re sequitur ut hec ultima necesse est confiteri. Sed ne illud
dem dissoluerat aliquis. Et duobus sexibus alter fortior est / est
infirmior. Ioffistores eni matres sunt -femine imbealliores
Imbeallitas ait nōcedit indei Ego nec femineus sexus hu
le additur superioris argumenti extrema illa conclusio ut
di non sunt qui indys et femines fl. Obhas rationes stoici
aliorius deos interpretantur. Et quia nō proviit est quid
sit muero constitur eos cu teru naturalibus ratione quīgere
Quos Cicero secutus dedys ac religionibus coru hanc sen
tentiaz tultit. Videtis igitur ut aphanis rebus bene atque
utiliter inuentis tracta ratio est ad commentios atque fietos
dos / que res genit fallas opiniones errores quī turbulē
tos et superlationes pene amiles. Et forme eniz nobis de
orui et etares eruesimus ornatus quī non sunt. Genera p[rae]
duglia cognitiones omnes omniāg. traducta ad simultu
que interealitatis humane. Quid planus. quid ueridius dia
potest. Romane ph[ie]nceps eramplif[imo] sacerdotio pre
ditus commentios et fietos deos argut. Quorum cultus super-
lationes pene amiles etque testatur falsis opinionibus erro
ribus quī turbulentis implícios esse homines queritur. Ham
totus liber tertius denatur coru omnes funditus religio
nes euertit ac delot. Quid ergo auobis expectatur amplius
Num eloquentia supare possumus Ciceronē. In nume idq
dem sediduci illi desuit ignoranti ueritatez. quod ipse sim
pliciter meōque opere constitetur. Ad eni facilis posse se di
cere s[non] sit quid est. hoc est falsa in telligere uera nēst
re. Claru igitur homines fiuſse illos qui dy putatur et eoz
memoriam post mortem esse consecrataz. Ideo et etates diu-
se sunt et certe imagines ſingulorui. Quid in eo habitu
et etare simulachra coru configurata sunt. Inqua quęq-
mors depiehen d[ur]. Conſideremus si placeret erūnas infe
liciut deorui. Aſis ſui permodit. Ceres filius. Expulſa et
per orbem terrę iacta latona luxi ſiſilam paruā inqua pa-
teret muocit. Deum mater et amauiſt formosuā adolescen
tem et euldem cum pelice deprehensum exectus iuribus
feminei reddidit. Et ideo nume ſacra eius agallus sacer do
s. celebrantur. Juno pelicés acerrime perſeauta est/
qui pare re ip[s]a non potuit et fratre Inſulam Samuſtar!

Cicero Romane
primæs ph[ie]n

Femina

bit varro prius par thema uocatè q. ibi juno adoleuerit
fugit enà joni nupferit. Ftaq. nobilissimi et antiquissimi
templi eius est fami et simulacruz in habitu nubentis
figuratù et sacra eius annuere sana nupriarù ritu celebrat
tur. Si ergo adoleuit / sifuit urgo primo / postea nuller
homne finisse qui nò intelligit / speciè se fatetur. Quid
loquar obsecitare ueneris omnù libinibus prostrate
non deorù tantù sed et hominù. hec eni ex famo so martis
stupro genitur hermionè. ex mercurio hermasi odit quod
qui est nans androginus. Et jone cupidinè. Ex archite
encà. Ex bute eritem. Ex adone quidè nullù potuit q. en
am tu puer abapro ictus occatis est. Que prima utin hi
storia sacra continetur artè meretrici insteuer. auctore
nulieribus in capro sult / ut ullgo corpore quostu facerè
Quod idarco imperavit / ne sola et præter alias mulierem
impudica et uxorù appetens iuderentur. Et à ne hec uti
quid numinis cuj plura numerantur adulteria et patres
Sed ne ille quicè virgines illibatè castitare suare portuer-
vide eni putemus Etrictonù essentatù in exterria ut poen
iuderi nolunt. At res ipa clamat. Nam eu nulecanus dys
arma ferasset / eiq. Jupiter optionè cedasset premij quoduel
let postulandi / ut asset q. ut solebat per inferià pilucè se
nihil negatur / tum fiber claudus mine rue nuptrias po
stulavit. hic[p]upiter maximus optimus tantà religione cum
strictus abnuere nò potuit. quin erat tamen monuit re
pugnare pudicentur, quod defendere Tamen illa collatione
Vulcanum intera pribus idisse autit sè men ume sit erictom
natus / ior. illi nomen impositi a dixi odo de rebus ex
1. ex certamine acta homo. Cur igitur virgo eu pueru ei
dirrone conclusum et obligatù tribus unzibus, ce-
cropis cœmendavit. Eudene ut opinæ maestis quodnul
lo modo possit colorari. Altera cum pengnatorem suum perdi
disset quic erat turbatis diu etis equis / prestatimur
medicum Estulapii curando illu ena duocavit. euq. fami
tum secretis alma recondit sedibus. Et nihhe egere nemo
nq. relegat Solus ubi et filius italis ignobilis euui Erige
ter / uerfusq. ubi nomine viribus esset. Quid sibi ault hec
tam diligens tam sollicita curatio. Quid sertete feceris. quid

a contentione & luore

religatio vel tam longe vel ad mulierem vel in solitudine. Et deinde nominis commutatio / Quid significant hec ota / nisi 9- scientificam stupem et amorem minime virginalez. Et plenacur tantus laborez pro tam fidei unione suus aperet. Qui amant ti nouere obsequiis pernegarit. hoc re Sellendis sunt bi et qui deos erat ex hominibus esse factos non tantis ferutur / & ut eos laudent et gloriantur / aut virtutis gratia ut heulez aut minez ut Cerere ac liberis / aut artus reper torerit ut e- sculapui aut minerui. hec vero 5 in epta sunt 5 q. 5 non di- gna propter que homines in expiabili se scelere contami nent hostes q. uero deo fiant. quo contempto morueriz 5 facta susapuit. Ex singulis rebus ostendam. Virtutez et se dicunt que hominez tollat in celu / non illam de qua phii dixerunt / que posita est in bonis animis / sed hanc corporale que dixerunt fortino. Que quoniam in hanc eule precipua sunt i- mortalitate meruitur creditur. Quis tam sulte in eptus est ut corporis uires dimidiis vel etiam humanis boni videlicet / Ci sunt et maiores pecudibus attribute / ut uno morbo sepe fangantur vel ipse senecture minuuntur et corruunt / J Acta, idem ille cum deiformi ulceris, toros suos cerneret nec sanari se uoluit nec senem fieri ne quan do se ipse mi- nor aut deiformior uideretur. hinc ergo qui iuri se ipse cobiuserat ascendisse in celu putauerit / eaque multitudine sunt admirati simulacris et imaginibus expressa et consc- erata posuerit / ut in perpetui uanitatis eorum monimata p- siferent. Qui ob necesse bestiarum deos fieri credidi sent. Sed hec greco fortaite culpa sunt / qui res leuissimas pro ma- rnis semper habuerunt. Quid nostris niuf lapientes qui athletica quidez iurutur / quia nihil obest / sed regis qua late solet nocere sic ad miranatur ut fortes ac bellu cosos du- ces in deorui culti locari arbitrentur / nec esse illam alia ad immortalitate quam 5 exeratus ducere aliena ua- stare. & delectur urbes opida extra e re. Literos populos aut trucidare aut subicere pututi. Vi delicet quo plures homines affuerint. Spoliauerint. ocnderint. eo seno biliores et clariores putant. et in animis glorie specie ca- pti / sceleriby q. suus nomen iurutis imponunt. Jam mal- lem ut ferarui cedibus deos sibi fingerent / 5 immortalitate

tam cruencens probarentem. Si quis uní hominé ingulauent
pro contaminato ac nephario haletur/ nec ad terreni hoc
domicilii deorù admitti eú phas putant. Ille aut quin infl
nita hominú milia truciarit/nó modo intempluz fed erat
incelú a admittitur. Apud Ennui sìe loquitur africanus Si
tas ceden do celestia sandere euqua est. Nihí soli celí mox
maporta pater/salient quia magní parte generis hominí
extinxit ac perdidit. O inquiatis tenorem Africanæ ueram
tus es uel potius opوت qui per cedens ac Sanguiné patre
hominibh ascensu in celú putaueris. Quanuitan et Oiceto
atque fit. Est uero inquit africane. Ha et herculi eadeinsta
patuit porta/tanquam ipse plane cim id fieret Ianitor fuit
in celo. Equidem statuere nò possit tolen dui ne potius an ius
dum putem/in tam miserandis erroru Huctibus uolition
sibec est virtus que nos inmortales facit mori quidem
lim quæ exito est quæ plurimis si aliter immortalitas pa-
rari non potest/nisi per Sanguiné/ quid fieri si omnes in
concordia consenserint/quod certe fieri pôr si permittet
ac impio furiose peracti proietto innocentem est ac uirtute
lunt. Humigitur nemo erit celo dignus: num perbitur
tus. quia hominibh in homines seure non dabitur. Sed sibi
qui euerones ibi ut populi oratque iumam gloriã cœpit
ocui publici non feriit, rapient. Seucent, et muirys in
lenter illatis humane dictentibus fedus irri pendent ut hære
item possint quæ sceleratus deleant quæ lacesserit. Hanc
ad reliqua pergamus. Homen deorui/tradito nume est
et. Possum duimus docere litteris uní ac fruges ante
progeniem celi atque saturen fuisse iussu hominu. Sed
ab his sane inuenta est de fingamus. Num pôr plus aut
minus collogiis fruges uideri/bis quæ factis pannem facere
docuisset, aut uitas de utibus lectas & scilicet uniusque
est quæ fruges ipsas aut uitas generalis ac protulisse dederat.
Relquerit hec sane deus humanus ingenys eruendo
tamen fieri nò pôr quin ipsus sint omnia/ qui et sappient
tam tribuit homini ut uueret et illa ipsa que possent
inueni primus inuenit. Artes quæque inuentibus
sius immortalitatè piperitque decantur ut Estulapio me
dicina. Vulcano fabrica. Colanuï igr et illos qui sibi

A nuere rumpere inimburgit
plum斗 in fererit

7 tu videlicet granguiarumque et ut sibi viderunt, p[ar]uentem unum

1 Cerei ar lobo

lomâ, futrinâ lie docuerit. Cur aut figurine repertori
bonos nò habetur. An qua ulti diuities uasâ famia con-
temnùt. Sunt et alie artes quâ repertores huma-
ne ute plurimù profuerit. Cur non et illis attributa-
sunt templâ. Sed nimirù minera è que omnes tepe
rit. Igeoq illu opifices supplicat. Ergo ab his foribus
minera Ascendit in celù. Est uero cur quiscqdelin
quat est qui terra cum animâtibus terra ei aſtris et
lummib exorſus est ut eam ueneretur que telam docu-
it ordiri. Quid ille qui uulnera in corporibus ſanare
docuit, nù potest esse fitantior qù qui corpora ipsa forma-
uit sentiendi ac uillendi ratione deoit. Herbas denique ipse et
oetera quibus medendi ars constat ex cogitaut atque p[ro]tulit
At eni dicit aliquis. et huc ſumo qui fecit omnia et illis qui
partim profuerunt ſui ueneratione esse tribuendi primi nec
factum est nunq[ui]t qui hos coluit etâ deuì coluerit non fieri
potest quin ſiberos idem tributur alij p[er] oio nò coluerit euì
religio est illum esse unù ac ſolum deuì credere. Clamat ſuum
pera. Eos omnes qui muertas utam excolueri per artes
apud inferos esse J[es]p[ulimg] illu repertore talis et artis adſt
glas undas flumine esse detrufus ut intelligamus quannti
ualeat pater omnupotens qui etiam deos ſulminub extiguit
Sed homines ingenui hanc ſecu habebant fortatè ratio
nem qua deus ſulminare nò potest apparet non esse factu
ſmo uero quia factum est / apparet hominè ſuſte non deuì Hen
dacuì eni poetari non in ſacto sed inomune. metuebat eni
malu contra publicam persuasionem faterentur quod erat
uerum. Q[ui] h[oc] constat inter ip[os] ex h[oc]b[us] deos factos cur-
ergo non credunt poens / si quando illorum fugas et uulnera,
et mortes et bella et adulteria desarbunt. Quib[que] rebus in
tellugi datur non potuſte ullo pacto deos fieri / qua ne ho
mines quic[que] proſa fuerut eacq[ui] muta ſua gesserut que mor
tem paruit ſem p[iter]nam. Venio nunc ad proprias doma-
norâ religiones quoniam de coth diu. Romuli nutrix lupa
honoriibus est affecta diu[nis] et ferrem fi anum alijp[sum]
ſuſſet / Cum figuram gerit. Sed auctor est limiis. Lau
rentine esse simulacru et quidem nò corporis sed meus
ac moru. Fuit eni Fatbuli uxor. Et propter uulgati cor-

medicne

poris questum ulitare lupa inter pastores. I. meretrix nuncupat
est. Unde etiam lupanar diatur. Exemplu scilicet athenei suus
mea figuranda scuti sunt / apud quos meretrir quod? nomine
leena / cum tuam oculisset / quia nephas erat simulacrum con-
stitu meretricis in templo animalis effigiem posuerit / eumno
men gerebat. Itaq. ut illu monumentu ex noie / scius exprofer
sione fecerunt. huius etiam dies festus dicatus est / Lauren-
tinalia constituta. / Hec hanc solam romani meretricem ex
lunt. sed faustula quoque, quâ herculis scorti. Nennius scribue
jam quanta ista inmortaliae putanda ê / quâ enâ meretricis
assequitur. Flora cum magnas opes exarte meretricia que
suiisset / populi scripti hædem Cortamq. fecimâ relique Qu-
exannuo senore suus natalis dies celebraretur editione ludov-
quos appellabant Floralia. Quod quia senatu flagitosi utobi-
tur abipso noie argumenti sumi placut / ut pudende rei quod
 dignitas adderetur deam fineruit esse que florib. profit eum
 oportere placare ut fruges cu arboribus aut iubibus bene pro-
 spereq. floresceret. Et ius colorè infastis fecutus poetis non igno-
 bilem nibham fuisse narravit Cloris uocatã. eãs. scaphro nu
 ptam quasi doris. Id accepte numeris amarito uberet uti
 cum florù pore state. honeste quidem ista dictur. si in honore
 tur piteret / creditur. nec debent cu ueritas quorutur huius
 nos utelamento decipere. Celebrantur et ego illud omnia
 sema convenienter memorie meretrias. Ham pater liboy
 licentia quib. obscenitas omnis effinditur / exuuntur età
 uotibus populo flagitante meretrices / strine mimariz
 sum guntur officio / et inconfectu populi usq. ad saturet
 tem impudicorù lumini cum pudendis moribus cœnireur.
 Cloatine simulacrum me cloaca maxima reportu Tacus conse-
 rawit. Et qua cum esset effigies usnoravit / ex loco illino-
 men imposuit. - Pauire palloreq. tuus hostibus figi
 rawit et coluit. Quid de hoc dicam / mihi digni fuisse qui
 semper deos suos sicut optari solet. presentes haberet. Ob
 hoc illud. 47. marcelli consuetationu honoris atque iurare
 honestate nominu differt / re congruit / eadeu nunc
 te mentéquoque inter deos senatus collocauit. Quapro
 fecto lihabuisset et moi sunt sibi nûqua sustepisset. magni
 Cicero auque consilui sustepisse greciâ diat / quæ cupidi

et amoru simularra in finasys consecrasset / adulatus est
iudicet attico er trist hominè familiare. Non eni illud ma
gui aur oïo consilui dicendu sunt / sed impu dicoru hominu
perdita et deplorata nequitia / quia liberos suos quos erudi
te ad honesta doberent / prostituerit lubidi uuentutis a
quiby flagito: deos et illus potissimù locis ubi tuda cor-
pona corruptorù lumibus patent et illa colu etate uolu-
erunt que simplex et improoda prius irreti et inlaagos
pot eadore chauere Quid miui si ab hac gente unuusfla
gita manar ut apud quâ iucia ipa flagrIOSti sunt / ea quò
modo no uitantur ueris eti coluntur. Et ideo huc siiue
tamquam grecos prudencia uincerer adiecit. Virtutes eni
oportere non iucia consecrari. Quod sirenps o.d). tullu
non uides fore ut irruipant iucia cum uirtutibus quama
labonis coherent et in animus hominu potentiora sunt / 5
s iuetas consecrari / respondebit tibi eadem illa greca se
ahos deos colere ut profuit / alios ne noceant. Hoc semp
excusa to est coru quumala sua prodys habent ut domani
rubiginè et febrem. Siergo una consecranda non sunt in
quo tibi aſentior ne uirtutes quidem. Non enu per se fa
piunt aut sentuit neq[ui]a inſtra pariets aut ediculas luto
ſictas / sed inſtra pertus collocante sunt et interus copre
hontente noſint false / ſlextra hominè fuerint collocate
ſeaq[ui] preclaram illam legem tuâ deroeo quâ ponis his u-
bis. ad illa propter que datur hominu ascensus in celu[m]m
tom[que]pieratem. fiem eam quia laudum celubra ſunt - atqui
hec ſeperari ab homine non posſunt. Sieni colenda ſut in
homine ip[os] ſint necesse est. Siut[que] ſint extra hominè, qu[em]
est opus ea colere quibus carens. Virtus eni colenda est
non imago uirtutis. Et colenda est non ſacriſto aliquo
aut thure aut ſatione ſolenni sed uoluntate ſola atq[ui] pro
posito. Nam qu[ia]s est alud colere uirtuté / niſi eam comp-
hendere aſo et tenere. Odinuſ qui[que] ſimile ceper uelle
conſequitur. Hic solus uirtutis est cultus. Nam religio ac
ueneratio nulla alia tuſi unuus dei tenonda est. Quid iſt[que]
opus est omni ſapiens ſime ſupuaruus extrusionibus loca
occupare / que posſunt humanis uſibus cetere. Quid ſiſa
ceræres constituerè nonu et inſenſibilia culturas. quid

Templa Sustis
sunt p[ro]toza

Virtutis curvis

imolare uicimas, quid tantos füptus uel finge ndis uel colen &
imagibus impendere. Firmus et incorruptus templi est per
tus humanu, hoc opus ornetur, hoc ueris illis numinibus ipley
tur, haſergo falsas conſe crationes conſequitur quod necesse est.
Qui enim virtutes ſie coluit - 1. qui umbras et imagines uir-
tutu conſectantur / ea ipfa que uera ſunt tenere no potiunt
fraqz nulla inquoqui uirtus è iutys ubiq. domnātibus, nulla
ſides, omnia pro ſequoq. rapiente, nulla pietaς nec confangu-
nois nec parenthib parente auaritia et cupiditate intuенem
et inſerru ruente, nulla par nulla concordia publice belte ſe
uientibus priuatim inmiacys uſiq. ad ſanguinè ſurentibus,
nulla puoiatia ſubidinib effi enatis omnè ſeru, omnes corpo-
ris partes contami nātibus, nec tamen desinut ea colore que
ſuquit et oderunt. Colunt eni ture ac ſiſmis digitis queſen
ſibus intimis colere debuerit. Qui error omnis ex illus prin
capalis ac ſiſu bonu ignoratione descendit. Orbe agallis ex
cupata/ obſessi incapitolio ſomanu, cum ex mulieris capilles
tormenta feci ſent edem ueneri calue conſectuerit. Non iſi
intelligunt q. uame ſint religiones uelex eo ipſo q. exs bis mep
tys cauſallātur. / A lacedemonys fortaſſe, didicuerit deſoſ ſin
ex euentis ſingere. Qui cum meſſenos, et illi furtim decep
tis posſſoribus egreſſi ad dirpiendā lacedemonè cucurſi
ſent / Aſpartanu mulieribus ſuli ſugandq. ſunt. Cogniſis aut
dolus hoſtuī lacedemony ſequebantur. Ibi armate mulieres
obuiam longuis exierit. Que eni ueros juos cernerent para
tere ſe ad pugnā / q. p[ut]arent meſſenos eſſe corpora ſua nu
dauerunt. At illi uoribus cognitis / et aspectu inubidinè con-
citati / permuti ſunt utiq. pruſtue. Nec eni utacabat diſer
nere / sicuti tuines ab ys dem antea miſſi cum uirgibus ex
quibus ſunt parthenijnati. Propter hui[us] facta memoriam eſſ
ueneri armate ſimulacri posuerit. Quedam tam et ex cau
ſa turpiuient / tamen honestus uederu ormatā uenerè con-
ſectatſe / q[ui] caluā / Eodem tempore ſou quod; pistor arapo
ſita est q[ui] eos inquieta ſonuſſet ut ex omni frumento quos
hakebant panem facerent / et inhoſtuī caſtra lactarent. Eoſiſto
ſoluta eſſet obſidio / desperantibus gallis inopia ſubigi poſſe
tomanos. Que ista derisio religio nuiſt est. ſicorui deſenſor
eſſem / quid tam graviter queri poſſem q[ui] deorum nomen in
tantu uenſſe contemptu / ut turpitiſmus nominibus ludi

fiant acut armati

brio habeatur

brio habentur. Quis non tideat fornacem deam uel potius de etos ueros celebrandis fornire calibus opari. Quis cui audiat deam mutam tenere risu queat? hanc esse dicit ex qua sint lares natu. et ipsam latam nominat ut laveranda. Quid pietare colent poter que loqui non poter? Colitur et caca que hanculi fecit indicium de furto seu diuinitate consecuta quia pro dicta gratiè. Et alma que infantes tuetur in animis ac fastanu su-mouet. Et sanguis qui hinc coram agri ratione primus induxit. Et Tietius in cujus finu pudiendo nubites p[]sident/ut illarum pudicenta prior deus delibasse uideatur. Et mille alia por-tenta que iamuamiores qui hec colenda susceperunt qu[]e egyptios esse dicamus qui monstruosa et ridicula quiddam simu-lacta uenerantur. Et tamen aliquam h[]iit imagines. Quid la-pidem colunt in formam ac tuidem. Cui nomen est t minus hic est qu[]e pro jove s[]aturnus dicitur deuorasse. Nec imero illi honos attributur. Nam cu[]t quin uus capituli facere uellet atque incoloco multor u[]t deorum facella essent/consu-lur oos per auguria utriu[u] s[]ui cederent. Et cedentur cete ris solus t minus manit. Unde illi pocti Capitoli imo-bile s[]axi uocat- jam ex hoc ipso magnus j[]upiter inuenit cu[]nno cesserit lapis. Et fortasse h[]iuc quod illius de paternis faucibus deuorauerit. Facto itaq[]u capitolio supe r ip[s] ter-mini foramen est intereot reliquiz/ut quia non cesserat liberu[]s celo fruererur qu[]one ip[]i quidem fruebatur qui lapide firu- putauerunt. Et h[]iue publiee su p[]plicatur qu[]as t customi, finui deo quinon lapis taneu sed et stipes inter d[]um est. Quid de his dictas qui coluit talia/nisi ip[s]os potissim[]us lapides ac stipites esse - Diximus de his ip[s] qui colutur nunc te faciunt ac ministerys coru paucæ dicenda sunt. Apud Cyprios humana hostia s[]ui theocrus imolauit. Sed s[]erifciu[]s posteris tradidit quod est nuper adriano imperare sublatu. Etat lex Capud thauros in humanã et foramen gen-tem uti dyane hospites imolarunt. Et id s[]erifciu[]s mul-tis temporibus celebrat[]u est. Galli hesum atque Trutarez, humano cruore placabant. Ne latini quide hiu imani-tatis expertes fuerunt Siquidem Latialis j[]upiter e[]tã nunc s[]anguine colutur humano. Quid ab his boni precatur qui sic s[]erifcant. Aut quid tales dy p[]istare ho[]lily

Ca] xxi

possint quorùi penitus propitantur. Sed de barbaris nòs est deo mirandè quorùi telegio cum morbi congruit. Nostri uero qui semper mansuetudinis et humanitatis sibi gloriam uendicemuerit, non nefacilegis his factus immanores reperitur, hi scelerant potius sunt habendeli qui cito sunt literali disciplinaru studiis expoliti magis ab humanitate desinficiunt quòqui rutes ac imperiti ad mala factinora bonoy ignoratione labitur. Apparet tibi antequam esse molantiby homini rurù. Siquidem Saturnus in latio eode genere sacrifici cultus est, non quidè ut homo adarà molaretur huius in tiberi de ponte millio mutteretur. Qò ex responsu quod facturi varro auctores est. Cuiresponsi ultimus uerius est talis, ut etiam ex eodem loco notum est.

Et rapere solum et pati mittere lumina huius quia iiderunt ambiguius, et sær illu et homo iaci solet. Verù id genus sacrifcijs ab hercule cum ex his pania rediret dicatur esse sublatu ritu tamen permanète ut propter hominum imagines iaceretur ex sepo ut Ouidus in his docet. Conue in hec venit turtius arua quot annis Trisùa leucadio sacra peracta modo 7 lilia hramineos in aqua mistisse quitres herculis exeplo corpora salsate hec sacra vestales virgines faciunt ut at in idem Quoque priscorù wrgo simulacra univ. littere roboreos scribe ponte solet. Nam de infanlibi quæ cito satis no molabatur propter odiis solum quid eis? Non nuncio tam baros tam immanes fiuſſe homines ut patre etuium suum 1. tetrù atque erabile humano generi facinus faciunt uocavene. Cujènere asp. innotentes animas/ quamyne etas est parètiby duleior. Sine ullo resperu perans er tinguereat immanitate quibuscumque tamen ſeny suos amàt ſeritate ſuperent. O demenà infanabilè quibus illis in diu ſacere amplius possent ſi eſſent irandimùſque p[ro]pionis/cui ſuos cultores patro[n]ibus in quinam oribatiby mactare. humanis ſensibus ſpérliane. Quid p[ro]tèſſe his hoijh ſaneti/ aut quid in p[er]phanis lois faciunt/ qui inter aras deo/fiima ſcleta committut. Posſentius ſentis in libris historiay per ſatyrà refert Carthage nèſt[s]atur. no ſolutos immolate. Et aliiuti eſſent ab archbole tuge ſiculi utatù ſi in deu pacasse, uti q[ui] ut diſſertus p[rae]culi ſolueret ducentos nobilum filios imolasse. tatuæ telugio

Lefètes

portut suadere malorum. Que peperit sepe scolerosa a tib. ipia
facta. Cui ergo dementissimi homines illo sacri ficio consule
bant / cum tantâ parte cuitatis occiderent / quantâ for
tatse ne agathocles quidem iuitor occiderat. Ab isto genere
factorum nominoris insanie udicanda sunt publica illa
facta Quorù alia sunt matris. In quib. homines suus ipsi in
ribus lutant amputato eni sexu nec iuros se nec femi
nas faciut. alia iurtus quâ cædem bellonâ uocat. In quib.
ipi sacerdotes nò alieno fit suo cœuore factificant. Sectis
nâq humeris et utraque manu districtos gladios exerent.
tes curret. efforunt. insanunt. Oprime igitur. Qummi
lianus insanatico istud inquit. Si deus cogit utatus èsà
ne hec facta sunt. Non satis è pectud. modo iuliere ch de
os tam impios. profanos. tam sanguinarios colere. Sed
unde isth erroris et hec tanta flagitia manuereat. suo loco
differemus. Interi uideamus et cetera que carèt sce
lere / ne skudio infectandi uideamus. eligere peiora. Istiòf
egyptiacæ facta sunt quannus filius paruulù per dicerit l'
imuenerit. Nam primo sacerdotes oy deglérato corpore
pecora fuit undunt. lamentatur sicut ipsa ciliu pòdicit
fecerat. Deinde puer pductur quasi nuientus. et inletui
am luctis ille mutavit. Ideo luteanus. Hi quæ q. satis que
situs. Osyris Semper eni perdunt semper et iuuenit.
Referunt ergo in sacris imagi rei que iuere gosita est. Que
profecto liqui sapimus declarat mortales mulieres huic
se ac pene orbà / nist unieù reperissent. Q. illum up. poerà
minime fugit apud quę popenit. adole scens morte patris
audiret. loquitur. Euolà busto am numen gentibus
ysim. Et tectù iulgo spargam per iulgrus Osyrim. hie è
Osyris quę serapim vel serapidez iulgus appellat. Solent e'
mornus conscriatis nomina imutari. Credo ne quis putet
eos homines fuisse. Namer Romulus post moriè quiri
mus factus est. et Leda nemesis. et Cire virea. et jno
post quę se papitavit Leucothea. mater q. matuti. et mel
certes filius eus palemon actis por tumus. Sacra uero ce
teris eleusine, nò sunt his diffimilia. Nam sicut ibi Osis
puer plinii matris inquitur. Italicæ ad iuxta patrui
in matrimonu i. rapta prospina. Quæ quia fœnb et erine
uernce accensis quæ fitse in Italia ceteres diatur. id caro

sacra euis ardentis tedari lactatione celebrantur / apud la
psacú priapo litabilis iuctima est asellus. Cui2 acrifiecrano
infantes traditur. Cui dij omnes ao festu matris magne con
uenissent/epuliesq; satiari notre lusibus ducerét/quevite
humí uestà somnúq; cepit se. Fbi priapú somno exacpudiente
insidiatú. sed illam intèpessuo clamore asellu quo silleme uque
batur excitat à libidinè uero insidiatoris eſse cæpetá. hæc decu-
ta laps facenos asellù priapo quasi multione mactare cœſtuius
ſe. apud romanos uero eudem uestalibus sacris in honore pu-
dione consuate panubus coronari. Quid turpius. quid flagito
ſus/ si vesta beneficio asellu iurgo est. at poeta fabulá finiter
Huèrgo illus est ueruis qùd inferit hi qui phenomena conti-
pferunt / cum cè duabus cancri stellis loquitur quas girei ob hoc
uocant asellos funſe quilibet patre transfuererit cujus amne
transire nò posset/ quorù alteri hoc ſpmui deo ut humana uo-
ce loqueretur. Iraq inter eu papiuq orai eſse certamen de
obſcem magnitudine. priapú iuctu. et itarit interi meſſum
cotrem. hoc uero multo magis inaptu est. sed poeis licet yo
quid uelint. Mon diſcutio tam diſſorine nüſteru. nec priapú
denuo nequid apparet rifiu dignu. ſinrerunt hec ſane poeie.
sed necesse majoris alicui turpiudinis gittat regem de fiata
ſunt. Que fit origo queramus. at ea profecto manifeſta est.
Nam ſtat lune taurus mactatur/ qua simuler he cornu
tè pìcaſt eque perſis radiis yperiona cinctu. He denur cœle-
ucta tarda deo. Ira in hoc qua magnuto membra uiribus,
enormis est/ nò potut ei monstro aptior iuctua reperiri, quæ
que iſpum eu mactatur posset initari / apud Lindi quod
est opidiu tom Herculis sacra ſunt Quorù a ceteris ſouge
duerſus est iutus Siquidem ne euphenna ut greei appellant
sed maledicis et erecratione celebrantur. eaq; pro iuolatse
habent / alq inter ſblènes iutus uet in prudenn alieiu eade-
ter bonu uerbum. Cui2 rei hec rano reſbatur / ſtamen ulla
intrebus uamſlimis pòt. Herciles eo cum delanus eſtet/ ſi
inexp pateretur/ aratorez quèda conspexit operante aboqi
petere cepit/ ut ſibi unu bouè uenderet. Et iuero ille ne-
gant fieri posse / quæpes ſua omnis colen de terre duobus
illis iuuen cis niterentur - Herciles ſolit uiolenta uſus/ qua
unuz acciperent nò portut/ utriuq; ſuſculit - at ille meſse am
bones ſuos mactari uideret mima ſua maledicis uliis è

Conten ис 11
afim et pripri apri -

Quod hominu elegant et urbano gratissimi fuit. Nà dù co
mitibus suis epulas parat. dictz alienos boues deuorat. illi
fibi amarissime coniuctis cum visu et eachimus audie
bat. Sed post quæcumque diuinos honores obaditatione ut-
turis deferri placuit. a curibus arabi posita est quâ de facto
n. bous uigû appellant adquam duo uicti boues

imolarentur. sciat illi quos abistulit aratori. cujus ipf sibi
constitutur. facer dotez. ac precepit ut yf dem maledictis ſe-
per in celebrandis sacrificiis uteretur. & negaret ſe unquam
locandus epulatu oſſe. hæc ià no ſacra ſi ſacri lega. In quibh
id sancti diatur. quod initialijs ſiſiat et à ſeu er iſ time undicare
tur. Appuſ aut creata jous ſacta quid alioquod ſhomodo ſi ſub
tractus pati aut nutritus otenduit. Capella est amplissi
nuphe que uberibus ſiis aluit infantem. De qua germanus
Cesar in arateo carnine ſc at. Jlla putatur. nuttux eſſo
ius ſuere Jupiter in fans. Vbera creatae Imulrat fidissimæ ca
pre. Sidere que claro gratu testatur. alunuz. huiu capelle co
reo uifuz oſſe pro l'auto jouë contra titanas o'micantè mufè
us auctor est. Unde apoftes eglochus dictur. Jta quicquid è
gelt in abſcondo puerio id iſ tim per imagines gerrur
in ſacris. Sed illi matris ei ministerium idem continet quod
Ou dius exponit inſaſtis. Ardua ià dudù resonat tinnitù
ide. Cuius ut infanti uagiat ore puer Pari ſupeos ſudibus
galeas pars tundit inanes. hoc curens habent hoc Cordà
tes opus. Res latuit. priscis. manet imutântia fit. Et a co
mites ruicaq. tergamovent. Ambala pro galeis pro ſautis
timpana pulſant. Tubæ dat phrigios ut dedit ante modos.

