] ipſi? acquisitá a cibo venе-
noſo ca. vel medicina v[al] alias in eo t i stomacho
cum opilatón[e] apoſtemoſa v[al]non ap[ó]sa corú-
pit húo[ez]es in eo[rum] generatione. nam aliquan
do colo[ra] corporis fit ex hoc ſicut colo[ra] herbarum
inter viriditatem et albedinem, et aliquando ſicut
colo[ra] plumbi. vt dicit Bal. in illo, v[.]q[ue] de interio[i]
bus cap[lo] penultimo. Alia est que fit vitio vena
rum t ſanguinis ipsarum. nam ſanguis aliquá-
do coru[n]pitur in venis ex moratu et punctura a-
nimalum venenoſorum, vt declarat Bal. in eo-
dem capitulo penultimo. De ministro regis cu-
ius officium erat capere tyros. qui moratu s a ty-
ro factus est ycericus ad modum coloris p[ra]ſſi-
ni qui curatus ſunt cum potu[rum] tyriace continuato
per aliquos dies vt ponit Balienus ibidem. Et
ſubdit q[ui] idem potest fieri ex malis et venenoſis
medicinis. Ad quod etiam facit caliditas vena-
rum t ſanguinis totius corporis, vt dicit Auicé-
na in tertio canone in capitulo proprio. acquisi-
ta ex longa mora in sole cum labo[rum] magniſ-
inaffuetis tempore multum calido et in regione
multum calida cum aere multú turbido. ad q[ui]
etiam facit aliquado retentio menſtruo[rum] t e[mi]
moroidarum. ſiſter facit ad hoc reſecto cibo[rum]
de facili coru[rupt]ibili vt p[isc]ui la[n]nuz vt ſcarpa[nt]

Et lactis. nam sanguis inde generatus modica
occasione corumpit et in colerá innaturalei fui
substácia non per viam mixtiois couertitur. quia
in naturá colere præfino. sic patet tibi ہsunt due
dinerse species rône cause efficientis et materia
lis. imo illa que est vitio epiſt est magis aduſta:
ideo est magis eruginosa et peioz. Yctericia mi-
grá filiter duplex est. quodá est cui? materia cò-
gregaſ in corpore vitio ſplenis. quia no attrahit
nec expellit modo debito fetulentiá naturalé ſan
guinis ab epate ہz pozus per qué attrahit ê opi
latus et per quem expellit vel ſplen in ſe multus
plenus non potens ſe latitudinaliter compnere
non potest illam fetuléiam expellere ad intefti/
na per illum pozum. ppter quod gaſ in grossiſe
ſplenis ipſum docet inungere cum vnguétis ſi
pticis vt ipſe recitat. xi.º. de ingenio. in caplo. 3.º.
nec potest aliter mundificari quia no habet viaz
ad renes vt ipſe poni. iiij.º. de ingemco. caº. 6.º. in
fine capituli. Alia est yctericia nigra cuus cár
materialis congregaſ vitio epatis. nam epar. p-
pter innaturale complexioné calidam aliquádo
adurit humozes et generat multum de melancó-
lia innaturali que rône multitudinis non potest
sufficienter attraphi ab ipſo ſplene dato ہ ہplen
noni erruerit in actione. De poſsibili autem ſplen
poteſt comunicare in nocuméto ki. Patet ergo
tibi duas species yctericie nigre eſſe diſtinctas
rône cause efficientis dicte et cauſe material, qa-
ya ſpecies fit magi de melancolia naturali. alia
de innaturali magis. Patet ergo tibi ہ tres ſut
species ſubalterne ipſi? yctericie. et ſer specialiſſi
me. oïnia iſta explicant a gaſ in i.º. vº. de interio
ribus in caº. penultimo. C Alteri? nota ہ ciftis
fellis creatus est a natura ad extra hendú humo
rem colericum ab ipſo epate et ad depurandum
ſanguiné ab ipſa colera rubea et citrina vt dicit
Bal. vº. de interionb? in. caº. penultimo. ہ habet
vnú pozum qui adherer ipſi epati per qué attra
hit cum villis ipſi? por longitudinalibus q. non
habet omum nec motum a cerebro ſed a ſeipſo
vt dicit Bal. 2.º. de complexionib? caº. qrto. In-
terdum opilatio a colera groſſa ppter quod non
poteſt attrahere. ہ habet aliuí pozú qui tendit et
adheret pínis intefinis. ſ. ipſi duodeno per qué
erpellit ipſam ad ipſa intefina vt mundet ca et
incitet ad expellendú ſuprka. Interdú opilatur
ppter quod sequitur colica ex ſuperfluo fleſma-
tico et vétoso non bene expulſo. et sequit mala ſa
guinis mundificatio et p còsequés yctericia. In-
terdum iſtis pozis no opilatis ipſe ciftis est mult

tum plenus qui no valet ſe latitudinaliſt compri-
mere.nec per còsequés illam colerá a ſe expelle-
re vt contingit vesice multu replete ہ quia non
valet ſe latitudinaliſt compnere non potest vii-
nam expellere interdú vt dicit in illo capº penul
timo in fine capli. vey ille pozus qui têdit ad ite
ſtina còmuniter est vinus. ſed aliquado est error
nature in duobº vt dicit gal. 2.º de comp[on]ibus
in caº. quarto. Ano mo in ſitu: q[ui] ſituaſt qualiſi in
fundo ſtomachi tunc colera multu regurgitat ad
ſtomachu et euomút colerá aliquádo. ideo dicit
gaſ. 2.º tegni in caº de ſignis corporis egrí ſimplí-
citer in cópoſutoe caſi. illo. Alteru? vo vidi flátiću
totu vomenté quottidie co. ہ flátici aliqú abun-
dant in colera in ſtomachis eoq. in autibus viue
tibus de rapina est hoc vt cruda et dura meli? di
gerant. arisito. in de partib? aialiu. Alio mo errat
natura in hoc q[ui] talis pozus bifurcaſ in q[ui]búſa
hoibus vt dicit gal. in illo 2.º de cóplexionib? in\ccaº. 4.º. Una ſurcula vadit ad ſondi sto? ſacit
illa que dicta ſunt. Alia ſurcula vadit ad pina in
testina. vnde q[ui] natura errat in ilto poz[ui] in
busdam hoibus ہ eſt paruus et strict? et non ſi-
tuatus in intefuis vt deber habét ventre ſiccuz
ſeu constipatu? ہ habent vinas coloratas. quia
ſanguis no inuſtificat a co. illavina tincturatur
p viam còmiſtöis illi? colere cu[mi] vaña in ſui ex
pulſiſc[ie]. C Alteri? no. ہ ſplen creat? est a natu-
ravt fetulentia ſanguis attrahat ہ ſanguiné mu-
dicet ab illa fetuléia vt dicit ga. vº. de interio-
bus in fine. J[da] dicit. 4.º. de iuuanétis caº. vlio
vbi dicit ہ ſplen habet duos pozos ſeu duo col-
la. vnú qui ſe exéedit ysq[us] ad concauń epatis. ali
ud qui protendit ad oficiuń ſtomachi. in utroq
ſunt vene que ſunt de genere venarum. per pa-
mum attrahit fetuléiam ſanguinis a cocaueo es
patio: et talem fetuléiam ſtatun no eijcit ad ıſo-
macchi per pozú ſuperiozem. vt dicit ga. ibidem
Sed illam fetulentia digerit in p[er]ſis venis cum
caloe flüete a cozde et in ſanguiné ſubtilem co-
uerit vt inde nutriat. ! et illud quod couerti non
poteſt ſplen eijcit tanq[ui] ſuprkuú ad oficiuń ıſo-
macchi per illum pozum ſupertozem dictum per
quem p[er]imulgendo p[er]ſout illa ſuprkuitas ſeu
melancolia vt dictum oficiu[m] corroboret et ap-
petutum ad cibum incitet. vt dicit Alui. doci. de
humoribus in capitulo p[er]imo in fine. J[sta] ſunt
a ſplene in ſui naturali exiſtente dispoſinone.
quia ſi ſplen fetulentiam humozalem vel apo-
stemoſa. ہaberet per ſe vel cum adiutorio medi-
ne expellit per illum pozum inferio[em] ad ipſa.

foliū

LXXXVI

intestina decim sup fluitatem vt dicit ga.riij.de in
geno.in ca.6.º.in fine.nam fit in eo fin quod fit
in epate in plectoria eius & venarui & expellit sup
fluitates eius ad intestina per venas meferau-
tas per quas attracterat dcos humores sub for-
ma chilofitari quod patet in fluxu dyarrico. Idè
fit in splenenco in dyarria splenetica vel in simili
cuacuatone.

Primo
tu queres. Luius particule est
passio principaliu ipsa yctericia.
p mo:bo descripto. Dicendù cp p ipso fedo colo
re qui est accides mo:bi est paſſio cutis vt p3 ad
ſensum et coniuctie oculi. finali: est paſſio ſupſi-
cici toti' corpjs p mo:bo descripto.eſt paſſio pn-
cipali: aliquado ciftis fellis: aliqni epatis: aliqni
venarui et ſanguis eius. ła ſanguis et humores
ſunt in gne membroz consumilui vt dicit Auerro
18.2.º ſui collecto:Si yctericia nigra fuerit est
paſſio p mo:bo descripto principali: ipſi? ſplenis
t. e:pa:vt est dcim ſuperi? T: Zu dices otra hoc
accides mo:bi ſequi: mo:bi imediate ſicut vin-
bia corp? hoc vult ga.in.c.pmo 2.º. ergo pticla
patiés yctencie p mo:bo descripto erit cutis ex:
est ibi malus coloz. T: Dicendú cp accides mo:bi
tmplex est in gne puta actio leſa. istud meſt ime-
diate ipſi mo:bo ſicut vmbia corp. ideo inſut in
eadepticula.nam mo:bi est cá imediata corzu
de t male actois in me:bo vbi est. Aliud est ac-
cides mo:bi dcim qualitas mutata. et aliud è ac-
cidens mo:bi dcim exiés a corpe mutatiu. tia ac
cideta ſequi: mo:bi mediáte actone leſa t in-
ſunt de poſſibili in pre alia corpjs a mo:bo. vt in
appoſito ſi: exiés a corpe mutatiu est in via exi-
alicu: pori in corpore nostro. t mo:bi erit infra
copus in aliquo membro vt declaratiu est in flu-
pu ſanguis narui. et declarabi: in caplo de fluxu
ventre. Et sic patet ſoluto.

Decundo
tu queres ſi yctericia è paſſio
p ſe vl p colligantia.Dicendu
cp ſemp eſt p colligantia in ſe vt accns vl loquido
ſi de mo:bo descripto vt magis declarabitur in
queſuo ſequenti.

Tertio
tu queres. yctericia ła mo:zb? est
in ſe. Dicendú cp ſe è accns mo:
bi.q: qualitas mutata nifi ſit in pellicul oculo:u
q:z tunc eſt mo:zb? formali: vt dicit ſtati p mo:bo
descripto. eſt multiplex mo:zb? official: co:comitãs
ſecu mo:zb ? ſi:em.ná è opila? et mo:zb? i recepta
culo i me:bis dic: ci mala c:oplone in ipſis.

Quarto
tu queres. yctericia cui? virtu
ntis est nocumentuſ ſeu mala

actio. Dicèdum cp p mo:bo descripto è nocumè:
tum regitiue natural: membroz in quo eſt talis
mo:bus pura digeſtive t expulſive vt vult ga. ki
de ingemo in ca.9.2.0r 8.º p ipſo malo colore eſt
dicendú cp yctericia duplex eſt. quedá eſt que ſit
er materia fluète t expulſa p viam ſuperflui tunc
est nocumentú expulſiue nifi expella: per viam
crísis bone. Si autè talis malus coloz generèc
ſine fluxu et fine expulſione ſup:flu: sed venit ex
ſanguine nutrimentali alterato aliquali: ad ci-
trinitate: er natura regionis et aeris vt in q:busda
inſulis: vt in ſardima. tunc talis yctericia eſt ex
nocumèto nutritiue, quia nò bene affilimat nu-
trimentu in colore bone carnis. ſic loqui: Ba.3.º
de mo:bo.ca.º.vltimo parte penultia t vlnna li:
bri.nec ppter hoc debet dici lepza vt declarat ga
lien?.6.ºde mo:bo ca.4.º pte illa. Multe quoq
ſpecies. vbi dic: cp ſi caro vel cutis mutent: in ca-
liditate: vel in frigiditate: vel in aliqua qualitatez
p:reterç in forma ſubſtatiu: ex t: errore non ge-
neratur lepza nifi ſit erro: in ſubſtàcia carnis t i
qualitatib: ſequetibus forma: ſubſtantiale: vt in
planitie ſeu lenitate: t ſi ſit trumboſavel granu-
loſa tunc bene eſt lepza.

Quinto
tu queres. yctericia cuius vir-
tutis ſit paſſio. Dicèdum cp
mo:bo descripto est paſſio virtutu: naturali: regi
tuaru: digeſtive t expulſive membi in quo eſt.
nam cauſat ex mala actione illaru vt eſt dcim. ei
cauſat malus nocumentu in illis virtutib, quia
cauſat corruptione: actionis maiore: in eis in ipis
mebis et in alijs membris ſikiter p illo malo co
lore cutis cum portone materie inbibite in ipsa
cauſat nocumentu in digeſtiva eius mediáte t
qui mediáte vapo:em imbibito in poroſitatibus
eius qui dicit mo:bi in receptaculo. De malo co
lore citrino oculo:z conu:ctine et cornee eſt aliter
dicendum.nam quia eſt cauſa imediata nocu-
méti actionis virtut: viſiue. quia talis o:ntia que vi
det udicat citrina. Dico nbi cp eſt paſſio t mo:zb?
formaliter tunicaru oculo:um et cauſat nocumè
tum dcim in actione viſiua immediate. et eſt mo:zb?
in ſupercicie. quia mo:bi in ſupſicie non fuerunt
erpessati a ga. pmo de mo:bo.nifi magis famo-
si vt lemitas asperitas membi: manifeſta t amen
veridice. Jste coloz citrin? eſt mo:bus in ſupſicie
nam ſupercicies oculi:uta tunicaru corru:pi:k
qui pellicule t humores oculo:z debent eſſe ab
ſcolon dyaphane t dyapham. quia aliu: obiecta
non approacherent: ſicut ſunt. ſic patet nbi cp
ſupercicies oculi: corrupta eſt in ſe. et cauſa: nocu

menti actionis hoc est bene tibi explicatū et lati¹
4.º de morbo sup. caplo pino.

## Sexto tu queres

yctericia exquo est infectio cutis in quo differt a morphea. Soluit Balienus sexto de morbo. quia morphea est inſectio cutis maculosa et particularis ex materia nutrimentali cutis horrida et mala in ſubſtātia. Yctericia est infectio vnuerſa lex materia ſuper ſlua ſi fiat per viam expulſions ſuperflui et ſi fuit aliter vt est dictu ſit ex materia nutrimentali ma la et horrida in qualitatibus: qua in colo ze non in ſubſtātia. quia tunc eſſet lepza cutis quod no est pter cám dictam.

## Septimo tu queres

quare yctericia antef septimum diem est mala in febriv¹. Soluit Balienus quarto. ampboz ſuper canone illo. Quibuscumque in febriv¹ in ſeptima aut in no na. et c. c. cum yctericia fiat de materia aliqualit grossa no poteſt eſſe digesta in paucis diebus et quia crisís que fit ante diſeſtionem materie è maſ la ideo yctericia cretica in febriv¹ ante ſeptimuz diem mala est.

## Octano tu queres

ſi ycteria vi ridis nec nigra poffit venire per viam crisís in febribus. Dicendum 〈 viridis non. quia materia cum atteat aliqualiter malicie colere piaſſine et eruginose natura non poffet pati nec tollerare ebullitionem eius ad febrem. cor autem non toleraret. Nigra de poffibili poteſt venire. Iſ 〈a talis materia est multu grossa et terrea no poteſt ſic bene expelli ad extrema corporis nifi ſit multum subtiliata tunc expelliſt per ſudoem. Quot ſunt ſpes yctericie. dom est 〈p ſunt tres in ſenere et ſer in ſpecie. Et qualiter epar ſolui pati? pinci? paliſt in vna ſpecie yctericie viridis et in vna ſpecie yctericie nigre. In alijs aliquādo nil mali patitur. aliquādo modicu mali pati, per colligan? tiam potillime in illa que fit vitio cſtifellis in ſe vel in vijs. vi p3. 5. de inſio. c. penultio.

## Nono tu queres

Quare yctericia non cauſatur a flegmate vel a melancolia ſic ut a collera. Soluit go donius quia non poteſt ſic ſpar si per extrema corporis ratione eius groſſiciei et viſcositatis et terrestreitatis

## Itis clarificatis
cura yctericie tibi pateſcit. prius autem 〈 in cura procedas ſcire et

cognoscere oportet speciè et diuerſitate ycterici. et moduſi cuius cœpent, 〈nam bene cœclusum est ex precedentib? interoſe ga. in qinto de interiorib? in caplo illo penultio 〈p yctericia citrina fit per viam crisís in febribus acutis vel vitio cſtifellis. Et yctericia viridis fit vitio epatis vel vitio venarui et ſanguinis iparuz. Et yctericia nigra fit vitio ſplens vel vitio epatis adurentis humores et generantis multu de melancolia in naturali. 〈 Si quis ergo ycterici citrinam habuerit ſim crisíu in ſebre acuta ante ſeptimá diem malu est: vt plurimú moriunt, quia crisís ſuit anticipata. quia materia aliqualiter grossa no potuit eſſe digesta in ita paucis dieb? Premisso pronostico vtaſ ſero et mane ſyrupo acetoſo composito ſuper diem potet de aqua ſim plici bullita cum vno cocleari ſrupti dicti vlb vi in malorum granatozu in vna tacea aque bone fontis bullire ſumat vno mane in oztu ſolis. 3. 1. et f. caſſieſ, cum decoctone cōmuni plures tibi data ſuperi. Atatur de cōſerua ro. violarú cum quattuor ſeminibus fris maiorib? et pane zucca ri quod ſufficit per moduſ conditi ad modum zucari roſ, dietetur pout in acutis debent dictati. Si vero talis yctericia citrina in die ſeptima vel poſt in ſebre acuta ſuperuenerit vt plurimú ten dunt ad bonu. vnde intentio ſolum debet eſſe ad reſoluendum de cute cum balneo aque calide et regimine attenuativo et humectativo, vt dicit raſi in ſuo continente. Si vero talis yctericia crena poſt ſeptimam diem venès ſebre ceſſantem obſtantibus utiſis ablutionib? pluribus diebus permanerit tunc de consilio gai. in qinto de in teriōribus. in caplo penultio circa finem reſpice eſeſtionem et vnam: que ſi fuerit ſeſon curſum nature ſanitatem epatis loſtendunt, potillime ſi ſudo: ſuerit subtilis et aquoſus tunc eſt creden dum 〈p colera illa que per cutim erat ſparſa et vi uisa 〈p eſt groſſilíma. p[.]op[.] quod cum difficul tate erit diſſoluenda. Tunc p[.]ecipiend[.] est inſi mo vt balneet ſe in aqua calida ſurgente a terra in ea que eſt diſſolutiua. quia in aqua ſulphurea puta in balneo naturali ſulphureo. Et 〈p viatur rebus humidis subtilatuis et diſſuientib? groſsos humores. verba ſunt. Bal. in ſiue capituli pe nultumi. Raſis autem in ſuo continente. 〈p loco illius tales balneartur in aqua calida et munga tur in exitu balnei cum oleo camomille et aneni. Porent potus p[.]rouocatiuus v[.]rane et inciſuor: aqua cum aceto confert. vel cum ſyrupo acetoſo vel 〈p limphetur vinum cum aqua, capillu venе

folium

LXXXVII

ris et radicis rubee tinctorum. ponatur vnum
coclear devnaquaq. duo de vna in ciphote tenie
do dietam subtilissimam. Et si videris expulsa:
puta egestionem et vanam non scöin naturá cuz
sudore multum colerico et citrino febze cestante
vel quasi cestante. Halie? dicit in illo caplo pe-
nultimo in talibus multa colera generatur. q
talia non monstrant epatis temperieam fed malá
complexionem calidae. Dietetur ergo cum frigi-
dis et humidis. sumat de mane de aqua endiune
vel de syrupo acetofo. potet super diem de aqua
simplici cum modico vini malorum granatorum
vel acet. yel q potet aliquando de aqua ozdei.
malum granatum sibi competit. Si ita nò suf-
ficient emplastretur vel epithimetur vt dicetur
statim in cura ycterice viridis vitio epatis. et fi-
ant illa in oculis que statim dicetur in cura illi-
us. Et si quis yctericiam citrinam fine febze ha-
buerit: notum est et precedentibus q hoc est vi-
tio cistellis: quia non attrahit prout debet illa
coleram rubeam nec citrinam regurgitat ad ves-
nas cum sanguine citrinans ipsum corpus. naz
humores affixentes cuti colorant ipsam scöin
naturam eorum tales sentient gravitatem in de
ptro latere sub ypocundrio. dicit Bal. fine ca-
pituli. Et si pozus inferio: cistis per quem ema-
nat colera ad intetina fuerit opilatus albescit
egestio: et sunt quasi consipati cum oze amaro et
siti vehement. facies et oculi citrinantur propter
effumationem colere ad superiora cito et forfiter
Et si pozus superio: per quem attrahit coleram
ab epate fuerit opilatus: vina erit grossa ruffa:
crocea: et egestio citrina. et aliquando faciet cole
ricam passionem cum in toto corpore colera ru-
bea manat ad intetina per concavum epatis eo
q cistis fellis non attrahat eum. verba sunt ipsi
us rafis in fuo continente. Et si cistis multu ples
nus illa colera fuent non expectens dictam cole
ram quia non potest se compnere latitudinali
ter prout contingit vesice vt est dictum intentio-
gal. in fine capli. sequamur ita et illa accidentia
dicta in parte aliqua. in fine capituli penultimi
pluries dicti. Dicit q ipse curabat tales cum ape
rientibus opilationes et cum cibis et potibus ad
hoc. Postea dabat eis vanam medicinam com-
munem cuacuantem coleram. vnde plures cura-
suit in vna die cum tali medicina. Quibus autez
non profuit talis medicina comuntis dabat eis
medicinam euacuantam colere multum fortem
q patens fentiebat in fine egestionis ardoem
et ascellabat colerá comixtam rubeam citrinus

verba sunt Bal. in loco allegato. Rafis in suo
continente dabat eis loco syrupi de fero caprino
per aliquos dies. postea dabat de scainonea co-
cta puta. 3. f. dyagredij cum illo fero caprino. me
dicina est bene appropiata. Et si bene non cura
bantur dabat illis. 3. i. dyagredij cù illo so cap*
malü granatü acetoſü multu eis confert. et po-
tus aque cum vino malorum. Aloes cum myr-
rha et croco filueſtri ſanat yctericiam vitio cistis
fellis et epatis. dicit Raß in suo conti. R. aloes
cicotri. 3. vná. myrrhe. 3. ſi. croci filueſtris. 3. vnaz.
fiat phtis: ſumat de quattuor in quattuor diebus
vnum magnum coclear argenti cum vino lim-
phato cum aqua achoz vel endiune vel scolopè
drie. et alijſ diebus ſumat medium gobellum ſe
ti capzim in quo remollierit per noctem modicu-
ſcolopondrie vſumiterre. vel raß. apij vel acho
ri. vel omnu. vnde quia materia grossa est ibi in
terclusa in illis pozis vel in folliculo cistis fellis
talibus non competit epithima infrigidatuum
nec emplaſtrum ad hoc. hoc eſet magis concil
care materiam in membro. et in hoc egritudo. p-
longaretur. C. Principalis intentio est eucau-
re cum violentia talem materiam. puta cum ſca
monea cocta ſeu cum dyagredio in bona doſi.
puta cum. 3. vno puluerizato inſuſo in aqua ca-
ſei vt dictum est pzo yctericia oculorum fiant ea
que statim dicentur in cura ycterice viridis.
C. Et si quis yctericiam viridem habuerit vitio
epatis. quia epar habet malam complexionem
calidam apostemosam quod pateſcit ex graui-
tate dextri ſubypocundrij cum febze continua cù
siti et amaritudine oris. vina crocea cum spuma
ſimili. Luretur apostrema: cum potu casset, diſ-
solute in decoctione communi vel in ſero, et cum
flobothomijs basilice in bona quantitate et alijſ
dictis ſupra. Postea ſumat de aqua endiune vel
de aqua folatry. De endiuta enim ſumat quelit 3
mane. 11. ij. iiiij. bolos fine pane cum aceto bono.
yel de syrupo acetoſo cum aqua decoctionis ci-
cerum rubeozum et cucuste et alke kengi. ſimiliſ
malum granatum. Atatur de mane aqua caſei
in qua remollierit per noctem modicam endiune
ſcolopendrie capilli veneris re. Syrupus de ca-
mepitheos et de camedereos laudatur a rafis in
hoc caſu premittendo pronoficun q commu-
niter hydro pizantur. et C. Et si quis yctericiaz
viridem habuerit ex malæ complexione cpatis
acquisita ratione cubi venenofi vel medicina ca-
lide corrumpentis complexione ſtomachi et epa
tis, et per pnis gñatione chili et humoz in eis qud

patecit q; venit subito forfit cum perceptoe taſ
lis rei exſuſſece; vt er relatu eo[ui habet: ſtatimvs-
tatur vomitu ſi posibile est cum decoctioſe aque
calide decoctonis attriplid et ſemis eius et olei cō-
mums et pari aceti et croci imponèdo in guttus-
re suo plumā intinctā in oleo. ſinter ſtatim ſumat
caffiſk. simplicè pluries ſupius dictā. et ſumat de
mane per duos dies de ſero caprino cum modi-
co mellis, quo non inueno de aqua oxdei. ſinter
fumat per xv. dies de mane ante oſtum ſolis mo
dicum de tyriaca vel metridati cum aqua aceto-
ſe v[.l.] ſucco citraſculi: et vtaſt ſyrupo acetoſo et ſuc-
co acetoſo et ſumilib? Tel habuerit rōne opila-
tioms ſua[; venaz ex materia nō apoftemoſa cor-
rumpète humo[;e in eo[; generatōne que mag[; et
pluries ſtingit. quod pateſt ex gravitate lateri
ſub deſto ypoćūdrio fine ſeſze cum ſiti cōtinua
forti et magna amaritudine o[is et ſicitate et ege-
ſtione colerica et magna citrinitate et viriditate i
facie et in oculis. qa [uāſ coruſpank humo[;es i
epate in eo[; generatōe remanet alij portio ſub
ſo[ma colere cirrine vel vitellunc. Purgeſ. cui reu
barbaro ſic p[.cedete ſero capno de mane p aliſs
dies in qua remollient p noctè end. et ſolatrū et fu-
miterre. R. reubarb. electi puluérizati. 3. ii. diſſol-
uatur p noctè in aqua end. v[.l. in aqua ſolatr. vel
in aqua alkekengi: et distemperet de mane cum
modico ſeri capni. ſiat pot?. vel deſ. i. dyagredij
cum ſero capno de mane. Posſte vtaſt apitiuus
t infrigidatis dicti, vt de aqna end. ſolatr. alke-
kengi ſumat ſero et mane mediui gobellū vel de
ſyrupo acetoſo composito cū aqua cicerū tube.
t granoz alkekengi et ſemis cuscute. Dum pota
uerit de iſtis p aliquos dies ſlōmet d. basilica v[.
de aſſellina que eſt ramul? inferior basilice. vtaſt
de māe de aqua decoctoſis berulle p ſe et i cibo cū
vmo. est herba que nafciwta naſturtiui aqua-
ticij. ſſacta ſlōnia detur mediui coclear lumbzj
cor terrestriui epiccatoz et puluérizatorz cum v[.
no albo vel cum aqua alkekēgi vel ſero caprino
ptinuet hoc per qn[.p. vel ſer dies. ptinuet illa a-
peritia. p[.ot etiā vt i. ſyrupo de cam Streo[;s vel de
camepitheos ſiat ſyrup? tljs. "R. corrid rad. ſen.
apij. rad. plantag. a[n. 3. i. end. nouelle nō ablute.
scolopédrie. capilli veneris re. a[n. m. i. folio[;z ca-
medreos. folio[;z camepitheos folio[;z abſinthij
re. a[n. 3. i. uij. ſe. fro[;z maiot. a[n. 3. ſ. ſemis cucuſ-
te aſari. a[n. 3. ii. granoz alkekēgi. 3. ſ. aceti albi. 3
i. p[.anis zucca. 1. i. ſiat ſyrup? bene coct? et bene
clarificat? ad q[.r. v. ſumat ſero et mane qttuo: co-
clearia cum. viij. aque cicerū et granoz alkekēgi.

Posſtea purpeſt iterum ſic. R. enò. nouelle. m. ii.
agarici electi. 3. ii. et. 3. 35. 1. a[n. 3. 3. ſemis cucuſ
te azari. a[n. 3. ii. ſiat decoctio in ſero capno i quo
diſſoluaf reubarbari inſuſi in aqua alkekēgi. 3. i.
et. 3. ſpice nardi. 3. vini boni clari vel albi. 3. ii.
caffiſk. unde. 3. 3. ſiat pot? ſi patiès ſit ſatis ro-
buſtus addas diagrediij puluérizati inſuſi in co-
latura. 3. vii. 3. 3. 3. q; ista egritudo indiget era-
dicatōe materie cum violètia dic rab. 1. oc ſco nò
dimittas pot? aperitiuus ſupi. dcōs. Aduerte q;
tijs opilatio ſit a colera multu grossa et viſcoso.
vel q[.t] vtatur de ſero capno de mane per. xv. dies
et v[.l.] tra in quo remollierit p noctè modicuz end,
nouelle. q; est potus cōplacibili p[.ot vt vel de aq
alkekengi. Rab dic q[.t] ſume modicij de vamai
fan[; p aliquos dies veloci cura yctericiā, qua
multu deopalit. 3. ſtud valet in opilatōe cift iſeſt
et epaſt a cauſa grossa et viſcoso. Epar epi[.humeſt
facta purgatōne pina et ſlōnia. R. aque enò. aq
solatr. a[n. 1. i. aque plātagi, aque pozitulace, aq
lactuce. a[n. 1. 3. 3. aq ro. q[.r. i. et 3. ſandali albiz rub,
pluérizatorz subtiliſſi. a[n. 3. i. ſp odij. 3. ii. aceti. 3.
fit miſceaſt k[.epithi]. Applicet p[.an]line triplat;
ibi inſuſus bene actu frigidus de hozā in hozas;
talit q[.t] ſentiat frigiditati interi? penetra c[.v]
na remiutat. Et aduerte ſuper hoc q[.p. in yctericiā
q[.t]to v[.r]ina ex ſerit abuſdantiz et in maior q[.t]ruta
te et erit mag[;] colo[;]rata laudabilio; erit et econtra
q[.t] et ista cauſa yctericiē ḿplures cadidi in ydros
p[.i]ſim p[.pr]ter opilatōes cauſantes indigetiones
in epate et refocillatōe aqoſita[;]m ſi ſachet in
rach T Pauperibus loco epi[.p]imar. dicu habe
mus end. plantagi, ſolatrū ſpuiuā ſinglari v[.l.] cō
iunctum cōquaſſent et ſup iſpergant c[.u]z modico
aceti et ſup epar applicant actu fra de hozā i ho
ram. Talia p[.ſequèdo bonu]i eſt intendam? in p[
ceſſu: p[.i]miliſs tainè cuacuatoibus et q[.b]ſudā api
tiuis dicij. Ad remouédu ſedu colo[;]zem illum
a toto co[;]p[;]e et potiſſime a facie et ab ocul[.p] ſlōmeſt
de venis ſub lingua, balneet ergo in toto co[;]p[;]e
cum decocto[;]e capilli veneris aut virge paſtous.
Aliq[;]i laudāt ſuphā factā cum aqua decocto[;]ms
linarie vel caprifiolij aſta ſiant ad remouédu illuz
fedum colo[;]re toti? co[;]p[;]is. T P[.o] yctericiā oc[.b]
rum aceti forſiſſum ſepiduž v[.f]r in oſſaciat per
h[.o]zā pluries in die et in narib? detineat nurabi
liu[;]s ſert. Et in ocul[.p]ona[;]t modicij aque roſ. 1.
inte c[.u] quarta p[.re] aceti ter vel quater in die cum
pluma. J[.d]e facit ſucc[;]e blete c[.u] modica pozone
aceti v[.k] panis porcini c[.u] modico aceti. verba ſut
rab in ſuo q[.t]i, ſubdit q[.t] ſuccus fruct[;]aſinum cus

["folii", "LXXXVIII", "cumeris eſs partib? cù lacte mulier[em] cap[em] po\nſit? cù pluma bis v[el]ter in die, idè facit. Aliq[ui] lau-\ndant e[ facies] ſub ſumiget ter vel q[er]ter in die cù\na[que] decoctio[n]is carnis boute[ne] antiq[ui]t recetis. Et\ndue v[tres] gutte inciatur in angulis oculo[rum] v[t]\ninitiatur aliq[ui] gutte maligni[nati] marciani decocti\nſub cinerib? et inuoluit in ſupplici[m] ſadefacit] vel\nin folijs cau[l]i. ipo cocto remouca[t] correc[]t et expar-\nmatur ſuſc[]e? de q[ui] ponatur aliq[ui] gutte bis vel ter i\ndie in angulis oculo[rum] bene v[3]. Et si q[ui] yctericiam\nviride habuerit ex corrupti[que] ſanguis et h[ui]ozus\nin venis puta [a]pter aliquá c[am]pinituá ſupius\ndicta: q[ui] pateſcit: qa[que] no[que]n't de g[uitate] nec de-\ntenti[que] de extra ypo[cuòdij] nec eſt ibi caliditas nec\nſitis nec ſiccitas lingue nec vina ruffa coſi[n]im-\nmo eſt ſatis remiſa[m] in colo[rum]. Uteru[] ſpùa eſt cro-\nce viridis aliq[ui]t. Ata[t] ſero cap[no] in q[remolli]s\natur p[no]cte modiciu[n] end nouelle n[ò] ablute ſui-\nterre ſcolop[edrie]: ſi ſit ex mo[ſu] veneno[rum] vtatur\ntynaca. p[er] dies cù viuo lumphato c[uj] a[que] alke-\nkenigi. Et ſi ſit ex alijs cauſis v[tak] a[qua] alkeken\ngi. Ata[t] iſto firupo. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[.]radicis a[cho]z, i[mi]n[.]b[.]end ſcolop[edrie] ca-\npilli ve. ſumiterre ſcabioſe an[]. D[omi]n. i[folio]z came\ndieos camepi[rum] eos. an[]. z[.]i[]. A[mi]n. ſe. frigidorum ma-\nioz, an[]. z[.]b[.]g[no]z alkeke[gi] z[.]i[mi]q[ui]r. r[ak]z[.]ij[.]aceni\nz[.]i[mi]pans ſu[c]. K[ar]i. ſiat firup[9] b[ui] coctus ad q[ri]t.v[\n]n't purget[em] ſic. R[ad]iq[ui] brusci ſpagi g[imis]\nan[.]m[.]b[

habet splenem durū grossium cum bolose aliqua
litione extentiōis inderite sui pāniculi. Et cù
tali yctericia est egestio nigra valde: q; ᾤφη splē
deficiat de possibili in actione, præia puta in ats
trahendo illam feculentiam sanguinis ab epate
ratione illius poſi qui adh eret epati tamè commu
nter deficit in actione tali: quia splen replet? est
ultra debitum q[ui]demdem strat eius grossitie[s] et du
nicie[s]: et quia se no poteſt cōpmere latitudinali[tt]
nō poteſt expellere illam matiam ſufficienter vt
est dictu de citoſeſſu? et de vesica: ideo no valet at
trahere verum expellit alio[rum] portionem ad intetia
que inſtricat egestionem multum quia ipsa est ni
gra ſic tincta. Ideo dicit: Raſ ch in tali yctericia
egestio est nigra valde. Talis purgeſ et ſirupeſ
vt est dictum. Sed plus ponatur de corice cappa
ris et de scolopèdine et ch sepe flōmetur. De salua
tella et applicet ſero et mane ſuper splenem ter vl
quater reiterando et durabat de filtro inſuſo in a
ceto forſi calido. Conſequēter inungat splenem
cui vnguento dyaltea. hoc faciet tribus vel quatuor
diebus. Conſequēter applicet per aliquos
dies. Instud emplin. R. annonia ci diſsoluti i ace
to. 3. ii. ertendatur ſupra alutam fiat emplastrum
applicetur ſupra duin temuerit q[ui]tuor vel quiſs
diebus renoueatur emplin et redeat ad filtru in
aceto inſiſum et ad vnguëtum de dyaltea. ita ſic
cōnnotet cum ſirupo et lapatoio dicto et flōijs rei
teratis adminus q[ui]nque[que] lūatiōe ita tibi ſuffi
ciunt procura yctericie citrine viridis et nigre, et ſic
est ſinis yctericie.

T. Laplin 10. de ydropisii.

Et am venter poſt epatis
dolore; et febres augmē
tari ceperit et q[ui]s è ab om
bilico vſiq[ui]s ad ſemur exterius pro-
minuerit et cutis que ibi est ſubti-
liari et albere viſa fuerit et cu[j]z ven
ter vometur auditur ſonus quali
aque in vafe non pleno mote. Et
ſi cum bis vina fuerit rubea par-
ua habenda è fiducia et proprie ſi
virtutis no affuerit fortitudo bis
tamen ſi virtus fuerit forſis et vé-
ter vehemēter ſiccus pillule de ra

uetd q[ui] recipſut ſe dāde. pillule at
s rauetd ſut q[R]. R. rauetd ſeni ſuca
eupatorij ſeminis ādiuie omniuſ
ana. 3. iiij. agarici. 3. v. mesereon. 3.
x. fiant ex eis pillule quarum doſ
ſit. 3. iiij. et f. ex q[ui]b[us] q[ui]ſs ebda doſis
vna ſumatur. Quod ſi virtus de
bilis fuerit trocisci de meſereō ſut
dandi qui R. ſeminis endiuie. 3. x.
mesereon. 3. i. et duas tertias agari
ci ſucci eupatorij ſimiliter tantūde
roſarum ſeminis citroloruſ ambo
rum ana. 3. iiij. et f. Ex his omnibus
fiant trocisci decē d quibus vnus
in die cum ſirupo acetoſo de ſucca
ro dandus est. Si autem véter ſu
erit solutus dentur trocisci. de ber
beris cu[j]z ſirupo acetoſo. Eger q[ui]
nutriatur ex cibregi et bibat ſirupu
acetosum de citonij[s]. Et ſi vétris
solutio vehemens fuerit citonioz
rob ſolum dandum est. Si autem
cum hac paſſione no fuerit vina
rubea neq[ui]s calor[em] pellule iste dāde
ſunt que R. meſerion ſerapini am
boru[m] ana. 3. f. ſalis indi. ſumi co
lumbini amboru[m] ana ſextam. 3.
i. Pillule enim iste aqua vehemè
ter expellunt et descendere faciunt
trocisci: præterea de lacca cu[j]z apo-
fimate de radicib[us] dādi ſunt. Em
plastrum aſchliti conueniens. R.
karine ozdei ciperi ſtercoris oui-
ni veteris baurach boli armèi om-
num partes equales. Ex his om
nibus tritis fiat epithima ſup vé-

folium

LXXXIX

trem. Huius namque proprietas est, aque magnam partem explicare. Quod si in palpebris et extremita tibus fuerit aposterna molle et testiculi apostematur faciemus ac totum corpus mollicie quadam temeantur et erit tunc y dropis species que yposarcha nominat. Egroitaque haclaboranti trocisci de lacca cum apostimate & radicibus sunt tribuendi et venter quaesibdomada ex pillulis de reubarbaro est soluendus et patiens in arena calida sepenpendus. Act præterea est precipiendum ut exercitio vtatur et famem ac sitim sepe patitur. Si vero vêter inflatus ac têsus fuerit et cum percutitur sonum reddit ut timpanum y dropis speciæ es adeë significabitur que timpanites dicitur. Quaz qui patitur a comestione olerum abstinere debet atque eorum omnium que ventositatis sunt generatiua. Vêter quomoduni die ex panico est vaporâdus et ventose super ventrem ponende medicamina tumorem dissoluit; etiam danda sunt ut diacinitum lectuarius de bacchis lauri quod i capitulo de yliaca nominabilimus. Ager præterea exercitio vti affue scat et famem pati et collirijs que ventositatem dissoluunt quorum faciemus mentionem sibi subijecat. Uenter quoque cum mandili donec incipiat rubere fricetur Et

ex oleo rutaceo clisterisetur.

Eidropili

1. de aqua tume mete ventrem

vel de hûore aquoſo tumente et inflâ te membra corporis.nam ydropis grevidem est ex aqua latine.Simon ianuensis in ſuis ſinonumis.nam ydropisitis eſt tumo; vêtris vlo corporis ex maª aqſa filia in naturali et vêtoſa generalis ex mala generativa ſanguinis in epate: ratione male coplonis calide vel frigide. Ideo ydropisitis eſt duplex in genere de modo loquendi grosso grundâ medicorum de cala et de fria.13 apud rectos artifices dicaſſe triplex in ſpecie tubal terna.Y posarca alchites tumpaſtes;qz rôc maº diuerſitate medici afflueti ſut diſtiguere moſbos in ſpê qlibet hoz subdiuind:qz aut fit a cà cala: aut fria.Y dropisitis igiſ tres ſunt ſpecies. Una di citur y posarca cuius cauſa materiali eſt ſanguis flaticus. humidus aquoſus cum vli tumoremêbzo:um ſeu corporis. Alia eſt ſpecies que dicert alchites cuius cauſa materialis eſt multa aquoſitas et cum pauca ventoſitate. Alia eſt ſpê ydropisitis que dicitur tumpaſtes: cuius cauſa materialis eſt multa ventoſitas cum modica aquoſitate. Quelibet harum subdiuinditur ratione cauſe instrumentalis eſticientis qz quelibet harum eſt de cala vel de fia: ſic ſunt tres ſpê et ſex ſpeciaſſime. Prima ergo ſpecies ydropisitis e ypoſarepa: cuius cauſa materialis e ſanguis flaticus hûidus aquoſus cù vli tumore mébro corpor: ppi: malâ vmoné et aſſilatone nutrimenti cum nutrito: nam talis ſanguis generat in epate ex debili digestiva ipiis ratione male complòms frigide et hûide vt plim: ppter qo: còmunt: uſt hûidis in natura epatis ex malo regimine cibi et porus: ponſſime potus aque frigide vlo ex nummo ſluru ſanguinis per embroycidas vel alia. Tel ex minna retentione eius in menſtruus vel emor:roydibus: tunc fit a cauſa eſticiente instrumenta l: calida: vnde talis ſanguis ſparſus per memba inſfrigidat et humectat ea qui dum ex: it capita ve narum dealbatur et convertitur in fecundâ hûidis tates a digestiva tertia. Et quia ſeda digestiva bene non corrigit erro:em paime: nec tertia erro:ez ſede: nec qria.3c. 6c. de mo:bo.caº. A.º. 7.5º. 3do ille humiditates ſede neceſſano erunt ultra ocbi tum frigide et humide que ſperſe in membra in kiant et hûectat mébª vlo debi: ex ſe fil: qz ma le cooneſſe et aſſilate ipi mébº vt diceſ: ſic nutrunt tu: inutat nutrunt ad ſui naturá. 5c. de mo:º. c.A.

1 ij

90.

Aliter ypoſarca nec lepza generaretur de nouo, vnde attractiua ipzoum membroz attrahit et ap ponit tales humiditates p pozofitates vsq[ui]s ad centru mèbri p nutritiòe ſic virt? ministrás ipſi nutritiue. L'Onſequèter ipſa retentiuæ tanq[ui]n ministrás ip[ri] nutritiue que opatur per ſiccu vel per minus hùidum,vi. de mo[bo]. Idem dic[que] doc. de virtutib[us] retinet et stringit et vnit nutrimè tum cum nutrito in ilſo lapsu no[rum] ſin vtrùus an[gu]lù rône excedentis humiditatis nutrimèti et ip[ri]us membri ppter q[ui]d caro remanet aliquak[que] tumida et inflata. Et ip[ra] nutritiuæ no[rum] bene affi[rit] milat tale nutrimètû quia no[rum] potef[que] corrigere be ne erroz 3º digestiue. Similiter quia retentiuæ no[rum] approximat nutrimentu[rum] ip[ri] mèbri: nec krin[git] modo debito, ppter q[ui]d generat caro tumida lapa frigida et huida ultra debitum no[rum] bene affi[rit] mulata in p[er]mis q[ul]itanbus. nec ſecu[n]dis cadentí bus ex illis vt in duricie et mollicie.nec pp[er] hoc potef[que] dici q[ui] in ypoſarca ſit lep[ra].6. de mo[bo] in caº. A. p[er]t[em] illa. Multe q[ui]p[er] ſp[er]s vbi dicit Bal[que] nutritiuæ potef[que] errare in q[ul]itanib[us] p[er]mis et ſcuis et no[rum] erit lep[ra] m[ui] ſit erroz in forma ſubali nutri mèti cui carne vtndo g[ni]atur caro g[ni]ulofa cor rupta. Idem declarat, 3º. de mo[bo].c.vltio in fine loqu[ue]do de yctericia q[ui] ſit ſine fluru ſupr[uit]atis colorice ad curim vt fit in q[ui]b[us]dâ ycteriq[ui] ratione ſanguis eis naturalis rône regiòis: vt in q[ui]b[us] dam inſulis ſit vt in ſardinia: et t[em] ibi no[rum] è lep[ra]. 3[uma] latius t[em]blicatiu[m] in exp[one] tertij de mo[bo] ſuper eod[em] loca. C[al]ia est p[er]ſes ydropiſis q[ui] dicit alchites, cuius cauſa materialis è aquoſtatas multa cui modica vètſotitate rône hùidita[rum] epan[tr] subintrat, c[aut]itates ventris ponſtìme duos me atu s[ub]vmbilici illum p qu[em] mingebat: et illu[rum] qu[em] recipiebat nutrimèt[us] in vtero ma[n]to. Et p vias ſefudationis multiplica[que] in modu[rum] ſudoris in con cauſitate vètris inter c[auf]ch[que] mirach.imo ſeſuda t[em]tue cadit ſupr intetina timètes parres illas: dic[que] Raſ in ſuo c[ó]tinète, pp[er] q[ui]dndo diu p[ro]ceſſit est incurabilis: ita talis aſſitas c[ui] illa ventoſi tate generat in epate v[ic]io epatis: p[ut]a et debi[li] generatiua ſanguis in eo. v. de interioribus c. penultio. 3[uma] tal[è]debilitas generatiue ſanguis in eo interdù habet origi[n]e a ſei[po], aliquan[que] do a ſplene: alij[que] a remibus a ſei[po] vt q[ui]a g[ni]tione est rarù debile in ſui natura vt ſunt habent[us] longos digitos. vel habet vias gibbi ſa[n]ſi tric[as] v[ic]io informatiue p[ro]p[ro]que de facili a c[aus] modica opilánur. Dicit Raſ in ſuo c[ó]tinète. 3[uma] aduèniente 3ª etate vel circa de facili manifeſt[ur]

tur iſta[que] virtutes incipiunt declinare, ideo[rum] cauſa modica opilantur in gibbo epatis et g[ni]tua s[anguinis] et talis aquoſitas multiplicatur et ſic ydropicantur, p[ter]pter q[ui]d ſint plures et plus res qui v[ic]io parent[us] et generis ydropicant[ur] e[rum] ca, pl. annu. hoc vult Raſ in ſuo c[ó]tinète et q[ui]d fa[cto] videmus. Alquádo tale viciu[m] g[ni]atiue, et m[ú] tiplica[que] talis aſſitatis habet origi[n]e a ſplene q[ui]s no[rum] bene attrahit illam ſeculentiá s[anguinis]. 3[uma] ip[er] p[au]latum grauatur et debilitatur et p[er]ſis ſit generatio talis aquoſitatis c[ui] porţióe vè toſitatis. Alquádo tale vicium generatiue s[anguinis] et multiplicatio talis aquoſitatis habet origi[n]e a remibus: quia debiles in cor natura a generatióe vel a tempe, p[ter]pter coytu[rum] vel cauſu[rum] no[rum] potètes bene attrahere aquoſitare a venis et ab epate p illos duos meatus qui c[ó]tinuátur c[ui] ve na c[ó]cana poſt erit[ui] eius a gibbo. Dic[que] Raſ in ſuo continent[em] vel q[ui]s illu[rum] meat? ſunt opilati. Et ſubdit q[ui]s i[mi] attrahat et ſint fortes et vtruoſi expeſlant ad veſica q[ui]s i[mi] talis aquoſitas regurgitat p venas ſup[er]us in totum corpus et e[par] ne[cessario] repleſt et debilitatur. Et ſic talis aquoſitas multiplicata et no[rum] retracta ab ip[ri]s ne[cessario] regurgitat ad viam vmbilici p qu[am] mingebat in vtero materno et adhuc migeret ſi no[rum] e[et] p[ro]solidata dicit Raſ in ſuo c[ó]tinète. Udi alij[que] ydropicos multu[m] inflatos q[ui] al[i]diètes ita fricabát et ſcalpe bant ſe t[em] in vmbilico vsq[ui] aperiebat ip[ri]m et v[em]rinabát p vmbilici viuebát p t[em]p[er]s et no[rum] qu[em] q[ui]a e[par] erat in eis multu[m] debilitatiu[m]. I[de]o ſiebat c[ó]tinua regeneratio illus aquoſitatis in finalibus moribátur. Similiter talis aquoſitas multiplicata cum hoc regurgitat ad viam vmbilici p qu[am] veniebat nutrimèt[us] ad ip[ri]m e[par] in vtero materno. nam ibi ſint illi duo meatus. Dicit raſ in ſuo c[ó]tinète: et talis aquoſitas e[par]s in il[mi] mea tibus multiplicatur p viam ſefudationis in c[ó]ca u[ta]tate vètris inter c[auf]ch[que] mirach.imo cadit ſic ſuper intetina per viam ſefudationis vt dic[que] Raſ in ſuo c[ó]tinète. C[al]ia est p[er]ſes ydropiſis que dicit tur t[im]paniſtes. Luius cauſa material[que] e[ſt] ventoſitas multa cui p[au]ca aquoſitate rône ſic[ant]us epatis que origi[n]e habet c[om]munit[em] in ſt[om]acho dicit Raſ in ſuo c[ó]tinète. verum non perſicatur ydropiſis vsq[ui] materia generet in epate: et mul tiplicetur in illis vijs dictus vmbilici.nam in hoc c[ó]geniunt omnes antiqui q[ui] om[n]is p[er]ſpecies ydropiſis cauſatar et generatur ex n[oc]umento accidet in virtute generatiua ſanguis in epate. v. 3[uma] interioribus. c. penultio. 3º. de mo[bo] 2º. p[ro]ſi.

Apolites

Tumpanitos

folium

XC

tomêto pmo. Jdè vult Auïc.³º. cañ. in. c. pprio.
bene ergo scluditur qy ydropisif est tumor: ven-
tris vel mébòz: corpor is vt est dictu in principio. c.

Primo
tu qres que est causa immedia
ta efficiës ydropisif. Aideſt q
bonitas digestiue epatis ſit cauſa imediata idro
pitis bonitas digestiue epatis eī caſt. tepato est
cauſa immediata efficiës gñatiòis ſangumis et
aquofitaris ex re q bibit: igitur erit cauſa efficiens
immediata ydropisif. àns est Auic. p'o cañ. doc.
de huoibus in. c. 2. 9. ſi tenet: quia ſi talis aſſi
tas fluat ad meatu vmbilici per quez fluebat in
vtero materno caufabik ventris tumo: et ydropi
ſis: et ſi ad mebza caufabik ypoſarca dicit Raſi. i
suo còtinent. C[scò]o pbo q malicia et error di
gelſtue epatis ſit cauſa efficiës immediata textu
Ba.v. de interioſb? in. c. penultimo. Jdem dicit
3º. de moſbo in. c. 3. Jdè dicit. 2. pnofitiò. còmto
pmo. Jdem dicit Auic. 3. cañ. c. pprio. C[ter]to
pbo q opilatio venarii gibbi epatis ſit ca effici
ens immediata textu Ba.v. de interioſb? c. pe-
mentimo. A bi. videt dìere q cauſa coniuncta
t mater ydropisif quia est cauſa talis fitus aſſi
tatis in vijs vmbilica. Jdem ſentit Auic. an loco
allegato. C[]alterius pbo q malicia et error ex-
pulſue naturalis epatis ſit cauſa efficiës imme-
diata ydropisif: quia talis vtuſ cum malicia ſui
t erreze actionis impellit matiam aſſam in vijs
vmbilici et inter cíſach et mirach ex quo non pòt
expellere ad venas corporis: agitur erit cauſa ime-
diata efficiens ipius ydropisif. àns notum è p[
]ter cauſam dicta: et ſña nota q[ui] ydropisif q[ui] ad
eius duas species est tumo: ventris ròne matie
aquofe interpoſite. C[]alterius pbo: q mala at-
tractiua renu ſit ca inmediata ipius intiòcè Ba¹.
v. de interioſb? in. c. penultio. Dicit q[ui] ſijnò faci-
unt officiu ſu[n] illa aſſitas remanés circa epar
regurgitat in vijs vicinis caufans tûo: è. Jde di-
cit Raſ in ſuo cònnète. C[]alterius pbo q[ui] ma-
la expulſiua venarii ſit cauſa imediata ip[er]t textu
Raſ in ſuo còtinente ybi dicit q[ui] ſenes attra-
hunt et ſunt vtuofi et fortes expellunt illam aſſi-
tatem ad yeficá. et ſi debiles tuc vene expellunt il
lam aquoſitate ad vétrem et caufatur alchites: aut
expellunt per totum corpus tunc cauſat ypo-
sarcha ſeu ydropisif carnoſa. C[]dicendù ad pul-
chram dubitatione et aduerte q[ui] matia alta est.
Quid ſit ydropisif dictum eſt. Unde loquendo
de cauſa efficiëte immediata ydropisif: poſsum?
intelligere de ca efficiète immediata talis matie
aquofe, Jel de cauſa efficiente immediata fitus

talís maº in vijs ill vmbilici et inter cíſach et mi-
rach vel in alijs mébris in flátu et tumétis par-
tes illas. Unde cauſa immediata et efficiens ge-
nerationis talís materie aquoſe est ipſa digeſt-
ua. 2ª i epate. 1c3. generatiua ſanguinis male ge-
nerans et errans in ſui actione puta in tali gñas-
tione: nam deberet generare bonum ſangumem
et generat aquoſitatem nitroſaz perviaſ indige-
ſtionis ratione alicuius male complectiones pu-
ta calide vel frigide, ppter quod textus intitulat
caufam talem nomine accidentis ſeu actionis le
ſe q[ui] dicit q[ui] cauſa talis est erro: gñatiue ſan
gunis, istud est actio leſa et actio leſa non gene-
rat ma[mi]; ſed virtus cum actione leſa ſuit locu[
]º transſerentium de lingua arabica in latinaz. Et
nò est vera locutio nec propria niſi intelligere
vt dictum est. Aerum aquoſitas generata cum
ſanguine naturaliter et bomitate digestiue epa-
ſi retineatur, ppter opilatiónes venarum gibbi
epatis. vel ppter debilem attracniuam et expul-
siuam renum poterit eſſe cauſa materialis, ydro
pitis incipientis furmari vt est dictum ſeu illus
qui est in neutralitate decidêc ad ydropisum ò. lo
cuòe còmum fit generatiua ſanguinis non er-
rans erit cauſa efficiens immediata generatiòis
matie ydropisif incipientis furmari que multuſ
retenta cauſis 1a3 dictis generatur lapſus ad ca
liditatem in ip[or]o epate ròne opilatiónis firmate et
regurgitationis ad ipſuz epar talis aquoſitatis
nitroſe: p[ro]pter q[ui] epar ledeſt in generatia ſan-
guinis et dicta ydropisif firmabitur et etiá ydro-
pisif erit firmata et permanéſ: quia talis maſtia
notabilit[u]t fluet ad partes vmbilici. C[scò]o dico
q[ui] cauſa efficiens immediata ſit q[ui] talís materie
in vijs vmbilici iam dictis in flátuis ventrez et tu
mentis et per ſequenſe facientis ydropisim è malicia
expulſiue epatis ratione opilatiónis ve
narum et viarum gibbi epatis que cauſa est vt
plurimú p[ro]pter quod dictut acrozes q[ui] illa opila
tio mater est ydropisif: nam talís virtus ſi eet re
gulata expelleret ad venas corporis talem aſſi-
tatem et non facit quia non poterſt ratione illus
opilaticnis: quia vie non ſunt p[ro]mpte Jel illa
ſuperfluitas aquoſa q[ui] quia non expellerit adve
nas tranſcurrit ex ſui natura: quia liquo: ad me-
atus vicinos potiſſime ad aſſuetos in vtero ma-
terno ad vmbilicum et ad ſpacioſitatem illa que
est inter intestina, verba ſunt Raſ in ſuo con-
nente. J[lla] duo poſſunt còcurrere na3 expulſiua
grauata in epate expellik et talis ſuperfluitas q[ui]
liquo: currit ad meatus vicinos et patos. Aliq[ui]n

I nij

talia sunt ratione multitudinis talis aquositas
atione regurgitationis ipsius venas ad par-
tes epatis ratione debilitatis renum no attrahet
ium illam modo debito vel no expellentium ad
vesicam. dato q illam attraperint hoc vult Raſ
in suo continente. Jſta duo poſtum reduci ad v-
nam cauſam in genere: quia ad opaktoem gib-
bi epatis ratione qualis vel ratione quari. Jſta
talis opilatio vel talis est cauſa potissima et con-
justita ſitus talis materie facientis turnorem ve-
tris et per onis ipam ydropifim alchitem et tim-
paniftem ppter quod intentio forzio in curatio
ne harum ſpecierum erit aperire op latioes Gib-
bi epatis et puocare vinam cum alterantibus
t confortantibus ipſum epar vt dicit Raſis in
suo continente. Et sic patet dubitatio.

Becundo tu queres Ex quo
generatua ſanguinis in epate errans in actio-
ne ſua ratione alicuius male complectionis est
cauſa immediata efficiens talem matiam dicta
Tu queres ſi mala complecio frigida ſit ſemper
t necessario cauſa efficiens in ſtrumentalis ſime
diata generationis talis materie aquoſe ipsius
ydropifis. videtur q ſic intentione Auic. 3. caſi.
ca. 9. p[ro]vio circa principium: ybi dicit q egnitudies
cōp[]onales epatis faciunt ydropifim cū g[]datio
ne reſolutionis calor[]is eius naturalis vel ei? ex-
tinctionis, p[ro]pter q[]o] concluditur per omnes ex-
ponentes intention[em] Auic. q[]u] cauſa immediata
talis error[is] digestiue epatis m[]e ip[]us ydropiſ
ſit frigiditas ſeu mala comp[]lo frigida epatis. Ar-
guunt ſic moderni noſttr[er] credentes demonſtra-
re in maſia: q[]o] cauſatur per viam reſolutio[is] ca
lor[]is naturalis vel eius extinctionis. Illud ne-
ceſſario cauſatur a mala comp[]lone frigida epaſi
ſed ydropifis est ip[]mo[]i ergo et. maio: nota eſt 6
ſe. imno[]re declarat littera Auic. per cos[]: q[]u] mala
comp[]lo calida epatis reſoluit calorem natural[ē]
t mala comp[]lo frigida extinguit calorem natu-
ralem. Concludunt ex hoc q necessario mala co-
plecio frigida epatis erit ſemper cauſa talis er-
rozis generatiue ſanguinis et generatio[n]is talis
materie ydropifis: Jſta ratio quia apparens et
male intellecta facit errare modernos i materia.
T[]ertio arguitur ſic intentione Ba. 6. 6. mo[
bo in c. 4. 9. ybi dicit q mala comp[]lo calida cali-
dos morbos generat et coleram. frigida frios et
materiam flori cam vel aquosam. Sed on[]is ma-
teria ydropifis est frigida cum ſit aqua et ventus
Koncludo igitur q mala comp[]lo frigida ſemp

t necessario erit cauſa immediata instru[]mētātis
generationis materie ydropifis. B[]ordonius ge-
raldus ſuper viatico et on[]es moderni cōmuni
ſunt de ita opione facientes fundament[ui] in te-
rtu Auic. dicto male intellecto vt patebit. C[]n
contrarium arguitur textu Ba. 6. 6. mo[]bo in c.
5. 9. ybi dicit q caliditas aliqualiter excedēs cau-
sat nebulam: sicut frigiditas aliqualiter excedēs
Arguitur ratione ſua in textu ſicut eſt in exterio-
ribus ita eſt in interio[]rib? noſtri corporis. Jſta po-
nit in littera: ſed ſic eſt in exterio[]rib? q caliditas
aliqualiter excedēs eſt cauſa nebulē et aquositaſ
vt patet in medio veris et aut[ui] mult[ui] excedēs
no[]v t in eſtate. ergo ſic erit in interio[]rib? noſtr[em]
corporis q caliditas aliqualiter excedens erit
cauſa gnationis matie frigide puta aquositans
in ydropiſi. ratio eſt Ba. in loco afflegato. C[]se
cundo arguo ex textu raf[]ſis in ſuo p[]rinente dic q
firmu[]i eſt et certu q aquoſitas ſangumis in ydro-
p[]iſi eſt c[]u] calida comp[]lone epatis p[]reterca quia
abundanter diffoluit ex chilo et eleuat ſimul az-
sum de chilo quia humidus. Et ſubdit noli ob-
sculare illos qui dicit q ydropifis ſemper in
diget calefactione et deſiccatione: quia vidi p[]l[]es
ydropicos ſanari c[]ui] frigidatis q[]o] no[] fieret ſi
mala comp[]lo frigida eſſet cauſa ſemper et neceſ-
fario generationis talis aquositatis. C[]ter 0. ar
guitur ſic: intentione Ba. 5. de interio[]bus in c.
penultimo, ſtante ſione calido in epate genera-
ma q ydropifis: igitur mala comp[]lo cauſa erit c[]
unmediata generationis talis matie aquoſe c[]
sequētia tenet aliter mala calida egritudinalis et
mala fria ſtabunt ſimul q[]o] fieri no[] p[]orqua tunc
vel eſſet equaliter vel inequaliter. Si equaliter tunc
resultaret temperam[]entu. Si inequaliter ſolu erit bi
vnus ſolus lap[]ſus. hoc e] bene ip[]e batu in p[]iro
de mo[]bo. Dilatatio et p[]strictio por[]o[]z ſimul sta-
re no[] poſſunt, nec hoc eſt credibile vt dicit. 2. 6.
de mo[]bo: quia caliditas remiſſa no[] facit mo[]b[]um
ſed int[]eſa: ideo ſimul ſtare no[] poſſunt. C[]uar
to arguitur ſic. q[]o] eſt cauſa nuncmenti contenti-
ue eſt c[]a] diminute act[]o[]is digestiue et medie co-
ctionis obi digestiue. patet per Ba. 3. 6. de mo[]bo
ca. 3. 6. Sed excedens calitas epatis vias rarifi
cando et aperiendo eſt hi[]mo[]. c[]o] cludo i[]g[]it q ma
la calida epatis eſt cauſa imediata instrumenta-
lis aliquado ip[]us ydropifis. C[]dicend[ui] ad bu-
bitatione p[]lures moderno[]z tenent ſe cum p[]inie
motiuis p[]pter malum intellectum text[]u Auic.
nam ip[]i intelligunt q ad reſolutione] caloue na-
turalis ſemper et neceſſario introducatur mala

folium

XCI

complexio frigida quod nō est verum:quia tunc omnis fecitans se. ethica vel putredinali haberet malat, complōnem frigida, in corde, consequēs est falso nō est dicendū. Unde calo: naturalis interdum extinguntur tunc cala compō frigida introducitur extinguens et morificās sic cotaxium extinguit et morificat contranum. Incedū calo: naturalis resolitur ut in se, et disceras is ca liō quia ſpūs naturales et ſeptati resoluitur p[ro] magna parte cum ita resolutio ne nō stat mala compō frigida fed mala calida. Nungd in se, est calo: compositus ex naturali quasi resoluto, et accitātali Auerrois, 3º, collecto. Et ibi est pauc[]a calo: naturalis licet fit aliqualis realiter nō forma liter quia temporibus corrupta est: cauſa est quia aliter natura non curaret morbum, uti aliquid remaneret de calo: naturali et instrumēto nature. Aerum quia vtimu[n] habet rationem foſse, 3º, de mor[]. c. p[ro]mo. totus forma liter e p[ro]ter naturā quia mutatus in ignem, p[ro]pter quod dic[]a. in libello de mala compōne diuerſa in ca, 3º, c[]p hoc est cōmune omnium male c[]p[ro]om diuereſe c[]p in membro vbi est non est vna compō immo ſunt die realiter: licet fit vna formaalis: sic patet funda mentum opinionis moderno[]z eſse nullus p[ro]pter falſum intellectum dicto: auč[]e: quia aliquando mala compō calida est cauſa generationis tal[] aquositas in ydropis. immediata instrumenta lis: aliquando mala frigida: licet o[n]nis cauſa ma terialis ydropis ſit frigida ſin plus et minus: quia magis ſalfa vel min[]. Sic intelligebat ga. in p[ro]nosti d. O[n]nis ydrops ex frigidis cauſa ſub ſecit. Intelligit quo ad cauſam illam materialē Ad aliam rōnem mala caſa calidos morbos generat. Aerum est de per se per accidens debi[]tando contentiuam vel per viam effusionis excesſiue eleuat vaporem et nebulam vt est dictu[n] intentione R[af]is et Ba. in teſtibus adductis, et sic patet materia declarata.