Iane tibi opinione quasi apoftis fichta salutus res puit. No
luit q. ingenuo interpretari. Cur altores jous dicantur.
fuisse curetes. Et ſic ait Oua principos diuino intelligemdi
fuerit uteruſatè ut cœra in maus componetez altores
jous celebrauſe. Quantu errauerit homo eruditus làres
ipa declarat. Si en princeps e Jupiter et de orù et religionù
Slante illi nulli dy vulgo celebrannir quin edù nati ſye
rant qui colur apparet curetes principes ſi uſe diu
n. no intelligen di per quos error ois inductus et deiueri
memoria ſublata. Et his tagus misteryis et Cerimonys intel
ligere debuerit hominib ſemortus ſupplicare. No igitur
erigo ut aliquis poctarù fictionibus credit q hof mètiri putat

pontifici scripta consideret, et quicquid est litterarum ad sacra per-
tinenti? plura fortasse quos afferimus inuenier. Et quiby
intelliger manu mepta, commentia esset omnia que pro
Sanctis habentur. Si quis ait per cepta sapientia depo suerit
errorez / profecto ridebit meptas hominu pene cementui
Illos dico qui vel inhonesto saltantu tripudiant / ut et qui nudi
uncti, coronati aut personati aut luto obliti current. — Qus
de curis utiustate tam puteridis dicam / que cù portant / quos
sues se gestare humeris suus arbitranur. Nam furus una
culus inter prenups pietatis exèpla numerant. Qui cù pre
tor esset / tamen luctoribus preunibus ancile portant / cum
haberet magistatus teneficos muneris eius uxor domum
ergo ille furus / sed plane furiosus fuit / qui prenurà hoc mu-
nisterio se putavit ornare. Merito igitur cum he auriis pò
imperites ac rudibus fiant. Lucretius exestant et oblitus
hominu mentes opectora cœta Qualiber intenebris lute quâ
tis, qu periclis degunt hoc eum quod cito est. Qus hec ludibra
non rìdeat qui hakeat aliquod sanitatis. Cum uideat homines
uelut mente captos ea serio facere / quæ siqus faciat in uflì
nimis lastius et ineptus uideatur. Harui uanitati auctor et
constitutor sabinus ille ree fuit / qui maxime mentes homi
nuz rudes atque imperitas nowis sliphontibus implicuit.
Quod ut faceret aliqua auctoritate simulaut. Cum dea
fœmina nocturnos sehrè congressus. Etat spelunca quæzat
in nemore ericino per opaca vide ruus perennu fonte ma-
naut. Huc se remontis arbitris inferre consueuerat ut men-
ti posset monitu deo conjugis ea sacra settrare populo q
acceprissima dys essent. Videlicet astutiâ aminis voluerim
tari / qui se in antrù jowis recondebat / ubi duu moratus / leges
tam quâ sibi a jouë tradens afferebat / ut homines ad puerendù
non modo imperio / sed etià religione consiligeret. Nec hi
ne facieat fuit perfuadere pastoribus. Teque ponnfices. Flam-
nes, salios, augives, creaut et eos per famlias de scriptis.
Sic noui populi feroces aios mittigaut / et ad studia pares a-
rebus bellcas auocaut. Sed eti alios falloret / seipfiz tamen
non se fellit. Nam post annos plurimos Cornelio et Bobio
consilib in agro scribe pectly sub janiculo arce due lapide
sunt reperte a flossoribus /uarù in altera corpus Nume fuit

Et quod ut iustus

Et valerio magno

Caes

Lactes

In altera septem latini libri deure pinfiao. Item fita totidem desapunta sapiente scripti. Quibus religiones non modo eas quas ipse instituerat, sed omnes præterea diffoluit. Qua re ad senatu deata, decretu est ut hi libri abole sentir. Ita eos. Q. Penius preter urbanus in contione po puli contremant. In sipienter id qui dem. Quid enim profuit libros esse combustos, cum hoc ipso fluit ido cœbuit, quia religionibus derogabant memorie sit tradit. Hemo ergo te in senatu non multe limus. Potuerint omni libri aboliri, et tamen res in memoriâ non erit. Ita dum volunt eam posteris approbare quanta pietate defenderint religiones auctoritas tem religioni ipatur tollando minuerit. Sed ut populi us apud Romanos institutor meptat religioni huc/sic an te populi faunus inlatio. Quo et sætundo duo nephalia habere constitut et piciu patrem inter teos honorauat. Et sotore suâ fantâ suâ eademque consingem confectu. Quâ Gabius bauus faruæ nominatim tradidit, quibus fata canere consueffer et faunus uirs. Et igitur scribit tante pudicæ fuisse, ut nemo illâ quod ad imperit preter sibi iurum iucerit nec nomen eius audiverit. Jюnc-to illi multeres inoperto sacrificant et bonâ deam nominare et. c. sextus cloduist. Que quia contra morer decus, regi clam ollam unci ebiberat et ebria facta erat, uirgis mittet s a uiro ad morre usque cæsam. Postea uero cum eum facti sibi peniteret et a defeceru eius ferre non posset, dimittiz illi honoré detulisse. Iedere in factis eius obuoluta vini am phora ponu. Peliquit et eo posteris faunus quoque non parum erroris. Quætamen prierentur quod p[ro]spicunt. Nam lucibus eorum sultinam qui simulacra deos putant esse dederet his uersibus Turricolas lamus fauni p[ro]pudly quæ instituere nume, tremet has hæc omnia ponit. Et puer infantes credant signa, omnia aena. Quæque et eſſe ho mines, sic id omnia facta, vera p[ro]putant, credant sigus eorumque aens. Pergula pictorù vomi tihil omnia facta po eta quidem multos homines inanthbus comparant. At e- go multo imprudentiores eſſe dico. Iliu eru simulacta hōi- nos p[ro]putant eſſe. In deos illos etas fecit p[ro]utare quodnō est, h[us] multitudo. Iliu itaq[ui] breui definunt falli, horu nunc

Et in eo libro quæ q[ui]c[que] fruunt ræfat famiæ h[uius] non poteræ fuisse

["tis et durat semper et crecit. Sacralibertatis primus or-\npheus inducit ingreciâ. Primus q[ui] celebrauit in monte boeotic\nthebis/ubi liber natus est provimo. Quicum frequenter can\ntu cathare personaret/ citheron appellatus est. Ca facia en\nnunc' orphica noiantur. Inquibus ip[er] poſte d[omi]ncatus\net carptus est. Siquidem per eos de annos Latinus primusq[ui]\nregnariunt. Item patres eorum p[ic]us et launedon. Ouo regnā\nte Orpheus cum argonautis ad juenilium luctus accedat.", "Procedamus igitur ulterius et queramus quis omo colendo\ntum deorum primus auctor exiterit. Didimus in libris\nsive\nsive\nsive\nsive\nsive\nsive\nsive

qii dij colicperint. Melius quidez multu antecevit etare
Quippe qui edueuerit jonez pronepeotez. Et iuo curco fieri
pot ut ul an l ad huc puero jone deos colere instituerit - alii
in su matre et aliai tellure que sunt vranj comiur, patreque
Sanirni. Et ipse hoc exeplo atque instituto jone a destra iuper
biam peruerie ut postea sibi diminos bonores auferer atque
mere. Huius quoniam uanarui supestinonu originez rephen
dimus supeest ut etia têpoma colligamus per que fuerit
illi quorum memoria colitur Theophilus inibro de temporib,
ad auctolici scripto ait in Historia Iia Thallut dicere q. Se
lus que babilony et alirry colunt antiquor troiano bello
fuite inueniatu - anis occry. Soli autem satureno equale
fuitle et utriusq. uno tempore adoleuille. O Madoueru est iu-
tione ipsi colligi polit. Nam et agamenon qui geslit tro
icti bellu hui abnoepos sunt et anchises ayax q. pnpotes
et ulisses eode grdu primus. Priamus quide longa serie
Sed auctores quidem tradit Dardanu et jasilu Coriti filios su
iile non jous. Hec enim si ita fuitset ad uous impudios ga
nimede pronepotez suihre potiuffet. Irag paternibb eoy
quos suira noiaui si congruentur annos diuidas nume-
rius consentet - ab exidio auq troiane arbis colliguntur
annu mcceler. Et huc tempy ratione manifesta est an
annos no amplius q. ad decce. natiffesse faturiui q. sator ouiz
dorui fuit. No ergo in gloriatur factorum ueruistate quoy et
origo et tatio et tempora dephenfa fuit. Restant adhucali
qua / que ad arguendas religiones falsas plurimui ualert. Sed
iam finè libro facere derroui ne modii excedat. Ea enim
plenius sunt erequodq ut omnib refulatis queuerunt ut
dentur ob stare homines qui bonorui ignoratia uagatur in
certi ad religionc uerâ postumus imbuere. Primus enim
sapientie gradus est falsa intelligere. Setundus uerâ
cognoscere. Et ipso apud que prima hec instituto ntrâp
fecerit qua falsa de terimus / exeritabitur ad ueri cogni-
tionc / qua nulla est hoi locundior. Uoluptas. Et erit iam
celeshe diuapline sapientia dignus qui ad cognofenda retat
libens ac parabuf
aareferit.

Firmam lacranty aduerius gentles institutionu liber pr
mus explet. Incipit secundus.

xxiiij. - C

xiiij. C

Praenio

Praenio primo libro religiones deorum falsas esse non strauerunt quibin quorum varios diffimulesque culeus per unumam terram consensus hominis huita persuatione suscepit mortales fuerunt sive in uirtutum diuine necessitas mortis conceverunt, tamen nequaqua dubitano relinquitur he seuius ducibus liber fonte ipsum partefacient errore seu sas quos omnes explicabit quibus derepiti huius et primus deos esse crediderint et postmo diu mueterant persuatione in suscepit præusime religionibus per se uerauerint. Gesho enim conjunctis manibus / et hominis im- pui uanitate detecta singularis vel afferre maestare / sibi piers unius et maus officii, seuen candi homines, apris un- neribus / et integrâ securi ipse reducens / ne seut quidam phi facuit tantopere despicant / ne se infirmos et super- uacuos et nihil er frustra omnino natos putent. Quoque propter hoc, ad ucia cœpit. Nam diu existimant nulli duo nos esse cure / aut post morte iubil esse futuros / totos se libidinosus adiurit. Et dui licere sibi putat haerencius ut luptantur, finenter in aubus / per quas imprudentes inlaos moris inauruit. Ignorant enim que sit huius tino -questi tenore nellent / imprimis deum suum agnoscentur. Imus uistitâque sequerentur. Terrenis figmentis animas sias non suiteremant. Mornferns libidinu suawitates non appererent. Denique se ipse maius existimare / adiup in顏egevent plus esse sub homine / ut iudicatur. Cum us vobis nemo, nos salutem posse retinere / nisi alii ueri patentes su de posta præuitate suscepentur. Equidem sicut oportet de se materi sepe vido cognitis ad munari solio maestate de se in singularis que continet regitque ola / intransque deuenisse obliuam ut que sola debat coli / solum possit miu negit ganir. hoc est ut ipse ad tantâ cecitatâ esse deductos / ut huiusmodi acutius deo mor tuos preferant. Terrenos aut se pultiosque in terra ei qui funda tor ipseus terre fiut. Et tamen hiue impietan huius pollet uenia cœcedi. Si oïo ab ignorantia diuini nois uenerunt he error. Cui uero ipse deo vultores sepe iudicam de se sili er cohitent et predicare / quod ueniam impietans sepe sibi posset quin non agnosant culti ey quidem præfus iusti et ab homine sas huius est. Hâ et cù iurare et cù afferant et eis grâs agere non

Jouënt aut deos multos sed deus nominat. Ado weritas ipse cogite
natura etiam abinitus pectoribus erumpit. Od quidem non facuit
inprosperis rebus. Nam cum maxime deus ex me moria hominu
elabitur, at bene scias eis fruentes honoré dare divino modul
genie debent. At vero qua necessitas graus proferit tuc
dei recordantur sibelli terror infremuit. Si morboruï pestifera
uis incumbit, salimenta frugibus longa scatitas cœngau.
Si seua tempestas / sigrando ingruit ad dei consurgetur / a
deo petitur auribus, Deus ut subuent at oratur. Squis in ma
eri uento sevente accratur / hunc innocat. Squis aliqua ui
affluctatur / hunc potus implorat. Squis adertremâ me-
dicandi necessitate deductus iactum pabus exponat / deu
solute statutur per eis diminu atque unum nomen, hominu
sibi querit, miseri cordia. Runquinâ igitur dei meminerit /
ui si dux in malis sunt. Postquam mens deferit et pietas re
cesserit / tu uero akactes ad deorum templa conacirrit. his li
bant, his sacrificant. Hos coronat. Deo ait quod in ipse neces
sitate implorauerat / no uerbo quidem gratias agunt / adeo
erat ei prosperitate luxuria. ex luxuria uero / ut victa omnia
sic impietas aduerfuz deu nascitur. Quanam ex caufa istud fi
eri putemus / nulles esse aliquâ perueram potestatem / que ueri
tatis fit semper inimica / que humanis eroriby gaudet.
Cui unu ac perpenui sit opus effundere tenebras et homu
nui occare mentes ne lumen uideant / ne tempore incolat p
spiciant ac naturâ corporis sui servent. Nam cum cœtire
animantes pionis corporibus in humu spectet / quæ ratione
ac sapientia non acciperunt. Nobis ait status rectus / sub
limus iulus ab artifice deo datus sit / apparer fitas teligiones
deorum no esse rationis humane / qua curiant celeste animal ad
ueneranda territa. Pares eu nro ille uner sibiu ei kynget hoi
nec 1. adiut intelliges et rationis capax ei uo ex humo sibiem. eti
ad cœreplationem arthros erexit. Od opine in genioſur poeta
signavit. Prona ei spectet animalia cœtera terrâ O shi subli
me cœpit. cœli, iudere justit. et erentos ad sidem tollere uulais
huc unq d / top / nos. grec appellation. ei surbi spectet. Ipi et eo abi
temuitant / seq hominu necie ablieat qno surbi tospicuit. fi
fi deorum / niſi forre ibi inq cœniti ſum fine cihoi attributu
putant. S pectare nos celi nos teus uoluit uti? no frustea.

Ovidus

Kopon

Ham et aues et ex mutis pene omnia cœum iident. Sed nobis
proprie datum est celui rigidis ac stanebus inuerti ut religio
nem ubi queramus ut deu ei? sedes illa est / qm oculis nò pos
limus animo contemple mur. Quod profecto nò facit quu
es aur lapide ieneratur. Est aut præliminum cum ratio cor-
poris recta sit / quo est temporale / qm uero animu qui sit et
ius humilè fieri / cum figura et status ubi alio significet
nisi mentè hominis eo spectare oportere / quo wukù et alium
tam rectu osse debere corpus utio eu dnàri dober intue
tur. Veru homines ernominis sult et rationis oblit oculos
suros ab alto delect solum, configunt et timent opera dignis
fuorù. Quis uero quod esse posset artificio sult maus

Que igitur amentia est ut ea fingere que apud modum
timeant aut timere quę finerit. Hon ipa inquiut tu
memus sed eos ad quorum imaginem flecta et quoy nunc
consecrata sunt. nempe ideo timetis quę eo incelo esse ar-
bitramini -neq eni sì dy ſt. nempe ideo timetis quę eos in
celo esse arbitramini. neq eni ſi dy ſint alteri fieri pot
Our igitur oculos inceſt rollitis / et aduocatis eorum
faciencia cele bratis. Cur ad paries et ligna ut la pi-
des portissimù cy ullo spectetis ubi eos esse credatis. Quo
ſibi templo quid are uoluit. quid denuo ipa simulacta quo
aut mortuorum aut absentiu monumenta ſut ut posset
eorum memoria retinert. Qui uel morte subtracti uel ab
ſentia fuerant ſeperati. Deosigit inquorù nuo reponemus.
Si in mortuorum que tam ſtultus ut colat. ſi in absentiu
colendi igitur nò ſuit ſiner iudet que facimus / nec audivit,
que peamur. Si aut dy abſentes eeno pitt / qm diuuiq
quaecumque μυδι parte fuerit iudet et audivit inuia. Supra
cui ergo ſut simulacta illis ubi eis p[er]ſentib cu satis fitau
dientu! nomina peb[ur]a̲duocare. At eni p[er]ſentes nò niſi ad ma-
gines ſuas adſt. Ita plane G[ad]m[ó]z uillius exiſtimat mo[lo]
animas caera tutulos ac corpo[rum] ſuor teluq[as] obterare
S[ic] tr[um] poſt quod ille deus p[ro]sto et ce[pi]t / ulla[] ſimulacto ey opus nò
est. Quero eni ſiquis imaginem hois pegre c[oe]stituti c[oe]tiple
tur ſepuus ut et ea solatuu c[ap]iat abſentiis / nu[li] idem ſanus
esse iudeatur / ſieo teuerito atque p[er]ſente in c[oe]teplanda im-
gine p[er]ſueret / eaq[ui] porus cy ip[er]us hominis aspectu ſui-
uelit. M[im]e p[er]ſecto. Et tr[um] hois imago neceſſaria tr[um]uiuſt.

que ſunt ſub trà

Ca]y]q

+ Nam omo fingendam ſitutudinam
vaci idem ab hominibus dicta est.

cui p[ro]cul abest, simulacra futuram cui prestit est. Dei autem numerem et s[pi]es ubi[que] diffusus adeste in qua abest, potest sepe uti et imago simulacra est. S[pi]euerentur neevis illorum regio inanis sit et una cum simili in fini iudeavit adoravit. Et igitur simulacta constitutus, ut quoqua mori moriri s[it] imagines simulimam s[it] notus. O[mi]nem sensu careret. Dei autem meteterunt unum et sensibile debet eis simulacrum. O[mi]nem assimilandine id nomen acceperit, qui p[er]istat simulacta deo simula iudicari, quin facerit non monere tur. Ita p[er]simulacrum dei non illud est quod digitis hoirs ex lapi de aut e[re] alium materia fabricaretur. Si ipe ho[rum] s[entire]t, non uenerit et multas et magnas actiones h[oc]erent intelligunt h[oc]us est meptissima quod s[entent]e simulacta et monere possent, ultro adoratura hominis flusset aquo s[it] expoli, que esset aut incultus aut horridus lapis aut materia informis aut rudi, nisi fluscent ab homine formata. Homo igitur illorum quasipara rens putandus est, per cujus manus nata s[it] per quod figuram s[pi]em, pulchritudinem h[re] cesserint. Et ideo meliorum qui fecerit quilla q[ui]tae s[pi]e. Et tanti factorum s[pi]em nemo s[it] cipit aut ueneretur. Q[ui]c[te]t timer tanquam posset plus esse innope. F[in] opifice. Recte igitur seneca in libris moralibus. Simulacta inquit coram ueneretur. Illus fluplicat genii posito illa adorant. Plus poterit altidum di[e] aut asteat, illus stipet iacuit. Uitamque ceduit. Et tanti hoc notopere s[pi]eripuit, fabros qui illa fecerent. Q[ui]dum inter se et contrarii q[ui]b[us] imamur despicere, statuam adorare, et e[mi]ne incultum, quod a muttere qui tibi deos faciat. Q[ui]s g[ui]rim qua poteritis h[re]prout, cum is qui fecerit illa non h[ab]eat. Si ne hec quidem dare his poterit, q[ui]b[us] habebat, iudere, au[di]re, loqu. mo[u]eri. O[mi]nem ne iegit tâneptus est ut putet aliquid in simulactum. In quod ne hoirs quidem quic[que] est p[er]ter ubi[que]. S[pi]e hoc nemo s[pi]eripuit, ut erant s[pi]eritus ac mi[n]tes eo[rum] penitus su[m]nulte peribuerit. Adoravit, g[ui]n enim s[pi]eribilia qui s[entuerit] uti ationabilia qui s[ap]uit ex anima, qui uiterit, ftena, que oruit, et celo. F[ull]at igitur velut in aliqua sublimi s[pect]ulae constitutus, imo imuli ex auditu posset. P[er]simu illud p[er]lamare. O[mi]nem in tras a[i]e et calestum manum. Celui poru in tuemmi ad a[du]m s[pect]acibus uox excita, ut ille earerit, uester de. F[ull]euob[us] blimem multu dedit. N[os] in tram aurammi. Nos altas m[è]tes et ad parere, s[pi]ui cu[ro]poribus s[pi]us erectus ad inferiora dep[er]nitie, tanquam uos penitus erant, non quadrupedes esset natos. F[as] non est celeste animal cum

terrenis inter, quę uergentibus coequant, quid uos b civilisque
lorestibus orbatis, prouit, in himin�que sponte provaibing,
humi enim miseri volutamini, cum deo s um quirtis quod in
sliblimi qvære debuistis. Nam ita mortaliu digitoru libri
ci et fragilia figmenta ex quolibet materie gne firmam
quid aliquid s i ne / nisi terra ex quanata s u it. Quid ergo reh
inferiorib, subiacens. Quid capit, uestris terrâ s i per pon
bis. Cum ergo uos terre submittis humuioresque factis
ipsi uos ultro ad inferog mergitis ad mortem, dantatis / quin
bil terra inferius est et humulus, nisi motors et inferi. Quo
s. offulgere uelletis, subjectâ pedib. uestris terrâ cœtenere
tis corporis statu. saluto. Quod idareo salutu rectu accepi
quo oculos de mente cum eo qui fecit conferre possens. Co
tenere aut atque calcare terrâ nihil aliud est, quâ simul acra
nò adorare quia de terra feci. Frè dimitis nò cœmpiscere,
no luptates corporis s pternere, quia epos et corpus ipsi / eu
hospito utinam, terra est. Ynù coute ut illatis, moratur
enim necesse est, qui se suusque animâ mortuus adiudicavit,
quod protest ad iulius et ad homines i peritos hocmodi
conionari, cu iudeaz, et doctoris ac prudentes litteris cu religiis
intelligat, uametare / nihil orti in h s pitis, quâ dantant colendus
nec tio qui prawitare preestare. Intelligebat. Oicero fallocc
q. hoines adoraret. Ma tu multa dirius, quâ deuènionem religio
nù taleret, at tam nò esse illuui lgo disputàda, ne s i excepta
publice religiones disputato talis est, stiguar. Ondè pat
es qui cum errare se sentiat / ultro ipse i n lapides ipse gat,
ut populus, ois, offen dat. ipse sibi orules eruat, ut omnes cœt
sint, qui nec de alijis bene mereatur, quos pateur errare,
nec de se ipso qui alienis accedit erroribus, nec utitur tâ de
sapientie sue bono, ut fris impleat, quod me precepti, sed pru
dens et scie nis laqueo pedem inferit, ut simul cu coteris
quos liberare ut prudent, debuit et ipse capitur. Quin po
tius s i quid tibi sicero iuris est, experio, populi facere sapi
entem, i digna res est ubi omni elopione me iures exerere. Hon
enim uerendu est, ne te intam bona causa deficit, orbi, a sepe et
malas copiose ac forti, defen disti. Huiusmodi patrocinii ueritatis
s i taceo nd auus, at
morte ut sapiens cœtemne debuist. Et erit at multo pulchrus ut
ob lene dicta quod male dicta moreritis. Hec p[ro]clausis, ph[il]

Aud. Circa vela

lince afferre potuerit quod diffusus error generis huam et ines
hominu ad sanitate tria disputatione renocare. Sed cœderiz
timiditan quin apiente esse nd debet. Quid ergo ipse medeuer
saris errore. Video heterena ac manufacta venenari. una
ecu intelligis. Et tis eadeque sas afficiunt ut quos sere fullos, si
teris. Audigit priut indisse te ueritati quâ nec devenitur,
esse nec senirurus. Si libenter errât hi quærare sentiur,
quato magis iulgus indorti ad pôpis inanby gaudet. ais quæ
puerub spectat ota. oblectanur fruolus et spere simulacros ca
pinur nec ponderare seni una quâque tê pot ut intelligat nihil
colendu eê quod oaus mortaliub cernit. qua mortale est ne
celle est. Nec mirâtus eê sibi uone uideat cu uti ne hoine quod
uideat. quæ iudere se treduit. hoc enim quod oausi subierit e
nò hóhôs recepta alii est. Cui qualitas et figura non ex aliis
mammas maferi quo nonnecur et ex fectis moribus quum petebur.
Oui ergo colunt simulato corpora hominu carentia quæ
corpo corporaliub tediderunt nec iudicat plus aliquem mente cor-
porum ut fit at officiu ealubili cernere que actes corporais
nò pot intuere. Quos homines idem ille phis ac poeta gravat
acruat tanquam humiles et abiectos qui contra nature sfera
tionez ad ueneranda se terrena pysternat. aut enim et faruit ains
humiles formidane duum depressus premuit ad trâ. Aludque
ale enim hoc diceret sentiebat nihil iuss colendu eê quod sihu
mamam non aurat. denud alio loo religiones et alius deo in
ane eſse confitemur officiu. Nec pieras ulla evelatù ſkepe iude
vi. ſueri tere ad lapide. attig omnes accedere ad aras et poni
bere humi proſtrati et pante palmas ante deui delubra. ne
aras ſanguiem multo Spurgere quadrupedi. ne uoris ier.
tere iuta. Que perfecto ſi caſſatu. nò oportet ſublimos et ex
celos homines alios auocari atque interà p[ro]mi. si nihil ali
ud q[ui]celeſha cœ tare. Impugnate ergo aueteriby false
religiones. quæ ſentiebat eê falsas. Sed nò e inducet uera/
quæ alius aut ubi est ignorabat. ſtagc ſic habuerit qui nulla
eet oio. quin nulla uera poterat muenire. Et eodemodo in
conuerit inerrare multo maior eillu qui fuit az tenebat. H[az
in fructui cultores quibus sint in epi. quæ celeſha nò ſentiur
in rebus corup tibilib acq[ur]tus. align in ſapientie retinet et
h[ir]re ueniam p[rit]que ſumui h[os] offinu eri ino te ipa. mi p[ro]poito re-

nent. si quidem homini atque motori, vel soli, vel certe maximi in religione discrimen. Huius quoque fieri sunt sibi notiores, intelligerunt false religionis erorem, tanto sunt ut sibi noti, et ut ei esse aliqui, ut erat, non putaverunt. Ita quod factius est de alio eni, uide sibi diu aliori, uti pitiis iudicem, non iustitiam, quidante pede sibi esset. In utraque igitur parte et sibi quod titia inuenitur, et odor quidem sapientie ut posse uideare quos dicas potissimi multiores. Allos ne qui falsam religione susipuit, an eos quin nullatenus. Sed ut dixi, uenia concedi, pater iustis et qui saperentes esser, non fataur. Huius nemo pater qui sibi pientia professi sunturam potius exhibit. Non sibi equidem inquisi ut eos putent, dumare potuere ut ueritare, ut ipse nunc uteret, quod ego fieri non posse consuear. Si hoc albi exigo quod ratione ipse pietare potuerit, faceret en prehendit, ut et intelligerent, eamque uera esset, ab omnibus non teneat. Si mouerit eos fortasse illud quod uera esset religio erorem, se ac uen dicaret, nec pateeretur esse alium quicquam. Viare cito nullo modo poterit, quare aut a quo et quicquam modis religio uera opprimeretur, quod est duum jamamment et celebs atque chani. Id nemo justi docetur, aliquis sibi nullo pacto pater. Suius vel hec est. Imperiti et insipientes falsas religiones pro uarisbant, quia neque ueris sunt neque falsam intelligentur, prout tores uera quia uerat, ne scuit, aut in his quas falsas est intellugunt perseuerant, ut aliquid tenere uideatur, aut odi nihil coluit, ne maedat innotore, cujusdam mariri sit erorem, uta peccandum sub figura hois imitari. Falsit quidem intelligere eumdem sapie, sibi huic. Ultra huc gradu prens ab hoüs non pater, Ita quod multi phos, ut docunt religiones, susipuerit. Veri atque duine sapientie est. Huius autem pse iux puerire adhanc sciat, non pater iusti oceanur atque. Phis quod sibi fuerit humane sapiente, asserunt sunt, ut intelligeret quod non sit aliquid adsequi neque uerunt, ut ducunt quod sit. Nota Ciceronis uxor est. Ut enim farile uera inuenire posse est, falsa convincere. Quod utresque humane conditio est excoit, et officia falsitas nobis attributa est, quibus etiam tradit Deus seam veritatis. Cui explecan de qua tuor posteriores libri fuerunt. Nunc interi falsa utrumque de ingamus. Quid igitur maestatis sunt hanc similleraque sibi in humiculi potestate, vel ut quid fierent, illetur odi non fieret.

Et se aliquem verum est falsus, ut etiam apud prome nantur.

Et

Idarco apud oratui priapus ita loquitur. Olim truncus erat, fi
culnus inutile lignu. Cum faber incertus fecanuz faceret ne p'
apni -chalut esse deus - deus in de ego virui auumq[ui] maxima for-
mido. quis non sit tanto hoc austro de senirus. Fures eni tam
stuln sunt / Ut priapi tentignê timeat. Cu aues ipse quas prore
falcis aut ingunis abign erishmant. Simula eris fabre factis:
mediocent. Sed flaccus ut fatRIA carminus strip
tor derisit homnui uanitate. Veri hi quifacuit serit rei d[omi-
cere] opinatur, denique poera maximus homomceteris pruas
in hoc senulo nò poence. Et anuliter desint, cum in illis emittê
nihilis libris erit fieri hoc tibet. Et custos furii atque auiri
qui falcet falligna. Hellesfordiaci seruet tutela priapi - adorat
ergo mortalia aut amortubus facta. Frangi eni. cremari. pe-
ritre p[ro]it. Nam et tectis venustate labentibus sepe communi so-
lent et conspiza incendio dilabitur. maneret. et pleru[n]que mi-
sur illis. Magnitudo subuenerit aut eustro dia diuges subse-
rit interp[er]it. furibus co[n]sit. Que igitur infama et ca timere
pro quibus ruine aut ignes aut furia timeatur. Que limitas
ab his aliquam sperare nutelà que tueri sem et ipa nò p[ro]it. Et
peruerstas ad eorum psidiam decurere que ipsa cui molatur in-
utra sunt. Inui acolentib, ui indicentur. Ab ergo ueritas ubi-
nullaus adhberi p[ro]t religioni, ubi nihil quod molari p[ro]
sit apparet. ubi sacri legui fieri nò p[ro]. Quid[que] atque
manubr quib[us] subierit est - id nò quia fatale est ab omne morta-
lu alieni est. Frustra igr[ia] homines autore ebore. g[ent]uis deo se-
culit et exornat. Quasi nò er his telus nulli posint cape
uoluptat[re] Quis ius est p[ro]nato[m] numeru[n] nihil sentieth. An-
ille qui mortuus. - Pari eni ratione deinceps corpora o
doribus ac ph[o]nis uestibus inita et convolutu[m] humicon
dunt. qua[que] honorat, quinque cu[i]s fieret s[on]nebat. Neg-
cui colutur s[unt]. nec eni senatu[m] consuetatione senis est. Ho
placebat p[ro]fio q[ui] aurea uasa templis inferitur s[up]p[u]acuiu[n]
putant. e[que] inter religiones q[ui] nò sanctitans sed auari-
tie sit instrumentu[n]. Illa eni s[an]tus è deo q[ui] recto colas inferre
p[ro]minere. Co[po]sinu[n] ius fas q[ui] a[iso] s[an]ctus q[ui] rectus ius metis
et incoctu[n] genero[s] p[er]itus honesto. Et regie s[ap]ientq[ui]
senit. Veri illud videlicet subdit hoc e[que] aurui inter plis
q[ui] s[int] ueneri donare aurum e[que] pupe. Quas ille ob minutiæ

plume s[ub]inibus

patate o. vngli.

funt s[an]tut

fortasse cœntempit. Non uidebat eni simulacra ipse et effigios
eari Poliden Sifranoris et phidei manu ex auro actis ebo
re perfectas nihil alioque esse grandes pupas / no auriquiby
quarui lusibus uemia dari pot. hii abarbaris hominibus cons
eratas. herto igitur etia seni stultitã seneca dederat. Hs
inquit bis pueri sumus ut iulgo dixi semper. Veri hoc
interest q[ui] majora nos ludimus. Ergo bis iudicis et orna
tis et grandibus pupis et inguisti et thura et odros infort
bis opimas et pingues hostias insolat. Quib[que] e[rum] quidem os hi
carens officio denti, his peplos et indumenta phisica quib[que]
usus nelaminis nllis e[rum] his auris et argenti consensit, que
non tam h[uius]que accipitur q[ui] qui illa donat ut. Nec imero
dyonisius sicalie tyrannus post victoria grecia portus deo
tales cœntempie spoliavit. illusit. Si quod h[uius]modi etiam
dictis p[ro]quebarunt. Nam cu[que] fuit olimpio aurei auriculi
detraxeret / lanceru uillit imponi / dicens estate esse geane
aurei / hieme f[ri]gidi[us] / lanceru utriusque tempor. aprid[que]
aurea barba deträhens e[sculapio] / congrues et inquidem
aut / cu[que] apollo pater eius imberbis ad h[ue]c esset ac lenis / p[ro]
rem filui q[ui] patre barbatu iu[n]eri / h[uius] pateras et eruunt
et paria que dam sigilla que simulacra proterius manub
tenebantur detr ahebat. et accipere se illa no[rum] auserre dicebat.
Per q[ui] eni stulti[que] etAGRATI nolle accupe ab his utriusque
r[igent]b[us] a quib[us] bona s[ibi] homines p[er]earetur. hec illu p[ro]
fectit qui ree et iu[ctor] f[ut]e. Quin etiam seuta e[rum] solia felicem
vivit eni u[ſa]s, ad senectutem regnuiq[us] per manus filio tradi
dit. In eo igitur qua homines sacrilegia in dicare non p[ro]eunt
opartur deo[s] ip[s]os s[ibi]n d[ic]es esse. at hi humilis quodam
le comiserit h[ue]c presto ſunt flagella. ignes. caulei. eru-
cos et quicquid ex c[oe]gitatione tratis ac fut[em]bus libet. sedi
p[un]uit deo[]hensibus in sacri[le]gio ip[s]i d[omi]nor[u]s p[ore]ſi
te diffidiit. Oui eni no[rum] ip[s]os ponitiu[m]i rei niquiut[ur] u[n]ſed
ſui lor[u] si eos posse alioquid arbitrannu. Quin etiam putant
illor[u] rumine a c[ctid]iſſe ut p[ro]donos rerui s[ac]tariu[m] c[oh]pens
tenerentur. er seniut[n]o t[em]tura q[ui] metu / ne iſid[or]umurã
no[u]i dicuererit / ip[s]os expecterat pen[em] incredibili salicet u[m]
nitate qui noni[n]ros s[ibi] deo[s] p[ut]ent ob aliena scelera. Cui
ip[s]os a[quib]y molant. spoliari q[ui] p[ro] p[er] ip[s]os nihil notere ponuerit. h[uius]

enl sepe ipf quor infacilegos vindicauert. Pot id uel casu
acridisse quod aliquando non semper fi tii paulo post id
qii accideret oftendam. Hunc interim qro/cur illa tor
et tanta sacrilegia in diuusio nò un dicauerit/ qui-
non furim sed palam in dibrio deos habuit. Cur huc
tam potente sacrilegi aremplis acerimoniis abimagi
nubus siis nò arcuerit. Cur eni facis rebus ablatis
prospere naugavit quod loco testatus è ut solebat. Vi-
ders ne inquit comitibus siis naufragii timetiby spfpera
sacrilegis naugano ab ipis dijs inmortalibus tribentar
sed huc fortasse aplatone didicerat deos nibul posse / Quid
Causis verres / què tullius accufator eius eide diuusio et
ſaleridi er tyrannis obbus comparat. Nòne omnem ſialia
copilaut ſublatis corvi simulaeris ornamite q. fanoy
Oaosù est prosequi singula. Nù liber cœmorate. In
quo accufator ommb eloquente iurib o minu tenuib cor-
ti uoris et corporis deploravit. De Corere ul' Catnè-
ſi ue ethnensi. Quarù alterus tanta ſiit religio ut adiue
huc templi eus secreti penetralia iuris nephas eſset.
alterus anquitas tanta / ut omnes historie loquutur
ipfim dea fruges in ethna sola primu reperiffe. filiacy
en uinginè in eo loco raptà. Cenib græcanis têpe
ribus turbata reſp. et seditionib et ostentis / ni repri
eſset incarmib ſibillim annuiffimâ corere debere
placari / legati ſiint hernâ multi. hec ergo Cces. ubi rei
giſſimi. quauidere maribus ne adorandi quicte grà
licebat uel ant quſſimi / qua ſenatus populi q. re-
ſacriſijs domis q. placauerat at erarchiam ac uctutis
penetrab, ac. Verre imiſis latronib ſuis ipfimeb
lata est. Iſdem uo alaffiarmaret ſe aſtæulis ut eam puiſte
ſuſaperet oratù iis ufus è uerbis / ſefe iâ nò deos qùe in-
ſus urbibus adquos confuugeret hib / quid eorù simula-
ta ſaſſima. C. Verres ex celubris religiſſimus ſiſtu
liffet. Quasi uò ſi uerres ex urbi telubris q. ſiſtuleme-
de celo quor ſiſtulerat. Vn apparet iſtos deos inhi hiè
inſe amplius q. marliâ de qua ſiit ſ fabricati. Hec ſime
vito ad te. M. tulli hoc è ad hoine ſiait confu gerit / qii
triennu ſp ex perni deos iios nibil utere. Solent eruz
ſultimi ſi ad eos ob deſendentas inuurlas hoinu qſu