Tertio tu queres ex quo ma[n]a complecio calida et frigida epatis ſunt cauſa generationis diuſarum ſpecierum puta alch[er]tis et t[im]paniſtis qualiter aquositas et ventus ſi mul generantur ab eodem agente et ab eodem obiecto. Solunt Ba? 2º, de complōnibus circa finem. Idem dicit Hilbertus in 'ca' proprio, c[]p hoc est ex natura ciborum. nam partes ciborum etherogeneitatem habent in se aliqualem. N[am] aliquem partes cibi ſunt magis frigide humide

groſſe tales euapozant et cedunt magis in vapo tem humidum aquoſuz: quia quod deciditur ab alio atteſtatur ei a quo deciditur p[ro]mo[ph]o[ſi]n[]mo[]. Et alique partes cibi ſunt magis aſſee et ſicce tales euapozant et tendunt magis in vaporem ſicum per rationem dictam natura a gentis puta calo: talis vel talis in tali membro minus, vel magis humido facit ad hoc vt latius declarabitur in queſito sequenti.

## Quarto tu queres

Quare in qui

busdam qui ydropicantur de calida cauſa v[]l[]de frigida plus generatur de aquositate et minus de ventositate in quibusdam fit econtrario et ſic ſunt diuſer[]e ſpecies ydropis. D[ic]endum c[]p licet natura ciborum faciat aliquid ad hoc vt eſt dictum ſtarim ſin c[]p est ſiccus vel humidus, effut matio tamen eleuata a chilo recepto in concauo epatis principaliu[n] limitanur et diuſer[]ificatur ex complezione et ex disceras epatis: quia calida et ſicca magis effu[m]āt in ventum. Lalida et humida in aquam. R[af]is in ſuo continente. P[ro]pter quod corpora calida et ſicca melancolica communiter incurrunt t[im]paniſten minus ſicca, vel aliaqualiter h[u]mida alch[er]item. hoc vult R[af]is in ſuo continente. Et hoc videmus de facto. Et ratio dicti est quia caliditas euapoz[]as et eleuās fumuz licet de ſe acuat et ſubtilic[]et ſumu[n]. magis tamen v[n]ita cum ſicitate ſeu in membro ſicco ex ſui natura: p[ro]pter quod in talibus plus de vento generatur c[]p de aqua, L[on]trarium ſit in alijs.

## Quintotuqueresque

ſpecies ydropis ſit detero:ntelligēdo c[]p particularia concurrant c[]p v[ra]c[]s ſit cum apofſema te vel fine. A[di]etur c[]p ypoſarcha ſit deterio: .q[]3 complecio totius corporis in ea magis corumpitur quia epatis venarum et carnis. H[oc] dicit R[af]is in ſuo continente aucto[]itate Joh[a]niſij. I[tem] ſit magis cum diſconuementia particula riu[n]: quia communiter ſit a cauſa frigida. Alia communiter a cauſa calida. I[tem] maſia ypoſarche magis occupat totum c[]p[or]pus. hoc notu[n]z est, conſequentia nota: quia plura membra leſduntur. C[]p[os]tea p[ro]bo c[]p t[im]paniſtes ſit deterio: quia ſit a maior[]i lapſu quia a maior[]i calo[ſ] quarto ampho[ſi]no[]rum c[]om[]mento illius. Qui buscun[]q[]s toſtiones circa vmbilicu[n] t[]ubos igiſ erit deterio: I[te] q[ui] duo mo[bi] t[ed]u[t] advu[n]i ſin[]e

I viij

vltimus est deterior: quia in eo est maior: lapsus et virtus magis debilis alchites et timpanistes tendunt ad vnum finem in corpore nostro quia ad tumorem et corruptione corporis et ex alchite fit timpanistes hoc vult Rab in suo continente. Ra tio dicti est: quia calo: continue magis augmentat et tunc magis de vento generatur hoc ponit Rab. Idem ponit Ba. 4º. amp box. coineto cañ. dicti. Quibus cunque toziones quia vêtus a maiori ca lido generatur & aquositas. hoc ponit similiter ille Gilbertus et oñes moderni. Alterius p- bo hoc intentione Rab in suo continente. c. pio- prio.vbi hoc ponit ex causa dicta: quiaventus fit a maiori lapsu: quia a maiori ca!. et cum maiori disconuementia epatis quia a mala ficca com- plexione epatis. Et epar in sui natura est humi- dum immo fons humiditatis 2º. tegni. C. Altes- rius probo hoc intentione Auerrois. 3º. collecto rij. caº de accidentibus contingentibus digesti ue epatis: vbi dicit & timpanistes est deterior: spe cies. C. Postea probo & alchites fit deterior: pri mo intentione Auicen. 3º. cañ. c. proprio qui dic & dignius est & alchites fit deterior. Id est dicit omnes moderni in psalteriis suis. Ratio eorum quia alchites habet initium ab epate: timpani- stes a stomacho modo magis leditur natura ex nocumento epatis & stomachi. Alterius ar- guitur sic: quando duo morbi tendunt ad vnum finem vltum? est deterior: quia in eo est maior la psus et virtus magis debilis: sed alchites et tim panistes tendunt ad vnum finem quia ad tumo rem et inflationem et corruptione corporis et al chites est vltimus. quia ex timpanisme de frigida fit alchites de frigida. Hoc vult Rafis in suo co- tmente. Gilbertus hoc declarat: quia si siant a causa frigida dum plus procedet frigiditas ma gis augmentatur et sic plus de aqua generatur. quia aquositas a caufis frigidioribus et ventus acalidioribus generatur. 4º. amphor. coineto illius. Quibus cunque toziones et c. sic in alchi- te est maior: lapsus. concluditur ergo & alchites necessario fit deterior: species. C. Dicendum ad istam dubitationem est sciendus & quolibet ha- rui specieriu ydropisis fit a causa calida vel frigi- da qu a mala complone calida vel frigida epa- tis generat e instrumentaliter tamen talem vento sitatem et aquositatem. Aerum yposarca fit sem per de causa frigida et non fit de causa calida in si fiat ex retentione sanguinis magna in mestru is et emorroydibus tunc fit subito tunc competit flōmia. aliter non ut ponit Rafis in suo continen-

te. Caliter fit de sanguine aquoso flātico quo- quo modo fiat. Rafis. Auicenna et omnes con- uenient & est minus mala. quia licet discrafia sit magis viuierfal is et cum quadam disconuen- nientia non est ita forvis in epate renibus et sple ne. Alchites et timpanistes fiunt 8, causa calida et frigida: quia a mala complone epatis calida vel frigida que est causa instrumentalis genera- tionis ma e ydropisis ut est dictum supr a. affi- tatis et ventositatis. C. Zu dices: ventositas sem per generatur a calore claudicante et modico. B vult Ba'. vi. de morbo in. ca. 5. in multis locis ergo non poterit generari a calido excedenti. C. Dicendum & verum dicis & ventositas sem per generatur a calore naturali modico et clau- dicante: sed calo: naturalis claudicat et fit modi- cus dupliciter. Uno modo per viam extintio is a frigido subintrante sic generatur in alchite et timpaniste de causa frigida: sed quia aquositas fit a caufis frigidioribus et ventositas a calidio- ribus vel a minus frigidis coinento illius. Qui buscumque toziones. Ideo timpanistes de frigi- da parum durat statim convertitur in alchitem de frigida. Alio modo claudicat calo: naturalis et fit modicus per additionem caloris innatura lis et per eius resolutioem: quia spus qui sùt ca- naturalis resolutur. nam calo: naturalis dicit concretu subm et accis. 2º. de complonib: qua poe illu seu spm. Et qsto calo: innaturalis plus augmentat plus naturalis resoluix et debilitat: quia eius forma puta teperies corupitur: na ca- lo: naturalis est têperat? fic vêtositas a calo: mo dico naturali generat p. modica decoctioem rei obiecte quia accenta: no decoquit sed consumpit. Ideo opozet & in omni discrafia sit calo: natu ralis realiter. aliter nulla fieret digestio. cibi nee humoris. Aerum est & vltimù habet rationem forma totus calo: nostr corporis formaliter e p- ter naturam. licet realiter ibi sint duo caloxe: B est commune in omni mala diuera vt ponit ga. in libro de malicia complone diuera in. c. 3º. ita verba no appre hendent moderni nostr debiles in arte. Lum ergo alchites et timpaniste fiat de causa calida et frigida vt est dictum que hou: fit deterior. C. Dicendum & in causa calida timpa- nistes est deterior: quia ex alchite fit timpanistes i proceſſu: quod patet ex declaratis: quia ventos- tas a cauf fit calidioribus magis & affitas in coineto cañ. allegati. Et diu plus, pcedut lapsus ille ad caliditatem augmentatur pater qo plus de vêto gnatur et sic alchites de cala mutatur un

foliūn

XCII

tīmpanistez de calida in quo erit maiòr lapsus.  
ideo erit deterior. Si aŭt fiat a causa frigida tunc,  
dicemus ecótra per rónem cõtrariam. Alchites,  
est deterior quia est vltima. Et tīmpanistes de fri  
gida fit alchites frigida. quia in pceſſu lapsus  
ad frigiditate augmentat. ideo plus de aqua ge  
nerat, ч de vento per textum gærgo tīmpaniz  
tes de frigida fiet alchites de frigida. Sic solu  
te ſunt rónes vtrusq[ui] partis ſup. hoc.  
Tu dices: comparem[que] extremu[m] extremo que est deterior an  
alchites de frigida an tīmpanistes de calida. Di  
cendum q[ui] vtræq[ui] in pceſſu est morialis.  
veq. a  
uerroys dicit et auicenæ. Ч alchites in vltimo est  
mo[rum] innati calo[rum].

Berto

tu queres. in principio quelib[us] ea
rum est curabilis in pceſſu incu
rabilis: que istar[ui] erit difficilior[is] cure. Dicend[ui]
q[ui] alchites de calida fuerit in principio et tīmpa
nistes q[ui] tīmpanistes est deterior[is] cure. Laufa
duplex est: q[ui] quæq[ui] ſit in principio in tīmpanite
e lapsus maiòr: q[ui] ventoſitas a maiòri calido ge
nerat, et per coſequens maiòr debilitas epatis. ſi
milit[que] t[alem] cám material[em] capere non poſſu
mus cum medicina attractatiua oppoſit[us] est in
alchite de calida ſi in principio ſikiter fuerit. Si au
tem fiat a cauſa frigida lic[is] in alchite de frigida
ſit maiòr lapsus per rónem cõtrariæ. q[ui] cám mate-
rialis non potest capi virtute ſpecifica ab aliqua
medicina. Dico ſikiter q[ui] tīmpanistes est deterior
is ſic intelligit auerroys loqu[ê]do de maiòri ma-
licia et plures auctores ſiſt.

Heptimo
tu queres. Luïns parti-
cule epatis ydropifis est
paffio p[ri]ncipali[que]. Dicend[ui] q[ui] p[er] generatone ills]
aquofitatis est p[er]p[ri]ncipali[que] concanui. ibi est
mala complecio calida c[oe]titer p[ter] opilarones
gibbi. Si intelligam[que] ydropilium p[er] tumore tunc
est p[er]p[ri]ncipio viaruvimbilici et partu[m] que ſunt inter ei
fach et mirach c[oe]comitando p[er]fessione aliozu[m] m[ê]
b[ex]u[m] stomachi in t[ur]pamillen, et renu[m] v[el]p[er]ple
nis in alchite.

Octano
tu queres. ydropifis è paffio
p se vel p colligatiam. Dicen
dum q[ui] p[er] g[ra]natone cauſe material[que] p[er] tumore il
lo ſemp[que] est per colligantiæ venit quod venire n[ò]
deber b[im] natura[que] discraſia et matia. Ue[que] c[um] ali
qua coadiuua[que] potest ibi c[oe]comurrere que n[ò] erit
per colligantiæ k[ar] per ſeyt debilitas epatis in ſua
c[oe]poſitione. q[ui] est rare p[er]tecture in quibusda[z] vt
in habebus longos digitos de facili ydropicat[em]
tur circa quadragesimum annuum,

Nono
tu queres. ydropifis q[ui] mo[bus]
est in ſe in genere et in ſpe. Dicen
du[m] p[er] tumore illo est triplex gen[er]io[m]i mala c[oe]
plerio humida de humiditate salſoſa ſin plus et
minus: ſin q[ui] est discraſia calida et mala c[oe]poſi
tio et solutio c[oe]tinui. Ideo aliqui moderni dicunt
q[ui] ydropifis est apostema aquoſu[m] v[ê]toſum. p[
cauſa a[ut] efficiëte ydropifis est mo[b]p[er] confini-
lis mala calida v[el] frigida.

Decimo
tu queres. Dict[ui] est in p[re]cedè
nibus q[ui] opilatio est vna cau
ſa foſtis ydropifis: p[uta] talis ſi[mi]r materie in vijs
illis.  
Tu dices cuius p[atic]le e[pa]n opilatio epatis  
eſt p[er]p[ri]ncipal[que]. Soluit g[a], v[ê]o, de interiorib[us],  
ca[us] penultimo q[ui] venar[ui] gibbi p[ter] qua[do]  
sitas regurgitat[em] ſruit et ſe v[el] ab expulſua regu  
lata ad vias affluetas in v[tero] matemo. quia ad  
vmbilic[ui] per quem natura e[ppel]lebat illa aq[uo]  
sitatem: q[ui] per partè illam v[im]nabát.

Undecimo
tu queres. Lui[que] virtu[m]
epatis ydropifis è no[
cumentu[m] paſſiue intelligêdo. Soluit l[a], v[ê]o de in
teriorib[us] in ca[us] penultimo q[ui] g[ra]natiue ſanguinis
epati, p[ter] colligantiæ expulſiue i[pius] ſi[mi]r ibi
opilatio in gibbo v[el] p[er] colligantiæ attractiue re
num v[el]p[er]plems ſi[mi]tales n[ò] faciát offici[m] ſui.

Duodecimo
tu queres. Lui[que] vir
tur, ydropifis è no-
cumentu[m] actiue ſeu p[er]p[ri]ncipal[que]. Dicèdu[m] q[
]p[er] tumore est p[er]p[ri]ncipio natural[um] ventris
et partu[m] vicinaru[m], p[er] c[ae] g[ra]natònis materie est paſ-
sio regitiiuaru[m] natural[um] oium memb[or]io[n]n[am] non
p[u]ideat eis de obiecto sufficiënti. nutrtonis circa
quod agut m[istr]ates et m[istr]ate virtutes hec suſ-
ficiant de clarificatone ydropifise.

Aſtis clarificatis
cura cu[u]ſa[que] ſpe
ciei ydropifis tibi pateſt. P[ra]wi[s]tame q[ui] in cu[
ra p[cedas] ſaire et cognoscere oportz qu[am] ſpeciez
ydropifis patik[que] c[am] imediata[m] instrumètalez
g[ra]natònis materie. p[uta] an ſit mala calida a[ut] fri
gida, et c[ó]ſiderare o[z] c[am] ſitus materie in v[è]tre
et in alijs memb[or]iz. Et c[ó]ſiderare oportz temp[
]ui aduent[que], nam ſi ſit incipiens firmari ſeu in neu
tralitate decidièt[em] q[ui] cachecia d[am] ab amic[em] faciiter
curaſ niſi ſit et ſeb[ze] vel aposternate e[pa]n v[el]p[er]ple
nis vel renu[m]. Si a[ut] firmata fuerit p[er] menlez cum
difficultate curaſ ſpecial[que] calida potiffime illa in
qua v[ane] tendut[em] ad rubor[em] notabilez. Et e[pa]n[am]
a[ut] in aliquo et in vita p[lò]gan[que] a bono medico.
Ue[que] d[est] p[uen]ut [que] ypo[zo]arca est mag[pi]nqua

fanationi.13 quâdo permutat in lecoſleumanci
am fit difficilis ſanatōnis.qz tunc ſtus est magi
debilis ppter quod materia est magi aquoſa et
inaturalis licz fit minus ventoſa.qz illa mala co
plexio frigida et humida in membris còtinue pe
iozatur et augmentatur sic magis de aquoſitate
et minus de vento generatur. Ex ita ratione y
poſarcha tranſimutat in lecoſleumâtiâ et timpa
nife de frigida et in alchitem de fria vt est dictu

## Bi quis ergo iposar

cham habuerent er retentione meſtruoſum vel e-
moroydarum quod pateſcere relatis . et quia
ſubito inſlatur in facie et ſupercilijs et alijſ mē-
bris cum plenitudine et inſlatione venarum ta-
les flobothomentur de consilio raf in ſuo conti-
nente,precedente tamen caſſiaſ. Et licz in tali
b? ſit malæ compleſrio excedens humida et alis
qualiſ cilida illa excedens humida hebetando
calidum cauſat in modico tempore malâ frigis-
dam, ppter quod poſt paululum ita a quacunque
alia ypoſarcha in cura no diuſerſicaſ. Intentioni
aute curatiuæ cuſſumque ypoſarche in p[ro]ſeſſu
duplex erit. Una eſt malâ cōplectionem frigida et
humidam epatis et membrozú corrigere et repa
rare. Secunda erit matenâ per ſecellum, vomi-
tum, vizinam et ſudoré euacuare et ſonfinne hoc
vult raf in ſuo cōtinente, qz materia flegmarica
aquoſa multa abundat in stomacho et in epate et
in toto cospoze. Ue[que] ypoſarcha non eſt opila
tio in gibbo epatis ſicut eſt in alchite et in tim-
pamite quia illa matetia aquoſa non trâſiret ad
membra remota ſed fluéret ad partes vimbilici:
tverer p[re] ceteris membris inſiarek, ppter quod
non eſt intendendum ad deopilandû put in alijſ
ſpeciebus ydropisifis ſed ad educendû materia
per vinas. In p[er]mis ergo mundiſiceſ stomach?
cum caſſiaſ, ſic. R. prunoy damaſcenorum, vua-
tum paſſarù mundatarù ab aril[um]. caricarù pin-
guium, iumbe, ſeſſent, an[ni]. 3. fiat decoctio in ſij.
H. aque donec reedeat ad. H. f. in qua diſſoluátur
caſſiſ, bene mundate. 3. ij. fiat potus, detur in oz
tu ſolis et quietcat in lecto capite basso. In ſom-
no per duas horas et non comedat niſi poſt ter-
tas. In hoc facto ſi initu habcat er. ſanguine reſtě
to in menſtruis vel emoroydibus fiat flobotho-
mia de epatica. Conſequêter poſt aliquos dies
flobothomeſ de ſophena domestica in vno p[er]
de, qua non ûnuaſt de ſilueſtri. Poſt aliquos
dies de ſophena alterus pedis, C. Patiens it[at]a

ypoſarcham vel quæmque aliæm vtatur melli
crato tepido sequenti ſine alia mixtura. R. coſtis
cis radicis ſeniculi, petrociſi, ap[pi]i. raphani. ana,
m. 6. coſticis radicis yreos. 3. vnam. radicis acho
ri. 3. duas. maio[zane]. valeriane. centauree mino-
ris. mentaſtri. mellif[us]. ana. 3. m. 6. azari. 3. vnam. as-
meos. cufcute. ana. 3. 6. anſi. maratri. dauci. ſe-
minis ap[pi]i domestiſci et montani an[ni]. 3. duas. mel-
lis albi deſpumati quart, vnium et 6. aceti ſquis-
liti. 3. 6. fiat mellicratum bene clarificatum ad
H. duas. ſummat ſero et mane. renoutur de quin-
q[] in quinque diebus. Quo facto per decem vel
duodecim diſe ſummat iterum caſſa inſtitulá di-
ctam vel itam colaturam. R. vuarum paſſarum
mundatarum ab aril[um]. 3. vnam. polipodijs qui-
cini. 3. vnam. ſene epithunji. ana. 3. 6. radicis yre-
os. 3. 6. azari. 3. 6. ſeminis cufcute. 3. duas. agar-
ci electi. 3. tres. turbith electi gummoſi. 3. ij. 33. as
nifi. an[ni]. 3. vná. ſalis gême. 3. 6. fiat decoctio in qua
diſſoluat caſſiſ. mun[us]. 3. vná. fiat potus. fiat de
ſero decoctio et temperent oia per nocte. Tel ſu-
mat de pi[pe]. de agarico. 3. ij. vii. 3. ij. 2. 6. ſtis erpe
ditis ſummat ſero et mane quibusdam diebus de
metridato in quantitate amigdale. diſſoluat cuz
modico vini vel ſummat per ſe. H[ita] p[ro]sequendo
vtatur exercitio bono ante prandum et ante ce-
nam. parum comedat et minus potet, vtatur car-
mbus electis. Et talia p[ro]sequedo ſtupheſ in ſu-
pha ſicca facta cum lapidibus fluitalibus can-
dentibus superspar[io] vino albo vel claro. Stu-
phetur ad placitiu[rum] duobus diebus de mane reite
rando ſemel in quidecim dieb? Loco huus flu-
pha naturalis sulphurea ſibi compeſt φ ſtuphe-
tur p[mo] de mane. Conſequêter balneet ſe in a
qua illa sulphurea vel ſalsa loco ho[u]m. De con-
silio Raſ ſepeliſt in arena bene caſeſacta a ſo
le tempore calido. et obumbreſt ne ledatur a ſole
in capite. Aliqui auctores volunt φ pr[ui]s mun-
gantur cum ſtercoſe recenti bonis. loco ho[u]m
ponantur in furno pane ex[tracto] taliter calido φ
poſſint tollerare. ponant poſtem ab intra et iace-
ant ibi tenendo caput extra vel ponant in ſoue
bene calida. faciant vnam ſoueam ad modi[rum] pu-
tei lati p[ro]ſohundam per quattuor palmos et caſe-
faciunt cum vitibus vel ramulis de iunipero vel
alijs. quo facto extra[ha]unt p[ur]nas ponunt ibi po-
ſtem et ſolia ebulor[um] ſedent ibi inuoluti. nam
optime tollerant quia attrahunt aerem frigidiuſ
ſine fatiga eſt opti[mi] remedium. Et ſi vngereu-
tur cum ſtercoſe b[ou]s vt dictum eſt eſſet melluſ

Solium

XCIII

quia magis epicarentur in carne et in aliis me-
bus.talia prosequendo redeant ad mellicratuz
dictum et ad metridatum per vices. Loco metri
dati fumant de ita dyalacca per se vel cum vino
claro vel albo vel in pillulis in quantitate caſ-
nee.'R.coſt†i ſpice, carpoßaſmi, rilobafaſmi caſ
ſielignee.azari, cinaomi, croci. ſquinant†i, zin-
3iber†, reubarbari. maſticis. arſtologie longe. et
rotunde. an. 3. vnam. myrre. gentiane. anſi. apſi
polij garioſilo:uz. euſatoij, ab ſunthij. nucis mu
ſcate. ana. 3. f. cubebarum. 3. duas. laccē. 3. duas
mellis deſpumati quod ſufficit. referuentur in pi
xide. C Aduerte q. non ſit minis coctum. capi-
at de ſero vel de mane vt dictum eſt. vtatur pane
duozum dierum vel trium. quando piſtabitur ſu
peraſpergatur modicum anſi maratri et caſeſa-
ciat ad ignem panem quem comedat dum erit
in meſa vtatur vino cloro ſubtili antiquo in mo
dica quantitate tamen. vtatur carnibus electis
capzeti mutonis iuuenis et bipedalibus potuſſi-
me columbis iuuenibus et suiculis paruis. al-
ſentur. et ſi cipentur pone ibi ſatis de maiozana.

## Et si quis iposarchas

habuerit ex nimo flurn emor oyarum vel men
struozum. succurratur illi flurui et male humide
ſtomachi et fiant illa que dicta ſunt. C Et si
quis yposarcham habuerit fine ſtis succurra-
tur male humide ſtomachi et membrozum cuz
ſtuphis ſiccis et alijs. Atatur ſale ſacerdotali,
cuins receptam inuenies in antidotario. Citet
cibum in magna quantitate et marime potum.
vitet offas inſuper porum inter duas comestio-
nes. Ifta tibi ſufficiant pro cura cuiuſlibet ypo-
sarche.

## Et si quis alchitez vel

timpaniſtes de cauſa frigida habuerit. quod pa-
tecit quia extenuantur corpora eorum cum tu-
moze ventris qui ſonat velud vter plenus aqua
vel ſicut timpanum. et ſunt cum vanis remiſſis
in coloze. grosſis in ſubſtantia modica ſiti. ad
quod faciunt etas et ſerus. Aterq[us] horum indi-
get forſiter deopilantibus p[ro]pter forſtem opila-
tionem in gibbo epatis. ratione cuius aquoſitas
et venter tendunt ad partes vimbilici. Et quia ta-
lis timpaniſtes. cito et in modico tempoze muta
tatur in alchitem. quia cito frigiditas in epate
augmentatur p[ro]pter quod plus de aqua gene
rabitur cum a frigido potentiòzi generetur ma-

gis q[ui] ventus. quarto ampho[zo]inò[rum]. quibufcau-
q[ui] torziones et c. J[uo]de ſimul posſunt erequi in cu
ra. quilibet h[or]um purgetur cum caſſaſiſi, dicta
ſupra et fiat mellicratum dictum addendo ſp[er]
cam vtramq[ui] ſquinantum ana. 3. tres. ad deo-
pilandum gibbum epatis renouando ipsum vt
dictum eſt. Quo facto decem vel duodecim die[
bus fumant colaturam ſuperius dictam vel pil-
lulas de agarico. Aliqui dant. 3. vnam yerapigre
dissolute cum aqua cicerum rubeozum. et aliqui
duplicant coloquintidam in yerapigram dant
3. ſer. Aliqu[ui] dant. 3. f. de coloquintida groſſo
modo puluerizata. et grana duo bdellij. cum fi-
cu. B[ordon]ius loco h[or]um laudat succum yre-
os crudum. quattuor vel. 3. ſer. mediam cloſcau-
oui per se vel cum modicooui ſoſbilis ducuntur
ter qualibet ſine violentia de illa aqua citrina.
B[ordon]ius laudat multum in y[drop]iſi de frig-
da nec curabat de alio laratiuo. C Ifacta purga-
tione auctores multum laudant v[ainam] proſi-
am q[ui] fumant de mane vel v[ainam] capre cum. 3.
f. ſp[ice] nardi vel, celtice puluerizate vel ſerum ca
p[er]nun cum. 3. f. ſp[ice] nardi puluerizate. vel q[
3. vna vtriusq[ui] ſp[ice] parum ibi decoquatur. fiat
potus. nam ita forſiter deopilant gibbum epa-
tis. et faciunt magnum exercitium ante p[ra]ndi-
tum et ante cenam et dietentur pr[out] dictum eſt.
de alijs. specialiter cum ſale ſacerdotali. Atatur
dialacca dicta, repetantur laratiua per interuab
la pr[out] tibi videbitur. vel p[ro]uoca vomitum.

C Aduerte tamen ne des medicinas violentas
dyagrediatas nec laureolam nec meſereon.na3
multum debilitant epar p[ro]pter eorum malicia3
Non vidi bonum finem cum illis lic[es] auctores
dent in ſuis practicis. Et ſtuphentur in ſtupha
ſicca facta cum lapidibus candelibus vt dictiūs
eſt vel in ſtupha naturali sulphurea et in balneo
ſlo poſtea balinecentur ibidem. Et ſi tunno[]ven-
tris non bene recedat cum laraturis dictis et a[]
lijs aperitiuuis. Applicetur iſtud emplaſtrum. R[
ſtercoris capre. decoquatur in v[ina] pueri maſcu
li et e[ptendatur] ſup[ra] ventrem. Vel ſic. R. afterco
rum vaccarum paſcentium deſiccati et ſubtili-
ter puluerizati quod ſufficit. diſtemperetur cum
vino limphato et oleu[]i addendo quartam parte[m]
sulphuris non e[pt]uncti. applicetur per modum
emplaſtri. B[ordon]ius laudat q[ui] in ito caſu fi-
ant duo vel tria cauteria ſubtus vimbilicum et in
burſa teſticulozum vt refudando paulatine ma-
teria aquoſa purgaretur. C Contra inſlatione3

burſe testiculorum. Aliqui faciunt ſic. *R*. aniſi,
maratri cummi. an. p. vnum. pulueriſentur ſubſi-
litur et incoſpoſentur cum quarſ. i. olei ſambuci
vel ebuli et cum ſucco ebuli et ſambuci addèdo. z
vnam chimolee. et per modii emplastri ſupra o/
ceum et virgam ſi inflata fuerit et ſuper tibias.
gilbertus et rogeri ambe laudant cauteria in ti
bijs ſic inflatis in ſerius in basset loco non placz
vel q. ſcarſicent vrilla aquositas paulatine e/
pellaſt. istud magis placet. Et si quis alchitez
de cauſa calida habuerit quod pateſcit q. tume-
ſcit venter cum extenuatone corporis et cum vzi-
nis coloſatis et residentia arenosa in pceſſu alí-
quando ròne adſtions humorù in venis. Jdez
erit in timpaniſten vel cum vina ſanguinolenta
ad modum loture carnis clare vel obscure. vt di-
cetur in capitlo de mictura ſanguinis et ſiti ma-
gna, et ſi venter percutitur auditur ſonis aque.
Aduerte tamè q. ſi vrine fuerint multú colo-
rate et in magna quàtitate arguunt magnum la-
plsum in epate in calore et ma gná opilatiónez in
gibbo ppter quod ſignant talem non eſſe bene
curabile. Iſtì indigent vt talis diſcraſia calida
epatis et ſomachi corrigatur et vie gibbi aperi-
antur et deopileſt materia per ſecſſum et vinaſ
et ſudoem expellaſt. In pìmis ergo purgec cum
caffiak. ſimplici dicta, vel cum colatura ita. *R*.
ſumiterre. in. vnù. vuarù paſſarum mund. z. vnaž
ſoliòum ſene. epiſthini. polipodiij quercimi. ana.
z. f. agarici. z. ij. et f. ziziberis. aniſi. ſal. gème an.
z. f. ſiat decoctio in ſero caprino in qua inſundaſ
per noctem corticuz mirabola noz citrino ſu pul-
ueriſatorum. z. vna. ſricent de mane ſoſtiter et co-
lenfur et colature addatur caſſiſk. munde. z. vna.
reubarbari inſuſi in aqua endiuie. z. vnam. ſpice
nardi. z. f. vini. boni. z. ij. ſiat potus. vel da de illo
ſucco yreos vt dictum eſt. Tuerù gordonius ma-
gis apſopiat in cauſa frigida poſtea ſumat p
nouè vel decem dies de mane medium vitrum
vina ſue. quia ſoſtiter deopilat vias gibbi epar.
Aliqui laudant et bene poſt q. ante prandiù per
duas horaſ ſumat tres bolos endiuie cum ace-
to quia corrigit caliditatem inde impreſſa et con
ſoſt atep. placet quando vrine ſunt multum ru
bee. vel ſanguis ad modum loture carnis. vel ſi
mat de ſero caprino cum. z. f. spicenardi pulueri
ſate. vel q. de vtræs celtica et modicum de abſin
thio bulliak in illa aqua caſei et pecter nouem vel
decem diebus. vel ſumat de ſero caprino cui mo-
dico ſeminis cufcute et endiuie pulueriſatorum
vel q. miſceas de aqua eius cum illo ſero capri-
no vel q. bullias ibi decem gnia alkekengi ſi vi-
na fuerit multuim coloſata. Rasia laudat me-
tum ſiritum acerofum distemperatù cum aqua
cuſcute. Dicit q. non habet par in ydropiſi de ca
lida. nam apert opilatònes epatis et laxat virna
et puocat. vel detur modicum de ſucco ſuſittere
cum aqua caſei. Multi apſobant q. ſumat ſe
pe de epate lupi ſubtiliffime pulueriſato cum a
liquo de istris liquoribus faciat vnum itoſzi per
nouè vel decem dies. Poſtea aliud reiterando
caffiak. dictam vel colaturam vel ſucci yreos v'l
tempereſt per noctem. z. a. et f. corticum mirabola
noz citrino ſu pulueriſatorum in modico ſu-
pi acerofi calidi. ſricent de mane ſoſtiter et colen
tur et distemperent cum ſero caprino quod ſuffi-
cit ſiat porus. Rasia multú laudat itam med-
cinà in ito caſu. Uel detur cluſtere ſimpleſ fine
aliqua opirata et fine ſale. q. ſeconſuerit magis
constipat. Aduerte ſuper hoc quod tibi diq
q. p. aliquo non det pihas de meſereon nec lau
reole nec medicinas dyagrediata. s. q. licz laét
ſoſtiter in modica doſi et apſobent a quibufdaſ
nunq vidi benum ſinem ppter malum vestigio
um quod dimittunt in ſomacho et epate. nam
ita membra multú caleſiunt ex hoc. Et quia al-
chites de calida in pceſſu permutat ad tim-
pamſtè de calida vt eſt declaratum. I. deo poſt
p. apſoſſerit per méſem et vira comunter eſt per
mutata et eſt ibi magis de vétoſitate q. de aquo
ſitate ppter quod pcedatur vt in timpaniſten:
in qua indigemus plus diſſolutuſis ppter ven-
toſtatem. Et si quis timpaniſtè de calida ha
buerit incipiendo. Vl. q. alchites in eam eſt per-
mutata in tali eſt minòr diſcraſia. quia aliter pl
q. de vento q. de aqua non generaret. adeo indige-
mus remedijs magis frigidis. I. deo aliqui ap-
ſobant duo v'l. una coclea ita ſucci mozelle per
nouem dies. Et indigemus aperitiuſis opilatò-
num gibbi ſicut in alchite et eductone matene
per ſecſſum et per vias vinales cum illis que
dicta ſunt. Et magis indigemus diſſolutuſis p-
pter plures ventoſitates. ppter quod porus vi-
ne propre nec spicenardi in tanta quantitate mi
ſi repzimank cum. z. vno. vel. z. i. f. feminiz
frigum innoz. quia mirf. cum dup lo spice v'cu
vina propzia non habent ſic locum ppter diſ
crasiam calidam maiorem. Et applica emplastra
dicta ſupra ventrem de ſtercoſe capre. ſed cui vi
na pueri pone modicum aceti ſi videas vinas
multum rubeas. Et in emplastro facto de
ſtercoſe vaccarum pone acetum limphazum.

["folium", "XCIII", "loco vini et olei. *Bilbertus et rogeri?* laudant in istis speciebus ydropipis de calida vêtoſas cuż ſcarificatore ſupra epar vt illa opilatio diſſolua tur cum ſanguinuga filiter dum tamè ibi non ſit ſebris nec apostema. *et q[ui]tibie ſcarificent vt dictum est ſupra. Stuphe dcè ſimilif eis competut ppter consumptione materie aquoſe vt ventoſe, Dieta in p[ro]mo gradu vt tempata in paſſiis eis competur: q[ui]c[que] epar eſt magis calidum vt ſicilii propter quod plus de vêto q[ui] de fría aſq[ui] generat vt è ſuperi? explicat[ur].", "CAPITULUM. 1.º, 2.º, 3.º, 4.º, 5.º, 6.º, 7.º, 8.º, 9.º, 10.º, 11.º, 12.º, 13.º, 14.º, 15.º, 16.º, 17.º, 18.º, 19.º, 20.º, 21.º, 22.º, 23.º, 24.º, 25.º, 26.º, 27.º, 28.º, 29.º, 30.º, 31.º, 32.º, 33.º, 34.º, 35.º, 36.º, 37.º, 38.º, 39.º, 40.º, 41.º, 42.º, 43.º, 44.º, 45.º, 46.º, 47.º, 48.º, 49.º, 50.º, 51.º, 52.º, 53.º, 54.º, 55.º, 56.º, 57.º, 58.º, 59.º, 60.º, 61.º, 62.º, 63.º, 64.º, 65.º, 66.º, 67.º, 68.º, 69.º, 70.º, 71.º, 72.º, 73.º, 74.º, 75.º, 76.º, 77.º, 78.º, 79.º, 80.º, 81.º, 82.º, 83.º, 84.º, 85.º, 86.º, 87.º, 88.º, 89.º, 90.º, 91.º, 92.º, 93.º, 94.º, 95.º, 96.º, 97.º, 98.º, 99.º, 100.º, 101.º, 102.º, 103.º, 104.º, 105.º, 106.º, 107.º, 108.º, 109.º, 110.º, 111.º, 112.º, 113.º, 114.º, 115.º, 116.º, 117.º, 118.º, 119.º, 120.º, 121.º, 122.º, 123.º, 124.º, 125.º, 126.º, 127.º, 128.º, 129.º, 130.º, 131.º, 132.º, 133.º, 134.º, 135.º, 136.º, 137.º, 138.º, 139.º, 140.º, 141.º, 142.º, 143.º, 144.º, 145.º, 146.º, 147.º, 148.º, 149.º, 150.º, 151.º, 152.º, 153.º, 154.º, 155.º, 156.º, 157.º, 158.º, 159.º, 160.º, 161.º, 162.º, 163.º, 164.º, 165.º, 166.º, 167.º, 168.º, 169.º, 170.º, 171.º, 172.º, 173.º, 174.º, 175.º, 176.º, 177.º, 178.º, 179.º, 180.º, 181.º, 182.º, 183.º, 184.º, 185.º, 186.º, 187.º, 188.º, 189.º, 190.º, 191.º, 192.º, 193.º, 194.º, 195.º, 196.º, 197.º, 198.º, 199.º, 200.º, 201.º, 202.º, 203.º, 204.º, 205.º, 206.º, 207.º, 208.º, 209.º, 210.º, 211.º, 212.º, 213.º, 214.º, 215.º, 216.º, 217.º, 218.º, 219.º, 220.º, 221.º, 222.º, 223.º, 224.º, 225.º, 226.º, 227.º, 228.º, 229.º, 230.º, 231.º, 232.º, 233.º, 234.º, 235.º, 236.º, 237.º, 238.º, 239.º, 240.º, 241.º, 242.º, 243.º, 244.º, 245.º, 246.º, 247.º, 248.º, 249.º, 250.º, 251.º, 252.º, 253.º, 254.º, 255.º, 256.º, 257.º, 258.º, 259.º, 260.º, 261.º, 262.º, 263.º, 264.º, 265.º, 266.º, 267.º, 268.º, 269.º, 270.º, 271.º, 272.º, 273.º, 274.º, 275.º, 276.º, 277.º, 278.º, 279.º, 280.º, 281.º, 282.º, 283.º, 284.º, 285.º, 286.º, 287.º, 288.º, 289.º, 290.º, 291.º, 292.º, 293.º, 294.º, 295.º, 296.º, 297.º, 298.º, 299.º, 300.º, 301.º, 302.º, 303.º, 304.º, 305.º, 306.º, 307.º, 308.º, 309.º, 310.º, 311.º, 312.º, 313.º, 314.º, 315.º, 316.º, 317.º, 318.º, 319.º, 320.º, 321.º, 322.º, 323.º, 324.º, 325.º, 326.º, 327.º, 328.º, 329.º, 330.º, 331.º, 332.º, 333.º, 334.º, 335.º, 336.º, 337.º, 338.º, 339.º, 340.º, 341.º, 342.º, 343.º, 344.º, 345.º, 346.º, 347.º, 348.º, 349.º, 350.º, 351.º, 352.º, 353.º, 354.º, 355.º, 356.º, 357.º, 358.º, 359.º, 360.º, 361.º, 362.º, 363.º, 364.º, 365.º, 366.º, 367.º, 368.º, 369.º, 370.º, 371.º, 372.º, 373.º, 374.º, 375.º, 376.º, 377.º, 378.º, 379.º, 380.º, 381.º, 382.º, 383.º, 384.º, 385.º, 386.º, 387.º, 388.º, 389.º, 390.º, 391.º, 392.º, 393.º, 394.º, 395.º, 396.º, 397.º, 398.º, 399.º, 400.º, 401.º, 402.º, 403.º, 404.º, 405.º, 406.º, 407.º, 408.º, 409.º, 410.º, 411.º, 412.º, 413.º, 414.º, 415.º, 416.º, 417.º, 418.º, 419.º, 420.º, 421.º, 422.º, 423.º, 424.º, 425.º, 426.º, 427.º, 428.º, 429.º, 430.º, 431.º, 432.º, 433.º, 434.º, 435.º, 436.º, 437.º, 438.º, 439.º, 440.º, 441.º, 442.º, 443.º, 444.º, 445.º, 446.º, 447.º, 448.º, 449.º, 450.º, 451.º, 452.º, 453.º, 454.º, 455.º, 456.º, 457.º, 458.º, 459.º, 460.º, 461.º, 462.º, 463.º, 464.º, 465.º, 466.º, 467.º, 468.º, 469.º, 470.º, 471.º, 472.º, 473.º, 474.º, 475.º, 476.º, 477.º, 478.º, 479.º, 480.º, 481.º, 482.º, 483.º, 484.º, 485.º, 486.º, 487.º, 488.º, 489.º, 490.º, 491.º, 492.º, 493.º, 494.º, 495.º, 496.º, 497.º, 498.º, 499.º, 500.º, 501.º, 502.º, 503.º, 504.º, 505.º, 506.º, 507.º, 508.º, 509.º, 510.º, 511.º, 512.º, 513.º, 514.º, 515.º, 516.º, 517.º, 518.º, 519.º, 520.º, 521.º, 522.º, 523.º, 524.º, 525.º, 526.º, 527.º, 528.º, 529.º, 530.º, 531.º, 532.º, 533.º, 534.º, 535.º, 536.º, 537.º, 538.º, 539.º, 540.º, 541.º, 542.º, 543.º, 544.º, 545.º, 546.º, 547.º, 548.º, 549.º, 550.º, 551.º, 552.º, 553.º, 554.º, 555.º, 556.º, 557.º, 558.º, 559.º, 560.º, 561.º, 562.º, 563.º, 564.º, 565.º, 566.º, 567.º, 568.º, 569.º, 570.º, 571.º, 572.º, 573.º, 574.º, 575.º, 576.º, 577.º, 578.º, 579.º, 580.º, 581.º, 582.º, 583.º, 584.º, 585.º, 586.º, 587.º, 588.º, 589.º, 590.º, 591.º, 592.º, 593.º, 594.º, 595.º, 596.º, 597.º, 598.º, 599.º, 600.º, 601.º, 602.º, 603.º, 604.º, 605.º, 606.º, 607.º, 608.º, 609.º, 610.º, 611.º, 612.º, 613.º, 614.º, 615.º, 616.º, 617.º, 618.º, 619.º, 620.º, 621.º, 622.º, 623.º, 624.º, 625.º, 626.º, 627.º, 628.º, 629.º, 630.º, 631.º, 632.º, 633.º, 634.º, 635.º, 636.º, 637.º, 638.º, 639.º, 640.º, 641.º, 642.º, 643.º, 644.º, 645.º, 646.º, 647.º, 648.º, 649.º, 650.º, 651.º, 652.º, 653.º, 654.º, 655.º, 656.º, 657.º, 658.º, 659.º, 660.º, 661.º, 662.º, 663.º, 664.º, 665.º, 666.º, 667.º, 668.º, 669.º, 670.º, 671.º, 672.º, 673.º, 674.º, 675.º, 676.º, 677.º, 678.º, 679.º, 680.º, 681.º, 682.º, 683.º, 684.º, 685.º, 686.º, 687.º, 688.º, 689.º, 690.º, 691.º, 692.º, 693.º, 694.º, 695.º, 696.º, 697.º, 698.º, 699.º, 700.º, 701.º, 702.º, 703.º, 704.º, 705.º, 706.º, 707.º, 708.º, 709.º, 710.º, 711.º, 712.º, 713.º, 714.º, 715.º, 716.º, 717.º, 718.º, 719.º, 720.º, 721.º, 722.º, 723.º, 724.º, 725.º, 726.º, 727.º, 728.º, 729.º, 730.º, 731.º, 732.º, 733.º, 734.º, 735.º, 736.º, 737.º, 738.º, 739.º, 740.º, 741.º, 742.º, 743.º, 744.º, 745.º, 746.º, 747.º, 748.º, 749.º, 750.º, 751.º, 752.º, 753.º, 754.º, 755.º, 756.º, 757.º, 758.º, 759.º, 760.º, 761.º, 762.º, 763.º, 764.º, 765.º, 766.º, 767.º, 768.º, 769.º, 770.º, 771.º, 772.º, 773.º, 774.º, 775.º, 776.º, 777.º, 778.º, 779.º, 780.º, 781.º, 782.º, 783.º, 784.º, 785.º, 786.º, 787.º, 788.º, 789.º, 790.º, 791.º, 792.º, 793.º, 794.º, 795.º, 796.º, 797.º, 798.º, 799.º, 800.º, 801.º, 802.º, 803.º, 804.º, 805.º, 806.º, 807.º, 808.º, 809.º, 810.º, 811.º, 812.º, 813.º, 814.º, 815.º, 816.º, 817.º

illam feculentam digerit in ipsis venis cum caloſo/
re fluente, et in ſanguine aliqualiſt subtilem cœuer
tit ut indenutriat, et illud quod cœuerti nò potest
eijcit tanq[ui] ſuperfluiu ad orſicium ſtomachi per
poſui dcin per quem p[ro]mulge[do] p[ro]ſuit illa ſu
perfluitas pontica et acetosa vt dcin orſicium ſto-
machi corroboret et inſpillet et appetitù eius ad
cibos incitet, vt dicit Alui, p[ro] cañ, doc, de humo[
bus in caplo p[ro]mo in fine cauſando ibi inanitio
nem ròne eius ponticitatis et aliaquali frigiditati
in respectu per viam comp[li]ſionis, p[ter] quod
dicit Bal, 2º, regni, q[ui] frigidus vent bonus è ap-
petere, et ex tali ſuperfluitate melæcolica actu alijs
qualiſk humida acquiriu in orſicio ſtomachi ma
la' complexio humida ſine materia: q[ui] est ibi in-
anitio, et 2; fames est paſſio orſicij ſtomachi, 4°
de mo[bo]t, et o[n]nis appetit? est ad còtraria puata
t non ad p[ſentia]. ſdeo dicit fames est appetit?
calidi et ſicci p[ra]wiati in orſicio ſtomachi, et est,
p[ro]ſitio aristo, male intellecta, cum in ſame o[n]ni
mèbza caleſcant et ericcent, quita fames corp[ora]
epiccat, viij. amp[bo]z circa ſaem dempto orſicio
ſtomachi, p[ter] ca[n] dcám, et per iſtum po[n] ſu-
perio[]cè ſit expulſio illius ſuperfluitatis d[oc].
The rum ſi ſplen feculentiâ magnam habuerit humo
ralè vel ap[ost]emo[]sam expellit per po[n] alium in
ferio[]em ad p[ina] intestina et non ad vias p[ra]na-
les, p[ri]ij. de ingenio in ca[ro] ſexto in fine cap[ri] nam
per po[n]i et quem attrahit expellit, put fit in e[es]
pate, vt videmus in fluribus ventris, hoc vide-
mus in dyarria ſplenetica, lic[]z interdum p[er]lit ex-
pellat in tali abundàtia per po[n] ſuperio[]em dcin
p[ter] quod in quibusdam ſit v[om]it? colere ni-
gre lic[]z de poſſibili talis v[om]it? ſimili potest ſie
ri a colera illa veniente ad còcauum epatis ſeu
ad p[ina] intestina per illum po[n] infero[]em, hoc
ſit in habentibus fund[us] ſtomachi debilem, rò-
ne cuius de facili recipit talem ſuperfluitatem,
T Alterius nota q[ui] ſplen[ie] de poſſibili inſunt vi-
egritudines in ſpecie. Interdù dolet et grauat,
ex ſola ventoſitate. Interdù ex aquoſitate circu-
ſtante cum aliquali ventoſitate. Interdù opilaſt
in po[n] ſuperio[]ri p[ter] quod ſtomachus n[ò] be-
ne appetit, p[ter] p[u]ationem colere acetose dicte
non negando quin talis debilitas appetitùs, ſi-
mili iter fiat alijs de cauſis, aliquando puta ex d[]
bili ſenſitua i[plu]s orſicij vt fit pluries in con-
haſſe[]tibus et in quibusdam delicatis vel ex de-
bili attra[ct]iuæ memb[ro]z, p[ter] quod ſtomachuſ
non maniſt. Et interdum grauat et opilatur in
po[n] inferio[]ri dicto p[ter] quod non bene aſtra-

hit feculentiâ ſanguinis ab epate, et sic melanco
lia multiplicat in venis tori? corporis et inde ac-
cidunt egritudines melancolice, vt ectericia mi-
gra, cancer, varices, elephantia, imperigo, len-
go nigra, morphaea nigra, melancolica in venis
torius corporis duplicit, vno modo per viam ad-
ſtutionis chiloſitatis in còcauo eparis, vt fit in iu-
uentute potiſsime in piloſis brunis. ſdeo dict
ga[li] 2º, regni, q[ui] talis humoz abundat in corpore
nòstro in fine peraugmaſtice eratis. Alio modo
multiplicat in corpore nòstro per vià putrefacto-
nis fine ebullitòne put ligna putreſcum et un-
nerent, put fit in quibusdam in quibus regitue
naturales venar[us] ſunt debiles viro, p[ro]vò p[er]
terno, et ex tali cauſa plures ſunt lep[ro]ſi in p[er]
su etatù vel incurrunt egritudines alias melan-
colicas. Aduerte q[ui] communiter in alijs etarib[
s] u[n]entute melancolica multiplicat ex opilato-
ne dicn po[n] inferioris p[ter] quod qua[t] talis o[
pilatio fit a groſſo terreo ſplen indiget foſturi ad
peritiu[m] magis q[ui] ip[m] epar, vt acetò squilico-
et ſimilib[us] vt dicit Bal, m caplò ſexto in fine. ſde
dicit raff[us] in ſuo continente. Interdù ipe ſplen in
mefcit et ingroſſat ratione feculentie, indebite in
eo, p[ter] quod p[an]niculus c[pi]tenditur et dolet et
grauat, interdù ingroſſatur et tumefcit ex groſſi-
cie ap[ost]emo[]a. Interdum fluui humo[]zes ab eo
vt fit in dyarria ſplenetica, sic patitur vno de ſey
modis de poſſibili, Notum est q[ui] tales paſſiones
ſunt paſſiones ſplen[is] p[ri]ncipaliter vel ſui p[an]ni-
culi et inſunt ſibi per colligantia, vent quod ve-
nire non debet ſin naturam. P[uta] illa feculen-
tia vel ventoſitas vel aquoſitas, et ſunt paſſiones
officialis in figura vel in via vel com[mi]nis, quia
solutio c[ò]tinui com[mi]niciando morbum com[mi]ni-
lem com[mi]niu[]t et ſunt n[oc]umentu[]s paſſiue et deſer-
ptive intellige[do] regitue naturalis eius digeſt
ue et expulſiue coſequent[em] par[n]s mandanne. Et
ſunt paſſiones o[ui]m virtutum naturalu[m] ſplen[is]
et epatis et alio[]um memb[ro]z, nam o[n]ibus in-
ferunt n[oc]umentu[] per p[er] et posteri[us].

Iſtis clarificatis

Lura p[er]ſa
ſionu[m] p[er]ſi

n[is] tibi pateſcit. P[ri]uſq[ui] in cura p[er]cedas o[pi]
ſcire qua[t] specie mo[bi] pati[que], q[ui] h[oc] cura diu-
ſica[que]. T[he] qui ergo dolo[]em ſplen[is] habuerent
ex ſola ventoſitate soluente c[ò]tinu[m] in ip[ro] pan-
niculo, q[ui] d[omi]n[que] pateſcit q[ui] est for[si] dol[or] fine d[uni]ce
et groſſicie et ſine ruſitu et durat p[er] diem v[er]cau[m]
ſui malicia et n[ò] è dol[or] c[ò]tiniu[m] immo por[mi]mat
poſt cibos ventoſos illis vitet potu[m] aq[ui]t vitet cau[st]

folium

XCV

nes bouinas et siluestres et substatiá leguminus et poti inter duas comestiónes. siát sacculi de mi lio cōquaſſato et ericcato ſupra tegulá cum 1mo dico ſalis puluerizati et torzefacti. vel ſiant de ci mino vel ſemine ruſhe et agni caſi ericcatozum ſupra tegulá et cōquaſſato ponanſk in forma p pter muuenes p[ra]cticos. 'R. milij paru] cōquaſſa] ſi et ericcati ſi tegulá. p. ii. ſal cōnti] et ericcati ſu per teguláp. b. k duo ſacculi parui medij palmi longitudinali interbſatiti in pano lineo raro. Tel ſic. R. cimini paru] ericcati ſuper tegulá et contri ti grosſo modo. p. ii. ſeminis agni caſu. ſemis ru the ericcatorum ſup tegula et conquaſſatozum. an. 3. i. miscentur. k duo ſacculi p[ui interbſatati in panno lineo raro antiquo. Jſti ſacculi applicen tur calidi ſupra ſplené ſepe reiterádo vnupost a] lium. ventoſa filiter poteſt applicari pluries an] te cibum et ſine ſcarificatione. et poteſt filiter inut gi regio ſplenis cum oleo thamarſci. Tel ſiant ſacculi de flozibus thamarſci puluerizatis. 'R. flozui tamarſci. 3. ii. b. puluerizeńk subtiliter, fiát duo ſacculi parui interbſatati in panno lineo ra ro. applicent calidi ſepe reiterádo vel fricentur. ſplen cum vina p[ria] vel cum filtra inſuſo in ac] ceto decoctónis flozui tamarſci. T Et si quis dolozem ſplenis habuerit exventoſitate cōmi]ta cum aquoſitate. quod pateſcit q[ui ſenti]k rugitus et eſt cōmuus dolo]. ſin plus et minus cum gra]itate toti] lateris et cōmuni]k forſiſca] talis ru g[it? ſin q[udas lune mag] frigidas et poſt p[lemilu]nium et poſt ebos fle]maticos et melancolicos] vitet talis carnes bouinas et po]cinas et subſtati] tiam leguminu] poti] aque et poti] vini inter duaf comestiónes. ſacculi ſtatim dicti et alia ſatis cōpe tunt ſibi] valent ventoſitati. et aliquali]k valét con tra illá a quofi]tate cōmi]tát. Tel appliceſt istud R. radicis a]ch[. p. iii. coqua]ſk in aceto ſon] b[ui]k et foriter conquaſſen]k et ſupra pannu] lineu] exté da]k et per modu] empli] appliceſt vna]par]s. Al] ſic R. farine ſe. ſenugreci. p. ii. ſemis naſturtij pulue n[ari. p. i. aque decoctónis a]ch[. q[ui ſuſſicit. fi]s at emplin. accipia]k q[ui ſuſſicit ſupra pannu] line] um duplicé] et ſpleni] appliceſt. Renoueſt de ſero de eo] quod remaſſit et ſi necesse] ſuent adda]k mo] dicum de aqua decoctónis a]ch[. Tel bonum eſt vt ante]q[ui]tenus procedatur q[ui] purgetur ali] qualiter p[opter illa] que constituant in]zibum in receptaculo. R. ſcolopendrie. p. duas. co]tici]s radicis capparis cōtici]s tamarſci ſalicis. an. 3. duas. radicis rubee tin]tozum. radicis a]ch[. azari. an. 3. vnam. aceti squilliti]k. 3. b. mellis albi

deſpumati vel mellis anto]ati. q[ui. i. et f. fiat mel]i] cratu] clarificat] ad. P. ii. vta]k ſero et mane in q[ui]tate medij gobelli tepidi ſine alia mixtura. Hoc facto purgetur ſic. R. flozum tamarſci. flozum bo]aqinus et bugloſſe. an. 3. b. ſene. th[ei]. epith[ui] po lipodij q[ri. azari. an. 3. b. agni caſti. ſeminis ruſhe an. 3. ii. agarici electi. 3. iii. et b. 33. an. 1. an. 3. i. fiat decoctio in qua diſſoluatur dyacatolicon facti in modu] opiate. 3. i. vel loco ei] medulle caſt] eſt. 3. i. et f. fiat potus. Hoc facto poteſt applicari pluri] es ventoſa magna ſine ſcn] ficatione et reiterate dicta emplaſtra. vel iſta] que ſunt for]tiora. R. ſe]minis ſenugreci. p. ii. ſeminis naſturtij. p. i. co]qu]tur bene]n aqua cum modico aceti. vel in vino ſi vaine ſint remiſſe et inde cōquaſſen]k et ſuper ſplè] applicentur in modu] emplaſtri. Tel ſic. R. ra]d. a]ch[. co]cti in aqua cum modico aceti. P. b. cō]tici]s capparis q[ri. i. armoniaci q[ri]. b. diſtempe]rentur oia cum decoctone a]ch[. applicetur per modum emplaſtri. vta]k eti]a] conferua a]ch[. fa] cta c[ui] melle]k capparù] confecta]k cu]z addito mo] dicum aceti et olei. T Et si quis opilatione] ſple]n]s in po]o] inferior] habuerit quod pateſcit. qa] grauatus in latere illo cum caſu appetitus et e]ſt colaus liuidi ſubnigri in facie, et in albugine] ocu] lozum ac ſi intraret] yctericia] nigram. et eſt cum aliquali] trificia] et ſollicitudine] cum ſommis ma] lis: cum vina tenui remiſſi colaus et egeſtis ſub nigri]s vt plurimù] purgetur et ſirupe]t. vt ſtatim] dictum eſt in dolo]e ſplenis rōne ventoſitatis cō]mi]te] cum aquoſitate. conſequent] flo]bor]ome]k de ſaluatella ſinſtra, cōſequent] ventoſet] cum ve] toſa] magna in regione] ſplenis pluries mane] et ſero fine ſcarificatione. Tatur capparib] cōſe] c]tis cum oleo et aceto] incidut] illam ſeculentiam] terream] opilatione]. vel ſumat de mane] ſoma] cho] ieu]no] duas] ficus] cum modico pulueris y]so] pi] vel pipen]s vel 33. Jſta] mulu] deopila]t ſplené] R]a]b in ſuo] continente. Tuta]k etiam] aqua] pluui]s] ali] cum vino] in poragi]s. ſumat de mane]. xx. die] bus modicum] vini] clari] decoctónis ſcolop]édrie] ſanat] ſplenem] undurat]i] et opilatunn. R]a]b in ſuo] continente. Et si talis] haberet] vinas] bene] tinc] tas] ſignum] eſt q[ui] talis] ſeculentia] opilans] eſt be] ne] calida, vta]k ergo] quoc]ui]s] mane] de ſero] cap]i] no] in quo] remollierit per noctem] modicum] ſcos] lopendrie] vel ibi] bulliatur] ſola] vel cum modico] radicis a]ch[. Tel capiat] modicum] de ſemine] poz]tulace] p[lu]erizato] c[ui] modico] acen] b[ui] liphati. vel c[ui] modico] ſyru¹. acetoſi] liphati] et meli?]. vel] ſui] mat de cōtice] c]curbite] ericcate] subtili]me] codé]

modo nam ista duo valèt etiam si febris affuerit
Rab in suo continète caplo proprio, Potest etià
vti quibuscá que dicent statum in cura grossilieci
magnitudinis et duriciet splenis, Et si opilatio-
nem in pozo supertoj habuerint, quod patescit
quia cōqueritur de gravitate lateris cum appe-
titu p[er]strato et colore liuido et fedo fiant ea que
dicta sunt in cura opilatōnis facte in pozo inſe-
riori, fiant statum p parte que omnia comittantur
discretōni tue. Et si quis grossitie magnitudi-
nem et duriciet splenis humoralis et nō apostemo
sam cum aliquali dolore habuerit et de causa ca-
lida terrea quod est vt plurimū: quod patescit q[ui
talis inest epaticis venofis calidis et in regione
calida vt plurimū cum vinis coloratis quos ras
dioſis et quādoq[us] confusis in subſtātia et colore,
ad quod facit cōplexio et etas paugimastrea. 2.0.
tegni que grossiliez et duricies patescit ad sen-
sum tactus cum gravitate lateris et ipſi? anheli-
tus porſſime ſuper forti motu. Talis vtaſ vino
cum aqua porſſume p[lu]uiali extinctōnis ferri et
vitenk ea que dicta ſunt. Et digerat materia c[ui]
subtilatiu[n]s et remollitiu[n]s ſine forti caleſtatiue
ne humor ingroſſet hoc tamen ſubito fieri nō po-
test ſed in longo tempe dicit rab in suo continète
fiat hoc cum tali mellicrato, Raθbrusci. I[para
gi.raθgramis, a[n].i.ii,mediāi corticis frarini.ge
neste, tamarīſci, cortiq capparis, a[n].i. i, b, mellif
ſe. bozag, c[ui]m toto bugloſſe cum toto, ſumitatu[z]
lupuli, capilli veneris re, c[ain]edreos, c[ain]epitue
os. c[ic]oee, a[n].m. b, ſcolopendrie, m. ii, quattuor-
seminū f[ro]z maiōrū, ſemis cucuſe, a[n].z.ii, aceti
paſſulati q[ui], i, mel[]r roſacei quar[ç].i. i, b, fiat mel
licratū bene clarificatum ad. P[er]ij, ſumat de ilto
mellicrato ſero et mane vnnum gobellī fine alia
miſtura, renouet de quattuor in quattuor diebus
potes facere firup[ui] cum. P[er]i, zuccari vi, ſis. b, vi-
lus est mellicratūm, continuet iſtud mellicratu[z]
p[er]x. vel. p[er]x. dies q[ui] cura eſt, vi, menſiu[z], D[ui] po-
tabit de mellicrato mungat ſibi ſplenè ſero et ma-
ne cum ilto vnguento molliſcatu[n]o poſtea cum
disolútio[n]o et inciſiuo. K[ar]adidis lilij, m. ij, mal-
ue bisinale, brance vſine, a[n].m. i, ſquille, m. b,
decoquar[ç] in vino et oleo a[n]. vſcoq[us] ad consumptō
nem vini, addaſt agrippe quart, vnū, cere quod
sufficit fiat vnguentū, vtaſ ilto vnguento dum
continuabit mellicratū d[omi], loco huius inunga
tur c[ui]z agrippa. Iſtis expeditis per. rr. dies pur-
getur s[ic]uit d[omi]n eſt in cura dolonis splenis ex v[el]
tofitate et aquositate cōmira, ſed addatur renb,
uſſui in aqua ſcolopendrie, z. i, vel. z. i, et b, hoc c[ui]

mittaſ c[ir]ſcretōni tue. Aliq[ui] adduſt lapidis armes
nici, z. b, vel. z. i, vel. b, abluat t[em] ne ledat ſtoma-
chum, potet cum ciph[o] de tamarīſco vel de ſtrati
no et teneat vinum in vafe tamarīſci vel de ſtrati
no, hoc facto inungaſ cum tali diſſolutio[n]o et inci
siao, K[ar]ammoniaci diſſoluti in aceto forti quart,
vnū et b, fiat per modu[n] vnguenti, liniaſt splen et
bombar apſliceſ desup. Vel ſic. K[ar]ammoniaci
quart, i, et b, bdellij myre et turis a[n].z. b, ſtoz-
cis liquide, z. b, fecis olei de lilio, z. b, apungie po-
ci, z. i, cere modicum, fiat vnguentum liquidum
quo inungatur et bombar ſup[ra] apſicatur.
R[R]aſis vult c[ui] puluis c[or]alli minitrast? dat? de
mane cum modico aceti bene kinphati vel firu[n]
pi acetoſi multu[n] valet. I[dem] vult de ſemine po-
tulace et de cortice ericcato ipſi?, cucurbite poſ-
sunt d[ari] per se q[ui]libet c[ui]z modico aceti limphat
i, vel fiat puluis de omibus c[ui]s ſint due p[er]tes c[os]
ralli et t[er]tia p[ar]s h[oc]um trinu[n]. D[omi]n[es] ſplenetici
poſſunt vti capparibus c[of]fectis et ſumat cum as-
ceto et modico olei, et omnes poſſunt vti c[of]serua a[n]
choz[ui] ſero et mane p[re]terç in grossitie apſcemo
ſa, et poſſunt vti vino vel aqua inſuſioſ s[co]lope-
drie, et poſſunt vti vino de coctōnis ſcolopendrie
de mane p[ote]ſt vti ilto electuario. K[ar] conſerua a[n]
choz[ui], z. iii, c[ot]cicis radicis capparis, z. ii, ſemis
po[tr]ulace, c[ot]cicis cucurbite ericcate et ſubuliter
puluerizate a[n].z.ii, mellis albi deſpumati quod
sufficit fiat c[ō]ditum. Iſta cura ſepius occurrat,
ideo q[ui]libet medicis debet eſſe p[ro]ſus. Ant[ur]
qui d[ant] in tali grossicie trocificos de roſis cum
firupo acetoſo et laudant multu[n] et habent p[ro] c[ui]
p[erto] dare in puluere cum vino puriſſimo modi-
cum de puluere splenis aſum filueſtris et pulli e[n]
quini p[ri]us ericcentur et subtiliſſume puluerizem
tur. Et laudant calamētum et rutham c[ui] coq[ua]
tur in aceto forti conquaſſent[ur] et calida ſup[ra] ſple
nem ſero et mane per modu[n] eulpaſtri apſicen
tur, vel filtrum in illo aceto inſundaſt et compref[
s]us ſplenii ſepe t[em] ſepius apſicet. Similiter lau-
dant puluerem c[ot]cicis capparis dat? de mane
cum modico firupi acetoſi lumphati c[ui]naqua c[oo]lo-
pendrie, vel cum aqua de coctōnis c[ui]us, v[el] c[ui]
aqua c[ic]erum et ipſius ſcolopendrie potest d[ari]
cum aqua ipſius ſcolopendrie et in ilto proceſſa
cure op[oz]et ſemper redire ad vnguenta remolli
tiua per se vel c[ō]mificendo molliu[m]a cum inciſi-
uis dictis continuet vnū de rebus dictis per qui
q[ui] vel ſer dies. Et si quis grossitie apſcemo-
sam habuerit quod patescit, qua dolor: ſonie ex
ſeb[ie]e concomitata talem duriciet. Purgeur p[ano]

["foliūn", "XCVI", "cum caffiaſſi, diffoluta in decoctōne communi pluries dicta, cōſequent flobothomeſt de eadem parte, cōſequent firupeſt cum firupo acetoſo lim phato cum aqua ſcolopedrie vel ciceru per ſe. v. ponat de puluere ſemis portulace, et corticis curbite et arnagloſſe ericcate ſubtiliffime pulueri zatorii cum trib digitis, vel capiaſt de ilto putuere cum aceto paſſulato bene limphato, inun gatur ſplen in pimis diebus cum oleo rosaceo v. bi ſit modica portio aceti ſimul bene agitaſt, vel inungaſt cum oleo rosaceo v. ſanfancino ſolo, poſt pimos dies puta in quarta vel quinta die mun gatur cum oleo rosaceo vbi ſit quarta pars olei camomiller, poſt aliquos dies pones equis par tibus dietando ipsos, put ſebzicitantes debet di etari cum auenato: o. deato, lacte amigó, ſpinar. giſs: biodio, parue pulle et ſimilib?, ſuluſis dict? receptus de mane vt dictum est habet vim firu pi. 3. ſta tibi ſufficiant p[ro] cura paſſionu splenis. Et ſi quis fluxu splenis habuerit curetur vt dice tur infra in ca. de fluru ventris a ſplene.", "T. Laplin, 12<sup>im</sup>, de colica et yliaca paſſione.", "J[ohann] F[erdinande] F[ra]um, 1578, Medicea allora in un paesaggio d'Italia, ma non mi son state azzurri a coloro, e i colori del ciel sono in un cielio rosato, e la luna è in un cielio rosato, e i colori del ciel sono in un cielio rosato, e la luna è in un

aut coquank et colenk. Deinde dis-
soluaptur in ea allzitramellis am-
borum ana. 3.tres. castorei serapi-
ni oppoponacis. colliriij quod pre-
dum omniij ana. 3.duas. misce-
antur oia et dum tepidum est fiat
ex eo encmar et si sqbale n exierit ire
tenur clistere donec e rire videank
hoc namq[ui] clistere admistrari de-
bet cuz res fortiffima est et peffima
et in colica mala et est illa in qua sit
nausea valde vehemens et inferi[rum]
nihil egredik. Huic preterea egrit-
tudini quandoq[ui] fetida superue-
nit eructuatio et plerunq[ui] stercus p-
os egreditur quod cum hoc acci-
dit sepe portendit mortez. Q[ui] si
cumventris dolore non fuerit ipfi-
us strictura fed inflatio et rugitus
ac tentio in ventre existut. Lonfe-
ctio de bacchis lauri danda e que
R[ic] foliorum rute ficcorum. 3. decē
ameos cimini nigelle lzeisin origa
ni carui alexandrimi feminis ami-
gdalarum amarar[n] melano pipe-
ris macro piperis mentastri dau-
ci achori baccar[us] lauri castorei om-
niij ana. 3.duas. serapini. 3. iuij. op-
poponacis. 3. iij. conficiantur cu[z]
melle eiusdem ponderis cuius do
fis fit vt auellana vna aut nabac-
ca multis vicibus cum. 3. vna vini
cale facti aut cu[z] apozimate de ra-
dicibus. huic enim confectioni in
remouenda ventofitatem et diffol-
uendam nihil equiparak[em]. Hoc p[ro]

terea suppoſitoriu[n] ſubijcia[que] quod  
ē ventoſitatis diſſolutiui[n] ſ. cimi  
ni folioru[n] rutevi[ridis] amboru[n] a[n].  
m. vn[u]. bothor marien arthanite  
amboru[n] ana. 3. ij. baurach. 3. vna[3]  
cōſiciank ex melle et ſupponak cu[z]  
ſpongia vel lana. Hoc enim diſſol  
uit ventoſitate[em] et inferi[rum] expellit.  
Alenter quoq[ui] aflīdue ex panno  
calido vaporandus e[n] et eger in ti-  
nam mittendus. Si autē hec non  
suffecerint ventoſa cum igne ipo-  
nenda e[n] et locus donec rubere inci  
piat ſricandus. poſt. hec vnctio fi  
eri cōuenit ex oleo rutaceo et ex a-  
lijs oleis calidis et ex eis clifteriza-  
dus e[n] eger p[ro]q[ui]eis admixta fuer-  
re[c]astorei euforbi[j] amboruz a[n].  
3. f. Hancvero ſolitus pati egritu-  
dinem dum ſan[que] caueat ne vinu[n]  
aqua mixt[u] bibat: nec etia[3] ſumat  
vinu[m] nifi puru[n] et forte neq[ui] aqua  
multam bibat: et abſtineat ab her  
bis et lacte et omnib[que] inflatiu[m]. fi-  
loniu[n] faciēs yliſis cum maximo  
cohar[t]atur dolore et timek ne ſin-  
copis egro ſuperueni[ar]vētoſitate[em]  
carminat ſomn[u] prouocat. R[ic] pi-  
peris et ameos folioru[m] rute me-  
tastri castorei baccaruz lauri cimi  
ni oium a[n]. 3. i. opij mandragore  
iuſquiāi ſemis oium a[n]. 3. f. cōſi-  
ciātur cum melle eiusdem qua[t]ita  
tis dek ex eo p[ō]dus v[n]i[rum] aurei. hu  
ic q[ui] electuario addik pleru[n]q[ui] ſca-  
monee. 3. ktia. et fit t[u]c medicam[em]

folium

XCVII

vêtris solutium. Si aŭt cù dolore
etiam febris affuerit et caffiafist, i
succo endiuie bullito et deffumato
diffoluta egro è dàda et firup? vio-
lat? in potu è tribuèd? et nutrièd?
è ex tafea cum oleo de amigò, dul-
cib? còditar ex leni clisteri clisteri
zand?, Lum aŭt loc? doloris i vê-
tre apparuerit groſſus et apostema
habes eger in principio flobotho-
mek deide caffiafist, cuiſ succo her-
barum ſepe dàda, et ſit cib? ei? cui?
hic dolor ex ſuetudie accidere ſo
let tafea vnctuosa cum zuccharo et
cum oleo ſizamio et abstineat a re
bus stipticis et acetof? abis groſ-
fis et vêtrem stringêtib?. Qui aŭt
cum hoc dolore vêtositate pati ſo
lit? è cibetur cum calagie et muta-
genat còdiſ cum ſemib? et abstine
at ab olerib? et lacte et ab oib? que
inflât, et bibat vinu forte et nò viti
atum, aut ydromel cum ſpeciebſ
que pro ſodimèto ponitur vt pip:
quas dicem?, ydromellis còſectio
K. mellis müdi libram vnà, aque
libras ſex. miſceatur et coquaf diu
et ſpumétur bene donec fiat ad ſi-
militudinem iulep. Lùq? hoc fa-
ctum fuerit in vnaquaq? libra ex
eo mittatur, 3. due piperis pulueri
zati in pano ligati donec appropi
quet finis decoctiòis ei? et cum in
frigidatur extrahatur pànus et ex
primatur et cum necesse fuerit pro
pinetur, Lôfert etiam cui hec paſ

ſio ex vêtositate et groſſa ſupertin-
tate accidere solet: oleum de Ier-
ua recèti cum apofimate de ſemini
bus ſumptù. Apozima autè de ſe
minib? è hoc. K. ameos cimini Ize
iſim carui origani nigelle oïm añ.
p. i. iſtis admisceanک aque libre. iiij
et coquatur donec redeat ad libra
vnà et f. Be hoc itaq apozimate
ſumatur. 3. due. quib? 3. iiij. olei de
Ikerua addant et multis dieb? bi-
batur. Sed ſi cui dolor iſte cum ca-
lore ſuperuenerit pruna, xx. et ſic?
citrine. v. et paſſarum enucleat arù
3. v. ſumatur et coquank et colétur
deide caffiafist, in eo diffoluta co-
letur et cui oleum amigò, admisce
atur et ſumatur et ex apozimate qò
in capitulo de reumatismo dixim?
in potu tribuatur. Uenter vero ſi
multum fuerit ſicè predicto apo-
zimati addatur polipodij turbith
amborum añ. 3. duas et coquantur
cum eo et detur donec venter ſolua
tur. Lum autem solutus fuerit re
moueantur polipodium et turbith
Electuarium qò ventre ſoluens
inflationem et resoluit grauedin è
K. turbith albi fricati et pulueri-
zati. 3. xx. 3iziberis. 3. decè. 3uccari
3. xxx. huius pulueris. 3. tres. ad bi
bendum. dentur pillule de quibus
cum quis ventrem ſoluere volue-
nit vnà ſumere debet que appetitù
excitat et iſlationè reprimunt et gra-
uedinè et cibù digerùt, K. masticil

mij

zinziberis cinamomi gariofilorus
neheremistemelano piperis ma-
cro piperis camomee violarui zuc
chari omnium ana.3.vnam. fiant er
eis pillule ad magnitudinem cicerif
tufmatr vna mouet ei sef aut bis.

Ecolica

et yliaca passioē. id
est de passione mul

tum dolozosa intestini dicti colon. v g-
cilis dicti yleos.nam iste passiones de/
scribuntur nomina particule patientis vt est mos
helenoz.vt dicit littera 2.º.de ingenio in ca.º.2.º
Clora pluz intestina sunt vnui cōtinuus:tam est cō-
siderādo ipsa fin eozi cōpositionē in groſſicie et
subtilitate et fin eo[rum reuolutionē ſer ſunt tria ſub
tilia ſeu gracilia: et tria groſſa ſeu imagi ſpiffa. vt
dicit gal.º.º.de iuuanetis.in ca.º.pmo. Bal. autem
in.º.º.de interiozib in caplo pmo.non ponit niſi
quattuor. q2 non subdiuīnit pīmu nec vltimui ſic
loquēdo.pīmu est caput ſecuīdi ſecuīdu caput pe
nultimi. Primum intestinu fin dicta gal. 5.º.de iu-
uaumentis vocat duodenu. q2 cōiter est. xij. digi-
torui in longitudine vt dicit gal. ibide. ve2.º.de
cōplexiom? in ca.º.4.º.vocat ipsum portanarius
q2 est porta aliorum. ppter quod in.º.º.de interio
ribus in ca.º.pimo non diſtinguit ipm a ſecundo.
puta a ieiuno.q2 est porta ieuim: ad iſt duodenu
ſeu portanariu venit porus cītis ſellis per quez
mandat co. ad ipm et ad alia intestina vt pumge
do incitet expulſiuā iſpues et alioz.vt dicit ga. ibi
dem. ppter quod ſi porus ille opilek colera no
veniat expulſiuā intestinoz incita: ideo rema-
nent intestina repleta ſecib? et ſleginate. p con
sequēs opilata per multiplicationē illarui ſuper
flutatui et ſic cauſat yliaca vel colica paſſio ſin
quod illa materia remanet in hoc vel in illo inte
ſtino.vt dicit gal. ibide vt est dictu in ca.º de ycte
rieta. Et ista est cauſa potissima quare aliqui pa
tiunک colicā pluries. Eteru aliqūn errat iste porus
in duobº.in forma vel ſitu in quibusda hoibus i
ſin creatōne. In forma q2 est aliquādo multu g-
cilis. ideo venit paru de colera ad intestina. ideo
cōiter ſunt cōſtipati naturali et habet intestina
frigida et vinas colericas. ppter duerſionē cole
re ad vias vinales. Jſtui lapsi qnia ſit a datoze
medicus non potest reparare bene. Et in qibus-
dam errat iste porus in ſitu quia ſitua magi in
alo loco. q2 iuxta fundu ſtomachi. ideo dicit gal.
2.º. tegni. Tidi iuuenē ſlegmaticu pluries vome

tem coreram. In quibusdam bifurcaſt iste porus
vna ſurcula vadit ad intestina et alia ad fundum
ſtomachi. vt ponit gal. in. 2.º. de cōplexiom? in
caplo dicto. Secundu ſintestinu q2 ieuinu. q2 con
tinue ſugit ab ipſo epate et inani: nam lic2 que
dam vene meſerayce terminent et ptendant ad
duodenu et ad intestina alia inferioza maior ps
illarui. ptendit ad ieuinu. vnde medicine laſatie
poſt paululā reductionē de potēria ad actum in
fundo ſtomachi ppter bauracitate et punctionē
earu ſtomach? q2 membzu ſensibile et nobile in
actōne respectu alioru viſceru expulſiuā ſuſi ito
machi incita: et stimula: ſexpellere et ſexpellit ta-
lem medicinā ad istud intestinu eo q2 istud inte
ſtinu non habet tantā ſensibilitate vel tantā no-
bilitate non ſexpellit eam ad inferi? imno ibi re-
tinek per temp. q2 ibi moza faciens per aliquas
hozas attrahit virtute ſpecifica humores per cō-
uenietiam ſpecifica. q2 quod e imperſecte in ma-
teria est imperſecte in humore t imperfectu na-
turali mouet ad perfectu. Medicine autem alte-
ratiue vt ſirupus et electuaria vadumt ad mem-
bra t membra attrahut illa virtute ſpecifica p-
pter cōuenientia in natura t ppter deſideru q2
deendi illec eē.nam ex inſtictu nature coguocuit
t eligut illa vt tale conueniens in reparatione diſ-
craſe vel vt nutriēs. Opus nature est opus in-
telligentie. istud declarat ſerapio in.º.º.º. vne
p practice. Tertiu ſintestinu vocat yleos. q2 longu
et gracile. inde paſſio ſua aſſumit nomen yliaca
paſſio. Jſta tria intestina vocan: gracilia. Dein
de sequuntur tria intestina groſſa t magis caro-
ſa put caro debek eis. quorui pīnum vocatur ozo
bus aliquando vocat a gal. ſaccus. aliquando
monoculus. quia est ad modum ſacci ſeu ſaccu-
li habens vnum foza men. Jdeo vermes vel ven
toſitas ſubintrantes diu možates pungut et gra-
uant.q2 feces ibi ſimili ericcant et faciunt alij
quando colicam non verā. Jſtud intestinum ſi-
tuatur verſus partem dextrā magis ppe epar.
Jdeo dolent ſolum circa parte illam. Secundu
intestinum groſſum est colon et inde colica paſ-
sio. Jſtud incipit a regione epatis ſub ozobo et
facit reuolutionē ad partem ſinistrā verſus ſple-
nem. 6.º.º.de interiozib caplo pino t ſecuō. ppf
quam cauſam doloz colicus extenditur per tom
ventrem plus d6 doloz yliacus nec neſeticus in
hoc diſtinguitur ab illis vt dicit Bal. ibidem. In
noticia paſſionum iftarum multi medici decepti
ſunt. imno Bal. fuit deceptus in ſeipſo credens
habere neſefrim ſeu paſſionem renum quia lapi

folium

XCVIII

bem et habebat colicæ a flegmate vitreò vt ipse recitat 2°.de interioß? in caplo.2°.Eterii inter stinum grossum et vltimù dicitur longaon claus dens anu. ßtudint intestinù est arungioſum et ca put colon. Ceteri? nota colica paſſio è paſ ſio colon. et yliaca est paſſio yleos. Aez de poſſi bili colica potest fieri in ozobo:tunc dicetur colis ca non vera. Hſta non circuſat totum ventrem ſin quod colica est cauſa dicta. Yliaca fit in yleos et de poſſibili potest fieri in ieuuno intestino, tunc erit yliaca non vera a quibuscda modernis vt a gozdonio voca: talis yliaca torzio intestinozum in qua est dolo: fortis ſtomachi cui punctura iſo: ti et angustia et inquietudine vehemèti et mutato: ne decubitus ppter coleræ et humores acutos in cluſos in illo intestino colligato et vicino ipſiſto macho ppter quod ſtomach? patitur. Lauſa ha rum duarii paffioni vna est in genere ſcz opilas tio in illis intestinis ppter quam opilatiem ſp ſunt contipati cum grauitate et dolo: in ventre ſim plus et minus ppter quod ròne colligante ſtomachi ſepe incurrut vomitum et no nocet eis ſi ſuperuemat rafis in ſuo còmente. Talis cauſa opilans diuerſificatur in ſpecie ſeptem mo: dis: q2 ſeptem reß be poſſibili opilastur intreſtina q2 ex fecibus induratis vſe: ex ventoſitate groſſa: vel ex multo flegmate groſſo vitreò vel viſcoſo: vel ex multitudine humo: ſi calidozum inuicato rum in ipſis intestinis, vel ex descensu et caſu in testini in oceum. vel ex verimb? cumulaſ: et glo: batis in ipſis intestinis, vel ex apoſternate gene rato in ipſis intestinis. Notum est ch ipſe paſſiones ſunt paſſiones principal: ipſus vel illius intestini ſin hoc describunt et ſunt paſſiòes per colliganti: vent quod venire non debet ſim na: turam. q2 talis cauſa vel talis no vent quod ve: nire debet. vt colera incitans expulſiua cozum et est moribus officialis còcomitando ſecum mo: bum còsimilè q2 malam complectionè frigidam et aliquando calida per quod non diuerſificatur in cura colica ab yliaca, et est nocumentu paſſiue intelligendo p[ro]mo: zbo descripto digestiue et ex pulſiue membri m[ad]a[n]tis et recipiètis. Aerum p[ro] illo doloz: est nocumètui ſenſitie et è paſſio p[ro]mo: zbo descripto ſeu nocumètui actiue naturalis expulſiue ipſo: mm intestinò: ſo: sequèter ipſus ſtomachi p[pter] quod patitur naufeam et vom: tum p[ro] illo doloz: est paſſio ſenſus còmunis, qa: ab alio non app[re]cheditur. ve: q2 it è paſſio alia: v[tr]tù: q2 doloz: p[ster]nunt ytutes ſecundo p[ro] noſticoz,

Iſtis clarificatis
Lura co
lice et yli
ace paffionis tibi pateſcit. Prius autem ch in cu
ra procedas ſcire et considerare opoſet paffione
in ſe qualis ſit nec que ſit. et cám talis paffionis
q2 cura in hoc diuerſificatur. Si quis ergo dolo
rem colicum habuerit, puta doloz: ventris ſatits
magnum: ſed non in vltimata malicia ab vimbis
lico inferius et in pectine per vetrem totu et late:
ra ppter reuolutionem ipſus colon nifi paſſio ſit
in facco ſeu ozobo. q2 tunc est magis fixus. Tel
dolozem yliacum habuerit puta dolozem vètris
ab vimbilico ſuperius. Aez quando est in ſupe-
riori intestino patitur ſtomachus vt est dictum
ex fecibus viu: retenis ppter debilitatem expul-
sive ip: o: zum. q2 sufficient: non stimulabat: a colec
ra veniente per po: zum, vel quia desceſe a rebus
ſeu a cibis ſtipticis. vel quia epicate: a caloz: ex
cedente epatis v[]ròne venti bo: ze: alis quod pa-
teſcit ex relatis. Diu est ch non ascellanuit et vius
est quibuscandie diebus cibis ſtipticis vel duri: et
est dolo: ſatits fo: tis ſed non in vltimata malicia
Zit tali caſu vitanda ſunt clifteria acuta et mo-
dicatiua q2 tunc feces magis exiccarèt. Ifiant
ergo clifteria lenitiua et mollificatua ſine ſale et
ſine opiata. R. quin: ch herba: còmunii. ſcz mal-
uarum. ſicle. mercurialis. branc: ch. viſiue: herbe vi-
olarum. an. in. vnù. ſeminis fenugreci. 3. vn: a: a-
nifi. 3. duas. fiat decoctio vſch. ad còsumptionem
medietatis in qua diffoluatur caſſie. munde. 3.
vna et f. olei còmunis vel olei. fenugreci. quar: t.1.
et f. mellis quar: t. f. ſiat cliftere: teneat quantu:
poterit et reiteratur ſero et mane. còsequent: inu
ſatur circa vmbilicum cum dyaltea vel cum bus-
tyro. vel ponatur butyrù in teſta nucis et ligetur
cum béda ſup[ra] vmbilicum, vel applicètur her-
be decoctòms clifteris et còqualſate applicent:
ſup[ra] ventrem per modù: emplastri. Lonsequen
ter potest balneare anchas in dicta decoctione.
Hſta o: ſma reiterentur donec exerant ille feces in-
durate. poſt ch feces fuerint expulſe balneat an-
chas suas et ventrem in decoctòne herbarum di-
starum ch diu et bene decoquatur. C et si quis
dolozem colicum vel yliacum habuerit. qua in
partibus iam dictis ex vètoreſitate groſſa frigida
tendente replente ipſum et soluète continuum in
ipſis intestinis. quod pateſcit q2 dolo: muta: de
loco ad locum cum aliquali rugitu et vomitu et
tortione cum punctura ad moduz acus et de poſ-
fibili aliqua po: zio ventoſitatis interpo: m inter
tunicas intestini tunc dolo: remanet fixus I: ex:

in iij

tendat se per latera ppter caufaz dictam. vt dicit
Bal,rij, de ingenio in caplo vltimo. quando est
in colon illa ventositas, et si sit in yleos non sic si-
milit cognoscit in expulſione egestionu cum cli-
ſtere et cſoberentibus applicatis cōtra ventositas-
tes. vt ex vētoſis applicatis vt dicit Bal. in loco
dicto. qz vel curat quando est ſola vētoſitas. φ si
non curet indicat aliqualit humoſè ibi eſſe. ideo
premiſſo clisteri cōmuniter applicamus vētoſas
magnas et plures.

Curetur in p[er]mis'colica et iliaca vētōſa
ſiattale clſtere. R. maluaru
ſicle mercurialis an.m.vnū, anifi cimini. an. 3.ij.
ſiat decoctio in qua diſſoluatur. olei ruthe q[ui].
caffieſ. müdate. 3.vna.tyriace magne. 3.ß. ſiat cli-
ſtere: teneat quantu poterit. expulſis egestiōb'
applicetur vētōſe magne ſine ſearificatione plus
ries in ventre circa vmbilicu[n]. nam ſi fit ex ſola
vētoſitate curatur vel in magna parte. Si nō cu-
ratur argui q[ui] ibi ſit humor aliquat. hoc dic ga.
xij. de ingenio in caplo vltimo. coſequent appli-
cetur filtru vel ſpongia: inſundaſt in vino caldo
decoctōnis anifi cimini pluries applicetur cal-
dum. Et ſi videt tibi ſiat conſequent clſtere de
oleo decoctōnis anifi cimini foliozi[rum] the p[er]miſ-
fis ea qu[edicta] ſunt. vnde regula est aucto: is q[
] in p[r]ncipio debét applicari intra et extra resoluti-
ua et carminātia vētoſitatem debilia. q[ui] diſſolu-
do et carminádo aliquádo talia augimétant dolo
rem. Detur ergo ter v[el] quater in die et nocte mo-
dicu[] de vino decoctōnis carui ſemis ruhe t[em]. se.
cimini bonu[] est tamè q[ui] m colica et yliaca de cau-
sa vētōſa et humozali frigida q[ui] abſtineat a cibo
et potu duo bus dieb[que] vel circa. v[el] ſalutu paru ſu-
mat. ſſiant ſibi talia ſuppoſitoria et carminantia
ventoſitatem. R. ruthe ſubtiliſſime contrite. 3.ij.
cimini paru[rum] to: re: facti et ſubtiliſſi p[lu]erizati. 3. i.
mellis deſpumati quod ſufficit. ſiant ſuppoſito-
ria cum lana ibi inuoluta ad modum glandis et
ſupponátur mirabilit[ate] ſedat doloz[em] vētoſam. Ali
qui faciut istud emplaſtru in p[er]ceſſu cure. R. ru-
the ſubtiliſſime cōtrite. p[er]miſſe mgelle myrre c[im]ini
ſubtiliſt puluensato[rum] an. 3. i. mellis deſpumati q[ui]
ſufficit ſiat p[er] modu[] emplaſtri et applicetur ſup[ra]
ventre: ſufficit p[er] ſero et mane. Et ſi quis dolo
rem colici vel yliacu[rum] habuerit ex c[aus] frigida hu-
mo[]zali. q[ui] ex regimate frigido innaturali v[el] vi-
treo in toto v[el] in parte maiozi. q[ui] cōiter vētoſitas
aliqualis c[ó]icat et p[ro]comita[que]. nam talis materia
pungit et morder intestina rōne frigiditatis ex[ce]
dentis et vētoſitatis c[om]píte tendens ip[s]a intesti

na et opilat ea in illa p[li]icatura ſi m[orte]a fuerit et ſut
constipati. quod pateſcit q[ui] doloz est multum for-
tis ac ſi terebello p[ro]fozareſt cum alijs ſignis atres
ſtantib[us] ſuper humoſe frigido vt est etas c[ó]ple-
sio dieta et ſic de alijs. Aeru[rum] v[ir]ine in ita colica
et in vētōſa de natura cauſe debét eſſe remiſſe. ſ
quia intestina ſunt opilata. ideo colera a c[it]ſiſel
lis non poteſt ad partes illas deſcedere. ideo di-
ueriſt ad partes v[ir]inales p[er]tut quod v[ir]ine ſunt
tincte et ignite et colozate dato q[ui] cauſa paſſiōis
ſit frigida. Regula est auctozi[rum] q[ui] p[er]ncipio hu-
ius cure applicent[ur] intus et extra calida ſ nò for-
tia. q[ui] talia diſſoluèdo augimétant vētoſitatè et p
conſequèus dolozem. Bal,rij, de inge. in caplo v[el]
timo. ſi ſiat ergo clſtere p[ino] cum ſolo oleo deco-
ctōnis maluaru[rum] biſimalue ruthe an. m.vnū. anifi-
aneti c[im]ini an. 3. duas. in p[er]ceſſu ſiat clſtere cuz
oleo decoctōnis ruthe et ſeminu[rum] dictozi[rum] vt facie-
bat ga[rum] in ſeipſo habere istam colicam vt reci-
tat 2[es] de interiozi[rum] in caplo ſecu[nd]o. na[z]3. dolebat
tantu[rum] videbatur ſibi q[ui] terebello perſo[]zaretur. vt
recitat ibi p[er]tut frigiditati[ate] materie fle[matic]
vitree. et ſic emittebat qua[t]itatem magnā ills[que]
ſegnatis actu frigidi. Lo[ſequenter ventoſet cum
igne cum pluribus vētoſis. q[ui] partes ibi calefiut
et euacuant ventoſitatem c[om]i[pt]am et ſumat de
bi[odio] pulle v[bi] decoquatur ſem[è] cartam et ci-
cera rubea. p[ore]s addere pulpa coloquinide. 3.
ß. ſed est multu[rum] amara. ideo 3[er] valeat in cauſa p[
]ponimus ſin non poteſt potare ſumat ita[]as. p[il]lus
as. R. y[er]apigre ga. 3.vnā. p[lu]pe coloq[ui]n. 3.vnū
bdellij. 3. qui[n]q[ui]s. ſiant p[il]le[que] ſumat in introiu le
c[it]. Tel ſumat ita[]as. R. aloes. 3.vnam. turbi[que]. 3
ß. 3[in]zib[er]is. 3.ß. p[lu]pe coloquitide. 3. a. bdellij. 3.
qui[n]q[ui]s. ſiant p[il]lule. Alliata eis competi v[el] bi[od]
dium[lgalline] decoctōnis aliozi[rum] y. ſopi. maiu[]o[]zane
ſalue. allum per ſe non competi eis quia diſſol
uendo ſo[ſt]iter generat ventoſitates. ideo deco-
c[io] alio[]um valet. verba ſunt ga[rum]rij. de ingenio
caplo vltimo. Œdem dicit raf[is] in ſuo comu[n]ete
recitat ga[rum] in loco dicto q[ui] quidam r[u]ſticus co-
medebat pa[n]em cum alijs et ſanabat ſe ſo[ſt]iter
et ibat ad opera aſſueta. p[er]tut quod dicebat ga.
ibidem q[ui] allium est tyriaca r[u]ſtico[]num: quia cu-
rat t[es] indigestiones. Aliqui faciunt ſuppoſito-
ria de melle vel de p[en]dijs cum ſatis de pulpa
coloquinide et ſtercoze muris et ſatis de ſale ge[
ma ad modum glandis cum filo in medio ob-
longo. Et dat ſero et mane vinum decoctōnis ci-
mini et galange calidum in modica quantitate.
Aliqui dant p[il]lulas. de euſo[bio] in p[ro]ceſſu m[.]

folium

XCIX

non in p[er]mis diebus sunt experte in hoc cauſa raſ
in ſuo continente. Aliqui applicant de ſuper ſpo-
gias inſuſas calidas in iſta decoctōne eam reno-
uando. R. Abſinthij maiotane mente origani
calamenti abrotani p[ra]ſſij. ana. m. vnum. radi-
cis cipi. m. vnum. baccarum laun fileris monta-
ni anſi cimini ſeminis vtriusq[ur] naſturtij. an. m.
vnum. coqquantur in aqua ſalfa vſq[ur] ad consum-
ptionem medictatis. hoc facto per paſſam ap-
plicant per modum emplastri de uſtis h[er]bis eo-
quaffatis. Vel vngatur cum iſto vnguento. R.
olei de lilio. R. f. euſoſbiij caſto[ei] ana. 3. duas. ce
re modicum: fiat vnguentum liquidum. Aliqui
inungunt loci cum arogon marciaton a tota p[ra]
p[ra]tate valèt in cura colice. iinmo in eius p[re]ſer-
uatione tenere pellem lupi ſupra ventrem, inun-
gatur venter. cum ſtercoſe lupi diſſoluto cum oſo-
de lilio per modum vnguenti. R. aſis in ſuo con-
tinente. ſumiliter intestinum lupi ericcatum et
pulueri[atum] datuſ cum modico vini ſero t[em]a
ne curat a tota p[ro]p[ri]tate t[em] eſt ſoſtius omni re
ſed[em] antiquos in cura colic[em] yliace. Abſtineat
tamen duobus diebus a cibo t[em] a potu, vel c[ap]
rum ſumat vt eſt ſuperius dictum.

Etsiquis colicam vel yliacam de cau-
sa calida humo[ali] habue-
rit quod pateſcit a mamſſete conferentibus t[em] no-
centibus. vt ponit H[al].rij.º. de ingemo in cap[lo]
penultim o vbi ponit caſum ad litteram t[em] curas
in genere.nam iſt[em] mult[ui] leduntur a calidis cli-
ſteribus emplastris t[em] embrocato[n]ibus t[em] iuuan
tur a frigidis c[om]plexio etas officium ad noticiaz
talis cauſe t[ali] detur cluſtere de decoctōne quiq[
herbarum c[om]muni[ui] cum oleo violaceo t[em] caſſieſ
t[em] modico electuarij de ſucco roſ. vel fiat cluſere
ſicut in ſebriz[em] acutis de p[ra]ſana t[em] oleo violaceo
t[em] caſſieſ. ſine ſale t[em] ſine melle. Detur vna tacea
de mane de decoctōne p[ra]noz[ui] t[em] floz[ui]n viola[z]
c[om]muniter conceditur eis potuſ aque frigide: t
mirabilit[em] iuuan[em] t[em] ſedant doloz[em] v[é]tris. c[om]mu-
niter purgantur cum ſcamonea ſic ex intentōne
gal[em] in loco allegato. R. dyagredij. 3. f. v[el] 3. i. ſi
eſt groſſus compactus diſſoluatur in aqua ord[em]
vel in ſero cap[ino] quod ſufficit fiat por[em]. Znum-
gatur vent[em] cum oleo violaceo vel p[an]ni l[inei] in-
ſuſi in aqua frigida comp[ſſi] applicetur ſtatim ſe
daſt[em] dol[em] q[ui] c[um] e t[alis] ma[] co c[ap] raro occurrit co-
lica nec yliaca. ſi ſit d[em] facto poſſut p[oni] in aq[ui] tepi
da n[on] calida. iuuan[tur] quia dol[em] ſedatur.

colicam vel yliacā habue-
rit ex vermiſt? cumulaſi, op-

lantib[em] t[em] p[ung]ētib[em] ip[s]a intestina quod pateſcit
er[at]e, q[ui] in etate pueticie v[el] p[ub]ertaſ cum v[el] su-
fructu[m] accidit talis colica t[em] dol[em]: ſatis adh[er]et
in vno loco. ſiant ea que dicentur contra ven[em]a
infra in capitulo p[ro]p[io].

Etsiquis colicam ex ruptura c[if]ach
ſeu ex eſſeſu intestin vel
z[ir]brin oce[n] ſeu in burſam teſticulo[]z[um habue-
rit reducatur intestinu[m] cum molliſticatu[m]s ad fi[
]tum p[ro]p[io]um t[em] ſiant illa que dicentur in cap[lo]
de ruptura.

Etsiquis colicam vel yliacam habu-
erit ex materia ap[ost]emo-
ſa. quod pateſcit q[ui] dol[em]: eſ mag[is] in vno loco
cum punctura t[em] talis loci t[em] ſe. c[ot]inua anteq[ui] v[el]
terius p[ro]cedas in cura c[ō]ſiderare oportet ſi ta-
le ap[ost]ema ſit de materia calida v[el] frigida. v[em]
q[ui] t[em] ſunt venule ſatis ſtricte c[om]muniter cauſa e[
]calida bene calida v[el] aliqualiter calida. flobo-
thometur ergo p[in]o d[em] parte oppoſita in qua mi-
nus declinat, in cras[ti]num vel in tertia die flobo-
thometur de parte in qua mag[is] declinat. t[em] Si
cauſa eſt mult[ui] calida in p[ri]cipio applicetur pa-
ni l[inei] v[el] p[ra]p[og]ia inſuſi in aq[ui] fra v[em] ſit 3ª vel A[]
p[as] aceti ſepe v[el] p[er]i[mi] renouado ita cito ſicut ca-
ſeſet. v[el] iu[n]gat[em] e[n] oleo roſaceo v[n]ſancino v[el]
alio roſaceo c[oi] v[em] ſit ſexta p[as] aceti ſumul bene
ag[iti]tatis. In defectu[m] illi? iu[n]gas cum oleo mi[
tillo: u[n]p[er] citom[or]o. h[oc] facies in p[er]mis trib[em] v[el] q[ui]
tu[or] dieb? p[er]miſt[edo] cluſteria lemiu[n]a ſu[n]plicita ſi
ne ſale t[em] ſine melle t[em] ſine o[p]iata. Si a[ut] ſit ma[]
n[on] t[at]u[m] calida n[on] o[z] t[at]u[m] u[n]frigidare in p[ri]n[oe] ſuffi-
cit v[nui] de oleis dictis p[er] v[el] a[d]ita octaua parte
v[el] d[ecima] aceti. p[er]t[em] du[m]n fuerit in aug[im]eto ad
de p[er]dictis oleis modicu[m] de oleo camomille in po-
ſteru[m] facies ſputibula de farina frumeti ord[em] c[ui]
v[it]ello on[em] ad maturand[ui] vel p[ones] d[em] medulla-
p[an]is bullita in aq[ui] c[ui] modico olei roſ. teneat d[em]
etam alteratiu[m] ſic ſebricitās diet[ef] d[ado] ſibi v[em]
n[u] l[um]phat[ui] por[em] aq[ui] mult[ui] incrudat ap[ata] inte-
rio[za]. i[de]o p[hi]betur a g[al]. in. 2[em]. de ingenio t[em]
decimo ſepe reiterado illa cluſteria lemiu[n]. 3[sta]
tibi ſufficiant.

T[em] lapituli, 13[m]. de flurum ventris.

Am cibus i[] stomacho
more solito non mora-
tur immo citius egredi
tur non mutās niſi pa-
rum fuerit cum h[oc] mordicatio et
m. iiiij

dolor in vêtre et sitis: cum quo etiam pleruntque adest ventris fluxus in quo ante comestione inuenitur purulentum. Bet ergo rob de succo vue acerbe, aut de succo ribes aut succo granatorum cum spodij rosalz amborum ana. 3. vna. Trocisci quod de spodio constrictiui itidem tribuatur. Autriatur vero ex adesia citrina et pullis cum aceto coctis et affatis et in succo vue acerbe positis. In potu sumat sumach cum aqua rosata et deinde nutriatur ex cibo cui admiscetur sumach quivocatur sumachia. Totumque eius re gimen ad hoc perducatur vt infri gidare posuit et constringere. Quid si non fuerit cum eo mordicatio i ventre neque quæ egreditur pus habet admixtum sed est viscosum et adest inflammationis paucitas et pauca sitis et rutus acidus. Egro fida et sinapis et pisces saliti tribu antur. Deinde cogatur ea vome re sumendo salem et mel et anetuz coctum. Que si non suffecerint me dicamen quod expellit flegma tribuatur. quod. &. aloes. 3. vna3. co loquintide interioris. 3. quattuor. salis indi. 3. quattuor. turbith. 3. i. Ex istis fiant pillule et sufficiunt ad dosim vnam. Nomitu preterea sepe vtatur: et cibaria quibus vtitur in al SURS parso intingantur: et comedat sulcita que sale cœdiuntur et que acrimonia habent

que appetitum prouocare consueuerunt. Si autem cum hoc quod diximus nihil egreditur quod si super fluum neque quod expellitur aliud purulentus vel flegmaticum habet admittum: egro vinum purus et forte tribuendum est et dyaolibanum dandum. quod. &. olibani. 3. de ce piperis ameos spice keifim anisi nigelle oium ana. 3. duas. balustre. 3. de ce 3. mellis despumati quod sufficit ad conficiendum: detur et hoc in potu quia stomachus calefacit et vehementer desiccat. Apozi ma quoque de seminibus quod in capitulo colice passionis nominauimus detur et affuescat in potu sumere vinum purum. Si vero cibus non egreditur sed res subtilis et alba et aquosa cum qua sult ea que epatis significant debilitatez egro tribuatur id quod fit de soria et diaolibanum et trocisci calefacientes epar quos nominauimus et electuarium dyacalamentum. qd. &. foliorum rute foliorum calamèti siccorum amos carui keifim zibers cinamomi macropiperis omnium partes equales conficiant cum melle cocto et dentur alia me dicamina que nominauimus in capitulo epatis. Ex his quæ ipsi calefaciunt et fortat. Si aut cù pdcä egritudine non fuerit significatio debilitatis epatis. Imo qùd egreditur cù fluxu subtile est et albè et fiat in

Ifolium

C

Stomacho gravitas puluis de grano natis ad translutiendus dandus est q. R. oſsium granatoz acetoſo rum aſatoz tritorum vt alcohoł 3.c. carui ſemis coriandri amboz aceto acerrimo inſuſoruz7 poſtea aſſatorum ana. 3.xx. xilo caracte ſu mach balaustie oim an. 3.x. Puluerizantur optime et comſceant et detur ex eis puluis ad translutiē dum. Electuariuſ q. q. d. carazi detur q. R. arilloz paſſarum tritoru vt alcohoł libzam vnā mirtilloz ſiccorum puluerizatoz vt alcohoł libzam mediā xilocaracte nambati balaustie ſemis tamarisci ame os oim an. 3.x. ſcificantur cu melle de cana mellis aut cu melle apum optime deſpumato et ex electuario ſumaſ. Si auteq. q. d. egreditur citri nū fuerit et anu mordicat et eger ſi tim patiatur et febrez trocisci ſtrictiui de ſpodior aqua ſanich ordei detur. Trocisci ſtrictiui d ſpodio R. roſarum rubeaz ſpodij amboz rum an. 3.x. ſemis acetoſe ſumach balaustie gūmi arabici oim. an. 3.v. inſormētur trocisci pōdere. 3.ij. quorūvnus cu ſ. 3.i. de rob citonio ruz ſimplici ſumatur aquavero ſanich ordei quaz diximus ita ſit ordecum fractum in aqua ipſum coo periente bulliat donec aqua inſpil ſetur deinde coletur et bibatur ex ea. 3.iiij. cum tribus 3. ſpodij et gūmi arabici eadem quātitate. Q. d.

ſi ex fluxu ventris euenerit: exco-
riatio puluis de bolo ad transglu-
tiendum detur qui. R. p[]ſillij. 3.xx.
ſeminis plantaginis. 3.x. gūmi ara
bici boliarASI amboruſ an. 3.iij.
p[]ſillium aſſetur et gummi et bolum
puluerizek et omſceantur et ſuman
tur in potu ex eo in mane. 3.iiij. cu
rob de citonijs et circa noctem tan
tūdem. Libus vero eius ſit pulmē
tum factum cum granis granato-
ru et paſſis cuz aqua et aceto et ci-
bus factus cuz ſucco vue acerbe et
ſinnachia et tafea admſcetur ſuc-
cus ſumach et his ſimilia cibaria.
Trocisci de balaustijs qui p[]tinue
p[]ferunt dyarrie dandi ſunt cu flu
xus fuerit ſuperfluus: ſiue habeat
ſanguinem admixtuz ſiue non. R.
gallarum ſilliquaru[n] nabatis ſemi
nis tamarisci olibāi balaustie oim
partes equales opij gummi arabi
ci amboz ana partez mediā infor-
mentur trocisci pondere. 3.ij. ex q.
bus vnus cu vino ſumatur. Si ne
q[]z. calor affuerit neq[]z febris. B[]z ſi
febris affuerit cu[]z rob de citonijs
acetofis ſumatur: qui tunc dandi
ſunt cu ventris fluxus ſuperfluus
fuerit. Trocisci ad tenaſmonem.
Qui dandi ſunt cu calor[]is abſen-
tia fuerit et ventoſitas erit nociuā
et ſonit? R. ſeminis iuſquiami al-
bi. ſeminis aneti. ſeminis ſeniculi
omnuiu. 3.v. ameos. 3.iiij. 7. f. opij.
3.iiij. ſeminis apij. 3.x. fiant trocisci

De quibus pondus vnius aurei in
potu sumatur. Confectio de stora-
ce que antiquoventris fluxui con-
ferens ac tenasmon cum neqz fe-
bris neqz calor affuerit: sed erit ve-
tositas nociva danda est. K. casto
rei opij azari storacis liquiò mirre
semis iusquiami nigri thuris om-
niù ptes equales mellis quod suf-
ficit ad specieruz confectione. Lu-
tus dolis lit. 3. ii. vlsqz ad tres. Si
autem postq tenasmon decè tran-
sierit dies nonvis a fuerint medica-
mina conferre et eger supra pecti-
nem sentit dolorem redeundù est
ad clistere. Clistere constrictuum
K. panici excorticati lentius excor-
ticatarum rofarum siccaru z balau
stie capullaz glandiù oiz ana. m. i.
omnia in tribus libris aque coq-
tur donec ad libramvna 3 z medià
redeant et colentur deinde suman
tur ceruse cineris papiri babiloni
ci aut cineris papiri amborù ana.
3. i. boli armenici. 3. f. vitellus oui
vnius affati durus olei rosei. 3. f.
Ex his omnibus in predicto apozi-
mate fricando dissolutis clisteriæ
tur eger semel aut bis. Quod si te
nasmon fuerit longi têporis in quo
non egreditur sanguis: sed caura
alba muſcillagin i similis. Medi-
camè putredinis qd in caplo d cu
ra gingiuarum putridaruz nomi-
nauimus dandù est. Ex quo i apo-
zimate eorum qd nominauim fri

cato dissoluto clistere semel aut bif-
fiat. Et si ex ventris fluxus inven-
tre vehemès mordicatio secuta fue-
rit clistere fiat ex olo roseo tepido.
Si autez nullomodo mordicat cl-
stere fiat ex illo medicamine mul-
tiens addatur donec sanek epi-
thima de quoventer cum fluxus su-
perfluit virtus est debilitata liniè-
dus est. K. gallie acastie ciperi mir-
re gallarum cipresli chris omniù
partes equales. Ex his omnibus
vino veteri aut succo citoniorz co-
sperſis liniatur venter. Iluc quo-
qz quâdoqz additur panis bisco-
ctus de furia. Si autem cu hac egri
tudine fuerit calor epithia fieri co-
uenit ex duobus sandalis et roſis:
et bolo armeno et fansel et gallier
pane bis cocto cuz succo mariano
rum et citoniorum et mirtino. Qd
ſi eger vehementer patiatur tenas-
mon et ſepe vadat ad ſellam et ta-
mè nihil egrediatur collirium iſto
ſubijciatur. Est enim mirabile ad
ſedandum tenasmon quod Reci-
pe thuris litij croci gummi arabi-
ci omniu z. ana. 3. i. opij. 3. ii. infor-
mentur colliria et ſuperponantur

Eflurù

ventris peſtilentias
h. i. forti veri aliqua
ſpecies dyarrie dicitur peſtilentialis,
vt dicetur. Aduerte fluxus ventris
in genere triplex est lyentericus, inde
dicitur lyenteria. Dyarricus inde dicitur dyarria,
Dissintericus inde d: diffinteria, de hoc ſunt 3.
Eruda lyen ſimplex cy dyar cum ſanguine diffin,
Lyenteria est velox exitus cibi et potus a ſtoma.

Folium

CI

cho in eisdem qualitatibus vel quasi quib't come
ſi ſunt. 6°.ampho. comento pimo. dicit Ba'. ad
litteram. CLausa talis veloci epitus cibi a ſto
macho ante eiuf digestionez duplex eſt. Una eſt
mala complo humida lubriza cum materiavel ſi
ne infundo Stomachi verum vt plurum ſ est talis
lubricitas in fundo Stomachi: rōne materie flāti
ce adherentis ibidem: C Alia cauſa eſt ulceratio
aliqualis in fundo Stomachi: quia borhōde poſ
ſibili ibi ſuit generatūvel materia colerica de poſ
ſibili ulceraut partem illam: ideo cibo aduenien
te fit mordicatio et incitatio expulſive vt inde eſ
pellat caſus etingit p[ies] q[ubſda]z aduſtis p[pt]
ynam iſtarum cauſarum: Stomachus nō poteſt re
tinere tēpore ſufficienti. p[ro] digestione et q[ui] d[oe]
p[us] comuniter in ſanitate, tri. vel. xv. h[oc]arum vl
circa ſcom lenitatem vel groſſiuem maioemvel
minorem cibi. vt dicit Auic. 3°. cañ. caplo de tar-
ditate decocriōnis cibi a ſtomacho. verum in egri
tudinibus et in fluribus ventris eſt bzeuus t[ep]
t in quibusdam egritudinibus longiu: quia di-
gestua debilior. Et intelligas talem moza[m] cibi
in ſtomacho. quātum ad eiuf partem groſſoem
quia pars eius ſubtilis continue tranſcolatur ad
intestinum ieciu[m]. Et in de atrahitur per meſe-
raycas ab ip[olepate]t sic paulatiz pars ſuperio[
ſtomachi ianitur. ideo poſt ſer. vel ſeptem horas
appetumus cibum et fameſcūnus, licet in fundo
ſtomachi ſit poſt magna cibi p[rea]ſſumpti quia
fames eſt inanitio ouſcij[ic] Stomachi ſenſata. 4°.
de mo[bo] in cap[lo]. 7°. Dyarria eſt flurus ven-
tris humoralif et iſte eſt multiplex in ſpecie. quia
ſunt nouem ſpecies vel decem ratōne particule
mandantis et recipientis cum nocumento et ra-
tione cauſe materialis quod eſt in dyarria que fit
a[c]cerebro perviam catarri materia descendit a ca
pite ad ſtomachum per poz[os] meatus extra ip[as]
venas. talis flurus eſt de materia flātica que de-
ſcendens ad ſtomachum communet chilofitate
et humores eſtistentes in concau[m] Stomachi et fa
cit eos fluere ad inſerius. Sil[er] talis materia reu-
matica deſcendens coarumplit aliquat[er] cibum in
ſtomacho. ex iſta cauſa dupli[c] flurus vnetris p
viam catarri a capite durat quibusdam dieb't er
vel quater in die et egeſta ſunt aliquat[er] p[um]oſa
cum grauitate capitis. ypo. 1°. ampho. Quibus-
cui[que] p[um]oſis. Al[it] talis flurus ventris p[vi]a ca
tarri a capite fit a materia contenta in capite in-
fravenas et arterias capitis et tunc eſt inateª cō-
mixta colica et flātica et talis materiavent per ve

nas capitis ad inſerius: et cōmno[et] humo[res] in-
venis subiacentib't facit eos fluere ad epar. et p
sequès ad intestina talis eſt maiò[] poſt ſomn[u]
t non poſſunt bene dormire ſomniant mala. In
p[r]incipio egeſta fueru[t] quasi p[um]oſa textu d[ic]ro
ypo[cc]. 1°. ampho. Jſte flurus deſpoſibili ſubſeq[u]
ad p[im]u: et durat. C Alia eſt dyarria que fit a ſto-
macho. Jſta dyarria ſtomachalis eſt multiplex.
Quedam eſt perorſinalis durat duobus aut tri
bus diebus.nam materia ſoſdida congrega[t] in
ſtomacho in quibusdam potiſſime in guloſis vel
crapulosis talis materia congregata in cōcau[m]
ſtomachi. inſulta[t] a natura ſtomachi ab iſa e[]
pulſiuæ: ſed materia acut[ae]vel p[u]gitiuæ fuerit vl
ab iſa p[ent]iuæ ſi p[ung]itiuæ non fuerit nam iſa
d[ef]init talem materia non potens eam ſuſtinere
J[de]o aſcellat q[ub]ſdāvicib't duobus aut trib't] die
bus. veru[m] talis materia augmenta[t] et multiplica
tur ex cibo ſupu[ei]ete. q[ui] aliqua poſtio et c[or]u[m]
tur rōne talis ina e[]mote. J[de]o non eſt mira[d]
ſi duob't aut tribuſ diebus aſcell[è]t de tali i[n]a[]mo-
 machali quibusdam vicib't. C Alia e[]dyarria to-
 machalis q[ui] eſt q[ub]ſdam delicatis macille[t] ex
debellitate digestiuæ que durat p[li]bus dieb't. nam
cib't in talib't male digeritur et quasi aliquali co[]
ruptione ſemicor]u[p]itur. J[bo] a ſtomacho erpe[l]
litur ad iſa intestina.nam p[ent]iuæ gravata a ta-
li ſoſdido deſinit abire. 6°. de mo[bo] in cap[lo]. 2°
J[de]o d[ic]it. 6°. de mo[bo] in c[oe]. penulti. Alin iſta
dyarria ſtomachali ex debilitate digestiuæ et ex ali
quali co[rupt]o[e] cib[] in ſtomacho: vt eſt in die na-
turali vſq[us] ad duas[vel] tres ſellas quibusda]z ſe-
b[uc]itantib't] ſeb. c[in]tua: vel q[ub]ſda]z pleuret[ic]i[.
co[iter] cōicat in tali flur[u] ventoſitas in intestin[o]
J[de]o q[da]m ex habent ſingultum. co[iter] o[n]ſis
mo[]nuntur: qui[av]irtutes naturales ſtoma[ch]i in-
cipiunt morſicariymo ſeb[uc]itant[et] in regione
ertranea potiſſime ſenes mo[]nuntur cum iſta ſpe
cie dyarrie eſt caſus notandus. C Alia eſt dyar-
ria ſtomachalis et intestinalis: quia p[rim]o[]n inte-
ſno[]rum communiter et de poſſibili inſerioru[m] ſim[]
liter que pluries fit in p[uer]is, et fit a neruib't]on[
gis lubri]antibus iſa prima intestina fundi ſto-
ma[]chi.nam iſti ſunt verines longi qui lubri]ant
intestina. ideo dicu[t]ur lumbri]ci a lubri]itate qua[
inducunt. C Alia eſt dyarria que fit ex opilatio[
ne meſerayca[ru] venarum que fit cōmuniter a ci-
bis groſſis et dulcibus: potiſſime in guloſis. fit ſi
mi[ker] interdum ex materia humo[]rali apof[]emo-
ſa, ſed t[unc] concomitatur ſeb. cum notabili dok.

dertri ypocundri, 5. de iteriorib? in ca. penultiº.  
Alia dyarria epatica fellea in qua multa co.  
ab epate et eius venis: et a cistifellis expellitur de  
ifta communiter voceratur intestina venit in dis  
finteriam intestinalem. Alia est dyarria humo  
ralis a toto corpore. Jifta fit interdum per viam  
crifiis et mundificatois interdum fit per viam fin  
thomatis quod cognoscitur si confert et bene fer  
rant ex bona tollerantia et econtra, in ita euacu  
antur omnes humores, ex ita veniunt in diffinte  
riam intestinalem, sed non tantus sicut ex predicta.  
Alia est dyarria que fit a toto corpore de  
materia corrupta semiuenenosa ex se vel ratione  
veneni pessumpti cum cibo vel alias cum qua  
communicat submersio pulfiis et eius debilitas  
ifta contingit pluribus post comestionem fanga  
rum malarumvel vuarum arancee vel ficui cum  
culo aperto quia ibi intrant arancee et similes ba  
bote talis fluxus dyarricus dicitur pestilentialis  
communiter moriuntur: et si conualeſcunt rema  
nent debiles, quidam depilantur in cuti, quidam  
perdunt vngues. Alia est dyarria splenetica:  
cum egestione subnigra, tunc venit materia a ve  
nis et arterijs regionis splenis: vel cum egestis  
multum nigris, tunc venit materia a ſpongiſita  
te splenis, ſi tal veniat in principio mortale. 4.º.  
ampho. canone illo. Et egr. tudinib? quibus cunque  
incipientibus. et in. A. cañ. ſequentibus: q[ui] ma  
teria pellima et incorrepta expellitur arguens vir  
tutem debilem: non potentein expectare tempuf  
correctionis ipſius. Alia est dyarria que fit p[er]  
pter liquefactionem humiditatum membro: vt  
kit in ptificis et quibusdam, p[]pinquis mori in a[  
cutis. Diffinteria est fluxus ventris ſanguine?  
cum ſanguine multo per interualla vel pauco, 6.º  
de mo[]bo cap[]lo penultimo. Idem dicit, 5.º, inter  
rioib? in cap[]lo penultiº, nam diffinteria nomen  
grecum est describens fluxum ſanguinis per in  
feriora, vt dicit Symon Ianuensis in ſuis ſinomis.  
Unde diffinteria duplex est epatica, alia  
est intefinalis, et ita a quibusdam modernis ap[]  
pellatur diffinteriavera, alia appellatur novera.  
Ba'aunt in. 6.º de mo[]bo in cap[]lo penultiº, vocat  
vtraps veram. Epatica est fluxus humoralis cu[]  
portione magna ſanguinis per interualla veni[]  
ens fine excoziatione intefinozum. 6.º, de mo[]bo  
in cap[]lo penultimo. Idem dicit, 5.º, de interio[]  
bus in cap[]lo penultimo. J[]ſta habet tres ſpeciſ  
vt dicit Ba'ibidem. Una ſpecies diffinterie epa  
tice est in qua expellitur ſanguis fatis naturalis

per egestionem a bonitate virtutis expulſive ve
narin epatis: vt contingit in pluribus caſibus,
puta in ociosis crapula[rum] qui dimiserunt exercita
et labores, et quibusdam emutilatis, et quibusda
qui dimiserunt flobohomitas affuetas: vel aliaſ
euacuationes ſanguinis perdiderunt, et quibus
dam repletis ſanguine multo qui ſumpſerut me
dicinas leues et nonviolentas, et in crisi bonaali
quarum ſebzium ſignis digestionis apparenti
bus. Debiles in arte dubitant in tali ege, h[]oſa
ſanguinis: quia ignorant ea que raro contingunt
vidit Haliemus in locis allegauſtatim. Alia
est ſpecies diffinterie epatice in qua expellit
ſan
guis ad modum loture carms dum animal inter
ficitur ex debili contentia epatis, 6.º, de mo[]bo
in cap[]lo penultiº. In p[]roceſſu erit ſanguis groſ
ſior et erit cum quadam erugine ſanguinis, poſt
ea cum groſſiori, quaſi feci vim quia contentia
epatis forſiicatur, ideo digestio epatis plus dige
rit. ideo erit plus ſanguinis inſpilatus ad mo[\]
dum fecis vim. Herba ſunt Haliem in locis di[\]citi. Alia est ſpecies diffinterie epatice in qua
epit ſanguis migro: naturali ſanguine et lucid.
quaſi mixtura ſanguinis et colere nigre, quia ſan
guis nigreſcit in mo[]za aliquali in ipſis intefin
qui refrigeratur et claritas amititur, vt dicit ga
lienus. 6.º, de mo[]bo in cap[]lo penultimo. I[]de di[\]citi. 5.º, de interio[]bus i cap[]lo penultimo, in iltu
leduntur plures virtutef naturales epatis vena
rum, vt dicetur ſtatim in ſequentibus. D[]ſſin[\]teria intestinalis est fluxus colere cum poſtione
modica ſanguinis in p[]roceſſu p[]ropter excozatio
nem intefinozum ratione materie acute. Aliqui[
]do est purus ſanguis et interdum sicut ſanguis[
]fuga cum ſanie mixtus. Aliquando cum cortice
ſeu pellicul[]intefinozum cauſa quorum ſunt vul
nera intefinozum, 6.º, de mo[]bo in cap[]lo penul-
timo. Idem quarto ampho, com[]mento illi? D[]ſſin-
finteria ſi a ſelle nigro inchoauerit et č. Et com[]en
to illius ca[]n. Si a diffinteria jam habito. Idem
6.º, ampho, com[]mento tertio et č. J[]ſta talis diffinte
ria fit interdum in ſuperio[]bus et gracilibus in
testinis, tunc est dolo: ſup[]a vmbelicuz et ć[]titas
pinguedinis et ſanguinis: e valde modica: cum
hoc ſunt fatis permi[]tca cum egestis et in p[]celsu
exenit coriceſt fatis subtilis. Interd[]ui ſit ſalis di[
]ſinteria in groſſis et medijs itestinis: tunc est dol[
]ſub vmbilico et ć[]titas ſanguis et piguedis e mas
io[]z et min[?]p[]mi[]tca čegeſtis et i p[]celsu exenit cori[
]ces intefino[]z mag[]ſt groſſi et materialeſ, q[]ui ſa[]ſt

Solium

CII

magis grossa et caroſa. ßba ſunt Ba¹. 6. de inſ, in caº. 5. de. Interdum fit talis diſſunteria ſeu vulnèra ſunt talia invìltimo et recto intèſtino tunc di citur talis diſſunteria prie thenaſimon. 6. 8. morbo in. c. penultº, et in. 6. de inte. in. c. pimo. Abi ad littera2 diſtinguit ex iftis quia tunc maio: чтитас piguedinis et ſanguinis exiſ minus permuſta c egeſtis et dolo: eſt in ano: vel in anchi ſeu in paribus illis. verba ſunt Ba¹ in loq dictis. Iſte ſpe cies diſſunterie intèſtinalis: potiſſume pume due habent tres gradus in malita. 4. ampho.com mento illi¹ cañ. Si diſſunteria iam habito 2c.

Primus gradus est quando incipit
exire cum egeſtis aliquipiſ-
guedo.nam tunc vulnera ſunt in principio.

Secundus grad? est quando incipit erire cum egeſtis. corAMES del superficie intèſtinozum quali corAMES erteriores pellis

Tertius graduf est quando diſſunteria
plus procedit et pars notabil
ſubſtantie intèſtimi expellitur. tunc vulnera non
ſunt in principio nec in augmento. Sed potius
facta et completa ſunt tunc moſtale: quia impof
ſibile eſt carnem notabiliter deperditam in ipis
regenerare in p[ra]ſibus duob[us] gradibus curantur
ſed in plus et min[]. Herba ſunt Salieni in loco
allegato.

Primo tu queres lyenteria cuius particu
le eſt paſſio principaliter. Soluit
Ba. 6. de interiòb? in caº. p[ra]mo. in fine capl.
Z. dem dicit. 6. ampho. c[om]mento p[ra]mo. q[ui] eſt paſ
ſio fundi ſtomachi principaliter c[o]sequenter per
e[ra] colligantiam eſt paſſio ipſo[nn] intèſtinozum
Nam intèſtuna non poſſunt modico tempore co-
tinere ea quevemunt inde ad ea. Zdeo expellunt
ea velut inde grauata: s[ic]ut c[ò]tingit veſice in diſ
furia. verba ſunt Salieni. 6. de interiòb? in caº
p[ra]mo, p[pe]tuer itam cauſam Ba. in loco ſtatim di-
stovocat eam paſſione ventralem: quia tor? vè
ter patutur. Et eſt paſſio fundi ſtomachi: per co-
ligantiam: quævem quod venire non debet ſin
naturam: quia matena talis flacca ibidem adhe-
rens: vel vle? ſimuliter venit ipis intèſtims p[er]co-
ligantiam: ſtomachivt dictum eſt. Et eſt mozb[
] official[em] p[ro]mo: [b]o descripto ip[er]us fundi ſtoma-
chiqua in receptaculo: in ſuperficie qui eſt le-
nitas in ſe autem eſt accidens mo[bi] dictum exi-
ens mutatim. Et sic eſt nocumentuſ contentue
ſtomachi et intèſtinozum quando fit a tali mate-
ria flacca. 6. de interiòb? in caplo p[er]mo, 7. 6. de

morbo in. c. penultº. Si autem cauſa fuerit volce-
ratio dicta tunc eſt nocumentuſ expulſiue: quia e[
]pulſiua a quali acuto incitatur. vt dicit Ba¹ i loq
ſtatim dicit, et hoc eſt in o[mi] e[xe]unte per inferius
et ſuperi, vt dicit Ba¹ in loq dicit, et eſt nocumen
tum actiue ſeu paſſio regitiuaro[rum] virtutum toti?
corpo[rum] r[ō]ne diminutōis nutrimenti.

Secundo tu queres dyarria cuius par-
ticule eſt paſſio principaliter
Dicendum: q[ui] in dyarria particula principalí pa-
tiens eſt aliquādo cerebriz: alio ſtomach? : aliq[ui]
meserayce. interdum intèſtina prima. interdum
epar. interdum vene toti? corpori. interdum, ſplen
vt eſt ſuperi? declaratum. Conſequèter patiunt
pp[er]t colligantiam h[uius] ip[er]a intèſtina. Nam lic[ui]
intèſtina debeat naturaliter deținere. t[em]t. t[em]t. ho
ris ſeculentiā cibi decidēr, a prima diſeſtiva ſto
mach. t[em]t ibi ip[er]am p[ut]refieri et in ſtercibus mutari:
ex officio e[con]um, talem ſuper ſu[ra]tate humo[ra]lem
veniètem a membru ſtis vel il[lo] ad ip[er]a n[ō] p[er]tmo
dico tépore coſtinere. Zdeo expellunt illa velut in
de grauata et leſa f[ic]ut contingit ip[er] vesice in diſ
furia. 6. de interiòb? in caº. p[er]o. Zdeo o[mi]s dyar
ria eſt paſſiovent[ur] quia intèſtinoz[us] et toti? ventris
ſi ſit ſtomachal. Zdeo talis bene potest d[ici] paſ[
]sio ventral: ſicut ip[er]a lyenteria p[pe]tuer itam cauſa[ze]
in omni dyarria ex ſecunda intentione curatia
intendimus conſo[rr]tare conténuas intèſtinoz[us] c[ui]
stiptiq ab intra cum dicta et ab extra cumyngne[
tis et emplaſtris et filib? . Et sic pat[he]q[ui] eſt paſſio
ipſo[nn] intèſtinoz[us] per colligantiam cerebriz vel
ſtomachiv alio[rum] membzo[rum] dicto[rum]. Et p[er] mo: [b]
descripto eſt mo[zb] official: quia in receptaculo
iſtius vel illi? interdum opilatio autem i ſe eſt ac
cidens mo[bi] dictum exi[n]s a corpo[re] mutatum
Et eſt nocumentuſ c[ò]tentue, p[er] illo e[xe]unte ſi ma
teria p[ung]itua non ſuent. vt eſt p[li]es dictum in
tentione Ba¹. 6. de interiòb? in caplo p[er]o. in fi-
ne capl. et eſt nocumentum actiue ſeu paſſio virtu
tum naturalium et animat[us] o[mi] membzo[rum] pp[er]
diminutione nutrimenti in ip[er]is.