Contra Catechism
Siclitum

gissent qui c. verri nec pro se ipse trari esse potuerit, nec uerres obsec facinora dænatus est. Non ergo dy undecore runt h. acervonis industria qua uel defensores oppïsit vel gratie restitut. Quid quapud apin Verre non fuerit ulla dænatio sed uacatio. Et quæ admodum. diomisio deorum spolia gestamn dy immortales bonâ dederunt navigatione sic etiam vestrâ bonâ quiete tribuisset uideantur. Inqua sacrilegus fugi tâ quille firmi possit. Nam fremetâb postea bellis cœulibus (s) obtentu dænationis ab omni periculo ac metu remors ali oris gravæs caus ac mißabiles excitus audiebat. Et qui ce closte solus universis fœtis ibidem debat? is ius uniusque caestib. solus estit / donec illuèr operibus sacrilegio partis erituta facta ac senectute consectus p[ro]scriptio truïnurâs auferer / caest. que tulli iuolate deorum maiestatis ultorè. Quin et fœry in eo ipso fuerit quæ suâ morte crudelis imum exitus suus actus aretis audivi diujs uidelecto prouident. ut sacrilegus ac p[ro]bile religionem suarum non ante moreretur. Q[ui]solatui deultione c. possit. Quato igitur rectius est omnes insensibili et unius oculos eo tendere ubi feces ubi habiturio est da ueri quatuor fiti sunt firmite s[up]pendit. qui celi distinet astris fulgetibus qui s[ol]em rebus humanis clarissimâ ac singulis lumen in argumentu t[em]sue unice muestaris accendit. Terris autem maria circuio diot/ flumina sempiterno lapide fluere p[er]ceperit. Justit et extendi c[aus] pos s[ub]sidere ualles. Frome tegi s[bus] lapido s[us] f[u]rgete m[ô]res. Que ung; omnia nò jupit fecit. 1. ante annos mille septingentos natus est. Cui perna p[er] quod nò p[ot] c[ò]prehèdi/ne queri quidem debet. Satis h[uius] adple nitam perfecta prudenteri s[ui] deus esse intelligat. Cui inligenientur us ac s[um]a hec est ut susapiat et bonorificet c[um] paritem generis humani et teru mirabilu[m] fabricatorum. Unde quidem habetis obtusius, cordis elemosina et feci et cœperim. S[an]tus lumenque deo c[ui]m sensu tanquam deus adorât. Qui c[ui] deo opa miraretur. A. celu[m] narys lumina bus terrâ cum campis et m[ô]tis, maria cum flumina et stagia et fontis, c[ui] teru admirationem ob substance facti et ip[s]us artificialis oblitus, qu[em] uide reno p[ot]oant / opa cœperam. N[er]ari ac colere c[ep]erunt. Nec un[us] intelligere quidem. Q[ui]c[ui] uide d[um]us legibus obsequiæ / c[om]modis atque usibus hominum p[er]ueni necessitate famulari / t[em] illas existimât esse deos ingan ad

Et ille apix qu[em] vamus
mundi / melioris ovibus
qui nutriu deus

Uerius

ueri us beneficia duina / qui deo et patri indulgetissimo fili si
bi opera ptulerit. Sed quid miri si aut barbari aut imperiti
homines errant / cù età phì stoltæ discipline in ea de sint opini
one ut omnia celestia q[ui]mouètur / in deorù nuò habenda ee cè
sant. Siquidem luctius stoltius apud cirevone fle loquitur. Hac
igitur instellis constantiâ hanc tantâ intam uariis ac filibus
in omni етитate consequentiâ tépoy nò possit intelligere sibi
mente ratione consilio / que cui insiderib[us] eè iudeamus / nò
possumus ea iphì nò in deorù nuò ponere. Ite paulo supevont
restat in quit ut morus astroru sc ut voluerit / Que qui iude
at nò in deo et soli videru ut et impie facit si deos eè negat. Hos
uero et quidem constanter negamus, ac uò s[an]ophi nò soli un
dictus et imposi ueret etiam c[et]os in eptos celiros p[er]bamus. Quy
ignorant iâ imperitoru uanieate uicifist[us]. Quo eù solc et lunâ
uos etiam scerens deos p[u]erens. Tradure igit[ur] uobis stellarum misto
ria etiam ac templa Angulis erigamus ut suamus quo quia
q[ui]tù quo die colamus / quib[us] nonbus quib[us] p[er]b[us] adnoceamus
nisi forte nullo disarmine tâ immùbiles et minutos deos
acueratim colere c[et]ebomus. Quid q[ui] arguitu illud q[ui] colli
gunt universtæ celestia deos eè in consmoru ualest. Hâ si deos 10
circo œc opimantur / qua certos et ronabiles curiis h[uius] erat
et hoc eù apparer deos nò esse q[ui] c[or]bitare uollus apud nunc in
nemibus nolict[em]. Ceteru s[an]dy esset h[uius] amicu illuc passem fine
illa necessitate fertur. Nunc animâres interea / Quoy q[ui]
liber sunt volutates h[uius] amicu illuc uag[ant]ur ut libuit et quo
quem[que] mens duxerit eo fertur. Moni igit[ur] at h[uius] moris volutæ
rius s[an] necessarius / qua p[er]huis legibus officiis deuillutæ; 5
s[an] disputaret de curiis h[uius] deo, quos ex iph[ui] reru sc temporu
& gruenna intelligetia nò esse forturos ex ista maut volutæ-
tios esse tr[ui]quam nò possèst tam dispoite tam ordinate mouo
riu / nihi sensi us [illius] esset officiis s[ui]nens. / O q[ui] diffusus i-
gnoratib[us] ueritas oq[ui] fralsi s[uen]pibus. Si morus inquit astro
tu fortunu non s[an]t / nihi alud restat / nihi ut voluerit s[an]
Imo uero ut nò esse fortutos manifesti è / Itanee voluerit
os. Quid i[n]guræ inofficiendis interib[us] constat iâ filiâ suâ
ti miru deus unib[us] a[n]feri scilla disposuit / fle machi mati.
est ut perspacia ceu duina er admirabili toc de curret et ad
effinendas succedentu s[ibi] temporu uare tates. An archime
m[que] flaulus concano est multimodè müdi ac figurâ portu

in quo est machinari et efficere solé lumina cœpit ut mequales mores et celebant similes conuerunt quas i dixi dixerunt et non accussi solus / uel meverta diminutiones quæ lune ueris est stellarum uel mevertui vel uagarum disparis curvis orbus ille diu interitur exhiberet. Deus ergo illuera non ponur mebinari et efficere quo ponit solemna hominis imitanore fmulare. Quivide igitur stobiis si astroly figuras inillo eis pictas effictas uisseret / sio illa consilio mouerit dicit ac non ponus arnifus ingenio / mest ergo sideriby vano ad per agentes mearis suos apta. Si dei eillarano qui et seant et te get omnia / non poy sideriby qmouenit. Ilam si solé stare uoluerbet per pernus unq. Dies esset. Jre simons astranò biuntur quis dubitat sempitâ nortè sinurâ fuisse. Sed ut deo aeno cens uices essent / mouerit ea volueret / et tam uilarie monerit ut non motu lucis atque tenebrarum mutue lucis in odes fueret quiby laboris et quiens alter na spacia còtarè / fs etâ fugo us et caloris / ut duisbrû tê poruus ac potestasul manuâdiq. fustibus convenienter. Cuâ soleritâ diuine puro stans in madiu nandis tenebry astroly qua pri phis nò iudebat animalia cœ side in Putauceris / tâ quâ pediby et fonte nò duina rano ne puce deere. Our aut illa ex cogituerit Deus quis nò intelligit quicet ne solis lumine ducere deo nimui nor tetris ary horribus tenebris in grane sceret noceret quoduciq. Iragi et cù simul miruueri ateate distinxit / et tenebras ius mulos munis quiby lumiby temperaut. Quâto igitur na se pruèden qum illa sapiente studere se putant. Qui sêntr a deo lumina illa horro is tenebrarum depelleret inmura. Is en iibrû quo pite nomena brouiter comprehendet his tribu ieris iby emmaut. Tot nuo talqæ Deus simulacra figura Imposuit celo. Porro atras spara tenebras clara pru no se uist dare lummano et. Qo si fieri nò pòt ut stellet dy sìnt Ægno nò sbl quicè actua dy eè prit / qum lumiby astroly nò rano ne differit fìn. Agnumur ne. Q. si hi dy nò sì / ergo nee celu quidè inquollia ola consencour. Simul i moce sierra quâ caleam quâ subigamus et collesus ad ienil Deus nò est / nec tâpi quidè ac motos dy eurit. Si h. nò ergo nee tellus quidè unuiu a Deus iuter pòt. Jre sìq. que se iuri animântiby adiùs bikendi aut lauâdi Deus nò ne fontes quidem ex quiby aqua pì put. Si fontes nò sì / nec lumina quidè que de fonnby colliguntur. Si lumina quod dy

1 ar crepus

Ca7 vi

182

heres

nō sunt ergo et mare quod ex flumīnibus consistat teus hōrōs nō pōt
Oque fineq[ui] colut neq[ui] terra neq[ui] mare/q[ui] mūdi paruerēque d[ur]que
p[er]t. h[ui]s ne mūdius quidēque torus deus e[que] y[ac]t ei p[er]t
et animāte et ſapientē esse contemnōt. Et p[ro]ea deu[m] in qua tām
inconstātes fuerat ut nih[ui]b abh[us] dictu[s] ſi quod nō ab eis d[ur]que ſi
erit eueri ſi e[m] arguim[t]at ſi erit nō posse ut ſensu careat
q[ui] ſensibilia ex ſe generāt. Aju[n]dus aut[em] generat hominēque ſenſu
p[er]ditus. Ergo et ip[s] esse ſensibile. J[es]que ſensu e[que] nō p[er]
Cui par[es] hakebat ſensu. I[gn]ur qua homō ſensibilia e[que] mūdi
mūdi euq[ui] par[es] homō e[que] inſſe ſensu. Prepositiones quidēque nere ſi
er ſensibile e[que] 18 ſensu p[er]diti g[ui]nrat et h[ui]re ſensu euq[ui] par[es] ſe-
su aucta ſi. sed aſſupnones falſe quib[us] arguim[n]t concludōt
Qua neq[ui] murdus generat hominēque homō mūdiu par[es]
eſt. Ham hominē e[m]princt p[ro] iem teus ſecit qui mūdiu et nō e[m]
mundi par[es] homō ſi eut corporis membru[m]. P[er] ſeu mūdius e[d]
sine ho[sc]e ſi eut et iur [be]ſiurīus populi ſic et mūdius conucti[m]
tonus generis homin[m]. Et aliu[m] e[que] in colitur aliu[m] q[uod]
culit. Et illiu[m] ſu[n]d[et] iuq[uo]d falſo ſui c[om]peter at[que] confirmare et
ſensibile eſſe mūdiu et deu[m] arguim[n]t ſuor[u] conſequēntā non
u[n]deru[t]. Ham ſi mundi par[es] eſt homē et ſensibilia e[m] mūdius
qua homō ſentit. Ergo qua mortali[d]e h[ui]m or[t]a[m] ſit et
m[u]ndus necesse e[d]. Nec mi[n] mortu[m]s e[d] sed et omnib[us]
p[er]ſionib[us] ſubnectus. Et e[m]contra ſi teus e[m]mūdius et par-
tes q[uod] imor tales ſi. Ergo et h[ui]deus e[d] qua par[es] e[ur]di-
ans mundi. Si homō ergo u[m]menta et p[er]c[i]us et c[om]ora gene-
ra b[os]haru[m] et aliu[m] et p[is]a[n]i[que] et illu[m] eo[d]e m[ot] ſentit et
m[u]ndi par[es] ſi erit. At hoc intolerabile eſt. Nam et hoc co-
lunt egyp[t]i, ſi res et peruen[t] ut r[ane] et c[ul]ices et firmi[m]
dy eſſe iuq[uo]d n[am] q[ui]ua et ip[s] meſt ſensus et p[er]parte auq[ui]
et homin[u] cauſa[m] m[u]ndi uſſe a[m]ſtructi[m] q[uod] commu[n] domu-
Ergo m[u]ndus nec teus e[d] nec animās ſeconſtructus e[d]. animās
e[m] non conſtrui[t]e ſi naſatur et ſi e[d] obſicatus ſic ut[que] e[m]
comu[n] tanqu[u]na[m] est. Ergo aliquis artiſex m[u]di deus et
ſeor[u] erit m[u]dius qui ſactus e[que] ſeor[u] illequ[m] e[m]ſiui cauſu[m].

ta repugnās et abſur[u]di q[uod] enim oſſedes ignes c[er]terat q[uod] m[u]di
elem̄n[u]t uſſe eſſe aſſirmāt. I[m]sem m[u]ndu[m]ſi, deu[m] dictu[m] / quō p[er]
x multo r[u] deor[u] acer[u]to i[m]nu[m] teus conſi[er]ſi/q[uod] p[er]m[u]ndus
ergo n[on] ſeus / ſi e[m]m[u]diu e[que] e[d]. Si u[m]ero m[u]dius deus e[d] e-
go illu[m] omnia que p[er] meo dy n[on] ſi, d[ui] m[embra] iuque u[m]nq[uod] so

et domus, atqui
ut m[u]ndus u[m]
homis habentur
eſt et u[m]s

et op[er]te m[u]di ſi u[m]
ta ſonu[m] arguim[eta]
e[n] falſi p[er]tia m[en]toſ
et ab ſu[n]d[u] exuſi[n]
habent. Aliu[m] q[uod]
d[ec]u q[uod] aut d[ar]p
et homi[m] raui[m] m[u]du[m]
eſſe conſtructu[m]

II aſſa[n]

solidi nomen accipere non piet. nec enirecte quis dixerit mbra
hominis unius multos homines eile. ut etiam non estimulus cœpe
vivo animalis et mundi. animali eni qua senili p[ro]sue et er
membra euis h[uius] est s[ui]s nec nisi a[c]propore duilis haere
sunt. Cui[que]tur rei simulatu[m]que gerit mundus muniri
ipsi d[oc]ent cui factu e[se] non diffiteatur ut eter dys et homih
quasi c[om]unis d[ni]. Si ergo est constructus ut domus nec ipse
deus est nec elementa que s[ui]t partes e[ui]s/quia nec] dom h[ui]
domui s[ui] p[ot]. nec illa de quib[us] domus estat. n[ò] m[i]g[ui]t u[er]itare
ted en[à]uerbis s[ui]s c[ui]necitur. Si[ur]t e[m] Domus in u[ſum] habi
tandi f[ut]a per se nihil ſentit / d[no] quoq[us] ſubjecta est quaeſt
et aut incoluit / ita munibus per se nihil ſenties factori des ſub
lacet / qui e[m] muſi s[ui] ſecit. D[omi]na in- tratione p[er]eatur
ab inſi[mi] enibus - Pr[im]i q[ui] elementa - i. Deo oper. Deo p[er]
d[em] inde q[ui] elementorum ſuorù figuras humana ſp[er] comprehenſa
voluit. Ham ſolus lunæq; ſimulacta humani in modi[que] ſor
mant. it[em]ignis et terre et maris q[ui]li nullacui. y[est]i. neptu
nui uocat. nec elementis ip[s] maperto l[ut]ant / tanta homines
imagni[n]i cupiditas tenet / ut iam uliora ducantur illa duera
ſunt. au[ro] ſulcet et g[em]is et etiore delectatur. hori pulchri
s[uo] et nitor p[er]stringit oculos / ut null[à] religionep[ur]et ubi
s[ui]q[ui] utano ſulſerint. ſtayp[us] ſub obertu deorui aurina et cupi
ditas colitur. C[red]unt eni deos amare quac[ui] p[er] c[ap]nſuit
qui[que] s[é] pp[ro]n[od] f[ut]a et homi adia et latrornua quondie
ſeu[i]t p[er] q[ui]d[em] bell[us] per totu orbez populos urbesq[ui] ſi buernit
Conſerat ergo dys ma[n]ibus. et rapinas ſuas quos d[ur]te ne
ocesse est imbealles eſſe acſume turtutis expertes ſub ſubjectis
c[up]idatam. C[ur] eni celeſtes eos p[ut]emus t[em]ſideret alioq
eterra / et beatos ſialiqui re indigeat / uel incorruptos ſi uo
luptan habean[que] inquib[us] aſſe tendis cupiditas hominu[n] n[ò] im-
merito d[am]atur. Venuit igr[ui] ad deos n[ò]tà religionis gent[ia]
quo nulla p[ot]eſſe inrebus male partis et corruptib[ui]b[us] q[ui]que
au[n]i ocuhs au[ri]at nitor[em] leugari marmoni aut e[ker]vis alioq
an[t] ut inſignes ſap[til]us et colorib[us] uſest / uel diſticta g[em]a
ſuſerib[us] po[ca]la inſanabili c[oe]mplato[que] contentet. Et qu[am]
fuerit ornatora t[em]pla et pulchri[us] ſimulacta t[am]no plus
maueſtatis h[ui]e credetur. ad deo religio com[ui] n[ui]b[us] q[ui]e
cupiditas humana nuratur: he ſunt religiones quas ſib[ui]ma
t[or]ib[us] ſiis traditas pertinacius[que] tuari ac deſen dere p[er]eugit

ut non consideret quiles sit. Hoc ex probatis ac ueras est cœtì
dut quæ eas ueteres tradideret, tâtaus est auctoritas uetustatis
ut inquiene meæ celus esse ducatur. Ita et creditur et pas-
tim tanquam cogite ueritati. Denique apud cæronem sive diat
Cora lualio, habes balbe quid corra, quid ponere sentent
fac nuæ ego intelligâ quid tu sennes. A te enim phi Ratone
religionis actipere debeo, maioriby aut nris etiam nulla tis
redditur rationis est credere. Sic redidis et ergo rationem re
quiris que pòr efficere ne tredas, sin ratone credis et ut
teni, puas ergo non credis. Jede enim quoris ut et sequaris
cui inueneris, doct te ecce ratio non eſſueras religiones deo
Quid fanes, maiores ne portus an ratione sequeris. Que
quidem nbi non ab alto inſinua rata ipso inuenta et electa è,
cui omnes religiones radicibus erudiſt. Si rònez mawis di
icere, te necesse est ab inſtitutis et auctoretate maius, quo
id ſouit reme est quod ratio p[er]bit. Stat pietas maiores ſeq-
uadet, fitere igitur et ſultos illos futile, qui ex cogitatis con-
tra ratione religioniby ſeruerit et te meptu qui id colas quod
ſaliree couiceris = sed tis q[ui]m nobis târope maiorsi non
apponimur, uideamus tamen qui fuerit maiores uti aquos,
auctoretur diſcedi nefas ducitur. — Romulus iute condit
turus p[ast]ores inter quos adoleuerat connotat. Quidus
numerus condence ut bi paru idoneus underetur, vòstitu
et affutu. De passim intelliger ut ex finibus locis p[er]ſimi q[ui]
sine ullo conditonis discrimine. Ita cœſluit ex his omnibus
populi, legiti in senatu eos quietate anteibit, et patres
appelluit quorui consilio gereret ut. De quo senatu p[er]
tus elegarii ſcripserat hec loquitur. Bucina cogebat prius quos
aduerba quittes Centu illi inſtrato ſepe senatus erat
Curia p[er]ex to nuæ que tenet alta, ſenatu p[ell]itos habuit ru-
thica cor de patres-hi p[er] p[er]tres quorui decetis eruditi ac
prudentes uti de non ſimile ſuant. Jede, veri atque imura
bile omnis p[os]terit as iudicet quod centu p[ell]iti senes ſtaru-
ti est euluerit. Quos ut imp[er]mo ſlbro dictu è p[op]ulam ille str
ut ueta esse crederet s[ar]a que ip[er]tredebat. Est uero q[ui]lo
ru auctoret as halcanir a p[os]teris quos nemo cui uueret
neq ſolum neq. inſimus affinitate dignos, iudicavit. Qua-
re oportet in ea te marime in qua ratione ratio uſar[em]s
quæq[ui] confidere ſi quæ iudiao ac p[er]p[er]s ſentis metu ad inueni

Vij Ca 7

["ganda et perpenDECIDUERITATE & crecERE alienis errorIBUS deinceps\nTAS? RANonis EXPERTE. Dedit omnis Deus pro viris pornone SAPIENTUR,\nut er invidiata INNISHARE POSSET et AUDITA perpenDERE.\nHec quia nos illi tEPORIBUS, ante cesserIT SAPIAS quosque ANTERIORIT & SI\nOMNIBUS equalIT Datur, OUPARI, ABATECENEBUS nòPOT. ILLIBATIBUS\neST TANQUIS LUX et CLARITAS SOLIS / QUA ut SIB Oculorumque SIFAPEN-\NTA Lumen et corDis humani. QUare TUS SAPIE, INIERATURque\nte omnIBUS FIT INNATUR / SAPIENNA SIBI ADIMUTR / qui SIT ULLOMDICO\nMUETA MAIORU PROBAT / et ab Alys PECUDU more DUECITUR. SED\nHOC FILLIT QUA MAIORU NOMINE POSITORE, nò PUTAT HIERI POSSE / ut aut\nIPIS plus SAPIENT quia MINORES NEECITUR. AUT illi DESPUERIT / quia\nMAIORES NominATUR. Quid erGO IMPEDIT quin ab IPIS SAMAAMUS\nerEPLUI / ut quO illi qui FALSA MUENERAT POSTERIS TRADIDERT. SIC nos\nQUI UERU INIENIMUS POSTERIS MAIORA tradamus. SUPEST IMGES\nQUESNO / CUI? DISPUTATIO nò AB INGENIO SIC AETUENET / & PLURIBUS\nEXPLICANDA ERIT NEQUIDIO DUBI REHINQUANET. HAM FORITAS\nALIQUIS AD ILLA CONFIGRIAT que A MULTS et nò DUBYS TRADICTUR AUCO\nRIBUS / EOS IPSES quos DOCUI? DEOS nò ESTE / MAIESTATUR SAMA per Sape\nOSTENDISSE et PUDIGYS et SónYS et AUGEYS et ORAULIS. ET SANE\nMUITA ENIURI PRIT DIGNA MURA CULTA. INPIMUS ILLUD QD'ACRUS\nNAMUIS FUMUS AUGUR CULTARQUITUR PRISAN COMONERET ut IN\nHUIUS NOW FACERE IMAPERET / NISI PRUIS EET INGAURATIS / eis,\nREX ARIS EN ELEUIS FICE DICERET / ut AMULTIS AUUB TENIUITUR\nSIBI UTRU ne HIERI POSSET / ut qNIPET AIO COCEPISSET SECUT / AFFIR-\nMARETIS NAMIS POSSE. CAPE IGIT INQUIT HAC CORT. ESQVIZ NOVAUB\nDISIYE. AT ILE INCUTANTER ACCEPIT. AC SECUT. // DEINDE ILLUD\nQD'ESTOR et POLLUX BELLO LATINO APUD LAICI JUNIURIE NISIT EQUS,\nFUDORÉ ABLUENTES. CUM EDES EVORU que UCTA SONT EXIT SINA SPON-\nTE PANIUIT / JIDE BELLO MACEDONIO EQUIS ALBIS INSIDETES. P.na\nCENEO ROMA NOTUM UENIENI SE OBTULISSE CREDIITUR / ILLUD OMN\nMIRABILE QD'SIMULATUR FERNTINE MULIEBRIS NON SEMEL LOQUIT\nESE TRA DITUR. ISTE PINONIS MONERE CULTAPIS UEIJET UN EX MULIBUS,\nAC CA TRA SSEIRENDÀ MIFFIS IECABÜDUS ET LUDIS INFROGARET UTRI\nNE VNAM MIGRARE UELLET / UELLE RESPONDIT. // CLAUDIA quos\nPROMPNUM INEREPLUI MIRANIL. HAM CUI EX LIBRIS SIBILLINIS VEA\nMATER ESET ACITA / ET INIADO EBERIM FLUMINIS, QUAE CHEDA\nNHESELLET / nec ULLA UBI CDMOUEREAT. CLAUDA FORIT / SIF\nIMPUDICA EET HABITA OBNIMIOS CORPORIS CULTUS DEAN SUBMUT\nFIS GENIBUS ORASSE / ut si SECASTAM UIDICARET / FLUI TINGULIBUS", "maturandæ et die rege\nper se em vutu at captu\nq[ui] pauc[us] post dubus\nlitteræ neque à domum", "letis"]

querent. In quoque ab omo wuertite non valuerimoveri abimur
muliere et domo et illud equumur quod lue semiente etiam apud
epidauro accitus ut etiam domum diuina peschletia ubi aste pe
rhibentur. Sacerilegi quod miariput quovis pinnabens miu
riu sua dy iudicasse credutur. Appus claudius censore cum
aduerus responsi ut sacra heredus trastulisset ad suos publicos
lumina orbanis et pontorium gens que prodidit mitra unum
annu tepus extirpata est. Hc censore fuit, cum ex Junonis laci
me teplo marmoreas tegulas abculisset, quibuscumque forume
equestris quæ rome fecerat tegeret, et mente captus est, et
amantis duobus filiis in flurio militatiby fumo ai morere con
suffrutus. Perfectus et al. in domumque Ocululus cum apud chaos
euerbat etiam apud luctu clausum fenestram eodem postea loco a muli
bus Cesaris interfectus est, his excepvis adiugatur, pittus q
sublata ex re sauro proferuntur, locentis peamur naufragiz
fecerat, ac uernis de cito toribus illius est, ut nihil fuerit eam
nui in columnem reperiretur. Ceres quoque, mulier multus si
bi apud homines uenerationis adiecta. Haec ab Alexandri
capta cuitas esset ac multus ad eam soliandà irrupißisto
cullos omnium reperente obectus fulgor extingit. Reperiretur
eterna sōma que ium deo vii iudeatur ostendere. Tiberio namque a
tinuo huius plebeio per querebunt obueri, aris e cupiter dicti et p
cepisse ut cœsulam, et senatu multaretur, ludis cito cibus per
mus cultore sibi dispiassa, quod ad nivum maximum quidam uer-
teranum, sub curia medio cito ad supplicii duxerat. Hoc
q[ui] ludus instaurati oportere. Quid ius neglexisset et inde
filii perdi disse fertur, ipse aut gravi morio eam correpus. Et
cui truisi eade magend cerneret, querebant satisque penarunt
p. negato imperio imperio pendens est. Luctuca delatus ad
constules et omnium inseniam exposita recepisse corporis
firmitate, flus quod pedibus domui redisse. Illud quoque solum
nò minoris admiracionis quo Cesar auqusius dregesse serua
tus. Ham cù bello cuilibet brutano implicitus gravu morbo
abest nere pluio statuisset, medico en aetorio, mmerue spes
obuerat e mones ne pimbe alludit e corporis castris se
Cesar connneret. Fratres manes Cesar lectus per latus est, et
eodem die a bruto castra capta sunt. Quia p[ro]ea possit, similia
excepit. Proferri, et suueror ne st huc in propositione, teret
con因為 your domui in moribus, aut oblitus, apposuit, videlicet aut

Valerius de pe:
gleدا religione

crimen loquutatans incurra. Expona igitur isto omni velle
quo finibus res diffides erobere intelligatur. Et has omnes
simulare numinis p[ro]stigias iuvelabo quib[us] inducti homos
a veritatis uia longius recesserut. Sed repetà longe altus,
ut siquis ad legendu ueri expers et ignorus acciderit / in
utatur atque intelligat quod tandem sit caput horu et ca maloy
et lumine accepto suos ac totus generis humani p[ro]ficiat errors
Cum esset deus ad exco[gn]itandu prudentissimus / ad fariendus
salernissimus ante quod ordretur hoc opus mundi q[ui]n p[er]mi er consilia
ta bonu fons in ipso erat sicut est semper ut abeo bonu tanquam et
uis ornretur longe qu[us] supe flueret prodixit simulè su[rum] spiritu
qui esset iuribus patris dei potitus. Quomodo aut duo iuven
inquarto dicere conabimur libro. Deme fecit alteru in quod
doles diuine stirp[is] non p[ro]manit Iта[que] s[apte] mui d[ia] tanquam
veneno infectus / et ex bono ad malu transcendit. Suo qu[us] arbi
trio quod illi ad co[do] fuerat datu concluderu s[ibi] nomen aſciut
Unde appareret cunctoru malorum fonte est e[mi]nores. Inukt[ur] eni
ante cesseru suo / qui deo patris p[ro]seuerando tu comprobatus tu
etiam et carus est. Hunc ergo ex bono perſe malum effectu gre
al
appellant. nos criminator[em] uocamus qu[em] eu-
mina in que ip[er] illucit ad deu deferat. Scorsus igit[ur] deus faber
mundi / illu primu ac maximu filui p[ro]fect operi immenso / e[mi]
timul et consilario utus est et artifice in exco[gn]itandis ordina
dis p[ro]ficiendi s[qu] rebus / q[ui]n is et prudentia et ratione et potes
te perfectus est. de quo nunc parcius q[ui] alio loco et iu[n]tus est et no
men et ratio enarranda nobis erit / nemo querat. Ex quib[us]
Itamaterys tam magnia tam mirifica opeva deus fecerit. Oui
eui fecit ex uhulo. Nec audiendi sunt poe[te] qui aut chaos
imprinapio fuisse a, confusione terri atque elementorum. Posten
uero deu direnuſſe omne illa cons[itu]ere singulis q[ui] rebus eron
ſuso aceruo ſeperans in ordine descriptis institutus ſeu in
ritter et ornare. Quib[us] facie e[ris]pondere potestare deu nd
telligen[ib] / qu[em] c[ir]datur nihil efficere posse / niſter materia ſub
iacente atque paratu. In quo errore etiam p[ro]hui fuerut. Na c[ir]cio
de natura deorum diſpitiens ait ſie / Primu iſt[em] no e[pi]robabile ca
materia teri unde orta sunt eſſe diuina. P[ro]ientia e[ſt]a[n]t,
erbr[us] et habuſſe u[m] et n[am] ſu[n] / ut igit[ur] faber tu quid edifi
turus est / n[ò] ip[er] facit materia / ſed utitur ea q[ui] paratu. F[ict]or
item c[er]a, ſic[it]ui P[ro]ientie diuina materia p[ro]ſo eſſe oporti
rum.

Luttorum fons
litorum malorum

nò qui ipa faceret 5 quâ hret paratâ. O simateria nò est a deo
facti, nec terra quæ et aqua et aër et ignis a deo fietus è. O cy
multa sùt iucia in his dece uersibus. Primum ut is qui abalys
dispituationibus et libris fere omnibus proidentie fuerit asser-
tor et quia cœrrimus argutis repugnauerit eos quipu iudètaz
nò esse dixerut, i de nunc quasi proditor aliquis aut transfuga
puidentia conatus estollere. In quo si contra dicere uelus necco-
gitatione opus est nec latore. Sua illa dicta recitandaf. Nec e'
poterit abullo et cero quæ accerone uchemitws refutari. Si dce
dimus hoc mori et instituto achademuorù ut licet omne,
nial de libers dicere ac sentire que uelit. Sententias ipse s idere
mus. Nò inque pbabile materiaterù a deo factâ. quibuscara-
guntis doces. Nihil eni dixisti qir hoc nò s it pbabile. Tacta mihi
eccitario ul'maxime pbabile iudetur. nec tì temere iudè tur-
coigitann plus esse aliquid uideo què profecto ad imberillu
tare hominis redigis. Oui nihil aliud quæ opsciu concedis. Quo
igra ab hoë duima illa uis differt. Flut homo sle z deus ope in
diget aliena. In diuget aut simbil moliri pòt nifi ab alio illi
maria mmistretur. Od s fit / impfecte utus, iurtutis è et e
ut la potentior uideâvis materie institutor. Quo ergo noie
appellabitur qui poterà euimicit, si quidem ay èppa facere
q aliena instituere ul'disponere. St aut fieri nò pòt ut s it po-
tentius deo quicquè què necessè è pfeè esse iurtutis. Potestatis
rationis. Joem igr matie hctor è qui et teru exma stàtiù ne
q eni deo nò finente ul'muto esse aliquid aut potuit aut de
buit. Sed pbabile est iniquit matiam teru hre et habuistse
iim et nam suâ. Quâ iim potuit hre nullo dæte. qua naž
nullo generare. Si habuit uimn aliquo ea s lùpfit. A quo at
simere/nifi a deo potuit. Si huit nam que utus anat endo dì/
nata est. A quo armi a deo potuit pèari. Hatur a eni qua di
citis orta esse oia / s lòsiliù nò hre efficeremihil pòt. Si at ge-
neràdi et facendi potes est / hre ergo consiliù / et ppea deus s it
necessè est. Nec alio noie appellari, ea ius in qua mest et pui
denita excoigitandi et solertia potestas quæ facendi potes è. hre
ergo consiliù. et ppea deus s it necessè est. Nec alio noie appel
lari pòt ea ius, in qua mest providentia excoigitandi et soler-
tia potestas quæ finendi. Qelius igr senem ouis stori acu
tillimus / qui in ditnihil aliud et naturâ cy deu. Et ego in