Tertio tu queres diſſunteria cu[mi]membri
eſt paſſio principaliter Soluit lit
tera. 6. de morbo. 7. 5. de inte. in capitul[em] penulti.
q[ui] diſſunteria epatica eſt paſſio epatis p[er]cui ip[er]
rum intèſtinoz[us] et ſemper ſunt per colligantiā ve-
nit ad ip[er]a res quevenire non debet ſin naturam
quia h[uius] tor? et tal[em] t[em] mala qualitas. Et in pri-
ma specie et tercia diſſunterie e[pat]ice eſt morbus
in receptaculo concomitando ſecum alium offi-
cialem: quia opilatōnem in ſecuſa specie diſſin-

terie epatice est morbus cōsimilis, quia mala cōpleo calidavel frigida in epate corrumpens ipfam contentiuā in actione. Ideo talez morbum cōcomitatur morbus officialis qui est i receptaculo puta inanitio. Et licet de possibili talibus morbus cōsimilis posit esse mala complecio calida cum aliquali materia infecta corrumpens cōteniuam in actione, vt plurimū tamen est mala cōplecio frigida epatis corrumpens contentiuam iſui actione, et per cōſeqnā eius digestiuam et ſic expellitur ſaguis ad modum loture carnis, quia contentiuā in de grauata deſinit ipfum abire: ante ſui digestionem, quod pater: quia vt plurimū mcipt quibusdam diebus fine febre, et cum bono appetitu ad cibum, vt vult Bālienus, 5. de iterioribus in caplo penulti, quod non fit in mala complezione calida epatis, vt inferius in cura de clara biturymo incipit cum febre aliquali communiter. In diffinteria intestinali est morbus in receptaculo: quia repl humozum acuto rum in eis cōmunicando fecim morbum cōnum: quia ſolutionem continui. Quelibet hasrum pro morbo descripto est nocumentu digestiuē et expulſiue dictorum membrozus, ii. de ingemio in caplo, 2. et 8. vt ſuperius pluries dictum est. Cui pro illo ezeunte in prima ſpecie diffinterie epatice non est, ex nocumento expulſiue nec alte riis virtutis, ymo è a bonitate expulſiue epatis: et venarus. Et quo acquitur ſanitas: vt declarat Bālienus in ſimili, 3. de morbo in caplo penulti, auctozitate diodij. Cui pro illo ezeunte i ſpecie ſecunda diffinterie est nocumentu contentiue epatis, nam ipfa inde grauata, deſinit abire illuz chilum ſemicouersum in ſanguiem, ideo exit ad modum loture carnis nouiter decollati animalis. Consequenter est nocumentum ipſus digestiuē epatis: quia contentiuā epatis non detinet vcf qui ipfa compleuſſet actionem. Cui pro illo ezeunte in tertia ſpecie diffinterie epatice est nocumentum expulſiue et contentiuē epatis et venatrum, nam quelibet deficit in actione propria, ſi bi debita per naturam cōmuniter tales moruntur. Cui pro illo ezeunte in diffinteria intestinali cōmuniter est nocumētum ipſus expulſiue incitata a materia pügitua: quia expulſiua a qua li incitatur contentiuā a quio, quia ab illo grauata tur: ideo deſinit ipſum abire, 6. de iterioribus in caplo pimo. Idez dicit, 6. de morbo in cao penulti, et alia ezeunta in diffinteria epatica, et intentiali ſunt nocumēta actue ſeu paſſio principa

liter virtutum naturalium torius corporis tatioē inanitionis ſpirituum naturalium et nutrimenti, Aliens autem in prima ſpecie diffinterie epatice non est nocumentu actue nec paſſio alicui virtutis: quia non infert nocumentum: Si iuamētum vt est dictum.

Iſtis clariſcatis cura cuius quidem flutuere tibi pateſcit. Prīus autem in cura, pcedas ſcire et cognoscere opozet quem ſpeciem flutus ventris patitur: quia in hoc cura diuertiſcatur.

Biquis ergo lyenteriam perfectam vel mediipietem firmari habuerit, p[ro]diffinteriam in febre putrida mortale fugias: fin gas ten non posse vacare in cura, quia ſignum est quid virtutes naturales ſtomachi incipiunt mori: ſicari porſſime retentiuā et digestiuā, propter q[ui] omnes moriātur.

Biquis ergo lyenteriam patitur fine fecere et mala: complone humida cum materia flatica lubricāte fundum ſtomachi et ipfa intestina: quod pateſcit ex ſubſtantia erentis: quia cum limonitate et muſcilaginem et ex habitu tudine corporis ſumar omni mane in aurozavlan te duos mirabolanos kebulos cōditos quos cognosere poteris: quia tales ſunt maiozes alijſ. Et in itroitu lectuvel poſt pānim ſommui ſumar quin decim granavel circa piperis integra transluti at: et ante prandium et ante cenam per vnam ho raz ſumar de dyatrion pipereon duos bolos fine potur: vel dyacitonitè cum ſpeciebus vatur in ciabo piperata facta cum carnibus mutomis iuuenis. Atatur brodijs galline cum alijſ cactus falua maiozana menta, ysopo. Et patur carnibus toſtis cuz ſalfa piperis: vel alliata vel moſtarda, et ſimilibus. Et ſi in proceſſu cure cum hoc oxireia id est eructuatio acetofa p[ra]us non eripſens ſupueniat bonum, arguntur auctozitate ypoč. 6. ampho, ca[n]. p[mo]. Idez dicit Ba" in ſmento ſignu] est qu contentiuā ſtomachi forſtificatur, et per ſpe quens eius digestiuā. Atatur vino grosso paruſ limphato cuz aqua ferrata in qua remolhat maſtud. p. i. et cum illa aqua coquātur carnes.

Et ſiquis lyenteriam est vlcrecō ſtoma chi: puta in fundo habuent quod pateſcit ex aliquali dol, ſupravembilicum et punctionem in parte illa: et ex natura ezeuntium quia non ſunt multu viſcosæ: nec cum limonitate mag. Detur mediun coclear boli at: ſubtiliſt[ut] pulueriſati c[ui] modicovim limphati c[ui] aqua ro, ſer

Folium

CIII

rata vel cù aqua ſomni ferrata bis in dieſte p[ra]
diù.τ ante cenam, vel detur ſic modicù de corſice
thuris ſubtiliſſime pulueriſati vel fiat puluis de
iſtis duobus, vel fiant pillule iſte de quib[us] ſumat
iij. vel quattuor: ante cená: τ ante pr[ad]iù p[er] duas
h[oz]aſ. R[ex] boli ar. corſi d[ur]thuri àn. 3. iij. coralli ruſ.
3. iij. terre ſigillate. 3. iij. τ. b. ſumach mirtilloz. 3. i. ſa
guinis draconi. 3. b. ſiat pillule cù aqua ſumach
viſſoſa eis compert[ur] pedeſ poſci: vituli bene co
ti. loco horum de mane detur modicù lací[pe]ze
vel outù cum modico boli ar. τ ſan. d[ia]a. ſubtiliſſi
me pulueriſati vel per ſe. nam lac de ſe abſtergit
ratone partus ſero: iſeo consolidat. I[ndo] ſumat
sero τ mane ante pr[ad]iù ante cenam duabus
h[os]is in ſtititate medij gobelli.

### Et siquis
dyarriam habuerit ex materia flacca descendete de capite ad ſtomach[us] p[ro]poſis extravenas. q[ui] pateſcit q[ui] tal dyarriam ſtat cum gravitate capit[em] τ ſtomach[em]t eſeſta ſut aliqualiter ſpumosa t[em]pulloſa t[em] ſcellant ſomniter magis poſt ſomnùvt dicit ypo. 7º. ampho. can. illo. Quib[us] cunq[ue] ſpumosi eſſitiones. ta[rum]s teneat dieta[m]i eſſiccatuam. paruſ zoniam. Atatur r[uſi]cocto ſero t[em] mane cù br[io]dio carni[um] pullis perdicibus auiculis carni[bus] muton[s] iu[n]enis aſſatis. p[ir]is coctis. coctanis coctis. C[hi]ſi[at] ſacculi paru[m] de duabus vel trib[us] partibus milij conquaſſati. t[em] aliqualiter tozrefa[cti] ſuper tegula t[em] quarta parte ſalis pulueriſati. t[em] tozrefa[cti] applicentur calidi ſuper committitur capitis: pluries innouando bene calidos. Per ſumetur pluries in ſaribus ter vel quater in die et nocte cum olibano ſeu cum corſice thuris. ſic conſo[tato] cereb[ro] mandante: ceſſabit fluribus. dum tamen me[m]brum recipiens conſo[tetur]: pu[m]ta ſtoma[ch]us cum emplaſtro de ſolo maſtice. v[or]ſic. C[hi]t Recipe lap. d[omi]ni. 3. i. maſtici. 3. b. terebent[ine]. 3. b. mente ſicce. 3. i. coralli rubei. 3. b. malamentur omnia cù oleo de maſtice fiat emplaſtrù ad modum ſcuti ſup[ra] alutá p[ro] ſtoma[cho]. A[el] ſiat istud vinguentum. C[hi]t Recipe olei maſtig q[ui]terium. i. olei nardini quarteri[n]. b. maſtici subtiliſſime pulueriſati. 3. i. coralli ruſ. 3. i. mente ſicce. 3. b. aloes cico[n]trini. 3. i. cere modicum. fiat vn[gu]e[m]tum liquidum cum quo mungat ſibi ſtoma[ch]um ſero t[em] mane.

### Et siquis
dyarriam humo[ra]lez habue rit ex materia descendente a venis cerebr[us] t[em] partium ſup[er]iorum. quod pateſcit: qua talis fluribus eſt de matena flacca t[em] coleri ca cum ſpuma in principio, t[em] ali quali gravitate

capitis cum debili ſomno t[em] malis ſommis. t[em] eſt maiò: poſt ſommu[n]. In primis tribus aut quat tuò: diebus ſufficit ſibi dieta dicta. C[hi]nſequen[ter] loco u[n]i grosſi ſi febricitans fuerit detur ſibi de ſyrupo de ribes: vel mirtillozum: vel citonio rum: vel de papauere cum aqua ferrata. fiat p[er]na caſſea modica cum vno cocleari horum p[ar]tur cibus cum aqua ferrata. C[hi]nſequenter e[ui]r ca ſeſtum diem ſi v[ir]ne ſint ſatis colorate, vel paſt[ies] benevenenofus fuerit flobothometur de me diana vel de capitali vena. ſi bene groſſa et apparens fuerit. C[hi]nſequenter ſi non conſtringatur circa decimù vel duodecimù diem ſumat quo libet mane in auro[ra] duos mirabolanos conditos kebulos vel citrinof. A[el] detur ſibi in duodecimo die vel in. A[i] non ante: quia magis p[ro]longaretur paſſio in quo eſt erro[rum]. De reu barbaro aſſato t[em] mirabolani aſſatis ſiat ſic. R[ex] reubarb. aſſati ſuper tegula. 3. iij. corſicuz mirabolano[rum] kebulo[rum] aſſato[rum]. 3. iij. pulueriſentur t[em] incorpo[ment]ur cum modico ſyrupi mirtillo rum ſiat maſſa que diſſoluatur cum modico ſyrupi dicti limphati cum aqua roſb. fiat potus detur in auro[ra]. C[hi]t ſi cum h[is] dictis non reſtringatur: in. i. 4º. vel. i. 7º. die: t[em]c indiget medicina vomi ca ad dwertendum intentione ypo. 6. ampho. ca none illo. C[hi]t dyarriam habito diuturna ſpontaneus v[om]itus ſuperu[n]iens ſoluit egritudinem ga. in còmento dicit. q[ui] in hoc d[am] auctoritas me dico dandi: medicinam vomicam. vt materia diuertatur. t[em] p[er] ſequens talis fluribus reſtringatur. ſſiat ſibi potus de decoctione raphani t[em] attripiciis cum toto cum oleo t[em] modico croci et aceti. ſi at potus pro vomitu ſumpto cibo poſt v[ir]nam ho[ra]m. A[el] comedat tres vel quattuor: bolos de ra[phano] in principio pr[ad]iij per duos diſs. C[hi]nſequenter detur iſte ſupradictus potus ad vomê dum.

### Et siquis
dyarriam ſtoma[ch]alez fine ſebre habuerit: p[uta] ex ſo[dido] ibidem congregato ratione malí regiminis vt qua gulofus t[em] labo[ri]oſus. quod pateſcit ſimi liter ex natura ex ſulſorum: quia eſeſta ſemichylóſa ſubalbida cù querela aliquali ip[s]us ſtoma[ch] t[em] aſcellant poſt ſomnù: quia cibus p[re]aſſum ptuſ quodámodo corru[p]itur et materia ſtoma[ch]alis inſultatur: talis non eſt reſtrigendus niſi cum dieta de duobus aut tribus diebus. Atatur r[uſi]cocto cum caribus t[em] pullis t[em] auiculis toſtis. Atatur vino groſſo rubeo paſ[ur] liphato cù aqua ferrata, cù qua etiá p[are]t[em] cib[em] t[em] iur. g[na] maſticiis

remolliantur in ea per diem et noctem. In tertia l'i quarta die si neceſſe fuerit: ſumat in aurora du os inſtabolanos kebulos conditos continuand o duobus aut tribus diebus, in principio prandij capiat toſtam inſuſam in bona vernachta vel in vino cocto mi potando deſuper. Tel ſumat de coſiandro confecto. i. coclear ante cibuz. Tel ca piat de puluere ſequenti cum modicovini vel vi tello ouel cum toſta. 1. coriandri bene prepa rati. 3. ij. arillozum, 3. i. mad. 3. ij. ſumach ſpodij. an 3. 6. panis zuccari ad pond? oin. fiat puluis ſubtilis prouocer ſibi ſomnum C. Si hoc durauent non obſtantibus iſtis prouocetur ſibi vomitus, intentione ypocraſ. 6.9. ampho. canone ſtatim di cto. nam fit duerio materie: nec non eucauatio materie ſoſdide ſtomachal que è potiſſima cauſa tal'flurus.

### Et si quis
dyarriam ſtomachalem fine febze habuerit er debilitate digeſtione ſtomachi. quod pateſcit: quia tal'flur? venit per interualla et sepe cum rugitu ſtomachi et laterum chilofus aquofus per vnam diem vel duos. tal'vitet frigidat humidayt offas et zbrodia vtatur aqua ferrata in omnib? in qua remollian tur maſtig. xx. vel. xxx. grana. Et detur ſibi de ma ne la c ouinu? in quo ferrum ignitum ſit extinctu pluries vtantur zinzibere coriandro confecto: et cymamomo et galanga per ſe ante cibum et cum cibo. Atatur puluere ſequenti ante prādiu cum modico lac: vel cum vitello ouel cum viпа ſin potu. et in fine mense cum viпа in prandior in ce na. 1. mad coriandri preparati an. 3. ij. interioriſ cymamomi. 3. 6. galange. 3. i. garioſilozii. 3. 6. ſpo dij affi arilozum ana. 3. 6. panis zuccari. quart. 6. fiat puluis. Potest vti de dyacitonitem eu ſpe cieb? ante cibum per horam: et teneat emplaſtrui ſupra ſtomachu de maſtice ſolo. vii. de maſtice in tertia parte? duabus partibus lapdani: vel mun gu atur ſtomacg? cum oleo maſtig ſuperspergedo de ſuper puluerem maſtig. C. p[ro]ſeſueratio ne vtatur itto puluere cum toſtavini in fine men ſe. 1. R. coriandri preparati cubebarum ana. 3. 1. ij. zinzibri albi. 3. 6. cymamomi. 3. ij. piperis longi garioſilozum nuq muſca. granozum paradisi ma c[ui]s ana. 3. 1. ij. galange. 3. i. panis zuccari. 3. 4. fiat puluis regia. Et ſi alicui febriſitanti ſe. putrida dyarria ſtomachalis ſuperuenerit non in die cretica nec per viam crisiſ: ſed ex debilitate dige ſtine ſtomachi et aliquali coruptione cibi in ſto macho cum qua cōmuniter communicat ſingulis, cōmuniter et vt plurumui moziuntur: qui apir

tutes naturales ſtomachi incipiunt modiſcari. quod patet: quia in illo expulſo apparet cibus non perſecte digeſtus, ymo poſtio aliqualis iſpi us eurentis apparet ſub ſoſma cibi pzeaſſumpſti. J. deo estote cauti in pronoſticando. J. deo vta tur caribus toſtis in ſuo colaticio cum puluere maſd in duabus partibus. et tertia pate coriandri preparati. et magna perſe alias et magna parte, quia immediate cuiamomi electi quo puluere potest vti ſimliter cum toſta iſuſa invino in fine mense.

### Et si quis
in infantiavel in pueritia dyarriam ſtomachale vel inte ſtinalem habuerit ex ſoſdido ſtomachali yk lum bzicis lumbzicantibus fundum ſtomachi. et ipſa p[ra]ma intestina cōmuniter damus eis per duos bi es ante prandium et plus. i. coclear ſeminis ceto tonice non conſſati vt eius virtus plus duret in ſtomacho: et non inſuſi in aceto, quia tunc paruz valet, ſed ſi fuerint ſebzicitanteſ damus cum mo dico aque roſ. vel poſtulace. ſi non ſint ſebzicitates damus cum modico meſſ. yk cum vitello oui aliqui in fundunt per noctem in aceto: vt reſpina ur euis excedens caliditaſ maleſfaciunt. 4. tunc parum operatur contravermes cum operetur ra tione amaritudinis et odozis cauſantis vertiginé in eis. vt dicit B. 4. de ingemo i fine Et facim? eis emplaſtrui contra ipſo vermeſ. 1. ſucci folio rum perfici. ſucci crasſule minozi. ſucci abſinij. an. 1. P. ſell'Louis. 3. i. aceti. 3. 6. ſe. cōtra lúbicoſ 3. ij. farine lupinozum. farine ozdei quod ſufficit. fiat emplaſtrum ſatis liquidum applicentur ſe ro et mane renouando ipſum faciendo iſta dam? ſibi dietam reſtrictuam: ſoſbas: coſtana: pira cota, de rifi de caribus aſſatis. de caribus citoziuorum paratorum cum pane zuccari. talia daz mus in principio reſfectionis. et damus de coran d[io]z preparato ſubtiliter pulueri zato!. Damus de lacte ouium cocto: vt butyrum consumatur. et ſi ponimus modicum de ſumach preualeret. Aliqui ponunt modicum coralli cum ipſo ſumach bonum est: quia cōſoſtat ſtomachum, et in frigidat a tota natura et ifrigidat aliqualiter. Si cum iſtis non reſtringuntur, demus de coagulo lepoziſ: vel pedi in deſectu illius. 3. 6. vel. 3. 1. vii. 3. 6. cum modico aque frigide in eſtate, vel ſi fonti ter ſebzicitat. Tel damus p[ro] modico lactis coci tempe[re] frigido, i deſectu coaguli habeam? caſeu b[ri]n atiqui duo[?z] anno[?z] ſi poſſum? et bullia mus in aqua dulci: vt ſalſedo b[ri]n remoueaſ. ſuc exſiccam? et ipſum pulueri zam? et dam? modicu?

Jfolium

CIII

tii modico lactis ouii bene cocti vt buti ii bene
extrahaf: quia lajat relajando vias. vel dam? cii
modico aque rofa, vel porſulace loco hoz dam?
modicum de ſemie pſilii affi groſſo modo cōgſa
ſati: et damus cii modico lactis ouii cocti ſerra
ti vel caſ filiter ſed coquaf in eo ferru vel lapilli
fluviales igniti extinguātur et inumam? eis to-
to vetrè cum oleo maſtig: vbi ſit alqua portio
olei mirtilloz vel citonioz ſuperspergedo de pul-
uere maſticis vbi ſit quarrta ps pulueri mirtilloz
Jſta vltina remedia ſunt cōia ad iſtam dyarriā
t ad venale totnus corpiſt vtdicet infra. Et ſi
qſ dyarriam ex opilatioe meſericaq habuit qſo
pateſt: q: est flurus chilofus ſubalbid? et ſi ſu
erit coloas ſubrubicuſi ſeom eius pteun: ſignuſ
è q talis opilatio e ab intra qualiſ i cōcauo epaq:
q: in capitibus illa[ venan] q cōtignātur cii ipo
epate: vbi talis chilofitas incipit rubifieri et qſi
in ſanguine converti. Si[rum] talis flurus fit cōmu
n[unc] ſer ho[vis] vel octo poſt cibum cii gravitate y
pocu[n]dri de[tri] cum vunis aliquiditer coloratis
t ſiti aliquali, et patiès vſus è tibbus p[er]titis ci
barijs groſſis et dulcibus et patiès vozacteri co[
medit et ſestināter. Et talis lediſ a cibis ſtpticis
quia cii ilt flurus talis auginētatur. Talis er
go in dicta et alia[ta] vitet ſtpticar: et vtaſ apitiuſ:
t abſteriſuis vt colaturis ciceru et p[iso]v vel len-
tiuſ, et q ivètre pulle ponātur cicera. Et ſi ſu
rit paup[er] potet ante prādum p tres ho[ras] et áte
cenam p duas de decocte radicis petrociſij ab-
ſinſij re. et ciceru ru. vel k ſibi tale mellicratum
'k[ar]corticis rad. ſeni. pet. ap. a[ch]ozi an. 3. ii. ab-
sintij re. m. i. a[sa]ri. 3. i. ſe. vtrinſoq ap. ii. ſin. 3. ii. am-
si maratn ameos an. 3. ii. ciceru rub. p. i. meſſal.
despumati q[ui]t. i. k. mellicutn clarificat[ui] ad. k. i.
t. k. et in clarificatioe addaſ acen. 3. k. loco iſtuſ
mellicrati valet aqua a[ch]ozi vel pureta ſimpler
cum petro. Si talis no[rum] curetur i quibufda dieb'
puocetur vomitus poſt prādium. 'R. radicis ra
phani. m. i. ſe. attriplicis cōquaſſati. 3. i. olei cōis
quar[.]k. aceti. 3. i. croci. 3. k. potus. poſt paup[as]
intinga[]p[ena] i oleo et ponatur infra i gutture. ſi
cum hoc no[rum] euomat: detur ſibi. 3. i. ſucci medianni
cocticis ſambuci vel cii oiuo ſobili vtatur perdi-
cib? et auiculis toſtis et bullitis. Et vtaſ cii falſa
vridi vtaſ vino albo et clareto. vtaſ cinamo[]ele-
cro et anioſ et marat[]o de mane et in introitu leci.
Et ſi q[ui] dyarriam e[patica] felleſ et venale ha[
buerit quod pateſt: quia multa colera rubea ci-
trina et vitellina flātica paulatin expellit et iter-
dum viridis per aliquas vices et i modica quāti

tate. quia ſi i plurib[us] c[el]ſen afcellatōribus ereat
et i quātitate notabili: morale. quia matia p[er]ſi-
ma et venenosa, ſimili: talis dyarriam fellea è cum
ſiti aliquali et calore et inſomnietate et infra pa[
cos dies cōcomitaſ diffinteria intestinalis ſaliè
m p[ro] gradu: q[ui] erit muſcillago ſeu artigia ſaqui
nolēta i modica q[er]itate ratōe acuita[]r matie. J[oh]
dicim? patiſ dyarriam ten aſſonica aliquāde: ſi
cut dicimus i ſp[er]bus diffinterie e[patice] ta[]lubi
to no[rum] è reſtringeſus de decem vel duodecim die-
bus: niſi cii dicta alteratua et ſtiptica. Et no[rum] c[ui]
medicis vſq[ui]o materia ſit p maiori p[er] euacu
ata. i quo errat practici moderni vt plu[n]mū dan
tes nuclēa vel reubarb. affi[um] et mirabolano[]s af
ſos i ſeptima die vel circa. Ti[rum] talis paſſio è acu
ta: ideo matia no[rum] è enacuata p maiou parte i
fra. ri[rum] vel ri[rum] dies J[oh] cōiter dain? tales medicis
has circa. ri[rum] et no[rum] áte. Ioh faciēduſ è de cōcilio
medico: aliter faciētes p[lōgant] talem dyarriam
et ponuſ cu[n]i i periculo. tales no[rum] debet re ad cel
lam in quacu[n]q[ui] in ſekratōne intěti[que] R afiſi i ſuo
q[ui]těncte nec debet ſumere ea que apperitui p[er]
nui intětione euiſd è ideo d[ates] trocificos in iſta
paſſi[que] et in alijſ q[ui]p[li]mu[n] errat et ilto capite. qa[
appetitu p[ra]tracto: vutes neceſſario debilitātur.
ypo. 6. ampb. in diffinteria et i oi fluris potiſme
elōgato p alijos dies abſtinetia mala. Dicet[em]
ergo in p[ri]cipio reſecto[]is cum ſo[bi]ſis vel coctāis
vel p[ir]is et carib[us] citonio[]r parato[]r addito co[mi-
andro. q[ui] facit ad reſe[]ronem c[ui] i ſtoma[]. R a[
fis i ſuo q[ui]těncte. vel de por[ulaq] c[ui] aceto et riſi
o[de]ato et auenato exicca[]r ſeu to[re]fac[er] aliqua[
liter vt depda[]k la[ritas] eo[]q et p[ar]etur cu[n] b[rodio
carni[]u pu[ſ] p[er]diq[ui]ntātum q[ui] repleātur ſemie ſu[
ma[ch]. n[am] ſumach è friq[ui]du[n] ſtpticu[]r et no[rum] h[ui]s ſapo
re malu[]. ſi[mi]r lac amig[que] paucis amig[que] et decoc
tione ſumach. P[oreſt] etuſ ſumere de lětib[us] bene
coctis vel fabi[ſis]. Si ruficis ſuerit coctis c[ui] b[ro]
dio pulle in cui[que] vět[re] p[on]a[]t ſemis ſumach et ad
da[]k et in ſcutella modicii aceti. p[ore]t aqua ferrata[]
potiſme c[isterne] vel c[ui] modico zuccari roſa. vel
detur u[le]p roſa. vel de ſyrupo citonio[]r. vel de ſy-
rupo de ribes: de medio cocleari h[oz]um p[oreſt]
implerit aqua p[er]dicta vna tacea. Al[he]g d[atu]r aquam
roſ. ad por[adum] app[ro]bo aduèci[ete] poſt vel ſep
tinuo die. p[u]ocet ſibi vomitum len[è] poſt p[and]i
um per mediā h[oz]. intětione Jp[ro]cra[]t. et Bahe[]
6[or]m. amphor. ponědo diſgitos ab itra. vel plu[n]ma[]
inſu[n]am in oleo. vel q[ui] ſumat de decoctone radiq
raphani et attriplicie. vbi addatur modicum olei
et croci, kiat por[que] per mediā h[oz]am poſt c[ub]i. poſt

n

ea post aliam mediá horam incitet naturam ad
vomêdum cum pluma infusa in oleo ponatur
ifra i gutture. Et posthç fuerit vomitus puocat?
sumat de mane et ante cenam mediu vitruque
roſa.de stipitibus vel aque distillate de balausti
is:vel aque prunellozù et ſumiliù: vel fiat sibi ſyrupus talis. C R. folioz plâtagi. portulace, ana
mi. ſumach mirilloz: an. 3. ii. balaustioz. 3. ii. cosralli rubei. 3. f. roſaz: rubeaz. p. ii. panis zucrê. P. f. ſi: fiat ſirup? cù aq plâtagi. et portulace. et roſ. et balaustiarù. C S. i. videres varas tinctas et venas latas flobothomec circa septù vel septimuz diem de vena epatis antecip voimitus puocetur sic regaſ vscb ad viddecimù vel duodecimù die posſunt cù illo tempe applicari vêtoſe magne ſi ne ſcarificatone ſupra ſomachum ppe vimbeli cum. L'osequêteri duodeciº vel in tredeciº detur ſibi medicina restrictiva que laxado restringat. Sumat ante cenam et de mane in auroza duos vel tres mirabolanos citrinos cœfectos. hoc faciat duobus aut tribus diebus. Tel ſumat itaz medicam fortozê. C R. cortic mirabolanoz: citrnoz tozefactoz ſuper tegula. 3. iii. f. reub. affi. 3. i. et f. fiat puluis. incoſpetur cum firuº mirilloz vel citonioz. fiat maſſa que poſtea distêpe tur cum aqua roſ. et modico hozum ſirupoz. vel distempetur cum aqua ferrata decoctonis ſumach. Tel detur micleta ſero et mane qubdam diebus in quâitate caſtanee cum aqua plurali decoctonis ſumach bene valet. Et ſi isto nô curet: restringatur decima quarta die. puocer ite rù mag foriter vomitus de cœcito ypocraſ. 6°. amphor. canone illo. A diarria habito diuturna quia aliter non posſunt bene curari. Ideo diç g? in commêto. q. ypo. dat autozitatê medico q. diuertat materia ad duerſa loca per vomitù Ideo detur. 3. i. ſucci mediani corticis ſambuci cù uno forbili. vel cum modico decoctonis statim dictei cura dyarre ex opilatone meſerat caruz. Et detur poſt prûdium per hozam. poſtea poſt hozam incitetur vomitus cum pêna infusa in oleo poſita in fra in gutture etptinere regatur vt ſupra dictuz e. Et aliqui laudat poſt ona dura cocta i aceto. Et ſac ouum coctum acetoſum. in quo etiam ferruigintum fit extinctum pluribus vicibus i quo fit modicum choradri przepati puluerizati cù moſdico chozalli rubei et spodij ſit quarta vel quinta pars. Aliqui addut modicum de cornu cerui adſuti et de ſquama ſerri ſubtilissime puluerizata et de ſemie acetoſe et portulace. Raisi multuz lau dat ita in ſuo commête. Et laudat coagulum le

pozis vel hediet est dictum. Et chetur de caſeo antiquo bullito in duabº aq. et puluerizato et femie pflthf asli grosſo modo cœquaſtandamus ita cum modico lactis ouiu cocte ferrati de vtrinis remedijs est i vtrute dicit Rabi ſuo contineante et laudat istud emplastrù. Simliq limatur venter et femora retro. C R. maſtio. thuri aluminis acaſſe ypoquiftidos balaustiarù ro. sandalis an. 3. ii. fiat puluis et distempetur cum robcitoniozum vel cum firupo cytonioz: aut mirillozum aut ſumach. vel cum aqua decoctonis ſumach et modico oleiroſa. vel cum oleo roſa. dein de vêter linaſt et femora. Tel ſic. C R. balaustiaru cupule glandiui acaſſe thuri an. p. i. unyrhe 3. f. opif. 3. i. iuſq. amii. 3. ii. distempetur oſnia cum aqua decoctonis papaveri iuſquiami. linaſt veniter et femoza retro p modum emplastri. Raisi etiam multu approbat istu puluerem. R. spodij 3. ii. campboze gra. 5. fiat puluis ſumat modicui de isto pulč vitello oui in auroza vel ante. Tel ſumat cum modico de ſyrupis dictis. Rabi recitat i ſuo commête: q multi tales non cefunt curari de tali fluxu colericomiti i procesu circa. xinij. poſt ſumat de lacte vaccino cocto et acetoſo cuz modico ſquame ſerri ſubtilissime puluerizate ſu mani i auroza vel ante. vel ſumat de lacte dicto vaccino vel ouino acetoſo cocto cum aqua decoctonis ſumach cags patibus: yfisquo incipiat bene inſpiffan. quiſcat et inſrigidetur: et aciet aliquateri ſi posſible est. Et ſi quns dyarriaz flegmaticam magi adhio et a toto cospoze habu erit ſine ſebre vel cum ſebre: quod e vt plurimuz q est accidens fluxus quod pateſcit et natura er cumis. quia humoralis materia flegmica subalbida cum graunitate totius cospoſis cum ſitx ca loren aliquali. Iſte talis non idiget potibita fris ſedin q illi q patutur dyarriam ſellea eparicam nec emplastris ita frigidis. Poſt pimos dies ſumat ante cibum duos bolos de carnibus citom ozym paratoz cum pane zucrê: vel cytonijs coc tis i panis. vel copiat vipam i vino cocto. vel in vernacha ſi ſebri ſit tepida: et ſitus nô ſit magna. vel ſorbis vel ſitui toſtis cum pane vel fine pase. Onsequêcter ſumat de rifi cocto cum brodio pulle in cunis ventre ſit ſumach. Et vtatur pulkgallimis auiculis perdicibus toſtis. Etatur vino grosso: vtatur i omnibus aqua ferrata: i qua maſtix remoliatur. quia non imutabit ſapore: et con foſtabit stomachuz et itestina ſi ſebri non ſit multum valida: da ſibi toſtam ifuſam i vernacha. vel ypocrate vt dictum est. Poreſt cage ante cibum.

folium

CV

Et post: scotim q[ui] mag[ui]s fibi placuerit. Loſequerit euacuata materia p[ro] maiou p[ro] te quod pateſcit ex ſtitate materie exequiis ſeu expulſe hoc post no uem vel decé dies t[ui]c capi[t] de mane vnui mira- bolanui conditui vel duos: et ſint kebuli et illsi ſunt maiozes alijs[es] vel capi[t] vnui coclear ſemis na- ſturciij affi [s] parum cōquaſſati cum modico lacri- vacci[n] vel ouuiu cocti et ferrati: et cum modico oui[rum] vel capi[t] d[omi] ſemie p[il]liij cōquaſſati eode mo- Tel ſumat de eodem lacte vaccino vel ouino co- to et ferrato. Et ſi i dicta coctōne ponertur mo- dicui aque decoctōnis ſumach rōne ſeſi eet bo nui aduemiſte die, xij[da] vel, xij[da] p[oteſt] ſumere iſta medicinam et non ante i quo cōmuni[que] errat mo- derni. C[it] R[ic]o[c]tij mirabe lanor kebulor tore- facto[rum] ſup[er] tegulam. 3. b. reubar b. affi [s] 3. a. et 4. b. pul- ueri[ſetur] et inco[pc]ent cum firupo murilloz[us] q[ui] ſuffici: ſiat maſſa que poſtea diſtempetur cu[n] aqua roſ[us] ferrata q[ui] ſuffici: ſiat potu[n]s, detur in auroza, vel detur ſibi ſero et mane de nuicleta per duos dies in ſtitate caſtancee cum aqua pluiali. hoc facto fiat ſibi emplaſtrānatur venter et femo- ra. C[it] R[ic]o[m]aſtij thuris alumijs acaſſie ypoq[ui]ſiō balauiſtarin roſ[us] ſanda[n]. a. 3. i. ſiat pu[n]l. diſtepe- retur cum rob vel ſyrupo citono[rum] deide lini- atur venter et femoza retro: bene valet. Tel iſtud C[it] R[ic]o[b]alauiſtarin cupule g[land]iu thurin. a. m. i. myrre m. b. acaſſie. 3. a. ſiat pu[n]l. diſtempetui cu[n] aq[ui] decoctōnis roſ[us] balauiſtarin et modico olei cito- mozi[n]i: liniatur v[eter] et femoza retro. P[oteſt] cap[ue] poſtea de ſemie naſturiij affi [s] vnui coclear cu[n] la cte vaccino octo et ferraſo: vel de ſquama ferri ſubtiliſſime pu[lu]erizata cum lacte dicto, vel d[omi] co- riandro p[re]pato et pu[lu]erizato cum lacte dicto, ſi[mi]l[ite] vel de omibus iſtis hoc committit t[ue] liber t[atu]. J[es] facta euacuatōne valent ſimil[ri] ventoſe ſi- ne ſcarificatōne poſite ſup[ra] ſt[omach]ui ſup[ra] vmbilicui. Aliqua ſunt dicta in cura dyarne c[ra]- tice ſellee que ſimil[ri] valent finaliter ſi i decuno- quarta die non reſtrigatur p[u]oecurvo[mi]nus de concilio ypoq[ra]ſiō et B[ali]e[1]. 6. o[m]pho[mi], pu[n] di- ctum eſt i cura illa t[ue] valet ſibi ſimil[ri] bena tyri- ąca et lac vaccinu et ouuiu bene cocti: vt dictuž eſt et ferratum. Aliq[ui]q addut vnui grani[que] op[pi]n. 3. yna tyriace: quam dat vna vice cu[n] modico v[n]ni. C[it] Et ſi quis dyaritam p[es]tilentialem habuerit quia de materia infecta i[ne] vel ratōne venemip[er] aſſumpti vel c[iti]b[ui] venenci[i] toto corpo[re]: vt ſunt fungi vel ficus cum culo aperto vbi ſunt arance et ſimilia tempe meo ſunt moruus vnui magiſi-

ter in medicia quia comederat duas ficus albas cum culo aperto: non viit niti p[er] duos dies. D[omi] pateſcit quia ascellant materiam ad modum la- ctiu corrupti cum magna grauitate corporis: et magna ſubmiſſione puſiſ: et magna mutatio- ne colo[ris] faci[t] verſus nigredinem. Quem ca- ſum pluries vidu: tempore autu[n]ali comunit[em] mo- riuntur circa nonum diem. Illi qui euadunt ſut longe cōnalescentie. Et quidam depilatur in cu- ti corporis. Undam perdut vngues. C[it] Balet iſtis ſyrupus de ribes: quia ſatis cordialis. Tel ſyrupus murilloz[us] vel citono[rum]: vt talis mate ria quodāmodo quietetur: et paulatine expella- tur. Balet tyriaca bona data in auroza. Dietetur p[ro]out ſtatim dictum eſt in cura dyaric ſellee vni uerſalis et flegmaticc ſtatim dicie. Utatur auro in decoctōne pulloz[us] et perdicum et margarii: et ſinaragdi s[ap]hirie. Et vtanatur ſepe i et die iſto electuario. C[it] R[ic]o[rum] ſerue roſa. 3. a. 3. b. cōtij c[iti]. conditi cum pane zuccari. 3. vnam. cōticiis c[iti]. 3. a. et 4. b. margaritatum electarum. 3. a. iacu:neto[us] ſinaragdo[rum] a[n]. 3. b. ſerici crudi. 3. a. ſeminis ci- tri midati. 3. i. ſemis. acetoſe. 3. ii. boli armeni: cu:terre sigillate. a[n]. 3. ii. limature aur[is]. 3. i. p[am]i:zuccri. qua[n]. ii. p[am]noz[us] aur[is] puri. p[er] fiat con- diu[m] ad forma[m] zuccari roſa. terendo cum a- qua roſa: c[m]uſcata. vtatur cum potagijs et cola ticijs factis de perdicula toſta iſto puluere. R[ic]o: limature aur[is]. 3. a. pulueris dyamargariton noui ter facu. 3. b. nucis muſcate. 3. b. p[am]i:zuccri. 3. b. ſiat pu[n]liu[n]. Dietetur ſi[que] dictum eſt. vtaturvino electro et aq[ui] ferrata in vino: et potagijs vt dictu: c[ui]

Et si quis dyaritam spleneticam h[ab]uen[t] quod pateſcit ex ege iſtis nigri vel ſubnigri cum grauitate in regi- one ſpleni. Et quia talis eſt ſpleneticus ſemi- aduſtus ſi eſeita fuerint multum nigra in p[er]mi- diebus: mora[le] aucto[rate] ſp[ocra]ſi, quarto á- pho[mi]n[io]z in duobus concinibus: quia materia p[es]ſuma et inco[rig]ibilis. Si vero ſubnigra fuer- rit in p[er]mi[se] diebus teneat regi[m]en in c[ivo] et po- tu dictum in cura dyaric ſellee et embroſetur re- gio ſpleni cum aceto tepido decoctōnis ſi[no]z[us] tama[n]ſci. Infundatur ibi filtrum vel ſpongia: et expeſſum applicetur ſepe et ſepiis ante p[er]a- diu[m] et ante cenam i ſexta die vel circa flōmetur de ſa luatella ſimstra ſi venoſus fuerit. Lonſe- qu[eter] in octua vel. 1ª ſumat colatur ſequiž. R[ic]o: tama[n]ſci ſene c[ep]thi[n]mi a[n]. 3. b. k. deco- cu[n]o i ſero ca[n] no in qua infundātur per noctem.

11

costices mirabolanòx inðoþ puluerizatouz et
torrefacto², 3. fricétur de mane fornter et colent
et colature administref. Poskea tertia die p? rei
teref klobotho³ si ûtus stet hoc cömittaf prudè/
tie tue in caſu qnô fit reſtrict?, xiiiij. de còciypoc-
tis. ⁶°. amphor. puocetur vomius.nam Ba?, i
commèto illi? A dyarria habito diuturna bat cò
cilii et auctozitè medico puo candi vominum:
et materia diuerta?. Multa ſunt posita in cua
dyarrie ſellee et epatée que habèt locum in cu-
ra huius dyarrie ſplenetice, que omnia tue pu-
dentie cömittatur. Et si quis dyarriam proſp
lique actoem humidtatu ipozum membroz ha
buerit: put fit in quibusdam ptificis et alijz pro-
pinquis mori nutriatur cum colaticijs factis de
perdiculis toſtis vel turturibus vel gallinis. Et
detur ſibi lac ouin bene coctum et ferratu cù hoc
Et si in decoctoñe ponereſ modicu ſemis ſu-
mach effect melius.etur ſibi farine frumèt cœ-
te cum aqua ferrata: et in fine addatur modicuſ
lactis caprevel ouium ferrati. de quo lacte potest
potare loco vinipotest potare per interualla ð vi
no grosso vel ſubtili lumphato cum aqua ferra-
ta.abluat exremitates cum aqua tepida simpli
ci ante cenam et de mane ante prandii. Iſta ti-
bi ſufficiat.

Ad curam
Diffinterie epatice veni-
amus. Prus autem ? i
cura procedas: ſcire et cognoscere opor tet quas
ſpem diffinterie epatice patiatur: quia i hoc cu-
ra duerſiſcatur. Si quis ergo prima ſpeciez
diſſinterie epatice patiæ, quia fluxum vêtris cù
multo ſangue per interualla peccâte ſolum ſui
qvitate qd pateſcit, quia exit ſanguis fatis natu
ralis cito et cù impetu i magnâ qvitate ſine de
bilitate corpiſ. veru aliquado 2comitatur graui
tas deſtrix ypoecüdriij. et patiés est ſonis coloriās
cù venis inſklatis q tenuit regimè multiplicati in
ſanguis in octo ultra ſolitù non habuit labores
aſſuetoſ nec euacuatônes ſanguis p kōmias l'
p emorcyd vel meſtrua vel alias ſibi aſſuetas. L
qui habet medbii mutilatiij. vnde natura expulſi
epatis et venarù eius ſonis in ſe vel exitata a co-
lera acuta còmpra vel p medicinâ expellu a in-
testina illu ſanguinè exenitez: q interdu coagula
tur in intestinis ex fritate eorum. Jſatui mediciæ
debiles credut ſubſtatiâ epatis egeri et expelli. S
de interio.in.c penultio. Aliquado expulſua
intestinoz est regulata et fund? ſtomachi è debil
et de facili recipit illam materiaz: et natura expel
lit per vomin. In tali ergo diffinteria ſtatim ſu-

at klobotho³ de epatica in bona quaſitate extra
hatur vna. K. et plus: et teneat dietâ parum ſan-
guinis generatua C Ataſ ergo ſpinargijs atri
plicib? rifi piri pomis gindolis et ſimilib?, vitet
carnes multu nutritiæ, put pices caponeſ gal-
linas antiquas, potet aquam bullitâ ferrataz cù
modico iuleproſ. vel cù modico ſirupi de ribea
vel mirnilloz vel citonioz vel cum zuccaro roſac.
vitur maloglanato. nam ita qetant ſanguiem
còmotu. et ſic natura expulſua expellet cum ma-
gis regulata. Modo ſiſ tales in pſeruatone de
bèt klobothomari bis vel ter i anno: rifi ſupueni
ant eis emorroyde et menſtrua i quaſitate bona
Et si q[ui]s fecuſam ſpeciem diſſinterie epatice
habuerit: quia egestioes ſanguis in principio ſut
ad modu loture carnis dum aial interſicif: poſt-
ca i pceſſu exit sicut ſer vini. quia còtètua epaſ
ſonificatur. ideo digetina eius mag[ui]n eo opaſ.
Tnam talis diſſinteria ſit ex nociuſtò: ſeu mala
actone ſeu debili còtètine epatis et venarù eius:
vt è ſupius dictum intètōne Baliem. ⁶°. de mo-
τ. ⁵°. de inter. i capl[is] penultia. p[acter] quod di-
gestua epatis paru et diminute bigerit et chilum
i ſaguine couerit. veru ita còtètua deficit et le-
ditur a mala complone calida vel fria quod èrt
plinu: vt dicit ga[ra]. ⁵°. de inter. c penultimo C Si
quis ergo ſpem diffinterie epatice habuerit róe
male complonis calide in cōcano epatis: et i ei-
venis. quod pateſcit. quia incipit fluxus cum ſe-
bre et p[istratone] appetitus ad cibum et cum alij
li appetitu ad potu. vi ponit ga[ra]? i illo. ⁵°. de ier.
i.c penultu. et pluries cocomittat tenafion. Dk
feratur pluries i die cōſoſtatoria còtètua epaſ. et a-
liqualif inſrigidâcia ipm. Detur ergo ſibi pluries
i die nec te de zucco roſ. vbi ſit terræ pars tria-
sandali. et ſepeſumat de còſiádro bene p[epato]
: et de pticis exſicca[ri]. Etatur aqua ferrata in cibo
et i potu. potet loco vini de ſyrupo roſ. vel ribea
vel mirtino vel citonioz de medio coclean[ri]. faci-
at vnam taccæ cum aqua ferrata dicta. Si vis fa
cere fortoioz[em] ſirupu: K. plátag[ui]. i. roſ. rube. m. i.
mete. m. ſ. mirtillo. 3. ii. ſumach. 3. ii. sandalorum
an: 3. ſ. balaustiaru. 1. i. zuccari. ro. K. ſ. fiat ſuru
cum aqua ferrata ad. K. i. Et epar emplaſtreſt ab
extra ſic. K. roſ. m. ii. balaustiarum. m. ſ. ſpodij.
3. ii. puluerizentur et cōſiciatur cum equali q[ui]
tate farine o: dei. conficiatur cum aqua roſacca.
et modico ſucci menti et aceti. fiat emplastriz fa
tis liq[uum]: de quo ponatur ſupra epar. Acaces
vtutur trociſcis de ſp[odio] et lacca cum q[ub]uſa[z]
alijs. Sed quia ſunt mali ſapoz[us]: deſtruit app[er]

folium

CVI

prout est dictum in aliis. Nam ex tali febre supre, ueniente simplici illa mala frigida complexe, oepis depravitur: licet per ipsam non curetur: quia superuenit in minori gradu et cum nocumeto actionis put et alia dicta sunt.

## Et liquis

Jliam speciez diffunterie es patice habuerent in qua exilis sanguis niger sanguine naturali lucidus quasi mixtura sanguis et colere nigre propter q[ui]s sanguis nigrescit et ex mora aliquali in ipis intestinis. Sumiliter quia refrigeratur claritas amattitur, ut dicit Halien, 6. de morbo, in ca. penultimo. J[daem] dicit, 5. de interiorib[em] in ca. penultimo. Unde quâdo globatur in ipis intestinis, p[er] moram et eis fatui medici dicit ut sit subfata apud eam, ut dicit Halien? i locis dictis. In ita specie peccat sanguis i quâto et quali. J[de]o ta li sanguis est ex nocumeto expulsiue et contemnue epar et venarum eius, nam expulsiua icitata aliqualiter expellit et contemnua definit abire quâtum illosum humorum gravatur ipis. J[sta] speciez in principio cum difficultate curatur inueturata: vel i semibus non curatur ut plurimùs: talis if[ra] q[ui]tam diem flobothometur de vena epar; reiteran do flobothomia de mediana vel de epatica sinistra i sepro die vel circa. Teneant dictam datam i aliis speciebus diffuntere epatice de causa cala epithinamdo epar et sic ponêdo ut dictuz est in aliis speciebus de causa calida. Tamen si egestio nigra vel viridis fuerit vel erugina sa superuene vit; ut plurimùs moruntur, hoc videm? de facto, Et ypo. vult hoc. 4. ampho.

## Ad curam diffunterie

Intestinalis veniam, prius autem in cura, p[er]cedas: scire et cognoscere oporiet quam speciez diffunterie intestinalis patiatur s[ui]llam que i gracilibus vel grossis intestinums vel in vtino interesti no qui tenafnon dicitur patiature in quo gradu quia in hoc cura et p[ro]nosticû diuerificatur.

## Siquis

autem aliquam har[ari] specier[ri] in primo gradu habuent: non penchitabit. Si vero secund[us] gradu et attingerit periclitabit: maxime si egestio viridia vel erugio fa vel nigra superuenerit, quia tunc mortale, Et sit eternum gradum cum hoc vel fine hoc attingerit, tune talis è mortalis valde, intentone ypo[co]t 4. amphor[em] in duobus canonib[em]. T[em] quis er go diffunteriam i gracihibus intestinis habuerit: quod patecit ex dicit: Halien, 6. de interiorib[em] in ca. p[ro]mo, quia dolet cura vmblicum. T[em] sanguis n[ui]m

tium, propter quod debilitatur, q[ui] non possunt re
fici. ideo ego do in forma p[il]lari, R[ic]spodij roß,
cinamomi laccae an. 3. f. boli arc[ui]amidi semis na
ſturciij. an. 3. f. ſanguis draco. ſemi8 papauer an
3. ſempentur c[ui] suco m[ète] et plantagis, ſiant
p[il]le ad ſoſmā cicer[on]d[ec] quolibet ſero circa me
diam nocre q[ui]nq[ui] vel ſer. Si vis br[ion] opari: fac
p[il]lās de ſpodio et de Iscca et amido cum suco
p[il]tag[ui] et admistra eode modo, p[otes] facere ideo
emplaſtrū ſi non vult capiſtas p[il]lās. R[ic]spo
dij. 3. 1. o[mi]n trūſadal[ui] an. 3. f. roß. rub. 3. 1. folioz[ui]
abſinthij. 3. f. aceti. 3. f. ſucci plantagis q[ui]d suffici
fiat emplaſtrū liq[ui]dum aliquali. C[et] ſi q[ui] tale
diffunteriam dictam epatica ad modu[li] loture car
nis habuerent ex mala complone ſria epatis coru
rumpete actoem contemnive iſpius quod pateſcit:
quia incipit talis flurus fine ſebre q[ui]busdam die
bus: 13 in p[ro]ceſſu ſebaciret. et habet ſatis bonu
appetiri ad cibum: ut ponit Ba. 5. de interio. i
c[ui]o penultio. Detur ſibi in p[im]s diebus quia no
ſebvicitat de ſemie naſturciij affi conſſati. Detur
ſibi cum modico lactis cocti vel ferrati vel cu[bi]t
tello oui inuigatur regio epar cum oleo maſticis
et ſupas[pa]gatur de ideo puluere. R[ic]maſticis. 3. 11.
ſloradcalaite. 3. 11. thuri al. et miſri an. 3. f. k pluis
ſubtil[em]. D[ef] etnam ſibi modicu[] de lacte onium co
c[ui]o et ferrato c[ui] modico garioſi subtiliter pulue
n[ar]atoz, p[oteſt] epar cath[aplaſman]i c[ui] spongia i
ſuſa in vino tepido decoctonis maſtij chur [to]s
racis calamite roß folioz c[ip]reſſi. De corice thu
ns cu[bi] tertia parte cinamomi. p[oteſt] ſibi dari c[ui]
modico lactis cocti vel ferrati. Dietec[ui] cum r[is]i et
p[ul]p[er]dicitib[em] et auiculb[em] affis et ſil[ab]bus. Ueruz
iſt[ui]tales i p[ro]ceſſu incurrit[ur] ſeb. ut dicit Ba. 5.°
de inſio. in ca[ui]o penul[ò] circa mediuz capli. C[es]
medici talem ſebre p[ui]pendu[tr]t dicentes ip[os]no
ſebvicitare m[í]ſi et abſințëtia c[ui] ſebvicitare puta
ſebre effunera, ideo cibus corumpitur et egredi
tur cum epatica egestione Uerba ſunt Halieni
i loco ſtatun dicto, p[ro]pter quod oporiet i p[ro]ceſ
ſu cure remedia dicta contempare et minus cali
da app[or]imare: addendo remedijs dictis modi
cum ſpodij vel ſemis po[tr]ulace vel coralli rubei
l'antere vel aril[oz]o. et cum ſemie naſturciij p[on]a
tur quarta p[ar]s ſpodij vel ch[oz]alli rubei et pul
uere q[ui] sp[ar]gitur ſup[ra] epar addatur coralli rub.
3. 1. et cum garioſi. et corallo q[ui] ſit tertia p[ar]s. vel
q[ui] detur lac coctum et ferratum ut dictum est per
ſe. vel cum. 3. 1. coralli rubei pulueri[ati]. Si ſebri
valida fuerit componado corRICem thuris vel co
municando cum eo vnam partem coralli rubei:

in egestis e valde paucus et satis perinire? cum
ipis egestis et cum egestis erit modica muscila/
go arugius si in pino gradu fuerit vel quedaz
pellicule subtrues cum sicut costices pellis interi
ores si i secu'do gradu fuerit vel cui hoc pellicul-
le magne seu pars intestini gracilis et satis perini
ita cum egestis expellat si in tertio gradu fuerit
T Vel si quis diffinteriam intestinalem in grof-
sis vel medijs intestinis habuerit quod patecit
ex dictis galieni i loco dicto. quia dolet sub vimi
lico: et sanguis et pinguendo exerit in competenti
quatitate fuerit vel cuj hoc puftule de supe ficie
intestinorum excretiata quasi costices pellis sae ma
nifeste exerit si in tali gradu fuerit. Ael cum hoc
pars substatie intestinu notabilis erierit si talis i
tertio gradu fuerit. Huius magi curatur cum medi-
cinis p partem inferiorem sicut cum colaturis et
cisteribus et p[uf]uatōmbus sicut alij statim di-
en cui medicinis per os vt dicit Halien? 6. de in
teriorib? in ca. 6. pmo. I[dem] dict. 13. de ingemo,
in ca. 6. de fine capl. Hierum ifti i specie regi-
minis cibi et potus nec in specie medicinarum no
differit: fed in modo apprōximandi vt dictus est
De iftis ergo duabus speciebus diffinterie ſiml
peddamus. Et quia ille diffinterie intestinales
cōmumter poſt p[í]mos dies ad dyarriā ſelleā epa
ticam vel venalem dictam Regantur in cibo et
poni et alij remedijs dictus put regūtur haben
tes illas: ex quo ſemp succedit ad illas rōne acui
tatis humoium deſcendentium ad ipa. Et quia
iſtas diffinterias intestinales tenasmoicas co-
comitatur dolor magnus i ipis ratōne matie ca
lude vicerātus. H[uius] fiat eus cliftere ſedatiuus doloris
quod non habet par i ſedando dolorem ratione
talis materie acute vt dicit Rasf in ſuo continen-
te. C[or] olei roſa. vimfancui. H[.]i. et f. quo non i
uento fiat dō cōmuni muſcillagi. ſemis p[ul]liij. 3. A
muſcetur. fiat cliftere. reiteretur bis vel ter in die
naturali p aliquos dies: et ſupra ventrem vbi eſt
dolor. fiat ſibi iſtud emplaſtrum. naz cōſo[ra]t ip
ſa intestina ne tātum ledantur a materia calida
acura veniēte ad ea. C[or] ſanguis d[ac]oīs. boli
armineni an. 3. iij. mūmie 3. iij. ſemis plantagis. 3.
i. fiat puline. conficiaſ cum albumine ouorun et
modico olei roſa. fiat emplaſtrum. applice vna
pars cum pāno lineo ſero et mane. recurre ſumli
ad pulueres et emplaſtra poſita in cura dyarrie
fellee epatice et venalis. Et fiant ſibi colliria que
ſequitur. teneātūnī de iH[. multum ſedant appe
titus illos aſcellādi. ſunt ipijs Bilberti. 'C[or] myr
re. 3. f. cornicis thuris. 3. iij. ameos. 3. iij. croci. 3. i.

opij. 3. i. conficiātur ſuppoſitoria cui p[il]ſtello: mo
dico meſſ cum ſilo in medio. Ael fiat colliria ras
ſis. C[or] cornicis thuris licij croci gummi arab,
an. 3. iij. opij. 3. i. fiat colliria ad foſsam glādis cui
filo in medio. C[ad]uerte Rasf ponti de opto. 3.
iij. ſic q[ui] opij est i terna pte nimis e. quia ſupel-
cit ſenſus ſunt obdo miniti vid[ui] periculum in hoc

Inprocessu

Inprocessu. H[uius] diffinterie duz
intrabit fecu[n]dum gra-
dum ipfus ſupenſus dictum: ſiant ch[isteria] lau-
tiuā et consolidatua. quia fluente materia q[ui]
dum est euacuata p[ro] maiot[us] parte non poſſint i
testuna consolidari ſaln[]m talia p[er]ſuabunt ab v[]
terioa et maiot[us] v[lc]erato[n]. et hoc ad p[er]ſens ſuffi
cit. C[or] aque ordei cum corice bone decoctio-
nis albe et satis sp[iff]e. quart. 5. meſſ roſ. 3. iij. mi
ſceatur fiat cliftere. H[u]ſtud cliftere lauat: abſter-
git et m[u]dificat ipa intestina teneat, put poterit.
T[Re]iteretur bis vel ter donec exeat cliftere clariu
m[u]dum fine ſanguine et fame. C[Ali]qui ponu[n]
in iſto clifteri ablu[n]tuo modicum de ſero caprmo
quia abſtergut. C[T]et aliqui faciunt iſtud cliftere
lauatiu[m] cum aqua decocto[n]is lencium et ſe
nugreci cum melle roſa. D[ag]is placet pru[n]uz.
H[u]ſto clifteri lauatiu[m] miſtrato adminiſtretur cl-
ſtere consolidatiu[m] tale quod consolidat et p[er]ſu
uat a maiot[us] v[lc]ere. C[or] cepi hycreni de remb[
hycri vel capre liquefacti p[tes]. iij. olei roſa. partež
vna[m] ne cep[m]o cito coaguletur. adminiſtretur
tepidu[n]. Na talis adeps adh[ere]bit ſup[ici]e inter
ſtino[rum]. ſic consolidabit et p[er]ſuabunt ipa tanq[
lo[ra]ica coru[m]. Aliqui poſt cliftere lauatiu[m] dictu[n]
loco huius clifters admiſtatur cliftere restricui
u[m]m tale. C[or] ſucci plantagis vel corole v[]l[]ca
meleonte. H[.]i. et f. mi[c]lete. 3. iij. fiat cliftere admi-
niſtretur. Ael faciunt tale cliftere cum decoctio[n]
herbarum dictarum et balauſtariu[m] cum. 3. i. v[.]iij.
ip[ſ]ijs mi[c]lete infuſe. P[ra]miu[m] p[ualer]t quia magi
p[er]ſeruat intestina p[opter] adh[ere]niam cepi hyr
cini. Aliqui[vero] non curat capre tot cl[isteria]. faci
emus eus talia ſuppoſitoria ad infruſidandum
intestina et ingroſſandum materiā ibi fluiam et
fluētem et quib[?] iu[n]an[]k in aliquo. R[.] acſaſiey
poquifitiò, an. 3. iij. licij. 3. f. ſucci ſumphitivel plan
taginis albumis ouorun quod ſufficit. fiat p[er]ſo-
poſitoria cum lana ad foſsam glandis magui-
quádo redibit de cella: ponat alium. C[T]et si ali-
qualis leſio v[li]tum interſumi cōcomitetur talē diſo-
finteriam quod est vt plurim[u], p[ro]opter quod di-
cumus q[ui] tenasinon concomitatur plurics dyar-
tiam felleam epaticam et venalem: tum vt rolla[ca]

folii

CVII

unus pluralitatem cellarum: suffumigamus cuż
emboto sic. R. pineam gūmosam. scindatur in
frusta modica que inuoluantur in pice nauali lis
quefacta addito modico cimini. capimus duo
vel tria frusta successiue ponimus supervno car-
bone ne sentiatur magnus calor: et cum embo-
to imponimus fumī. mirabiliter valet quādo cū
tali diffisteria cōmunicat querela vltimi intesf-
ni. p[ropter] quam plurias appetūt afcellare et te-
nasimon cōcomitatur. nam ratōne picis consoli-
dat: et ratōne cunimi vētōritas interclusa in arun
gia ipsius intesfimi cōsumitur que erat causa for-
tis incitans afcellam. Vel stante ita querela vl
timi intesfimi cōcomitante diffisteriam dictam
dyarram felleam mecitāte ipm longaone ad plu
res cellas. fiant collivia statim dicta. C[ed]a
comuniter in processu dyarrie fellee fitviceratio
aliqualis in capite ipsius longaons ratōne ma-
terie acute non bene competit myrra nec mel ad
fedandū illa modicatōnem. C[essant] ergo ita.
R. gūmi arabici. z. b. l[ici]. 3. z. i[.] coriicis thuris. z. ij
femis ameob. z. b. croci. z. b. opii. z. ij. conficiantur
cum albumie ouſi. fiat ſuppofitoria cum filo quā
do ibit ad cellam: remoueat et abluat ipm cuż vi
no et reponat ipm vel alium C[.] poſt[]q. fuerit diſ
ſolurum R. afis dicit i suo continente: q[ui]dam fa-
ciabant ſu. p[osit]orium de opio vt. puocaretur ſom
nus et debilitareſ ſenſitua intefinoz: et moſe-
batur. de facto videmus q[ui]do ponim mul-
tum de opio in talibus ſuppofitoria[is] q[ui] patien-
tes ſiut ſlupidis. vid[.]i hoc ordinādo ſuppofitoria
ſeu collivia R. afis poſita in. 9. almanfor. J[deo]
fis auſtatus in talib[.]q[ui] non ſit de opio niſi. i[.r.]
pars i confideratōne alio[.]s materiali[.] C[id]ni-
te tam q[ui] clisteria lauatua dicta et cōsolidatia
t restrictiva non curāt ex toto vſo[.]quo materia ſit
p[ra]maiori parte euacuata lʒ p[ro]ſiſciat. p[prer] quod
aduemēte decima vel vidēcia die q[ui] materia eſt
in magna p[te] euacuata: dam medicinaz d[er]u-
barb. et mirabolani affa[.]t non ante. q[ui] paſſio e[
acuta cōnumiter vſo[.]s ad. xiii. ſiterduz vſo[.]s ad
rr. durat. C[.] poſt ita medicinā reiteram chſiſte
lauatiua: et cōsolidatia: et ſuppofitoria dicta.
T[uc] compleſt cura. Detur ergo ita med[.]a i mate
ria colerica. R[.] reubarb. affi. z. ij. puluerizeſt ſub-
tiliter et incorp[.]etur cum ſyrupo mirtillo[.]z vel cito
mo[.]z quod ſuffic[.]iat maſſa que poſtea diſtempe
tur cum aqua roſ. ferrata. vel cuż modico ſyrupi
dicti et aque roſ. cōi detur in auroza. vel sic C[.] R
reubarb. affi. z. i. t. b. vel. ij. coziuq mirabola[.]n. citri.
b[ui] affato[.]z. i. ij. p[.]z. i. ij. t. b. pluenzen[.]t ſubtiliter fi

at maſſa modo dicto que diffolueſt ficut dictu è. C[.] S[.]ivero materia fuerit flegima[.]a ſalſa in maſ[.]q[]itrate loco mirabo. citrio[.]z. p[.]oas d[.] coſtice mi
rabolan[.]z kebulo[.]z affato[.]z modo ſup[.]adicto lo
co medicine ſumat de mirabolani cōſect, d[.] ma-
ne. i[.]z. vel. i[.]j. C[.]ſte tales medicie euacuat refi-
du[.]ni maſſe. et t[uc] hoc ſacto clifteria lauria dicta
q[.]solidatiua hab[.]et locum et complèt negocuż t
colliria dicta ad alia remedia forn[.]t cōsolidati-
ua que ſunt ita. Q[uidam] dat p[.]ſſas de ſero q[.]li-
bet ſero de cera virginae ſeu noua dat qui[.]s ſer-
vel dat duo vel tria vitella ouo[.]z cocta bene cum
aceto q[.] ſint dura. d[ant] ante cenam et ante p[ra]di
um vel diſtempant c[ui] aceto paru l[.]iphato cuż a[.]q
roſ. ferrata et admifrant p[.]vias poru[.]s vel admi
ſtrát iſtum cib[.]u forn[.]t reſtrictiuii i diſſinteriav tra
q[.]maie q[ui] eſt i[.] gracilib[.]t intefis. capi[.]n p[.]di-
cule vel tuturess affent i fine decoctōnis replea
tur cera v[.]ginea et maſ[.]gi decoquātur et ide pan[.]es
cib[.]e[.]t vel v[.]ta[.]k puluere tali i cibo. vel de[.]t modicu[.]
rob vel ſyrupo citomo[.]z. vel firu[.]o mirillo[.]z. L[api
atur tutur i[.]mplea[.]k ſan. dia. boli ar[.]c. m[.]muaq d[]
potent reco[.]di i v[.]etre et ponatur i olla[.]t olla c[.]i.
datur cum paſta bene vt dețet. p[on]a[.]t i fumo: vt
totum c[.]obura[.]k ex[.]trah[.]k et puluereſt. C[.]ſte pu[.]
mirabiliter cōsolidat: reſtringit. Multi hab[.]ent
p[.]epto p[.]miſſis p[.]cedentib[.]c euacatiōibus dare
p[.]tres dies de mane i auro[.]z. a. z. i. vel. z. b. coaguli
lepo[.]ris vel h[.]edi c[ui] modico lac[.]i ou[.]n cocti. v[.]p[.] c[ui]
modico ſucci plantag[.]is clarificati p[.] residentiāz
vel c[ui] modico aque ferrate decoctōnis ſeis po-
tulace plantag[.]is. lac ou[.]n bene coctu et ferratuż
acetofum valet in v[.]tra[.]q[.] diffisteria intefinalip
ut dictu è i cura dyarrie fellee epauc[.]e i p[.]cedetib[.]
Et si[.]qu[.]s T[erti]a p[.]ſem diſſimeric[.]e ite-
ſtinali p[.]ncipali habuere t
puta tenaſmon[.]e ſeu diſſicultate[.]egerendi c[ui] ce-
natu ma[.]jo et voluſtate eger[.]di c[ui] impor[.]tēta al[.i]
quali emitt[.]di et c[ui] grau pondere anch[.]a[.]z et v[.]
timi intefini.návid[.]et pati[.]t i[.]c iceſſant debeat af
cellare et pot[.]e[.]tia n[.]o h[.]z aſcelládi. H[.]o è p[.]pua pa[.]f
ſio l[.]ogaonia. Et q[.]d[.]e it[.]ſe aſcellat è albi[.]n muſcila[
smo[.]num ſagumolé[.]t c[ui] ma[.]a alij[.]p[.]carrina l[.]ſe-
mierugioſa cōcountáte. J[.]ſta p[.]uictio et incitatio
aſcelládi fit ex acuta ma[.]ria colerica vel ſalſa fle
gmatica vel ex ſlate frío viſcoſo rōne mor[.]c[.]o[.]p[.]ſ
vel al[.]z et imbibi[.]us i parte ar[.]ungioſa ip[.]ſius lon
gacnis. C[.]d[.]uorum p[.]unctionem et incitatic[
]ne[.]z expulſiua eius epat[.]s et venarum quodam
modo incitatur expellere ſuper fluo[.]s. P[.]ropter
quod concomitantur humo[.]es venales in tali
n. i[.]ij

expulſione in pceſſu, ideo aliqúi venit cùm inſtitu
longaonis modica materia citrinayel flàtica v'l
vindis ſeminaſtra. ſa auté húoralis excitáis erpl
ſuam lógaonis qualis ſit in ſe cognoſciſ er púſ
ctura ex ardore z egeſtis p parte [Si vero itſa
punctio z incitatio aſcelládi cum dolore ani fue
rit er maſia colerica z klegmatica còmira: vel
fuerit er klegmatica ſalba vel ſlegmatica fria vi-
ſeſa quod cognoſciſ er natura egeſtoz. ſue
cujus cauſa fuerit imbibita i ipſo lógaone ictá
ens erpulſiuá: z p ſequèſ ptium ſupioruſ fiat
encatíſma. R. folioz malue bismalue an. m. ii. ſe
minis aneti ſenugrech ſe. lini an. ff. k. ſ. decoctio
vſqz ad ſumptoem tertie ptis. inſundatur ſpon
gie in itſa decoctone calida vel filtrú z compíſſe
applicétur ano z i anchis pluries reiterádo z ſe
deat deſup. Lósequèter ſi doleat in anchis inum
gun? anchas cù oleo aneti z lilij eſqz ptibus. Et
poſtea applicamus pánü lineuſ deſup. Et ſi talis
tenafinon fuerit de cás multiſ fria: addim? in de-
coctone ià dicta de yſopo origano calamento: an
in. ii. Et i dolore magno ipſus uteſtini lógaonif
a. maſia ſlegmatica fria z vétosa poſſet fieri cli-
ſtere de itſa decoctoſe cù ſaſ de oleo aneti z: lilij.
an. quart. i. z meſſ roſ. quart. f. z caſſieſ. z. i. fiat
inde clistere. Lóſequen in tali maª flàtica in toro
vel i magna pte facin? ſuffumigatőez cù eboto.
hab eum? pincæ gùmoſaz eicct? nucleis diuindim?
i parus fruſtis z iuoluimus ea in modico anſi
maratri ameos z duos vel tres de ilt pecijs ſuc
ceſſue ponátur ſup vno carbone ne patiés mul
tú caſſeat z inde pſumeſt cù emboto de mane z
ante cená z de nocte. Iſta p[er]ſumatio bín valet in
tenafinone de cás frigida. Et de cás caſa z fria filr
valet multuſ in cauſis dictis fris z cauſis ſuppo-
toria dicta ſupius i tenaſinone concomitate diſ-
ſinteriam inteſtinalé ponſſime colliria dicta gil-
berti ſup iuſ dicta. Et ſi tenaſinó fuerit ò cau
ſa multuſ caſa: bulliatur filtrú ponſſime blauuſ
in aceto albo z erpimatur z ano calidum ſepe ap
pliceſt: z abintra inügatur cù iſto vnguèto [R]
olei roſ. quart. i. olei ſalicis vel nenuſ. quart. f.
zrúgie porcine. z. i. coriandri ſubnúſſime pulueri
zst. z. i. cere modicuſ. fiat vnguentum liquidum.
[Si] vero cauſa fuerit miſta: calida et frigida:
quia colerica z klegmatica: tunc imponimus fil
trum vel ſpongiam in aceto z aqua. Et facimus
ſacculos de ſurſure grosſo addito interdum mo
dicu yſopi z flozum camomille rône materie fa-
cte z bulkin? in aceto z aqua ſimiliter compiná
tur z ſup ſedeant: vel teneát in a no ſepe renouá

do. [Si] vo tenaſinon fuerit p[ro]pter vlcera i ip-
ſo longaone ponſſime in capite quod pateſcit er
dolore fori: ponſſime ſi tâgatur locus ab extra z
quia multuñ duravit cù erpulſione materie ſagú
nolète z eruginoſe. inügatur cum hoc vnguèto.
[Re] ceruse plumbi. z. i. anuſcilagi. gummi ara.
z. b. opij. z. ii. olei roſ. q. ſuk. ad incoſpandum per
moduñ vnguèti. vel cù iſto. [Re] muſcillagi. gummi
dragagáti gummi arab. an. z. b. aloë lon. z. iiij. maſti
cis cortiç thuris an. z. iiij. olei roſ. q[ui]d ſufficiat ad i
corpozádum cù modico cere. ſi ſit necesse fiat
guètum liq[ui]dum p[ino] aut anteç[ep] inügatur locus
abluáč cùn vino tepido z melle roſ. [Si] vero
talis dolóz z mordicatio fuerit in ano i capite ló
gaonis p[ro]pter mediciná laatiuá fiat vnguètum
[R] muſcilagi. gummi dragagán gummi arab. ſemis
p[illi]z an. z. b. olei roſ. quod ſuffic[er] cere modicuñ. ſi
at vnguètum liquiduñ. ſaccellatio facta cum p[à]
nis lneis vel ſpongia inſuſi in aqua tepida va
let z ſedat dolo[re]. reiteret ſepe inuictio loci cum
oleo roſ. ſimiliter valet z ſedat dolo[re] illum Iſta
ſufficiant.

[T]capitulú. 14. m. de difficultate mingendi.

Amorina minuitur aut
ex toto retinet neq[ui]s in ſe-
more apparet tutror ne-
q[ui] gravitas neq[ui] dolor in renibus
sentitur: succurrendum est ex me
dicaminibus vrine prouocatiuis
que nominabimus. An[ui] quoruz
est hoc quod R. ſemis ap[er] nitri ru
bee tinctor[us] oliatrici ſeminis uni-
peri ſemis az[ari] ameos ſemis ſeni
culi ſpice amigdalarum. ſemis me
lonis omnium an. z. r. cantaridar[us]
quarum capita z ale abſcisa fuer[at].
z. i. armoniaci. z. iiij. armoniacumi
vio diſsoluatur z alie ſpecies ex eo
conficiantur. Ex quibus ſiut for-
me auellaris ſimiles de quib[us] ſu-
matur abvna. z. ad. iiij. z. hoc enim
medicamen valde confert z cor-

foliūn

CVIII

cum dissolutionem patitur et latitare et yposarche: et ad expellenda omnia accidentia causa quorum cœpit desiccari oportet. Quod si colingat mingendi difficultas ex caufa aut percussione in femore aut in ano aut in eorum circuitu egerat, basílica minuatur, deinde aqua calida loco sepe superfundatur et vobis ad spaciun medij diei exoleis friceat. Egro q[ui]a precipiatur ut vadinam expellere nitatur. Si auct Mingendi difficultas contingat vesica existente plena et ertensâ et sit hocque sanguis aut saniei micti medيانa, que trombos sanguis aut p[er]us quod in vesica generatur soluere consueuerunt et liquare dàda sunt. Ad medicamè quod trombos sanguinis aut saniei q[ui]a vesica fit dissoluit. K[ar] cordumeni mirere rubeo de qua tingitur feminis iuniperi armoniaci asse omnium partes equales. Armoniacus dissoluatur et informentur pillule ex aliis s[an]ciebus ex eis confectis de quibus quater in die sumatur cum apozi mate de feminibus quod nomina uimus. Cirupus etiam acetosus ex forti aceto factus multotiens detur per firingam preterea imittatur invesicam aqua in qua diffudit, fuit salut aut aqua cineris et ista est confectio aque que fit de cinere. K[ar] cinerem de ilice: cinerem de vitibus cali calcez. H[is] oíniq[ui]b[us] ad

misceatur tantù aque vt ex ea coo periri posuit et dimittatur sic p[er] tres dies: deinde colent et per firingam in vesicam initiatur. Herba q[ui]a cœpit ortulani et esula cocta supponatur. T[em]inam preterea affidue ingre diatur in qua sit aqua i[que] cocta sint camomilla, sticados arabicus, sanfucis, sinſibuz aut in aqua ex tremitates caulium et esularium. F[er]columbinus cocte fuerunt. Et in decoctiòe earum ſedeat et ex herbis iftis sic coctis fiat emplastruz ſuper femur et partes ei circuadia centes et dum in tina moratur, ſumat in potu que virne puocatiua existunt. Et si hec omnia non pro fuerint ad instrumentu[rum] cum quo virna puocatur est recurrendum. Si auct Mingendi difficultas post lapidis siga affuerit eger ſupinçiaceat et pedes eius diuerſis moïs et fortiter quatiendi sunt. Et ſivri na non egreſſa fuerit oporſtebit ut cum instrumeuto curetur: per q[ui]dum membro immuſi[que] ſit ipúlſio. Laendù tamen est ne virge imittatur cum est ibi apostema. Et difficultatem q[ui]a valde còſert sepe ingredi tinam et vngere loca ex oſleis et medicamia virna puocatia in potu ſumeret et abſtiere a nutrietibus acetosis et ponticis et groſſis.

Edifficultate min/gedi:
q[ui]c[que] strâguria ſeu de strâgulata et
reteta vz[ia] vz[era] velle i totot[em] acno

erphitsevesice è ablata.l.in pter actio è corrupta
Clle due male actionesvesicene nec non.τία
cituo eius dimutua solum fuerit vocatur ppe stra
guria.6.de mo:bo in caplo penulti.º.pmo de inf.
m caº pmo.6.de inte.in ca.º.3.º. Moderni appel
lant in psALTERIJS suis furiam.qn. virna ex to stra
gulatur seu retinetur vltravelle dicètes. Strágu
gutratim.sur.nil diffitur p p horas. ga'.at in locis
dictis vbi ex intèto tractat de passiòbvesice nù-
qposuit furiam:sed stranguia3t diffuria.que
diffuria ppric est parua et sepissima mictura libes
ra tamen.hoc vult 1.Rafis in suo còtinente. et ga'
6.de iteriorib' in caplo.º.º. Quia magna et libera
dicif dyarriavine:vel dyabetica passio. Aerum
aliquado Ba' in locutiòibus suis capit vnum.p
alio et capit stranguam p diffuma appellat talem
t liberam sepissuná micturá stranguam. 5. am-
pho.2mèto illus cañ. In ano flegmonie patien
te:sicur capit aliquado diffuriam.p guttatim q
fi in sensibili et innoluntaria mictura. p.º. de inf.
m.c.p.º.circa finem.que ppric appellatur diffilla
tiovine ex parahili lacerto2 colli vesice: qui lacer
ti ex officio claudunt collumvesice:qui remolli
tis seu paralicatis nò posunt in illam actione
Jdeo guttatim et quasi continue mingut.q2 sicur
mvesica 2gregatur erit inuolunta e: ex nocumèto
2tentie ipius. Ille 2stantinus monachus q trá
stulit.lubum de mo:bo.de inte.2mètu ampho. p
noftiq. regiments acutorum de arabica in latino
dedit nobis itas labes et ples 2filles ex suis locu
tòib.º. Ex qibus Boz. male et ipòprie locutè è in
materia. Bilbertus. 7.Rogerius. Halterus. Plo-
teyus. et plures alij diminute locuti sunt in psalte
rijs suis in ita materia. C.2t epo:bus 2itis oës
paſſiones vesice in qbus offenditur 2entiuæ vel
erpulſua vesice in suis actùibus. C. Prima frò
te appellamus stráguam. licet 2ir veniamus ad
locutones tibi dictas. ppas. C. Alterius nota:q
vesica est membru còtextum ex duabus tunic: vt
ſit receptraculumzine inter virgant anu locata
pimo de inte.in.c.p.º. Jdem clarius ponit.5.de iu-
namentis membo2.in.c.2.º. cuius colluvoluitur
t extenditur ſub offibus pectinis t ascèdit ad ra
dicemvirge. Et est figure littere. g. latine: quis ta
liè 2ortio ſeu figura facit ad meliozem retentòez
vie. Ad qua fili faciut lacerti colli veſtati dicti
claudantes et aſerientes dicti collumvt dicit ga.
5.º. de iuamentis in c.º.º. A. 2.vtumo. et in p.º. de
inte.in.c.pimo in fine Et subdiſt littera in. 5.º. de iu
uamentis. Jdem dicit.6.de inte.in.c.2.º. q. ſuit ne
ceſſarii q. eſſent due canales: duo colla, duo po-


trinter vesicam renes qui ventrent a remib ad
vesicam a quolibet renevnus q dicuntur porvi
tides. 1.Rafis vocat colla per quos virna tranſa
tenis ad vesicam. et omnis feculentia renalis ſa-
niosavel humozalis a renulis: et lapilli q. deſen
dentes soluit 2tinuì in eis ppter quod caufant
dolores fortes verſus inginaria quia ibi prèdu-
tur. dicti pori còmuni: lapilli tardant tranſire ad
vesicam cum doloz Septem diebus et ultra ſim q.
suit magni. C. Et si pro poſſibili ambo pori dicti
claudentur et opilarentur opilatione feculenta
viſcoſavel apostemoſa ex toto ceſſaret tranſit? vi-
ne a remibus adveſicam, put vidi bene quater te
pore meo non appetebant vnamare nec cum arga
lia, poterat exire vna guttavine avesica. quia ibi
non erat poſt paucos dies: q dам illozum euome
bant vnam. et iam erant facti icterici. erat ſemi-
urides ſicur color: herba: semis viduum. 2munis
ter viuebant ſic quasi per viginti dies. Ba? dicit.
6. de mo:bo in.c.penulti:q. ſi virna curſum ſoli
tum nò habeat ad vesicam: eo quia illi pori ſunt
er toto clausi. dato q. virna retineatur non debet
dicti ſtranguria nomine: quo q modo volueris y
doneum nomè nò reperitur tali retentioni vize.
C. Nain ſi vesicavina repleatur t non poſſit e:
pellere illam non est idem ac ſi vesica ſit vacua
non eſſuat vina: qua quandoveſica plena eſt et
vuna nonvalet exire. hoc eſt: quia collis vesice eſt
opilatum. vel vesica in ſui ſub ſtanzaia defecta nò
pòt ſe compinere et vnam emitere. ſi vesicavu-
ná nò recipiat hoc nò eſt ex defectu ſuo: ſk ex opi-
latione illo2 poro2 vitiodes. ppter quod ſic rete2
ta nò debet dici ſtranguria. Auerroys. 2.º. ſui col-
lectorij in caplo ppruo dicit:q. in fo:zaminib?vesi
ce p quos subintrat vnamavemens p illos poros è
copertura ad modu2 cotid q apitur duz vama ſub
inrat vesicam t statum claudit ne virna reuemat
ad renes in reuolutone corpis. hoc eſt: q natura
ſemp operat q. melus eſt. 3.º. de creticis diebus
Opus nature eſt opus intelligentie nò errantis
quia gubernat ab orbe. 5. de iuam etis mébro2
in.c.2. et in.c.2vumo dicit qvesica h3 duas virtu-
tes officiales naturales p ſuitio totius corpis. ſ.
retetuá t erpulſuavzine. pter illas 2qtuo2 q. h3
pticulares p ſui nutritioe t ſeruatoe. Jde dicit
6. de mo:bo.1.c.penulti.º. 2.º. de inte.in.c.º.3.º. Auc-
roy s dicit. 2.º. ſui collectorij in.c. pprio:qve:q ha-
ſet attracnuá còem. vt attrahat adſitate t intelli
navt attrahat feculentia ſicur citoſ ſelk h3 ad at-
trahendu: colerá. C. dicam: q poſſibile eſt q. ha
beant: ſhabent valde debile. Jdeo Ba'nò ſecut

Solium

CIX

mentionem, et sic sunt 2. corde danti.

Primo
tu q[ui]res stranguia seu difficultas
mingredi, cui? pticule vesice, e paº
p[ri]ncipali. Soluit l[ra] p[ro]º de inte. m. c. p[ro]º. et. 6. 6. ite.
in. c. 3. et in. 6. de morbo in. c. penuluo. q[ui]t pl[ui]m
str[anguia] p[pe] dicta q[ui]d est mihi expellere vii' p[ar]z
cum offensione vel guttatim cui difficultate e pa[ro]
coli vesice grauati opilati ex torov[ui]n parte, que
fit octo de caufis vt statum diceat, al[ni]n auiet de poſi
ſibili est pa[ro]º ſube vesice no[te]p[er]tis ſe latitudinali-
[que] p[er]mere: q[ui] multu repleta et ex[te]ſa. q[ui] ois expulſi
ua natis officiali fit p[er] p[er]ſioné latitudialem. vt
vult Ha[ui]n in loc dicti. J[de]p[ont] p[ro]º de inte. m. c. p[ro]º
in ſine ca[mi], ybi dicti: ſi dubitas in B, ſac vt collum
vesice iaceat inferus appodiendo ſe ac ſi yelles
egerere et cui manu tuaveſica inflata e[pr]vina reſet
ta intus [que] p[er]maſt. ſcias q[ui] ſi vesica deſciat ex ſe: q[
]ui
ex h[oc]vina egrediethis aui[nt] factis in l[ui]p[ro] ſigno
appente ſcias str[anguia] e[que] p[er]t, opilato[os] colli ve
ſice dictá, p[er]t q[ui]d ca[sa] stranguere vere duplex erit i
gi[ne] ſi ſi[ſi]v[ui]l officialis in ſuba vel in collo. D[if]
ſuria átque d[ec]a e pa[ro]º p[ri]ncipali ſbe vesice in ſevl
r[ō]ne mo[bi] officialis puta in receptaculo: vt ita
tim diceat. Et ambe ite de due ſunt paſſiōes p[er] mo[
]bo descripto ſunt paſſiones p[er] colligantá veit ab
alijs membris ad veſicá q[ui]d venire no[te] debet ſim
naturam: quia mo[bi] dicti.

Secundo
tu q[ui]res str[angu]a et diffuria qui
mo[bi] sunt in g[ue]n et in sp[è]di
cedem q[ui] str[angu]ia in ſe, est acce[n]s mo[bi] d[am]c[ui] eri[et]
retentu. 6. de mo[bo] in. c. penuluo. et in. 3. de mo[
bo in. c. 5. quæ ma[ra] que debere erit et expelli a
corpe renn[em] ex nocturno ex[pol]ſiune: vt ſtati dice
tur. Str[angu]a loquendo deſcripte e[pr]mo[bi] offi-
cialis vt plin[que]: opilaº colluſe q[ui]t octo d[am]s
pt. ponit ga[que] 6. de mo[bo] in. c. penul[io], et p[ro]º d[am]s
in. c. p[ro]º. et. 6. de inte. m. c. 3. q[ui]d ſit interd[ui]n ex ſecula-
tione humo[ra]li, pt sepe p[ringit] nouit na[te]r, ex gu
loſitate lactis et p[li]b[ui] alijs p[uer]t, et adultis viueti
bus in octo et q[ete] c[ui] c[ibus] grossi[vis]iſcos h[uios]
reſ g[ui]iantib[us]. Interd[ui]n ſit a ſanie groſſa multa ve
mente a remib[us]. Interd[ui]n ſit a ſanguie coagulato
fluco a remib[us] vel abv[]lere veſice. Interd[ui]n ſit ab
apate orto in collo[ve]ſice coartáte colliu. 10. erit ex-
p[il]atio coartatoa. De b[us] ponit ex[pe]l[ui] p[ro]º de inte. i
c[ui]º p[ro]º. q[ui]liter q[ui]d ſunt p[er]cuffus et apat[em]. et inde
vivia ſuit reſeta, Si aui[nt] oziat in 2. cau[bo] vesice vl[ui]m p[re]
colligata cauſat diffuriavi dtice[que] est p[er]t et ſepſi
ſumalib[era] mictura q[ui] al[hi] appellaſt stranguia. 5.
amph[ho]n. in ano fleg[imon]e patiète. Interd[ui]n ex la
pillu infra colluvel circa. J[inter]d[ui]n a carne addv

ta et g[ui]ata i collo[ve]ſice p[er] mod[ui]νerice. J[inter]d[ui]n
fit a replone et ex[ten]ſione veſice compa[n]mente et
coartante colli eius toatuſi[que] erit opilaº coartá
toravt fit in multu retinétib[us]v[or]máv[]travolat[em]
ſtantes in quinovel in alio locovenerabili. J[sta]
talis opilatio coartatoa, al[ni]n fit opilatio colli veſi
ce ex p[er]ſaſino de manitione lacertozum colli veſi-
ce reſtringête colli vesice, talis opilatio dicetur
ſiſt coartatua, pt 2[igit] in acutif[ime] ſebucitati
bus al[ni]. Patet g[ui]b[us] strangua[que] pt plin[que] mo[
]bo descripto est mo[bus] m[ec]reſt taculo q[ui] mul-
tu repletur et ex[te]ndit. et al[ni]n est mo[bus] in figu-
ra colli vesice. vt ponit J[ra]ſa[mi]n ſuo c[ō]t[em], q[ui]b[us]
ceratio in ip[ō] collo que d[icit] aliquale] deperdutio
nem m[ub]ſtantia colli. vnde g[ui] veſica mut[em]
nam expellere ſentiens ardo: e[que] i[pi]us i[ps]a veſica
coadunat[em] in ſe v[or]ina retinetur et guttatim e[nit
titur cauſa ita pluries fit in habentibus lapidez
inveſica, p[er]ſu t[em]po[ris]. De p[os]ſibili strangua[que] ſi[mi]
est al[ni]n n[odo]ſitas ap[ost]emoſa in 2. cau[bo]v[em] ſup-
ficie ex[tr]inſeca veſice et mo[bus] in figura. p[er]t
de]q[ui] no[te] p[ōt]e ſe latitudinali[que] p[er]mi nec p[er] ſi[n]a libe-
re expellere v[or]ina. ymo] cu[li] difficultate expellit. 10
ſtrangua[que] aliquale]. Si aui[nt] a[pa] ſit in parte vic-
na t[ui]c fit paru[m] et ſepſiſi[m]a mictura p[er]t quod
d[em] diffuria. Al[iquando] et pluries stranguia p[er]mo[
]bo descripto est mo[bus] ſumilis in ſubſtan-
tia veſice quia mala p[ro]fri]gida vel humida: vt
plurim[ui]. Et aliquado calida et quibus debilita-
tur in ſe quod no[te] p[oteſt]e ſe latitudinaliter p[er]mi-
re nec per ſi[n]a expellere. p[er]t q[ui]d c[ō]cludit Ha[
]b[us] de mo[bo] in ca[ui]º penuluo. q[ui] ſi veſica fuerit ple
na v[or]ina e[pi]re no[te] p[oteſt]. hoc est duabus de cau-
sis. aut quia eius collum opilatur vna de 2. c[ui]s
ſis dicti[que] aut ſubſtantia veſice deſciſit quod no[te] p[o]
teſt e[pr]miere latitudinaliter. nec per c[ō]ſeq[ui]ns
expellere quod fit per conſimiles: vel of[ici]nales
mo[bus] ſtatim dictos. D[if]ſuma autem in ſe est ac
cidens mo[bi] dictum ex[pi]ens mutat[em] descripti
ue tamen est mo[bus] vt plurim[ui] officialis in re-
cepraculo: quia v[or]ina multum acuta ratione hu-
m[or]ui] calido[ui]. vel materie false ſanioſe vel non
ſanioſe veniente a remibus meitans expulſiui[m]
vesice. vel est mo[bus] officialis in figura: q[ui] ma
la p[os]tino ap[ost]emoſa in p[re]vicinavt in matrice
vel intei[nt]uis ex quibus grauatur contentuave[ſi]
ſice. 5. amph[ho]n. ſuper illo ca[n]. In ano fleg[imon]e
patiente interd[ui]n est mo[bus] conſi[ſi]que ma
la p[ro]fri]gida vel humida debilitans conſentiu[m]
vesice. de J[sta] omnia ponit Ha[ui]n in 2. ca[si], allega-
ti. et 6. de i[n]n. cap[ut]º, 3.º.

110.

Tertio tu q̣res stranguia et diffuria cu-
usvirtutis est nocumétum passi-
ue intelligedo seu malæ actio. Dicendum: q[ui]s est paſ-
siones pro mo[bo] descripto sunt nocumétus paſ-
sue itelligido digestue et expulſiue mebri inā
dantis et recipientis. u[bi]s. de ingenio in c.º, 2.º, 3.º.
Stranguria autem in se est nocumentum expul-
sue veſice seu eius mala actio ablatavel corup-
ta. Diffuria autem in se est nocumentum con-
tentie principaliter: quia gravatur veſica ab hoc
vel ab hoc. Aeruz quando est ibivina nimis as-
cura ratione materie ſalſe venientis a renibus vel
alunde tunc est nocumétum expulſiue. naſz expul-
siu gravatur et incitatur a quali ſicut cōrentua
a q̣to. 6. de iterioribus in caºpimo in fine ca¹. Et
sunt paſſiones seu nocumétum actiue in se prius-
cipaliter ſentitие animate iſiues veſice cōſequé-
ter regitiuaru naturaliu veſice et alio[rum] mebno[rum]
Stranguria autem et diffuria pro mo[bus] deſer-
ptis. dictis ſunt nocumétum actiue ſeu paſſioneſ
inferentes nocumétum ſeu malā actoem priusci-
paliter expulſiue et ſentie naturali officiali iſi
us veſice. quia aliter morbinō diſtingueretur nec
enumeraretur in genere ex diſtincto[e] actionu le
ſaruz in g̣ne quod eſſet cōtra intentione Ba¹. p[oe]
de mo[bo] in caº. 7. prout in expone quā feci ibid
que nō irabit caput aſimi ſunt tibi declaratum

Iſtis clarificatis Lura stra-
gurie diſ
ſurie tibi pateſcit. P[ra]iws autez q[ui]m cura paſſio-
num procedas ſcire et cognoscere oport[us] que ſit
caufa principalis stranguie: ſi est opilatio collive
ſice vel ſi eſt mo[bus] communis vel officialis i ſub
ſtantia iſiues veſice. vt est dictum ſup[rius]. J[de]di-
cendum est de diffuria. Nam cauſa talis strangu-
rie et diffurie p[re] ceteris atq[ui] p[re]ſentib[us] accidet
bus cum denotat. vt dicit Ba¹. p[oe] de inte. in caº
p[oe] vnde circa cauſa in horu multu est inſiſtendu:
quia intetio forſtio: curatiua circa talè caſ ex pateſt
C[S]i q[ui] ergo straguariam ſeu straguatatam[que]
in totovel in parte habuerit: q[ui] nihil varet vt] pa-
ruu. et gutratimvnet et ſeculentia humozali. vt
pluries accidit nouiter natis ex gulofitate lactis
et ex [ſtricto]e por[us] et iſt[ut] qui ſunt duo[rum] an[no]z. vel
tinu et maiorib[us] sik[ur] accidit. Ira raro rōe ocij[us] cib[us]
grossu. grossos humores g̣hantiu q[ui] talia cogs[ci]
tur ex nonnia p[re]terent[us] p[re]ſentiu et p[re]matōc ligno
rum lapsue et aliarum rerum. C[S]i q[ui] g̣nouter
natus B incurrerit balneet in anchis ſepe et ſepi
us. in aq[ui] decocto[rum] fol[m]alue bisimalue. arth[em]
sie maio:ane p[itarie] ſe, ſenu¹ ſe, ancti. Et an[que] in

tret balneu p[ro]haz ſunat potu frigidu de adipe
pullo[rum] columbo[rum] cumvino albo infra ponet. Et
nurui vratur rebus attenuatib[us] lacv[us] blec. cimio
amili petro. nō lactetur puer nifi paz ne veſica ni
miu repleat: et tunc collumeſice plus [ſp]imeret
et p[er] ſone claudere[rum] opilato[rum] coartatoria nō obſtā
te illa q[rat] ex ſeculētia humozali. Et in eritu bal
nei ſuggatur virga oze aliciu p[one] ſeruilis. La
thaplasinādo partes illas cum pānis lineis: vel
ſpogſis iſuſis i decocto[e] ſupradicta inſuſueº pe
ctine ſic. R. olei petro. olei apij oler rapham ana.
q[ra]t. i. t. f. mirre subi me puluerizate. 3. ij. cere mo
dicuº k. vngm[li]qdu. vel ſic. R. cimices in bona q[ui]
titate teran[que] c[ui] modico allij et p[er] modn[ng]i p[er]
mi et capit virge apſicet. vel h[abe]aek c[im]evl[pe]
dicul[ui] viroam[que] capit virge itromittāk lo[qu] ho[]
fila croci itromittāk l[modicu] ſal in ano ſtati in
gut. Sik paupib[us] inuſim[que] p[ectine] c[ui] artigia cu
niculi l[petro]cilu l[pitar]a coacti et patella c[ui] mo[
dico oli ati[que] p[ectini] b[in] ca[la] ſ applicaº de p[oli]ſib
[qu]tigit iſte ca[]p[uer] q[ui] mag[ui] p[ceſſer]t ex gulofita
te co[]r. Ira raro: q[ui] cōiter straguat[ur] in eis[]vina ex la
pillo itercluſo in colloſive. Et ſi p[uer] fuerit. v[]
án[que] vel circa vel intra ponatur argalia g[eric]. Iſt[ut]
tales abſtineat a cib[us] potu q[ui]ri potuerit ne ve
ſica miſt[ui] repleat. et p[er] eius exerționez collu[rum] p[er]ma-
tur et coartet et opile[rum] vlra hoc opilato[n]e coarta
tova. q[ui] in hoc p[li]es et p[li]es medici d[ates] poru
apitiuos in mag[que] q[ritate] ſunt cauſa p[er]ditiòs pa.
[J]ppter q[us] aduſte. C[hiſt]aſis abſkinetib[us] vt d[ex]
est de[que] modicuº aq[ui] ruthe c[ui] modico aq[ui] decocto[rum]
rad[us] ſen apij ciceru nigro[rum] a[n] coclea[que] tria q[ui]
inter in die ſiali por[u]n[que] a[n] balneu p[ro]h[ar] p[er] balneu.
C[hi]t ſi q[ui] stragu拉ta[ri]na ex ſanie habuerit q[us]
pateſcit: q[ui] p[ceſſit] pa[que] d[olo]roſa et vlceroſa in h[reni]
bus vel i veſica l[in] p[li]ib[us] ſup[ri]o[ib] p[er] ſum[ē]n d[ex]
de p[ossibili] ſura ex ſames multa et g[illa] q[ui] opila-
uit collumeſice tozuſum. C[hi]t ſi in h[em] por[em] e[pi]
terit et ſubitovina fuerit straguat[ura] et toto l[in] p[er]
vt e[que] ſup[rius] do[m]. et in p[er] p[eced]en q[ui] rela aliquā nō
habuerit. Et nō [comita]t p[u]ctura n[que] p[ur]ui et ira
dice y[ge] nec erecto alio[li]s iſiues interroga qua[n]
dietā tenuit in p[er] ſi vicerit i ocio et q[ui]ete c[ui] cib[us]
g[li]ſis viſcosi[us]. g[li]ſos et viſcosos humores g[li]anti[
bus q[ui] expulſi p[ra]via ev[ri]zinales ad veſicam de p[os]
fibili opilauerut collu[rum] veſice. p[ut] dicti[us] eſt in p[ue]
ris. C[hi]el ſi q[ui] stragu拉ta[ri]na habuerit in to[]
vel in parte ex ſanguine coagulato in colloſive
quod pateſcit ex dictio Ba¹. p[imo] de inte. in p[in]
q[ui] in ſexto li[bo]r in cº 3. q[ui] ſeu it in veſica vulnera
ſinſe de p[ossibili] ex illo vulnere ſunt e[pi]u s[angu]is

folii

CX

qui paularim coagulatus in collovesice ipfim opi
lauit: vel ſentit micτuſſanguinis a renibus vel a
pribus illsi habuſſe. Iftis duob' de ſiſi Ba¹.
ſo. de inte.ponatur argalia invirga q est virgula
de argento ſolida ſp forzata: in q differt a firſinga
intromitta p fora menvirge dulciter tenendovir
ga no nimis oppreſſam nec numis eleuata na ſic
intrabit ſine alijli violentia: et intromitta p me
diu palmu vtera. Et de ſiſi raf in ſuo ſiſi flome
tur de basiſica in pno. et de ſero floeſc de sophena
pedis in pte ſinſtra CL ſequeſt ponat et balneet
modicu et ſepe anchas fuas in aq decoctoſis her
bar ſtatim dictay in cura pueri erutis i cunabuſ'
ſtinuando ſepe et ſepius argaliá. q saltim in mo
dico: q guttatimvna expelleſ Ba. recitat. in. 6.
de inte. in. c. 3. q ipre dabat talib'ea q lapide frá
gunt q pínt talia diſſoluere ſic lapides talia dice
mus in ca ſequi. CL silf iltis talib' q petit po
ſus alliate clare. ytvult raf in ſuo ſiſi, teranſ al
lia t diſſoluanſ cù aqua decoctoſis rad petro. eti
ceru nigro? vel cù aqua raphani vel achozi vſ la
uine. k potus in inodica qütate ter vel quater in
die ſnali abſtinédo a cibo: alio poru cthi poterit
t et ſtinuando balneu et argaliá. Tel de cey por'
ò nido yrudinu diſſoluat cù modicovini albi cla
ni. Tel cù aq petro. lapi vel achozv lauie Rafb
mlu laudat vel B. R. adipis pullo? colubòz diſ
ſoluat et liqſiat ivafe mndo addaſ vini albi et ſub
tilis in duab' vel trib' partibus k potus Rafb in
ſuo ſiſi laudat iltu ponu in puer hntib'ſtrangu-
naz ex luto humozali vel habeat costices ſemiſ
melonu pulueriſen ſubtilie vt alko ol diſſepen
tur cum aqua achoz vel petro vſ fen vel cívino
albo claro ſubtili p cù aqua decoctoſis radiq fen¹
petro et aceru nigro. Ift potus pcedat balneu
ſoluz p horá tylnra. CL aduerre tn: q invana diu
rețeta novtaris magus pomb? q veſica eſ płać
t magi repletur et ſic multuz eſtendereſ, et p ſons
collu pmeret et p ſons claudereſ et opilaretur et
patiens citus pderet: vt ſupius diſi. CL Sedvta
ris in pceſu pilleſ poſit a Rafb in. g. alunans ſonſ
vel iltis. R. mirre ru. 3. f. anomaci diſſoluti invi
no. 3. ij. miſcent fiant pille ad ſoſam ciceru ſu
mat ter in die et nocte ſumat. x. vel. xy. ſtinuando
balneu in anchis ter quater in die naturali et ar-
gahá dictam. ſiſt abſtinédo cthi poterit a cibo et
pot. ppter dictá cauſam CL Et ſi qſa ſtrangulatá
vna habuerit ex apate orto in collo vesice q: cur
da radicé virge. qo pateſcit ex cuffionet dolore
et tumo: e i pte illa ſubito cuenétib? et infra paui
cas horas: tuec ex q e ibi tumo: apofemo ſus co

primens colluſeſe et ſtrangulásviná, pceden
duì est reſolutis anodis, put faciebat Ba?, vt ipre
recitat in exemplo pº, de inte. c. pº, in pno dicit ſic
Luidá ſuit pceſſus in piteo: quier anu tvir
gat loco tumefacto no potut vinare, vesica aſt
inflatac extéſa appebat no pimſit vt argaliá po-
nerét eo q apa roe dolo: is què argalia induce-
re: augmétare, vidit eſſe mel? aqua tepidá ſuplo
cu inkindere, deide locu olo anodino inügere, vt
oleo camo c meſu: ex q ma erat fltura. q: tuó ho
ris ita fuerút facta tuc tuóz ſuit dimutu? et doló
mitigat? teſtát e firu. tuc pceſit pa, vt ſe ad migé
du erpmeret tumo: e colliveſice a ſupio: lo ad
inſen? manu ſua pmeret: q: ſacto minit. Et cau
ſa ſtrangurie notificata ſuit Sívo in pno pceſſo
uis ifra duas modicas horas ánq: vna retinea
tur ſeu ſtrágulet ſisvocat?. fiat put facim? i pno
apari inügak loc? et pres vicine cù oleis repcu-
tiètb? vt cù olo ro. vn: fankino q no inueto cù olo
roſ cón. ybi adda: modicum bom acie. et ſi kí bì
agiték et miſcek, et cù ipo inügak ſepe: ſepi? olin
mirtumvz ſik ad B. et ſacta inucto: ſega: s locu
puluis mirtilloz et roſ ſubtil: statiz ena: kóek et ve
na epanica, ſin de sophéa iteron. 3. ſte due kóle
pereut ki: ſacto et veniète ſtrágulatòe vime ex cár
dicta. Poftea huit magi locu: embrocato: es mû
cţiòes q: faciebat ga. tubi: ſtatim dicte Sívo apa
ſuit circa pcauüveſice: in pte vicinavt in matris
cevel circa anu, no ſtragulás vaná: ſc: cárns diſu-
náverá: ſeu ſtráguría largoº dictam. k ead cura.
ſſacto tumo: et ſacta embrocato: e inucto: dea
ſik v3 medulla paus bullita in aq: et olo ro. reſoł
uit et maturat veru, no posſet epectare ip: mat
ratòis: necviue cù tата re: et: c: vime. io: ſi applica
tur de hó in horá: remoueak: et ebrocek: put facie
bar ga. CL et ſi q: ſtragulatáviná ex lapillo iter
cluſo i collovesice huit: q nihly: inet nifi guttati
gó pateſcit ex. 4. signis q poné: in. c. de cura la-
pid: veſice, vel ſtrágulabit: via, q: pa: v: inabit
cù difficulc et offe: ex lapillo i pcauoveſice. q: do pa
teſcit ex. 3. sigs q dicet: inſia de q: fi. ga. pº, de ite. i
c. pº, ſacias talè patièt: ſupine taceret eleuakpe
dib? et tibijs unagi toto co: pe moueak: tubie bín a-
gita: huc et illuc foruti vt lapis ò collovesice egre
dia: poſtea pa: erpmat ſe vt mungat et ſi nonva
nat pa: i. 2. et foru: moueak: et agitek pedib? magi
eleuatis toto co: et agitek radi: vget pcuna: cu
vola manus foruti. dic: raf in ſuo ſi: poſtea erp:
mat ſe vt migat. Et ſi hivnat adhuc ipone arga
liá p fora: mey gevtt lapis remoueak: ò collovesice
du: lapis de collovesice ſuit. remor? tal: q patios

positur vinares. cum cura lapide put diceret in capo. p[ro]p[ro]
decura lapide renunceque. Et si q[ui]s strægulataz
vina huius carmen addita in collovecque, pp[ro] aliq[us]
vuli ibidem g[ui]natur q[ui]s pateasset: q[ui]s p[ro]cessit vulnus i
collo vesice ut patuit ex aliquali dolosei radice v[erg]
tpibus p[er]terius ex mo acieque sanie laliq[us] gutta sanguis
me exsultat? pp[ro] p[er]terius, an exsultare c[um]que exsultat
bat c[um] moribdicatores forti dolosus in radice v[erg]
q[ui]que p[ro] t[em]s c[ess]ueraerat i q[ui]s vina icepit aliiq[us] gutta
strægularia guttati expelli p[ro] t[em]s. de siº ga. p[ro]dº mi.
ma. c. p[ro]º. et intromittat argalia potu[m]ne i p[ro]te illaybi
erum habet vulnera furiose. n[am] statiuviæ egredietur et
si b[us] iponat frustin carnis ibi ex parte guttatur s[an]
guis mor egredietur ut ipse p[er]mittet recitat. p[ro]dº in
teri. i. c. p[ro]º. loco d[omi]. Et si q[ui]s strægulatæ vinaam
huius ex replectus extreiove p[er]scerit colluviæc[que] to:
tuos u[er]t debilitatæ ei expulsiuæ r[ó]ne extreto[i]s latius
tudinale vinae i aliq[us] nonvaleat ex re q[ui]s pateasset
q[ui]s diu fuit c[um] voluerit et appetitu migetui. et vinaffix si
habuisset locum ex c[um]s et ip[s]s in loco venerabilis i siº i. c[um]
ra p[er]scipere non potuit h[ère] locum: v[el] q[ui]s domui b[us]
potat p[ro] i. s. v[el] 20. horas. et sætitia vesice fut dinu
ta. pp[ro] q[ui]s d[omi]ve c[um]s fit m[in]que repleta: et p[ro] c[um]s extensa
p[er]scerim ei collu[m] to[n]tuosu claudes ip[m] opulaº c[um]
ertato, vt p[er] s. Ha. 6. de moº i. c. penkº. 7. 6. de
inte. in. c. 3.º. Iste tal pa[ro]r. oinuviter pot[er] apituos
et oino abſtineat a cib[us] potu. q[ui]vesica mag[ic]iple
reſt et sic patiæ p[er]dereat. n[am] debiles in arte ſtati ad
ministrat aq[us] apituas crete. marine. p[er]turo. p[an]
thafilo[d]o ſilles aq[us] c[um] fine dubio iterſicuit paciætez
igráttes c[um] tal straguæ. Medicæ c[um]tata, castram
l[ar]. anor et appetituvan ad ius q[ui]s p[er]mendie i c[um]º
ville venies ad domum non potuit vinare. ſtati vo
huius ſumere pot[er] apituos positus ab actibus ut
imdem vina fuit ex toto reſeta c[um]s iά dicte, moratu[que]
i. 8. die. Iste iter ſeipim. Iſtui en or[em]e tota die in
currit medici. Deus miſeat n[ir]ui no ſine c[um] popu
lares dicunt nos hominidas. Et ſup[ro] b[us] n[or]que fit acā
straguæ p[er] ſequat alia q[ui]s c[um]s straguæ ex opulatoib[us]
s[ui] dicte. Sivtra die ne[n]alem vina stragulet et reſtmea
tur q[ui]que n[ec]ciove c[um] mi[n]que replect et n[ec]cio extendit
et sic collu[m] mag[ic] strigit et coartat. pp[ro] d[omi] q[ui]s in
stranger vina i totio q[ui]s miſi pateat l[in] p[er]c. q[ui]s par[ati]
guttati creat si b[us] d[omi]n i p[er] dié n[al]e vitand[us] fuit po
tus apituus i mag[ic] strigit et cib[us] et pot[er] oino p[er] dies a[
liquis p[er] en p[il]lis ad b[us] balneis et argal[ut] statim
declarabit. Iſte patiæ abſtineat ex toto in
cib[us] ut potuit ab omni potu apituo. ut accubet ſe
ut colluſeſice ifen[que] t[em]ceat c[um] manu ſua utin[que]
mo[ſe]ſice repleſte et tu[n]neſtacte ex c[um]que vina p[er]s
mat. atque vina n[ec]cio i aliq[us] paulati et guttati egrę

dietur. B et inu[n]t decet et die c[um] abſtinetia d[omi]n. Et b[us]
B unponat argaliæ in p[er]ſundu. q[ui]s tranſo ad ex
aliq[us] saltum de vina expelletur. Et balneus ſe in
anchus p[er]ſeu pepe ne v[erb]us debilueret. Et r[ab]s c[um] de
cocto[rum] herbe camo c[um] edere cauli ru. v[erb]nus c[um]
cados ſumi colubim. Et duz fuerit in balneo
v[erb]inet manu ſua p[er]mèdo intus in radice v[erg]
et ad iſeruus ut d[omi]n eſt. Iſtud faciat plurias c[um] p[er]ſi
n[am] balneu refolu[n]t locus balnei embraſo c[um] locus
c[um] p[er]nis l[u]nis iſuſis in aq[us] tepida p[li]b[us] h[ui]s. et
p[er]ſiæ accubando ſeret c[um] manu ſua p[er]mèdo intu
et ad inferi in pitone vina incitádo[rum] ex eare ſal
tim guttati et paulati minor[ato]s i p[er]ſible ſu: B
fiat de siº ga¹. Et r[ab]s dic[em] i ſuo c[um] in c[um] de renib[us]
t[em] veſica in ſine ca¹. p[er] ſua vina ex toto stragulet ex
aliq[us] c[um] dicta: q[ui] pa[ro]nulloº p[er]ſit viare de. 4.
át tribº dieb[us] c[um] remedijs dic[em]: l[ar]ijs expedit q[ui]
k[um] ſi ſuura anteq[ui] p[er] debilitatus inter cella ani et te
ſticulos puo m[or]t p[er] p[on]at camnula i ea ad emtis
tendu[rum] vinaq[ui] m[el]i exerit q[ui]n patut c[um] ex car[que]
modo mora[n]. y[ba] ſunt ad l[ar]is ip[er]us r[ab]s in loco
dicto. Et si q[ui]s strægulatæ h[uius] aliq[us] ex debili-
tate v[erb]tus expulſi veſice q[ui]s veſica n[or] p[er] ſe lati
tudinale p[er]mere r[ó]ne male p[er]p[lo]s frie l[ar]hüde.
vel r[ó]ne alicui nodofitatis g[ui]nate in ei p[er]ſuſe
r[ó]ne q[ui]s veſica n[or] p[er] ſe p[er]ſecte latitudinale p[er]m-
ere. Ad q[ui]s etiá faciat eum p[er]le c[um] ex t[ér]tio in latuſ
vlra debitiu. si vina ſuit dum reſeta vt dic[em] R[ab]s in
ſuo c[um] e: ga. 6. de mo[bo]m. c. p[er]multiº. et in. 6. de
interior. in. c. 3.º. q[ui]s fili pateſet ex p[er]uóte c[um]s
r[u] attestantur ſup[er] alias c[um] et ex ſerentia accubis
tus. ut colluſeſice inferius iaceat vt d[omi]n eſt. et di
c[em] ſtatim ex intc[ó]tœ ga¹. p[ro]dº de inte. in. c. p[ro]º. circa
ſin[que] 6. de mo[bo]m. c. p[er]multiº. talis accubat ſe
ut colluſeſice inferius iaceat c[um] manu ſua intu
tumo: veſice in ſlate et tu[n]neſtacte ex vina p[er]tenta
p[er]matur t[em]vina necessario. paulati[is] egredieſt
B iterádo d[omi]n erit nec eſitas. q[ui]s pralè p[er]ſessione
latitudinale expulſiua veſice forſiſicat. Et inu[n]
gat ſibi p[er]teneo c[um] oleo n[ard]ine maſſi q[ui] vel cum
ambob? Vel ſic. R[ab]s olei n[ard]ini q[er]t. et r[ab]s. ol[em] ma
ſt[em] q[er]t. i. olei antiq[ui] n[uc]i. q[er]t. i. olei nu[mi] ndice q[ui]
teru[n]. k[um] maſſiq fili puli[n]zati. 3. iſi. ab ſin[que] sicci. 3. k[
ud] muſcati. 3. k[yn]ame mi c[up]i caſſiſligene ga
riſiſo p[er] an. 3. i. c[ere] modic[u]n k[yn]e m[mi] liq[u]di. Et
ſi q[ui]s strægulatæ v[ain]am habuerit ex vlkere i eol
loveliſe. ut vult R[ab]s in ſuo etinè m[or] in c[um] de re-
mibus ex veſica p[er]ſim c[um] ca¹. q[ui]veſica q[ui]s mitutur
v[ain]am acutæ expellere ſentiæs ardo[re] in ea coa-
dunat et a[ſ]tringitur. et n[or] e[que] c[um] ſe latitudinale
p[er]mere nec p[er] c[um]s expellere. ideo vina retineſt

folii

CXL

t guttatum cù dolore intollerabili t ardo: e formiſo
simo ac ſi ignis transiret expeſſu. maxime qubus
dam homis in mutatòe tisps t diete in quobuvina
est magt arden: et famosa: vulcus est magis denu
datu a ſame. q2 tunc caro magis contangitur. Et
patet ſi: quia tunc exerit muniter cortices par
ut et magni cum ſanie multa cum ipa vina ince
ſat expeſſuâvesice ad freſquenter ſepſuina inictur
hoc fit pluries in pceſſu tisps in hestibus lapilli
vel lapillos triangulares asperos in ipavесſica ra
tione agitatiois ipozvina cum ſeculentia falſoſa
calida multum et adusta flura inſeſica a pribus
vicinis granatis ròne colligantie ipius. In qb9
ombi? in pceſſu tisps viceratur vesica et potiſtìme
in collovel circa. quia pars magis moſt et carno
ſa ſi lapillumvel lapillos habuerit. Et hithi tales
abſtineant a ſalſis acutis et acetosis et nutriantur
cum paru frigidiis et gluttonatiis aliquali: vt
cum portulatc et erremitatib9 pozo: vnium mul
tum limphatù ſurnant lo covini porèt inter duas
comestiones: et in introitu lecti de iulep. vel firu
poviolaceo. t. coclear cum media taceaque ele-
cre vel de lacte amigò. Hſta ſiant tempore multu
calido: et in ardo: e intollerabili vîne ſitim tamè
non tollerèt. quia ſit acutòt et ſi talis venofus cù
latis veis vens fuerit flobotho: metur in medica
qritate bis vel ter in anno de vena epatica. alijq
antiqui Rasifis plures alij laudant in hoc caſu
floiam de sophena. ſi ardo: vîne durauerit. Sz
vidi et tali floiavni militem magis vexari er flo
bothomia autez basilice ſemper iuatur. q2 acui
tas ſanguinis et colere et aquoſitatis ſanguinis
dueritur et euencatur. In tali vlcere co: pétut po-
tare modicum de mane lactis afine vel cap: e. z. 1
A. 4. vel comedere. i. vel. ii. coclearia feminis me
lonum mundato: uz. vel facere lac amigò. cù ſe
mine melonum. balneat anchas i aqua decoctio
nis feminis lim et ſenugreci equis partibus. Et
ſi tempus ſit multum calidum ponantur qituo:
femina frugida cum amigda: l'equis partibus fir
at cum aqua electa: et poret medium vitru de ma-
ne. et in introitu lecti: quia ardo: vîne quo patièf
multum: exatur remittitur. Et Rasifis aute: in ſuo
continente pze ceteris potibus laudat per inter
ualla aquam caſet ſeu ſerum: capum: in vlceris
bus renum et vesice quia lauat illa loca: et prouo-
car vînam et mundificat ſanien et corrigit acuìs
tatem vîne et declinat coleram ad intefina. Vba
ſunt Rasifis in ſuo commente. opmo: autem: φ
ſi fuerit acetofa magis valeret. Rasifis laudat ſi
muluer ſunere modicum boli armenici cum aq.

plantagi: modicum ſanguinis draconis. Et lau
dat puluerem de quattuor: feminib9 frigidis ma-
ioribus et ſe. papaueris ponitur ſic in forma. R.
ſe. melomum exco: ricataz, 3. 11. ſe. citrulli. cucurbi
te portulace papa. albi. an. 3. 6. ſeminis iuſqami
3. 11. panis zuccari. 3. 11. fiat puluis ſero: máe ca-
piat vnium coclear cum firupoviòk vel iulepviòk
vel cum modico aque o: dei vel lactis amigò. vL
aque plantagi. vel portulace. Rasifis in ſuo conti
nente vult: φ in isto caſu inſi: ciatur virgam cu5
ſiriga: ſeu cliferizetur vesica cum lacte caprevi
ſit modicù farcocolle amidit ceruſe ſubit: ni: pul
ueri: at: quia solidat ifta inectio. Œdo fiat ter
vL quater in die. vel fiat inectio de muſcillagine
feminis bisinalue et citonio: cum lacte muliens
qua non grauat eos. Et ſi q2s: ſtrangulatà v: i
nam habuerit ex opilatone: et coartatòe colli vesi
ce ratione lacerto: colli ſpaſinato: ratione ma-
le ap: lènis ſicce put contingit in febribus arde-
tiſinis mügatur in partibus illis cum oleoviol
2 fiant illa que ki: ſt in ſpa: ſimo. de inamato: . Et
ſi quis ſtrangulatam: v: nam habuerit ex toto: φ
n: hil vunet eo: φ vesica est vacua. q2 n: hil de vi:
na tranſit a remibus ad vesicá ppter opilatò: hu
moralè viſcoſam ſeculétà vel apotemofaz in ilP
vijs ſeu por: sv: videt: p q2s: trastivzina a remb? ad
ipam vesicá: appre: non debet appellari stragu:
nec habet nomé ydonei: vt est ſup: ius recitatum
intentone: Ha¹.m. 6. de r: 10: 2b in caº. penulº. q2
patet: q2 tales non appetunt v: inare nec iromis
ſa argalia aliquid poſtunt v: inare nec multi: q2a
vesica est vacua: et tal: evitit in ocio: cor: pali i ab:
dantia cibi et por: gffos h: uo: es: et vi: co: cos: g: ian
:nb: vt ſi: ſunt cibi et por: romani. q2 ples h: ſit i: ca
ſum tra: hêdo mor: a in cimitate: rema: nt. vt é certi
de cardinali: Habre: q2 vi: it. 1. dieb: fine v: ma:
veru q2 ples vomebat v: iná. 3: 5 ca: 2tigit d: no
Bregoº felid: q recorda: p. 11. 3. hithi iu: cuitur: caſu:
z er opilatòe h: uorali doleb: at i anchis q2s p2 q2 n: ſe
ſeb: citab: at n: fi: ne ap: ppi: q: in: te more: D: ſe
caſus er opilatòe ap: ofa ſt: at ſe: ſeb: citat: é dolœ i
:achis 2tigit qubus: er: acu: ſi: œ ca: p. Du: e cau: uz
vidi: ivno nobli acu: ſſo formi: ni: i :achis ab inmi: q2 ſu
is qv: ur: ſeb: citat: 2: fine al: iq: vi: as: q2s ad. 1A. die: ſſu
it t: n: fac: t: or: citri: n: i colœ: herbar: femini: diu: uz
2 ſunt mo: tu: i. 1A. die. 3. h: tali: 2: fiat flo: ià de
epaticav: triu: i: ſos brach: 11. Löſequint de filueſtra fo-
: phena extra: h: de ſanguine tal: φ poſit tollera
re pa. Löſequint ſi n: ſo pati: at ex apotemate: balne
entur in anchis i herbis remo: lliam pos: t, ſup: za
in cura ſtrangerie puero: un. hout: ter nato: vun.

Et denk potus ordinari supius in cura strasciure
ex opilatoe collivessce a sofdidoviscoso feculento
vel hnozalivel ex sanie l'ex sanguie coagulato. ſo
oz b illa reiterare e ch bus spytard aq achoz or for
tit puocat et apit. hapio i simplicib? ipo ſc. de me
dicis puocanib? virna. Medicine fragentes lapi
dè ſulr valèt er q diffoluunt lapide in renib? et vea
t diffoluunt sanguiem coagulatu i collovesice. vt
recitat ga?. de inte. in. c. 3°. ppe ſiné ca, b, přit
diffoluere feculenti poz vtandes. Uel sic ex rasi
i fuo 3ntc? R. lyr. ĝna pipis fac. 1. trocificos da fo
t mane. i. trocificu in potu cù aliq aq achoz l'pe
trovel ciceru nigrox or mktu apit diffolueo. et fiat
ſibi vngm de mirra t armoce. R. mirre ru. 3. ſi, ar-
momaci diffokuti i vino. 3. iij. olei ſisamin l'de lilio
H. &. cere modicu k vngm liqo inuqsk ptes ille t
lùbit renes ſero t manevak pittis ò ſola mirra
ſero a'n cenat de mane. 3. i. vlplus. C et ſi qe dis
furria ſeu ſepſſumá paucazt liberá micturá huit
q maß mictura attinet diabetice vl diarnevme
t nò diffurie. wvont raf i suo 3tiº itſa paṇca liſa
ſepſſuma mictura. aln a ga. appellaſt mone còi
ſtrágu¹. ſic loq. 5. ápb. ſup illo cañ. in ano fleq-
monc patiècte: 13. ppe h ſit ſtrágu² er q eſt liſa mi-
cura. Et tal ſepſſuma mictura: et liſa fit cá du¹,
vt vult ga? in 2. cañ ſtati dicti. ná fit q: 2. reſtiave-
sice deficit i actoè ſua q eſt 2. tinere vma róe apa-
tis ani. vel matrid: vl intectinyl in ſeipa. vel deſic
in illa actoè róe male 2. plonis frie t hùide. vl fre
t hùide in ca. vel fit q: erpulſima eiº vutra debitiu
incitaſ expellere ab vma acura in ſer potime róe
maº ſamioſeveniétis cùvina a rembº l'ptibº ſu
perioribº tè. C si qe gita ſepſſumá micturam
róe apat ani matrid l'intestini l'ipi' vesice huit.
qò pateſcut er dolore ſom in il ptibº cù ſe. nòbili
ſloek ſtati ò epa² ca capiat. 3. iij. medullan casſie
cù decoctoè prunozvuarz t. caricaq. Cnir floek
de sophenis ptus domeſtice inuiguèdo i il pmis
diebº omis illas ptes cù o'lo roſ vnſancino. t i de
ſe. ſeu miſcek cù còi de aceto modicu b, acitáº et
uncorpando ſil in moraº. vel inuqsk cù o'lo mir-
tulloz ptibº ſequintibº addaſt modicu olei camoº 3a
pòt cù ſu medietas vel ponak deſup medulla pàſi
bullita in aq or o'lo. ro. t fiat alia. put oz fieri i cura
apatu. C et ſi qe ſepſſuma mictura t liberá ſan
t ſune doloz e huit er mala 2° friar t hùida debilita
te 2. tenenti ipi' vesice ſic aln debilitat er expulſi
uá. vt eſ dèm supi' invna cauſa ſtráguº qò pate
ſat. q: ſuit iſratus in áchif. vma nò eſt acuta n
h3 dolozè in ptibº i. H' nec alia ſiğ attestáº apata.
in ptibº i. H. inuſgatur i ptibº i. H' cù 2. poº de ceſto

vel cù o'lo de caſto: eo. vl cù o'lo maſtik pnuèc an
tiq. Tel ſic. R. olei maſtik olei atiq nucu. an. qnir
i. olei nuq idice: oli d abſinº an qnir. b.nuq muſe. ib
time puluzate. 3. iij. maſtid. 3. iij. coralli rub. 3. f. ſal
uie ſicce. 3. i. caſto: ei. 3. f. cere modicu k vngm liq-
dù. vraſt diacimior caleſaciat ách aſ kuas a'n t re
tro phtes in die ad ignè. t cù pànis lineis multuz
caleſaſt. vraſt dieta caſt herbis caſis ſalua ma
iorana. vino ru. gſſovitando offas. C et ſi qe dis
furria huit er acutavina i ſe vl cù multa ſanieve
miète a renibº pügèter incitáte erpulſiuaveº cc vl
debitu. ppq qò ſeper ſepti erpulſua ei' ſibe veit
in actu t vmat qò nò ſit qn cù tali vina: ſanie è
lapis gſſus in ipavecaº q: è ipediés alioſt tráſiu
vzine p collu'asſiſtè qfi iur colluvesice. ſiit nò pt
ſe latitudinali apmere ppq qò vrstrákat vma
in aliq: t nò epi: ſilibere oz dici nuc ſtrágu² t nò diſ
ſuria. 13 ſit puat ſepſſuma mictura róe 2. reſtie ve-
sice debilitate róe guntat, lapilli róe erpulſiue
ſice vutra debitiu incitate ab acuitate viner ſaniei
vemèt a ſupiorib? vt cè dèm. T al ſumat. 3. iij. me-
dułk casſiek diſſò cù decoctoè prunozvuarz ca
ricazt vtaſt aq meſſl vl' aq ordei vii ſi modicu
meſſt vtaſt fo t mane i 2. 2. medh gobellivt pteſ
ille purgetur a ſanie. Raſb vult i fuo 3tiº q: vtaſt
lacte afine cù melle: aq meſſt ſacta cù ſeibº cucu
mett melonu C R. ſe. cucumerit melonu an. 3.
iij. meſſi electi. qnir i. k. mellicnti colatu cù du¹ pàno
de lana ad. 2. i. t. b. p[. k aq meſſt cù decoctoè capit
live. vlrad raphani vl achon vitaº acura ſalavèt
do o'lo ſamionò. T ales porct lac capre deſe vl cù
luto armèo tales balneèr anchas ſuas i aq deco
cţiſis ſeis lìnt t ſenu¹ mktu p[. p[. i ſanie renit ve
ſice. raf in ſuo 3tiº. Iſta tibi ſufficiat in maº itſa
tibi ſan, de lucidata p g[. r am dei.

C Laplm. 15. de lapide renun.

Am eger virgà ſepe fri-
cat i manu tractat ipa ch
qnis erigit t areſcat vu-
na difficulter t cù dolore
egreditur in q egritudine forſtasse
etia longu qnqz exit lapis in vesica
eſſe ſigniſicaſt. Si aŭt eger ſetit cù
difficultate mingè di vehemètè do
lorè in renib? et in emuſtorijs t neu
ſea t vêtris còſtrictionè in renib?

folium

CXII

lapis esse mostraç lapidi vo qui e
in vesica pectio ista vtilis existit.
et optima ad fragendo lapide cz
vetust? fuerit. Ego quia fregi cz
eo magni lapide in spatio mino
re qdraginta dieru. Lui pectio
K. carpobalsami feminis raphani
dauci olibri semis corticis radi
cu oppoponaci corticis radicem
capparis amigdalaz amararu da
no cocti squinatî ciperi spice inde
castieligncc sacculo funduriô har
mel gêniane aristologie rotûde a
zari cordumê armoniaci serapini
bdelli pipis achori oiz ptes eqlef
gûme sufficiêti balsamo dissolute
malarec? et ex eis alie spes afficiat
Ex quibus informetur pillule et su
matur ex eis in die. z. i. cum apost
mate de feminib. Quadoq etia
sexta ps. 3. i. de cinere scorpionuz
simul cu eis daf cisus vo de scorpi
onib hoc mo fit scorpiones suma
tur et in olla noua politi os habes
tem opilatu sup lacertuli in furno
mittatur in quo no fit vehemens
calor et sint ibi ser horarum spatio
Beinde extracti puluerizen et re
ponatur. Eger vo nutriat ex aq
ciceris et caligie et mutagenat. At
abstineat a lacte et caseo et ab aliis
cibus grossis ingrediax tina i qua
sit aqua i qua cocta sint folia cau
liu? et eulari berегelis et metastrum
et fim colubin et medulla semis
croci ortulani femur etiam iunga

tur er oleo & scorpionib? et distilleret
ex eo in vgam oleu de scorpionib?
K. aristologie rotûde gentiane ci
peri corticis radicu capparu ommi
um an. 3. i. hec omnia in libra i. olei
& amigdalis amaris posita ad so
lem p. ebdomadam vnâ dimittan
tur et coletur et exprimatur et pona
quaq. libra ex eo adiugatur ei scor
piones decê et totu in vafe cui? os
opilatu sit misum ad solê p. duas
septimanas moreret. Beinde colet
et reponeret. Est em optimu mira
bile de quo quotidie in virga gut
tati fundêdus e post q. eger de ti
na egreditur. Qd si lapis magn
fuerit no inuenit aliud remediu
nisi vt cu inſaſione extrahatur de
hoc tam loqui cu libri hui? modu
excedit. Lû auct in renb fuerit la
pis eger frequêter tina ingredia
tur et renes et ylia et ex oleis inum
gatur et ex eis que locum calefaci
unt desup cu panno ponantur vt
sunt ea q. noiaum? In potu quo
q. sumatur ea q. lapide fragunt. Si
aut lapis ceciderit et i vga et obsta
culum fecerit aq. calida ab alto di
stillado ei ſupfundaf donec rube
re videatur. Beinde oleu tepiduz
guttati ſnpiaceaf et friceaf. Et ne
ceſſe fuerit ad exteriora ſuga. Ex
hoc em mouebit lapis et exibit ſi
ſi magn fuerit et difficilis neceſſe
est vt virga inſen incidatur et ex
trahatur.