Aeiu natuâlii et sibi nec illius ordinet quod uille ymo Lactea

deus nò laudabiz Aquæus eni nãus illius / Sibi illà dedit quonò deus ipse natura est. Cù igrì ortù rerù tribus nature / de detra his deo / in eoè lus hefitàs uel surà solus - aquo eni fieri ne gas / abeodè plane fieri mutato nonè consiferis. Sequitur mep tullima cœperatio. Ut facer inquit cuùid edificaturus è nò ipse facit mâm / hù utur ea quid parata. Fictor quæ cera sic uel pugnènne diune mam pito esse oporuntur - nò quia ipse facer sibi hæt brèt parata. Imo nò nò oportuit. Est eni deus minoris potestas si ex parato facit (qù è hœs / nò posse ut immeallitans est) ne. Deus uero facit sibi ipse mam / quia pòt. Posse eni dei è nàsi nò pòt deus nò est. Hù facit ex eo quod est / qua per mortali tare imperialis est per immeallitare desimicè ac modicè potestatis. Deus aut facit ex eo qùò nò est / qua per eum tare fortis è per forniturè potestatis imense que fine ac modo careat / sicut una factoris. Quid ergo miru si facturus mundù deus / plus materià de qua faceret ppariut / et pparavit ex eo quod nò de rat. Qua nephas è deu aluìde aliquid mutarù / Cù ex ipso uel ipso sint oïa. Hù est aliquid ante illu facit / si fieri est qæt nò ab ipso ià et potestate dei et nomen amutrit. Atenù materià quæ facta est sicut deus qui ex mathe fecit huc múbù. Duo igrì cœpitur eterna / et quod inter se contraria quod fieri / fine diu corria et prie nò pòt. Collidant eni necesse è ea quod uis ac ratio diuerfa est - sic utraque eterna essè nò poterù si repugnàt / qua superare alterù necesse è. Ergo hæn nò pòt quum eterna natura fit simplex / ut in de oïa uelut ex fœm de cenderit. Iragh aut deus ex mathe ortus è aut mathe ex deo. Quod horu sit ueruus facte est / inelligi. Et his eni duobh alterù sensibile est / alterù caret sensu. Poresque hù eni aliquid nò pòt esse / nisi in eo quod senent. qùd sapit -qæ cogitat. qùd mouetur. Nec mepi / aut fieri / aut cœfumari gs quâ pòt / nisi fuerit ratione puissi. et quæ admodi fiat anç est et quæ ad modum constet poterit fuerit effectu. Deum us fucr aliquid / qui hù uolitare ad faciendù et manus ad id quod uel ius implendù. Quod aut in sensibile est / iners et torpidi semper inæst nihil in de oriri pòt ubi nullus est motus uolù tail. Nam si omne animal ratione constat / certe nasci nòpt ex eo quod roe pòdiù est nec alium de accipit pòt id quod ubi iner petitur nò est. Hec tamen comoveat aliquem qæ animalia deo et terra nasci uidentur. hec eni nò etra pse dignit / hìs pìs dei sìi

faber sive ligno meliç
sive scaber quæ ligni
sive faret uo poter

182

Lefes

quo nihil gignitur. Nò ergo deus ex matia / qua sensu p[ro]ditù ex insensibili. Sapiens ex bruto impanbile ex patibili, ex portu- corporis corporali nùquam p[ot] aruit. H[] materia potius ex deo est. Quemund est eni solido et intractabili cor pore actip[er]it externa u[m] diu solubile est. quod diu lumur interit. q[ui]m- serit ortù sit necesse est. q[ui]dornu est hiùt fonte unde orire tur u[est] factore aliqu[è] sennente. pro iu[n] du[rum] perit[us]q[ui]niam qu[em] est profecto nec ullus alius q[ui] deus. Cui q[ui]m sensu to[que] p[u]lè t[em]a. p[ore]state. I[rr]tute. p[ro]ditus è / et animatia et manimatia acare et efficere p[ot] quatenet qu[us] fit qu[em] q[ui]niam f[ra]endù. (3) tera u[no] semper f[u]t[en]o p[ot] / qua mutanone u[no] caperet si f[u]t[er]. quod eni semper f[u]t/ess[è] no desinit. et unde abf[u]t prìcipu[n] / abess[è] huiu et i[ra] finè / necesse est. Quin ena f[ar]tus est id q[ui]d habuit i[rr]tui. fine careat / q[ui] ut habeat finè q[ui]nimo careat. Materia i[gr]a facta no[que] est / nec fieri ex ea qu[em] p[ot] Si h[em] ex ea nò p[ot] / nec maria qu[em] c[ui]t, a] maria eni è ex qua fit aliquid. O mme aur exquo fit / qua recipit op[er]fins manu[] destruiri / et alud ess[è] map[it]. ergo q[ui]m fine habuit ma[n] / tu[n] cu[n] fiens est ex ea m[ú]dus / et i[rr]tui qu[em] habuit. H[]a q[ui] destruìre disfian[è] est / q[ui]od st[im]nur alligat[us]. quod s[im]nitur m[ee]p[ri]. Sic ergo ex commutatione ar fine matiam colliguntur habu[n]s p[er] cu[n]t. aquo alio fieri n[u]si adeo poruit. Solus ergo deus è qui factus nò est. Et id cito destruere adha p[ot] ipe destru[n]o p[ot]. permanebit semper m[ee] quod f[u]t. qua n[ò] è alhunde gene hatus nec ortus. nec naniur as eius ex aliqua te al[ra] p[ed]et que illi mutat[ur] dissoluti[rum] ex se n[ò] est ut m[ú]mo libro d[ict]ur. Et ideo taliter est qualem se c[ui]e noluit imp[er]fìbilis inmutabilis in corruphus. bearus et ternus. H[]a u[no] illa conclusio q[ui]niam termenaut tullius / multo absur[di]or. Q[ui] materia inquit adeo n[ò] est fr[an]e n[et]erra qu[em] et eraqua et acer et igtus adeo factus è Qua callide periculi pr[er]eruoluit. A[e] eni sup[vo] illud aff[us]p[er] / t[em]qua p[ro]banone n[ò] indigeret. c[ui] id multo esset incertus q[ui] illud quod aff[us]p[er]t[us] est. Sinon est inquit adeo f[er]a matia nec m[ú]dus adeo factus est. Ex f[ul]so maluit colligere q[ui] f[ul]t[em] è q[ui] ex u[er]o q[ui]ueru. Et c[ui] de beat in certa de cernis p[ar]i / h[ie]p[ar] batione s[up]er fit ex incerto ad e[mi]n[u]di q[ui]d[er]at certu. H[]a du[n] n[am] p[u]dena effem[è]t eni m[ú]d[u] ut tace[n] de termo[rm]no t[em]megi f[to] qui hoc p[ro]dicat. tace[n] de c[ar]mi[by] s[ib]illar[u]n que i[de]z n[ut]i[ar]t. t[em] ce[n] de phis / qu[iu]opus m[ú]di et op[er]fiu[n] dei uno s[pi]u et p[ar] i[u]o

ce testantur eti inter phos pene univer-tos convocunt. Id eni pu-
thorioria .stoci. peripatetici que simt principales ovis disapph
ne. deniç apmis ullis septrè sapientibus asserare usp ad plato
nè pro consello et indubitato habitu est dome unis multis post
seculis extitit delurus epicurus. Qui auet negare id quod eumè
tutimù studio feceret inueniendi nostra ut noë sùo constitueret
disapliña. Et quia nihil non poterat reperire / ut tam differente
aceteris uideretur. uetera uoluit cuertere. Inquò illu cirùla
runttes phì omnes coarguert / Certus est uti mûdux puidet
instructi / Q[ui] materia puidentia conglobam. Quare nò oportu
ut putare id eorum múdum nò eè duinà puidetia factù/ qua di
uina puidentia materia eius stà nò sit. F quia múdous duinà
puidentia sit effectus / eti materia factà eè diuinitus. Crebbl
lius est eni materia potius a deo factè / qua deus pòt oïa cy mû
dù a deo nò eſſe factù. quia ſme mìre. ratione. consilio. nihil fi
eui pòt. Verù ke nò cœronis èculpa f S ferte. Cù eni ſuſepſ
ſet disputationè qua deorù nàm tolleret / de qua phì garie.
bat/ omne diuimitare ignoràtia uerit putavit eè tollendis. fag
deos potuit tollere quanò erat. Cù au[rum] puidetà duinà qeſt
nimo deo conaretur cuertere / qua extra vertare nati repre
rat / deſtione, argutis inhaè ſoueà necio deadit / unde ſe
extricare nò posset. Ihe ergo illu teneo herentè. teneo de fixù
quo lucullus qui extra diſſerebat obmutur. Ihe è ergo carore
ru. Ihe uorturit oïa. Explicer seamra ſpòt exhae voragine
p[er]at argutia quibus coceat ſeper ſuſte mâm quia nulla pui
dentia eſſererit. Oſtendat quò quicq[ui] ponereſu et ſi am autè
ponuerit ſine autore / aut imutari uoluit ac deſerit eòq
ſempor ſut / ut incipereret eſſe quod nùſt] ſut. Que ſi docuit
tù demu affentiar / ut alij[us] illu laqueis teneà. Coè eni quò no
let teuoluerit / ut dicat et mâm de qua múdus è et mûdu qui
dematia est ninura extirpè. Cù ego ip[er]m nam deu eſſe cœnem
dam. Nec eni pòt facere mirabilia. I. mar imatatione consi
ra/ niſi qui h[uius] tem. p[u]ic[er]tù. p[ore]ſtare. Iта s[pi]et ut deus ſee-
rit omnia / nec quicq[ui] eſſe posſit oïo quod nò origine a deo tra
xent. At idem quod eſse epicurus eſt / ac nò mult a deo factù è
tù d[omi]n qu[ia] reſtet quib[us] manibus. quib[us] machinis. quib[us]
verbi. qua molinone tatu[que] opus hoc fecerit. Undeit for miſſe ſi
eo c[oe]p[re] potuſſet eè quo deus fecit. ſed ne p[er]p[ro]t h[uius] cœn
noluit eu inducere in h[uius] m[ú]dù/nifi p[er]ſis omnib[us]. S[in]e m

ne muym quidem dom
puidem reatur
et tunc fir affenat

apriciv

duci quidem poterat. Quidem subtiliter cito fabricaretur, deinde cito
lui terra subter fundare cito, cum fortibus humidis alni cor-
porata rigoribus concire feceret, aut quod iuueret sole nòrum
turto, nec frugibus aut alialiby nans. Itag3 necessitas hominis
postremo fieri, cum tam mundo ceteris, alii us solum esset ipso
sit. Denique, saneere littere docet hominum ruissle ultimam de iopu-
scit, etque induerit edem huc mûdum quasi indomû vâ parata et insti-
cit. Illius enim cito fluit ota. Joem etiam poete futurur. Guidus
prefatoâ mûdo ac univerbis animahily figuratis hoc addidit Sâ-
ctus hoc animal mentis, capacius alte Deerat ad huc et
quod dmnari in cetera posset. Natus hó est. A deo nephas exti-
mandi est eastrutari que deus uoluit esse celata. Veru illenò
audiendi ait distendistudio requirebat. Et repellendi quia
confidebat neminem deinde disset. Qua est uò ex hoc putandù
sit nòsse duimt. Fep/alla quò factum ſiur/nò pòt puerdy. An
tur si educatus indomu faber facta et ornata nullâ inquam fabri
comodis, domui illâ putat de nò ab homine cœ ad factam/
qua quò fabricantur ignoræ. Joem p[er]fet a de domo quæres
quod nuc de mundo requiris quib[us] manib quib[us] ferramitis hó
tantam opera esset motus /maxime ſi s[]tara ingentia. Imme-
sa cementa uas tas columnas. Opus totu sublume et exacit u[rum]
deres. Nòne hec tibi humanari iurum modum uideretur. Exci
dere qua illa nò tam uribus quam inione atque artificio facta
est nequeres. Quod sibomo in quo mhi est perfecti est triplus
effict vatione qu[us] uredes eius exigue patuutur. Quid et cur
incredibile tibi esse uicatur, cù mûdus de factus a deo In
quo qua perfectus est, nec s[]p[er]t a p[òt] h[em]t minu nec fortitu
do, mensurâ opera ip[s]us uideretur oculis qu[om]odo aut illa fe-
cerit ne mente quidem uideretur, qua ut hermes ait mortu
le immortali, corporale perpetuo, corruptibile mori p[ro]
p[in]quare nò p[òt] iest pro p[u]is accedere et intelligentia sub
sequi. Et iec[]e terrenu ad huc animal teru celestui p[er]fectus;
nò capit/qua corpore, quasi eustodia septu tenetur quomodù
soluto ac libero sensi cernit omnia. S[]ciat ut erat in modu rotundis
sue transcendi nec intelligere quod s[]ui, h[uius]que liceat accedere
tem quod, cu perpetueret et h[uius] uterat deus ea s[]ola s[]ui enos
uoluit quod inter iuut hominò s[]ui ad iuut conseqüens, quod uò
ad criminam et profanam cupiditatem pertinebat reticuit

turofay

ut archana essent. Quid ergo quers que nec potes scire nec
sibi satis beatiOR fias. perfecta est homine sapia / si et deu cœnum
er abeo esse facta imula cognoscat. Hinc quoniam refutant
 eos qui comumo et factore euis deo alter sententiam quicquid est
 ad unam mundi fabricam reueruntur / de qua in archibus rebus
gonis feceris litteris traditur. Sicut igitur deus primi omnium celi,
et insublime suspendit quod eis edes ipsius dei conditors. Deo
terra fundavit ac subdit celo / quâ homo cum ceteris alii deo
neribus incoleret eâ volumur humoire circufiis et coram eis
immoero habitaculi distit et clarissimus luminis et implevit
sole. s. luneqvi eitque fulgêti et astrorum mucatuâ splendet, solum
adornavit. Tenebras autem quod est his contrarii constitutur in
terra. nihil enim per se continet luminis / nisi accipitur de celo in
quo posuit lucem peneque et superos et uta perpetuâ. Etun
tra interra tenebras et inferos et morere. Tantum enim habo
illis superioribus distri quanti mala bonis et ucia utrumque
plus quodque terre binas partes contrarias inter se diuas agas
constitutus oriente s. occidente quod exiguus oriens deo accens
tur. Quia ipse luminis fons et illustrator est teru eos quorurn nos
facit ad uta semper tâ. Ocaedens autem conurbat illius præ
ueque menti aſtribitur quod lumen aſ combat quâ tenebras faper
inducat et homines faciant occideret atque meetre pectantis.
Nam sicut lux orientis est in luce autem tatio ueramur
sic occideris tenebre et intenebris autem mors et intermis
corintur. Deinde alteras partes eadeque racione dimensus
meridius ac septentrionem que parte illis duabus societatem
gitur. Ea enim que solis calore flaminior prima est et to
hers orienti, ad illa que frigorb ac perpetuo gelu torpet
dem est eum extremus occasis. Nam sicut contrare vit
lumini tenebre / ita frigus calori. Ut igitur calor lumini
est proximus / sic meridies orient. Ut frigus tenebris
ita plaga septentrionis occatis. Quibuscumque partibus flu
tempus attribuitur. Ver salicet orienti, est atque meridiane,
plane occidentis autemus est. Septentrionis hibemus in his quod
abus partibus meridiana et septentrionali figura uite et
mœtus corinetur. Quia uta in calore est moris in florige. Et
cut autem calor in igne est ita frigus et aqua reconditur hanc
parrui dimensionem diem quoque fecerit et notit est. Qui parva et or,
bes reperit perpetuos acuolubiles quos uocant annos / altna

per uires successione conficât. Dies quę p[ro]mus or[ie]s submiſtat
del ſit necesse è/ut iò à quea[que] meliora ſt.nox aut quā occidę
extremus induet et ſalueret quę dei e[cc]emulū diximus. Que
duo et in hoc p[ra]ſus futu[ro] deus fecit / ut ex his et uere religio
nis et falſarum ſiup[er]tonum imag[que] quod à ſtenk[ur]. Ha ſiut ſol
ortur. in diè licet ſit unus. Unde ſolè appellat[ur] Cicero iuſt. ude-
ri / q[ui] obſ curat[is] ſideribus ſolus appareat. Tamen qua uere ac p[
]ſe ree plenitudinibus lumen eſt / et calore pontímo et fulgore cla-
riſimo illustrat[ur] o[n]ta. Ira indeo licet ſit unus et maestas et iuſt[
] et claritudo p[er]ſecta è. Nox aut qu[ui] p[ro]priu ant[er]t[eo] illi d[ia]mus
attributu. Et ip[ro]us multas et uarias religiones per- similitudinè
demōstrat. Qua[n]us eruſtelle inu[n]tabiles micare ac radiare iuſo-
an[tu]r/tamen qua[n]o ſuſt plana et ſoluda lumina / nec calores
p[er]ſerut quic[que] nec tenebras mu[n]tidine ſiatur[ut]. D[u]o i[gn] illa
p[yn]ap[ia] mu[n]tu[n]tur / que duerſa et contrarià ſibih[ui]t por[est]are
calor et humo[r] / q[ui] mirabiliter deus ad ſuſſetam et generanda
omma exco[gr]auat. Nam ei iuſtus dei ſit calore et i[gn]i/
nuſi ar[do]re u[m]q[ui] ex admixta humo[r]is et frigoris ma[n]tia tepe-
raſſet / nec nasti quic[que] nec coherere poruſſer quin[st]ari c[or]
g[ra]tonone interuſet quic[que] e[cc]p[is]ſet. M[n]i et ph[is] q[ui]n d[is] c[or]di
c[or]cordia nu[n]di costare dixet / q[ui] tan[on]è penu[n]ie uio uidebat
Heracletus ex i[gn]i nata o[n]ta è c[ir]xit. Thales ex aqua p[ter]q[ui]
dit aliquid. B[et]rau[t] tam u[ter]q[ui] / q[d] alteru[n]u ſi ſblus ſuſſet-
neq[ui] aqua nata ex i[gn]e poruſſet / neq[ui] u[re] ſus i[gn]is ex aqua ſi
est u[er]uſis ſimul ex utroq[ui] p[ro]mu[x]to au[cta] ſenev[ari] I[gn]us q[d]e
p[er]miſeri eu[u] aqua n[ò] p[ot] qua[n] p[ro] u[ter]q[ui] m[n]i[u]ca et ſi comm[
u]enerit alteru[t]u q[d] ſlipauert conficat alteru[n] necesse è. B[eo]
nuſi ſustanne p[ro]miſeri p[ri]nt. Suſt[ina] p[ro]miſer calor è/aque humo[r].
Recrei q[ui]vnd[us] Quippe ubi t[em]pori è ſup[er]re humo[r] q[ui] calor q[ui]
Conpu[t]t. et ab his oru[t]tur c[ui]ta duob[us]. Cu[d]q[ui] ſit i[gn]us aque pu-
gnax u[ap]or humu[d]us omnes. R[es] c[re]at. et diſ core c[or]cordia
ſetib ap[er]a eſt. Alteru[n] eu[n] quasi maſculinu[m] elementu[m] eſt. Alteru[n]
quasi femininu[m]. Alteru[n] actu[n]i[m]. Alteru[n] patib[ile]. I[de]o au[er]eri
bus inſtur[u]t[ur] eſt. ut ſacram[eto] i[gn]us et aque nuptu[n]u ſederu[n] ſan-
clatur / q[f]etus anim[u]tui calore et humo[r]e por[or]étur atq[ui]
anu[m]étur ad iu[n]ta. Cu[u]m tenſter omne animal ex anim[u]a et
corpore materia corpori[m] in humo[r]e è/auiè mea[l]ore q[d] ex au[n]
um fetib datu[n]ſari / quos c[ra]ſi humo[r]is plenos / niſi op[ſer]
calor ſouerit nec humo[r] p[ot] corporari nec corpus anim[u]ri

["// nêr vitam", "XI", "Image est homo rationem rectam habens.", "Et hor quidem meste quod\ntam mirabile tam remissam\ntum et op夫que homin\ndedebunt", "Exultibus quos? ignis et aqua interdicti solebat. ad huc enim iudex tur nephas quâius malos tamen homines supplicato capitis aficiere. Interdicto igitur usu caru tenet / quibh uta hominum cœpit perinde habebatur ac iesset qui eam finias exasperat / morte nullatrus. adeo ita duo elementa prima ut habita / ut nec ortu hominis fine his nec uta crediderit posse constare. huc alter nobis cœ de ei ceteris alâlibh est. alteru soli huius datu. Nos enim qui celeste ac mortale animal sunt? igni uti miri / quin nos inargit? miti immortalitatis datus est / cui natura quia nobilis est ac fursetur utitur / ute cœtinet vōnē. Cetera uō animalia qui roth suemô talia / enimô aqua utitur quod cœlentù corporale atque trenù. Cui natura quia nobilis est ac deorsu uerges / figurâ mortis vōrendit. Acto pecudes neque se lûs spicuit neque religiones seftuit / qui ab his usuus ignis alienus est. Unde aut ut quod dux hæc duo principalia igne et aequi uel accenderit uel equiauerit. Sblus seire pot qui fecit. Cosfumato igitur mûdo animalia uary generis diffimilib formis et magna et minora uerse terebant impaut. Et facta sunt bina 1. duersi serus singula et quorum sentibus et aequi et etra et maria cœpeta sunt. deoque his omnibh gnātim deus alimta de terra ut usu huius cœ posset. alio nûmiru ad abos alia uō aduerstimur. Que aut magnari iurum süt / ut in excolenda terramuiarèt / vi dicta et unum. Acta rebus omnibh mirabili distretione cœpositis regni sibi et nûm pware constituit / ut innuâbiles ârâs perear et quibh immortalitatem duret. Tu fecit sibi simula eru sensibile atque intelliges. 1. ad magnis huc sive formâ qua nihil pot eê perfecti homine figuraverit ex limo terre. Vi hó nûticatus est quid fœr et humo. Denique ploco humanâ formâ theodèque dixit et sibilla que dicta est: *Et quæ est deo et hominum deo et hominum deo et homin

pena eius mecauto monte declarat. Hoc patre eius Japeru pa-
trui q[ui] titania quisc[um] dei nuncupant/qui regni sublimitas penes fa-
turri solu furit perq[ui]a diuinos honores c[ui] omnib[us] posueris
consecutus e[rum] A. ultis argumentis hoc figmentu poetarui argui pot
factu e[rum] e[rum] ad perdenda tollenda q[ui] ex orbe terre malit[s] aequa-
stat inter omnes. I[sc]em e[n] ph[ilo] et poete scriptores q[ui] rerui an/
tiquarui loquutur. I[sc]oq[ui] maxime c[ui] p[ro]phetarui Amone sen/
tut[us]. S[ter]go catholicius ideo factus e[rum] ut malitia q[ui] p[ro]nima
multitudinem gereuerat p[ro]deterentur quomod[us] f[ictor] hominis p[ro]mo-
thous furit e[rum] filu[m] deucatione i[sc]em ip[ro] obvitat[ia] solu e[rum] e[rum] ducit
fuarui. Quomod[us] gradus et una progenies orb[em] tre tam
celeriter portur hominibus implere. Sed inducuerat hoc quoq[ui] cor-
ruperut ut illud superus C[ui]nquam erat et quo tempore catholici
mus sit f[us] in[tra] et quis obvitat[ia] meruerit generem huano
perpetue salutari et qu[ui] aut c[ui] quibus f[er]tus sit. Que omnia pro-
phrce littere d[oc]eret. Apparet ergo e[rum] falsi quod de opificio pro-
mothei n[ar]it. Veri qu[ia] peras d[ix]ererui n[ò] oido m[itt]rui solvere/
f[is] figuris muolueri et obscurare que d[ic]at/nò dico n[im]tos.
I[sc]o primu[m] ou[m] p[ro]mothea simulacrum hois formasse demoli ac p[ro]
gui luto. abeoch[ui] primo natam e[rum] arte statuas et simulacra[rum]
gend[ium]. Si quidem s[ou]is t[ri]bus furit/q[ui]b[us] primu[m] te[pi]s ro[bit]tui et
nou[m] deo[m] cultus e[se] c[er]perut. Sic ueritas f[uc]ata mendacio e[rum]
Et illud quod adeo factu f[ere]batur ho[m] qui opus diuino[m] imitatur
est in c[ep]it a[sc]erbi. C[oter]u[m] fiено uerit ac utinam hois elimo, de-
est. quod h[im]es quoq[ui] tradit. Quin[n]ò tr[um] hominem ad imaginem
d[ui]e factu e[rum] d[ix]erit adeo f[is] et i[n] illud ex planare tentantur / qua
subtili ratione singula quoq[ui] incorpore hois in[bra] formauerit
C[ui] coru[m] nihil sit q[ui]n[n]ò tr[ui]de adu[s]us necessitat[em] quatu[m] ad pul-
chritudinem[em] ualeat. I[sc] uerit etiam stoici cui de p[ro]pudencia differerut
ficere conatur. Et c[itus] eos tullius pluribus quidem loris/f[is] tr[ui]
matiam tam copiosam et uleret stricti contingit. Quam ego nu[m] id
arco p[ter]eo/ quia nuper p[pr]um de ea te libri ad demetrium
auditorum me[m] scripiti. Illud hoc loco p[ter]ire n[ò] posu[m]i. q[ui]d[em]
tes quidem ph[ilo] aut homines c[et]a[que] animalia strillo arnfice
orta e[rum] e[rum] de terra vi[m] illud uir g[il]iamui est. T[er]tea progenies
duris caput ex t[ut]it armus. Et h[in] maxime in ea fiere s[in]d[ui]
e[rum] p[ro]pudentam negat. H[at] stoici animamui fabricam diuino[m] soleritie
tribu[n]t. Dir[ito]reles aut[em] labore se ac molestia uleravit dicens
s[em]p[er] f[u]iſte mu[n]di. I[sc]q[ui] et humani genus ac c[er]era q[ui] neo ſi[n]t

nurui nò hre ò, fiusse tempor et semper fore. Sed cu uideam quæque alia que ante nò fuerat mepe eè et eſse desinere necesse è toti genus aliqui eè cepiſe et aliqui descuriù eè qui cepeſt. Omnia eni trib temporib continerim necesse è p[ro]tio. p[ro]n fituro. P[ter]tis e origo, p[ritis] subiſtant. ſuturis diffubitoque omnia in ſingulis hoijb appareret. Incipimus eru cu nafamur et ſimus cu uluimus et desinimus cum intermus ſeru p[ro]t ut Aliquo caſu omnes ſimul uel ſterilitate terrarù acridere. Vn età tres parcas eſſeuoluerit. Vnà que uer hoijb ordy net. alterà que c[om]texat. terrà que rùpat ac ſimat. Inſto aut genere hominù / quia ſolù p[er]ſens ſepus apparer ex eo tamen et p[er]teriui i[de]ſt origo colligitur et ſuturù. diffubitio. nà q[ui] est / apparer aliqui cepiſſe. eſſe emi nullu res ſme ex or[di]o p[ot]. Et quia cepeſt apparer q[ui] descuriù. Hec emi p[ot] ut toti eſſe mortale quod ex morabilib consſtat. H[ast]ueri u[n]iſi per ſingulos interimus ſteri p[ot] ut alioqu cu omeg ſimul / uel ſterilitate terrarù que accidere uel particulari ſolert / u[el] p[er]ſi lentià ubi[que] diffuſa que ſingulis urbos ac regiones p[er]ſi qu[em] populaſtur uel incendio morbe muſſe? quod iem tam fiusſe ſub p[er]ſonè di[mi]. Vel diluio aquarùs / qualet ſub deucaione traditur. cu p[re]ter iu[n]u hominè genus de celertù eſt. q[ui] diluio[u] ſic caſu accidit p[ro]ſecto p[ot]ut ac]tare / ut et ilie unu qui ſuper ſut interueret / ſiut diuine prudentie nutri quod negari nò p[ot] ad reparandos homines ſefutus eſt / apparer in diu potestate eſſe uelutà u[el] m[er]eritù generis humani. Q[ui] p[ot] occidere inſi quia per partes occidit / apparer aliqui e totu orti et fragilitas u[ut] miſtui ſit delectat et terminu. Q[ui] ſuerat p[ro] nò poterit deſendere ap[er]ſes quo minus habuerit et mundus ipe principiù. Q[ui] al[io] p[lato] et epicurus ex torquent / et platomi et al[io] qui ſemper ſare munduſt. p[ut] auerut / ucer ſint eloquentes ingratis t[em] idem p[ri]epiculus eripiet / quia ſequitur ut habeat et ſinè. Sed hoc mulio ſuburō plurib[us]. H[uius] c[um] hominù origi nè recurramus. A[n]unt certis c[um] et al[io] ſeruorù monu maturitare qu[am] à certis ſe animali ſerendoy. I[ta]q[ui] terrà novà ſemen geniale retinen[ti]e ſoluculos ex ſequos d[am] ut u[er]orù similitudin[em] p[ro]tusſe. Deq[ui]b[us] luereruus creſt ebàt uteri terrà radicely apti. E[s] quod c[ui] maturassent natura cogente ruptos animalia te.

Jesuitæ

nera p[ro]fudisse. Deinde terra ip[s]um humore quodam quiete la
eri similis exulcranisse / e[rum] alimemto animatis esse nutu-
tos. Quando igitur um frigore uel caloric ferre aut ut
tare poterunt / aut quod nasa / cu sol exereret / frigus asti
geret. Non erant inquam imprimario mundi / mems nec
estas. S[ic] perperna t[em]peries et uer equabile. Ue[rum]que nubil
horu[que] h[uius] etiam nunc iudicemus: quia semet h[uius] netessam-
um fuit ut animalia nascereturur. Post[que] u[er]o e[que] pererit e[que]
cessu [que] his facultate generandi, et terra parere desyf / t[em]po-
ris condilio multata e[que] O g[ui]faale e[que] mendacia rodarguere.
Primu[que] nihil p[ot] est e[n]hoc mu[d]o / quod n[on] sic p[ro]maneat-
ut c[oe]pit. Nec eni sol et luna et astra t[ine] non orunt / aut e[n]
effent meatus n[on] habebant. At n[on] du[ina] moteratio que
curvis e[orui] temperat et gubernat c[ui] ip[s]is similis c[oe]pererit
Deinde q[ui] ita urdidict e[que] provident, ne c[esse] e[que] Et inu
ip[em] incidunt quod maxime fugiit. Non d[um] eni n[am]s alia[
bus aliquis in[que] p[ui]dit ut nascerentur / ne orbis t[he] desyf
at[que] incultus horretur. Ut aut te terra fineofficuo parer,
t[ui] n[asa] posset / necesse e[m] magnatione esse p[ui]sli. Dein
uthumor ille concretus eterra mutarias imagines corpori
fingeretur. F[er]e ut e[s]foliiculis quib[us] tegebatur accepta unu[
di s[en]nendo ratione tang[que] ex alio maturu p[ro]hinderentur / mi
ra at[que] in[or]pucabilis p[ui]sio e[que] S[ic] putemus id quodque casu
acce[ns]sse / illa terra que sequi[ur]tur fortuit e[que] n[on] p[ro] / ut
terra consu[m]o licte maneret / ut aem[us] t[em]peries e[se]t equal
Que s[it] facta idemco e[que] facta / ut animalia rec[es] edicta u[al]
haberent alimemt[ui] uel n[on] h[ui]ment p[ic]ul[i] necesse e[que] ut aliquis
du[ina] nesiat qua ratione p[u]derentur. Q[ui]s aut p[ot] p[u]t
ni[que] deus / iudicemus t[ui] an d[um] ip[em] quod d[ien]tatur fieri / potu-
erit ut homines nascerentur eterra. Si consi[ver]et aliquis
g[ui] d[ui] et quib[us] modis educetur infans i[n]tollitur et p[er]fecto n[on]
po[tw]isse terrigenas illos p[uer]os fine ullo educatore nu-
tur. F[ur] eni necesse c[om]plurib[us] men fibi, iacere p[ier]tus do
net confirmans nervis mouereſe / l[or]ni[que] mutare posſot
quod iux[tra] iux[tra] iux[tra] annu[que] ſpatiui fieri p[ot]. F[or]miu[n] de utriu[n]
infans e[que] modo et e[que] l[oro] quo e[ſi]ſus est i[n]e tre p[ro]mul
tos mensos ualuerit ac n[on] et h[ui]more illo terreg[que] alim[i]
gratia ministrab[at] / et ſiu corporis p[ur]gant[i]s in unu[m]u[n]
tis obrutus corruptus p[ro]moreretur. Itaq[ui] nullo modo fieri

A neq naſ potest: apparant
est dieu qui dicitur cing
p[ro]n qui q[ui]t dicit variis.

Ei solus est Deus, et est
treteror habere, ut eis autem
formentur multo homine homis
miſuit natam oinm in qua:
tymny velle Solus est dom
conditor, 1. multus impervi
pubicens, ut eis autem et ſin
ſomne pluduit, et q[ui]t oin
homin sævis miſuit generis
villig.

XII.

p[ot] quin abaliquo fuerit educatus. Ubi forte alia omnia non
tenera nata ſint h[ui]s ex creta / q[ui]t ut dicta et niq[ui]s ius venit
in mentem. Omnis igitur illa ratio iſp[er]ibilia et una e[rum]t h[ui]s
dicta p[ot] / quia id agitur ut nulla ſit ratio. Qui enim dicta o[ui]
sua ſponte eſſe nata. Nihilo duine p[er]iudicie tribut he p[
]fecto ratione n[on] aſſerit sed euertit. Q[ui] fineq[ui] fieri queq[
]ſine ratione Actus igitur rerui ouſi machinatror ſerit ho[in]ne q[ui]
Cicero quatuor expers celestii litterarum vidit tam h[ui]s libro
de legibus primo hoc it[em] tradidit q[ui] p[er]phè Cui liba ſubiecti amu
nal hoc p[ro]priuus ſagax. multiplex, acutus. memor. plenus
ranoms et consilii qu[em] uocamus hominem / p[er]clara quadam
dictione generati eſſe aſup[mo] deo solu. Est enim ex tota am[
]tut generib[us] naturis par[n]iceps ſonu[n] et cognitiu[m]is, cuj
[us] cetera ſint omnia expertia. Vit[us] ne hominem quatuor lo[n]
ge aueritatis notitia remotu / tamen q[ui]m imagines ſapien
tie tuebatur intelleクſſe n[on] miſi ad eo hominem p[ot]uſſo ge
nerari. Sed tamen duinus opus e[ſt] testimonys ne n[im]ny
humana ſufficit. Sibilla hominem dei opus e[ſt] testatur
[ut] p[ro]ſo [mi]q[ui] t[em] [mi]tig[ui]no adp[er]tito - p[er]p[er] copio [mi]tato
p[er]p[er] t[em] p[er]p[er]no e[per]p[er]p[er]tite, d[omi]no [mi]tate p[er]p[er]p[er]p[er]mi
q[ui] p[er]p[er]p[er]mi 10 10 10
Eadem ſancte littere continet. Deus
ergo ueri patris officio ſubtus est. ip[er] corpus effinſit, ip[er]
animam qua ſpiramus inſuſit. Illuus est toru[n]que q[ui]que ſi[n]
quomodo id eſſeuerit ſi nos oportueret ſi re dotuſſet / ſicur
do cuit cetera / que cognit[i]one nobis et pristini erroris et
ueri lumina attulerit — Cui ergo mar[em] p[er]mi ad ſi[m]
ltudine ſi[mi]n ſin ſinſſet / cu[n]tuiā ſemina configuraut ab
ip[er]hois effigie / ut duo inter ſe permixt iuxus p[er]pagare
ſobolè p[os]ſent et omni[que] f[ra]z multitudine opp[ere]. In ip[er]
auf hois ſictione illar[ui] duar[ui] materiar[ui] qua[n] inter ſe
diximus eſſe contrarias igni et aque concluſit p[er]ſatrici
ratione. Ficto enim corpore ſpira[ui]t ei animam de utali for-
te ſpiritus ſiu qui e[mi]nnis / ut ip[er]us mundi. Et contra
[ri]s constituti elementis ſimultudine gereret. Conſtat
eni ex anima et corpore. 1. quaſi ex celo et terra / quiſſe
alà quauiu[m]us velut e celo oritur ad eo. corpuſe et termin
Cui elumo diximus e[ſ]formati. Empedocles que n[est]i
as utriu[n]e inter poſtas an inter p[er]ſos numeres / qua de
rerui n[am] uerſibus ſcripſit. et apud tomanos Lucreti et

Varro

["A fortibus truinegry fortutis qui nostrâ rópa ac hujus quatuor domani g飭tare\ncffè duret eòco. habet nam qu in se alque ducis alque acus alquequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequequeque

["mortalis maneret sitâs cendisset / morte afficereetur. Id autem prepnî sult ut exarbore una que sult in medio parabat si nò gustaret Inqua posuerit intelligens boni et mali. Tamen criminator ille nuideæ operib de omnes fallaque et calluditæ suas ad denpiendu hominem intendit / ut ei ad imeret immortalitatem. Et primo mulierè dolo ille處 / utque tini cibù sumeret / et per ea ipsi quod hòs p[ro]sult ut trâsèn deret dei legè. Precepta igitur scien albi et mali, p[ro]sult ei nuditans sue c[or]pit, abs conditque, se afnere dei q[ui] domine à nò solebat. Tù deus s[ui]a inpecatore[s] datâ / elect eù de paradiso ut iuicû s[ibi]labore congreret / id est paradisi iuque ignem c[ir]rinnallaut / ne h[us] posset accedere / donec s[ui]m est ubi estiamur in terra. Et iustos iuris cultores suos me[n]tè de eù c[ir]nuocer morte s[ub]lara s[ui]t s[ic]re uoces docet / et s[ib]illa, erithrea ei dicit. Ætque h[uius] T[em]p[o]ros, d[omi]no domino sc[i]vano xénopοροσ[com]o et domino χ[ar]p[o]op, domino domino κοιλιτ[α]σοπαραάδορορ ὁρισομένοι καὶ πριν ἡλιακό ποτ[ur].", "Veru hec q[ui]n extrema sunt tota in extrema operis h[uius] parte tractabimus. Nunc ea que prima sunt ex p[ro]emus. Moribusque secuta est hominem de iuibus quod etiam s[ib]illa menchi ne suos docet dicens. & pop[er]at domino domino et domino p[er]scindendo et domino p[er

posse uuiere = Deus aut postea cu uideret ortè terre mali
tia er seculibb oppletù/statut humanù genus Diluio operde
re. ß tamen ad multitudinem reparamà delegit unù qò cor
dopne omnibù simulate uisne supejat exemplù. Hic cùs ex
centorum esset annoy fabricavit Archam sicut p[re]perat ei deus
Inqua ipse cum comiue ac trib filys toni d[eg]nurib, resua
tus est / cu aqua unuerfos montes altissimos operiret. Dem
de ortè s[ic]aro exectratus inuistit,az prioris seculi deus / ne
vulsis longi tudo iute causa esset ex cœgitan[or] malorum pa-
ularim per singulas progenies dimitt ut ho[is] etatè - atq[us] in
centu uiginti annos me[n] collocaut quà transgredi nò li
ceret. Ille uero cum egresus esset er archa sicut s[œ]litte
re docent terrà studiose coluit / ac uinea suamanu s[ui]t
Unde arguuntur qui auctore u[m]licheru putant. Ille eni nò
modo uberù ß età Saturni atq[us] uran[us] multis antecessit et
tibus. Qua ex uinea cu primu fruetu cepisset letus factus
babit ufq[us] ad eboruatè. Iacutq[us] nudus / qu[us] cù disset unu
ex filys cu nomen s[ui]t Chan / non text patris nubitatè
ß egresus etis fratreib indicavit. At illi s[ui]p[ro] pallio intra
uerunt auersis multibus / patre[q]o[rum] texerunt. Que facta est re
cognosset pater abdicavit atq[us] expulit filiu. Atq[us] ille p
fugus in eus parte terre consedit que nuic arabia notis
tur. Atq[us] terrà de noie eus Chanan dicta est / de posteri en
chananel. hec fit prìma gens que deuignoravit / q[ui] prim
ceps eus et conditor ault[us] dei apatre nò accepit / maledict
ab eo. Irag[us] ignorat[i]a dimittans minorib[us] ab hac g[ue]
primi quib[us] populi multitudine metescente fluxerunt. J[p]v
aut patris posteri hebrei dicti. Penes quos religio deu i[es]edit
Sedab[us] postea multiplicato in immensu nuo. Cù eos an
gustie lecoru suorù capere nò possent / rù adole[s]entes u[m]
muli aparentib[us] u[m] sua sponte cu teru ponur[i]a ex geteret / p
fus[i]a ad quævendas s[ibi] nouas sedes / huc atq[us] illuc dispi
omnes insulas et orbe totu repleuerunt. et aſtur pe s[te]t ad i
cis auuili / nouos s[ibi] mores atq[us] instituta pro arbitrio co
dicerunt / Sed omnium primi qui eg[y]ptu occupauerat ce
lestia suspirere atq[us] adorare ceperut. Et quia domualys
nò tegebantur. pp. adi quæsitatez nec ullus in ea regione
nubibus sub textur celu] cùs ius s[ic]eru ac defectus nota
uerunt. Dù ea sepe uenerat[es] curiosius atq[us] liberius intu

XIII.

eretur. Deinde porcentificas animalium figuras quas colorret
commenti sunt quibus dàp digys inducti/qnorù mori autem
res aperiemus. Ceteri aut qui per terrâ dispersi fuerit ad
murâtes elementa mundi, celu, sidera, terrâ, nitre sineul
lis imaginibus ac templis uenerabatur. et his sacris cum
aperto celebrabat / donec procrexit têporu poteritis regiby
templa et simulacta fecerunt. Eam uicinus et odibus co-
lere instituerit. Sic ab errâtes anotitia dei gêres et cœpe
iunt. Errant igitur qui corruß cultus ab exordio teru fuisse
contenDUt/ et prورê esse genitutate q[ui] dei religionê quâ
putant posterius inuenit / quia fonte atque originê uerent
tis ignorât. / Hume ad principu mundi reueruntur.

Cui ergo numerus hominu cœpit et inter se cito prout deus
ne fraudib[us] diabolus / cui ab mitio cederat terre poterat
uel corruperet uel disperde ret homines / q[ui] morio domu fer
rat / miſit angelos ad tutelâ cultû qui generis humani quib
p[ro]epeit ante oia ne terre cotagione maculati subfert[ie] te
his amitterent dignitate / ſalicet id ſicere prohibiut q[ui]n
ebat esse ſacturos ut ueniâ ſperare nò poteret. Et ad illos cu
hominu c[om]orâtes dominator ille terre full[at] imo c[u]t
etudine ip[er] pauli adwera pellexit / et mulieru c[ong] fili
inquinavit. Tum in celu oblectata quib[us] ſe immeru eruit
nò recepti c[er]uerit inte 117. Sic eos diabolus ex angeliis du
ſuos ſerit ſatellites ac ministros. Q[ui] aut ſunt ex his pera
tt/ quia neq[ui] angeli neq[ui] hoines fuerut ſi medâna quâda n[am]
generes nò ſp[er] ad inferos recepti ſcut in celu p[ar]entes ou
ſta duo genera demonu f[ra] ſut / Uatu celeſte alteru trenu
hi ſunt immundi ſp[er] maloru q[ui] generur auctores. Queru c[ui]
diabolus est princeps. Ubi trismegistus illu[rum] demonar[er] chen uo
cat. Demonas aut grâmati diere aut quasi.

1. peritos ac teru ſcius. Hos enu putant deos. ſeuſt quid ſu-
tura multa ſi, nò oia. quippe quib[us] penitus consilii dei ſi re nò
liceat. Et deo ſolent responſa in ambiguoſus exiſus têperare
tos poere et ſeuſt esse demonas. et loquutus. Hesiodus ita tradur.

T[em]ph[us] d[omi]n[us] p[ro]subi d[omi]n[u]que e[m]p[ar]ia d[omi]n[u]que
s[an]t[ut]us d[omi]n[u]que s[an]t[ut]us.

Q[ui] d[omi]n[u]que d[omi]n[u] est q[ui] n[ot]o c[ust]odes eos humano gener dei me[n]ſe
tat. ſi et iſi c[ui] ſunt p[ar]entes hominu c[ust]odes tu se uiteru n[ot]
lunt / ut iſi colantur et deus n[ot] c[el]atur. Phi quoq[ui] de his diſſert

XN.

h[uius] quodem demon of ſunt
n[ot]us magni p[er] autu
batem boni tenacibus ruſu
des mortaliuy hom

182

Ludwig

["Hæc plato, naturalibus in symposio exprimere contus est. Et solum\ntes esse circa se affidavit demona loquitur qui puero sibi adhési\nset. Cui nutu et arbitrio sua iuta regeretur. Majorum quod\nomnes ius ac potentia horu alperitati constat. Aquiby muo\ncati iusus hominu p[ro]stigys obecatiby fallut ut p[ro]utant ea qu\nsunt et iudere se illa que non sult. Hyut deo s[an]taminati ac\nperditi omne terra uagatur. Et solitum p[ro]ditionis s[an]pè\ndis hominu, opanetur. Ita quod omnia ius d[omi]nis fraudiby, eroriby,\nimplent. Adhrent enim lingulis hoiby et omnes hosti ambo de\nmos occupat. ac sibi genorù nomen afflinuit / s[an]c enim lati\nnostrone demonas interp[ant]ur. H[us] in ius penetrab[us],\nconfesserat. quoniam p[ro]finitur, et scientes demonas uene\nrantur quasi terrestres deos et quasi depulsores malorum qui\nfocuit et iro gât. Oui q[ui]m s[an]p[ro]tenues et incipiens ibiles in\nsinuat (secorporiby hominu et occulto mufteriby operati uali\ntudinè iuciant / morib[us] citant. S[an]mny[s] a[ios] teret. N[unc]\nruoriby quatuat / uthoines his malus cogât ad coru aux\nha decurrere. — Quarumque fallactarù ratio expertur, ueri\ntatis obfaura è. prodeſse enim putat eos cu nocere deſinuit / qui\nnihil posu[n]t alioque notere. Oicat fortasse aliquis / colendos\nergo eſſe ne nocerat. ſi quidem posuſt nocere. nocent illa quæ\nſi his aquiby timentù. Quos manus de potes et excelsa non\npregit / qui p[ro]ſanuat, ſuas accerimito ueritatis. J[us]tos autem\ncultores deu meruit. Cuius noſe ad uarii de corporiby excedit\nquorù uerbis tanquam flagris uerberat. Nòmo demonaſſe\nſe conſtentur. H[uius]ta nomina ſua edut illa q[ui]m intepuis ad\nrantur / quod p[er]u[n]que coru cultoriby ius ſcuit. N[unc]tus in\nobprobru religionis ſi honoru ius qua nee deo perque ad\nu[n]tatur nec ius ius quorui noce torquetur mentier p[ro]pri\nmaximus ſepeululatibus edis uerberari ſe ardere et iac\ni[n]que exire p[ro]clamant. Tantù h[uius] cognitio ac uſtina po\ntestarijs. Cui ergo nocere p[ro]pri n[unc] his quos h[uius] in ſua p[ro]te\nſtate. Denud affirmat eos Hermes qui cognoverut deu non tim\nab incurviby demonu tutus eſſe / ueri et ne fato quidem tenet.", "Mia inquit. Mira, quidem debita, corrobore, corrobore, cor

XVII.

Quia avertam omnia h[uius] sunt
que p[ro]h[ui] homines proutuntur
quotidie. Evrabat h[uius] sunt
omnia que p[ro]h[ui] homines
proutuntur rotundic[em].

Et h[uius] sibi nomina
quas p[ro]h[ui]s aliquid
inducuntur.

demonas esse affixit minicos et ueratores homini, iux
ideo tristique giftus angelos malignos. D[omi]no p[ro]h[ui]s
appellat. I[de]o n[ot] ignoravit ex celestibus cepravitque terre
nos esse cœpitque. Coru inuenit haec astrologia et aris
spicina et auguratio et ipsa que dictur et nestommatia et aris
magica et qui c[ui]ndi p[terea] malorum exercet homines vel
p[ro]lam uel occulte / que omnia per se falsa sunt. Et sibilla eru-
threa restat ut in
quod dicta p[er]scindit, ut d[omi]no p[ro]h[ui]s a[n]t]in
vocat.

Sed idem ip[s] auctores p[er]sens h[uius] faciunt ut uera est creduntur. Ita hominu credulat e[m]nentia duuitate deludunt quod illis ueru aperire n[ot] expedit. hi sunt qui singere imagines et simulachra d[omi]uerunt / qui ut hominu mentes acultu uel i[mi] deu auerterent / effictos mortuos regi uulterus et ornatos / et exquisita pulchritudine statu i[mi] confecti, fecerunt. Sed eos magi et hi quos uere maleficos uulgus appellat, cum artes h[uius] execrabiles exercent / ueris uis n[ot]b[us] c[ui]ndi illus celestib[em] que in uis sanctis legi urit. H[uius] porro mecesi et uagi i[ps] ut turtent omnia et eratores humani p[ector]ibus effundunt serunt ac mi[n]tcent falsa cum ueris. I[pi] cum celestes multos finerunt esse. U[n]ui q[ui] u[ui]z regis solijs / e[ui]q[ui] mul[i]t sunt in celo i[ps] angelorum et unis diu ac pareri uuiq[ui] Deus sed ueritate mentitis n[ot]bus muoluta exocul[i]s abstuleri. Ham deus ut imprimario domui neq[ui] non u[m] solus sit eget neq[ui] angeli cu[n]t sunt i[m]mortales diu se deos aut pati urit aut voluit. Quor[u]n u[m] solijs, est offici[u] p[er]u i[n]tib[em] dei / necnon quic[ui]n u[i]si i[ps] facere. Sic enim u[m]di regi deo deu i[m]nque ut avertore p[ro]pri[i]que, cu[n]t apparatores nemo s[ac]ios esse i[n]re genda p[ro]p[ri]nacia d[ix]erit / quac[ui]s illorum ministerio res g[er]nitur. Et tamen p[er]t aliquid p[re]ter i[ps] rector is per ip[u]s igno[rit]atia que est condicionis humane. Ille aut preses mundier rector unu erit qui s[ic] o[n]a. Cui d[omi]nis or[i]us nihil s[crip]tus est / solus h[ui]t ueru omniu cu[n]filio potestare / nec e[m]mely quic[ui]n u[i]si parendi necessitas. I[taq]que null[u] s[ibi] honorare tribu uoluit quor[u]n honor in deo est / nec ut deo n[oc]eat. Cui non eru p[ot] / h[ui]t hominib[em] quos ni[n]tur acultu et norita ueremaiestatis auertere ne i[m]mortalitate possent adipisci qui i[pi]s[u]a nequaqua per d[ix]erit. Offundunt itaq[que] tenebras et uerim[n]t re caligine obducunt ne d[ix]erit ne patre[m] s[ui] norint et ut illucit.

Et illi aut qui de i[n]sivunt a deu ministerio: qua[n]que sunt variis hominibus et p[ro]vatoribus dei; nomen s[ibi] et ecu cultu, deoque veniuntur contu[n]t; non q[ui]n illu honorat de i[n]sivuntur. Aliis enim p[er]diu[s] honor erat.

facie intempeſe occulunt et ſacriſcys omnib. p[ro]ſto affut. c[um]t
q[ui] ſepe prodigta quib[us] obſupe facti hoines fi[que] como d[est] simulacris
duimitatis. Inde est q[ui] ab auſgure lapis nouacuila maſſus ê. Q[ui] ju-
nouehienſis migrare ſe româ uelle respondit. Q[ui] fortuna mulie
bris p[ic]auli denutraue. Q[ui] claudie manu naws ſecuta ê. Q[ui] in
ſacriſlegys er juno nuſata et lotrenſis propina. et Ceres mi-
ſia undicavit. et h[er]cules de appio. et jupit de aetio. Et
miſerua de Celare. h[ine] q[ui] p[er] ſebê româ ſestentia liberat
ut epidouro accerſus. Nam illuc demonar-que ip[er]m[agura]
sui ſine uſa diſſimulatione por ductus ê. Siquidem legati ab e[m]
re miſi d[ion]e fecim n[ur]e magnitudis attulerit. Ino
mculis auſt ul[]marime ſalluit. Quorù p[raſſ]tias profani au-
vitate intellig et non p[ut]. J[no]q[ui] ab illis attribui putant
et impura et iuctorias et opes et euenſos ſemp[er]uere
rù. Denuy ip[or]ù n[ut]u ſepe r[é]p. p[ic]ulis iminêth[ily] liberata q[
]periculi et responsi denutnarit et ſacriſcys placari auer-
terint. Q[ui] omnia ſita fallacie ſuit. Nam cu[m] dispoſiones dei
p[ra]ſen ad c[]guippe qui ministri eſ fuerit interponut ſe in-
bi[us] ſeb[us] ut quæ c[ui]q[ui] a deo u[al] facta ſuit u[al] ſu[i]t ip[er] potissime
ſacere auſt ſenſſe uideantur. Et quor[i]es, alio[mi] populo vel
urb[em] de i[stat]ui boni quid impendeat ille ſe id ſacturos
u[l]p[ro]di gys u[al] ſomnijs u[al] oracu lijs polli centur /s[i] ſibi t[é]pla /s[i]
honores ſi ſacriſcia tribuatur. Q[ui]b[us] d[i]a[i]s cu[m] illud ac-
derit quod neceſſe ê. ſi ma[ſi] ſibi paruit ueneratione. Ine t[em]
pla deuotentur et nove imagines conſtantur. Ma[t]t[em]
greges hostarii. Sed cu[m] hec facta ſunt /nuhi]l omni tr[em] u-
ti et ſcetuſs e[orui] qui hec ſererit imolar[em]. Quor[i]es, at peri
cula impendeat obaliqua ſeine p[t]t et leuè ca[z] p[ra]ſentur un-
t[em] ſicur juno varro[m] q[ui] ſo[mo]ſi p[uer]u ad t[ect]i jovijs ad ex-
uuias tenendas colloc auerat. Et obhane ca[z] ſomanu nomen-
apud cannas p[one] telet[ui] ê. Q[ui] juno alteri gatmete ue
rebarat tur ſiuerus romana l[ui]t penas. vel q[ui] dy tr[em]m[ò] du-
ces aurant. c[er]teri multitudinê negligut /aui] varro ſolus e-
ualit qui hoc ſeet / et p[au]lijs qui nihil metiut o[n]ſus ê. Q[ui]
delicet nihil t[em]e ſomanis accedit ſan[is] ſunaniguique C[ui] h[à]
nibal duos exerentur populi ſu aftu et iu[n]tate r[ò] ſeet.
Nam juno auſtere non poterat aut carthaginê de ſen dere ubi
arma e[i]us et curujs ſiur /aui] ſomanu nocere / qui a[mi] p[er]gemi
em t[ro]viano as[an]guine d[ui] audierat ty vias olim quuereret

xvii.

 Sed illos iust in lusus quibus nobis mortuus, delitescentes unie
tibus plagas tendit. Fata, sive illuo pericului quod imnet uti
n p[ro] iueri voluerit id placat auertis e sive nò p[ro] i dagito ut
pp illorum contemp[ui] accidisse iudeatur. Ira sibi apud homines q-
eos nescut auctoritate ac timore paruit. hae ueritia et his
artibus notitâ ueri de et angularis apud omnes gentes nuc
terauerit. Sius eni iucys perditi seuiut er gravat[ur] ut p[ro]
Jdaro et iâ humanas hostias exergi tauerit i[ps]i hostes e[n]gihu
mani ut q[ui]multas deuoraret al[ia]s. — Sicet aliquis eur ergo
deus hec fieri paritur / nec tam malis succut[ur]t erroribus / iu[mala-
cui bonus pugn[et] ut ucia s[int] aduer[sa] iurit[ur] / ut habeat al[io]
quos puniat / alios quos honoret. Ulimis eni t[em]por[by] scatur
de uliis ac moriis udicare. De quo iudicio mu[n] erit in ultimo
Libro Disputatio. Diffort[ur]t donec ueniat t[em]por[ui] finis quo
effino dat utam suâ in potestate ac iurute celosi s[ic]t uat[ui]
p[ro]dicta priori tribu monitu horribic[at] nuc at paritur ho[bi]
errare et aduer[s]i sequoq[] impos e[que] ip[er] iustus et mutis et
partiens. Hec eni fieri p[ro] ut nò i[s] in quo p[ra]fta i[st] iurat[us] / s[it]
etiam p[er]fecta patiencia. Unde quod[]a putant ne ius et quod c[ui]
omnino q[ui] affertib[us] sunt p[ur]urbanones a[i] subierus nò s[it]
qua fragile e[que] omne al[ia]l quod afficitur et o moietur. C[um]q[ui]
s[no] ueritat[em] ac religione funditus tollit. Sed se p[on]atur in
terim h[ic] locus de i[ra] dei d[u]s e r iendi. q[ui] u[er]ior e[que] in materia et
opere proprio latus exequenda. / Illos ergo neq[ui]simos s[pe]s q[ui]
qu[is] ueneratus fuerit ac securis / nec celo neq[ui] luce ponemur.
que s[it] de/i finilla decidet que indistributione rerui attribui
ta esse i[ps]i malorum principi. disputat[us] in tenebras salicet et
inforos et supplicui semper i[n]n[ut] / D[omi]n[us] religiones coram tri-
pleni modo uanas e[que] n[on] q[uod] i[m]ulat[ra]t a i[que] colutur et i[ffig]es
sunt hominu[m] mortuorum. Et e[que] au[er] pu[er]sum et incogniti us
simulat[ur] ho[bi]s asimulat[ro] de i[ra] colatur. q[ui] colit eni q[ui] d[erem]
et interillu[m]. T[um] in解释abile fac[ui]n e[que] deseret uiterem
ut de funectoru[m] monumentis s[uias] qui nec i[ra]tâ nec iuc[que]
eui[que] p[rit] qui i[ps]i c[arent] / nec e[que] al[ui] qu[ed]uiâ de i[ps]i p[ter] un[ui]
C[ui] vid[ic]io ac potestati omnis al[ia] subi[er]ta s[it] alterq[ui] p[er]
imagines facere quib[us] homines inani[ſi]mi ſui[mi]t omni ſen[i]ſi-
car[et] / q[ui]n t[ra] s[int]. Qu[is] aut n[ò] intelligat nephas e[que] v[erem]
animal curu[m] ut ad i[re]t terra. Que idaro pedibus neq[ui] subi[er]
et calcâdanobis n[ò] aderâda s[it]. Qu[is] ſum i[de] execta t[ur] et

["ea statu flublumez proter certas animates accepingi ut nò re\nuolamur corfliz nee huc celestè vultu pietiamus ad trâ\nfoculos eo duri gamp/ quo illos nature flue conditio dixit/nu\nhilqi alio adorem/ uhi colamus/ nifi solus artificias parè\ntis q[ui] n[isi] unem nomen. Quippe hominè tigidù figuravit/\nut solumus nos ad supina et celestia puceari. Tergio q[ui]s[que]\nqui p[er]sit ip[s] religionib condènari et abiemi adèo p[er]terramo\nlutentur qui n[ò] t[em] nihil p[er]stare cultoriby sius p[er]t/q[ui]tè re\nrù potestas penes unu est/uey et mortiferis est ille cedris\net erorribi per d[am]t qui hoc illis quotidianù sit opus tene-\nbras h[ui]b[us] obducere / ne q[ui]nur ab h[is] ueris teus. N[ò] igr[ui]\ncolendi s[ui]t qua finè dei subiacot. Est enu placuli maximù\naddiep[re] se potestan eorù / quib[us] iufitâ sequant[que] potè tor-\neſse pos[que] et eos adiuvatione diuui n[ò]s ex p[ell]ere ac fuga-\nte. Q[ui] ſi apparet religiones iſ tas tor modis eò uanas quib[\]t\nlocu/ minuſthi est qu[ui] ul mortuus ſuplicat[ur] u[li] t[em] uenerat\ntur uel ſpiritu[bus] impuris al[ia]s ſuas manpât / t[em]ez homunù\nn[ò] tenere / eos q[ui] impiens ac ſceleris ſlu ſupplicia p[er]ſu-\ntos qui rebelles ad ſuſi parentè g[ui]s huam[mi] teu ſuſceptis\nincomp[er]ib[us] p[er]ſis ſas omne molauert. Quic[ui]s igr[ui]s la-\ncmentù h[ui]b[us] tuerit / t[em]eò nature flue nititur obtinere/\nipe seab humo ſuſtiter / et erecta mente oculos ſuos t[em]dat\nincolu. N[ò] ſub pedib[us] q[ui]t[em] teu / nee auſengys ſuis eruat q[ui]do-\nter / qua quic[ui]d h[ui]b[us] subiacot inſi hominè ſit necesse è.\nt[em] q[ui]t[em] inſubilmi. q[ui]t[em] ſi n[hi]l p[ot]e h[ui]b[us] mai n[ifi] q[ui]\nfuerit ſupra h[ui]b[us]. Deus aut[em] may ehoie. ſupra ergo n[ò] inſi-\net / nee in ima potuus / inſi ma regione q[ui]ndus è. Quare\nn[ò] est dubu[em] quin religio nulla ſit ubi[n]que ſimulat[ur] è. N[à]\nq[ui] religio ex diuuius reß è d[omi]ni nihil est/ n[ifi] inſelesiby reß.\nCarent ergo religiones ſimulacta / quanuhi[li] p[ot]e celeste in-\nſteq[ui]d ſit et terra. q[ui]de[que] de noie ip[os] apparere ſapien t[em]p[ot]q[ui]\nqui d[omi]ni ſimulat[ur] id falſi[que] ſit necesse è. nee p[ot]e un[que]\nnom atti pe q[ui]ueritè fi[no] et imitatiuè m[iti]tur. ſi[mi]t[que]\nimitano n[ò] tes ponſtimù ſeria q[ui]guafi luibus et vocibus è/n[ò] re\nligio inſimulactis ſi min]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i]i

Q[ui] qu[ie]cit hic pl[ame] s[apiens] hic ius[us] hic h[ui]e denique cel[oe] dignus iudicabitur. Qu[od] s[ui]s par[es] n[ò] humil[è] ne[tr]mo re qua[d]i[s]que abietu[s] f[iz] h[ui]nt[è] potus ac tertiis s[ui]t ei fec[er] agnoerit. Peracta ê[m]ni fallor magna et diffid[ie]s f[us] c[ep]no p[er]s portu[que] et maiestate relet[us] fugger[è]te nobis dicti[que] fi c[ult]ate/ieterat[us] c[ep]ulim[que] errors.n[ò] u[m] majoribus ac diffialior et ph[is] p[oi]ta iuterano & Quor[u]t[em] s[ui]t iusti[na] et eloqu[è]na qua[s] moles aliqua multi opponunt. H[uius] t[ur]que mult h[uius]que ex [p[er]sceniti o[u]t p[er]mebamur/it[at] hic auctorente p[er]sceniti o[u]t g[ri]t[è] laudis iuro[rum]. Q[ui]que n[est]rat plus c[um] mori in [p]nionibus et c[oe]ns q[ui] impluriu[m] imperitis. Sed n[ò] est deh[es]diu[i]us quod c[oe]ns debi[us] deo et i[er]itare d[ur]b[us] p[os]se depelli.n[est]que per tinares for[re] ar[bit]ror/ne clarit[u]mi lumen sanis ac par[è]diu[m] oculis iudet se negentur.modo illud u[n]er[u]t q[ui] ipsi s[al]di[eg]teri h[uius]c[um]o i[n]nuesq[ande] iu[er]itatis feren[em]. E[ffic]a[m] p[er]f[us] ut qu[ie]sit iu[er]itato[rum] d[u]i et aliqu[m] iu[n]entem et e[m] c[red]at et hu[m]n[ie]s i[n]genijs iu[n]enture n[ò] portu[i]sse f[ate]n[tur].

Formamur Lactentem aduer sus gentes inurunom[us] exph[or]ulcrer scundus. Incapit tertius feliter, de falsa sapia,

Et i[m]mi qu[em]a iu[er]it as inobscuro latere d[um]e c[er]istimatur uel errore atque imperitatis iulgeri u[n]us et meptis supe[r]tricibus s[er]u[n]entis uel ph[is] pravitate ingeni[us] tur bannib[us] et potus q[ui] illu strantibus. Et sin[ò] qu[alis] in an, tullio f[u]t quod p[er]capua et ad mirabilis f[u]t aliquatamen p[ro]priata eloquentia continere faciunt /ut quatuor iu- [er]it as iu[er]ua proprualeat /tant[u] ingeny quod iu[er]ubus mihi exerecter se aliq[u]n /et d[is]caufis connu[i]tis q[ui] tam publice q[ui] eor[u]t qui sapientes putatur. errorib[us] humana genere clare sim[u] lumen in[fer]ret. Quod quide[n] duab[us] et caufis fieri uel[le] vel qu[ia] magis pos[ent] credere homines ornate iu[er]itatis qui c[um] mendacio creduit capti ornamon[is] ornatu ienenoq[ui] iu[n]ero[y] uel certe ut i[ps]i ph[is] ius armis potissim[u] quib[us] placere s[ibi] et confidere solent opprimentur anobis. H[ui]s deus ha[er] reno luit c[um] naturam ut simplex et nudaueritas esset iu[n]erentur quia s[ans] ornata per se est Ios[us] ornam[is] extrinsecus abbatis f[uc]ata corru[p]itur. M[endacui] u[m] specie placet aliqua q[ui].

E 77

102

Luctus

pse cor ruputū uanesbat ac diffluit / nifi ornatu alium de qſto
carculitū fuerit ac politi. Equo aſo fero ingenui muſi
mediores eſſe conceſſu. Veru ego nō eloquēne ſi ueritatis
fiducia ſuſcepti hoc opus maus fortaſſe ſi ut posſte meis
uribus ſustinert. O tamen etiſi ego deſecerit / deo rui
hoc munus est aduſtate / ueritas ipa complebif. Et eni cu
ſtam maximos quaq oratores a cauſidicis medioeriby
ſepe uer tos q tanus est potētia ueritans / ut ſe ipaz ſuius
in rebus exguis ſua claritate defendat. Our hane ego
in maxima cauſa ab in gemofis quidē illis ac diſtis uiris
ſi trī falſa ducentb oppreſſi reiputē ac nō illa almenso
innone nā / que detenui fonte admodu exhilus ema
nat / lumine tamen ſuo clara et ilustris appareat. Nec
ſi phi doctrina litāru mirabiles ex titerit Ego illus etā ſi-
entiā ueri cognuon eſi conſeſſerit qua nemo cigitā do
aut disputando aſſequi pōt. Neq ei nunc reſhendō eoy
ſtudiu qui ueritoſe ſcare noluert / qua nam hōis deus
ueri ad p[]ſiſcendi cupiens ſimā fecit. ſi id arguo / id reu[n]
co / q honestā iuorū ac optimā voluitate non ſit ſerutus
eſſutus / qua neq quid aſt ueru ip[]ſaebat / neq quo
aut ubi / aut qua mente q[t]endu j[]t adum ſucturERE hu-
manus errorib[]a, cupuit ip[]ſe implagas et eritreus mapi-
mos induerit. Ad hoc igt me opus carguendi ph[]ſi[]z ſu-
ſcepte materie urbo ip[]ſe deduxit. Hāc tu eror, ois / aliter ex
religione falſa oriatur aut ex ſapientia meo cculerendo
necesse est uirſi[]z ſubuertere. Cui eni ſit nobis diu[n]us
litteris traditū cogitationes ph[]ſi[]z multas œe / id ip[]ſi re et
argumento ducendu est nequis honesto ſapientie non[]e
indutus / aut manu eloquērie ſplendore de repreſis huma-
nis malut q[]ui diu[n]us credere, quequidem tradita ſt breu-
ter ac nnde. Nec eni decebat aliter ut c[]ui deus ad hominē
loquereni argutus aſſereret ſuis uoces trī quā ei fides
nō brētur. H[]ut oportut eſlocutus e[] quaſi reſu ou[n] ma-
rimus uder. Cui est nō argutari ſi pru[n]itiare uey
ip[]ſo ut deus. Nos aut cu[]i ad i[n]ſings ſingulas ſtestimonia diu-
ne uotis habeamus p[]ſerto moſtrabimus quarto ter nori-
bus argumenris poſſint uera deſondi. Cui enā ſiſa ſic
defendantur ut uera ſoleant uuderq. Quare nō e[]t ip[]ſi-
ph[]nā tann[]i honore habeamus / aut e[]coru eloquētā p[]rme

seamus. Loquu eni bn potuerit ut homines erudim. uere it
loquu nullo modo quia ueritate no didicerat. Ab eo qui porre
esset, nec sane magni aliquid efficiam qu illos ignoratie
radar. guemus quâ ipi se pittime costitetur. Ine solo qdno
credunt quod credet deBLUE. Conalor ostendere niuqua illos
tam ueridicos fuist se qu cù sniâ de sua ignoracion ne dixerit
Hunc qum duo bus libris prioribus religioni falsitas deme
strata e nee no origo ipa totus erroris exposita. hujus libri
munus e phiaz quoq ostendere qu inamis er falsâ sit ut ei
certore sublato ueritas pateفت clare seat. (Ordlamur tâg
a coiphie note/ ut ipo capite destrueto facilior nobis adius
pateat ad excidendu omne corpus/ si tî pot corpus uecam
cui partes ac mîbra discorcent nec ulla cœpage inter se col
reant/ e quafi disiecta et dissipata palpitare potus ulcra
mur qu uiuere. phia est ut nom indicat ipis diffinuit
studui sapie. Vi igitur magis pleb phami nò e capias igitur ip-
sus nois significat. Qui enim sapie studet utu? non dusa
pit, but sapere posset studet. In ceteris studiis quid efficit
et quo tendar apparet/ quas cui dis cendo aliquis effect
est/ la nò studiòs artifcy sfx artifex noiatur. At enim uere
cumque c studio sfx sapie nò sapientes se nec auert. Amo
nò phytagoras/ qui hoc pim nom muerit/ qui paulophi sfx
perer qu priores qui se sapiètes putauert intellebit nullo
humano studio posse ad sapientâ pueniri/ et nò oportè
incomp bens se atq imper fecte rei pessit nom imponi. Et aq
cum abeo quererentur quenâ se profiterent responserit pha
1. quittore sapie. Si ergo phia sapientia querit/ nec ipa
est/ quia nereste e alud et seq querit alud qd grutur. nec
itio ipa recta e quia nihil pot muenire. Ergo nò ne studiòs
quidem sapie phos œ consuerit quia illo studio ad sapientâ
nò puenitur. Nam si facultas inueniende ueritatis huc stu
dio subiaceret. Et si omne io studii tâqua iter ad sapientâ
effet muert. Cu uero tor têporh/ tor ingens iney ingi
trione cœtrius/ nò fit cœphensâ/ apparer nullâ ibi e capias. Ho
ergo sapientie pucet qui philosophatur/ s ipi se studere put
quia illud q qu querit ubi aut quale sit nesculit. Siue igitur sap
cient studer/ sapiètes nò se/ quia niuqua reperiri pot quod
aut nò recte grutur/ aut nò grutur. Videam? tì id ipm pot
sit ne hoc studio reperiri aliquid aut nihil. Duab tobus uer

y

Tuis no student

4

phia constare ſiā et opinatō. nec ulla re alia ſiā ſuere,
Nec ulla re alia ſcientia ſcientia ſuere ab ingenio pōt nec
coġitatione coprehendi quia inſe ipo hre propam ſiā ſo
hois ſed dei est. mortalis auſ natura no capit ſiā niſi que
uemat extrinſcus. ſo curro eni oculos et aures et corbis ſe
pateſerit incoſpore humano duinæ ſolertia ut per eos adi
tus ſiā puerit et admíſ. na cas nāluí teru diſ quierere aut
ſentire uelle / ſol utriu ne tantus quátus iudetur / an multis par
tibus maior ſit g'omnis hec terra / ſe globoſa ſit luna ac
omeaua. et ſtelle utriu ne ad hæreant celo / an pa aerelubero
cu ſu feranur. Celu ip[os] quam magnuidine qua materia con
ſtet utriu quietu ſit an mobile an increídibili celeritate vol
uatur. Quata ſit terre crasliu od / aut quib[us] fundamitis li
biara er ſuſpenſa ſit. hec inqui[ba] diſputando et cōlertur is
uelle cophendore / tale est profecto quale ſi diſſerere ueliz
quali eſſe arbitramur cu[pi]a remo nſime geris urbe qua
nuqua widimus. Cu[pi]o nihil aliuq g'nomi audivimus. Si
nobis in ea re ſiám uendicemus / que no p[ot] ſuri / n[ò]ne
inſamre uideamur / qui aſſirmare id audivimus. Inquo re-
winu poſſimus. Quato magis qui nālia ſari ab homine no
poſſut ſiare ſe putat / ſirioſi cementes q[ui]p[er] uidiſaui. Rete
ergo ſcrates et eui ſecun achaemius ſcientia ſiſtulerit / q[ui] no
disputat is ſi diuina[ti]s est. Supeſt ut opinatio in phia ſola
ſit. Haunde abest ſa[na] id toru poſſicet opinatio. Iſtud eni
opinatur quiſ quod n[om]at. Iſtu aut qui dereby nālib, diſpu
tant / opinatur ita eſſe ut diſputat. neſtu i[gn]t ueritate
q[ui] ſiā certi ẹ opinatio incerti. Reteamus ad ſuper uis
uilib exerplus. Age opinemur. de statu et qualitate urbis illu
que nobis i[no]b omnib, preter nom[em] ignota ẹ. Veriſimule ẹ
inplano ſi[ra]. Lapdeis menib, edificijs ſublibib, u[ui]s plu
ribus magnificis ornans is celubris. de ſtribamus ſipla
et mores habitu[i]s cu[i]ui. Sed cu hec d[omi]nij aliuſ con
ttraria diſputabit. Et cu iſ qu[ac]p[er] ornauerit / ſi[mi]get et
toruis et alij deinceps. et opinab[riu]r multo diſparia
g'nos opinari ſimus. Quid ergo erit exoib. tertius for
taſſe ni[bi]. At omnia dicta ſit que interu i[am] cadut
Ut neceſſe ſit aliquo coru e[ſ] ueru. at nestieſ q[u]s ueru di
xerit. P[ot] fieri ut omnes ex parte aliqua ertuuerit. ex
parte anggerint ueritate. Stulti ergo ſimus ſihoc diſ-

putatione queramus. pòt eni supuenire aliquis qui opn
ones mìs dericeat / nos q pro inſmis habeat / qui uelus
id quod nesamus quale ſit opinari. Veri nò est opus lon
ge poſta conquirere unde nemo forſasse ueniat qui nos
redarguit. adre opinemur quid nuè infor geratur. qu
in curia. longi est id quoq dicamus inter poſiro uno pa
retere quod ſi ut nemo pòt id ſare niſi qui audierit aut
uicerit. Nullus igitur audet id dicere / quia nò ſtari uer
bis sed re ipa p[ra]ſenti reſutabitur. at qui hoc idem faci
unt phì qui disputat meelo quod agatur. ſi eo e id ſpu
ne ſare e arbitratur / quia nullus eſtit qui errotres
corù coarguit. Q[ui]e exiſtimaret / acſtensinj aliquid quod
volurare et mentiri diceret / nu[que] quicq[ui] de his rebus
quas ſare nò p[er]t disputaret. nec t[em] ideo ſeuorior putan
da est coru impudentia et audacia quia nò redarguit
re edarguit eni deus eu ſola uertras nota e + Renegi
Ceno et ſtoici opinione repudiait. Opinari eni re quod
noſtac[us] non ſapientis ſi temerary portus ac multi. eſo
ſi neq[ui] ſani quicq[ui] p[ot] ut ſorates d[ur]uit. nec opinario
porter ut ceno / ſota phia ſublata e. Q[ui]oq]nò m[ui] abh[is
duo]m euernitur qui ph[ie]c principes fuerit / ſi ab oib] uti
uicdanir la pridem ſius armis oſſe confecta. in multas ſe
tas phia duuſa est / et omnes uana ſentent. Inqua po
nimus ueritate. Inomnib[us] certe nò p[ot] deſigne m[ui]
liber. Nepe in certis omnib[us] ſapientia ne e[rit] træſcam
ad ſingulas eoc[em] modo. Q[ui]c[ui]d uni deſerimus cœurre
auſeremus. Maqueq[ui] eni ſecta onnes alias euernit ut
ſe ſuaq[ui] confirmet. nec ulti alteri ſapere cœredit ne ſe
delipere ſareatur. sed ſluit alias rollit ſic ipa quod ab al
is oib] tollitur. Nihilo, eni ph[ie]t[que] qui e[à]ſulte iu ac
qui]ruiq[ui] laudaueris uer]q[ui] dixeris iph[ie]s u[n]patur ut
ſalſa. C[rememus] ne iſt[ui] uni ſe ſluq[ui] doctrinam laudanti / an
multis uni alterus igno[nt]ia culpam[by]. Bernus igt[ur] ſte
necesse est q[ui]d plurimu ſentuit q[ui]d imus. nemo eni p[ot]
de ſe reueri uidecare. q[ui]d nobilis poeta testat? Ian
tam oſſe hominu] napit]a omnui, alia ut melius uideat
et uicident q[ui] ſua. Cui[que] on[am] cœnerra p[er] / auſ[om]
bus reeendu e / auſt nemmi] siomnib[us] equenò t[em]
pientes #Pereut ergo unuſi hoc modo. et t[am]qua] [parti
ate illi poeta] ſic ſe inuicem iuigulat / ut nemo ex om]


« quia ſinguli ab omnibus e] ſapientis negant.