O *Elapide*
renũ et vesice qa de cá et modo ge
neratiōis et de eoç perſuatiōe et cura
Prīus aŭt loquam' de cá et mō gña
tionis lapidis et arenularu in ipſis renibuſ cum
talia magis et frequêtius et ingant p[]nicipibus et
alijs maiozib? Scriptūs est a p[]nipe, artis. vº. de
iuuamētis mébzo? et Raß in ſuo cōtinête. et ab
aumc. in. 3º. caſi. φ renes ſunt duo mébza creata a
natura vt sanguinè mundificét a ſup[]fluitate aq[]s
ſa ipam attrahêdo. Et q[]talis ſup[]fluitas êmul
ta et plurima in corpe nostro ſuit neceſſariu ina[\]tura vt creareſ vnũ méb[]z magnu aut duo parua
ad attrahendu illam. Si eêt vnũ magnu ſoſan
coartaret partê vicinâ et op[]pimeret ip[]ſam. loco g
vm? creata ſunt duo et eſt iuuaumentum in hoc vt
cũ nocuemtũ acciditviu alter ſtercũ magna p[]te
operationis puta attractiōis talis aquoſitak. Aer
ba ſunt ad litterâ. Et ſubdit in ſra φ ſunt méb[]za
creata dura vt meli? attrahat ſemrubea c[]u con
cauitate ſatis magna et oblonga in q[] recedatur
magna et multa aquoſitas in qua multi lapilli ſi
mul p[]nt generari vt diceſt ati in ſequêtibus. Et
poſitus est ren d[]erter ſup[]a ſinſtrum in altior lo
co q[]li cum tangat ip[]m epar vt magi et melius at
trahat ab eius gibbo in quo abu[]dat talis aq[]uo-
sitas. quilibet eo[] habet duo colla ſeu duos me[
atus vn? p[]tendit a q[]libet ad gibbu[]n epatis c[]ui q[]fiat c[]oſtractio aquoſitatis dicte que ſi deficiat ex
opilatioribus vel ex defectiōe eo[] vt pluries con-
tingit ultra debi[]tui coe[]tib[] regurgitabit ad ̣ca
uitates p[]pinquas. puta inter c[]ſach et mirach: et
ſic vêter tumefec et cábitur ydropifis. Alter eſt
po[]r in utroq[]b. q[]p[]tedict ad ip[]az vesica p[] quos ip
ſi expellunt dictâ aſſitate ad ip[]am. P[]oſt[]que
rece perut v[]nctuofitate ſanguins a dicta aquoſitate
p[] co[]r nutrimêto. Iſt[]i por[] vocatur por[] vitiides
kº. de iuuaamêtis. t. 6º. 3 interiozib. Si t[]les clau
dank de posſibili a ſeculêta vel ab h[]uozib apo-
stemoſis ceſſabit tráſit? aquoſitak ex toto ad ip[\]sam vesicâ. io[] no[] m[]ngu[]t in aliq[] nec migere ap[\]petut. Tid[]i tres t[]pe meo vt tibi recitatiu in ca[]p[]cedenti de ſtranguria.

Becundo
nota generatiōem lapidīt
arenulari in renibus er ma-
teria ibidē retēta et multiplicata et ex calore renu
er ſicccāte illam et lapidificāte tanq[]p a cá materia-
li et efficiēte cōplek q[] calore renu excedēt. nefres-
tici cōiter ſunt libidinofi. Ma[]tia v[]o h[]oz est aliq
litter viscoſa humida mediocriter groſſa tranhens
ad naturā ſanguis flātice et colo[]re flātice: putayi

telline vel citrine, p[]pt q[]d ex natura talis ma[]tia
lapilli et arenule contrah[]t et acq[]rut aliquez ru-
bor[]e ſin plus et min? ſin q[] est ma[]tia talis vt tal[
Aeru[n] natura renu ad hoc ſikr adiuat: q[]r ſubſtā-
tia eo[] carnoſa ê c[]u rubo[]ze aliq[]h ſit r[]ōne ma[]tiae:
t loci ſunt rubicu[]di: q[]p g[]nati in vesica ſunt ali-
quali albi r[]ōne ma[]tiae, et loci vt diceſt infra. Et vi[
s]coſitas in tali ma[]tia dicta est ſatuis ſubtilis et ac
rea in ſuba q[]d p[]ates ſit ſikr qa cito i pauiq[] diebus
resolu[]t et euapo[]t a calo[]re excedēt i[]p[]or renu[]s
et arenule generantur. Nam aliq[]i illa viſcoſitas
ma[]tiae rec[]dite in c[]o]cauo renali er toto resolu[]t
et ei[] p[]riccat[]o t[]c et p[]tes ilti ma[]tiae exccate n[]o
reman[]t ligate in aliq[]imo diuife et ſepate ſic ge
nerātur arenule q[] c[]u[]vina q[]tudie exp[]ellūtur. Ali
q[]n illa viſcoſitas n[]o est ita ſubtilis nec aerea p[
]pter q[]d ex toto n[]o ſic resolu[]t: nec euapo[]t a ca
lo[]ze renu excedēt excc[]ante illam ma[]tia ſb reme-
net aliq[]is n[]o t[]m ſufficiēs ad ligand[]i totā mate
riā p[]tentā in toto c[]o]cauo renali oblongo in lon-
gitudine diq[]ini p[]ui inſimul: ſi b[]n ſin p[]tes. io plus
res lapilli ſimul generātur in dicto c[]o]cauo renali
p[]pt q[]d videm? in fine por[]ſini in nefresi succeſ[
]ſue exp[]ellere c[]u[]vina p[]l[]es lapillos al[]i 3. al[]i q[]
two[]r aliq[]i plures: et ſunt magni vel p[]ui ſin p[]l? et
min? ſin φ remāſit de viſcoſitate dicta in ma[]tia
q[]n fo[]t: excc[]caba[]t veru[] ex arenulis g[]naris i di-
c[]to c[]o]cauo renali p[]nt lapilli ſi[]t g[]nari p[]pter ma-
teriā viſcoſam ſup[]uement[]e c[]u[]s aquoſitate dicta
ligante et c[]umulate plures arenulās in vn[]u. ideo
arenule apparentes in v[]ina p[]noſticāt futurū la
p[]id[]e in renib? ex p[]e viā cumulation[]is dicte. Vel
q[]r ſi[]gnt flur[]u ma[]tiae viſcoſe ad ip[]os renes veniē
tis aut in fine por[]ſini in nefresi ſi[]gnt et ei[] diſolu-
tionē. Et ſup [b]nota φ talis ma[]tia g[]nationis
lapidis et h[]arenulari in ip[]s renib? magi multi-
plica[]t et p[]o[]nis lapidis et h[]arenula[]z g[]nasa. xxxv.
anno viſq[]b. ad. ri. vel circa: q[] t[]c diſeſtive p[]ne
potiſtine incipiu[]t claudicare. Et ip[]i volètes fo[
]ſticare eo[] digeſtivas vt[]tūr cibis et viu[]s cali-
dis magis ſolito et q[]b[]us d[]am alijs faci[]tibus ad
ſestinu tráſitui chiloſitatis ad epar et h[]uoz aquo-
sitatis ad venas ante p[]ſectā depurationē co[]u[]s
et p[]o[]nis ad renes vt ſtati declarab[]it. In ſemo at
et in infantia et p[]ueritia multiplicātur ma[]gi ma[]
groſſe flātice c[]u viſcoſitate groſſa ſi ſic adhe[]re[]te
in concauo renu potiſtine in mulieribus et i[] flā-
ticis p[]pter q[]d n[]o generātur in eis lapilli in reni
bus. Similiter quia in talibus n[]o concurrit cau
ſa efficiens lapillum puta calo[]r renu[]s excedens
lapidicans ma[]tias tales et retinēs in ip[]s reni

Foliü

CXXIII

bus vt dicetur statim nec talis matia in eis est sic
lapidificada quia est magne humiditatis pater
qo no fit in eis sic generatio lapidu et arenularu
put in aliis tam dictis.

Tertio nota et aduerte talis matia lapillo
et arenularum retinetur in re
nibus ultra debitum tribus de caufis, vna satis
principalis est caliditas renu excedens que exfies
cando reddet eam inabile fluxu et expulsionem.
Sumliter quia talis caliditas excedes debili
tat expulsiua renu quia omnis expulsiua membra
officialis opatur suam bona actione cujus minora
calido et no et cafo excedendi.6. de morbo in. c. pes
nultimo. Idem dicit Auic. pmo cau. d. de vitutibus
Pioptor qo dicit quia virtus expulsiua opatur in
sui excellentia prigidu et humidu in respectu quod
per min. sic talis calor excedes est cau
la retentijs indebita talis matere in ipis renis
bus modo duplici dicto. Pioptor qo dicit Auic.
3.º cau. f. viij. in c. pprio. quia calor excedes res
nui est forz retentijs talis matie in ipis remb?.
CScoda causa talis retentijs matie in eis est
natura ipius matie quia viscosa viscositate subtili aerea est magis adheres et minus obediens
expulsioni. Et quia iste due cause deficitur in pue
ris et in flatiq et in mulieribus ideo matia flatisca
ca que cum viris eoz expellit no couvert in lapide
dem nec in arenui in ipis remibus sed bii in vesica vt infra dicitur. C Tertia causa est retentijs
indebita talis matie in ipis renib et magi pincialis
palis est strictura et clausio viarui et meatui ipos
ru renui et partui subiacenti a gnatose vt vult ga,
piii. de ingeº in. c. x. ybi dicit sic p[ro]balneati p[ro]cis
bui no incurrut lapillos i remb? nisi habettes res
nes spissos et viscosos et vias eozus angustas et
strictas. matie si vtant cibis opilatius grossius
sanguine gnanib? et p[ro]faturitate taliter balne
ent: sic p[ro]tibia matia lapilli q[ui] sanguis grossius i
se vel ex portione co. grosse puta vitelline com mixte. Hasta lia allegat, p[ro]fuita c[am] lapilli magi
generatur in corporibus carnis ofis et corporulentis
ad tele strictura viarui facit coplpatio ventris co
artans dictas vias rône fecis.

Quarto nota et attède talis matia la
pilloz et arenularu multipli
ca: in ipis renib triplici de causa in gne. et mul
tiplici in spæ plurib? cocurrerib? interduz. Ana
causa in genere et magis principalis est caliditas
renu excedes per viam attracticnis indebita aq
sitatis sanguinis et non bene depurate nam qa
renes calescunt et efficcanb ultra debitij magis

sitiunt et magis attrahunt suide volentes restit
de vnectuositate aq[ui]tatis sanguinis, sic illa mul
tiplicatur. CScoda causa in genere multiplicas
matertà talem in ipis renib est abundantia ma
terie innaturalis flacce et colorice in p[er]mis duab
digestijs puta stomachi et epatis que matie ex
quatuor rebus p[er]minuis còiter multiplicant: pu
ta ecíbo grosso viscoso et male digestionis. Si
muliter ex aquis turbidus vel limosus vel mulos
frigidis. Simliter ex facietate naufeatua potis
sunt duerfarum carnium et diuferorui p[er]scii. Si
muliter ex vora citate comedèdi seu ex mala cibi
masticatione. H[est]e explicabuntur magis infis i
p[er]severatione. C Tertia causa in genere multi
plicans talem materiam in ipis remibus est om
mis res faciens ad festinu transitu humoz et aq
sitatis ad ipsas venas. H[est]e res sunt septè in spæ
cie. Quarum vna est et magis còmumis latis
tudo viarum et venarui epatis ad ipos renes: et
latitudo oraciociu venarum qne continguantur
cum ipis remibus et hoc est ratione calonis exce
dentis: nam per venas latas et meatus festinat
transitius materie multe non depurate ab expul
siua expellente et per orificia lata venarum con
tiguataru cum ipis remibus ad quod de poslibi
li aduuat strictura concantatis ipso[rum] renum
et partium subiacenti ex errore informatiue v
tutis ex tali causa calculus est paſſio heredita
calculus calculum generat. C Alia res festi
nans transitum est cibus multu calidus puta in
scdo gradu et ultra: nam eius chilositas ratice ne
acuitatis festinat transitum ad epar et humo: es
inde generati ad venas. C Alia res festinás tra
sitiu e vinu forte et multu calidu in nafa vt verna
cha vinu coctu ypo. vinu puru et male liphatum
pp[er]candè c[am]. Et isto capite p[les] sunt nefreti
ci et guttosi credètes q[ui]fortare p[er]mis digestijs
qo no faciunt ná talia vina, p[er]citá penetrat[io]ez
sunt c[am] g[na]t[i]o[s] flatis. hoc vult Raß in suo con
tinete. Idem dic: auic. 3.º cau. hoc ponit g[or]donius
auic[ie] illo[rum] m. 6.º liº in. c. p[ro]c. A h[est]a res et A aq est
vinu subtilevt vinu alb[ut] claru: ná talia ex eo: u
natura q[ui] subtilis sube aliquiditer ca[le] neccio pe
netrát ad m[é]bra án eo: depuratione. Si[ff]t talia
apitua ex suba et ex q[ui]litate neccio porát et ducut
secu aliq[ui] de so[di]do ad partes renu. nam tátuiz
et pl? apponut ipis remib? p[er]ui deponut ab eis p
p[er] qo rasis in suo c[ó]tinete iuber q[ui] talis occasi
onatus vtatur c[ó]tinue incisijs et no p[ro]vocan
tibus vinam mi[ſ]emel in septumana. Et in hoc
cerrat maior pars medicorum admiuſtrantiun

O ſi

vina alba et subtilia talib? in dicta vt dicet infra
Quita res festinás transitú et agitatc advenas
ante eo? perfectá depuratòem è festin?petus i pín
cipio pàdij cùniscu qvim.ná chile sitas inde ge-
nerata no inueniès obstaculú et quia subtilis in
suba cù aliquali acuitate ato penetrat et festiat
transitú ad epa? et ab epate ad venas. Et cù hoc
addit in cám efficemè lapilli et arenularú. Alia
res 7.6.º facies ad festinú transitú húozum ad ve-
nas renuz est malicia exercitij porúc in anchis
ante còplemétum pìne et scòe digestiòis vt eqta
re equi asperi porú vel tágere mulierè de facto:
q? ptes illas rancicát et caufat motú violentú in
húozibus. Septima res festinás transitú húozú
ad venas est calefacere anchas et dòrum ad ig-
nè vel iacere sup plumá potissime viceuerfa tlia
calefaciut et rancicát ptes illas et humores. et ad-
dùt in cám efficemè dictá. patet ergo tibi caufa
triplici in genere et multiplici in specie q matia
multiplicat in renib? qvs oporèbit cuitare et cor-
rigere in preferuatioe vna cù quattuor caufis re-
tinènbus materiá in ipsis vt clarius dicet infra.
CSi tu gras lapilli ruß. et arenule ex quo sunt
paffiòes renui. cùui particule renui sunt paffio-
nes principali. Sol.gal.6.º de iniorib? m.c.fcso
in principio capli. Idem dictu Autic.3.º cañ.f.xviij.
in.c.2.º. qfunt paffiòes ccauaitatis iporúz renuz
pincipali que fatis est oblonga. Ideo plures la-
pilli simul p font generari vt dictú è in pceden
tib? Et aliqni sunt paffiones principali meatuiz
et viarù que font inter eos et vesica. Fstud cù pa-
rù fit vt dictif ibridè tuc acqúit ruborè solú a maª
vt est supi? dictún. ideo no habét tìm ruborèm. Et
sunt paffiones illarù parti p colligatiá q: venit
ad illas ptes qò venire no dò fin naturam. puta
matia viscosà ibide retenta et m'plicata. CSi
tu queras lapilli pìnt ne generari prierè in re-
nib? et vesica. Sol.lfa in de iniorib? m plib? locis
ali gnan k in plnòe 4.º de inr.in cº. penultimo
aliqni in itemacho et in intestinis. 6.º de inior-
bus in.c.pmo. Similr in epate pìnt generari et in
splene. videm? hoc in aialib? vt in mutone et por-
co. Et de facto videm? in hoib? cæc sunt possibi-
les:git illud erit possibile q: sup fluitates imb-
bite in porositati? mèbroz? et in concauitatibus
possum efficicari et resolutiòem part. subtil la-
pidifica¹ hoc fit filr in uicturis. CSi tu queras
harenule apparètes in vris pìnt ne generari in a
lijs locis prierè in renibus et vesica. Dicenduz
q fic:qz p adustionè matie aliqni generat in ve-
tis ppiingæ matrici, io in muliere harene magc

vel subnigc in vina sìgnt lògeuà retètionè mè-
struò: hoc vult auic.3.º cañ. Et filr generank ali
qn in vens ppe renes in qbusdá hoibus et tales
sìgnt suplongeua retètiòe emorroidarù. hocvult
auic.in.3.º cañ. interdù generatur in venis epa-
p adustionè matie flàtice. ideo sùt subalbide vt
videm? in vinis ydropicoz de cafa vt dictú est.
silter generatur in venis alisvt in qrtana potis
sime flàca et colica. Et in qbusdá febrib acutis
t cronidis plurìs videm? in vinis. Simlik vi-
dem? in qbusdá leprosìs dum sunt pfecte leprosì
generatur harenule p vià adustionis:imo qn la
pilli apparètes in vinis et in sanguine qn pba-
mus eos q: lepza in fieri est morb? calid?». fecta
aùt pfecta est morb? frigid? cù mala figura et
húozes incinerank p putrefactiòem sìne ebubli-
tio sìc incinerantur ligna qn putrescunt ppf an-
tiquitatc. CSi tu queras lap. in remb? qvs mo-
bus est in genere et in spè. Dicèdu q no è morb?
in se:qf est suba k descriptib et còstitur morbù in
còpofitiòe q: cát malá còpòem tanq res addita
numeralis. yex arene licet sunt paruuli lapilli qz
no sunt lapilli mamfesti caufant morbù in rece-
ptaculo:ná receptaculú ipoz renum replec ultra
debitù. CLapis q expellik et arenule q expellik
sunt accnª dicta exequia a corporæ mutata:fed vt
retèta sunt accidètia morbi dicta exequia clausa
seu retèta deberèt exire talia et expelli et retinetur
er nocumèto expulsiue hoc declarat Ba.m.3.º et
m.6.º de morbo. CSi tu gras lapis et arenule i
renibus p mozo descripto:cui vtutis est nocu
menti pafliue itelligèdo. Soluit kra. ri. de ingeº.
in.ca.º.2.º et in.c.7.º. q est nocumèti digestiue et
expulsiue reni principali. Consequèter mébrozù
màdaciu supior. sifte vtutes no errascent talia
no fuissent generata et talia retèta vt retèta sunt
nocumètus erpulsiue reni et partu vicemarù.
CSi tu queras lapis reni cums vtuns est no-
cumètus seu passio actue loquèdo. Dicendum q
sensitine illarù parti nam caufat dolozè magm
soluèdo continu in vijs il'dilatando ultra des
bitu partes illas. CSi tu gras in quib? magis
generatur lapilli et harenule in renibus. Dicens
dù q in carnotis epaticis et consippanis et ociof
et cocùtibus ante còplemètum pìne et scòe dige-
stue:ná ist incurrut cóiter calozè excesiùm ipos
rum reni a tempe et renes eo? aliqni sunt a gna-
tione cum vijs aliquater strictis: ppfer qo? mas
terie retinètur de facili que retète et efficacite co-
ertuntur in arenulas et lapillos. CSi nuqras
in qua egate hoz magis generatur in eis. Dicet

folii

CXXIII

dū φ in pīna senectute q; due cause magis con-
currunt materialis et efficiës vt est superius decla-
ratū ratione regiminis eoç. Jſta tibi sufficiat p
modo generatiois et cauſa lapide et arenulorum
in ipſis remibus.

Hunc restat
loqui δ eoç preferua
tiœ.Et q. conclufum
eſt in p[reced]etibus int[eri]oë. Rasis et alioz[ui] φ la
pilli et arenule generantur in rembus a materia
mediocritè groſſa: aliquater viscoſa, humda
ibide retenta et multiplicata tan[que] a cauſa mate
rali. Et a caloze renu excedèti illam efficacante et
lapidificante tan[que] a cauſa efficiente. C Notum
eſt recte speculanti φ p[re]feruatio talibus generati
onis ſtabit ſuper ilſtis duabus cauſis. C P[ro]
super tali cauſa efficiète p[ut]a ſuper caloze renu
excedèti vt corrigatur q; nō ſol[ui] talis lapillu eſ-
ficit: i[n]mo materia[s] in ipſis retinet et multiplicat
vt eſt ſuperius dictu. C S[c]o do p[ut]i tali cauſa ma-
teriali retenta in renibus vt a renibus expellaſ
anteq[ui] in lapillus vel in arenulas convertaſt ob
uiando cauſis reſtentionis dictis et euitando et cor-
rigendo tres cauſas in genere et multiplices in
specie multiplicātes talem materia in ipſis reni
bus ſuperius declaratis. C Exequatur ergo p[re]
feruatio ſuper cauſa efficiente dicta p[ut]a ſup[er]
cl[oe] re[nu] excedèti i[pi]os reſrigerādo et euitando
da q ipſos calefaciunt:na magna pars p[re]ſeruati
onis ſtat ſuper correctione talis cauſe efficien[ti]
qui n[ot] ſolum lapillu e[ſi]t: i[n]mo materia retinet
in ipſis renibus et multiplicat vt eſt dictu. C Si
quis ergo occasi[na]tis in talibus fuerit inum-
gatur de ſero per interualla in anch[is] cum oleo
roſ v[n]fan[ci]no vel cum oleo roſ, c[om]uni v[bi] ſit
modica po[nt]io aceti ſimul agitatis, vel applicet
d[ef]super iſtud cerotu. F[r]x. olei roſ, v[n]fan[ci]ni. ſi t[em]
p[us] fuerit calidu, vel olei roſ, c[om]unis ſi temp[]
n[ot] ſit numis ca[pi]n.ʒ.ij.j[us]muſſallaginis ſemis p[il]
lij.ʒ.ij.cere noue.ʒ.v.q[od] sufficienti fiat cerotu e[ſten
ſuz ſup[ia] alutā i forma oblo[ga] q[dr]ata teneat de
nocte dumt[ar]at. Et vtaſt dieta inſtrigidatua fru
cibus inſtrigandit[ib] beneficiu ventris in p[ro]mo
p[ri]and[ij] vel duos bolos de naſturcio aquatico c[ui]
modico lactuca[ri] in p[ri]capio reſectionis ſpinar
gijs cum aliquali po[nt]ione lactuca[ri] b[ro]dijs ſim
p[li]icibus c[ui]e agreſta q, y[ite]llis quod, au[n]enato o[]
deato, p[ure]tis in diebus feriatis tempore calido
ſi fuerit ſitib[u]du ſtomacho ien[i]no poreſt ſume
re duo vel tria coclearia ſirupi limonu vel ſirupi
acetoſi cum. 6. vel. T. a[que] decoctionis c[ic]erum
rub, t ſemis melonu, vel ſumat, i, coclear ſe, me

lonu, muſſu fine aliquo potu. C Atatur vino me-
diocti in ſuba et in coloze bene lumphato et non
albo nec claro niſi rariſtine et per interualla: vt
dicetur infra.nam in hoc errant q[ui]p[u]lures medi-
coz vt clarius dicetur in ſequentibus. A[it]abit eti
am cibos calidos in ſc[do] gradu et ultra vt pota
gia c[ui] multis ſpeciebus, porros cepas alia mo
ſtardá. carnes ſalſas, vitabit vina forzia vt vna-
cha vinu coctum muſcatellu zpo. et ſimilia. A[i]
tabit etiá vinu puru et male lumphatu. A[it]abit
etiá viſá in quocu[n]q[ui] vino in p[ri]capio p[ri]and[ij]. ná
epar calefaciunt et renes ſic addunt in cám effi-
cient[è]t materalem vt eſt dictum ſit in n[ot] tolles
ret: quia addit in ſuam cauſam. rasis in ſuo con-
tinéte n[ot] calefaciet do[ſ]ſum nec iacebit i culcitra
molli nec viceuerſa ſeu r[ef]upinus. Et ſic corri[
gi
tur eniam cauſa p[ri]cipalib[us] reſtentionis materie in
renibus ſi[ſup]radicta intelligátur. C Secundo
e[qu]equatur p[re]ſeruatio talis generationis ſup[er]
cá materiali: et hoc ſit tripli. P[ro]v[it] ipſa matia re-
tenta in remibus expellatur anteq[ui] in lapillu vel
arenulas convertatur. S[c]o cauſas reſentio-
nis e[ui]ſdem ſuperius dictas corrigendo et remo-
uenido. 3º c[á]s multiplicationis ſuperius dictas
reſecando expellendo et annullando. P[ri]mu[n] e[qu]
e[qu]tur cum inciſiis rasis in ſuo, continéte: qa
talia cotrariantur cauſe forti retentionis ipſius
materie in ipſis renibus p[ut]a eius viſcostat[is] et
cum hoc vinam p[ri]ouocant aliquater. C S[c]
cu[n]do e[qu]etur c[ui] puocá[tibus] viná forſiter et cu[z]
violentia φ vtatur talibus per interualla ſemel i
ſeptimana. Rasis in, ſuo continéte:n[os] t[in] tales
potus facinus vel administra[n]us in. xv. vel. xx.
diebus c[om]uniter in p[re]ſeruati[ó]e generationis
talui per duos aut tres dies c[ó]tinuos. A[ta]ſ er-
go ta[ſ] occasionat[?] in dieta ſalſis acetoſis vt fal-
ſa viridi ſucco citra[gu]li: ſucco limonu. agreſta. de
vuís aceto lumphato. eruca facta c[ui] bono aceto:
camelia ſimplici[ca]tis c[ui]e agreſta et modico ac[
nt. Potet duobus aut tribus diebus continuis δ
mane in. xx. diebus v[n]mi parui vitri] decoctionis
mcſiue sequènt[em]. F[r]x. rad[us] ſpagi. rad[us] rubi parui de
terra culta añ. in. b. foliorum betonice. folioz po-
lij montam. añ. p. i. ciceru nigroz. p. i. ſeminis me
lonu. p. b. fiat decoctio in aqua pluuiat[is] ſi fit poſ-
sibile decoqu[è]do paui rad[us] per paufam modicá
et dum potabit penas in vitro. 5. vel. 6. gutras a[
ceti ſquillitici. J[ſta] decoctio ſufficiet p[er] duabus
vel tribus vicibus. J[ſte] potus incidit lapillu in
terponédo ſe in po[z]oſitatib[?] lapilli multo forzi[
incidet ma[mi] Ba. 5. de ſumplici medicia. J[dem]

O III

Fonit Serapio in principio futarum simplicium
Et si cum dicta decoctione tu poneres. S. i. tan-
tu quantum caperes cum duobus digitis de pul-
uere incisi uta saguinis hyrci vel lapidis spò-
sievel iudaici vel nitil subtilissime puluerisatozu-
asset melius. H桂 potus de se vel cu modico pul-
ueris dicti tener principatum in preferuione se-
neraricis lapilli et arenularum. et in cura famili-
ter in principio perorismi quia forziter incidit et
cum hoc satis pronocat per vinas materias ib-
las incendendo. C. loco huius potus incisi ali-
qui dant de concilio Ras is in suo continente de
tali potu multum pronocat iuo vane sive notabi-
li incisione. K. rad achori. m. i. maiorane valeria
ne ana. m. i. beronice polij montani suine. ana.
m. b. feminis melonum. m. b. cicerum nigrosum.
m. b. feminis apix domestici et montani feminis
femini et dauci feminis siveleos ameos consilla
torum ana. s. ij. cinamomi. s. ij. fiat decoctio in
aqua pufurali si fit possibile capiat de manevni
vitrum per duos aut tres dies. Et addatur in vt-
tro medium coclear aceti squillinci. H桂 potus
similiter valet in cura post pamos dies. C. loco
horum aliqui dant de syrupo limonum vel de sy-
supo acetoso cum aqua cicerum rubeoium mo-
do similiter. Ras is in suo continente laudat pre-
ceteris potibus auctoitate Balieni in libro se-
cretoorum suor um potum sequentem pro prefer-
atione qua vto: communiter et bene me inue-
mo in opere. K. ramozum prinozum seu nouel-
lozam cau lium rub. duz incipiunt apparere p. a.
fiat decoctio cum medico sale duabus undua-
tiombus paruis potet vnium paruum vitrum il-
lus decoctionis tepide hoc faciat quocumque
ne per a. vel. v. dies tunc preferuabitur per plus
res dies: quia per quartale anni: Nam iste po-
tus est absterius et in parte incilius propter
nitro sitatem. H. deo prefernat inter ceteros per
intentione Rasie. C. lontra exequatur fin sez
preferuatio super causa materiali super quatuor
caufis retentionis materie superius dictis in ip-
fis remibus quarum correctio dicta est in duab-
causis principalibus: uta caloris excedentis in
remibus cum correctione dicta est corrigendo cau-
sam efficientem et lapilluz. Sumiliter dicta est cor-
rectio cause secunde principali: retentionis ipfis
materie in remibus: uta visco sitatis ipfius
materie dando potus incisiuos dictos statim.

C. H. restat solum loqui de correctione tertie et quae caufe retentionis materie in ipfis remibus puta opilationis coartatoie ratione consipiatonis

intestinorum. Et ociij indebiti illarum partium.
C. p[rae]miu corrigitur cum dicta prouocante be-
neficiu m ventris et cum clisteri mollitio. Scd[na]
corrigitur qu[am] equitet equum asper potus ante
cibum semel in septimana porffime in dieb? in
quibus fumet de potibus supradictis.

Hunc restat loqui de
preferuione ſuper causa materiali. p[ro] caufis
tribus multiplicantibus talem materiam in ſent
bus. ſi fuerit intrinſeca q[uod] corrigatur et extrin-
ſeca q[uod] cuitetur. Nam declaratum est ſuperius q[
]sunt tres caufes in genere et multiplices in ſpecie
multiplicantes materias in ipſis. C.uarui p[ra]
ma est et principalis caliditas renus exceſſua p[
viam attractionis vt est ſuperius declaratu. Lo-
recio huius dicta est ſuperius corrigendo talez
caloem p[ro]ut lapillum efficit C. Sc[ed]a cauſa in
genere multiplicans tales materias in ipſis re[
mbus ſuperius dicta est abundantia materie in
naturalis in primis digeſtibus. H[asta] cauſa mul-
tiplicans materias dictas corrigitur multipliciter:
vt dicit Raſb in ſuo continente vno modo diuertè
do et euacuando talam materiam per internalla
puta bis vel ter in anno cum medicina lenitua.
quia nefretici non debent farmacari cusa]ia me
dicina. Ras is in ſuo continente vel cu medicina
vomica. C. Secundo modo preferuatur ſuper ta-
li cauſa vt cuitentur res pruimtue que talez abu-
dantiam materie multiplicant in primis digeſtis
uis que ſunt quatuor in ſpecie vt est ſuperius di-
cum. C. exequantur ergo iſi modi in ſta p[re]
uatione. Primo p[ra]mus modus est q[uod] detur ſibi
ſalim bis in anno. s. i. et f. caſſieſ. cum decoctioe
prinozum caricarum mollium vnuarum paſſarui
mund ab arillis iuiuſe beſeben. a[n]. p. b. decoq[
tur in duabus libris aque donec reheat ad. f. f.
in qua diffuolatur caſſiaq[ula]tia et ſumat ante or-
tum ſolus et quieteat in lecto p[ro] duas aut tres ho[
ras vt inſſeantur bene cum illo ſordido ſoma[
chali. C. loco huius prouocetur ſibivomit? bis
vel ter in anno comedat de raphano tres vel q[ui]
tuor bolos per tres dies ſero et mane i principio
meneſe. Et die tertia comedat diuerſas carnes et
ſatis p[ing]uca[es] et potet ſatis de diuerſis vius.
Lo ſequenter post horam vel q[ui]s[]i ſumat vn[am]
taceam aque decoctionis raſ] raphani et attriſi-
cis et feminis co[mi]n conquaſſatozum et or[mi]ne[
lis ſquillitici: poſtea addatur magna pars olei
cum modico croci filueſtris et aceti qua ſump[
ta post mediam ho[ra]m habeat plumá et infuus

folium

CXV

dat in oleo et intromittat in gutture. Et si cù ita
decoctione non prouocetur vomitus addas in
decoctione predicta mediani corticis sambuci.
m.i. vel. 2. rascando dictum corticem ad superi,
hoc volunt antiqui. Et in refectione sequenti su
mat istum potum. Noco hozum aliqui dant clis-
steria mollitua. Hasta tibi sufficiant pro correctio
ne talis abundantie materie colorice et flegma-
tice in naturalis per modum diuerſionis et eu-
cuationis. Quæcunque scotis modus pre-
ſeruationis ſuper tali abundantia materie in
ſtomachos er qua materia multiplicatur in ipſis
renibus. Et ite modus preſeruationis ſtat in
přeſeruatione cito: rerum primituariar in ſpe
cie vt dicit Rasis in ſuo continente. Idem dicit
Auiceſi. 3. cœ. cau. in. ca. poplio. quia tales multi-
plicant dictam abundantiam in ipſo ſtomacho.
quarum vna est groſſus cibus vel viſcosus: vel
dure diſeſtions: vt ſunt carnes bouine porcine
(nifi de extremitatibus et cum aceto/carnes ſalſe
carnes venanuevt ceruine aprine lepozie píſces
magni beluales, ſubſtantia leguminu potissime
fabarui ſumula tritici amidum caſeus pinguis: et
recens oua dura vt cocta in ventre galline vel ali
as. offe remollite fructus dure diſeſtions vt ſut
poma nifi d'cia pira hyemalia. guidola ſeu cera
ſa acra caſtancee et ſimilia. verba ſunt Rasus et
Auiceſi. ita ſimia ſunt cuitanda in bona preſe-
uatione generationis lapilli et arenularium in ip
ſis renibus. Alia res primitua multiplicans
tales materias in ſtomacho est aqua turbida vt
ſrigida vt ſunt aque montane et aque puteozum:
aqua limofa vt ſunt aque amoucantes. Hasta non
ſolum materiam multiplicant in ſtomacho. imo
materiam retinet in renibus ratione limoſitatis
ſeu viſcoſitatis. p[ropter] quod talia ſunt in talib'
eutanda ſed vrantur aquis electis de fontibus.
vel de fluio clarificatis per ſ residentia. Alia
res primitua eutanda multiplicans dictas h[as]
bundantiam in ſtomacho est fatietas naufatiæ
ua potissime diuerſarum carniu vel diuerſorui
p[isc]cum. p[ropter] quod talis occasionat deſiſtat
a cibo cum bono appetitu. et ſic contentus de du
abus carmbus ad plus ſeu duobus p[isc]ibus et
ferculis p[re]ponendo magis subtritem ſi multum
differant in eozum ſubſtantia ratione groſſitici
in ſubſtantia vel dure et male ſeu facilis diſgis.
Alia res primitua abundantia[rum] multiplicas
h[uius] in ſtomacho eutanda est vozacitas cos-
medendi ſeu festina et mala cibi maſticatio quia
er hoc neceſſario diſeſtiva, prima claudicat et ſe

cùda magna fit iniuria ſtomacho apponitur ſi
bi inconueniens. patet ergo tibi qualiter in bo-
na preſeruatione talis generationis. H[est]e quat-
tuor res primitue ſunt eutande. Cuius re loqu
adhuc de tertia re in genere que multiplicat ma-
terias in ipſis renibus vt intrinſeca corrigatur et
e[tr]inſeca euitetur. H[est]a res est o[n]nus res festinās
traſitū chiloſitatis ad epar h[uius] et aquoſitatis
ad ipſas venas vt eſt ſupi? dictus. H[est]a res ſunt
ſeptè in ſpè que multu ſunt eutáde in dicta p[er]
nuat[io]e, quarui vna est latitudo meatu[n] et venan[ui]
epans ad renes. H[est]a corigi n[ò] p[ui]t ex ſi eui
tando res aperitiuas qua[er] statim dicem. Cui
res est cibus calid? in natura plures ſunt tales
eutádi vt eſt ſupius dictu[n] corrigédo calo[re]z re-
nu[m] excedent[em] in p[r]ncipio preſeruationis. Alia
res est vinu[rum] calidu[n] in ſui natura vt v[n]nach[ia] ſpo-
t. et ſimilia vt declaratu[n] est in p[r]ncipio p[er]ſeruationis
Alia reſeſt vinu[rum] alb[u] et ſubtule continuat[em] vt e
ſuperius declaratu[n]. Potet dum[ar]at in dieb[] ſe-
natus modiciu: quia homo vt[i]k p[er]tus et alijs p[
]uocatibus. Et qui ſumet de il[li]s poribus ſuperi?
dictis. Alia res eutáda est ſeſtum? por? cu[n]ſum
eh[ui]n in p[r]ncipio p[ra]ndijs c[à] dicta est ſuperiux.
Alia res eutáda festinās traſitū chiloſitatis et
h[uius] ad venas est malicia exercici[que] potissime in
an[ch]is p[er]miſ diſeſtuis n[ò]du[n] completis vt e[q]taſ
potissime equu[n] afpi po[ri]t? tagere mulier[em] d[eg] ſetot.
Alia res est calefacere an[ch]as ad ign[é] v[l]p al[is]
vt dom[ire] in culc[itra] molli vel reſupin[em]. H[est]a ta
lia q[ui] ſeſtina[t] traſitū chiloſita[t] et h[uius] ad venaſ
ante perfectam depuratione ſunt multu eutand[à]
da in preſeruatione g[ra]niationis lapidis et arenula
rum in ipſis renibus. T[al]es ergo occasionati vi
tent ſupra dicta. et v[ta]ntur inſuper carmbus mu-
tomis iuuenis de extremitatibus porci cum ac[
to] carmbus volatilium vſuahum demptis aut[
bus] deſentibus in aquis vel paludibus. Et ſit
contentus de duabus carmbus vel p[is]cibus ad
plus in vna reſfectione bene et sp[ac]ioſe maſtican-
do: et deſiſtat ſemper a cibo cum bono appetitu.
T[ina] ſua ſint media in ſubſtātia et colo[re] et b[ui]
limphata vt vina de nematoſu et ſikia. Aque ſiue
ſint de fontibus electis. vel de fluio clarificare
per ſridetiá et n[ò] potabit potissime in p[ra]dio mi
ſi ſump[er]it tertiá parte[que] cibi vel quaſi vt dictu[n] e[
Cuius tibi sufficiant in p[er]ſeruatione ne lapidis et
areuiularum.

H[est]is clarificatiscura

lapidis reni si ex negligècia p[er]ſua[mi]nis occ

O III

cunuerit tibi clarius patecit. Et cura tibi ita
bis clarecat. Nota quod paſſio renum ex calculo et
colica paſſio cōcīcat i. v. accidetib[us] ſunt fortiōza
et matoza i. colica vt expſſe pōit ga. 6º. de inſi. in
caplo p[ro]mo. p[ro]pter q[ui]d[em] cis comperut eed[em] medici
ne in genere in principio mitigātes dolore interi?
vt clifteria mollitua et exterius vt inuſtiones a
nodic[em] ſedatici dolori et cathaplaſmatōes vt p[ro]it
Ba. ibidem. Iſdem ponit Iſaſis in ſuo continen-
te. Nam colice et nefresi inſunt abhomiatōnes et
vomitus malitiora appetitus: dolores ventris et con
ſtipatio vētris. P[ro]pter q[ui]d[em] plures medici ſunt
decepti in noticia et idignit[ate]e harum vt recitat
Ba. de ſeipſo in. 2º. de interiorib[us] in. c. 2º. vbi dict
q[ui]p[ro] ſolebat multum inter renes et vesicam
p[ro]pter q[ui]d[em] credebat habere paſſionem renu[us] ſeu
in vijs lapidem renu[us] et vesice eo ſimlik quia do-
loz erat mordicatiuus et pungitiuus. materia au
tem expulſa cum clifteri inſoliſcatiuo facto cu[us]
olco et dolose quietato cognouit i[mi]p[ro] no habuſ
ſe lapidem in vijs v[r]ine nec paſſionē in remibus
nec in aliquo intestinōz subtili[us] k in vno groſ-
ſorum intestinōz et per 3ſequēs colicam. non eſt
ergo miru[us] ſi moderni medici decipiātūr. Hierum
acci[ba] dicta ſunt fortiōza in colica: nam in colica
magis et fortiuſis euomu[n]t et magis de ſlāte corru-
pto et dolores ventris magis circu[n]dat latera exten
dens ſe magis ad ſuperius ſupra renes ſtoma-
chu[n] et epar et ſpleinem p[ro]pter reuſolutionē illius
intestinu[m] groſſi colon qui reuoluitur per ambo la-
tera. 6º. 3 interio[ribus] in. c. p[ro]mo. Similiter ſunt
magis contſipati et magis remediantur et cliffe
ribus mollituis et ascellant ſterc[m] in ſtatui vento-
ſum ad modi[n]i ſterco[ris] bours ſeu vacce. aut for-
ſan expeſſent eu[n] clifteri ſla[fla] vitreu[n] et multa[fla] v[r]inaz
q[ui]d[em] no fit in paſſione renu[us]. vt ip[ro] recitat ibidem.
Iſi quis ergo lapidem in aliquo renu[us] habue
rit q[ui]d[em] pateſcit ex dolose ventris ſiro magis ſup
renes circa ſpinā dor[u]ſi ex tendente ſe ad inferius
verſus igu[n]are cum abhominatione et vomitu
et contſipatione ventris et malicia appetit? Et
ſi cum hoc adhuc non discernas an fit nefresis
vel colica. de cōcilio Ba. vi. de interiorib[us] in ca[pi]
[mo]. et Iſaſ in ſuo cōtinente. Inq[ui]re ſuper trib[us]
Primo ſi v[r]ina p[ra]ſus ſunt arenula quia in pa[n]
cipio nefresis neceſſario v[r]ina erit clara et aquo
ſa: ſed poſſea fundus in proſſeu erit arenofus.
pr[ro]pter diſolutionem lapilli. Et alquādo choc
inſt [p]uſto[ra] pedis eiſdem partis et do[rum] ex[te]diſ
verſus testiculum magis propinquu[n] verba ſunt

Iſaſis in ſuo continente. Iſalis patiens con-
festinu[m] clifteriſetur ſic. Iſ. folioru[z] malue bisina[
ue. a[n]i. m. iij. paritarie crete marine tribuli marini
ana. m. i. b. anifi maratri ameos ſeminis ſizeleos.
ana. z. k. ſeminis ſenugreci. z. k. fiat decoctio inq
ſiſſoluatur medulle caſſiſek. z. ij. olei d[omi]lio. vel ſi
ſamini vel malueuſi[ci]. vel de aneto quart. i. fiat
clſtere. I[A]duerte tamen de concilio Iſaſis in
ſuo continente non fiat clſtere in magna quan-
titate ſed in modica econtrario in colica ne pa[n]
tes renum compa[n]mantur et patiens magis gra
uetur quantum poterit non fricando ventrez do
nec deſideret ire ad cellam. I[R]eiteretur istud
clſtere in primis diebus bis vel ter. et aliquan[
do addatur yerapigre vel benedicte. z. i. Hierum
non multum app[oz]o ponere opiatas in cliffe[
ribus: quia parum proficiunt quia non trahunt
mor[u]a longa[n]o posu[n]t deduci de potentiā ad ac
tum et cum hoc eriſcando inteiſina conſipant
conſequenter. I[ſi] cum hoc ſuperu[n]iat naui
ſea incitetur vomitus cum plu[m]ma inſuſa in oleo
intromittědo in gutture ſepe et ſepiu[s]. ſump[ri]
duobus clifteribus in p[ra]na die. Et facto vomi
tu ſi ſtomachus eius reuqirat, ſi dolozem mag[m]
quaſi in ſtoller abilem habuerit balneet anchas
ſuas in decoctione ſequenti. I[R] folioru[m] malue
bisina[ue]. ana. m. iij. paritarie herbe camomille.
ana. m. iij. ſeminis ſenugreci. m. i. ſeminis aneti.
m. ſeminis fiat bona decoctio v[s]q[ui] ad consumptio
nem medictatis aque. ibi balneet anchas ſuas
plur[ies] pa[n]imis diebus, ſi ve]ratur ex dolose per
modicum: ſpacium tamen ne virtus debilitetur
relaxando et resoluendo ultra debitum. I[ſi] ſi
non placet ſibi balneum quia non veratur mul[
tum ex doloresibus. Ael alias inſundatur ſp[o]ſie
in dicta decoctione et ſepe loco dolenti tepide ap
plicentur. In e[n]itu balnei nec alias non des ſi
bi tyriacam nec metridatum nec aliam opiatas
de concilio Iſaſis in ſuo continente. I[ci]ct plus
res auctores dicant et consulant: quia talia lapi
dificant magis materiam et ſuperfluitates in re
nibus et vesica: quia ſunt multum calida. Quia
in ſecundo gradu vt ip[ro] ponit. Iſdem dicit Au[n]
cena in deviribus cordis in caplo[rum] vltimo. Iſdem
ponit Auerrois in tractatu de tyriaca. Sed da[
bis ſibi de potibus inciſiuis. Et non dabis il
lis primis duobus diebus de cōcilio Iſaſis. po-
tus nec aquas forſtiter aperitiuas et cum violen[
tia quia violentiam inducunt vſquequos: vie
ſunt relaxate et lapilli in aliquo remolliti in bala-

Solium

CXVI

neo et inunctōnibus quas statim dicemus. Et
sint in aliquo dimututi cum aliquo de potibus
incisiuus quos statim dicemus. C. Poft clisteria
t alia iamdicta inungaſtatim in p[]mis de ſex in
ſex horis vt vie ille b[]n dilatent et relaxent vt la-
pill[]remolliat c[]ui vngeto dyaltea q[]b[]n valet in
p[]poſito: vel c[]uz oleo fenugreci vel malueufci, vt
de lilio ſimplici, vel ſic. R. olei ſe. fenug[]c[]o li[] mal
neufci a n. quart[.]i. olei de lilio olei ſizam[]a n. q[].
F. axügie anaſ. z. ij. butiri fine ſale. z. ij. cere modi
c[]ui k. vnguetum liqdu. iſtud vnguetu sedat dolo-
re et vias relarat et materias mollificat. loco ho-
r[]u faciu? tale emplin. R. folio[?] malue bisinaſue
a[n]. m. ij. caricar[]i citinar[]u b[]n pinguiu. p. ij. ſe. ſe-
nu[.]c[]e. altee a[n]. z. ij. axügie. anaſ. z. ij. butiri fine
ſale. z. ij. decoqueda decoquatur et conquaffen[\]t
ſtat emplin: applicet vna ps ſero et mane: dilatat
vias: lapide remollit. C. Per p[]mos dies cōtinue
tur iſtud emplin t munct[]oes dicte: ymo cōtinue
tur ch[]diu dolo[?e]r et foſt et fixus in regione renis:
q[]r lapilli nec ſozdid[]ui arenosum n[]o pot aliter ci-
to erpelli q[]cau[]o ip[]uis renis neſſays i[]l[]l[]dlatan[\]t
et relarat. L[]omumit hoc durat. i[]n. p. v. diebus. t[]
non mi[]gas ip[]n put debiles in arte faciut d i[]l[]l[
]p[]mis diebus. Qu[]adiu durabit dolo: fir[?] et foſt[
]: c[]ui oleis multu[] calidis t ficis puta c[]ui oleo ſco-
pion[]u cōpoſito nec c[]uz oleo de lilio cōpoſito. q[]
ch[]p[]s ſumat vétositates cōcomitates lapillum t
ſo[]ſicie arenosam in remibus. t in hoc ſedat do[
lo[]e aliquali[]t put fit aliq[]n in ſenio: plongant t[]
dolo: es t mo[]zbum et retardat festin[]a erpulſidez
lapidis t feculétiam ab ip[]is renib[]? stringendo
vias illas. Aer[]u in declinat[]o[?c]t facta eradicat[\]i
one lapilli t feculétie dicte cum inuct[]onib[]? rela-
rantib[]t iam dic[]t et c[]ui vétosis t potibus inciſiuis
t puocátibus v[]inam c[]ui violètia q[] dicent[]a ſa[]c[]o
peut[] illa[]p[]ma tamedie ex toto abſtineat a c[]ibo
t potu v[]in. ſed potab[]t in auro[]a inveſp[]is tercia
vel quarta hora noc[]t mediu[] vitriu aque pluial[]k
decoct[]onis iſtus. C[]r. r[]ad. ſpagi r[]ad. rub. parui
q[]naſci[]t in terris cult[]a n. m. ij. folio[?] bethomce.
folio[?] polij mo[]tani a[n]. m. ij. cicer[]u n[]igro[?] m. i. k
decoctio iqua pluiali p[]us radic[]e p paufaz de-
coquèdo. in fine decoctonis adſa[]ci aceni ſq[]litici
z. i. coletur dicta decoctone c[]ui p[]anno albo de la-
na duplato: vt potus ſit mag[]i clarus: potu illo v[]
tatur vt dictum est. Iſte potus è multu inciſiuis
t icidit lapill[]u p[]ceter[]re b[]? 5. de ſim[]c[]u me[]a. I[]de
ponit ille bonus ſerapio p[]mo ſuor[]m ſimplicium i
principio. n[]a iſte res ſunt ſubtiles in ſuba t calidi
tas eo[?]r n[]o est magna. p[]pter q[]b[]o eo[?]r deco[]c[]o ſub-

intrat per poroſitates lapilli et materie feculentè
cumulate in renibus: et ſic incidut lapillu et mate-
riam: et diuidut p[]tem a p[]te, p[]pter quod in toto p
ceſſu vtatur iſto potu quo[?]c[?] die ſemel v[]k[]bis n[]
obſtatib[?]q[]b[]uſ[?] potib[?] puocátib[?] v[]n[]as c[]uiuolè
tia q[]b[?] ſolüvte[]t in p[]ceſſu vt dicemus. Et c[]ui iſto
potu tu addes qua[]do volueri miſtrare ſecu nda
die et in toto p[]ceſſu modicum ſanguis hyrci: vel
lapidis ſp[]ogie val lapidis iudaici vel vitri c[]ôbu
ſi ſubtiliſſime pulueri zato[?]z in quaſtitate auella-
ne c[]t[]um poteris capere cum duobus diſi[]r. na[]z
tal potus ſac[] miracula i natura in frangendo la
p[]ide renum et veſice ſi non fu[]erit antiquat? Se-
cunda die et tertia continuá[]o potum dictu[?]z: de
mane et ante cenam et i intoitu lecti sufficit ſibi
b[]odiu[] galline: cuius v[]êter repleatur radicib[]us
ſpagi et rubi parui et folij[?] s bethomce et polij[]. qa-
non ûmmutab[]ut ſap[]oem. et vtatur c[]ui modico pa-
nis. ſi non p[]oteſt vt ſic: p[]one in v[]être galline de
cicericibus n[]gris cum radicib[?] ſpagi dumta[]rat.
T[]uc i tertia die vt[]êdo potu dicto et emplastro di-
cto vel vnguent remollitis dic[]t: tempus è ſeque
ſtrandi lapill[]u a c[]ôcau[]o renis c[]ui ventoſis plies
ibi applicat[]i. L[]enſe qu[]êter cum potibus puocan
tibus v[]rinas c[]ui violènta et non ante vt dic[?] R[]a[]ſi
fu[]o c[]ôtinente ne v[]tus renis debilitetur p[]pter vi
olentiam qua[] inducunt tales ante viar[]u relaxati[\]s
one t lapilli remollit[]onem: et eius aliquatem mi-
no[]zat[]onem cum in potibus inciſiuis dictis appli-
centur ergo v[]etose cum paucis ſtupis ſine ſcari
ſicat[]one. qua[]l[?]z inducant gravitatem aliquales
eradicando lapillu[]n a c[]ôcau[]o: mirabil[]t faciunt
ad citam erpulſion[]e lapilli a vij[?]s t a concuita-
tibus i[]l[]t ad veſicam: et p[]c[]oſequès ad curam.
C[]tampa ergo vitra loco ventoſa[]. q[]r non m[]
ducunt t[]atam v[]iolètiam in remou[]edo. t applica
do p[]ro ſuper ip[]o rene v[]bi è dolo: foſt et fixus: ſt et
ibi per ſp[]aciu[] Diſerere mei. L[]onſequenter de-
ponatur et applicetur in partibus ſubiacètibus
verſus inguiaria modo ſim[]li reiterando. Nam
cum iſtis lapillus erit eradicatus a ſuo loco t[]uc
erit tempus dandi potus puocantes v[]inam et
impel[]ètes lapillum c[]ui violentia: vt vult R[]aſi[]s
in ſuo continete. C[]t ſuper hoc nota: q[] medici
ne frangentes lapidem: et medicine puocantes
v[]inam c[]ui violentia multum differ[]ui et e[]zum na
tura: p[]uta in ſubſtantia et in compleſione: vt d[]
cit B[]alien[]? 5. de ſimplici medicia. I[]dem d[]ic[]
ille C[]erapio p[]mo ſuor[]m ſimplicium in p[]ranci-
p[]io. qua[] medicine franget[]es lapidem ſunt ſub-
tilis ſubſtantie et pauc[]e calidita[]ſa[]. p[]ropter quod

subinetrat ptes hûoris et per porositatem lapilli. Ideo diuînur ptem a pte: et incidit ideo dictiur incisiue et frangentes lapillum: et sic subintrado et incidendopuocant vanam aliquater. Ideo sunt puocatiue vane parum et debiliter. Et iste medicine que sunt magi electe ad frangendu la pidê reni et vesice fin Bali". 5. de simplici sunt septe.rao spagi raò.rubi.bethonica:polii mōta ni:lapis spongie:vitriu combustu:acetu squillit". Serapio pino suaz simpliciui ponit itas met. & loco lapidis spongie ponit lapidez iudaici. Ira sis in suo cōntincte ponit medicias magi electas in frágendo lapide reni et vesice.ry. quaz qnoq sunt de magi electa Baº.stati dicx. et sunt lapis spongie:camepith eos:polii maius:cicera nigra raò spagi bdellii arabicu:cozices cappar raò. rubi corţer lauri.se.raphani:aq distillata folioz er" vitri albū cōbustu:fanquis hyrci:cinis sforz pionis. et utiliu oibus istis cōm iſtu est auis puula dicta cauda tremula data i puluere. Et sub dit φ cōm aleandrui non è medicamen melius ad frangendu lapidem sanguine hyrcos. Cau lus dic. Recipiatur hyrcus tpe i quo vua fluitit q[ui ante festu bti Johannis trui aut quattuor an nozii et recipiatur ſanguis medius ipse mundo obturato et bene clauſo cum fròdibus fen¹. deſicato cato Ivmza in camera occulta:verba ſunt ad lit teram. CDedi autè puocantes vrinam forti ter ſunt cae et ſicce: et habet calorem acutu in ſe cundo gradu et vutra. 5. de simplici. IJdem dic Serapio pina ſua? simpliciui i pnciº.pter q[ui de natura eo? penetrat et penetrado diuìdunt et ſepant groſſum a ſubtili aquoſo: et illud groſſuz coagulat et condéſat et aliquar[ur] rapidificat. et ita crut cauſa φ renes attrahant illam ptem subtilè aquoſam i breui tpe. Iſta de cauſa ſunt medicie forſtiter puocantes vanâ. Et iste medicie forſtiter puocantes vanâ et magi electe apud Serapionè ſunt decè: ut iſe ponit pino ſuarum simpliciui in p[no]°.ſemc apn motani et domestiſc. ſe. ſen¹. ſemcn dauci.se. ſizeleos.se.ameos. valeria². majora³. a. zaru et achoz.⁴. p[er]aet tibi ergo diſa medicia? frâ ſentu lapidem et puocantiu[m] vanas. Cau[tra] ultra itas medicinas forſtiter puocantes vanâ. Raſ b[ui]n ponit xxx. et vutra i ſuo continente Et ſunt klos camomille maior[em] et aqua et? ſq[ui]nanti ſauia. pl? dic[R]aſ. ab ſunthuiu:agn? caſtus:caro et ſemc me lonu et cucu[n]er. raò. paſtice filuſtri. polii mai? cymanoimui. yſop⁵. a[que] ciceru potiſtume nigrozu. ozobus. cyminu. ozet[em]a. cubebe. camedreos. pora. capris. au[n]igdale amare. di[as]gitea spicarar

di. fortiſi ſinſibrii. caſſielignea mētaſtrui. or[iga]m calam? aromatic? ant[em]esia. ſumuſterre. ſſqua. camepuheos. Iſte oines ſilt. puocant: I[]z non ita forſtiter. q[ibus] vtumur i opilaronibus meſeraica[rum] ſu venarui matriq. et ſpleme: et i mult[us] diſcraſijs Sed de medicis p[mi]nis magi elec[ri] vtumur i hoc caſu. Aduemete tertia die vel quarta p[mi]nſſis et continuat munctonibus et emplastro dicto di latanibus vias illas et relaxanb? et p[mi]nſſo potu dicto incifuio ſuperius dicto i p[er]ſeruatone vel ſilti frangete lapidem. Et p[mi]nſſis ventob appoſit: vt dictum est eradicant? lapillum a ſuo loco continuado dictum potu incifuio ſaltim ſemel in die: puta i auroza. T[uc] competut medicie puocates vinâ forſiter et c[ui] violètiavt lapilli et ſculètia a[ren]oſa reni et viarum eo? expellatur ad vesicam cōntuado adhuc inunctōnes ſupradictas vſq[uo] cognofca[ſ] φ lapis deſcédit a pectine ex: do loze ibidem. q[ui]b[us] doloz: ibi egritudo. et t[uc] ingre diatur tiná. et i[epitu] inuſgatur in pectine et i[emo] re cum oleo ſcorpionu cōpoſito: q[ui]m[ec] penetrat bit et iuabit vias illas ad expellendu lapillum: maſine i[ph]g[ama]t inijcia[ſ]. et hoc dic[R]aſ. D[omi]nem nostri statum m[ü]gunt c[ui]to oleo antevisarum relaxatōnem n[ò] intedentes ad vias artifici ales curatiuas ſunt de ſecta arſtarchiij q[ui] de talibus non curabat vt recitat Baº i de ingenio ſa[mi]ta[ſ]. Et a[ta]t ergo iſto mellicrato ſupiº dicto in p[er]ſeruatone puocatiua v[ir]ine forſtiter. R[am]ra[do] a[cho]ri.m.n.j. maiorane valeriane a[n].m.n.j. polij maior[em]. ſaune a[n].m.n.j. ſemis apn motani et domestiſc. ſe. ſen¹. ſe. dauci.se. ſizeleos.se. a[n].j. ſcinamo i[mi] electi.j. ſa[ci]n ſq[ui]liti[j]. j. ſeml[ati] albi deſpüati j.n.j. ſmellicratus bene clarificatum ad. R[am]n.j. ſumat de iſto mellicrato ter in die. poſt[he] ſumpſerit in aurora de potu. incifuio dicto ad frangéduz la pidê ſumat de iſto mellicrato mediui vitriu ante p[er]andui p[er]duas vel circa et ante cenat poſt cenat p[er] tres ho[ra]s: ita cōntinuer vſq[uo] cura ſit ſunta intrando tiná. alijn vt vie ille b[ui] dilatetur et for[di] didú expella[ſ]. sic p[ced]endo i septè diebus v[l] cur ca lapilli ſunt diſſoluti et i[m] arenulam cōuerſi. v[l] ſunt expulſi ad vesicam t[uc] ceſſant dolozes lateri et v[et]ri. et ſentu[i]t dolozè cōmunem et punctiōem in radice y[ge]. p[pter] quod bonu est φ q[ui]ta[th] adhuc[ò] potibus ſuis incifuins et frangénibus lapide dictum: et de puocantibus v[ir]inas forſtiter et cumui olètia vt eſt dictu: et n[ò] veniet vſq[uo] bene ap[er]petat mingere: et t[uc] forſtiter impellat v[ir]inam vt c[ui] v[ir]a lapilli expeant. Et si aduemete]eppetitu v[ir]anandi magno intrar[et] tinaz: et poſt paulullum

foliūn

CXVII

ibiv̄naret tunc lapilli faciſt exirent: quod nō est  
p modico habendūnam lapilli reſanétes  
ſica 2gregādo ſoſdidū augmentaſ: put dicem?  
inſrs: et patientes inde veniut ad magnu nocus  
mēum. Et si lapillus tal intrauerit colluſ vesice  
φ v̄niam impediat et ſtrāgulet ipam φ nō posſ  
sit bene nec libere vanam erpeſſe: argalia intro  
mittat: vt remoneat de collo: et tibre eleuent fris  
cando bene et agitādo radicē v̄ge vt est ſuperus  
dictum in. c. de ſtrāguria vt lapill? deſcedat ad ſui  
dum vesice. Et bonu est φ v̄taχ potu dicto inciſ  
uo et ſtrangēte lapidem adhuc p aliquos dies: et  
abſtineat a potu puocante v̄niam cū violentia:  
vſq[uo] lapillus ſit in aliquo minoatus. Si au  
tè lapillus in v̄ga forſtiter intrauerit et obstaculī  
ſecerit in vanando qui non posſit impelli embro  
ceſv̄ga p pauleſ aq decoctōs folio[us] mualie bis  
malue ſemis fenugreci conquaſſati donec v̄ga ru  
beſcat. Deinde inſuſatur ab extra cū oleo malue  
uſci vel fenugreci vel ſižam¹ et viola[n], et ò  
oleis cum ſurginga in v̄ga inſiſt. et poſt ſugatur  
v̄ga avili p ſona. Si ſic nō erment: tunc necesse est  
vtv̄ga incidaſ in ſen? de cōcilio rafis in. ip. alna  
ſor, et lapis extrahar[er] et poſtea cōſolideſt.  
CL pe  
meo vidi tres quos oporunt ſic incidere iuxta ra  
dicē v̄ge in pte inferiori erat lapilli angulares ſu  
erunt ſanati et in oulnere cōsolidati. Hſta tibi ſuf  
ficiant pro p[re]ſeruatōne et cura lapidis reni.

Nunc veniamus ad caufam et modum lapidis et arenulān in vesica. Antiqu et moderi coriordati ſunt φrenes et vesica cōmunicat in caufis et modis ḡnato[n]ris in vitro[que] generant a calitate excedenti eo[rum] ſolueruète, q[ui]o[rum] ſubtriluſ c in tali materia retēta: et per p[er]nōs lapidificāte et inu[que] ſedate refiduīn, veruſ lapis in vesica ḡnāt am a teria mag[ie] grossa klegma[ca]terrea, ideo ſit grosliu[que] in du[que] decimās ad albedin, c[um] cū maio[n] diffi cultate diffuſo[ritur].

### Interius nota

φ lapis vecc du plex c[um]. Quidam et lapis ivaſica q[ui] non est ḡnatus in ea ſ in renib? q[ui] expulſus ad vesicam ſi moram ibi tracteri per dies et meſes φ non expellatur adhe[re]do fecuſène et ſoſdiciem vesice facit cruſtā et ang[em]tatur ſic p[ro]cedendo i[mi]tpe faciut duas tres cruſtas vſoſq[ui] ſunt in quaſtate p[ro]ui ōui. Et q[ui]p[ro]lues neſretici i[mi]q[ui]bus lapilli[mi]t arenume ḡnāt i[mi]renib? eo[rum] incur rāt iſtud dānu circa l. annu. q[ui] c[œ]ſtantib[que] dolo[n]b? lateri i[mi] fine poſſimi in[on] v̄nitur q[ui]bus dās dich[b]al

neo aque tepide et mellicrato icto ſupius puoca
two vīne forſtiter et cum violētia. T[em]u dies in
quato temperet et in vesica faciunt illam cruſtaz
Dicendum φ punctuāli n[ef]saſt ſed estimatur φ i
quartale anni vel in tertia parte anni. Et ſup hoc
sunt tales auſati. q[ui] tales in q[ui]bus lapilli retinen
tur incurrunt pruittum et puncturam in radice v̄
ge cum aliquali impedimēto in expellido v̄niam
et c[ui] quadam erectōne in afflecta rōne vētoſitai
comitan[em]. Et si hoc incurrut: vratur potib[que] inciſi
uis ſupius dictis. Quidam de o[n]nis cardinalib[que]
q[ui] erat multi[que] calculus in remibus et pluries i[mi]
no habebat porſimui. Dum ſunt poſt moſtez eu[n]
ſceratus vt moſis est: habebat q[ui]two[que]deciz lapil[
los in vesica q[ui] o[n]nis erant rubicūdi i[mi] c[em]to et o[d]es
venerat de renib[que] q[ui]o[n]dam erant in fo[ma] p[er]
p[er]ia. q[ui]dam fecerat v[nam] tunicam: q[ui]dam duas. et
q[ui] vidit: testinomui perhibuit. Alter e[mi] lapis in
vesica q[ui] est ḡnatus in vesica. J[ste] genera[que] a du
plici c[um]a materiali in ſpecie. Quidam est q[ui] ḡnatur
a maſia klegmatica grossa viſcoſa ex acq[ui]ſto. n[am]
ipa materia retēta p[pter] stricturam meatus vesi
ce per eius caleſtationem et qu[á]dam pu[re]ſactio
n[em] et p[er]tium subtilium resolut[em] acq[ui]t[u] qu[á]da[z]
v[ic]ſcoſitatem ligant[em] materiam dictam in ei? er[
ſiccatōe et lapidificatōe: et ſic lapilli p[ul]ni ad for[
mā ciceris vel auellane et maio[n]zes q[ui]p[ro]lures ge[
nerant. Raſb dicit i[n] ſuo cōm̄inente. φ de ce aliquā[que]
Hſta de cauſa generātur lapilli in vesica inſanti
um et p[uer]o[que] vt vult Raſb i[n] ſuo continente. J[de]z
dicit auč[que] ſunt g[ul]oſi: et v[ant]ur lacrimi[njo]
t o[n]ſis remokli[er], habent v[ain]as grossas: turbidat
rōne k[leg]matis multi expulſi ad vesicam: in qui
bus tal materia non bene expellitur a vesica p[er]
ptur stricturam meatus virge et vesice, p[er]t[em] q[ui]
generantur lapilli in eis: poſtillime in p[uer] maci
lentis, quia in talibus vesica est magis cauſa.
CLerum iſtud raro et rarissime contingit p[ue]l-
lis ſeu mulieribus, quia collunt vesice earum e[mi]
b[re]ue: latum non ſic tortuosum ſiut in maſculis
5°. de iuamentis membro[n]i. J[dem] dicit Aui-
cēna. 3°. canone. Alter e[mi]t qui generatur in ve
ſica a materia ſamioſa fluſa a renibus vel a par
tibus vicinis: vel a multo ſpermate: p[uta] a ma-
teria antecedente ſpermatis expulſa ad vesicam
et ibidem reſenta et male expulſa p[ro]pter earum
groſſicem. Ras[is] in ſuo continente. J[dem] dicit
aucēna. 3°. cano. J[ſtis] de cauſis generantur
lapilli i[vesica] heimni quadraginta anno[que] et eu-
ca et mulier[em] eu[n]dem etat[em]. Nam quia c[n]cufi.

vel grauati i anchi: vel q; facti sunt continètes
vltra solitum p timore dei et mûdi. vidi duas mu
lières habere viduatas. nam ponendo digitum
in ozificio vulue sensivebant lapillù infra mediuz
digitum in parte inferiori. vna illarum fuit scil-
sa infra collum matricis lapis magn? fuit expul
fus: fuit curata. C puelle et vrgines incurrentes
hanc passionem scindûtur iurta naturam in pte
siftra sicut masculi. veru raro eis contingit p-
pter cám dictam.