+ L[uct]t comminic[ere] videatiz
cauq[us] homi ſapien[ti]am p
ſumt pulchra ſuputat.

Ibid.

+ ſi nem[ati] ſapienti] ſu] ſunt
cus] qua] ſinguli ſapienti]
oſſe ſe putant.

Lefés

restet Quod eofit quia gladium hirt, soutu[n]o hirt. Sier
go singule serte multarum sectarum videlicet multitudine
suntur / Omnes igitur uane atque manes reprezentur. Ita se ipse,
phia edsumet atque confiat. Q[ui]c[um] intelligeret artheflas
Achademie auctorit, rephensiones omnium inter se collegit
Confessionem ignoraties clarooy phöy. Armavitque aduer-
sus omnes. Ita constitutu[n] nouă[n]o philosophophandi phiaż.
Et igitur auctore duo phie genera e[que] report. quod illud
quod fru[n]islibuendicat alteru[n] nouu[n] repugnās q[ui] c[um] de-
trahit. In his duobus generibus uite o distidiu[n] et quasi euule
bellu[n] sapienntā que distrahi n[oe]p[ot]. In qua parte ponemus
Si natura reru[n] sibi p[ot]he tyronu[n] catarua interbit. In
n[oe]p[ot] uteramui confinennur. Si p[are]s fuerit nihil ex
bit. Dux ou[n]z phia quia distracta est. Nihil enim p[ot]sine
interitu[n] sibi esse contrarum. Si aut ut docu[n] nullam ho[me]
p[ot]e esse interna et p[er]p[er]nate ob fragilitate condit
onis huane architecule manu[n] sic[it]. In eip[an] quidem sta-
bit. (quia n[oe]p[ot]e esse o[n]t] nihil s[ui]r. — Sunt eru[n] multa
sarenos natura ipa ac usu[n]que reque quens et uite nec cessitas
cognit. Ita p[ere]nudu[n] est n[oe]t] siias que ad u[n]tā[n]e utilia
ut apperens quę periculosa ut fugias et ute[n]. p[er]tereamui
ta s[unt] que usu[n] inuenit. Nam s[ol]is ac lune n[ar]u[n] curis
et moans s[ider]u[n] et ratio temporu[n] de prehensu[n] e[que] natura
corporu[n] ame[n]que harbaru[n]que ute[n]. et ab agricoltu[n] na-
terrar[u[n] nec n[oe]mbru[n] funiro[y] ac tepestru[n] igna collec-
ta s[unt]. Nulладениу[n] ar[n] e[que] n[oe]stia costet. Debitur ergo
archeflas aliquid s[aper]et distinguere que s[ar]i p[os]se et que
ue n[es]ari. Sed si fenasset (ip[es] se inpopuli tradens) et n[am]
uius inter du[n] plus sap[it] / quia tā[n]i quāt[u[n] opus e[que] sap[it]
aquō si queras utr[u]stiat aliquid / dicere se s[are]que que s[t]
at / satebinur n[es]tue que n[es]t[iar]. Rette ergo alioru[n] sub-
stult disaplinas. In n[oe]terte fundavit su[n]. Ignoratio
cui teru[n] omnium n[oe]p[ot]e e[que] sap[u]a rui est s[are] prop[us]. Ita
cu[n] phos expugnauerit et d[ur]uit nihil eos s[are] (ip[es] quoq[ur]
nomen phi persidit / quia d[ur]tina est e[st]nhi[s] s[are]. Ha-
qui alios reprehendit q[ui] n[es]nāt / debet ip[es] stiens e[que]. Et at
nihil s[iat] / que perueri s[tas] que n[oe] insolensia e[que] obidip[os] se
phim[us] cōnsu[n]ere in q[ui] c[eter]us s[ollat]. P[rit]enit s[ic] rephende
te slui[n] nog[are] cōmīn[s]. Et ideo non e[que] sapientes

Ca...

quia nihil sicutus. ergo ne tu quidem es sapiens / quate
quoq; confiteris nihil scire. Quid ergo pmout architas
nisi q; confertis omnib; phis se quoq; ipm eodè muicione con-
fixit. Husquam ne igit; sapientia est. Imo uero in ipso sive
nemo uoit. Aly putauerit sciri posse ota. Sapientes utiis non
fuerit. Aly nihil ne hi quidè sapientes fuerit. Ili qua plus
hoi dederit. Hi quia minus. utriusq; mutra; ch partem mobile
defuit. Vbi ergo sapientia est / ut neq; te omnia scire putos
quod est / neq; ota nesate quod est petuus. Est enim aliquod
mediu quod sit bois. 1. Scientia cù tos quicnt et tempora. Sena
innobis ab auc; que oritur ecelo. Ignoratio incorpore quod
eit terra unde nobis et cù deo et cù alalby è aliqua cœntas En
qtmex his duobus costamus elementis / quod alteru licebat
tum est alteru tenebris. pars nobis dat. est scientie pare-
ignoranne. Per hunc quaest ponte transire sive pculoluerit
Ham si illio olio quinalterà parte melioruert aut dextra aut
nusto ueris us caderuert. Vnaq; aut pars qn erruuerit
dictam. achademici contraphisicos ex rebus obseruis argume
tan sult nullà esse saaz et eræplus paucaey reru inothen
biluì contenti. ampleri 1t ignoratia tâqua sientia totam
sustulissent / quia inparte sustulerit. phisici contra ex his
 saperra sult arguitu trahebat / sult posse contentus
plspicus retinebat. sciam tâqua totam defendissent quæc
parte defenderant. Istaq; neq; hi clara neq; illu obscura uiderit
Sed utrius; dum solam sciam confertis manibus uel tennet vel
eripuit. nò uiderit inmedio constitutâ fore que illos ad sapienta
transmutteret. Veru architas ignoratie magt / cum cenoni ob
trectaret principi stoicorum / ut tota phiam cesseret. dictore so
citate suscepit hanc sim; ut affirmaret sìmi nihil posse. Istaq
coarguit existi matione phorui qui putassent in senis sìus enu
tam esse atq; inuentâ ueritatem vs quia mortalis fuerat illa s
pientia paucisq; ante temporibus instituta. adlimuì tâ mere
mentuì puenerat / ut iam necessario consensuere ac peruerit
Ezritit repente achademia tâqua senectus phie que illâ cito
ceret jam desflorescentem. Recteq; udir architas arrogatque ul
portus multos esse qui putent sciam ueritatis colectura posse. cò
prebendi sì tamen falsa dicentem tedarguere nò pot / inqui quod
suerie ante quod ueri sit. Quod architas ueritate nò cogita
facere consatus introd uit genus phie asitaton quod latine

3

infrabile ulm constante possumur dicere. Ut nihil scien dui sit ali
quod sani necess e. Nam finihil odi sas / id ipsi sani nihil posse
tollatur. Ita quib quib nec iet finem loco ponuiat nihil sani tanquam
pfecri phtetur et cogniti. Ergo aliquid sani pòt. huiusmodi è
quod incolis ponui solet in asyftan generis exéplu sitionibusse
quedà ne sitionis crederet, sieni credenter tum seque tur ut eire
dendi sit. Ita finihil sani pòt necessitas id ius sti qùem huius sinit
Stauf statur non posse nihil sani falsum è gùqdo dìr nihil pos
se sani. Sic inducatur dogma sibi ipi topographi seque dissolutius
Sed homo ueris utus ceteris phys iuolit sàm eripere / ut eà do
mi a consideret. Ham sibi illà perfecto nò adimit. Ibi nihil agit. Ippa
ret eni et finem sibi prodat. Quato faceret iapienit acuerus si
exceptione facta diceret causas rationes et dictaxat remi cole
sui seu naturalis qua sunt abdite necari posse quia nulla do
ceat. nec queri oportere quia inueni quercendo nò puit quia
exceptione interposita et physicos admonuisset ne quere rot
ea que modi exacteret cogitationis humana ac se ipi calumnie
mudia libera seet. et nobis certe edisset aliquod quod sequerim
Nume autem ab hæque dis nos retraxerit nequeius plus
sere et possum / non minus ase quod iusto retraxit. Quis enim
uelit laborare ne quicquid stat aut e moni sibi apse doctrina ut et
communem seiam perdat. Quæ sibi trina è scientia contet necess
se est / sibi est quis tam sultus ut distendu id pueret. In quo
aut nihil distatur aut età ediscatur. Quare si neg omnia
sani pìt quod physici putaverit neque illud academiet phæa
ommis extinta è Transcamus nunc ad altera phæa parè qua
ipi moralè uocant. Inqua totius phæa rano continetur. Si quæ
in illa phisica sblab oblectatio è. In hac età utilitas. Et qum in
distutando ute statu formandis moribus perivolo maire
pectatur / maire diligen tis necess e à adheteri / ut sannus
quomodo nos oportet uinere. Ille pòt uemia conceedi / quia
sue aliquid dicti / nihil piant / sive delerant nihil noceret. hie
uò nullus distido / nullus eror in locus è. Vidi sentire omnes
oportet. Ipsam phæam uno quatuor pæpere - qua liquid sient
errati / una omnis cuertur in illa prior parte ut periculi mi
mugita plus diffioultatis est. Qo obsaratez rano cogit duí
sa et uaria sentire. Ine ut plus periculi tra minus diffioultans
est / quod ipse usus terii et quotidiana experimenta pìt docere quò
sit melius et uerius. Videamus ergo utriu ne consentiat aut

+ Si aut non redidat
turque ut redendu pìt.

+ qui aliquis approbat
ut retent, adimit.

C. vii

VII.

quid nobis afferat que rectus ulta degatur /nò necesse eòs
care cùre. Mû eligamus ac portissimù quod è sìmù ac pignque
inquo totus sapiente caro utatur. Epicurus sùmû bonù in
uoluptate aì censet. Aristiphus muoluptate corporis. Calypson
et dino machus Cyrenaicus honestatè cù uoluptate uirerit dy
odorus imprimatione doloris sùmû bonû posuit. hyeronimis
in nò colendo. Peripatetici ait in Boris aì et corporis et for
tune. Strili sùmû bonû in section. Senonis cù natura cogruer
ter unire. Quorù dà stoicorù iurtutè sequi. Alix. In homini
te ac iurtute sùmû bonû collocauit. he sùt fere ouz sùe in
tanta diuer state què seqmur. Oui tredimus. Par è nò
bus auctoritas. Si eligere possum quod è melius iam nò est
phia nobis necessaria quæ sapientes ià sùm? / qui de sapienti se
tentys uideamus. Cui uero discente sapiente è uemamys
quid possum us uideare / quinò dûi sapere ceperimus maxi
me cum presto aslit achademius quinò pallio retrahat de
ueter auq cirebere nec tamen ipse afferat quod sequamur
Ond ergo superest / nisi ut omnis litigatorib, furiosis ac
pertinacibus / uemamus ad uiderè illu salicet datorè sm
pluris et quæs o sapientie. Oui nò tantù formare nos et in
ducere in uam posuit / uerù etià deconterueris uiboy fer
te sinaz. hec nos docet quid sit hóis uerù ac sùmû bonù.
Dequo prins & diere incipio / ille omnes sùe transfellos sùt
ut appareat nemine illorù sulte sapiente. Cui cœffito hóis
aganir oportet sùmû sùmi animalis boni neo consitu / quæ
cù ceteris alialib esse posuit / but feris dentes arming cor
nua uoluerib pene ppria sùt / sic hói aliquid sùm dy asserib
sine quorATIONE súe co disponis amuttat. NàqDuiuendo aut
generand cà datù est oib / eùide bonù näle sùmù mì nòè
nisi quod eum etiam gùippum. Sapiens ergo nò sùit qui sùt
sùmû bonù credidit aì uoluptatè / qm sìne illa securitas súe
gaudu est. Cois est omnibus. Arisipso ne respondendù gèd
duco / què in corporis temper uoluptatis ruentè / nihil gali
udq uentri et ueneri sùientè nemini dubù è homine nò
sulte. sic eni iuxit / ut nihil inter cù pecuèq distarè. Si
unù qd loqbarè. Qy si adino aut sù in aut tam farutas loquèb
tribuatur / queras q ad his quid sibuiest / cùominas tam
rabide consentatur ut iux duelli queat / cibosq etià porùg
negligat / cur aut alios mares uolenter abigat / aut ne uent

quiſe abſiſtat, ſaforrioniby ſepe contri in eo magis inſedet etiur,
Cur no imbres nee ſtrigora ptimeſcant / ſabore ſuſeiput/
periculī no reaſent / quid aliaſe rſponſe debut / niſi ſumū bo
nui eſſe corporis uoluptatē / eāſe apperere ut affinātur ſua
uſſimis ſenſibus, eos q[ui]e et ſetamni / ut aſſequē coru ā / nee
laborētibi ullu nee uilnera nee morēt ipaſ teniſanda pu-
tent. Ab his nee iſt p[re]cepta wuen di petemus qui hoc idem ſen-
nant q[ui]e anime rānomis expertes. Auit cy tenaui wu tu-
tē ipaſ ex eo eſe laudanda q[ui]e ſeffigies uoluptat[is]. Veruſ
inquit obſenus camis aut ſus ille lutulentis. Nā ideo eu
aduerſario ſuma iuriu conſetione depugno / ut iurius mea
pariat mu[n] uoluptatē / q[ui]e ex p[er]ſus ſun neceſſe e[mi].
abſeſſere ab his eris ſapere obſenus quos aperudiby et te
luis no ſentenna ſi lingua diſcernit. P[ri]uānon e[mi] coloris ſui
mu[n] bonu p[ut]are no plume peripatenc[or]y aut ſtoicoy ſi t[em]
coru p[hi]losophoy e[mi]. Cuiſeni no intellu gat ab egriotis et maui
quo dolore p[os]tis e[mi] hoc diſputatiu. Auiu tamridicului / ſi d ha-
bere p[ui]mo bono quod medeus p[os]t dare. Dolendui eſter-
go ut fruamur-bono / et quid[que] graviter et ſepe / ut ſit p[os]ten-
nō dolere iocunduis. Diſerimus eſt iſt qui nuiu q[ui]uod ſuiut / qui
bono uacet iu[u]e nos ſeleſſi mu[n] putabimus qui malo caruit
abbae uanitare no longe abſiut qui o[n]o[ſ] ſumū bonu duxit.
Ham p[re]ver q[ui]ne animal coloris e[mi] ſigies. Cui p[ot] ſin
hoc bonu p[os]tare / quod nobis ut eueniat nihil aliaſe p[os]ſur
q[ui]e p[re]iare ſumū aut bonu no eſſere qu[em]qua beati niſi ſep-
fuerit in ei p[ote]ſtate. hoc aut nō u[rit]us boni. nō doctrina
nō labor. ſi natura ipa[ui] c[ui]tis. Mimaliby p[ra]ſat. Cui u[lo]upta
tē c[ui] honestate u[er]ut / c[om]unionē h[ae] eſſigere uoluerit. ſi
eſſererit repugnās bonu, quia qui uoluptat[em] de d[itu]s e[mi] hone-
ſtate care rot neceſſe e[mi]. Cui honestan ſiueret uoluptat[em] e[mi].
Peripateticorui bonu nimui muliplex ex ceptis munibonuq[
que ipa[ui] que ſunt / ma[n]na c[ot]enno e[mi] cre[ui] aui beluis p[ot]u-
deri. Ham corpori[]s bona i. in columnatæ. in dolentia ualiu
tudo nō minus ſunt mutis q[ui]e h[ui]i neceſſaria. ac neſno an-
eri magis / quia homo et medeus et minuſtus ſubleuari
p[ot] / mina n[ō]p[ui]t. Atem que a p[ell]ant ſonu[n]e bona.
Ham p[re]ſut h[ui]i opiby ad iutu tuend[ui] / ſte illi[]s p[é]da et p[ab]ulis o
p[ug]e eſt / Aui inducendo bonu quod n[ō]ſt in h[ui]i p[ote]ſtate
toni h[ui]o[n]c ali[n]e p[ote]ſtatiu ſub u[ng]auerit. Audiam etiam

mihil. dolac

cenoñè. Nam is interdù iututè sèniat. Sùmum quid è bonum cui
natura consenta nee uiuere. - Beluarii igris nobis more uibùsè
Nam que abestè dolent ab homine in his oib deplenitur. - uolupta-
tes appetit me tuuit fallut. - msdiatur. - ocuuit. et q adre marue
attinet deu nesaut. - Ouid ergo me ducet ut uilà im nám / que iis
mderus pna è / et quibus à blandimentis lenorib iutia pu-
pitat / Vel si alia mutoru alia hois dict eemám qo hó ad iutuè sit
gentius / nò mhil dicit et tamen nò erit diffinitio sùmi boni / qua
nulli è animal qdno im nám suá wuat. - Qu sctám sùmubonuè
cit / aliquid hoi propium dedit. - si sctám alteri rei gtae petuit. - nò ppis
Quis eni scire consentus è nò expetens alique frueti sciente. at
tos i deo discentur / ut exerceatur. - exercentur aut ut ad libitum
ute nelad uoluptate nel ad gloria. - Non igris sùmè eonù qdnoq
se ex petitur. - Ouid ergo interest utu sctám sùmú bonu putem
an illa ipa que scia ex se parit. - 1. utu. - glori. - uoluptate qno fit
hoi propria. - Et i deo ne súma quæ dea / nà uoluptas et ucte
appetentia nò hoi soli hétà mutis inest. - Ouid cupiditas glorie.
Nòne mequis dehenditur cu iuctores exultet. - Icti dolest - tene
amor laudit - tanre iuctoria cure. - Nec tinerito sùmus poena ex
pariendit esse ait - Et quis quid dolor iuto / que gloria pámè. - Osi
da que parit stia cora süt cu alys animalib / nò est ergo sùmú boni
saentia. - pèdea nò me diotere hujus definitionis è meui qo stia nùd
pontur. - Incipuit eni beatorres iuteri quare alqua sàerit - mo
nero qui et ros malas sauit / ut tam beatus sit qui uenena diotere
it temperare ? qui mederi. - Quero ergo ad quis rem sàentia
referenda sit. - Si ad causas rerù naturali / que bfruto ert mihi
proposita si fiero unde nílus oriatur / nel quicquid secelo phisìa
deliverat. - Qo earu rerù nò est siri 5 opinatio / que pingenye
uaria est. - Estat ut sctám bonovu ac malorù sùmu boni sit.
Cur ergo sctám maluit ? ipam sapientis sùmu boni dieere cu
sit utriusque significatio et uis eate. - Nemo tamen uis quod ad huc fùi
mú boni dixit esse sapientis / quod melius die potur. - Hâsfa
partim è ad boni susapiendu malusq fugt endu / nifi accedat et
iutus. - Multeui phdrù cu de boni malusq differeret. - Aliter
tamen ? loqbâtur natura cogente iuterit / qua iutute curie
vunt. - Virtus autem coniuncta sapientia è. - Superest ut eeg
età re fellamus qui iutuè ipse sùmu boni putauert. - Inqua
opinione etià. - 3. - nullus siut - Inquo multu inconsiderat fiuerit
Non eni iutus ipse e sùmu bonu sed effectus et mater è sùmu
boni qu perueniri ad illud siri iutute nò pòt. - Ytruchy intellektu

est fidele

3

est facte. Quero enimero utriu ne ad scilicet illud boni facte p
ucri et poterit, an cui difficultate ac labore. Expediant actum
sui erroris defendant. Si facte ad illud ac fine ullo labore p
ucri p[ro]s l[ui]mum bonu i[que] est. Quid enim nos cruebamus. quod
confiscamus emendo diebac notib, Quando quidem tam in prò
tilloduo querimus facet viduodilicet si ulla c[orte]ione
ani mi conspiciens dat. Et sic quod; ac mediotis quodlibet boni
nò nifi labore aſſequimur quoniam bonorum naturam in duo
posita è malorum incipiti. Su[m]o q[ui]t labore ſi m[u] bonu aſſe
qui necesse è. Et siuerimus est g[al]tera iurute opus è ut p
uemamus a dea iu[n]itè que de l[ui]m[u] bonu quod è m contractu
ens et abſi[n]di ut iu[rt]us perſa p[am] puemant ad ſe p[er] [s]ui
p[ot] adullu bonu nifi per labore perueniri / apparet iu[n]itè
eſ[se] per qua p[u]emantur, q[ui]n in ſui apionis p[er]e ndis qu[as] labo[ri]b,
u[n]i]s offici[n]i, iu[n]iti est et ipso ſi m[u] bonu nò p[ot] e[que] 10 per quod
necesse est ad alium p[u]eniri. Sed illi a[i]gnoraret quod officeret
i[rt]us, ut quo tenderet, honestus aut nihil reperuèt ſuſte
ta ſubſtruerit in ip[s] ut iu[n]iti no[mi]e qu[ia] nullo p[ro]p[ro]to emolum
to apponenda et ſe dixerut ut bonu ſi bi consiluneret quod bono
indigere. Ali[que] ab h[ui]o nò longe recaſſit qu[ia] iu[n]itè cu[j] hominu
te ſi m[u] bonu p[ut]aut, quaſi ulla iu[n]tus ſte deſnat. Se audit
ſi eri p[os]ſe ut et iu[n]tute prano iudicio male ſenatur Et i[que] exi
ſi nationi hominu p[u]en[i]di p[ut]aut. Q[ui]que c[it]a reto[do] bono
q[ui] discedat, qua nò est in ſi[mi]a p[ore]ſate ut iu[n]tus p[ro]ſus mori
tis honestenr. Nam que est honestas / nifi honor perpernus ad
aliq[u]e ſecundo populi rumore delatus. Q[ui]d ergo [ſi]t ſlerone
ac pravitare hominu malat exis[n]mano ſub ſequantur. Abijenem
ne iu[n]itè qui agiato ac turpis ab inſpienib[us] iudice
hu[que] ſi m[u] diu p[ion]i ac uexam p[ot]er ut ſi p[er] p[ro]p[ri]uac
perpetu[i]bonu nullo exi[n]ſens ad iumento indigere debet / qui[n]
ſi us p[or]ſe iu[n]bi mutanir et conſtert. Itaq[ui] nec ullu[n]ei ab hon[i]o bo
n[u]i ſp[an]di è / nec ullu[m] malu[n]tia ſanand[i]i - Venio nui[que] adue
re ſapionne ſi m[u] bonu. Cui[n] natura hoc modi[mi]nanda est.
Primi ut ſolus hominu ſit nec cadat in ullu[m] alio animal
demè de ut ſolus ai[n] nec commutari p[os]ſit cu[u] corpore. P[os]ſtremo
ut nò p[os]ſit cu[u]n ſcientia et iu[n]tute contingere. Que or-
cui[ſcriptio illas omnes ſi[n]nus excludit ac ſoluit. Eor[u] emui qui
dixerut nihil tale est. Dicam nui[que] quid ſit ut d[oc]ea q[uod] instituti

+ poſſit e[que] in hon[est]a
ar in quod ha
cu[n]t turpitudin
vitus

VII.

phos omnes ceros ac insipites furste / quin qneffet huius fumis
boni constitutu nec iudere nec intelligere nec suspicari alii
qni potuerint. Anaxiasoras tu abeo quieretur / cuy rei eam
esset / respondit celi ac solis iudendi. hactem uocem admorditur enes
ac pho digna iudicat. At ego huc puto non inueni et quid te
ponderet effudere hoc pafliz ne taceret. Od quidem feci sihi
fusset comentari meditatuq; hre debuit / qua sibi tene
flu nesbat / ne hou sit quidem. Sed putem? non ex tempore dictu illud
effusit. Videam in trihuerbis quod et quata pectaueret p[ui]
q[ui] omne h[uius] officii in solis occlusi p[er]sit nihil admēretque
fed ad corpus omnia. Quid si cecus fuerit? Officium ne h[uius] amar
tet. quod fieri fine occafu anime nōpōt. Quid cetere c[or]
ris partes nui carebit flus queq munerib[que]. Quid q[ui] plus
est in auribus cy in oculis fitu q[ui] doctrina et sapientia p[er]
auribus solis p[ot] / oculis solis nō p[ot]. Celi ac solis iudendi cauſi
natus es. Quis te in hec spectaculī inducit? aut quid celo reru
nature uisio tua confert? nimurii ut hoc immēſi et admirabile o
pu[que] laudes. Confitere igitur teru oſſe constituturā deni / quitem
hīme nuiu q[ui]ſi testē laudatorem? tanquam ſu operis inducit. quā
gui uſſe credis iudere celu atip solem. Cur ergo tu agis gratias et
qui huiusmoi b[us]heu auctor est. Cur non ip[s]us iuritque p[ro]ludēt
tem metiris alio cujus opera miraris. necesse est ut multo mirab[us]
h[ui]or fit / qui mirabili ſectit. Site qui p[er]piu uocat et ad cēna. In eam
optime acceptus eſſes / nui ſanus iudere / qi plus facere s[ui]mo
luptatē cy voluptatis auctorē. a[do]o ph[il]i ad corpue referit omnia
nuiu prorsus ad inentem. nec iudent amplius q[ui]d sub oculis u[di]
uit. atqui rem otis omnib[us] officijs corporis insolam iu[n]pōndē
ē hominu ratio. Hon ergo ideo naſtimur ut enqueſunt ſa
iudeamus / fed ut ip[s]m f[ar]torē teru ouſ[] c[or]tōp[le]mur. 1. m[orte]rā
mus. Quare ſquie hominē qui iuere ſp[er]at intereget Cui rei
gratia natus fit / reſpondebit intrepidus ac par[n]nus c[or]n[di]ſt
de grati[que] natu quinque ideo general aut ut et ſi uamus. G[ui]ne
de o[n]mi alio est cy boniſtueri et consuare uſtina. Sed illud ut homo
diminar[u] teru imperitus rēma[m]a reſeget ad minimu[m] / duo (18)
dilugendo que ſibi d[ia]e[n]t intuenda. Q[ui] finatu[m] ſe c[ui] ex uſset ut
m[u]di inuenerur / quaqua omnia c[or]rehenderet ac maiores u[n]
tor[u] ſono / tamen non impleſſer h[ui]s offici[m]. Q[ui]a quin[to] p[lu]m[s]c
a[n]d q[ui] corpue tanto p[lu]ris c[ui] teue cy m[u]dius / qua m[u]di deuget et reu
et v[eg]it. Hon ergo m[u]di us oculis / qua utriusq[ui]e corpue c[ui] ſi deu
a[n]d c[or]tōp[landu[s] / qua deu[m] ut e[ui] p[er] imor[t]alis ſc et au[n] c[ui] u[n]p[er]

semper nunc. Cui autem cœt Template est uenerari et eisdem cœdoque purè
re generis huâni. quod ut a phisibus abfutur propeque inter se
erut duina ignorâdo / exisit andus e amaragogus ad eegi iude
da natu eê felix ut nee celu iudite nee solê. Expedi e iuri hoüs
ratio si f apiat Cuy prope e humanitas. Hâ i pa immanitas quid
ê nisi justitia. quo e iustitia nisi pietas. pietas autem huiê e alio
q[ui]ei parente agrito / Sûmû iuri hoüs boni in sola religione e. Hâ
cetera etià que putat eê hoij p[ra]/neciter quodz alialib perpult
Cui oni s[ui]as uoces proprys inter se nonis dister nút atque dix
fuit colloquiu iuentur. Hicendi quodz ratio appareret in his alio
cui demul[s]e aurib[us] contractoq[us] victum et culex in lafiniâ resb
lutis aut hoij aludunt / aut s[ui]as quidq[us] cœugibus in futurum. et
cibus reponunt. h[uius] uti qu[us] pruèctiâ. rationis quodz signa in
mulhs dehenduntur. Nâqi unha s[ui]b apperut / mala cœutê pe
rictul[us] utant. latibula s[ui]b parat implites eximis diu patre tia
p[er]fecto aliquid intelligit. p[er]t aliquid negare illis meſſe racionem
h[uius] hominem ſi, ſepe celudât. Hâ quib[us] generam di molis ofſtirem
est / cui aſignatam incolat ſedes caſtra muniret. domina uene
rabu arte cœponuit. reſi ſuo ſuitt. necio animb[us] ſit p[er]ſa
pruèctia. Incerti d iſteur utur ne illâ d hoij tribuuntur eutâ
ſint cui atus iuuetibus. Reformationis certe ſunt expertis. Equitè
ſie arbitror iuutis e alib[us] datâ eſſe ratione. ſi mutis trîmo
ad utra turandâ. hoij etià ad p[pa]gandâ. Et quia in hoüs ratio
ip[er]ſa e ſapiâ noiatur / que in hoc erimui facte hoindê q[ui]s ſou
datû e intelligere duina. Qua dere c[er]eronis uera ſi n[am]a est.
Ex tot in quit generib[us] nulli est animal p[er]ter hominè q[ui] ha
ter notam aliquâ de/i[pi]ſeg[ui] moib[us] nulla gen[es] e neq[ui] tâ maſuo
ta neq[ui] tam ſera que n[on] enâſi ignoret qualib[us] h[uius] deo decet/
tâ h[uius] ſi erat. Ex quo efficitur ut is agnoscat Deui Q[ui]ui deo:
bis ſit quaſi recordetur. Oui ergo p[hi]s uolit animos homini
nu meni literare / toller enâ religionem / et orbat hoindê ſuo
ap[pr]io ac ſingulari bono quod d arcten[i]uèdo atq[us] ab o[ui] hu
manitate diſuittu / quaque ut c[ui]ta iuira iuira ſubierit hoij ſie
i[pi]s[ui] hominem ſibi. Hâ quid e cur y[ui]e i[pi] Disputat eo eê dirigè
dâ m[ort]e / quo iuutus erectus e. Si eui nobis in celu[i] ſpecti d[ui] est/
ad inlutiq[em] alio d[ui] ob religionem. Cur iugio tollitur / nulla ne
bis rano eui celo e. Frat am e ſpecti d[ui] est / aut in[tr]a præben
d[ui] / inter râ paucete ſi uolimue quidê posſum / quod status re
ctus e. In celu[i] iuri ſpectandi est que natura p[ro]necat corporis

† ad fetibus præjs. Noni
aliquib[us] amori mutu
et indulgen[ie] ſui
impassu[n]t iuiu illa
que ſibi p[er]ſum

corporis. Quod si constat eam faciendi, aut ideo faciendi est uti- ligioni, si amus / aut ideo ut ratione rerui celestii cognoscam. Satione rerui celestii cognosere nullo mo possumus / quia ni- hil evmoi cogitando miueni. In se cut supra dictu. Religioni er- go suenendu est / quia qui non sibiapt / ipe se prostravit in hanc utam pecudiui secutus humanitate se abdicat. Sapientiores igitur imperiti quia et si errant in religione diligenda, tamen turae sue conditionis, meminuerit. Constat igitur totius hina- mi peneris consensu religione sibi cupere oportere. Sed quo mea erretur explicandu est. Naturâ hoic deus hanc eam voluit utdu- ri rerui cupidus et appetens eet religionis et sapientie. Sed ho- mines ideo fallatur quia ut religione sibi apuit omnia fapia / utr- lapientie sibi studet omnia religione. Cu alteri fine alteri ierit elle non potuit. Caduit ergo ad multiplices religiones. Fui fil- las qua lapientia relinquitur. Cui illos docere porerat deos null- toe eis non posse. Aut student lapientie. Fideo falso quia religi one solum dei omiserit / qui eos ad ieris sciena portur eudire. Sic homines qui alterutru sibi apuit uti delwa marumque erroribus plena sequitur. quam hanc duabus in se habentem nec et officium hois et ueritas omnis melius est. At ut et adiis nulli ommno phos ex istis de qui fecerit ac domiculi solum boni reueri ret. Potuerit eni eis quere. Quidam est solum boni necessitas eis et bus eis propositu. Voluptas est que appetitur ac acetis. Hoc et consis eum teluis et honesti ium noht et saceretare affect et nima- nocet. Et pessu minuitur eratis. Et multis non contingit. Hui- qui opibus carent / quorum est numerus / etiam noluptate carent nec se est. Non est igitur solum boni / sive boni quodque noluptus. Quid ducitque? multo magis. Nâ et pater oribit et pleruntque eum et inter- tibus sepe et non nunc seelere continetur / et opravitur abhise quod eis tenet. Quo regni iux. Ne ius quod eum eni acent ho- nes regnem piet. Et necessitas unilios solum boni espaces eum. Quc- ramus ergo aliquid quod propositi sit oth. Ham iuris negatio non piet quin et boni sit et omnino certe boni. Si sibi aed non piet- uis et natura eis in malorum prieria posita est / nò est profecto solum boni. Queramus alio. Et nihil iurare pulchrius, nihil fapieta dignus miueni pot. Si eni uti obduritudo ne sibiuen da sument / iuris igitur appetenda est obsecure. Quid ergo pot ne sien ut quod boni / quod honesti eam costat / merced ac pimo carent sit? tam sterile ut nihil ex se coram di pariat. Labor ille ma-

/maioz

gnus et difficultas et eluctatio adueriis mala / quibus hec uta
plena est aliquid magni bom pariat necesse est. Puero quidem ex dice
mus. miuoluptare. At nihil turpe exhonesto nasci pot. nu dunti
as. nu potestates. At ea quod fragilia sunt et cadica. miu gloria
miu honoré. nu memoria nois. At hec omnia non sunt in ipso virtu
te. sed malorum exstimatione atque bitrio poeta. nasci sepe iuriis
et muisa est et malo afficatur. Debet aut id boni quod ex ea na
scitur ita coherere ut duelli atque abstrahi nequeat nec aliter
slimi boni iideri pot. huius et proprii situr tutis / et tale ut neq
adici quæque neq eustrihi pot. Quid cinhis omnibus tenendis
jututis officia consuitur. Nam voluptates opes potestias ho
nores. eaque omnia q[ui] pro bonis habeamur / nò concupiscere nò
appetere. nò amare q[ui] ceteri faciunt uti cupiditate id est pro
sco iuri tis. aliquid ergo sublimus atque preclarius efficit nec fru
strahis p[ro]tribus bonis ierectatur / uti qu[ia] majora et ieriora desu
derat. Non desideremus inueniri posse. modo uerest se cogi
tatio inomma. neq eni leuma aut ludicra petitur p[ro]nua s[qu]
queritur quod sit quod nascimus. Quid efficitur iuriis pos
sumus sic inuestigare. Duo sunt ex quibus homo constat alia
et corpus. (1) ulta sunt propriæ al. multa propriæ corporis mul
ta utrius consi sit. sicut e ipso iuriis que quonens ad corpus
referitur discederendi gratia fortinudo noxatur. Quoniam igitur
utrius subiacet firmido utrius propoita dimicatio est et utrius
ex dimicatione iuctoria. Corpus quia solidi est et cöphenici
bile cum solidis et cöphenislibus conflictat necesse est. ani
mus aut quia tenus est et munibilis cum his consuepirur
horsb qui iideri tangit? nò p[ro]t. Qui tamen sunt hostes
animi uti cupiditates iucia. pectara. que si iuerit iuriis
et fuga auerit / imaculatus erit auius ac purus. utinam igitur
tot quid efficit animi fortitudo. Nnmur ex conducto et pari
hoc est ex corporis fortitudine / quia cum maliqua congritione est
certamem quænuerit / quid aliquid ex iuctoria j[ui]tam petite
s[que] eni cum homine. s[que] cum bestia dimices / p[ro]salute certamur.
Ergo ut corpus incendendo id adsequitur ut non interea? sic
et animus ut permaneat. Et s[que] corpus ab hoste s[mi]lus iucu
morte muletatur. ita s[mi]patus auis iucia moratur. necesse est.
Quid ergo interit inter animi et corporis dimicacione / uti qu[ia]
corpus t[em]porale iutam expert / animus sempter n[am]. Si ergo

ry.