Visa
causa multiplici modo generationis
lapidis in infantibus: pueris et addul
tis: restat videre p[er]seruatonem talis generatōnis
i ipsis. Unde notum est recte speculati q[ui] p[er]sua
tio tal generatōnis stabiti duobus. Pruno i b[]n
expellendo materias i vesica reconditas et reten
tas. Secundo i p[er]seruando generatōnem t[em]ulti
plicatōnem tal materie que continue fluit ad ve
ficam cum vina. C Prinú complek[]t ā duob[.] p
mo vtatur diuretiq et aliqualiter puocantib" vi-
nas: vt fuit purete: colature p[er]scorrú: cicerum: len-
ci: lac amigdalæ: vina subtilia clara: vina alba
limphata quaſi per medium. C Secundú com-
pletur c[ui] balneo aque tepide sefem in quindena
vel i menſe: et ſi fuit ſuspecti ex regione v[er]ge-
nere q[ui] in exitu balnei ſumát de aqua raphani l'
ach[ui] vel crete marine vel petro. per ſe vel cum
aqua cicerú rub. vel q[ui] ſumát hauftu aque deco-
ctions cicerú nigro[] c[ui] p[er]rocilio. hoc p[ro] p[imo].
C Secundú complek[]t in infantibus: q[ui] vitet ſal-
tum p[ro] pte lac: q[ui] lac declinás ad coleram gen[
rat] lapidem in vesica. Arab i ſuo continête. et lac
ticima. vt caſcum. oua dura. offas remollitas,
pultes: vina grossa: aquas malas turbidas: li-
mosas et multu frías. vitabit fructus et ſubſtātiá
leguiminú i magna ç[طر]itate. J[est]ud ſecundú com-
plek[]t in adulti, i q[ui]bus generat[]q[ui] ſame ſeu ex ma-
teria ſanioſa fluëte ad vesica curádo illá ſaniem:
vt dicec[]t in. c[oe]. quodam ſequêti. Et ſi est p[ic]ulum
q[ui] generat[]q[ui] materia átecedete ſp[er]matica q[ui]
bat i chriſto ſi p[ot]el q[ui] vtatur aceto et acetofis
t[em]icuer[t]: q[ui] iemumui vitia carnalia comp[im]in: q[ui]
re p[omit] ſupbiam carnis ex abundantia nutrimenti
conuncti. J[est]a tibi ſufficiant p[er] tali p[er]ſeruançe.

Iſtis c[ui] precedetibus

b[]n cl[ar]ificat[ur]a lapidis vesice clare t[ib]i pateſ-
cit. C Aduerte t[em]lapis g[na]tus iverſica iterdum
e p[ui]s ſa[re] rotund? iterpon[és] ſe iſra collu vesice
claud[és] meatu v[ir]ne et impediés ei? exi[t]u: et stra
ſtat v[ir]na ex toto und[ui] e p[u] aliq[ui]t águlari et n[ò]

claudit colluvesice ex toto q[ui] n[ò] ſubitut. k q[ui] affi
ſtit meatui n[em] b[]n adherêdo stráglat v[ir]na in p[ie].
i[ò] exi[pt] v[ir]na guttatum. et vlra tales lapilli ſi mul
t[em] grauát vesica r[ò]ne p[oder]. k q[ui] impediut tráſi
t[em] v[ir]ne et ei? exi[t]u. T[ales] lapilli q[em] nond[ui] ſi b[]
idurati faci[ur] curan[que] c[ui] potibus i[c]ſuis ſupiu-
dic[er]i cura lapidis reni: q[ui] eade[de] c[à] facili[que] Fran-
gunt c[ui] iſſ. aliq[ui] lapis g[na]tus iverſica e[sa]t ma
gnus de ſe. vel q[em] ſac cruſtát adherêdo feculentie
ſo[d]idei fundo vesice s[ic]ut paſſa ſac adherendo
farine. J[est]a tal lapillus grauatuſeicam r[ò]e eius
p[oder]oſita[que] dolent in pectine et i peritoneon
in expeſſêdo v[ir]na duobus aut trib[em] de c[à]isvt sta
t[em] dice[er]. T[ales] ſi duos ános tráſuuerit: v[ix] cu-
rant[em] ſine incifione.

Biquisergo

Infans v[er]puer la
pillú puulum vnuz
vel p[les] g[na]tú habuerent: q[em] patefc[it] ex q[ram]or: ſi-
gnis daf[que] a g[na] p[imo] de i[n]i. i. c. i. et a r[ati] ſi ſuo n[c]
q[em] v[ir]na ei[que] p[ru]c e[ clara] aſſa q[em] p[us] ſuit arenoſa
vel turbida. C[]ſado q[em] h[em] p[urit]ú i p[uct]uram i
radice v[ge] p[pter] q[em] ſepe calpit p[ectinè]: et fri-
cat[og]am. C[]t[]ertio q[em] ei[que] v[ir]ga ſine c[à] ſepe eri[gi]
t[em]clina[que] r[ò]ne p[urit]ú t[em]v[et]oſita[que] comitantis.
C[]Quarto q[em] ei[que] v[ir]na q[u]stringi[que] t[em]strágaſt ex
toto vel i magnæ p[re]. D[ico] q[em] ex ſignis iſtis aſſer
tiue iudica[que] q[em] talis lapide p[uum] h[em] in collove[ce]
hui[que] t[ene]ca[que] c[os]ſiliu[que] g[na] p[imo] de
un[em]. i. c. p[imo]. facias i[ps] p[uer]u
ſupi[ne] tacere: et eleuati pedib[que] magi toto cor[que] h[uc
t[em] illuc moue[que] vt lapis ille de colloveſice moue-
a[que] t[em] cadat ad fundu[ná] ſui[que] ve[que] ſituat ilo[m]
[ma]gis alto q[em] collu[m] i[m] ana[th]omiza[tes]. t[em] collu[que]
li[que] inclina[que] ad iſeri[que] p[er] q[em] ſub lapilli c[ó]iter magi
adher[er]t in collo ve[que] e[que] v[ir]na[do] magi corriu[det]
dol[or]i v[ir]ga r[ò]ne colliq[ue] vt dice[er]. P[os]t hec p[é]ciu-
puero vt expe[mi]at ſe i[mi] v[ir]na egredia[que] b[em] ſtat. Si
v[em] v[ir]na nond[ui] egredia[que] p[uer] ſedo t[em] ſon[em] ſumi-
m[ò] moue[que] t[em] radiu[ge] agite[que] t[em] p[ec]utia[que] c[ù]vo la-
man[em]. dic[em] r[ati] ſi ſuo n[c]em. Et ſi c[ui] b[em] n[ò] p[os]ſit mige
re t[em] strágura p[ra]máſerit: intromittas argalá[que] iſra
v[ir]ga i p[ufnd]u[em]t lapis de collove[ce] remoueatur
v[ir]na egredia[que]. v[ir]ga ſut g[na] i[n]o[m] alle[que]. Lo[ſon] e[que]
p[oter]it v[ir]nare da ſibi p[or] inciſiuos strágětes la
p[ide] p[us] d[ictos] iungue[do] inguma[á] p[ectinem]t
pitone[em] c[ui] dialtea t[em] aliq[ui] v[ir]guen[em] molliſatis
t[em]p[er]iſis t[em] balneis molliſatis vt lapillu[m] molli-
fice[que] t[em] p[os]t quod[da] dies t[em] p[er]itualia inu[ga]t ibi
d[em] c[ui] oleis frang[em]b[que] lapide[em]t c[em] oleo sc[o]pionu-
poſito t[em] ſilib[em] t[em] d[em] eo i[m]cia[que] p[yr]gá c[ui] ſiringa.
Et ſic fiet cura in [em], diebus vel circa, Et ego

In cura
hui[que] t[ene]ca[que] c[os]ſiliu[que] g[na] p[imo] de
un[em]. i. c. p[imo]. facias i[ps] p[uer]u
ſupi[ne] tacere: et eleuati pedib[que] magi toto cor[que] h[uc
t[em] illuc moue[que] vt lapis ille de colloveſice moue-
a[que] t[em] cadat ad fundu[ná] ſui[que] ve[que] ſituat ilo[m]
[ma]gis alto q[em] collu[m] i[m] ana[th]omiza[tes]. t[em] collu[que]
li[que] inclina[que] ad iſeri[que] p[er] q[em] ſub lapilli c[ó]iter magi
adher[er]t in collo ve[que] e[que] v[ir]na[do] magi corriu[det]
dol[or]i v[ir]ga r[ò]ne colliq[ue] vt dice[er]. P[os]t hec p[é]ciu-
puero vt expe[mi]at ſe i[mi] v[ir]na egredia[que] b[em] ſtat. Si
v[em] v[ir]na nond[ui] egredia[que] p[uer] ſedo t[em] ſon[em] ſumi-
m[ò] moue[que] t[em] radiu[ge] agite[que] t[em] p[ec]utia[que] c[ù]vo la-
man[em]. dic[em] r[ati] ſi ſuo n[c]em. Et ſi c[ui] b[em] n[ò] p[os]ſit mige
re t[em] strágura p[ra]máſerit: intromittas argalá[que] iſra
v[ir]ga i p[ufnd]u[em]t lapis de collove[ce] remoueatur
v[ir]na egredia[que]. v[ir]ga ſut g[na] i[n]o[m] alle[que]. Lo[ſon] e[que]
p[oter]it v[ir]nare da ſibi p[or] inciſiuos strágětes la
p[ide] p[us] d[ictos] iungue[do] inguma[á] p[ectinem]t
pitone[em] c[ui] dialtea t[em] aliq[ui] v[ir]guen[em] molliſatis
t[em]p[er]iſis t[em] balneis molliſatis vt lapillu[m] molli-
fice[que] t[em] p[os]t quod[da] dies t[em] p[er]itualia inu[ga]t ibi
d[em] c[ui] oleis frang[em]b[que] lapide[em]t c[em] oleo sc[o]pionu-
poſito t[em] ſilib[em] t[em] d[em] eo i[m]cia[que] p[yr]gá c[ui] ſiringa.
Et ſic fiet cura in [em], diebus vel circa, Et ego

folii

CXVIII

pluries feci dei gratia. et tunc videbit in fundo virine residentiam arenosam et fecalem submigrat et subalbidam. Et vtatur vino subtiliter uero vel albo bene limphato. Situm non tolleret. dict Raſi si i ſuo continente, quia vesica caſeuit et lapillus magi induratur. Simili: non poter: niſi vigeat magna neceſſitas ne via magna neceſſitas: ne virna ſine cauſa multiplicet: q; i expellido eam patie: grauatur. Et si q; s subidem ſatis magi ſui vesica habuerit ex ſui generatone, vel qa: fec cruſtã vnã vel plures: vt e: ſupus dictum q; do pa tefuit ex octo ſignis dant a Raſi i ſuo cõtmente. Primo q; e: antiqua querela duos anno: vii vir cara. Secuio q; dolet et grauat: in pectie: i i peritoncon rōne ponderis ei? Tertio q; via i talib: cōmumter e: turbida lactea propter concursu ſu perfluitatu: ad veſicam rōce dolor et grauata ei? Quarto q; aliquado aut ſunt ibi alique pellicu le ad gritatem put vnguis ſi via fuerit clara vel de: ſignu: e: q lapis e: planus non asper. io nō grauat tātus pter q; do non cùrut ibi humores. Raſi i ſuo cōtmete. Quito qa: frequeter vinaſt. q; gra uata a lapillo non poreſt tenere virnam. Septo q; vinat cum difficultate pter duo. Primo qa: vesica non pōt ſe latitudinaliter cōpineret proſt quod non pōt vnam bi ſhellere. Scdo q; vi nādo dolet magi ex ardoe q; ex cōmotone lapilli Jdeo apſh: eſo illo dolozre retrahitur vt vinā nō expellat: et ſic vina i parte retine: et male et coru: rupte expellit. Septio q; vinādo dolet ml'tum i virga marie i capite. qa: pars carnoſa magi ſenbi. Et dolet ex colligatia eius cum vesica dolosa q; grauata ſicut dolet vnguis ex doloz diſt i vt dict Raſi i ſuo continente. Ex quo dolozre ap: piché: eo aut expellido vinã vesica in ſe magi retrahit vt vinã non expellat. ſic strāgularat: et coru: rupte et male expellit. Et fornius retraheret ſi con comite: vlcus i vesica pter fortiorc: dolozem i tollerabilc: de cura cuius loqumur i. c. sequen: d ar dore virne. Octano q; poſt emſionc: vie ſemp et quasi cōtumee apperut migere et expelle illam rem grauatem. Etba ſunt Raſi i ſuo cōtmente. Et si tu queras. erquo e: ita magnus et snāq tus: i quo cognosceſtur ſi e: frangibil: cū medicis et p: nōs curabil. Soluit Raſi i ſuo cōtmete: q: i arene appeant i vinæ: ſignu: eſt q: frangibil: eſt: vel q: ibi ſunt duo lapides concurretes ſe adjuicem et frágètes. C: in cura ergo hozum p[ro]miſt t[em]do clisteria lemtiua vel caſiak simplicem vn guenta mollificatua ſupradicta eleuado tibias contra pariétis bis vel ter i die: vt lapis cadat de

colloſeſice ad fundum percutièdo et agitādo for titer radicem yge cū vola manus dabis de puluere ſcorpionu: vel lepo:is combuſt cū aqua de coctionis ſemnu: maiu: vel cū modico vim ſim plicis bene limphati, vel dabis de confectōe da ta a Raſi i. 9°. almāſor: vel dabis de medicinis frangētibus lapidem tibi ſupus recitat: puta d puluere caude tremule: e: au:is regia: loco cur: de puluere hyru:diu: ponātur i parua olla ſine plu: ma: ibi cōburan: talit q: poſſint puluenzari. Et dabis de iſtis cū modico vini albi limphati v'l: cū aqua diſtillata folio: rapham. Raſi laudat illa: aqua. vel dabis quolibet mane, ſucci ra: d: raſan i p multo: dies de cōculio Raſi i ſuo cōtmete, vel dabis devito combuſto, vel de lapide ſpen: gie vel iudaico, vel de ſanguie hyrei ſubuhſiune puluerezati cum vino subrili vel cū aqua diſtilla: ta folio: raſam. talia poſſunt dari de mane et aſt cenaz p: duas horas, vel dabis ſibi potu: ictu: ſupius dictum i fractōe lapidis renu: q: eſt potu: magi electus a Ba:° in. 5°. de simplici medicina. Et a Serapiōe p[ino] ſuaru: simplicu: i principio cōtinau de iſtis medicis per q: dragita vel q: nqgita dies. Et respicias i vzinali ſi arenule ſint ma: gis ſolito q; ſignu: eſt q: lapill: diffoluit: ſi i tāto tempe nō curétur: vel manifeſte repen: ſignu: eſt q: nō poſt curari ſine iſione pueri. Et puel le y: gines ſcinditur i parte ſinſtra i peritoneon i collo vesice p hominem e[rum] bigito ite: miſſo ano: cū quo ſuſtineat lapidem q: ſcindit deſup: per. Et poſt inci: ionc: cōſolide: c: u: m:na pu: uerizata ſperſa deſup vesicam vitādo locu: a k[u] tu humo: pter periculi apoſtemādi locu: q: ex hoc pichat. Mulieres aſt coru: rupte ſcindun tur eode: modo. A q: busda: aſt ſcinditur iſra: col: l[u] matric: q; ibi tagi: lapis de faci: i uromiſto di: gito, veru: melius fit alio modo dicto. Raſi i ſuo continente dic: q: infantes q[ui]plures moru: k: d ſci ſura ſacta i eis propter lapidem ex debilitate vir turis ip[or]um. Et iuuenes moru: tur de apatit u: us caſi: q: ſequum: illud q: uicmētiores ad ſciffura: p lapide ſunt illi q: ſunt ultra, q: annos vſq: p, p[er]q: et decrepiti de eo ſanātur veloci: q; i eis non accidit apa: caſi: nec ip[or]q: corpa ſi t[ar]tui fria: q: nō poſſint ſolidari vlcra i eis. Et ſanabuntur c[ui]vlecra e[or] nō rindeat ad ſolidaroc: yba ſi t: raſi i ſuo 2t: c. Et ſubdit ra: ſi i ſra: q: ſciffura n: 2q: so lida: i inmau: pte: vi: nō accidit flui: v: ie. I: bdit q: in dol' p[er] 2t: u: lap[or] pa. ſedeat i decoc: in value 2c: t: ſe. li: m: facta in aq: et oleo t[em]ido, poſtea empla: 2ſtretur: t: teminnet vt decet.

CLapin, 16º de aſpate ſenúr et vesice.
A

Postrema quod fit in re
nibus et in vesica comi-
tatur febris pennirta q
nō e vehemētis caloris cuj qua e
horrripilatio et rigor et frequēs mi-
ctus et dolor in inferioribus dorſi
et gravitas et cum impellit videtur
ergo qo aliquid ibi suspendum sit
Cum hec ita q signa viſa fuerint
eger ex basilica flobothometur ei?
ptis in q dolor e ſettit gravidez
Loco quoqueemplaftra infrigidan
tia ſupponatur Et si egritudo ſic
dissoluta fuerit bonu erit. Si aut
febris et dolor et gravitas pſeuera-
uerint et vina minutim et frequen-
ter egredi: Significat et pus ibi colli
gi. Est igitur tunc ſupra dorſu em
plaſtru et camomilla: ſeie lini tur
fure oleo ſizamino cōſperſis ponē
du: et egro vt in tina ſedeat: p[]cipie
du. Si autē eger minerit pus: ſe-
mina que nomiabim in caplo de
ardore vrine ſunt dāda dōcc pus
minuatur. Beinde dentur trocisci
quos in caplo de mictu ſanguis et
ſanici noiauimus Apostemavero
qo in vesica fit debet comitar i ſe.
cōclusa et difficilas mīgēdi et diffu-
ria et femoris vge dol. et tunc eger
ex basilica flobothomandus e. et fi
at egnitudinis cura quæadmoduz
predirimus. Est autem quādoq
ſaniez renuſ apa qo non puēit ad
ymmo trāſit in duriciem: c[]ui grau-

tas in renibus ſi ne febre p[]ſeuat
Est ergo clisterizandus ex muſal
lagine ſenigreci et ſe. lini et apozia
te camōille et cauli et melliloti et
maluauſci ac ſurſuris et vōat freqü-
ter. Renibus quoq[] superponat
emplastrum ex eis que nomiavi-
mus. Et si vina minu videq[] cuj
illo vinam puocantia denk. Hoc
quoq[] p paruo non e habendum
quia ex eo peruenk ad y dropisim

DO
Apoſtematere

nū et vesice. Nota 4 renes apostemā
tur interdū i ſuba gibboſat: tunc q[]uiſ
pānīculus ex[] creditur ultra debiutū et solutī et cōtio
cat[]e dolo: mag[]i q[]ui ſi in 2cauo eoq[] apostemarek[]. ve
rū t[]uc retinek[] magi vina. aliq[]i apostemak[] i lū
bis t[]uc vie p[] q[]us trāſit vina a renib[] opp[]imuntur
et coartant[] et vina minozak[]. vesica aliq[]i apatur
tunc e mat[]or ſe. et dol[?]: q[]ui e mēbrū magi ſenſibule. et
ſi apostemek[] i collo t[]uc vi[]a strāgulaſt[]. et ex to: re
tinek[]: q[]u[] via reſtringuīt et coartak[]. Si in fundo ve
ſica apatur t[]uc cauſat: diſſuria. i. ſepſſima mictu
ra. quam ga[] vocat aliq[]i noie g[]nali strāguriam.
5º ampho. ſup illo cau[]n. Inano flegionem et c[].
S3 q[]: ta[]l ex[]p[]lio pp[]ro e k[]ha p[]pe n[]o d[]z d[]ici strā
guria k[]diſſuria: vt e ſupius dictu i. c. de strangua
vrine. Lui[] p[]ticule ſit pa[]q[] ap[]a in renib[] an ſit in
ei[] ſuba in euis ſuperſicie vel concauo an ſit in
lūbis. hoc ſeiri n[]o p[]ot m[]ſi c[]ui e[]timatōne p[]pinq
veritati. et ex reſtatiōe vrine magna vel p[]ua. q[]ui
a[]patur in 2cauo v[]i vijs v[]anial. b[]: t[]uc c[]eſſat vi[]a
venire ad vesicam[]: p illu[] rene[] ſic diminut[]i vina
norabiliq[]ui l[]ubi a[]pant[] o[m]umt[] vie vrine aliq[]i
opp[]imuntur et coartantur ſic c[]eſſat vi[]a aliq[]i.
si[]r qua[]do l[]ubi apostemak[] t[]uc dolo: et rubo[]r ſe ex
tendit i ſupſicie ex[]teriozi in anch[]is ſeu i al[]laturum
CLuus p[]ticule vesice ſit paſſio euis ap[]a an ſit
paſſio colli vel ſundi p[]ncipaliter. Dicendu[]s q[] ex
actōne leſa ei[] cognoſciſ. ſi[]r ex doloz: et tumo[]ze
q[]ui ap[]a eſt i collo vesice t[]uc vina ex toto strāgla
tur et retmek[]: q[]ui via ip[]ius colli reſtringuīt et n[]o po
teſt v[]ina ex[]re. S[]i[]r tumo[]r et dolo[]r re[]dit magi ad
radic[]e v[]ge: q[]ui ſund[?] vesice ap[]atur t[]uc vina n[]o

folii

CXIX

strāculatæ ex toto: inno hæ sepiſimæ micturam seu
diſturiæ, qæ notè gñali appella: strāguria: vt est ei
dictum.nam qæ fund'd vesice gravatur a dicto apa:
te non pòt magnæ grìtatè vzie oninere. ideo ſpe
petit migere. Sz bìu notum è cæ ita ſiut p colligá
tiam. et cæ emob? officiali in còpoſitòe: et cæ er
nocuìnto expulſi? et diſtie mèbri mādâr, et cæ pa
ſeu nocuèmèi actiue aiate ſenſitie illa[?] ptiù: et p
hìs nàkalùi regitiam mèb. Dia ita tibi clara ſi
TSi quis ergo apoftema in renib? vel in lùbis
hùbuerit q[ui] pateſcit er dolozè i dozso: videc: ſibi
q[ui] alidq ibi ſit ſuſpèſum cù ſe. aliquali et erratica
cù qua còcomita: hòrripila? et treme: flòmeſk ita
tim de basilica, et ſi ſit ibi magna plectòria quod
pateſcit q[ui] cæ cù ruboze magno: ſiat p[ro]mo d parte
oppoſita p[cedenti] clifteri ſi còſtipar? fuerit: et in-
ungaſ cù oleis inſtrigidánbus: p[uta] cù oleo roſ.
vnſkancino vel c[ui] vbi adda: modicù aceti ſiml
bìu agita: Lòſequèter fiat alia q[ui] ponit Raſi in
cæº.q[ui] ipſe dat tibi curá i pauc ybis: quare ibi te
remitto. T[he] ſi q[ui] apa i collo vesice vel in ſuſo
hùbuerit: incipieſ firmari: q[ui] dolò: incipit et p[ro]
ceſſit paud horis: flòmetur filh et inungaſ cù ole
is inſtrigidánibus reſcutiètibus et oleo roſa. vn-
ſkancino. T[he] vò apa i collo fuerit firmatuſ q[ui]
pateſcit q[ui] collù p[uta] in p[re] cadè est inflatù vri
na est stràgulata non p[or]i aliquo v[iri]nare vt p[or]
ga? p[ro]mo de inr. in. c. p[ro]mo. ſſac curá quam ipſe
p[onit] quam recitaui in. c. de stràguria er apatei
collo vesice. T[he] vò apa i fundo fuerit firmatu
quod pateſcit er tumoze in pitoneon et er ſepiſſi
ma mictura: inu[n]gas cù oleis anodis ſa[mi]t pa[ri]s
re ſoluèribus et cùlmedulla panis bulliti in aqua et
oleo roſ. applicata bis vel ter in die. nà maturat
reſoluït. T[he] applica alia munuratiua que omnia
comittant bono cyrurgico: ad què ſpectat tal ex-
ecutio.

T[he] Capitulum septuagesimù septimù de ardoze
qui fit in mictu.

Am eger dum mingit ſe
tir ardorem et punctònè
in virgà: et a ſalſis et aceto
ſis et acutis abſtinendus est. et nu
triendus est ex tafea leuibus et ci-
brebegi et eorùz ſimilibus. hoc quo

q[ui] medicamen ei dandum est. Q[ui]
R[ex] ſeminis melonis excorticati. 3.
xxx. ſeminis citroli ſemis cucurbi-
te ſemis portulace ſemis papane-
ris albi oim ana. 3. iiij. ſeminis iuſq
ami al. 3. iiij. zuccari albiſſimi ad p[or]
dus oim de puluere horum quotti
die in potu. 3. iiij. in mane et alie iiij.
3. circa noctem cu. 3. i. ſirupiviolaci
aut iulep ſuma: H[ec] quoq[us] egritu
do n[on] est puipendéda. q[ui] cù ſit mà
ſiua et p[feu]erans proueniùt ex ca i
vesica et in instrumentis h[r]vinalib[us]
v凌era,

T[he] Eardòre v[iri]nèr eius cu
ra. T[he] nota om
in[ra]vina est nitroſa. ſalſoſa acuta ar
dens et v[iri]n[es]. ideo describír[us] nomie
ſue ac[to]s. et h[oc] iest ſibi r[oe] ɔmiſtòis h[u]o: acn
to[?] et colico[?] ſalfo[?] et aduſto[?] ſco[?]d pl[?] et inm[?] f[ro]
diuersitatè c[ò]p[le]xi]n[u] et diete p[prer] commiſt o
n[em] h[or] v[iri]naè multu apitiuæ et exccatutua. H[ro]
dicim? p[au]pib? h[ui]tib? opil[ones] in ſplene vel in
epate ex[quo] ſuſt dispoſiti ad ydropiſum q[ui] poten t
quolibet mane p[or]ouè vel decè dies. ſi[li]r in h[ab] e
tib? iſato[?] tibia[?] et pedu[?] q[ui] abluat ſero et m[á]e il
las cum dicta v[iri]na ca[la] et v[etrè] tunefa crux ſi
militer abluat et fricèt: et in h[oc] inuemùt magn[u]
remediù. Aliq[ui] v[iri]ne ſunt i ſummo nitroſe t ar-
dentes: et h[oc] eſ c[à] duplici. yno m[ó] ſit r[one] c[ò] mi-
ztionis multe colere ſemiaduſte vel ſlegmat[em] ſal
ſi vel materie ſantoſe veniètis a renib? et a p[ti] b?
iR[em] n[à] ardo: et calo: ſuſt in v[iri]n[is] p[ viam] com mi-
ztionis. p[ro] de crifi. et i. 2. d[emi]ri. Raſ: p[on]it curá ta l'
ardor[em] i ca[mi]o. Alio[mi] ſit v[iri]na multu ardés p[prer]vle c
rat[oe]z vesice vel v[ir]ge. videc: eis tunc q[ui] ignis tra n
ſeat dato q[ui] v[iri]na n[ó] excedat in commixtioè illi?
co[le] aduſte vel ſlegmat[em] ſalſi vel alteri? ſup[flu] i
tatis calide i excesſu. n[à] p[lu]res puſtulan[em] et v[ir]ce
ran[em] in v[ir]ga ſi v[iri]na ardés ex c[ò]m]ixtioè dicta du
rauèrit q[ui] n[ó] c[ò]r]igaf p[er] mediciu, et v[凌]cera[em] i col-
lo vesice p[le]s h[inter]es lapide v[l] lapides asperos

vel angulares in ipa vesica pceſu tis ex fricati
one ſupſicier itnneſce ipius colli i motu corpori:
qa colli è pars magi carnoſa vesice. Et qz iſtu
ſuo aliqualiter ad iterius magi pſundus Ideo
lapilli magi cadunt i collo vesice potiſſume ſtádo
et laborando: ſo ſequr tunc maioſ aggrauaº. Et
vina i maiors pte ſtrágulatur: qm expellit ratoe
tal dolor apſh ès: vt è declaratuſ i. c. de ſtrangu
ria. Notum est q[ui]r ardo vzne è paſſio v[ge] vel
collo vesice ſi ſit ibi vlceratio. Et è p colligatiam
vent quod ventre non debet ſcoin natura Ar
dor vzne i ſe èqualitas mutata. q[ui] caliditas exce
dens ap[he]ſa p ſenſum tactus i meb[ro] vt è eri-
ens cù vzna è accides dictu eriès mutat[us] a cor
poze. Descriptie è mala còplo caſa vlcerat iné
b[um]. Et è nocumètum regitùe natural expub-
siue méba madátis et digtie ipi? et è paſſio ſen-
ſitue ipſius ap[he]ndètts illam caliditatem ex
cedètem.

Iſtis clarificatis cura ardo
ris vrie pa
tecſit. Prius autem ǒm in cura pcedas: còſiderare
opozter ſi talis vina ſit ardés i ſe rōne colere mi
te multu calide v[]l ſemiaduſte tunc tal'ardò ſe
tu. r[ui] principaliter i v[]ga i ei? medio et capite ſi du
rauerit ſit ſibi vlceratio: tunc erit vina ardens in
ſin exitu ſut inſi ignis: et poſt exitum: tunc è ardens
dupl[er]i: et ſe et ex vlcere v[ge] v[]l ſicrōne vlcer[] col
li vesice ſit i pluribus hab[ent]ibus lapide v[]l p[api]
des i vesica p eo[ur] agitato[em]: marie ſi ſint ap[pe]
ri vel angulares vlcerat vesicam i collo: tunc ſenti
tur ardo: ma[mi]n? i radice v[ge] et i v[]ga rōne col-
ligat[em] marie i capite: q[ui] p[er] carnoſa magi ſenſibi
lias et doler[ga] ad doloz[em] vesice ſicut doletvnguis
ad doloz[em] diſtiti dolen[;]r: vt di[re]raſ i ſuo ſtinète
ardò habuerit ex
ſe rōne committio
n[us] colere multu ca[le]t cu ea vel flar[]ſali et n[ò] rō
ne vlcer[] cōco mitat[ur] quod pateſcit: qa non è anti
quatus: et t[unc] ſentitur ardo: ſolium i v[]ga puta in
medio et i capite: et è ardo: ſar[] grauās du[]x expeſel
lur[ur] dōtura[pt] et cōmunik accidit tal'ardor in fine
p[au]ginaſtice etat[ur] ſeu iu[n]e[tu]r: q[ui] t[unc] abundant
lumores aduſt. 2º teg[.]1. puta poſt. i[rr]v. annum.
Iste tal'eu[n]ter ſalfa et acuta vt p[es]2. allia: cepas:
moſtardam caules. Nutriat[ur] ſpinargijs cum la-
cuiq[ui] coct[ur] et crudis. v[ta]t vino multu lumphato et
ſu[c]tubibus ſi[ri]s et humidis: puta prunis et ceraſi
pomis et p[ir]i domesti[que]. et ante[pt] itret menſam ſi
mat vn[ui] coclear ſe. melonu mun[ò] vt[]edo iſtis ſu
mat. 3. 1. et ſ. reubar. diſſoluti p noctez in aq[ui]zdei

multe decocto[is] potet de mane', vel diſſolu[n]
reubar[.]p nocte[.]i. 3. 11. fir[.]1 violar[] cum aq[ui]zdei.
vel cù decoctone prun[.]oc facto: flometur de
epa[ca] 2tmu[]ado dietam ſupradictam et ſemè me
lonu dictu. vel ſunat ſero et manevnu coclear p[]
uer[] ſequet[] cù medico ſyrupi viol[.]cù aqua or[dei
ſola vel cù alia. R[.]e. ſem. melonu mun[ò] a cor[teze]. 3
11. ſemis citrulli cucurbite poſtulace: papauena
al. 1. 3. ſemis uſq[ui]am al. 3. 11. et ſ. p[am]is zuccri
quali[.]t. 1. k[.]p[ul]ibus.

Et si quis
Ardorè vrie habuerit cum
vlcere i v[]ga quod pateſcit:
q[ui] dolet 2tinue i locovlcer[] et doler[em]e[m]iſt[]une
in tota v[]ga i et p[]ulſione v[]rie: et p[]cedit vna gutta
ſamer: et videſ et q[ui] ignis traſeat: tal teneat dieta[
ſupradictam. Pur actur et flobothomeſt vt dictu[
est. potet de lacte aſine diebus pluribus vel ca[]
mediu vitru. et vta[]t ſemie melonu vt dictum est.
Sumar de aqua caſer[] de mane aliquado loco lu-
cte. et ſi ſit acer[]oſa: p[re]ua[]let: qa lauat loca illa
mùdificat ſamè et corrigit acuitate[]vne et decli-
nat col[]az ad ite[]ſtina. raſ i ſuo còinètue. et ſunat
loco h[]or de mane de aqua p[]lata[]g[ui] cum modico
boli arne[]c[.]v[el] ſan. dra. subtilſtume pulueri[]zati
Zaudat[] multi q[ui] v[]ga cluſteri[]ſeſ cù lacte ca[]p[]vi
ſit modicu̇ ſarccoloc[]e. q[ui] còſolidat vlcer[]a vesic[]
ge: et p[]ot reiterari ter qua[]ter i die: q[ui] non grauat
eos. Ra[]ſ i ſuo 2tinète vult q[ui] fiat inietio muſci
lagis ſe. biſinaluer[] et citonio[]r è lacte m[]ſteri fil[]r in
p[ri]ncipio vlcer[] vel puſtulatōniſ p[er]pulſa vina ſi[
at i[]e]ctio aceti tepidi cum cluſeri. q[ui] multu mi[]
gat doloz[em] ab extra altereſ v[]ga cum ſucco p[an]
tagis vel vmbilicu[] vener[]. vel q[ui] herbe trite deſu
per applicetur. Aliq[ui] lauat tale v[le]c? ſic. R[.] aluni
n[is] plume p[am]is zuccri. 1. 3. 1. meſſ[.] 3. ſ. yuni albi
H. ſ. pulueri[]zada pulueri[]zen[]t et bu[]liant[] modica
ebullutone lento igni: inſi[]cia[]k ifra virg[ui]am modi[
cum. de ita decoctone abſterga[] cum tèta intro
miſſa. Loſequeter hab[]e[]t alia tèta: to[]zq[ui]a vt me
li? subintret et vngat[] cum vng[è]to ſequeti et i[]tros
imitra[]t infra v[]ga me[]p poſt emiſſion[è] vrie. R[.]
conq[ui] thuri[.]3. 11. boli ar. 3. 11. maſt[]ic[.]s. 3. 1. et ſ. flo[]
eris. 3. ſ. olei cōnumiſ. 3. 11. pulueri[]zen[]t oia ſub[
]tilſtume vt alco[]hol et adda[]t cere q[ui] suſſic[.]k v[]n[
guentu liq[ui]dum: quo vtaris vt dictum è. Aliq[ui] cu
rant vlcera v[]ge cum pul[.] ſequeti et uponi[]t c[]u
ſin[]ga inſuſt[]ado et t[ra]ſh[è]do paulatine ad extra
vt tal'p[ul] app[]roſimeſ cuilibet p[ri] ipi? v[]ge ab in
tra vlcerate. R[.] litargiri ab lumi ceruſe lote cathi
mie lote mirre ſarccolole thutie extin[]te. d[ia]gat[
gati thuri[] ligu[]t putreſacti. 1. 3. ſ. k[.]p[ul] subtil[] co[]

folium

CXX

hatis cum fundone, vidi q curabantur cum illo
pulueru solo.

Et aliquis ardozem vaine habuerit cu
vlcere in collo vesice. qu
pateſcit quia dolet in pectine et in exiu vaine
vdetur q ignis tráſeat in radice virge. et per cōſe
quës per totam virgam rōne colligatie vt dom
est ſuperius. Et mingut de ſanie fetida aliquan
do cum guttis ſanguis. Ypo. quarto ampho
moſu in fine caſi. antepenultum. Et vama in par
te ſtrangulatur in exitu ex dolore appreſso vt è
dictum ſuperius in capitulo de ſtraguria. Et ma
gus temporibus apparuerit ſigna lapidis in ve
ſica ſuperius dcā in caplo. Iſte reparetur put es
rit poffible. pſecte autem curari nò poffut. Etā
tur aute in in dieta illis quibus vtutur habetes
ardozem cum vlcere in virga. Luedam iectoes
valètes illis valer itis. ſſit itis talis iniectio. ha
beatur ſarcocolla et nutriatur cum lacte mulieris
vel afine. coletur et addatur amidi ceruſe lote q
ſufficit: quod poffit inponi per virgam cum ſi
ruga. Ael ſic. R. muſcillaginis. ſeminis malue
uſci muſcillaginis ſeminis citoniozú muſcilli
ſeminis pelliz añ. 3. 6. ceruſe gummi arabici,
albuminis ouozuin. añ. 3. lactis mulieris vel afi
ne quod ſufficit. fiat iniectio aqua. virge paſto
ris cu modico boli armeni et muinie valet. fili
ter valet q iniſciatur cum firinga ſuccus planta
ginis. Rasifis multum laudat q iniſciatur aceti
 tepidum ſtatim expulſa virga multum ſedat ar
dozem illum. potus lactis afine vel capre albe
pluribus diebus quadragita vel quiquaginta di
ebus ſi detur per ſe vel cum modico dragaganti
vl'zuccari multum valet. Rasifis in ſuo centmen
te ſub dit q purgetur aliquādo cum ſero caprino
per ſe vl'cun modico reubarbar in vlceribus re
num et vesice inter cetera laudat potum ſen capi
ni ſepe et in ardoze vane q: lauat et mudificat
v la loca et corrigit acuitatem materie et declinat
coleram ad intestina. Ideo ſumido de lacte per
aliquos dies poteſt interponere potum ſeri ca
pini aliquando. Rasifis in ſuo antidotano mul
tum approbat trociscos de alkekégi in vlcerib
renum et vesice cum sirupo viola. quia cōſolidat
tedat ardozem vaine. Siliter poteſt vri itis tro
ciscis cum aqua plátaginis. R. lunar. ſanguis
draconis. acachie. kacabre. th. uris. ſeminis melo
num mundi. gùmi dragagati. amidi. roſa. ana. 3.
tres. ſiant trocisci. Iſta talia ſunt pio vlcere ſed
non ſunt pio lapide. Si ſit ibi cicer agra nocct
habetibus vlcera in remibus et vesica. Rasifis in

ſuo cōtinête. Si vtatur succo liquiricie dragag
to gùmi et amido et mungatur in pectine et in ra
dice virge et in peritoneon ſic. R. butyri cocti. 3.
quattuor ſtoracis liquide. 3. vnam. yfopi humide
ſeu vnctuofitatis lane. 3. 5. arungie anceris. 3. du
as et 5. incorpoſentur omnia per modum vnguen
ti. Si hecesſe fuerit cluſerizetur cum aqua ordei
in qua decoquatur ſemê cucumeris et in qua diſ
ſoluatur butyri. 3. due. lactis. R. 5. aliqui addunt
opi. 3. 6. Lonſequêter balneet anchas ſuas i de
coctone ſemims ſenugreci ſeminis luni. Iſta ſuk
ſiciant in cura ardozis vaine cum vlcere vesice et
virge. et fine vlcere.

T. Capitulum. 18<sup>m</sup>, de mictu ſanguis et pue.

Am aliq[us] propter ca
ſum aut perculſionē ſa-
guine minxerit ex basili-
ca flobotomek et trocisci
q[ui] dicantk trocisci de karabe in po-
tu tribuat. Trocisci de karabe. R.
Karabe gùmi tremule arboris am
boz ana. 3. v. balauſtie y poquiſti-
dos amboz ana. 3. duas et f. oliba
ni. 3. duas. ſeminis apij opij am-
borum añ. 3. i. informenk trocisci a
pondere aurei vii. Ex quib[em] vii
omni die cum apozimate ſumach
tribuat. Ad comedend[ui] vero tri-
buatur caro cocta cum ſumach et
caro cocta cum ſucco vue acerbe.
Abſtineat a cibis acutis et ſalis.
A[oco] vero perculſiōs ſupponak
emplastr[u] ex bolo armeno et aca-
chia et aloe et litio cōfectis cum ace
to et aqua. Si auct ſanguinis miſt
eucenerit p[ost] comestione ciborum
acutor[u] aut pot[u] vini acuti flobo
thomek eger et trociscos de kara-
be in potu ſumat et codē quod pre
dixim[em] guber[n]t regimine, Iſdis

P

vero si minit eger: trocisci isti dæ
di sunt qui. R. feminis melonis ci
troli cucurbite oium absque cortici-
bus an. 3, xx. boli armem gûmi a-
rabici thuris pinguis sang. draco-
nis oium ana. 3, decè. opij. 3. tres.
feminis apij. 3. duas. informentur
trocisci pondere. 3, ij. er quibò omni
die vn? cum firupo de papauere. 3
vnâ in potu tribuatur. virge quæ ex
isto collirio imittat. Lôfecto colli
rij de cerusa. R. ceruse sarcocolle
olibani gûmi arabici opij sanguï-
nis dracois oïm partes equales
fiant ex eis colliria et piringâ fiat
prius iniectio y dromellis et migat
eger et post eius ingrestionè fiat in
iectio istius collirij dissoluti in la-
cte aline.

Emictu sâguinis

et sanici et eor. cura. C. not. q. mictus
sanguis potest puenire a quibus locis:
vt declarabitur ex dictis antiquis. puta à vesica
a venis renù et earù que sunt inter renes et vesi-
cam a rembus a venis affidentib? vene còcaue
et earù que sunt inter epar et renes a gibbo epa-
tis. C. dico q. mictus sanguis cum vina potest
puenire a vesica vt ponit ypo. quarto ampho: u3
in fine in cañ. antepenktio et satis in cañ. pcedèti
Jdem dic. raf in suo còtinète qn. vesica vlceratur
tunc erit sanguis. aliquàdo modic? cum sanie fe
tida. q. tres vel quattuor gutte male pumte cum
vina. q. z. vesica est membri exangue cum venis
gracilib? et q. z. vina vicinaf eritui. ideo sunt ma-
le permite. Auic. dicit 3. cañ. fen. xir. in ca. 6. vli-
m o q. aliqni erit sanguis plin? hoc est quâdo g-
tio: ramul? vene et vlcerat et aperit. quod est ra
rissimi. C. dico 2. q. potest puenire a venis re-
num et earum que sunt inter renes et vesica mo-
do triplici vt dicit ga. in. 6. de interioribus. in ca-
2. poft pni capli. pimo ex ruptura earù. ex cafu

vR peussiòe. vler plectoria magna. tunc erit sanguis plurim? et subito hoc sìliter ponit ypo. quarto amphorùsino? in fine cañ. illo. Auicisq. sanguis nem sponte mingùt. Jdem vult rafis in suo còtìnète, idè viaticus cum geraldo. Sìliter erit sanguis ab eis aliqni quâdo vlcerat. a sanie vla ma teria alta acuta vl er lapide trâsiente in sui expul sioe tunc erit sanguis per viam refudatòmis in modica quàtitate cum querela in parte illa. Et si fit vlceratio in remibus tunc erit vina cum graminis carnosis vt dicit gal. in illo caplo 2. Sìl. erit sanguis ab illsvenis qn. capita seu oziencia illarù dilatant seu aperiunt a materia acuta cole rica vR salfa quod est vt plurimù abùdáte in illis venis marùne si còmota fuerit vt dicit gal. ibide Jdem dicit rafis in suo còtinète, idè dicit Auicè. 3. cañ. sen. xir. in ca. 6. vltimo, idè dicit viaticus cum geraldo. et hoc videm? de facto in plìbus nefreti cis et in alijs repletis in partibus illis si laboèct vRequitèt statim mingùt vina sanguinolenta3. eis quieçètibus statim cessat talis mictura san guinis. C. dico q. tertio erit sanguis cum vina a, renibus quâdo còtèriua eorum deficit et p con sequès digestua, quod nò retinec nec sequestra tur, p eorum nutrìtione. Jlla vnctuositas sanguis vt dicit rafis in suo còtinète in caplo de paf sionib? renù et vesice in principio capli. Jde dicit auic. 3. cañ. sen. xir. caplo vltimo. Jde dicit Bal. 6. de interioribus in caplo 2. circa medium capli vbi dicit q. hoc còringit in vna specie dyabence passiois tunc erit sanguis eruginosus ad modi loture carnis filis egestiòi epatice in fecida spe cie dissinterie in sui principio lb magis trahat ad rubozem q. illa egestio vt dicit Bal. ibide. C. di co quarto q. erit sanguis cum vina de venis p quas excolat aquositas a vena còcaua. ad ipos renes et a venis que sunt inf epar et renes. Strù pátur ex cafu vR peussiòe vl er plectoria vl al’s vt dicit auic. 3. cañ. in sen. xir. in caplo vltimo, ite erpessse pont viatic? cum geraldo. vel erit quâ do capita venarù per quas aquositas ercolatur a vena còcaua ad dictos renes numis dilatantur et larga sunt a calore renù excedèti, ppter quod renes aperiunt illa capita et ultra debitum attrahunt de illa vnctuositate cum aquositate quam retinere nec sequestrare posunt. quia debilis in contèriua. ideo mingunt sanguine vt còringit in quadà specie dyabence passiois vt dicit. 6. de in terioribus. in caplo. 2. circa medium capli. Jde vult rafis in suo còtinète in principio capituli de passionibus renù et vesice; que species dyabence

folium

CXXI

rarissime contingit nec Bal. vidit eam tempore
suo nisi bis vt recitat ibidem. Dico quinto q
exit sanguis cum vana a gibbo epatis dicit raf
in suo continente in caplo de passionib veni et
vesice in principio capli, id dicit auie, tertio cae.
sen. xix. in caplo vltimo. idem dicit Bal. in sexto
de interioibus. in caplo, secundo, quando contesi
tua eius deficit et per conseqs digestiva, ppf
quod exit sicut lotura carnis, sicut egeritur per in
testina modo simili in secunda specie diffinterie
quando contemna deficit in concavo epatis vt de
claratur ibidem in locis dictis et deficit contesi
ua eius qz vie gibbi seu eius vene sunt numis di
latate et aperte a calore epatis multum excedeti
vt fit pluries in ydropiti de calida. vel in paratis
ad hoc.nam sanguis generatus in cōcauō epa-
tis veniens ad venas gibbi adhuc fermetur et
decoquitur et depuratur. Lonsequerit post ho-
ras munidatur ab aquositate qua non indiger p
eius transitu ad venas et dicta aquositas seque-
stratur a sanguine in vena qui defecit ad ipos
renes et fert fecum sanguine ad renes nutrien/
dos qui sua qualitate et quantitate bonus exisit
et dicit auicenna cae. pmo doc. de humoibus
in caplo 2º. Herui aliquando ex abundantia ei?
venit plus ad ipos renes de bono sanguine q
ipsi indigeant. Auicce. in tertio canone. sen. xix. in
caplo vltimo. ppfer quod vina sunt rubicunde,
nec ibi contetua epatis deficit nec eius digesti-
ua. sed si vene ille sunt numis late et aperte puta i
quibus sanguis fermentatur et sequestratur ab
ipsa aquositate rōne caliditatis epatis multum
excederunt et dilatantis et aperentis: tunc talis
aquositas non bene sequestratur et fluit cum ma-
gna porōne sanguinis no perfecte cocti nec de/
purati ad ipos renes: quam renes defununt ab/
ire grauati ab ipsa. quia est eis naturalis. ideo
veniens ad vesicam expellitur et mingitur san-
guis. Sanies autem que mingitur cum vana
quandoq. vent ab vlcere vesice quandoq. ab
ipsis remibus vel a partibus vicinis vt dicit ypo,
quarto amphorismoviz canone illo. Si san-
guinem aut pue mingant. Idem dicit de vesica
in canone quodam sequenti. Si sanguinem et
pus mingant. Quandoq. veniunt a venis to-
tius, corporis per viam mundificationis, sexto
de interioibus in capitulo tertio. quia sicut est
de ventre ita est de vesica. ita est de ventre. forde-
cies venarum purgatur interdum per ventrem,
ita ergo est q purgabitur per vesicam. Ratio e

Bal. in textu. Quandoq. talis sanies que migi-
tur cum vana venit a concavo pectoris vel a me-
bris circumuicinis. sexto de. interioibus. in ca-
pitulo illo tertio. Hstud tamen raro fit vt dicit ibi
dem propter compositionem corporis que rarissi-
fiine contingit.

Notum est ex declaratis c particu-
la principaliter patiens
in mictu sanguinis cum vana est aliquando ve-
fica. aliquando vene illarum partium. aliquado
ipsi renes. aliquando venе affixentes. aliquado
vene, aliquando gibbus epatis. Telerum conca-
ue in plinis haruz cáp renes et vesica compati-
untur. sexto de interioibus in caplo secundo. Et
est notum q paſſiones iste sunt per colligantias
in se autem est accidens morbi dictum exiens a
corpora mutatum pro morbo descripto est mor-
bus officialis in figura. Quando est ex vlcere c
est ibi deperditio subſtantie membri interdū est
communi quando exit ex ruptura interdum e of-
ficiaiis in via quando exit ex aperitōne oſſicio-
rum vene seu ex apertione capitis earum. tertio
de morbo in caplo quinto. quia tunc vie dilatan
tur vina debitum et non soluuntur in continue p
ut credunt debiles in arte. Et pro morbo descripto
est nocumentum regitие naturalis digesti-
ue et expulſive membri et partium mandantium
materias illas pro illo excente nocumentum co-
tentие illius membri a quo exit. Lonsequenter
vesice et alioium membriōn vicinoium. et est no-
cumentum actue seu paſſive in regituis natu-
ralibus illius membri principaliter a quo exit.
Lonsequenter in alijſa membri vicinis. quia ib-
lis infert nocumentum per prius et posteri? Sa
nies est paſſio membri a quo principaliter exit.
et est per colligantiam et est morbus in recepa-
culo. et est nocumetn digestue membri et p. ſſio
reguiarum naturali alioru.

Ilis clarificatis
Lura mi
ct? ſaui
nis et ſamet tibi pateſcit. Prius autem c in cu-
ra procedas ſcire et considerare oportet locum et
particulá a qua pcedit talis micr? ſanguis et ſa
nien. qz in hoc cura diuſerſicat.

Biquis ergo
mictum sanguinil
habuerit cum ipa
vina ex ipsa vesica. qua vlcerata et eius vene
aperte et corrose. quod pateſcit. quia ſanguis e/
rit in modica quantitate. quia tres vel quattuor
gutte et niale permiſte cuj vina, quia vitianur

p ſſ

eritui cum saneferida et doloe in pectine et i vir
ga speciali in emittendo virnam fiat cura velce
ris prout dicimus in capitulo ardoris vaine cum
velcere vesice.

### Et siquis
mictum sanguinis habuerit cum vana ex ruptura ali cuis vene in remibus vel circa. quod patecit. quia satis clarus plurimis et subito eriés cum ar doze et gravitate aliquali in partibus illis. et fuit causus vel percussio vel altus cum plectoria magna. flobothometur statim ex epatica et in bona quantitate. Et vtatur caribus coctis cujus sumach et risi lentibus amido symila frumeti extremitati bus porci pirtis forbis nespulis coctonis. sinpo de ribes rob de citonijs iulep rosato vino grosso cum multa aqua de sumach vitado species alia cepas mostardam et omonia acuta et salfa. Et vta tur sero et mane trociscis de cacabze cum aqua decoctonis sumach. Tel istis. R. aluminis scis si. 3. i. b. dragaganti. 3. tres. gimi. 3. b. fiat trocaci ponderates. 3. vnam vel circa. Dentur vtdcin est: si non poteft potare dentur in forma pillaui fiat sibi emplastrum de succo burfe pастoris cum bo lo armeno.

### Et siquis
mictum sanguinis habuerit ex corosiöe venarum re num vel partium vicinarum. quod patecit quia est in modica quantitate et presenit doloz sani es renum. Luretur prout dicetur in cura sanei renum.

### Et siquis
mictum sanguis habuerit er apertone et dilatarone o rificioium venarum renu vel illarui partii ex ma teria acuta colerica vel salfa. quod est vt plurimui abundans in illis venis cōmota pungens et apériens put cōingit tota die pluribus nefreticis et calculosis quādo equitāt vel forziter laborant. quod patecit quia ibi non est doloz cum ibi non fit soluto cōtinui fed viarum seu oſficiorum di latatio. Et ipſis quieteribi statum ceflat ille mi cthus: quod non fieret si exiret et ruptura. verum in pluribus hozun communiter cadit aliquid de feculētia in cōcauo renum perviam refudationis per capita illarui venarui que est ca generātis lapidis et arenulari in ipſis. Aduerſedum ta tmen fi talis mictus veniat per viam crisis vel mi dificationis put fit in quibusdam grauatis in an chis et in partibus inſeriorib? 2. natura illas a perit put in emoroydibus: quod cognoscitur et alleunatone sub ſequete in tali ca. ſufficiat dicta dicta ne fiat excesſus vt carnes cocte cu sumach

et risi lentes et alia dicta in cura mictus et ruptura ne. Si non veniat perviam crisis vel excedat vel veniat ex abundātia materie. flobothomeſe ex epatica in bona quantitate reiterando si necesse fuerit de parte oppoſita. Et ſumat de trociscis di cis de kacabze vel alijs et teneat regimē eptenua tuum de illis que dicta ſunt. Sit cōtentus vno ſerculo in p[andio]. ſena ſua ſit modica. Iſte ca fus magis contingit plectorics et vuëtibus in crapula vt ſunt eccleſiastici. Inungatur in remibus ſic. R. olei ſeb. vinſanci. R. b. olei mirtillo rum quart. vnū. boli armeni. 3. vnam. mirtilloz[ui] 3. b. galloz[um]. cōticiis turis ana. 3. duas. acacie 3. duas. ypoq[ustidos]. 3. vnā. coralli rubei. 3. b. cere modicum. fiat vnguetum liquendum.

### Et siquis
mictum sanguis cum vina habuerit a remibus puta p[ter] debilem et etiuiam eorum. quod patecit q[ui] mingit sanguinem ad modum loture carnis et est per vices multiplicata in magna quantitate, q[ui] ſte caſus etingit in vna ſpecie dyabetice paſſionis. vt dicit gali vi. de interiozib? in caplo 2º. circa mediu capituli. nam cōntētua eorum debilitatur a caloze renui excedeti dilatāte vias ex attrahète aq[uos]itātē in excesſu. p[ter] quod est multa vina. quod patecit q[ui] cōcomitatur ſinſ fortis cum calo[ze] in anchis vt declarabitur i capitulo ſequenti obi ex intento loquemur de dyabetica et eius ſpeciebus.

### Et siquis
mictum sanguis habuerit quia ora venarui per quas excolatur aq[uos]itas sanguis a vena cōcauca ad ipſos renes minus dilatātur et aperutur a mala cōplexione calida et ignea ipſo[rum] p[ter] quod attrahunt de illa aq[uos]itate sanguis cu maiori q[ui]tate sanguis quam retinere per tempus debitus non posſunt. q[ui] cōtētiua earum deficit er eadem cauſa aperiēte et dilatāte vias eorum. Lui caſus cōtingit in vna ſumitli ſpecie dyabetice puta in peiori q[ui] gali non vidit tempore ſuo miſi bis vt ad littera ponit. 6º. de interiozib? in caplo 2º. circa medium capituli. In iſta ſpecie est ſilter multa vina ex eadem cauſa quod patecit q[ui] habet ſi tim intollerabilem. p[ter] quod caliditāte ignea[ſ] ſugenem partē poſt partē. p[ter] quod vocatur ſiticulofa paſſio a quibusdam a quibusdam lyſ[er] teria quia attrahitur aq[uos]itas que bibitur i mo mento ſine digestione. et illa nec aq[uos]itas sanguinis que cum violentia attrahuntur non renentur in aliquo in cōcauo renum. ideo vina est multa et frequēs. p[ter] illam apertionē et dilata

Folium

CXXII

tionem cōcauitatunt excessuam eorum. p[ro]pter
quod quia exit sic. Duidam antiquorum d[ic]erunt
istam speciem dyabetice passio[s]is aliquado liens
teriam vt recitat. Bal. in loco statim dicto. n[am] iste
due species dyabetice non differunt nisi per ma[
gis intes[um].nam calor renum est magis intes[us]
t igneus in ista specie statim dicta. P[ro]pter quod
ist[us] duo caſus in quibus migitur ſanguis cui vri
na ad modum loture carnis ſin plus et minus
curatur vno modo qua[m]t[ur] magis inſtrigida
tia interius et exterius debent in ista specie appli
cari. 3[st]i tales vtantur lactucis coctis et crudis
cum aceto. odoret camphoram: folia saliculi: mir-
tam: nenuſar et ſi[lla]. Pot[et] ſirupum de ribes et
rob de citonijs cum aqua frigida vel cum aqua
ſumach. ſumat de ſp[odio] puluerizato cum aqua
decoctonis ſumach. vel ſumat trocifcos de ſpo-
dio. R[.] ſp[odij].3. quiq[es].ro saru rubearu.3. f. ſemis
lactuce acetose. ana.3. tr. es. ſemis poſtulace. gra-
norum coriandri inſuſorui in aceto et tore factor[ur]
medulle ſumach an. 3. vnam. b. k. uſtia. un berbe
ris. ana.3. vnā. g[uum]i arabici affi. 3. f. fiant troci-
ſci cum ſucco agreſte vel cum rob de citonijs. de
tur cum aqua ſumach vel in forma p[il]ſari. capi-
at ſero et mane quiq[es]. ſex. v[.]l sept[em]b[us] et. Tel fi
ant p[il]ſe de ſp[odio] in duab[us] partibus et in tertia
parte de berberis et adminiftrent ſero et mane in
quatuſtate vii? 3. Tel ſic. R[.] ſp[odij].3. f. berberis
3. tres. ſeminis lactuce. 3. quiq[es] fiat trocifci v[.]l pil
Inle cum rob de citonijs adminiftrentur c[um] aqua
deccoctonis ſumach v[.]l inſtrillor[u]. Aliqui d[am]t de
mane vitellum o[n]i cum ſem[ie] lactuce pulueriza-
te et bene interio debet eſſe in inſtrigido ip[s]os
renes et in cōſoſtando contemniam eorum. A[]l fi-
antiſi trocifci de ſp[odio]. R[.] ſp[odij] ſucci liq[ricie
an. 3. f. ſemis lactuce. 3. vnā. ſemis poſtulace. 3. v.
coriandri p[re]parati acacie g[uum]i sandal[ar]u. rubear. len
tiui exco[nt]icatarum balauſtaru b[oli] armenti. an. 3
vnā. camphore. 3. f. fiant trocifci ponderantes. 3.
vnā. centur cum aqua rob[us]. vel d[et]ur in forma pil
lularu. ab extra emplaſtretur renes cum poſtula
c[]a ſeperuina et ſolatro. L[et] ingrediaſt ter v[.]l quater
in die aquam frigida[m] per modicam pauiš. poſ
ſunt inungi renes c[um] muſcila[gi]ne p[il]ſij. A[]l ſic
R[.] ſemis p[il]ſij. m. duos. conquaſſentur et addaſt
ſandalorum ſubtiliter puluerizatorum. 3. vnam.
bistemperetur cum aqua rob[us]. et modico aceti. fi-
at emplaſtru ſup[ra] renes. Pot[et] etiam vt vn[
g]uento dicto in m[ict]u ſanguis cum v[rin]a ex ap-
tura vene add[é]do maiores doſin in acaſſa et y
poquiſtidos. an. 3. tres, muſcilla[gi]nis p[il]ſij. 3. f

opiij.3.vnā. fiat vnguētū cum alij[s].

### Et siquis

mictum ſanguis c[um] v[rin]a habuerit ex debili contenti
ua ipſus gibbi epatis rōne, caliditatis excedentis
tis dilatantis vias et aperiētis. quod pateſcit: q[ui]
situt aliqualiter cum dolore et gravitate deſtri y
pocundrij, et incurrit ydropitum de calida firmas
vel incipientem et mingit vrimam in modica q[ui]n-
titate quia attractiua non excedit. et lic[es] capitave
narnum gibbi ſint aperta alique vie gibbi ſunt o[
pilate. ideo est in modica quantitate. L[et] quia n[ō]
retmetur per tempus bone diſeſtionis et ſeque-
ſtrationis in gibbo vadit illa aquositas cum por-
tione ſanguinis ad renes quam renes non reſi
nent nec ſequeſtrant quia grauati a quanto et q[
li innaturali deſinunt ipſam abire ad veſicam et
inde mingitur in modica quantitate et qualitate
dicta. L[uretur] vt ydropitſis de calida vt ſuperi?
eſt dicum. Inter cetera valet ſibi endiuia n[os]
nuella non lota ex ſumat ſine pane et cum aceto
quocumque mane per quindecim dies et ultra. iij.
bolos bene maſticando. h[oc]videmus de facto et
raio dictat, quia frigida et ſicca. Silker valet ra
fura eboris cum ſp[odio] bene puluerizatis. deſ
vnum coclear vel circa cum aqua endiuiey plā-
taginis v[.]l poſtulace et ſiant illa que dicta ſut ſu
per? in cura ydropitſis de calida. L[et] ista tibi ſuſ-
ficiant in cura m[ict]us ſanguinis ſi veniat cum
ipſa v[rin]a.

### Et siquis

mictum ſaniei cum v[rin]a habuerit ex ſanie veniſte
a veſica vlcerata. quod pateſcit q[ui] erut ſatis al[
ba et ſerida et in modica quantitate et cum dolos
re in pectine et in virga p[ro]pter colligantam vt est
ſuperius dictum. C[]tel ſi quis m[ici] ſamei ha
buerit cum v[rin]a ex vlccribus renum vel partu[n]
vicinarum. quod pateſcit ex querela ipſorum re
num in gravitate et dolore cum ſitu et calore ali-
quali in anchis L[urentur] iſt[us] cum illis que di-
cta ſunt in cura ardor[is] cum vlcre in collo veſi-
ce. et cum illis que dicta ſunt in ſtranguria v[rin]e
er vlcre veſice. Specialiter cum potu luctis a[
s] fine vel capre continuando de mane per plures
dies per ſe vel cum modico zuccari vt vlcus ma-
gis abſtergatur. et per conſequens conſolidetur.
cum modico g[uum]i vt magis conſolidetur. A[er]
ba ſunt raf[is] in ſuo continente. et cum potu per
interualla[ſeri] cap[ri]m de mane loco lactis, quia
lauat et mundiſcat loca illa et corrigit acuitatez
materie et declinat corerā ad intestina. trocifcis
de alkekengi cum ſirupo rob[us], quia multum con

p. iij

solidant illa olcera. Et utatur de dolo armeno in
puluiere cum modico lactis vel cuz modico aque
rosacee vel plantaginis. Rafis laudat similiter
istos trocificos. R. boli armeni. Sanguinis draco-
nis. aëtie karabe. corticis thuris. Seminis melo-
num mund. a cortice. gûmi dragaganti. anidi,
rofaru. ana. 3. tres. fiant trocisci ponderantes. 3.
vnam vel circa. dentur cum aqua plantaginis vel
dentur in forma pittari de mane et ante cenam.
sumat quis? vel ser pillulas. balneet anchas sua
in decoctone seminis fenugreci et seminis lini. et
inungat anchas cum isto vinguerò. R. butyri co-
ct. 3. duas. istoracis liquide. ytopi humide. ana. 3.
ß. arungie anceris. 3. vnam. et ß. icorpozent in mo
dum vnguenti et dupletur recepta. Si con-
stipatus fuerit clisterizetur cum aqua ordei in du-
abus partibus et in tertia parte lactis oumum vel
vaccarù cum. 3. vna butyri et cum. 3. ß. opij. ad se-
dandum dolorem. Ad duertèdum super opio-
modicum ponas in clisteribus et in suppositoriij
q; statum generat. Stupozem et sommù innaturale
er quibus periclitant.

## Et si quis

Et si quis mictum faniei cuz vina ha buerit ex fanie veniente a venis magnis vel alijs tonus corporis. vt ponit Bal. 6º. de interioribus in caplo tertio. quod pa tefcit quia est in magna quantitate cum consti- patione ventris et quadam gravitate totius cor- po: is non curetur in pmis diebus qui venient per viam mundificationis vt ponit Bal. ibidem. post quos dies balneetur in aqua tepida et stuphef prius modicum in stupha simplici. et flobotho- metur de mediana vena si venofus fuerit. et stu- pha simpler et balneum aque tepide reiterentur per interualla. et q; 2 tales sunt cùm uniter consi- pati prius fumant de medulla caffieß. 3. duas. cù decoctone caricarùuarum passarù mundata: ab arillis iuibe sebesten et prunorum prout tibi pluries posui superius. et fumat in auroza et quie seat in lecto fine somno per duas aut. iij. horas.

## Et si quis

Et si quis mictum faniei cuz vina ha buerit ex fanie veniète a cò cano pecto; is vel partiu in vicinarum. sed hoc ra to contingit vt dicit Bal. viº. de interioribus in caplo tertio in fine capituli. quod patecit ex spu to fanioso et querela illarum partium. talis non debet curari: q; fit per viam mundificationis illa rum partium. imo natura debet iuari cum mel- licerato de radice achou. enule campane. liquiri- tie. Et cum ytopo capilli veneris. ex istis fiat incl

kieratum clarificatum cum quarſ, vno mellis des-
ſpunati de quo fumat ſero et ma nevnum vitruz
tepidum fine alia mixtura. Jſta tibi ſufficiant p
cura mictus faniei cum vina a quocunque loco ve
niat et terminetur cura.

C. Capitulum. 19<sup>im</sup>, de his qui non poſſunt rei
nere vnam.

A

Um eger multum vri-
ne emittit: et in emittio-
ne ardozem non sentit
gut migit in ſomno ne-
ſpatitur sitim neqz corporis ex-
tenuationem incurrit. Ea que v-
rinam conſtringunt danda ſunt
medicamen retinens vrinam. Ke-
cipe glandium. 3. l. olibani. 3. tri-
ginta. Seminis coriandri ſicci. gumm
mi arabici. boli armeni. omnium
ana. 3. decem. fiat ex eis puluis de
quo in mane. 3. tres. et circa nocte
totidem ad tranſglutiendum den
tur. Quod ſi cum hæ egritudine
ſitis fuerit validiffima clamosa: et
aqua que bibitur cito e greditur:
aqua ordei cum pſillio detur et nu
triatur cum ſucco vue acerbe et ſu-
mach et ſimilibus horum nutrien-
tium: et cum cibo qui fit de ſimm-
la ordei et maſal: et rach acetoſum
da ei in potu: et prohibeatur labo-
rare et cum muliere concubere: ichti
quoqz trocifici in poru fumantur.
qui. R. ſpodij. 3. decem. lactuce ſe-
minis. portulace seminis ambo-
rum ana. 3. quindecim. coriandri
ſicci. roſarum rubearum. boli ar-

Folium

CXXIII

menti omnium ana.3. quinçs. balaustre.3.duas. camphore.3. f. su mantur in potu cum succo grana ti acetosi. herbe etiam frigide tera tur et super renes ponatur. Et ca neat sibi a cibis calidis et vino et ab omnibus que vrinam prouocant. Illud autem quod ex magno stolidorum errore prouenit est: quidant in hac paſſione egro medici nas calidas. vnde illico deducunt ipsum ad ptisim.

Et is quinó poſ

ſunt retinere vanam qui ſepe mingut et in magna quantitate, q. mictura maſſua. et frequens. pprie dyabetica appellatur. naſz frequens et modica ſi ſit cum offenſione et dolo re appellatur stranguria. Si autem ſit ſhiba ali quando cum ardo re pprie diſſuria appellatur: vt declaratum est ſupernus in capitulo de stranſuria. Si autem vina guttatum et inuoluntarie ereat diſtillando inuoluntarie per virgum prout in veſica congregatur appellatur largo modo diſſuria. vt ponit Bal. primo de interioribus in capitulo prumo in fine. Serapio autem quarto ſue practice appellat diſtillationem vina. Sum liter Rasſis in ſiu diuſionibus et in ſuo continé te in capitulo de paſſionibus veſice. Jſta talis di ſtillatio vina ſit ex paraliſi ipſius veſice vel lacer toz colli veſice, vel ex maſſa defectoſe, contentiue ipſius veſice ratione eius male compleſionis fri gide et humide in ſui ſubſtantia que procesſu tê poris ſit ſibi adequata et incurabilis vt contin ōgit pluribus in ſenio. Luſi curam prout est poſ ſibilis dicemus in fine capituli. C. Unde quia p uationes p. habitus cognoscuntur in erroribus de anima vt videas nocumenta ſupercuientia remibus et incomoda. Nota quia renes ſunt crea ti cum virtutibus naturalibus particularibus prout et alia membra ultra hec habent tres vir tutes naturales ofſiciales p[ro] ſeruitio totius cor poris. ſuta attractiuarum aquoſitatis ſanguinis venarum epatis et aliarum et retentiuarum illius;

d onec ſequeſtrauerit vnctuofitatem ſanguinis p[ro] eorum nutritione. Sumiliter expulſuam vt ad veſicam expellant omnes itkas tam particu lares q[ui] officiales agunt cum compleſione eorum que leduntur ſin plus et minus ad ſesionem et al terationem apſius tunc de poſſibili ſi contentiua eorum ledatur non retinens dictam aquoſitatez prout debet. Immo ipſi deſimunt illam abire adve ficam: ſequitur frequens mictura et magna vt de clarabitur. Jſta ergo dyabetica que est magna et ſepſiſma mictura habet duas ſpecies. Queda[que] est dyabetica de frigida. Alia est de calida. hoc vult Rasſis in capitulo prop[io]. necno almanfo ris. J[edem] ponit in ſuo continente, quia cumna est ſitis intollerabilis: cum alia est modica. J[est]as ſimiliter ponit Halienus in diuerſis locis. nam dyabeticam de frigida pomt ſeito de morbo tra cando de eſeuntibus per veſicam, in capitulo penultumo. Dyabeticam de cauſa calida pomt ſeito de interioribus in capitulo ſecundo circa me dium capituli. Quelibet harum habet tres ſpe cies ſeu gradus in ſui malicia. Hoc declarat ga li enus de dyabetica de cauſa calida, ſeito de in terioribus in capitulo ſecundo circa medium ca pituli ybi ponit duos gradus ad litteram et ter a tium ſubintelligit. Et quia oppoſitorum eadem est diſciplina. arſtont[ur] in thopicis, dyabetica de frigida ſimiliter habebit tres gradus in ſui ma licia. C. Dyabetica de cauſa frigida committer accidit in prima ſenecture in quibus ſanguis co rum factus est ſlegmaticus. p[ro]pter quod aquo sitas veniens ad renes et ad veſicam retinet de vnctuofitate ſanguinis. qua de cauſa parum tra hit ad rubo[em]. dato q[ui] parum fuerint retenta in rembus p[ro] ſequeſtratione illius vnctuofitatis ſanguinis. Jſta habet tres gradus in ſui mali cia. quorum ſub ſequens includit p[re]cedentem: D[um] incipit est in primo gradu ſue malice. naſz contentiua renum notabiliter incipit deſicere in ſua actione naturali. J[edeo] ex[it]vina aquoſa ſui p[ida] per vices multiplicata in magna quantita te. T[u] dices in tali dyabetica non excedit attra ctiua renum ex[quo] est ibi mala compleſio frigi da debilitans contentiuarum ex q[ui]a ſequitur fre quens mictura. Unde ergo venit frequens et magna mictura. Soluit Halienus ſeito de mor bo in capitulo penultumo tractando de eſeuntibus per veſicam. dicit q[ui] aliquando accidit in ve nis mala materia. que diſſoluta ſi groſſa fuerit expellitur ad intestina ab expulſiu[na] venarum ſi

P. III

subtilis et aquosæ expellitur ad renes et vesicam
popt quod aquositas multiplicatur in renibus
dato 〈p〉 attractiua renum debiliter attrahat tunc
contentiua de possibili est debilis a mala comple
pione frigida eorum non potens continere tâta
abundantiæ aquositatis:pter quod illa aquos-
titas fluit ad vesicam et lequitur frequès et ma-
gna mictura. Lonsequêter si duret talis mictura
de possibili cōteniua magis debilitatur et plus de
aquositate fluit ad ipos renes tunc incipit appa
rere in virna aliquid de illa vnctuositate sanguinis
et incipit apparere quasi caropos ad modiū co-
lois pili cameli specialiter in fundo virne, tunc
est in secuło gradu maliciei. Alten si plus pro
cedat cōteniua magis debilitabitur et magre-
manebit de illa vnctuositate sanguinis cum vis-
na.q; minus de illa sequestrabitur: sic virna ma-
gis denigrabitur et erit mag cum ruboze obfcu-
ro sicut pilus cameli. et in fundo mag rōne gros
sici ei tunc erit terti gradus maliciei. Talis mi-
cura frequès et magna appellatur a Bal. diffos-
lutio corporis:q; corpus dissolutur et app;opin
quant dissolutōni. in.viº. de morbo. in caplo pen-
timo. Raſ autem in suo cōtinēte et in diuſiōibus
appellat dyabolicam dyarriāzine:q; fit p modiū
dyarrie vērnis. Dyabetica de cā calida ſiſt hā-
bet gradus tres in malicia. Prūmus gradus est
quādo cōteniua renum incipit deficere notabili
a mala cōplexio calida dilatādo vias et cōcau-
tates iporùm renum. et q; caliditas excedēs eric-
cat eos facit eos ſituri et magt et fornt attrahere.
ſiſter calidū et se facit ad attractio nê. J[ideo at-
tractiua renum exce fit et atmavit aquositates a
vena cōcauā nec nō ab epate et ſomacho. ideo
situnt foriter et appenit aquā frigida. ideo po
tant et bibitū cito mingut et faciunt vīnam albā
limpidā non obſtate caloze renum q; attrahunt
ſemicrudā licz aliuēde ſiſter attrahant et de possi-
bili flegina dissolutatur in partib illis. veſ si po-
tarent rei coloratam traheret aliqualit ad illuz
colorem erquo ſemicrudā attraheret. et per con-
ſequès expelleretur. Secuſus gradus in malis
cia est quādo contentiua renum magis debilita
tur et attractiua magis intenditur et virna crescit
per vices et in quantitate magna cum maiori siti
q; calor renum magis incenditur. et paruit de il
la vnctuositate ſanguis sequestratur in ipſis. io
fluit ad vesicam et mingitur ad modiū loture car
nis cum ruboze subalbido vt ponit Bal. ad litre
ram in ſexto de interiozib in caplo fecuło circa
medium capituli. Tertius gradus in malicia est

quando discrasia calida renum magis intendik
t contentiua magis debilitatur ppter maiorem
apertioneim et dilatatione concavit atum et viarù
ipſorum renum t attractiua magis intèditur et
fortificatur. sic vene per quas ercolatur aquoſi-
tas a vena concuua dilatantur ita p multum de
sanguine cum aquositate attrahitur. Istum gra
dum in malicia ſiſter ponit Bal. in loco statim
dicto qui rariſime ſit nec ipſe Bal. vidit in tem
pore suo nifi bis vt dicit ibidem. Tunc virna exi-
t ad modum loture carnis cum maiori ruboze p
in gradu precedenti. C[est]am dyabolicam de cā
calida potissime in duobus gradibus vltinis ga
lien vocat p[er]zie ſiticuloſam. quia non posſum
ſatiari potu vel lyenteriam. quia in aliquo nō di
geritur aquositas nec ſanguis ab ea ſequeſtraſ
in renibus. C[um]de dyabetica p morbo deſcris
pro est paſſio renum.viº. de interiozibus in capi
tulo secuło. J[dem] dicit raf in ſuo continente et
in ſexto almancoſis. J[dem] ſerapio in quarto li-
bio. Et est morbus confirmis principaliter mala
complexio calida vel frigida debilitans conteni-
tiam coſum er se t ſecum associando morbum
officialem in via t i receptaculo. q; dilatatur et
aperiuntur et repletur vlera debitum illa attra-
cta vel diſsoluta in venis t flura ad eos. Et èno-
cumentú digestiue et expulſiue ipſorum. quia est
morbus materialis. q; de ingenio in caplo ſecu-
do. Dyabetica pro illa magna mictura t frequè
ti est nocu[n]etum actionis:q; mala actio conteni-
ue ipſorum.viº. de interiozibus in capitulo ſecu-
do. J[dem] dicitur a rafi in locis dictis. nam con-
tentiua deficiens remibus deſinit illam aquosita
tem abire ad vesicam cōdatik.

Aſtis clarificatis
sionis tibi patecit. P[rius] autem p[ro] in cura pro-
cedat ſcire et considerare opor et an ſit de calida
quia in hoc cura diuerſificatur. necnon ſi illa a
quositas veniat per viam attractionis. v[el] per vià
dissolutionis materie in venis. quia in bis p[er]c
ſus nō est vnus in cura nec in regimine.

Aſtis clarificatis. L[ura] dya
betice paſ
ſionis tibi patecit. P[rius] autem p[ro] in cura pro-
cedat ſcire et considerare opor et an ſit de calida
quia in hoc cura diuerſificatur. necnon ſi illa a
quositas veniat per viam attractionis. v[el] per vià
dissolutionis materie in venis. quia in bis p[er]c
ſus nō est vnus in cura nec in regimine.

Biquis ergo dyabolicam ſeu magnas
micturam et frequètem habue
rit de causa frigida. ſcz p[er] contentiua renum de
ſiciat a mala completione frigida et ratione mul
te aquositatis diſsolute in venis totius corporis
materie congregate in venis. quod patecit quia
eſt communiter in prima senectute in quibus mul
ta aquositas congregatur in venis eorum. quia
ſanguis eorum factus est flegmaticus ratione

foliūn

CXXIII

mutationis complexionis ad frigidum.nec sentit ardoemn in vina:vino quasi mingit intensi liter.nec sitit de quo sit cura. Et vina est remissi coloris palearis et in magna quatitate.sit talbodaeca sit in pamo gradu sue malitie vel vina tra hit ad modicum ruboem obscurum in marine cum ca fundum.si in secundo gradu fuerit vel magis trabens obscurum in fundo.et in parte superiori et est coloris inops ad formam pilli cameli.si in 30 gdu sue malitie fuerit quia talis morbus e ma tialis pri9 fiat caffiaſk simplicè vt materie stoma chales purgentur.et meſerayce vene aperiantur et materia duertatur ad intetina saltim pro par te. CR. paunouz damaſcenovuarum paſſaum mund ab anſt caricarum pinguïi iuübe ſeſen ana.p.ſ. fiat decoctio in duabus libris aque donec redeat ad libram.ſ. in qua uſſoluatur me dulla caſſieſtul. 3.1.2.3. fiat porus detur ante oſ tum ſolis et quiſcat in lecto ſine ſomno vſq[us] ad tertias. CL onſequenter inungat ſibi renes cum oleo nardino. et terra parte vel quarta olei maſt cis et ruthe. CL onſequenter de cōſilio Raſis in ſuo continente ſumat de mane mediij vitruij lactis ouijum.et ante cenam per horaz loco lactis ouij ſumat de lacte capre cum modico panis zuccari de cōſilio raſis ita oſmia cōtmuado ſumat in in trotu lecti quattuorvel quiſ de ichtis pillulis. Pre cinamomi elecn. 3.1. fiat puluis et inco[po]zetur cuj modico galbani quod ſufficit pilluleſiāt. Et ſtus phetur i ſtuph[as] simplici vt ſuid[us] p[ro]uocetur mo berate tamen ſed reiteretur ſemel vel bis in ſepti mana tenedo dietaſ ſicca [cy]tatn magis carnib[us] affatis electis tamen vitado offas ſaltim pro ma iozi parte et vina ſubtilia[et] albavtatur vino groſ so et paruz potet. Et tatur aqua ferrata in ombi9 loco vnguen potest facere cerotij in anchis. Reſipe olei nardini. 3.1.ij. olei maſticis. 3.1. olei ruthe 3.3. cere quod ſufficit. fiat cerotij extensum ſupra alutam in forma quadrata.Si cuj ichtis nò b[in] cu retur ſumat de puluere isto ante ponuz lactis per duas horas de mane. C[ recipe gladium. 3.1.ij. cor]ticis thuris. 3.1. ſemis coriādi p[re]parati boli ar[me]gūni arabici. ana. 3.1.ij. fiat puluis ſumat vt di ctuz est cuj modicovini rubet ſi est debilitatus da ſibi in forma pillulari. et fiat cuj modicovini vel rob de citonijs. C[ si] necesse ſit talem chileriza[re] fiat cuj decoctione matoranet ruthe cum oleo nucij et butyro et caſſaſk. Et si talis ſic abundet i tanta aquoſitate diſsoluta in venis et fluxu ad renes [c] ingat in lecto. In[]nugat virgam circa ra

dicè et peritoneò cum oleo ruthe et ſumat de hoc. C[ recipe] mirabolano[]z kebulo[]z bellerico[]um emblico[]z. ana. 3.1.ij. 2.3. cupule gland infuse i aceto per diez et nocte affe. 3.1.ij. ciperi thuris enule ſigie ſicce caſſielignee. ana. 3.1. 2.3. mirre. 3.1.ij. di ſtemperentur cuj melle detur in ſtitate caſtanee cumvinovel forma pillulari. Ael fiat ſibi pillule de ſemine nigelle et ſe. ruthe cuj melle d[ēt]ur illi ſe ro et mane quiq[us] vel ſer. multuz valet in caſu isto. Iſta dico tibi de intentōe I[]aſi ſuo cōt[ie] et plura hor[]pbaui i facto isto.

## Et siquis

dyabeticá ſeu magnaz et ſe p[il]ſimá micturam de cauſa calida habuerit: quia a mala complecióe calida renú quasi ignea dilatáte cócauitates et vias renú p[ro]pter quod cótérina eo[]z deficit attrahente humiditates cu[]z]violéna a partibus ſuperiorb[us] ab epate et ſtomacho p[ro]pter quod multiplica[]tur in renibus aquoſitas in quantitate magna. quod pateſcit: qui ſit in ſummú et appetit aquaſ frigidá i ſummú qua nò poteſt ſatari. et bibituz emittit per víná[et] ſuit multú coynuus et vſus est rebus calidis vel vnctionibus calidis vel emplaſtris ſuper partes renú. Et habet vínam albam tenuè quia parú alteratá et digestam. C[ si] in p[ro]mo gradu malitie fuerit vel habet sanguinoletá ad modú[] loture carnis cuj rubore ſubalbido. Si in ſecùdo gradu ſue malitie fuerit vel habet maſgis sanguinolentá cuj majori rubo[]et in magna quatitate. Si in tertio gradu ſue malitiei fuerit, vt est ſuperius applicatum in capitulo de mictu ſanguinis.

## Cura

ſecùdi gradus et tertij gradus est poſita in illo capitulo ſtatim dicto. Pre natur cura p[ra]mi gradus dieteretur cum frigidis et c[] portulad lactucis coctis et crudis et ſp[im]argijs firupo de ribes firupo mirtillo[]zum firupo aceto[]s ſo simplici cumvno cocleari horuz. fiat taceavna aque ſontis electe vel fiat ſibi prisana cuj ſemine p[il]ſillij ſemila o[]dei o[]deatij lentes auenatuj p[is]ceſ c[ō]petunt p[ira] coctana p[oma] p[un]a et c[es]ara et ſi milia in[]nugat ſibi renes cum oleo roſ v[n]ſancino vel cuj c[ōt]i.vbi ſit vna pars aceti ſimul b[in] agita[]n vel cuj popule[]vel [c] renes emplaſtretrur cuj ſp[ui]a 2quaſſata ſupersperſo[]modico acetivel k ſibi ichtud vnguétum. Pre olei roſ v[n]ſancinij. R. 3.1. mirtillo[]zum. 3.1.1. san[]d albi et ru. a[n]. 3.1.ij. roſ ru. 3.1. bo li ar. 3.1.ij. cere modicuj fiat vnguentij liquidij b[al]neet anchas suas bis i die. vel ter in aqua p[urei] b[in] frigidar[em] ponat poſtea laminá[]s plúbeá cuj forma

minibus minutissimis pforatâr't fumofitas cali
da posſit exalari et applicet ſupra renes. Atatur
triaſandalivel dyafpermatô factum cum quatuor
or: ſemibus maioribus et minoribus. Inventre
pulle ponâur ſemina frigida maiora. Et ſumat vt
ſitis in iſto fedetur de ſfilio. Et asis in ſuo pûnent
te teneat in oze partemynam poſt aliam tama
rundo: et detur ſibi de aqua lactis acidi ſeu as
cetofi. Poſſer ſibi dari lac acetoſum a quo buty
rum eſt eſtractum. vel aqua cù modico aceti epi
thumando epar et stomachum cù aquis frigidis
enò cucumeris et cucurbite cù modico aceti. Et cù
3.i. sandalozù subuliffime puluerizatorù. Do
ret camphorã nenuphar. unmà ſalices et ſimila ſi
non bene reparetur cum ià dictis, da ſibi de spo
dio cù tertia parte ſeminis lactuce bene pulueri
zaf admifretur iſte puluis quolibet mane. i. co
clear cù aqua enò vel poſtulace vel plantagi. vl
ſiant trocisa poſiti in cura dyabec` quando è i ſe
cundo gradu vel tertio ſue malitie. vt eſt dictù in
capitulo p[re]cedenti in cura mictus ſanguinis eſ
defectione conténue renù a mala còpòle calida
ignea multù. iſta ſufficiant.

Et si quis
distillatione varne fine ardo
re habuerit, vel cum modico
ardoze ròe flàris falſi permixti, vt contingit ſeni
bus a ſenio ex defectio conténue vesſice ex mala
eius còpòne frigida vel ex paraliſi lacerto: veſi
ce inmatur frvſica et pitoneò et in pectine cum
oleo ruſhe vel cum oleo nardino et caſtoreo, vtaſ
merridato ſero et mane ſaltum ſemel in die têpoſe
frigido in q[uitate]amigdale cù modico boni vi
nòtatur grosſo vino, vtatur oleo nucii, vtatur de
ficubus in p[ri]cipio comestionis: qui avesicam fri
gidam conſorunt. Et asis in ſuo continente. Vi
tet offas fructus frigidos ſtuphet ſe in ſtupha ſic
cu al[ia] têpoſe têperato tamè ſic in aliquo inuabiſ
eſt terminetur iſtud capitulum.

Et capitulum. Do. de lumbricis et vermibus qui
haſcuntur in ano, et inventre.

Q
ui hoc n[ot]umento ſoli
tus eſt ledi a cibis groſſis
et v[n]ictuol[is] ſibi caue
re debet et quotidie ante
q[ui] com[ed]at ſumat buccellas aliq[ui]
cum ſinapi. Hoc en[ut]n i[ph]os gene-
rari p[ro]hibet. Si vero eos genera

ri contingat non convenit alid mi
ſi[ut] expellantur. Q[ed]edicam[em] aſca
rides expellés burungi excortica-
ti cum valde famelicus eſt eger. 3,
vij. ſumatur. Q[ed]edicamen ma-
gnos expellens lumbricos. R[um] bu-
rungi excorticati tur biſ ſemis ni-
gelle omniij partes equales lupi-
noruz naſturciij canibil omniij an.
partem mediaʒ ſumatur ex eo in
potu. 3, vi. Pr[um]tamen bibat eger
lac mo[u]t mulctum fuerit per tref
dies, et deinde quaq[us] die dietet ſer
de p[re]dicto medicamine in lacte
adhuc calidovt multuz eſt diffolu
to et aceto dum valde famelicus è
bibat. A[er]mes vero minuti qui i
ano fiu[nt] pro quib[us] genera[ur] pri-
tus: et ideo cum fricatur anus ex-
p[ell]untur cum coto ex oleo ablu-
to inuolutuz immittitur aut inuo
lutum oleo de crisolimis: aut ſue-
co mentaſtri Aut inuoluat ex par
ua qu[at]itate aloes et felle vaccino
et ſupponatur.

O Lumbricis et alijs v
mib[us] qua
de eorum generatione et cura: nota
q[ui] vermes ſunt quattuor specierum
ratione varne ſeu figure eorum, et ratiòe caule ma-
terialis eorum, et ròne loci generationis eorum.
Nam quidam ſunt longi, graciles, rotundi. 3ih
vocantur lumbrici longi rotundi, ilſi magis ge-
nerantur a materia magis ca[la], quia adueni-
te caloze putredinalli in materia, fit maio: ex[te]ſio
materie in longum, et q[ui] materia minus humida
ideo ſunt magis graciles et minus lati. C[hi]ſi
generantur a fle[mate] grosſo falſo, communtur et

["folium", "CXXV", "volunt omnes. Et aliquando generatur a eo,\nvitellina vel citrina vt vult rasisin suo continen-\nte.vbi dicit q non sunt de vtraq colera: puta de\nmultum amara non negando,imo inmendo i d-\nctis suis q generantur de colera minus amarai\nt magis flegmatica. C idem dicit Aucennæ:\ntertio cañ.capitulo proprio: vbi soli excipit coles\nram ru.ratione fue magne amarindimus. et melæ\ncoliam ratione eius siccitatis. C idem dicit Ha\nlienus. 4. de simplici medicina.vbi dicit ex m'k'\ntum amaro non generantur nec nutruntur ver-\nmes nec alia animalia quia multu amara eos in\nterficiunt. In quibus verbis innuit qu ex mo\ndicum amaris possunt generari. Et generantur\nin paimis et gracilibus intestinis et non in toma\ncho propter fortem caloë digerentem in eo ma-\ngis vt vult rasis in suo continente: vbi satis abu\ndat materia dicta, puta flegina salfum: et colà vi-\ntellina pungunt illa intestina.ideo patiuntur do\nlozem supe vimbilicum fortem. Et inde ascètudn\nad stom achum aliquando.imo ad guttur. et alìn\nascendunt ad palatiz et ereunt per nares. C ule\nrum còmentato: super viatico videtur sentire\nin dictis suis ex ereuntes per nares in proza cerebri\ngenerantur. Lausa est possibilis et effectus erit\npossibilis. Cali sunt lùbraci qui sunt fatis longi\nt lati, isti generantur fili in paimis intestinis et\na materia minus calida et satis humida.ideo fit\nextensio in longum: fed non tan ta. et fit extensio\nmaior in latus.q. humidum est extensibile in la-\ntus magis q siccum.isti generantur a quibufds\nspeciebus flegmaticis a flegmate naturali dulci\nvel infispido vel crudo si ibi putrescant.", "Alii\nsunt ſimes q. sunt bzeues q. lati q. vocan\ntur aſcarides ſeu cucurbitini q. gnanſt in\nmedijſt q. gſſis inteflis q. gnanſt a. ſkate muſcilla\nginofo ſacetofo. io maª no pòt trah i logù ex ſe\nnec reo e. a. ſo. ſo. ſo. ſo. ſo. ſo.

er eisdem fumus et nutrīmur, fecuīdo de gnatōne
Dicēdū φ ýba pimitus dicta ſi ant q[ui] amaritudo
est modica in co. citrina et vitellina. nā m[ur]itudo
ſleginām p[mi]xti obſuſcat eā. ſi l[it] er putrefactōne
obſuſcat. ideo modicī amara nō interſciuſt. lybi
ginoſos eos reddát. A[n] m[k]u amara vt abſin[m]
aloes lupi[m] et ſi l[ia] eos interſciuſt. q[ui] ſriāک eo[u]
naturi. ſi l[it] acuta vapōſa. vt allia ci minu[m] to refa[
ctu] mentaſtru[m] et ſi l[ia] eos interſciuſt. q[ui] ſrian[ک] eo[
rum naturu[m] et eos ſtrigināt. Et q[ui]dam ſunt q[ui] a tota
natura ſpec[a] eos interſciuſt. vt aq[ui] po[rt]ulace yfop[
]t p[la] alia. ýba ſunt ı[R]aſ in ſuo 2ti[.] P[ro]pter q[ui]
medicine in quib[us] due 2ditiones 2iugūtur. p[uta]
amaritudo c[ui] acuitate et vapōſitate ſunt magi[s]
electe ad interſciendu[m] ýmes vt abſin[m] abzotanu[m]
ſe. c[et]onice aloes c[ic]otrini mentaſtru[m]. p[pi]r q[ui] p[si]
tibi erroz illo[us] qui infundu[t] ſe. c[et]onice ſeu ale[r]a
danu[m] in aceto p[re] nocte t[uc] re mouct opat[i]o[u]ez ei[]
q[ui] amaritudinē necno[] acuitate vapōſa. ſ. debét
dan fine inſuſiōe i aceto et fine 2trito[ve]t virt ei[]
maſi] duret in ſtomacho et in p[mi]nis inteftinis cu[m]
aqua ſimplici[s] ſi febricitās fuerit. vel cu[m] aqua po[
tulace q[ui] illa eos interficit a tota natura ſpec[a]. vt
vult ı[R]aſ in ſuo 2ti[.] in. c. p[po]. 3ste modus dan
di est de intent[oe] Arnaldi de villa noua.

## Hiquis

ergo i infantia v[l]i pubertate[rum] et
v[tra] lubricos v[l]aſcarides h[ab]
buerit. q[ui] pateſcit er ſignis ſupius dicti. Et ſebvi
citans n[oe]s ſuenit curet m[ulti]p[li]k. L[ot]era[κ] modic[i]
de abſin[no] re. vel de abzotano vel de m[eta]ſtro p[re]
duob[us] h[oz]is dist[ep]eκ m[u] modicovim et de[]t in po
tu de mane p[er] duos dies. vel de[]t de puluere h[oz]u[m]
cum modicovini limphani. vel cumvitello o[m]nvel
da ſibi de ſe. c[et]onice ſeu ale[r]andrino q[ui] tenet p[ni]
cipatum et n[oe]t]eratur nec in aceto infundat. 3.i.
cumvitelloo[u]i. vel cum duab[us] ficubus. v[l]c[u] mo
dico me[k]da ſibi per duos dies de mane. Aliqui
dant de lacte. i. coclear p[er] duos dies an[] q[ui]z] mane.
R[as]is laudat. Tel da ſibi de aloes. 3.i. l[.]ij. in ſun-
da p[er] noctem. aloes in q[ui] cum tertia p[re] vi[n]i clari
vel albi. et ſepe duca[t] i craftinu[m] capi[t] illa aqua
inſuſionis et p[ote]e[k]. l[ui]ant pillule cum mellet[em] ad
ministre[] de mane. aliqui hab[et] p[re] ſecreto et viati[
cus. laudat autoritate Ba. dare de cortice mali g[ui]
nati b[ui] cocto in vino contrito et distempato cum
eodemvino dare in potu. Infantes n[oe]s febricitās
tes ſimiliter curam p[er] cum emplaſtris ab extra. ſic
quia ſunt rare contexture et t[enu]pis penetrat pa[s]
po[z] acutus. et amarus ad intra. p[ro]pter quod ſi[
]unt eb[ri]zio[s] vertiginosi et a natura ſp[er]pultur. R[ex]

succi abſinthij succi foliozum perfici, fellis bovis
vel mutōis. 3.i. ſeminis a[le]xandrini aloes abzota
m. ana. 3. ii. aceti. 3. ii. farine lupinozum amarouz
quod ſufficit fiat emplaſtruz liquidum ponatur
vna pars de nocte ſup[ra] ventrez. alia pars de die
Similiter valent olea h[oz]um abſinthij parſico[
rum et lupinozum per ſe. vel φ infundātur aloen.
3. ij. cum h[is] et l[ini]atur venter bene valct. Po[
tes addere ſeminis a[le]xandrini pulueri[ati]. 3. ii.
ſimul incorpo[zen]tur et applicentur per modi[m] vi
guenti bonum effectum facit ſi applicetur ſup[ra]
ventrem duobus diebus vel tribus. C[it]alis
iſans vel p[uer] ſit febricitās damus de ſemine a[
]lexandrino non inſuſo in aceto nec contruot vt
tus eius remaneat in p[ru]mis inteftinis cu[m] aqua
ſimplici: vel cum aqua po[rt]ulace vt eſt dictum.
Ael de puluere abſinthij et abzotani ſimuli modo
cum aquis dictis. Et facimus emplaſtrum dicti[m]
sed loco farine lupinozum ponimus farinam o[r]
dei in toto[vel] in maiu[m] parte. et non ponimus de
felle aliquid sed facimus cum ſuccis dictis. ad[
dendo quarteri[n]. ſ. succi crasule minoris. ſeu ver
micularis. loco h[uis] applicamus aloes cum ſe-
mine a[le]xandrino et oleis p[ro]t ſtatim dicemus

## Et si quis

vermulos in vltimo intefsti
no habuerit quod pateſcit
ex accidentibus dictis in magna parte cum pu-
ntu magno in ano capiatur cotu[m] album ſeu b[os]
bar inuolatur cum toſta cau[k]ruß. et ifundatur
in felle bovis. vel in ſucco mentaſtriu. vel in oleo
parſicozum vel abſinthij. vbi ſit modicum aloes.
pulueri[atum] inſuſum. tunc itromittatur in ano.
teneatur per h[oz]as ſic interficientur et a natu-
ra expellentur. φ ſin non expellantur fiat ſib[it]ustud
clistere. C[it] recipe abſinthij abzotani centauree
minoris. ana. m. i. ſeminis centonice. m. ſ. fiat de
coctio in qua infundatur yerapigre B[ali]en. 3. vi
ciini affi. 3. ſ. olei per p[ar]ſico[ur]. 3. i. fiat clistere ad q[
]teria. ij. vt p[os]ſit e[m] cum tenere per duas : aut tres
h[oz]as : et ſic mo[n]ientur et a natura expellentur.
C[it] aduerte: φ exvermibus pronosticamus in ſe
b[iz]ibus quādo ex[eu]nt viui vel mor[u]tui et q[ui]φ ſem
per malum ſignificet: quia rem contra naturam
in corpor[em] additam ex n[oc]umento acnonis d[ige]
ſtue et expulſiue membri. ii. de ingenio in capi-
tulo. 2. Interdum aliquid boni ſig[nt] ſuper salu-
te vel mor[u]tui ſin φ ex[eu]nt in diuſeris temporibus
ip[s]arum ſebru[m] q[ui] ſup[er] malitia morbi et ſup[ur]tui
te ſig[nt] 2[ui] est ı[R]aſ in ſuo 2tene[m]. et Auič. m. 3. 2[ui]
]t alio[ur] modernorum. Quibus magi cred[ē]diē:

ſoliū

CXXVI

quia expotorviatici sinire locutus est: φ ὁ μεμ
ereütes a febricitántib?, aut exereit in p[ro]nº februum
circa principiü augineti, aut exereit in augm[eto] se,
v[s]o[que] ad statu[i] incluſiue: aut exereit in declinat[oe] v[l]
circa. Si at exereat ſupius vel inferius i p[ro]nº ſe. aut
ſunt vii[rum] aut mortu[n]. Si ſunt vii[m] malum ſignu[] est
ſignum est φ materia ſe. est p[er]ſima. quâ non va
lent ſuſtinere, p[ro]pter q[ui]d exereit p[er] inferius l[ap] ſupi?
Si mortui expellátur in p[ro]nº n[on] est p[er]ſumendu: φ
ſunt mortui in tam modico t[em]e ex malitia ma[]c[]e ſe
brius, p[ro]pter q[ui]d n[on] est malu[n]. nam videtur expelli
p[er] viam modificationis p[er] ſingit in ſanis. Si
aŭt exereat in fine statu[m] vel in declinat[oe] dicas p[er]
oppositi. Siviui exereat bonu[] est. nam t[ur]c exereut
p[er] viam m[u]dificationis et ſo[rit]ificat[ion]is expulli ſiue ex
quo duvii tolleraveu[n]t. n[on] arguit t[ata] nec mi[]ka
malu[m] matie mo[bi]. Si mortui eo t[ur]c exereat ma[n]
malu[] ſi[gn]t: q[ui] materiâ p[er]ſumâ ſi[gn]t ex qua mo[]
tu[n]ſunt: ideo dubitand[us] est de patiende. Si aurê
in augm[eto] ſe. exereat et an[re] ſtaturn vii[rum] et mortui
malum eſt: quia ſi vii[rum] arguitur malitia materie
qua tollerave n[on] p[er]t. Si mortui deterior[m] materi
am ſi[gn]t. Ist[at] uti ſuſſiciant in materia vermiu[]z
hec de illo capitulo.

CLapitulum. bi[]de cmo[]rce[]vibus et ſiſtulis.
Et ragadis que in an[]o ſunt.

Omne ſanguis recens ſine
dolore p[er] inferiorem ſlu[]it
regione iterpolate tamem
n[on] est conſtringend[]: mi
ſi patiens et eo debilitetur Amul
tis em[] paſſionibus et inde libera
tur. Si autem debilitetur indiget
conſtrictione trocisci de Iarabe cu
succo ſumach[em] d[et]ur in comestione
q[ui]s ſumat ſumach[iam] et cibum qui
cum succo vue acerbe ſit et ſilia his
de illis que nutrientia ſunt. Si ve
ro multum debilitetur nutriat[que] cu[]z
succo carnis: cui p[er]lumq[ui] ammi-
scentur succus citoniorum et vi-
tum. Amui quoq[ui]s bibat k[li]pticu[]z
et ſuper epar ponatur emplaſtruz

de ſpica quod in capitulo de epate
nominauimus. Et si ista non ſuſ-
ſecerint c[om]ſectio de ſcoria ferri deک
q[R]. K[ar]i[m]a[]bola[n]o[]uz n[ig]ro[]z belle
ricorum emblicor[u] omni[u]n. 3. v.
ſpice ſquin[u]t ciperi zin[]zib[er]is pi
peris am[]e os olibani omni[u]n. 3.
ij. ſcorie inſuse in aceto per ebdo-
mada[]z v[n]am: et poſtea torrefacte.
3. xv. conficiantur omnia cum mel
le deſpumato quod ſuit coctu cu[]z
apo[]zimate emblicor[u] ſicut in capi
tulo de melancolia nomiauimus:
de quo quotidie ad n[uc]is ma[n]i-
tudinez ſumatur. Hoc nach[em] c[m]or
roy daru[] ſanguinem et menſtru[]o[]z
conſtringit ſlu[]ui quoq[ui]s ventris
longi temporis remediu[n] affert. Si
autem in ano oritur aliquid, p[mi-
nens extra ex quo magnus p[ro]ue
nerit dolor nec ſlu[]it ab eo aliquid
succul cepe cum pauca lana aut ſel
vaccinum ſupponatur ſuppoſito
riu[] quoq[ui]z longu[m] deciclagine ſu-
bijciatur quod patiens per totam
teneat noctez: et si contingat egre
di remittat[que] donec findat[que] et egre-
diatur ſanguis. Lum autem dolor
vehementiſſimus fuerit et apofte-
ma magnum in ano flobohomek
eger et emplaſtruz hoc ſupponat[que].
Sedat enim c[m]or[]roy daru[] dolore[]z
cum adeſt apoftema cu[]z cis quod
K[m]. mellilotum camomilla[]z que ta-
diu[] in aqua coquau[k]t donec diſſol-
uantur, deinde ſumatur ex a[]q[ui] de-

coctionis earum quætum manu vna
teneri potest vitellus oui affati v-
nius croci.3.i.opij.3.ij. semis lini
triti fenugreci maluauisci omnium.
ana.m.i. Lonficiantur oïa ex rob
in quo bdellij. 3.ij. diffolute fue-
runt et folia superposita post quæ eo
rum superficies ex oleo fisamino i
quo adepſ gallinaceus fuit resolu
tus. Aut anatis inuncta fuerit mo
re emplastri ſupponatur dum ad-
huc tepida ſunt Allia confectio do
lorem et apostema ſedans cepe al-
bum optime coctum teratur et cuz
buturo vaccino miſceatur vt molle
fiat et tepeſactum ano in quo è a-
postema ſuperponat hoc enim do
lorem vehementem ſedat. Lü vo
in ano ragadias habuerit patiens
que cum ledunt cum ipi us venter
ſiccus est illulis de bdellio ſepe
vtaک q. R. mirabolãoz nigroz ke
buloz amboruz ana. 3.x. ſerapini
3.ij.naſturcijalbi.3.ij.bdellij mol
lis et pinguis.3.xv. diffoluak bdel-
lium in ſucco pororum et ex eo con
ſiciantur allia et inſormétur ex eis
pillule et ſumantur ex eis frequen-
ter ab vna.3. ad.iii. locus vero ſi
adustionem patiatur ex vnguento
de ceruſa inungantur. Si autè no
ſentitur in eo adustio vngat ex vn
guèto quod ſit ex adipe que i gib-
bo cameli inuenitur; et bdellio qd
ſic ſit videlicet vnguetum de ſene.
R. cere citrine olei ſisamini adipif

anatis medulle cruris vaccini adi-
pis que è in gibbo camelli bdelli
oïm pſeſ equales bdelliij pr'i mu
ſcillagine ſeminis lini diffoluatur
deinde oïnia miſceanſ hoc em op
timù exiſtit. Si autem eger ragadi
as in ano habuerit pſ fundas a q-
bus fetens vir ſluſerit medicamè
acutù qd in caplo de vlceribus de
ſcripſimus eis ſupponaſ: qd eger
p duos patia dies. Et ſi in eis a-
liquid remaneat qd ſeſudet medi
camè iterum apponaſ q eovſq. ſi
at donec locus ſicceſ et no ſeſudet
ſi fuerit pſ fundù. Qd ſi ea que ibi
ſint eminentia ex et pendentia fue
rint iterù vt areſcat et nigreſcat bu
tirù tepidù multotiés ſupponatur
donec nigredo ab eo remoueaſ. ſi
aŭt ſeſudatio reuerſa fuerit medi
camè acutù iterù ibi apponaſ. Et
ſi no ſeſudauerit ex vnguèto de ce
ruſa curek. Est etià quiſ eminètes
emorroydas ex curanſ cauterizan
do cù ferro loq tam de hoc pl'è: qu
huius n'i libri moduſ reſrat fistu
le vo gnanſ i anovelocit qm figu
ra eius facit illud eſſe neceſſarium
que aŭt penetrantes ſunt aut no
penetrates vtriſ. Lù aŭt pſorate
ſunt vtriſ ſtercus egredit ex eis
ventoſitas. Si aŭt no egressi ne-
q. ſtercus neq ventoſitas no è pe
netràs ab vtraq. pte loq vo de ci
cura pſecte plus è qu hic n'i liber ex
petat. Sed quia ſere oïnes homi-

folium

CXXVII

nes ſemp. maximū incurrūt errore
in cura huius egritudinis bī ma-
ximū ſequiſ nocumetū nos excita
bimus eos ad hoc qſ huic egritu-
dini 2gruī erit7 ondemus q[ui]k a p
dicto errore ſe custodiāt7 dicemut
qſ fistulavtriq[us] p[orata] cū ab ano
remota fuerit nullo modo ferro e
tangenda ex inſſione e[m] ferri cō-
tingit ſtercus ſuoluntarie egredi:
Est etiā alio[rum] quare fistula abvtra
q[ur]p[te] p[orata] ferro tangi non d[ur]
Quia toto tpe vite eger sic p[ra]-
nere potuit n[ot] magnu faciens no
cumetū nec p[uen]iat ex ea illud mi
ſi refudatio 7 flutus. Si aut[em] illud
q[us] ab ea flut[er]it fuerit acutūr mor-
dicatiu[n]7 feti[d]u habuerit odorem
Lu[er]etiā q[ret]itas quotidie augеat
erit fistula putrida 7 cum herpete
estiomeno cui ex medicamine acu
to ex eo q[us] 2plet oia succurrendū
e anteq[ui] dilateſt 7 magnificat. Lu-
autē n[ot] refuſdauerit niſi p[ar] neq[us]
q[ret]itas quotidie auger: neq[us]
nullus odor ibi augmentatus fuer
rit non e[m] in ea alio[d] q[us] ſit timēdu
niſi refudatio 7 flutus. Que medi
cari p[ot] donec ſicceſt 7 detumeſcat
7 n[ot] refuſet p[] longu t[us] vite eger
7 n[ot] nocebit: moduſ adhibēdi me
dicamen huic egritudini. Ex colli
rio quod i[] capitulo de fistula ocu-

li nominauimus ſumaſ et optime
terat 7 fistula premaſ donec q[uc]d
in ea 2tineſ egzediaſ. Et ſi radius
eam ingredi p[or]it inuoluat coto.
deide ex predicto medicam[ie] p[or]t
q[ui] molliſicatum fuerit ſunctus in
ſistulam mittat. Si vo[m] minime in
gredi in ea radius p[or]it diſſoluat
medicamen in aqua 7 ſubleueſt co
xa egr[ia] ſuppoſito puluinari 7 eo ſu
pino iacente predictu medicamen
distillando ſup[er] fistula fundat 7 fi-
at hoc in mane 7 circa nocte p[er]ſes
dies 7 ſedeat in aqua de cucumra
et lauetur ex ea.

Emorroidibus

Et ragadijs ani 2 eo[rum] cura. T[em]o ex i
t[em]o[rum] viatici Bilbri Bozdon, 7 alio[rum]
modemo[rum]. Emorroyde ſi vene late i[mi] capite l[og]a
onis. Emitt[eres] ſang. a[n]i ſa[n]i n[ob]ili 2[ui]c 7 ſine
dolore i[mi] q[ui] differeſt a ragadijs a q[ui]p[ar] ſang. emi[t]
ti[que] 2 d[omi]n. n[am] ſic vene late i[mi] curiib[us] vocat varices
7 i occli] vocat sebel. J[ta] ſi ſint i[mi] capite l[og]aonis
diceſt emorroyde. J[sta] locu[us] moderno[rum] ſi v[er] ſuffi
cijs. n[am] emorroides ſut excreſſe[n]ie p[ri]clares nu-
merales iteri: vel iteri 7 in c[irc]lo am[in] capiti[us]
venar l[og]aonis c[ui] dilatat[oe] ca[que] apto[re] flut[us]
de facili. vt d[icit] ypo. 6º. amp[ib] ca[n]i. allo. Emorroy
das ſanati antiq[us]. J[os] diſe[ra] 7 2º. J[os] diſe[ra]
in ſuis diuſi[om]b[us] ad ſi[am] p[or]t q[ui] ſut excreſſe[n]ie
numerales. J[os] p[or]t Aui. 3º. ca[n]i. ſen. 7 1. in ca. 2º.
q[ui] ſic 2clude ex intenti[oe] hor: q[ui] va emorroy[s] d[icit]
m[ul]plic[em] mo: b[ui] of[fi]ciale b[ui] i[te]lliſg[en]. vi[er] vene q
n[am]i[que] i[mi] capite l[og]aonis ſi q[ui]n[que]. vt p[or]t guib[et]. 20[us]
do[rum] 2. rogeri 7 alij moderni. J[ra]b[at] e[m]i. i[mi] ſuis a
n[ato]mijs dicunt q[ui] p[le]svene ibi e[m]inat[em] de nu[no].
ti[que] t[ac]uer[t] q[ui] mi[n]i p[lete] ex ſece ſan. necc[io] dilataſt
7 tales excreſſe[que] p[ri]vi[ate] refuſati[o]is g[ui]na[n]t q[ui] modi-
ca occasi[oe] j[api]n[t] 7 ſan. emi[t]i. ymo d[icit] B[us] 6º
amph[oi]o. ſuper ca[n]i. ypo. dicto q[ui] impoſſible eſt e-
morroydas eſſe ſine ap[er]tione venarum in ano
per quas exp[ell]atur feculenta ſanguinis e[pati]o
aliter dura apoſtemata: in epate generabuntur.

T. et sup hoc nota: quæ iste emorroydes distinguntur in se triplici: quæ ex pte loci et cause materialis et ex fluore eau: et dicit: Raf in suis diffusionibus: et au: in 3º. cañ. in illa fen. 1º. in c. 3º. et oës in B. ouenut tam antiquæ moderni. T. nam quidam sunt eminénes et appentes in círculo ani. et quidam sunt octeulte et submerse: no appentes extra ab intra aŭt videnk cù in infra cirurgicæ vel cù magno conatu ac si vellét ascellare: quæ sunt infra intestinum rectum. C. 2º. distingutur et pte cause materialis roe cu ius iste eminénes sunt q̣tto: specieru: nam quidam sunt de sanguie belli calido tales sunt rotünde et late ad modum vue: ideo vocant vuales. C. Alie sunt q̣uiunt de sangu. magi flasæ tales ſi molles oblonge ad modum apس vel mori: ideo vocant unorales. C. Alie sunt q̣uiunt de materia mineralia tales sunt ad modum papilik mânmillaz aspe et dure ad modum ve ruce: ideo vocant verucales. C. Alie sunt q̣uiunt de pura materia flasæ ca et ſunt quafi vesice vétrius piciuus. Iste rarisſime accidunt: ideo Raſ in suis diffusionibus: nec alij moderni no faciunt mentionem de istis. Auic. aŭt q̣ui nihil dimſit facit mentionem in cap. 3º. pprio occulte et submerſe. Et pte cáte materiās ſunt duarum specieru: dūtarat. Et 13 non recipiant forma: reru: extrinſecur dicta: trahunt aŭt ad natura: vualium vel moraliu. B. intedit aŭt. in ca. 3º. illius fen. 1º. q̣ui dicit et submerſe ac p[]ſunde q̣uadat ſut ſanguiee pure q̣ui ſunt no p[]ureſan. C. 3º distinguntur ex fluore eau: nam quidam ſunt fluentes ac emittères ſanguine: q̣uidam ſunt fluentes. iste vocatur ſurde et cece a modernis in p[]salterijs ſuis. C. Scias aŭt et extrinſece: quæ calloſe in capitibus fluunt raro. Et si fluant guttatim et paulatim fluunt c[]oiter fluunt q[]ui ſtant pedes distillando p[]coras niſi intromittat in B. fatigant natura. submerſe et occulte q[]ui ſunt extrinſece in capitibus illaruz venar[]z inſra intestinu. Ille c[]oiter faciunt excesſu et emittédo ſanguiem in armé q[]ui ascellat quia iecatu illo impellik intestinu et ora venar[]z apuntur et k[]uſt ſanguis. ideo diſsimi eis non ſteris diuſcella et ſpinaſtatis in medicriter q[]ui eruis i. celat no abſtergatis vobis violéter q[]ui ſurgut p[]adhe rentiá: partiú orá illaz venar[]z claudiuntur. Et sic fecat ratis flúrus. C. Alteri? nota: quæ inter appétès emorroydas in círculo ani verucales ſunt deſtiores: quæ dure et aspe impediunt magi ſedent et eſtantem. Post iſtas vuales quia magis tumide tenſe ſeu dure non cedentes t[]actur: ideo magi in pedunt in ſedendo et equitando. Et mozales minus quia magis molles. Et inter iſtas ſunt peiores ille que magis tendunt versus virgam, quia

ſi ingrossen turvel apoftementur de possibili cauſabitur stranguria. p[]ropter comp[]reſſionein colli vesice a materia illa tumente. Verba ſunt Auic. 3º. cañ. in caplo. pprio. C. Submerſe autem et occulte quia ſunt infra intestinu ille male ſunt quia in necessitate medicamna non poſſunt applicas. Similiter autem aliquado iche faciunt excesſu in emittédo ſanguiem p[]ropter cauſam ſuperius dictam. p[]ropter quod disponuntur ad ydropisum ſi excedant. T. et ſuper hoc nota: quæ in círculo an[]ni de possibili naſcumk alie excreſcentie ab emorroydibus dictis a quibus no ſunt ſan guis. quia non concomitatur vene late que etiam naſcuntur aliquando in labijs vulue i quibusdam merib[]us 3º. condilomata atrices. ficus. nam condiloma ſunt crescentie p[]anniculose ad moduſ caſtanee aliquater molles rugose. atrices ſunt p[]anniculus loſe dicte molles quando ſunt minores. fic[]us ſunt excreſcentie longe ad moduſ ficus habentes grana ad intra que curantur et abſeinduntur ſicut ipſe emorroydes apparentes in círculo ani. p[]uta cum filo de ſerico: vel pilo vel cum cauterio actua li. p[]ro: ut dicemus ſtatim. C. Nota magis quæ emorroydes maſſeſte et occulte moſſtant. Et inducuntur nokumenta in corporibus nostris ſep de cauſis. quarum alique ſe tenent magis ab intero: bus. alie magis ab exterio: bus emorroydibus. Ano modo ſi numis fluant t[]uc corpus debilitat: et fine dolore et disponunt ad ydropisum. C. Se cundo modo ſinon fluant prout consuenerut t[]uc moſſtant cum dolore in an[]o: et in anchis. nam in k[]lantur pulſant et caſeſcunt. T. Tertio modo ſi ap[]oftementur: t[]unc pulſant: et dolent forſſime. C. Quarto modo affligunt cum dolore ille exteriore: ratione duriciet earum. nam ſedendo et eſtando affligunt et cauſant dolorem. C. Quinto modo affligunt cum aliqui dolore quia ſuperaſſe: c[]o: t[]uc aliquando et inſlamu[n]tur ſine tumore no tabili ratione temp[]oris vel labo: ris maſſiueti peti tando vel alias. C. Sexto modo affligunt c[]ui do doler egerendo et emittendo feces duras: quia c[]o: primitur et conſtringi[]tur ſic dolent for[]titer et alii quando effluunt modicum ſanguis. C. Nunc ad ragadias veniamus de quibus idem est iudiciuſſicunt et matricis. Ragadie ſunt ſiſure ſine tumore vicerose vel no: vicerose in capite longaonis per quas emititur modicum ſanguis et cum dolore egerendo feces duras a quibus etiam committere cauſantur ad quod facit ſicitas partiuncule: vel materia acuta ibidem fluens. C. Notum est quæ emorroydes eminentes ſunt paſſiones ch

Solium,

CXXVIII

enti ani submerse et profunde sunt passiones p[ro]cipaliter capitis longa oms pro illis excreſcentis p[ro] illis vens dilatatis et apertis ſunt paſſiōes p[ri]ncipaliter capitis recti intefinie quod colon ap[pe]llatur. Rasif. ip[ro]9. almanfoſis et in diuſionib[us] ſuis. et Ancie[ter]io canoni. dicunt q[ui] emoroydes posſunt eſſe filiter in matncc. puta in labijs vul[ue]. Emoroydes ſunt multipler morbus puta in ſu[n]nero et in recep[ur]ulo. q[ui] venarum dilatano. et cōmuniter ſparum repletio vel manitio. v[er]i ſunt ex incumento diſcufue et expulſue illarum p[ar]tum p[ri]ncipaliter. cōſequer[ter] membu mandan[us] puta eparis. p[ro]9. de ingemo in cap[lo] ſecundo. et ſunt paſſiōes p[ri]ncipaliter regituar[em] naturalium ſi kuant v[er]tula debitum. v[er]i ſunt paſſiōes p[ri]ncipaliter ſi non kuant animate ſenſitie illar[em] p[ar]tium quia dolorem for[tem] inferunt illis medis dictis.

### 3ſtis clarificatīſ cura

emoroydarin et ragadiaruz tibi pateſcit. P[ra]u[n]s autem q[ui] in cura emoroydarum procedas ſcire et cōſiderare opor[et] ſpeci[em] emoroydarum et incumentum quod inducunt. quia in h[oc] cura diuſificatur. Nam in flu[ru] emoroydarum poſt quosdam dies et horas cōſiderada eſt quantitas ſanguinis exeruntis ſin cōp[lex]ionē et naturaz pa[tie]nris. nam colerici de celera rubea et vergentes ad illam tollerat flu[ru] ſanguis in maiors qu[ate]nate p[re] ceteris. q[ui] habet epar ſanguificum nul[em] ſGENERATIUM ſanguinis. Ras[bi]n ſuo cōtune te cap[lo] de flu[ru] ſanguis nariu[m].

### Siquis ergo
flu[ru] emoroydarin imoderatu[m] et excreſſuum rōne eius q[ui]natis habuerit quia exiut ſanguis per horas et dies paucos in quaſitare trum. q[ui] vel circa. et ſanguis eſt rube? clas[us] debilitatur in virtutibus naturalibus et an[im]aris. et colo[rum] faci[em] mutatur. nam p[ale]ſcunt et tu n[ic]ſcunt ex mala compleiōne humida [komachi] et eparis que acquiutur. Zalis k[ur]u[s] cōmunitē vent ſine dolore ab emoroydibus occultus que de facili aperu[n]tur in conatu aſſcellādi et a fecib[us] ſicibus. et q[ui] reſtringētia emoroydas ab intra in dicta et in medicibus cōſpant aliqualiter: to caute eſt agendum in talib[us]. T[ales] vitabunt in dicta acuta et ſalfa et dulcia et toſta. quia acuunt ſanguinē v[er]i [generant] ſanguinē acutum. alia ce[pa]s ſpecies moſtardam vernach[ā] vn[ui] coctum affaturam carni[ui]. vitabit cuncta alia in ſlāmans[ia]: vt iam coctum motum ſup[er] flu[ri] et excreſſuum et ab intra vtetur delectabilibus ſtup[ci]cis et in[ſo]

deratis in ſine menſe et non in p[ri]ncipio p[ro]pter cauſam dcám ne consip[er]t. p[ura] p[ri]s coctan[is] maturis r[uſi] exreſtitatibus p[or]ci. ſi ſit in eſtate potet de man[e] de firupo roſaceo vel citoniozum v[er]i mirtillozum cum duplo aque ferrate. Si eſſet multum ſitibundus potes addere medi[n] cocle[rum] malo[rum] granato[ri] v[er]i ſucci citrangu[li]n hy[em]e poſſet ſu[n]ere i temno. xxx. v[er]i. de radicis lis que dicitur truſſas de rea[ys] in vulgari. et ita eſtia ſunt de intétone arnaldi de villa nona qui ab e[tra] cōnſult ſaccellatōnes ſequétes. Si talis k[ur]u[s] fuerit in eſtate ſiant iſi ſacculi qui te[p]idi in círculo ani applicentur ſedendo v[er]i al[bi] ſero et mane iterando plures calidos non tepidos. R[am] roſar[ui] rubear[ui] partes duas foliozum mirte partem v[nam] mirtillozum cōquaſſato[ri] parte[ſ] f[er]miſcentur: ſiant ſacculi quadrati oblogi in p[ar]no lineo raro antiquo. bulli[n] vi[n]ea ebulli[t]one et tepidi ano applicentur v[er]i ſedeat deſuper ſero et mane plures reuer[ado] renouètur ſacculi qua[c]nque. Si talis k[ur]u[s] exceděs fiar in hy[em]e. R[am] ſalune rece[m]. tres. cōquaſſentur et in patella coquantur cum multo oleo roſ. inuoluantur in p[an]no lineo raro antiquo et ſedeat deſuper ape[ri]tiendo circuli ani ſero et mane tepetiat in patel[la]. 3[sta] eſt cura quam p[om]t arnaldus de v[er]i la noua tractatu ſuo de emoroydibus. Subdeq[ui] ſi c[er]ſante flu[ru] ſanguis aquoſitas citrinæ v[er]i viridis e[pi]ret et flueret q[ui] abluantur parte[ſ] v[er]i le cum vino decocto[n]is ſalune recentis et planta g[ui]nis rece[n]tis cōquaſſatozum. et in defectu h[ui]z capiantur iſe et yreos equaliter v[er]i abſi[n]tui. cōquaſſato[ri] et bullito[ri] in vino. fiat abluto ſero et mane. quia talis materia interdum v[ic]era ac tortiones generat in capte longa[om]. Ras[bi]n ſu[n] continente dicit q[ui] ad reſtringendum ſan g[ui]nē emoroydarum patiens ſedeat ſepe in a[ſ]qua cakda ferrata diſſolut. n[is] aluminis. vel q[ui] p[anni] luci delicati vel bomba[ſ] ibidem inſu[n]t[em] te p[idi] partibus illis dilatatis applicent[ur] vel l[an]tur parte[ſ] ille interus in capte longa[om] cum h[oc] v[n]guento. R[am] ale[n] acc[er]tui pulueri[ze]t. 3. tres. v[n]i cocti vel vernache vel v[n]i din[sc]uis quod ſuſſic[er]t. ſiant ſic[ur] pancilla in ſi ſuſtudine m[ell]is clari cum quo parte[ſ] am ab intra in capite lon[ga]om[is] limantur. Et quia vene infra longa[one]z cōmuniter faciunt iſtum excreſſum ſiant ſuppoſi[t]o[n]a loco illozum ad reſtringendum talem flu[ri]um de intétone eius. R[am] h[ui]r[is] cum c[or]ncc. 3. v[nam] co[ra]lii rubei. 3. tres. g[ui]n[ar]abici. 3. qui[ps]. ſanguinis d[ia]conis. 3. tres, alu[n]is ſciſſi acacie

q

gallarum Antonijij opij croci myrre. aij. 3. vnam
distemperentur omnia cum albumine oni. fiant
glandes quarum vna teneatur infra longaonez
Aliqui faciunt per modum vnguènt imponunt
cum bombace vel cum tuello de tosta caulis ru-
bei inuoluta in eo quod inuoluatur in vnguento
horum vel in alio constrictio de thuris y' simile
bdellij in suppositum suffumigatum. Restrigit
simumer perfumatio vel cathaplasinatio vini let.
aque fabzorum decoctonis tapfi barbati. Raß
m.ij. alinàforis laudat trocifcos de kacabze, cum
aqua fumach. z electuanü de squama feri. Et lo
co horum aliqui dant de mirabolans còditis in
introitu lect. sed quia ita constipant non bene
placet. q. stante còstipatòne oportet q. fit cona-
tug magnus afcellando. z in hoc renonatur ap-
tio venarum z per còsequés flúrus. Raß z aliqui
er modernis in pſalterijs fuis laudant modicaſ
ſlobothoimiam ad diuertendt. z ad alterandum
discerasiam epatis quod est meibium mandàs
ſatis est appzobanda in quibusdam portiffime i
principio cure. vétose ſufer vétrem posite z ſuper
lumbos fine ſcarificatione reſtrigunt ſanguinem
emoroydarü, raß in ſuo còtmête.

## Et siquis emorroidas

delozas calidas non fluentes habuerit cum
inflammato e aliqui t pulsatòne earum cum
grauntate t ponderofitate in anchis ratione ſan-
guinis retenti z non expulſi prout confueuerat:
in quibus aliquando ſunt arenule nigre in vina
Jste curetur cum curucatòne ſanguinis per il-
las partes aperiendo ipſas emoroydas. Al'cì
resolutiis cathaplasmando embrocando balne
ando. Aerum pina est magis bronis t perfecta:
sed non est ita complacibilis apud omnes. Exe
quamur ergo pamo resolutiunam flobothometur
in pnis de venis epatis in bona quantitate te-
nendo dietam tenuem. Deinde ſuphetur in an-
chis q. olla cum decoctone ſub sella pfozata po-
natur vt fumus inde recipiatur. Tel balneet an
chas ſuas in gandali decoctone sequèti vel ſp-
gie ibidem inſuse tepide ano z partibus illis ſe-
pe applicentur pluries in die z nocte. R. foliozii
malue bismalue aij. m. quattuor. foliozii lingue
canis. m. tres. violarie. petro calli. aij. m. vnium. ſe-
minis ſenugreci conquaſſati. R. f. loco huius po-
nas flores melliloti. m. tres. ſticados citrini. m.
duos. conquaſſentur z inuoluantur in pamo li

neo vt dulcius sedeat. in gandali bulliantur in
aqua dulci. in qua decoctione balneet anchas
ſuas vel ſpongie ibidem inſuse tepide ſepe ano
applicentur. vel olla cum toto ponatur ſub sella
perfozata z perfumetur in partibus illis per pau
sam. Jasta fiant bis vel ter in die. Et mungatur
ante z poſt anus cum oleo nucleorum perſicozü
sedat dolozem mirabiliter. Tel fiat emplastrum
cum medullis panis bullitiz vitello oni bulliti cù
oleo rosaceo quod ſufficit. applicetur ano p mo-
dum emplastri. Tel fiat talis illinitio. R. vitella
ouozum affata quot volueris. vini clari. olei roſa
cei quod ſufficit. fiat per modum vnguenti cum
modico cere vel fine cera. limatur anus. ſedat do
lozem mirabiliter. vitellum oni modicum elixum
cum. 3. vna opij incozpozatum sedat dolozem e-
moroydarum. Inunctio cum oleo rosaceo tepi
do vel cònuni ipſius ani ſedant dolozem mirabi
liter. Jdem facit ſolum virellum oni cali-
dum applicatum per modum emplastri tollit do
lozem z punctionem. Et ſi tum or crescit z doloz
ſignum est quod iam incipit apoftema. fiat ergo
ſic. R. muſcillaginis ſeminis ſenugreci muſci-
laginis ſeminis lini. aij. 3. tres. cevi renum capa-
rum butyri fine sale. aij. 3. f. vitellum vnius oui
affum olei rosacei. 3. tres. cere modicum. fiat vi-
guentum liquidum. Jdem faciunt aructie ana-
tis z galline cum medulla vituli. aij. diſſoluātur
et anus emplastretur.

## Situ facis curam

magis bruez

perfectam talis repletònis z tentionis dolozofe
ipſarum cum cuacuatòne ſanguinis per partez
per quam natura intendit puta per emoroydas
ſestimant er aperiantur emoroyde. quod fit cum
lanceola vel ſanguisuga apposita cum canna de
ſuper vel cum medicinis z melio: medicinarum
eſt ſolium ficulnee. debet prius complicari q. v-
na pars cum alia conteratur quaſſoq. lac eſſuat
inde poſtmodum fricentur emoroyde cum ſup-
ficie confricata donec aperiantur. Simili modo
cum cepa fricata. vel distemperentur aloes cico-
trinum cum felle bonino cum quibusdam cuttis
aceti z calidum cum bombace vel pamo ſuper-
ponatur. oleum amigdalarum amararum vel p
ſicozum vel lilij ſimiliter aperiunt eas. Si vero
tardaretur earum apertio vel tardari timeretur
flobothomentur vene que apparent ſupra doz-
fum vtriuſoq. pedis ad tres vel quattuor. 3. de v-
troq. pede, Tel flobothometur de vena epatis,