iurtus perſe ipſi beata nò eſt qui in p[er]ſendis ut dixi malis tota
uis euis eſt. Stomna q[ui] bonis c[or]upiſe tur negliſt. ſi ſui
mus euis gradus ad morte patet / qui quid e[mi]t q[ui] c[or]uptur
acerbis ſepe ieruit / mori q[ui] qua c[or]ten timent forſtiter
ſuſcapit / ſi he c[elle] e[mi]t aliquid ex ſe magni boni p[ar]iet ut
ſubſentati atq[ui] ſuper acti uſq[ui] ad morte labores ſine. ſi uio e[mi]
nò p[er]t. Si nullu[que] iu[n]mi q[ui] dignu[que] ſi reperitur in terra / qui
quidem n[icta] q[ui] fragilia et caduca ſi ſeruit / quid aliquid re
ſtat, niſi ut celeſte aliquid eſſa atq[ui] qua e[n]a unuſa c[or]doni
et ad altiora nititur qua humilia deſpiciit. Is u[da] quod p[ot] e[mi]
alud q[ui] iu[m]ortalitas. Merito ergo ph[or]u[n]o obſauius e[m]ui l[ui]
qui ſi ut megaricorui diſapline diſſent[u]que ac[eteris] id e[mi] ſi
boni diru[que] quod ſimili ſit et i[u]e semper. Intelluxi et p[er]ſo
ſi ſit natura ſi[u]mi boni ſicet nò i[u]de p[er]ſucauerit quod ſit. Is e[m]
iu[m]ortalitas, nec alu[n]d[om]no quid[que] qua ſola nec iu[m]mi nec
augeri nec i[m]utari p[ot]. Seneca quoq[ui] impudens me[n]tore ne
v[er]ſaterentur nullu[que] alu[n]t iu[m]orti[que] p[er]miu[n]q[ui] iu[m]ortalitate[m]. la
udans enu[i] iu[m]ortu[n] meo libri qu[ue] de i[m]atura morte conſtrapl-
[ita]n iu[m]uit res e[mi]t iu[m]us que nos i[m]ortalitate[m] donare posſi-
Et p[ares] dys facere. Sed et ſtoica qu[ie]s ſecutus e[m] negat ſi u[m]
ture e[ſſa] posſe qu[em]quam br[im]. E[mi]go iu[m]orti[que] p[er]miu[n]t u[m]i[n]q[ui]
iu[m]us ut recte dictu[n] e[m] beata u[m]i facer. Nò i[u]g[ui]t u[m] p[er]ſi
ſam iu[m]us experenda ſi p[er] iu[m]ta beata que iu[m]ortu[n] neſto ſeq.
tur. Quod argu[n]t[u] eos docere p[ortu[n]t q[ui]e[et] ſi[u]mi boni. h[ui]
auf iu[m] ſens et corporali beata e[m] nò p[ot] / qua malie ſubu-
eta e[m] p[er] corpus. Epi[aus]us deu[que] beate u[m] et i[n]corruptu[n] u[m]e atq[ui] ſem-
ternus e[m]. b[rit]u[que] enu[i] p[er]ſo e[m] debet ut ni[n]li ſit q[ui]e[n]gare
aut minuere aut i[m]utare posſit / ne aliter quid[que] e[m]ui m[art]
p[ot] beata niſi fierit i[n]corruptu[n] atq[ui] ni[n]t e[m] q[ui] iu[m]or-
tale. ſola ergo i[m]ortalitas bt[em] e[m] qua coru[n]pi ac diſſu[n]i nò p[ot]
Q[u] s[ic]a dit in h[om]ine, q[ui] qu[od] negare nullus p[ot] e[m] ca[di]t et br[im]
do. Non p[ot] enu[i] fieri ut ſi miſer qui iu[n]t e[m] p[or]itus. S[ic]
dit br[im]ido ergo et i[m]ortalitas cadit in h[om]ine q[ui] bt[em] e[m]
n[i]mi i[u]g[ui] boni ſola i[m]ortalitas i[m]u[n]tur. / qua nec alu[n]d[om]i[m]
neu[que] corpus att[ing]it / nec p[ot] e[m] q[u]ui ſine ſa[n]tate iu[m]ure. 1. ſine
deu[que] c[or]monione ac uſtrittap[uen]t[e]. Cui u[m] p[er]ſo q[ui] re
ſit / ip[er] iu[m]e h[ui]u[n]e cupidi[ta]s u[d]icat. - Que ſicet ſi t[em]p[o]ta
et labore p[lu]niſima. ſe p[er]tutur m[ui] abomnib[us] et optanu[m]. h[ui]e enu[i]
tam ſenes q[ui] p[uer]i / tam reges q[ui] i[n]ſimi / deni[q] tam ſimplici[q]

3

sfrutn cuput tanti ut anaxagore uithum e contè platio colu deu
cis uthus ut quas auq misias utent futurere. Cum igrì laboro
sæ bec et breuis iuta nò trì hominù sæd età teterorù anamàtu
consensu magni boni esse dicatur, manifestè est cito sùmù
ac perectù heri boni si et fine careat et oì malo deriç ne
mo uinç certinſer quhanc ipfz breue cœment aut ſubset
morte niſi ſpe iuto longioris. Là duipro ſalute cumu notu
tarie se nec obtulerit ſicut thebis me nœcheus. àtènus Lo
drus dome Curtus et mures duo niùquâ morte iuto eo
mobi p[ro]inſent, niſi se ìmortalitàtè opinione cùm uis quí
put auſent. Qui tametli nesicrùt ìmortalitàtis tuæ /tes
cos tamen noſefette. Etem iutus duittas et opos ideo con
temnit /omna fragiles ſimr/voluptates ideo qua hæues. Etgo
et utam fragile brucièy ideo contemnit ut ſolidà et p[pe]tenà
conſequatur. Ipsa igrì cogitano p[ro]ordine gradions et inuere
ſa conſiteræ perdicti nos ad eximiu illud et ſingulare tuæ
nascimur. Borù. Q[ui] ſonſent ph[il]i /s nò q[ui] ſemol approhende
utem tuem p[ra]aeter maluifet /ſpecto p[er]ueniſt ad tierù hoc
ut oſtenib[em]o deo /cy non ſiut eorù qui celestes animas ma cì
corporib[em] /erimut /illu trì qui de ìmortalitàtè amicè disputat
intelligere te debuerit /deò propoſitâ nobis e[am] ut iutu
ne h[ab]iBATus /erim[que] terrestri cupiditate ſupата p[ur]te ac
uuerices aie ad deo i. Ad originè ſià teuerit àiur. I[deo]co emi
ſoli animatù ad aspertù celi erent ſimus ut sùmù boni nostrù
inſimo eſſe cre damus. I[deò] te liguione ſoli capiemus ut ex hoc
ſamus h[ui]manu ſp[itu]t nò eſſe mortalè /cy teu qui è immortalis
et conside rat et agnosat. I[sp]itur ex omnib[us] qui aut ſtia[que] p[er]
mo h[ui]no aut iututè ſint ampleri /temuerit quidem uerentatis u
am ſi nò puenerat ad ſimù. H[ec] em duo ſſ q[ui] ſimil efficit uſo
quo qu[er]itur. S[cl]a id p[er]ſat ut quo et quo p[er]uenendù ſi- nunc
b[us] /owtus ut p[er]uenam. Alterù ſine aliter nihil uulet. T[ex]
ſienna iutus ex iutute ſimù borù nascitur. Ben a igrì u
ta qua ph[il]i quosforut ſemper et quenut ſiue in cultu deo? ſiue
m[ph]inù /nulla est. Et ideo nò potut ab h[ui]e teperiri qua ſi
mù boni non inſimo quosforut ſin imo. ſimù aut quid em
ſi celum et deus ſimù quiò. niſi colu in de animus oritur.
ſimù quid miſi terra unde corpus oritur. I[st]aqi uicet quid à ph[il]
ſimù boni nò corport sæd anumo dederunt /tamen q[ui] ad illud
hanc iuta tehilerit ch[ie] cù corport ematur. ad corpus teuo -

lui sult. Cui est omne hoc tempus quod transigitur in terra. Qua
te non immersit ſumui boni non cœpenderit / qua quæquo ad
corpus spectat et ſmortalitatis è expers / unis sit necesse è non dælar
ergo inhomine beatiudo illo modo quo phi putaverit / ut accidit
ut non time beatus sit ad iuiti in corpore quod unis urediolator
corrupti necesse è. In time ci aia soacere corporis liberata in ſolos
ſpui iuit. Hoc uno bati esse in hanc iuta possum / ſimume can
eſſe iudeamur. Si ſi gentes illecebras voluptatim solis iuram de
iuretis in omnib laboribus misera quibus ſiunt exerct
tia et corrobora iitata iuritatis. Si denique aftera illam iudia diſſicial
teneamus / que nobis ad brufudine patefacta è. ſumis igitur boni
quoque facit teatos no pot est nisi inea religione atque certa in
ſpes ſmortalitatis aduicta è — Res iuxenr exiſteret hoc lumen
ut qui corruimus ſmortalitati è ſe ſumis boni (id iuxi ſmortalitati
esset anima copbemus. Qua de re ingens inter phos discepat
est. nec trin quicquid explicare aut pate potuerit hi qui ueri de
sentiebat. Expertes emi dumne hujusmodius nec ar ginnis
uera quib huc eruerit attulerit nec teſhmonia quib pateat in
porrim hinc quœnez tractabimus multimolibro, cum de iuxibus
nobis est differendum. Super est pars illa phæ tertia qua dixi
uocant ſi qua omnis daleatca et omnis lectione ratio corne
tur. Hanc dumina erudito no dederat. qua no imm休
mor de ſapiæ est. nec in est quali utar is Amone, res emi
uerba queruntur. Et nos no clemens atque etc. huc est
quò loqui de ciat ki de ſapiente diff erim. Cui de ciat in eſpo
uiere oporteat. Et sive illa ratio necessaria è neq. hoc lo
ſica quia beati facere no piet. Restatut in ſola ethica tom
phæuis corneamur. Ad qua se abiectis hoibus ſoerates cœpit
diatut. In qua et i parte quoniam phos errare docui quia ſumis bo
nui cui gratia generati sunt non cœpenderunt. Apparet eè falst
et manè omne phiaz quia nos inſtruit ad iuſtitutie munera nec of
ſicui hoic rationem conſuirmat. Sciat ut erare se qui phis
putant eè ſapiæ. Non trabatur auctoritate cuius sed uovertur
potus et ſuueant et accedat. Nullus he temeritur locus è nu
eterum ſhibitie penasub eunda è. Siut p[]bna manis aut ex
huiu failsa de ceperit-homo aut qualis c[]uiq[]uè è ſi ſibi credat hoc
ſi h[]uiu credat ut no dică ſhibitie qui ſum no uſdet errorre / certe
artogams è qui ſibi au deat uendicave quod humana condino

xuij.

T. physica

non reaperit. Ille ipse romane lingue sùmus auctor. quantù fal-
letur / liæt ex illa sententia per iudere. Qui cum mlibris officio-
rum phisam nihil alund eſſe diriſſet et prudii ſapie. Ipsi am aut
ſapiemâ rerum duarum et humanarum ſetam. Tamen aduerit
cui studiù qui utuperat / nec ſane intellugo quid nà ſit quod
landandù putet. Ham ſi oblectano queritur alium requeſis
opuarum / que amſerit cum eorti ſudys pòt. qui ſemper alii
quid acquiruit / quod ſperet et ualeat ad bene bteq. unie
du. Si nero ratio constantie urtuinsq. dictur. Alit hec e ars-
aut nulla oio per qua eas afterquam miu.-nullam dicere maxima
rui teri artè eſſe. cu munmaru ſine arte nulla ſit/ hominu
parum est considerate loquentu atque in maximus rebus erri-
ti. Si autem est aliqua diſaplina utrutis ubi ea qutur cu
abſto diſcendigenere diſſeſteris. Et quidem tam erſi eplà;
apera-

-decerim ut quauii à niſy dicendi afterquereramultare p[ro]
ſtudii dicendi / tamen eloquens niqua ſiu -quiſpe qui foru
ne artigerim quiſe. Sed necesse est ipa me faciat cause bonitas
eloquentes adqua diſerte copioſeq. defendendis ſcientia diu-
nitatis et ipa ueritas ſuſſicat. Vellem igr[ia] Ciceronem paulius per
ab inferis ſurgere ut iur eloquiſtisimus abhomum cito no diſer-
to doceretur. Primu quidnà ſit quod landandù putet / qui iuri
perat id studiù quod uocavit phia. Deinde neq[ui] illam eſſe artè
qua iuris et iſſeria diſcatur / nec alia ulla ſicut putawit.
Postremo qui est iuris diſaplina ubi ãrenda ſit cum ab il-
loquendi genere diſſeſteris / quod ille nò auendi diſcendi
q[ui] gratia quebat. Aq[uo] eni posset audive cum ſauret id ne
mo ſed ut meauiſis fatere ſblebat Int[er]egatione uoluit
iuris ad amſſationem qu[ar] perducere tanquam confideret respon-
derit. Proſus nihil postè que minus phia eſſe mag[istra] iui-
titius. Quod quidem niſuſalis diſputationi ſapte p[ro]ſe-
fus est / ad eam ip[s]a consilia orde tanquam ſe declamatorio
dicendi genere iactaret. O urte phia du[ing]uit O urt ni
ns indagatrici. expultrix qu[ar] iuri[or]i. Quid non modo nos
ſed oio iuita hominu l[ui] mete eſſe potuſſet. Tu muètrix le
gum. Tu mag[istra] moru et diſapline ſuſt. Cuam[que] very
alund perſe ipa ſentiret / Acto ponu ille landandus ced
q[ui]n ea tribuit. Po[no]t eorè modo gr[atis] aſſe re cabo et potui
q[ui] ſi ne his rebus contare iuita nò posset. Inqui[ub] ut ſenſus

ita beneficry nihl ê. Atis ut ita corporis alimenta sunt sic animæ sapientia. Rectus ita? Lucretius cù cù laudat qui primus sapientiâ inuenit. Sih hoc mepte q[ui] ab homine muèti putavit. Quasi uero illâ alicubiiacentre homo ille qu[ie] laudabat nuè nenerit tâqua t[ur]as ad fontem ut poete auiè. Q[ui] repre臺re sapientie ut deu laudavit. Itaeni dicitur. Nemo ut opinare erit mortali corpore erectus. Nam si ut ip[er]a petit maestas sem[em] ta rerui dicendi est deuque ille su[it] deus melite memmiu[n]u nòerat sic laudandus. Œ sapientia inuenit sic ab hominè sacerit qui posset cape (apiâz. 4) nui[que] eni laudè qui parte[ze]s laudat ex toro. Sed ille ut hominè laudavit qui t[ur] ob uibus? deberet pro deo h[ui]i q[ui] sape inuenerit. Am s[leut] aut Nòne docerit hunc hominè diuui ni[que] dignat[ur] est. Hinc appa[er]et aut pythagorâ voluisset laudare. qui se primus ut dixi phini nolaut. aut milesui talè qui de rerui n[am] prim[us] tradit[ur] disputasse. Sed d[ui] hominè querit ex tollere / tem ip[er]a deo sit. Non est eni magna si ab homine potuit inueniri. No[vo] p[ot] ut poete daruinenia. At ille idem ut perfectus orare, idem s[im]us p[he]s[ne] grecos rephendâ quorui leuitate semper accufat / et tamen sequitur: ip[er]a sapientia / quâ alias domi aliae inuenit deorui uecat / poe[tr]ice figuratâ laudat. Inſanè Grauiter etià queritur: ex fitiſſe aliquos qui eam voupant[er]. Quiſiquâ ne inquit iutipare ute patenèt et hoc paruit. Dio ſe inquinate auſeat et tam impie ingratus est. Nos ergo. 4. Tulla p[ar]tricate ſimus et inſuenit de audie maul[er]ui qui ip[er]a negamus parente c[ess]i ute. An tu qui aduerſely deu tam impie ingratus es n[on] h[ue]c tu[que] effigie uenerans in capitolia ſedentè / illu[que] qui mu[d]u fecit hominè q[ui] generant. Qui ſapien[ta] queq[ui] ip[er]a inter c[er]terâ celostâ ſi[na] britiflia largitus est. Imagiſtra tu iu[que] totus aut parente iuto uoces ab quâ ſiquis accesserit multo ſit in certior necesse è q[ui] primus fuerat. Cui[que] iututis / que ubi ſita ſit ad h[ue]c p[hi]no expe[n]diut. Cui[que] iute c[ui] ip[er] doctores aut h[uer]it ſenectite ac mor[te] confert. Q[ui] conſhiorerit quomodo uuiu deceat. Cui[que] tans in d[ag]atricè profiri potes qui ſepe testarijs c[ui]tan[ta] multanido h[uer]it p[ho]y[s] / ſapien[ta] tamen ex fitiſſe ad h[ue]c neminez. Q[ui] undergo te magiſtra illa d[or]uit. An ut porèni[que] ſim[ui] consule n[ial]edictis incesſeres / e[ui]q[ui] hostè p[ar]tire ne

cranombus fareres. Sed omitramus illa quod possit exerit
sari fornine nomine. Studiis nêpe phie et quidem scilicet
ut nullus unquâ diligenius quippe qui omnes cognoue
ris disaplinas sciret ipse gloriaristoles. cæqui ipse laudem ut-
tem illustiaueris imitatoribus platonis ostenderis. Celo
ignorur quod dicturus aut inqua secta veritate dephendo
ris. In arbedemia salicet quâ senis es. quâ pbaſſi. Et
hec nihil dicit nisi ut scias tenibil sere. Tum ergo ubi, uti-
guit quinil ab ipse disa possit ad iustam hec tuâuerba ſiit
qui aut nò modo ad sapu cest iudemur /s. ad caipsum que
aliqua ex parte cerni iudicatur hebetes et obtusus. Stergo
phio iute magistra e / cur tibi ipse cœnis et hebes et obtusus
iudebare. Quc oportuit illa docente et sentire et sape et
incalapſima luce uerisari. ad quâ confessus fueris phie-
ueritatè docent ad filium composita precepta / quiby mones
phic quidem precepta nos cœnда iuuen di aut culliter. Qus
tam repugnâs dixi pòr si nos cœnda ſiit precepta phie. Jæso
ung nos cœnda ſiit ut terte sapientibus iuamus / vel scius
liter iuuen di est. Nò est igitur phia ſapientia ſiquidem mely
est culliter & philosophe iuere. Nam si ſapientia e que
diat in phia ſulte p[er]ſo iuie qui nò ſeundùi phia iuie
St Alii nò ſuſitte iuie qui culliter iuie / ſequiis ut ſulte
iuiat qui philosophe iuie. Tuo trage, iudicio phia ſultie
uaniatis q[ui] danata e. I[am]m in consolatione. I[am]m mope
te nò ioculari hanc de phia ſiis tulisti. Sed quin nos tene
at error aut miſabilis ignoratio ueri. Obi ê ergo phicem
ſterui, aut quâ teconut illa iute parés ſueri miſabilis
ignoras. Q[ui]d hec erroris ignorationis q[ui] amſſio pe
ne miute nbi ab ſima p[er]ſore exſiſtâ e. Cur tibi nò fata
aris alquando ueruz phia z quâ tu nihil docentez in celu
laudibus ex tulisti magiſtri iuibus eſſe nò posse. — Eo
em ductus eritre ſenea / qui eni terra uam teneert
cerrante c[er]rone. Phia inquit nihil alio e ſi tertia ratio
i[u]uendi uel honesta iuendi, illius terte iute agende. Nò
corrabimus ſi dixerimus phia z eſſe legem bene honesteq, iu
uendi. Et qui dixerit illa regiſtà iute ſiui illu reddit? hec
plane nò res p[er]ſuit ad c[oe] phie nomen que nì ſit impluris
ſectas disaplinas q[ui] diffusa / nihil q[ui] bateat certi / nihil deme

Tefno

xv,

nome

de quo univerſi una mente acuore contentiſt. Quid p[ro]e
tam falſi[que] reguli uite ph[a]ſi[m] no[mi]ri. In qua du[er]it ſita[que]
prorui recti iter impediat et turbet / aut legem bene u[n]ien
di / cujus cap[ta] longe diſon[ant] / aut ſcienti uite agence. In qua
nihil alio deſſicitur contraria ſepe dicendo / ſi ut nemoq[ur]
quæ ſciat. Quero eni utriu ne academi[m] ph[a]ſi[m] pu[en]t
eſſe annon: negaturi n[ò] arbitror. quod ſi est nihil e[po]
u[li]orui cadit in ph[a]ſi[m] / que ut omnia reddat in certa legem.
aritigat. art[es] nulli putat. t[on]eſi ſubuerit. regula deſp[ra]
uat. ſtram ſu[n]ditus tollit. Filſa[gi]tur omnia illa / qua in
rem ſemper in certa et ad h[uius] c[um]e nihil ex p[licant]e cadere non
p[er]t. Nulla ip[s]a t[ato] uel ſcientia uel legem bene u[bi]endi. niſi
in hac una et ueri et celeſi ſapientia conſtituta eſt
que ph[is] fuerit ignota. Nam illa ſtena qui falſa e[ra]t u[n]
ra et multiplex ſi[bi]que tota contraria eſt. Et ſiut unie
eſt h[uius] mundi conſtitutor et rector deu[m]s una verme[n]t:
ta una eſſe ac simplicem ſapienta[n] necessitate e[ra] / qua quid
èueri ac boni id per ſecti u[n]e non p[ot]e n[ifi] ſuerit ſin[gu]
lare. Q[ui] ph[ia] uitam p[os]ſit inſtruere / nulli al[ui] niſi ph[]
eſſent boni. et qui eam n[ò] diſinſſent edent omnes ſemper
mali. Cu u[n]ero in nu[n]abiles exi[t]at / et ſem exi[t]erit qu[]
ſint au[t] ſuerit ſine illa doterna boni. Ex ip[s]is au[t] pera
ro ſuerit qui aliquo in u[n]ta fecerit lau[de] digni. Quis eſſ
tandem qui u[n]eat eos homines u[riti]tis qua ip[er] eget n[ò]
eſſe docentes. Nam[ſiquis] in mores e[u]ri diu[g]enter inqui
rat. Inuenet iracund[os]. cupidos. libidinosos. e[aque] inſo
li[s] arguſſent at[tr]egantes. proternos. et ſi[bi]obrenti
ſapientie ſui u[n]ta celantes. domi ſacientes e[aque] in ſol[ha]
arguſſent. mentior. fortaſſe acuſandi gr[ia]ta. Hon i[u]
ip[ſ]im tu[n]liuſ et fatetur et queritur. Quotiens quiſ[pi]n[gu]
ph[or]ui inueniui / qui ſit ita moratus. / ita animo et u[n]ta
[riti]tus ut ratio p[os]titat / qui diſiplinà ueram / non eſt[]
tatione ſcientie ſi legem uite p[ut]er / qui ob temperet ip[es] ſi
et decretis p[air]eat ſi[u]s. Nidere licer alios tanta leutate et
lactatione ut his ſuerit n[ò] diſi[n]tis ſe melius. alios perume
cupidos. alios glorie. multos ſi[bi] diu[n]iſi[u]s. Et sic e[rum
uita u[n]ijs mirabiliter p[ug]net or[u] Nepos qu[ui]p[er] cornely
ad e[n]dem c[ito]ro n[ò] ita ſcrib[it] Tantu abest ut e[go] magi

stram putem esse ute phiam-teatep, ute pfeetriee ut
nullis magis existime opus esse magistris illiendi q̣ui
risq̣ qui inea disputanda uerfantur. Video eni magnaz
partem coru qui incola depudore continentia p[er]piat ar
guisime/eodem in omnib libidinu cupiditatiu iuere
frem seneca in exhortationib/pleriq[ui] inquit ph[or]u tales
funt diserti in coniicui sui / quos si audias inanaritaz
libidine in ambitione perorantes mui dieiui sui professos
pures J[ee]o redundant ad iſbes maledicta in publicu miſs
quos no alitor interi detet / q[ui]medicoſquorutituli teme
dia habent / p[ix]ides lienena. Quod dam uer nee p[uto]
incoru tenet ſi patrocinia turpitudinis ſue ſingunt
ut etiam honeste peccare iudeantur. Famer inquit ſapi
ens idem seneca / que no probabit / etiam ad maiora tru
ſi inueniat. nec relinquet mores bonos ſi tempori apta
bit / ut quibus alio utiur in gloria aut uoluptate utatur
a gende rei cauſa - deinde paulopost. Omma q[ui]luxuriſi
faciut queq[ui] imperiti faciet et ſapiens. ſi no eoc[ui]mo do
dex] p[ro]ſiro - at qui nihil interest quo auo facias id feriſſe
uirosum est qui facta cernitur. animus no iudetur.
Aristippo cyrenaico[rum magistro. Cum layte nobili ſi
to ſiut consumido. Quod flagitui grauis ille p[hi]e d[or]to
ſic defendebat / ut dice rei multu inter se et ceteros laudis
amatores inter eſse / q[ui]p[re] h[re]t layte / al[ui] alayte h[re]mi-
O preclara et lonic imitanda ſapiens. Hue uero liberos
in disciplina d[are]s ut discentem h[re]t meretriue - aliquid in
ſe ac peritos inter eſse dicebat. ſalicet q[ui] illi bona ſua p[re]
rent. J[pe]q[ui]n[is] iu[ri]uiaretur. Inquo tru ſapienno[n]m e[n]re
tur ſiut / queſi p[hi]m habuit pro lenone. Ut adſe omnis
iuliensis doctoris ex[ep]lo et auctoritate corrupta fin[u]l
lo pudore concu[ri]ret. Q[ui]d ergo inter ſiut quo auo p[hi]
loſphus admeretricem ſormo ſiſtimo comearet / cu cum
populus et triales ſiu iuuerent omnib perdiſis negore
Nec ſatis ſiut ita iuere. ſi docere eti[ui] libidines repit et
amores ſiuos de lu[pi]anari ad ſol[us] tranſultit / diſſorens ſi
lu[pi]tate corporis eſſe ſiuiu boni. C[ui]e docerim exeruabili
et pudenda / niu in[J]orce p[hi] ſi inſinu mere tritis enata
Ham quid e[po] de c[im]inis lo[quar]t. quiui in p[ro]paulo c[ere]

XVI.

cum conjugibus mos fuit. Quid mihi sicutam quorum ut
quam mutantur etiam uocabulam nomen ejus traxeretur. Nul
lum igitur inhae disciplina ma gudeiui utritus est. Cui eam
iliqui hominem dicti sunt, aut non facuit iis, ut alli sifacuit
quos rares acodit /non disciplina eos ad dicti h. naturam
producant. Quae sepius eam infortes impellit ad laudis.

Domi in. Cum se perpetuo desidie tradant /nullatenus ututem cœpissent / et omnino suâ utam nihil alioque melego
do peragant / quod alioque merces teket pietari. Sapientur
enim nisi in aliquo acti fuerit quo uim suâ exerceat manus
er falsa est. Pecte tullius cuilibet ute que iep. gueternet
per uteis aut novas constitutis / aut constitutis equitate
tucannet. Oui salutem uberrare citoque cum lomis legib
vel salutemque consilys vel ius, cys, quibus, confident phis
corribuntur prefert. Donoe eni facere oportet portusque
melius in angulam farientem pietere / que ne ius quem
faciit qui loquutur. Et quin se auers actibus renoueret / ap
paret eos exercentem lingue cauta vel alucandi grâ arté yno
phic reperisse. Oui aut docent / nec faciunt iis / reçepis suus
de trabunt pondus. Quis enim obteperet / cum iis p[ro]epe
tores occant non obtemperare. Nonu ê auri recta et ho
nella finpere. Sed nisi et facias mendacui est et est inom
gruens atque mepti nò inspectore s[an]i labris hiribonatæ.
Non ergo unutatè ex phis sed oblectationè petur / quod
dem cicerò testantis est. Profecto inquit omnis istorù dispu
tatio / quâquam ukerrimos foritee utritus et aeventie notine
at / tamen collata cum horù actis p[ro]epeque rebus / uereor
nemnon tantù attulisse utraur neprochs hominum quâquam
oblectationem aci. Pateri eni nò debuit cum ierù dicent, 5,
quali timere ne quasi prodit iustitiorreus aphiis et acut
Non est ausiis confidentem p[n]umare quod sult / ueri uos
non ideo disputare ut occant s[ui]t skoblectet inforte / quod
en ius autores sunt terù gerendam / nec iis quic[que] genit p
loquacibus suri h[uius]endi. Sed profecto q[ui]m nihil auita[rum]
affirebant nec iis derreris suus obtomper auerit / nec quid
quam per tot sæcula inuentis ê qui cori legibus nuvert. Ab
ynenda est igitur omnis phis / qua nò studendu sæpiensque
sine ac modo cœret. Sed s[ap]ienðu est, et quidem mature. Nò
enim nobis altera iuta conceditur / ut t[em]anhae s[ap]ienta[que]

Non est ausiis confidentem p[n]umare quod sult /ueri uos
non ideo disputare ut occant s[ui]t skoblectet inforte / quod
en ius autores sunt terù gerendam / nec iis quic[que] genit p
loquacibus suri h[uius]endi. Sed profecto q[ui]m nihil auita[rum]
affirebant nec iis derreris suus obtomper auerit / nec quid
quam per tot sæcula inuentis ê qui cori legibus nuvert. Ab
ynenda est igitur omnis phis / qua nò studendu sæpiensque
sine ac modo cœret. Sed s[ap]ienðu est, et quidem mature. Nò
enim nobis altera iuta conceditur / ut t[em]anhae s[ap]ienta[que]

in illa lapere posimus Inhae utriusq. fieri necesse est. Cito mueni deber ut ato susapi posuit, ne quid pereat ex utra cujus finus incertus est. Ciceronis hortensius contra phiam disteres curiueruntur arguta conclusione quod dicta est philosophandu[n] no esset, nihilominus philosophari utebatur. Quam phis est quidem uta faciendu[rum] non faciendu[rum] sit disputare. Nos abhae ca luma intunines ac libetur sumus qui phiam tollimur, quia hu[]mane cognitum inuencto est. Sopnam defendimus quia diuina tradito est, eam abomnib[us] susapi oportere testamur. Ille cum phiam tolleret, plurimui quo idem est usus hortensius est, posse intelli phiam non esse sapiens, quod principi et origo est, apparerat. Quod inquit phis est tement Thales ut apinor primi recens hec quidem etas. Nibero apud antiquiores la tuit amuri, utiuique muesgande ueritatis. Idem iuicetus aut domq[ui] natu ta hec rerui ratoq[ui] repta est, eumque hanc primu[m] tu[m] primu[m] pere per us. Hume ego sum patras qui posu[n]erere uores et se neca. Non d[um]um sunt inquit mille anni ex quo mina sapiente moru[n]t. Multis igitur scules humanu[m] genus s[ine] non uixit. Q[ui]r[er]tens plus postq[ui] inquit lapere utbi cum pipere et palmis venit, et quia sapientia est s[aporib]us inertib[us], fuerit in uentu[rum] que s[im] hominus natura est, cum homine ipso cepet ut esse necesse est. Si uero n[on] est nec capere quidem illa posset humana natura. Si quia recupit apn[ principio] igitur plusse s[api]ennd[us] necesse est. Ergo phia que non apn[ principio] fuerit n[on] est, et eade[m] uera s[api]a. Sed uide iu[n]est greci quia s[apax]e ueritatis litteras non attigerant quod ad mea du[m] depeu[n]ant, est s[api]a ne s[no]uerint. Q[ui]s[n]ui p[ignorati]a ueri s[apien]t[u]a putauerit.

Dum ex phia usi [s]briuiter portu[n]i. Nunc ad phes uenien[n]n[] ut et uyste certemus qui stare noptit. Si ut eos fugien tes ady deuertos n[os]ro campu[m] inſequu[n]amur. Epiur[u]mi s[plina] multo celebrior ſempfut [s]ceteroy [n]o quia ueri aliquid aſſert. Si quia multos popu[]lare n[om]on uoluptat[is] inuatur. Nemo enim[n]o minu[m] pronus est. Preterea ut ad se multanidem contrabat apodita ſingulis quibusq[ui] morib[us] loquitur. Desidiosi[u] uter litteras discore. Duali[u] populi lari larristione liberat. Iſtraui[u] prohibet accedere ad rep. pigrui exereerit. Amidu[m] militare inuoliq[ui] audiu[n] deos vihil curare. Inhiimanus et plus comodis ſiuen[s] iubeſt.

Et ad eam sacare sapientia humanam, utam putarent: phinam romam, s[im]n[u]. Et ut larentem et ignotam s[bi]n[u] novitatem differendo tueri, voluerunt.

Et ne melius abque n[ef]fereret: s[ap]n[u]m tollere p[u:]rabantur eoq[ui] ſanlim[u] de ſententia pulſu[n] est, quia ronpatur hominem ad ſpularia ſi ad s[api]ennd[u]naſtu[n]. Preterea illud quod argumen[t] ad ſonu[m] phinam valet.

in hil euſi tribuere. Omnia enim ſua eaus a facere ſapiente. Augerunt
turbarz solmido laudatur. Qui nummi parus est dictit aqua et
polenta iutam posse tolerare. Oui odit uxorè huc erumeratur
celibatus lona habent malos liberos orbitas p[ro]dicatur. a duer
ſus impos parentes nullu iuiculatu e[que] nature. Impanent et de
licato colorem eſſe omnium malorum maximu dictum for
etiam inſormentis beati eſſe ſapiente. Qui claritan ac porè
ſte ſuoc. huc p[re]capitur reges colere. Oui moſtus ſeure no
p[ot] huc regi] ſugere. I[ta] homo adſus ex uarijs dueris ſi
moribus curul[i] cogit. Et d[ui] ſuocet p[la]cere omnib[us] maſtore
d[is]fordia ſecim ip[er] p[ug]tiaut p[er] interſe unuſi. V[n] autem
ti diſculpta euis deſcendat. qua ori gindicateat explicand[us]
eſt. Vicebat epiuus bonus aduerſa ſemper andere. paup
tatè. labores. exilia. caror[u] am�iones. d[alos] omnium beati
eſſè. Augerit poterria. honorib affixi. Vicebat inno[rit]ia mi
nus tuti. ſcelera impune comitui. in]debat ſine colectu mey
ſine oroline ac diſtrimente annor[u] ſeuire mori[que]. ſed alios
adſenient[es] peruenire. alios inſantes rap[.] alios i[n] robi
chos interire. alios inprimo adoſſent[em] flore immatu
ris ſineribus extingui. In bellis meliores poru[s] et unem
et porire. m[ar]ime aut comonebat hoines in]p[er]mi] rei
glosos g[rau]t uti] malis affici. His aut qui aut deos odine
g[li]gerent aut nonp[ie] co[le]rèt uel minora m[om]oda eu
nire uel nulla. I[pa] aut ſepe templa ſi]lmi]b[us] conſagri
re. q[ui] lucterius querritur cum dict[em] de]to. Tum ſi]lmu]
mutat. et edes ip[er] ſias disturbet. et inſeſerta recebens
Semiar] exerco[n]ces celui. Q[ui] ſepe nocentes p[re]terit ex
mati]p] indignos in]q[ui] merentes. Q[ui] uel origi] uoritans
am]t[ur] colligere potuſſer. ni]ſqua d[ic]eret edes illu p[ra]
disturbare] cum ideo disturbet qua n[ot] p[er] ſue. Capitoli]
quod e[]t] iomane uti]b[us] et rei g[ui]tions exp[er]t ſi]mu] n[ot] ſemel
ſed ſepu[s] ſi]lmi]b[us] i[ct]u] con]fla g[ra]uit. homines aut in]ge
moſi qui] de hoc extimarit ex dict[em] Ciceronu] appa
ret. Oui aut diu]mi[s] ex]tnaſſe illa ſi]ma] /nonque ete
ſtre illud domini] deleret ſi]que ſub]limi[s] magnificen[ts]
depoſeret. Oua dere erat in]libris conſulari[s] ſui eade]
die]t que lucterius. N[am] p[ater] al[tonu]s ſtella]nnu] ni]que
olimpo I[pa] ſias arce[s] atq[ui] melita templa teuſit al] p[ra]

petuit. Et capitolinis meat semibignes. Per tina ci igitur ful
tina nòmodo uim maestareç, ueri dei nò intellegerit. Et etià
impietate sìm aetoris auxerit. Qui templi celestis indino
sepe dànanì testinere contra fas omne contendereç. Cui hec
ignis cogitare et piaurus cari teru velut impietate inductus
sic omi causam ranoñeaç, ignoratì iudebarur. Et isti maut nul
lam esse providenàa. Od aim sibi p[ro]sua[rit]er s[ui] sepit et à de
fœndendu. Sic innores in extiroabiles se yse incluist. Si euj
puicenta nulla est, quo nòdo tam ordinate tam dispoite miu
dus effechis est. Nullam quid tispoitho est. Ajuitaeni facta sitt
aliter quicHER debuerunt et muenit homo Diminus q[ui]rephen
deret. Oue singula s[ui]acare et sefellere (faale ostenderè nec
sapient[em] hunc s[ui]ste nec s[ui]mi. Item s[ui]nulla p[ro]videntu è q[ui]
nòmo animalui corpora tam p[ro]vicienter ordinat[em] s[ui]nt / u[bi]
singula quæq[ui]mbra mirabili ranoone tispoita s[ui]a offina cons
uent. Hihil inquit improcoreandis al[ibus] p[ro]vidente rano
molita è. Nam neq[ui] oauì ad iudendu s[iti]tur. neq[ui] autes ad au
diendu neq[ui] lingua ad loqueaui. neq[ui] pedes ad ambulandu.
Quomam p[ro]s hec nata s[pi] qu[ia] est loqu. iudere audue. Abula
de. Iteq[ui] non hec ad u[si]num nata s[pi]. si u[si]lis ex illis natu è. Si
nulla p[ro]videntu è / aui imbres cadunt frugos oruntur. Arbu
sta fiende sunt. Non inquit semper animatui causat. Ita
s[ui]tur. q[ui]m p[ro]vidente nihil p[ro]suit. Si à s[ui] s[ponere] fieri necesse
est. Unde ergo nascitur. air quo s[ui]t omnia q[ui]geritur. Ho
est euj inquit p[ro]vidente opus. Simt euj semina per mane
uolitanna. quibus morre temere conglobare unu[s] agi
gnitur adq[ui] amere s[ui]t. Cur g[ui]lla non s[ent]imus aut eujn?
Oui a nec colorem h[ui]t inquit nec calorè ullu nec odore
s[apor]is qu[ui] et humoris experta s[ui]t / et tam minuit ut se
cari et duidi neq[ui]t. Sic euj qu[ui] imprincipio s[ui]filis sepe
tat confequènu reru nec e[que]titas ad delinamento p[ro]duxit. Vbi
eni s[ui]naut in de iusta corpuſaula. Cur nemo illa p[ter] unu
Leuippa somnuauit. A[quò] demotrimis eruditus h[ui]ridare
ſtulte rei qu[it]u epicuro. Oue s[ui]nt corpuſaula / et quic[que] so
lida ut dictant sub oculis certe uenire p[ro]t / sic enim enatura
omnui quo nòmo res iarias efficitur. Vario inquit ordine
ac p[ro]none convenit. Sic littere que c[ui]sint p[er]ce / harie
tamen collocare mnuiabulauerba conficitur. At littere iarias

formas hît. Ita inquit et hec ipse primo dia. nam sunt alio
da. sunt hamata. sunt leva. secari ergo et diuide. pult. statu
quid inest. quis quod emineat. Stauſt leva ſt. et homor ino
gent. quodere nò pult. hamata. igitur eſt oporres ut posse mu
com concatenar. cim tam minura offidicantur ut ille ferri
lacque disyn valeant. quomodo hamos aut. ingulos huit. quae
quia extant. necesse est posse duelli. Deinde quo ſtare nut
ſe qua mentem convocuit ut ex his aliquid configura tuflo
ſi carent nec eire tam de poſte pult. qua nò pòt quæſtra
tionale p[ra]ſicere niſi catio. Quæ multe variis hec uatu
tas pòt. ſi properat orano. hec est ille qui genus humani
ingens ſipaut. et omne exornit ſtolas exorrag. ut erhe
terus ſol. Quos equidem uerius nù quâſt ne iſi legore por
ſum. Non eni deſonate aut platone aut ſalut discbat. quu
uelur repre b[rit]ur phò. ſed de homine quo ſano ac uигtè
nullus eger inepnus deliravit. Jastis poeta transſimus legu
laucib. muré nò ornaut ſed oborruit et obtruiit. at item
nos ulerat men morres. tequa hec ippus ex p[ra]ſauba ſt. On
nos ſumus moris nò est. qui moris eis no[que] nò ſumus. g[ra]thul
ad nos. Quâ argute nos ſefollit. Quasi nòs tranſacta mor
nem canur. quia tam ſenſus crepus /a+ nò ippum mori quon
ſus eripitur. Est eni tempus alio[que] quo er nos i[mi]no ſumug,
et moris tamen nò diu est. Jod[us] ipm uicenur e[que] miſeri. Q[ui] et mor
eſſe mapit. et nos œc deſi ni muſ. Nec frustre dicti est. onoe
miſera non est. a dinis ad morte e miſer. hoc e morbo talib[re]
eti perperi. ferru corpore excipe. arecte ȋnu cench. de
ſtari lanuari. hec ſunt jamêtur. nò qua morte affort. ſo
ſolor magnu. Cum ponur office ne d[olor] malu ſit. Omnin
qui[ut] malorum maximuſt. Q[ui]d ergo poſſum nò timore ſi
morte antecedit. aut efficit malu / malum e. Q[ui]d q[ui]tori illud
argimonui filſum e. quia nò interuìt. aſſe. per inqui. H[ui]
quod a[mi]r corpore naſcitur / a[mi]r cor porre intereat. necesse e
ſam ſuperius divi. differte melius hui[us] loci et operi uli
mo referuare uthane epiuari p[ra]ſatione ſiue illa cœment
ri ſuit / et arguimus et diu ius testimonys re arguà. ne
ille impunitate uijus ſiue ſp[o]pondit. ſuit eni tur puſt meu
luptans affortor. Cum capiente cauſa. inſa hominê p[ur]nac
Quis ni hoc aſſut mari audiat uijus et ſeiet. h[ui]b abſi neat. N[am]

si pectentur it aere appetant duntus / ut omnes fluitur atque poftus, si
nolus delectat ab hinc hinc autem clam solo, ut e magis libit manas
tes nullus Deus curat quia ius spec imputantur artifex ut aperit, nec
mus. Sapientis est eum male scere si et unie st et tibi, qui si que m
cito Deus est / non venit autemque multe est bene facere / quia si ira non
omne cito / itanec grata tagitur. Voluptatiby iis qui possunt sibi, ut in
enim terepare nulli erit oto. Gantibus diu. nullis denique putores fluere
nobis si voluerit panamur. nec eis uti quia pinuri sunt iuxta durae
nus porerat. hoc ille tam et si nò diest illos / et tibi ipse corer. Nà mi dispu
tat omnia sapientem suac facere / adullitatè slià restit uti d agree.
Ita qui aut ite flagita nec soni deo, fando putabit / qui brì facere
adullitatè spectat ahena nec affectere abstrinenda uti malie scio
pôda consuetas est / archipirata quibusか ul' latronum ductur si litos
ad græalland. hortorum, quæ sone uxor ejus cœpit eadeque dicat, quæ est
curus. Deo milite auro. nò tra nò gartamet. in fervore ponens, nò oc
memendas / quanime post mortem omdat nec ullu cito sint infeati
voluptate est: maximi boni, nullâ cœ huænâ sionetate: sibi quæq
consulete. siemem cœ cito alteru diligat nisi suarum. ac iste nò cœ
metuenb forf iuro nec ullu colorè: quenam sitor quænu. si ut a tuihl
nurare fecerat. Est pline quibusか puget haec uocet uti cœ sap
ente qo pôt latronibus apnime commodari. Alio aut eòrvarium hec disse
runt suborresse alios post mortem, et per marine pytagoria et stoma
et, si quos cœndit est: quia ueru stinuât / nò posse mi nò tephendere
eos qui nò siena huc suus inderit inueritare. Itaqi in eo ipso quæ verte
senebat alio, non cœruerit. Ham huiusmodi et arguimur illud quo
colli gatur, necessitas est ut omdat âcie oim curibus quia auctor por-
buc nascentur. Dixerat non cœ animas / huius instuarie potius mor-
porâ. huius uuderant huiusque amicâ corporâ. Parerit ac prope stimulæ
arior est parvis utriusque. Sed hec inpterim falsa est. Huius flui
turo. Nemo eum iudic quod cœuerimur et haec alios et nò omdere
Quia nunc ius floreet aut quod rano esset, hominem nosuerunt. Alium ergo
eras quieternas esse animas floricabatur, tâquam incolu migrani
nondone sibi ius manus intulerunt et cloanea ut Christi usus ut
Genus ut Empedocles / quibus marcentis et hinc specus interestano
tre deuerit utriu repente nò apparuerit / adysse ad deos auctoritur
Et ex hominis Chato / qui huc homini sua iuxta sectatice uamur
tis imitator. Ham de moribus in alia huc p[ro]fusione fitamen
sponde sua leo caput obusius obtulit ipse, quo milite scelerant fieri
port. Ham hominada nos furus est / quia hominis extintur est / ei
cem sceleri obstrictus est quibus necar / quia hominem necar. Imo
nere may cœ id finnus extirmandus est / eu multo soli deo subi acer

et de alijis in
dia migrare, nò
putantur alio fide
posse ut sibi sunt
ac poſt corpa

xviii.

Ham sicut in hanc utam non nostris ſponte nennus / itarhing et hoc domielio corporis ad tuendam nobis assignat, est / eudè nullatenus recedendum est / qui nos in hoc corpori inducant tam diu habitationem quam diu ubi est emitti. Et si ius aliqua inferatur, equa mère patiendus est. Cum extin et a innocentis anima multa est, non posset habemus, idicè magni cauſi in dicta integro ſem per est. hominæ de igitur illu omnes phì / et ipse vomane ſapientie princeps Cato qui ante se occideret perlegi ſse platius, libri dicatur qui est ſcriptus de eternitate anmorum / ad ſimui nephas phì auctoritate cœpulſus est. Et he tamen aliqua moriendò cauſam in dictur habuisse / Odiu ſiutus. - Quidam brachiores ille qui cùc eùdem libri plegi ſset p[er]capieat se dicit nullâ alia ob cauſam niu[am] platomi credoit. Exercabatur prius fugienda doctrina ſi abigit homines auta. O ſi ſaſſer plato / atqui dictus et aquo et quò et quibus et que obſacta et quò tempore immortalia tribuatur, nec theobritu iſpoffet in morte voluit. Nee caronez, s[ic]od eos ad utam eruſtitam potus erudiſſet. Nam mihi Cato in dictur e[rum] queſi ſtore moriendi. Nò tam ut Cæsarem fugeret q[ui] ut Stoicoro decresc ob temperaret quos ſectabatur / ſui[que] nomi grandi aliquo facere clarifi caret, c[ui] quid mali potuerit amidiere ſi fuererit, non trucio, nio. C. eni Cæsar ut erat elemens niu[m] alud efficere uolobart et à in ipò bellu cuuſus arduè q[ui]t bene meritus d[omi]p. in dictu duobus optimis cuuſus Cicerone et Catone ſeruatis. Sed re demus ad eos qui morte pro bono laudat. De uta quæ reueri quafi iuxeris / aut nui[que] tibi ratio cœſterit, cur o[n]o ſignatus. Nò ne iſt[ut]ueris ille et co[n]e o[n]u[m] pater teretamui illud iure ma[n]tuert. P[ruus] diſſer quid sit iuuiere. S[idi]p[u]cebit iuta t[em]t u[n]t[que] unum. Indignaris te malis e[que] ſubiectus q[ui] d[ic]a[que] mereatis boni qui p[re]ſidere munimini, q[ui] reges tu[m] nes[ca]s q[ui] c[ui]us clarifi ſi[m]a lice[n] in h[uius] cœtui, et c[ui] c[œ]cus es et i[n]ſp[er]indis ignorat[i]ne teneb[ris] iac[es]. Q[ui]e n[on]t effe[ter] ut quos d[am] dicere nò p[er]duerer Joarco nos e[que] natos ut ſeclari penas iu[er]emus. Q[ui]o quid deli[ri]us dicti pos[it] est nò iudex. Vb[ic]ui ſi ſt[em]er lera potu[n]mus ad mattere qui omnino non ſu[m]us / niu[s] ſo[re] crecemus in[ep]to illi ſen[i] qui ſe i[n]pri[i]or iuta El[us]forbi ſi uſſe m[orte]tus est. Ine credo q[ui] emi ignobili ge[n]ere natus / familiam ſibi ex homeri carminibus adoptant. - Omnes et singula, item phytagore memoriam, et omnes am obliu[i]onem omnium nostruz, q[ui] nes[ca]m qui anto ſuerimus. Et omnes am obliu[i]onem omnium nostrum qui nes[ca]mus qui an[] ſuerimus.

Ned for tasse

Sed fortatse uel errore aliquo uel gratia sìs effecù ut ille so-
tus letchem gurgiret nò attigerit nec obliuonis aquâ gustâ
uerit. Vi delicet senex uamis sicut ociose amicule solent fa-
bulas tangi instantibus credulis finit. Q. sibone sensiffet
delis quib, hec locutus est homines eos existimasset, nuqua
sibi tam perulanter mentiendi licentâ uendicasset. Sed duri
denda hominis leussimi lanitas. Quid Ciceronius faciemus.
Quia impenacio consolationis sive diriffet luendri sceleri
causa homines, iteraut nondiplus postea quasi oburgas eù
qui uitam non est penamalium putet. Recte igitur pessut est
errore ac miserabili ueritatis ignorantia seteneri. = At illi
qui de mortis bono disputant, quia nihil uerit, sibi argu
mentantur. Si nihil est post morte non est malumors, au-
test eni sensum mal. Si aut super sult ait etâ boni est qua-
mortalitas sequitur. Quam si nunc Cicero de legibus sive expe-
cuit. Gratulemur qu nobis, qui mors aut lemor est quin est
inuita, aut certe non deterior est allatura est stat. Ham si mor-
pore animo ingente diuilluita est. Sensu carente nihil pro
festo est mal. Argute ut sibi iudetur quas nihil esse alio
posset. At qui utriusque est falsum, docent eni diuine littere nò
certingui animas, sed aut pro justitia p[]mio affix aut penam pro
sceleribus semper terna. Nec eni fas est aut eni quos sceleratus i
uita fecerit fuerit effigere quod meretur, aut ex quod uist
tam mu ssimus fuerit, sua mercede fraudari. Q. ad hoc uerit est
ut idem tullius in consolatone nò caſſe sedes incolere uistos
atque imposi p[]de cauerit. Nec eni omnib, inquit ius illi sapien
tes arbitrati sunt eundem cursum in celu p[]itere, nà uisys et
sceleribus contaminatos deprimi intenebras atque moenota
cere docuerit. Caſſos aut alios puros et integros in corruptos
bons et atque studiis atque artibus excolitos, lemi quod et facili
lapſu ad deos 1. ad naturam similis ſui puolare. Que si nunc ſup[]pe
riori illi argumento repugnat. Illud enim ie allupti est tang
necesse ſit omnem hominem natim immortalitate coram. Q. evit
iſtur discrimen iuitus et sceleris similibus inter est vtrù ne a
vifhdes fit aliquis an phaleris. Vtrù Cato an catilina. Sed
hanc repugnâtia verum ſinæ quoniam tibi qui tenet ueri
carem. Si quis igit nos loget. Vtrù ne boni ſit mors an malu
respondebimus qualiter est ex iute vê pendere. Ham ſic aut iu
ta p[]pâ boni est sic iuitate iuatur malum ſicui scelere ſic et

profusus

mors er pretorins uite aetibus ponderanda è. Ita fit ut sultat in dei religione transacta sit, mors mali non sit / qua tis latio est ad immortalitatez, si aliter mali sit necessè è / (nunc iux dicti ad eterna supplicia trastinuit. Quid ergo dicimus? nunc eirare illos qui aut morte appesurat, tanquam boni / aut uis ut guis tanquam mali / niufi quia sunt iniquitiem qui pauriora mali non penant bonis plurib. Nam cui omnem uis exquilibet etuarias traducet, uoluptates mori cupitque equidem sere amaritudinis superuenit. Et sibi nit tanquam illis niufi fuerit bene / salutem fuerit maie. Dænant igitur utam omnem bonis plenâ que nihil alio quod malus opinatur, binc nata è inepatia (nâ hanc esse morte quâ nos ueris putremus. Ubi uis quâque pro morte teneamus? Ita primi boni esse non nasci, secum iacu mori que ut majoris stantitoritatis sive attiburunt. Sicero inconsolabile. Non nasti inquit longe seni nec in his copulos inodere uite. Prenimui autem iste cito, quod mihi mori / tanquam ex incendio fugere uolennâ fortuna è. Et disse illi uanissimo dicto exinde appaierit quod adicet se eis alio quod quod ornaverit. Quero igitur esse optimi puer vōna sci / cum sit nullius omnino qui sentent. Nam ut boni sit alio quid aut malus sensus efficit, deinde aut omnem uis sibi sibi sub timetriatut in teus aut uiuendiatio quicquid simile incendo huc indeantur. Non eisimule platonis illus è Quaebar grangæ se adire nature p[ro]mi quod homo natus est potuis quod munus est. Deinde quod mas potuis quod femina. Q[ui]que quod barbarus. Potre moqatque ensis et quibus Sorrans. Dici nò p[ro]tutem etiam tibus cecitatè, quibus pariat errores ignoratio uenerant. Ero plane content de iu niufi quicquam utibus humanus. Actum è delirius. Quasi uero s[ic] aut barbarus / aut mulier / aut asinus denuo natus est / idem ipse plero nò esset. At nò illud quod natus huisset. Sed iudicet pyragore aedictus Q[ui] utine taret homines aliter, uesq[ur] / dixit alios decorporibus in aliorum animalium corpora cùm eare quod er uanu et impossibile è. Quia quia necessen[do]s fuit ueteres adu[m]na corpora inducere quod idem Arnulf qui p[ro]mas aliori fecerat potuerit s[em]p[no]as fatare. Impossibile quia recte ratonis ait, t[em] immutare nam et status sui nò p[ro]t quod ignus aut deorsu niu / aut utrisùeru s[ui] aluminu modi / flamam suâ fundere. Exsultavit igitur h[uius] s[ap]iens potuiffe fieri / ut ait que tunc erat implatone / in

Imchil alio et e[am] p[ro]pulor et interdum putantur: quod autem uo h[uius] fuerit p[ro]tendere ne justitiam aut vitam

Lefèt

mutu animal meluderetur / essetq[ui] humano senſu p[ro]di[ta] ut-
intelligeret ac doleret incongruens se corpore onerat[ia]. Qu[]
to ſanus faceret ſignatas agere se diceret / q[ui] u[n]ſe moſus q[
ardius natus esset / q[ui] his apibus ut liberaliter erudiretur.
Hanc atque aſſemensis natus est / quid ino b[us]iſi[que] ſuit / at n[ot]plu
vimi exiterit molis ouitatibus ex cellenti ingenio atque do-
etinam uti / qui meliores ſinguli q[ui] omnes atque menses ſue
runt. Quata hominu nullia ſuſſe credamus / qui er athenus
nati. Et temporibus ſocratis inforti tamen et multi fuerit
Non eni pariētos aut locus inquo quiſt[ui] est effusus ex utero
concellat homini sapiam. Quid uero attribuit ſocratis ſe
temperibus natibus gloriari. Nui ſocrates ingema discētab,
potut edemare. Non venit in mentem platoni alibiace
quonc et trinā e[videm] ſocratis affiduos auētores ſuſſe/
Quodam alter hostis patre acerrimus ſuit / alter crudelis
ſmus ommul tyrannoy. Videamus nunc quid inſo-
creare t[em] tam magnu ſuerit / ut homo ſapiens merito ageret
gratias illius temporibus eſſe natu. Non inficior ſuſſe illi
p[ar]ulo cor da clore[que] / ceteros / qui naturā reru putauerit inge
no posse comprehend. Inquo illos non ex cor des tantu ſuſſe ar-
bur[em] ſederit am impios q[ui] inſeaeta illius p[ro]videntem curiosos
oenios uoluerunt immittere. H[ome] et implerit urbinus
ſenus eſſe quedam ſacta que aspici auris nefas habentur.
Abstinent igitur aspectu quib[us] illa contaminare non licet. Et
ſi forte uel errore uel casu quopiā vir aspererit / primo pena
eus brinta instauratio ne ſacriſi[q] ſe uſeretur. Quid
his facias qui inconstat ſerutri uoluit. Numuru multo
ſo[er]atores qui archana mu[n]di et hoc celeste complu pro
famne impys disputacionibus querut[que] qui edemueste/
auf bone deu aut Cererisitrauerit. Q[ue] penetratio q[
ui]s adire iuris non licet / tamen a iuris ſacriſicata ſut
hi uero nontant[ia] impietatis crimen effugiut / sed quod emul
to indignus) eloquente famā et ingeny gloriā consequi
tur. Q[uid] si aliquid mueſtagare possent. Sumt eni tam
ſtul in affeuerando q[ui] improbi inquieto cum neq[u]ui uue
nunc quicq[ui] possit / nec deuendere etiam ſi muuenerit. H[à]
ſuerum uel fortuito underint quod ſeu p[ro]continuit / com
mutut[ur] ut ab alij[us] id proſalso reſſellatur. Non eni dyſeudiet
aliquis de celo qui ſententā de ſingulor[um] opinionibus ſe

ſe defendit

rat. Quapropter nemo dubito, quod, eos qui ista inquirat, sultos, ineptos, infanos esse, aliquod ergo socrates huc cord himani, quæi intelligeret, nec non posse mueniri abhujusnoi, quonibus se remouit. Vereor, ne ineo solo multa erit, et non modo laude indigna, sibi etiam rephensione dignissima in quibuscumque fuerit, sibi simillimus. Ex his unum elusam quod ab omnibus sit pbatu. Celebre hoc prouerbui Socrates huc. Quod supranos nihil ad nos. Proقبamus igitur interrâ, et manus ad spelæa opera nobis, datas conueramus, impedes, nihil ad nos celu, ad cujus contemplicatione solumus excitati, nihil denudamur, ipsa pertineat. Certe ictus nunc causa decelo est. Quid hoc sestit non esse derebus, celestibus disputandi ne ille quidem racionem poterat, compendere que sub pedibus habebat. Quod ergo nunc erravit, inuerbis. PerifSIMILE non est. Si nunc id sestit quod locutus est, religioni minime fluendus. Quid sì perte diceret, nemo pateretur. Alius enim non sentiat huc mundi, tam mirabili, quæ perfecti aliqua providentia gubernari. Quando quidem nihil est quod posse sìne ullo moderni tore consistere. Si domus ab habitatore deserti dilapidatur, nunc sìne gubernatore abitent, poterit, et corpus derelictum ab anima de se shut. Necdum putemus tantis utam molem aut consiliu sìne artifice aut stare, tâdum sìne rectore poterit. Alii publicas illas religiones uoluit euertere, non improbo quod erant, laudo, si ipse quod est melius inuenerit. Peri idem per Canez et aliter de eubat. O hominem, sanguis ut ait, exo epicurus meptu, perdit, desperat, sicaullari, ut luctet, religionem dementet, sib hoc ferio fecit, ut animal tur, putemus pro eo haberet, quis tam stipulationes egypiorum aut deat rephendere quas Socrates athenis auctoritate consiliauit, hujusmodi illud uero nòne solum amavitur, quia ante morerem, familiare suos, cogant, ut et squalio gallum quæ uone rat pro se factarent. Timuit, uel delictet, ne apud hanc tu reçepseret, reus uoti fieret. Squalio, demnissimus, hancem putare simorbo affectus, periflet. Nunc ictus, sicut fecerit, est ipse, insanus, qui cum putat, sapienter, et causam poribus natum se esset, homo apiciens, congravitur. Videamus tamen quod illius socrates docuerit. Quicquidem phisicam repudiasset, eorum contigit ut de iurute alii, uti, acio quereret. Itaque, non dubito quin auditores suos ulterius

XXI

p[ro]ceptis erudiret. Docente igitur socrate /nò fudit platone iustitie
u[m]m inequitare consistere - Siquidem omnes. Ergo nihil inquit
prima tim[que] proprii habeant. Sed ut pares eepostine/quod u[
]i
stite ratio desiderat Omne in cœ posse deant. Fieri h[oe]nò p[ot] qu[
]ui
du[que] de pecunia diei uide tur[que] quod ip[er]nò y[]impossibile sit et qu[in]ui
sum poter[ur] multis rebus ostendere. Concedamus tamen pos[
]se fieri. Omnes enim lapientes erut /et pecunia contênet. Quo
ergo illi communitas ista perduxit. A]ttriumonia quoque coram eſſe
debebunt /ſaliect ut eand[em] mulieremulti uiri tanquam canes
confluent. Et isur[que] abſtineat qui iuribus iuuerit /auiſi ſapi[
]entes ſint ut ph[ile]quep[er]tent ut iuicibus tan[que] luperar habent
O miram platonis equitatis, ubi c[it]eitur iu[i]tus capi[t]atis. Ubi
ſides conngalis. Quæ ſi toillas/omnis iuſtitu ſublata e- at idem
dixit beatas cuinitas futuras fiuſſe. Si aut ph[ile]i regeret /aut
reges philofopharentur, hinc uero tam uſto t[im] equo u[ir]io
regni dares qui alij[us] abſtuliffet ſua /alijs c[or]doniſſet aliena,
profuituſet pudiceti]a ſeminaru /quod nullus unquam n[om]odo
rev sed neq[ui] tyrannus quidem ſeat. Qua] uero in[t]ultatione turpi[
]ſi
hui] consiluj[us] Sic inquit cuitas concors erit /et amoris
mutu conſtricta uinculis. Si omnes e[n]i fuerint et mariti et
partes et uxores et liberi. Que ista confusio generis humani
est ſi qu[ui] ſeruari caritas p[ot] /ubi nihil certi e- quod ame[]tur.
Cuius aut ut mulerem aut mulier uiri diſget /nisi habitate
runt ſemper una /nisi deuota mens et ſiuta uiri c[œ] fides indi-
uidiam fecerit caritati. Que iu[i]tus in illa p[ro]miſtuanulupta
te locum non h[oc]t. Iſtem si omnes ou[n]z liberi ſint /quis amare
filios tanquam ſitos poterit /cum ſiis eſſe aut ignorat aut
dubitet. Cuius honore tanquam pati deferet /cui u[n]t]e natu]ſi ſit
neſtat. Et qu[uo] fit /ut n[ò] solu] alienu] pro patre habeat sed et
partre p[al]ieno. Cuiu p[er]uor p[ot] c[œ] co[n]ſi u[n]s n[ò] p[ot] qu[è] con-
capi non n[i]ſi ex uno neceſſe e- Perit ergo illi u[n]i co[n]ſi u[n]s re-
clamante natura. Superest ut concordie]a uxores uelint
eſſe co[n]ſ. At nullatenementior diſordiaru] d[ec]ui p[er]miſſe
mine a[m]tus maribus appetitio. O d[am]p[ato] ſitatione n[ò]p[]u-
tut exemplis c[orte] potut admoneri. Et mu]toru] alatu] q[ui]
ob hoc uel acerrime p[ug]niet /uel hominu] qui ſemper obeat c[ui]
grauſſima inter ſe bella g[esser]ut. Restat ut coio n[ò]ta nihil
alud habeat præter adulteria et ubidines propter quas fundi
tus eruendas est iu[i]tus uel marime neceſſaria. Ita q[ui] non

p[ro]priis ronduicæ n[ò]ſim

XXI.

inuent concordiâ quâ querebat quia nò iudebat unte eratur. Nam iustitia extraprofitis nihil momenti hæc nunc incorpore quidem / sed tota imhominus mente uerfatur. Cui ergo iust homines ad equare / nò matrimonia, nò opes subtraheret, ut et sed arrogantâ, superbâ, r. maræ ut illi porentes et dion pares eè se etâ midiossimis sciant. Detracta enim diu tib. infòlè tia et inquitate nihil intererit / unû ne alij duites alij paupe res sunt / cum animi pares fuerit / quod officere nulla res alia. preter religionè dei pòr. Puteavit igitur se inuenti infusa cum eam prorsus euerteret / quia nò teru flaguâ s. menti deder esse corias. Nam si iustitia iurituri ouer mater eè / cù ille sin gule iolluntur ipa subuertitur. Tult aut ploata ante omnia fragilitate que utiç nulla è ubi propry nihil hæstet. Tult abstinens. Siquidem nihil fuerit quod abstineatur alienum. Tult repetantâ, tult caustate, que iurantes iurass sexu mori me sunt. tult ierem in diâ pædore et modestâ filiœns et legi tima esse incipit / que solent flaginosa et virpia iudicavi. Si iurare cù iult omnibus dare / omnib. ademit. Nam teru pro prietas et iucioru et iuritutâ mâm continer. Còstas aut nihl aliud iucioru licentâ. Nam iuriqui multis multeres homin. nihil aliud dicta possit. Iururiosi ac nepotes. Jam tuncerat amulhs habentur / nè ung. adultere / quia certu mater monu nullu est / sed prestitu et mererices sunt necesse è. Redogt ergo humanâ iutâ ad stmulin. diu nò dicâ mutu. / sed peacul et beluaru. Nam uolueres pene omnes fatuus neate monia et paria uigût. et nidos fuos tanquam geniales thows onor di mente defendit. et fœtus fios quia cœn sunt amant et s alienos obiceris abiguït. Ar homo sapiens omtrare ho mimi contra quanirâ multiorâ sibi quimitareur elegit. Et quatebat inceteris animalib. offina maru feminamque nò esse diuisa. Eustimauit oportore et alii multeres multare et consilys publicas interesse et magistratus gerere et imperia di. sci pere. Itaq. his arma et oquos assignauit. Consequès eur lanu et felam viris et infantuï gestiones assignet. Nec inder impossibilia esse que diceret. Ex eo quod ad huc inorberet neq tam scutaney, tam illana illa gens extiterit / choe modiuueret. Cum iubitur intantia uanitate ipsi phöy p[re]nepos et phendanair / quid illos minores putabimus / quu nisquâ sibi am lapientes uideri solent. Q[ui] cum pecuie contræpu gloriatur.

xxvii.

forte animus. Sed expecto quid facerit et quodlibet contemplet. quod cujusdam abus patrimonia tanquam malum fugit ac delectum et ne inспostate naufragum facerat in tranquillitati seculi popnant, non iurare sed puer so metu fortes / sicut illi quibus timent ne ab hoste iugulatur / ipse iugulat / ut moreret et iutent. Sic ut in se possent gloria liberality acquirere sive honore sive gratia perdit. Laudatur democratis quod agros fluvios rehupt / eosq[ui] pascua publica fieri passus fit. Probar est ut nasset. Nihil aut sapienter fit quod si abomnus fiat muscule est ac malus. Sed hec negligentia tolerabilis. Quid igitur patrimonii innumeros redacti effudit in mare. Ego dubito utriusque tanus an demengs fuerit. Abito inquit in profundum male cupiditas Ego uos mergam ne mergar auobis. Sit tantus pernamque contem prors est. Sic igitur beneffectu. Fec humanitatem largire pauperib p[ro]t hoc quod poterimus et multis sucturere ne seme aut sibi aut nuditate moriatur. Imittare insanis saltet furiose in eam. S parzre populo diripienda. Potes et peccatui effugere et tamen bene collare. Quia salutem est quicquid plurib, p[ro]futuris. Senonis autem paria p[ro]stata quis probat. Sed oミttamus id quod abomnus, semper utrisque. Illud satis est ad ceteros domum. Adiunktus affectu quorumque hominis eritque inter uita et morbos miferor ibis ponit. Adiunktus affectu quorumque humane ute pene ovis continetur. Quæcunque hoüs imbeallior sit et ceteroy aliaui que uel ad proferendaui temporu uel ad dictas flōnes affectus corporibus arcendas naturalib[us] munimines proinde uti celestis armantur. Hei aut quia nihil utboru datu est / acceperit pro igitur obiis miferonis affectis / qui plane uccurr humanitas quæ nos metnuicem sueremur. Nam si homo et conspectu aliorum hoüs effe rereat / quod sicore uidentus animantes quarum natura solvitur et / nulla effet hominu soaetas. Nulla abui condensarui utp[ro]tum uel ratio. Nec uita quidem satis tuti / cum ceteris a munis uib[us] exposita effet imbeallitas hominu. Et ipse inter se met ip[s]os be luarum more seure non minus in alys demita. Quid enim dixit seculio qui est nigram effe dixit nuibus. Consequens erat ut p[ro]icem etiam albam diceret et huc eſſo qui dixit natu effe se dixit ut celum ac solem uiteret / qui intera nihil debat seque lucente / xenophanes dicentur matematicos orbe lune duodecim partit, maior est et huc / et inſi me ſtultus ſime credidit / et q[ui]b[us] huc leuitan dixit consentaneu / dixit inter

concaui lune fini esse alia terra / et ibi aliuus genus hominu illi
modo iuere quo nos inha terra unimus. habent igitur luu
nati homines altera lunâ / que illus nocturnu lumen exhibit
at / sicut hec exhiber nobis. Et fortasse nosterhe orbis alioru
inferioris terre luna sit. sulte seneca inter stocas aut / qui deli
beraret utrùne soliquos, sios populos daret. Incepte salueret qui
dubitauerit. Quid eni per deket si edisseret. Si credo calorem de-
rebat / netantà multitudine piculo commuteret. ne sibi sum-
mio persistent / ipplus culpa euenisse tanta calamitas dicerentur.
Quid illu qui esse contrarios nüis uestigys annipodas putentur.
nu aliquid loquitur / aut quis tnam Neptus qui ciedat eê homines
quorù uestigia sult suptora 5 capita. aut ibi que apud nos
lacet unuſa penderet. frugos et arbores deorsu uerſus cre-
score. piniuas et niues ergrandine suri usus ca dere met-
ram. Et mutatur aliquis tortos penſiles inter septu mura
narrari. Cum phî et agros et urbes et maria et montes ſi-
files faciant. huj quos, erroris aperienda nobis origem. Hui
semper eòc modo falluit. cu eni falsum ſupra alio & principi
ſupferint ueris multitudine inducti / necesse e eos in ea dephi-
tur cùrere. Sic incidiit ut multa videlicula / quia necesse est
falsa esse que rebus falsis congruit. Cum aut p[ro]mis habue
vint fiem / qualia ſint ea q[ui] sequitur non cireu picuut. ſedc
ſen dunt omni modo / cum debeat prima ulla utriu ne iuem
ſint an falsa ex consequentibus uideare. Que igitur illos ad
tipodas ratio perduxit. Videbant ſideru curus innoctu me-
antu. Solematu lunâ meandè partc semper occidere et oru
semper abeadem. Cum aut nò p[ro]ſcerebt que machinario cur
ſus eorum temperaret / nec quomodo ab occasiu ad orientem re
meant / celu aut ip[ro]m nomnes ſere partes p[ro]utaret eê deuquei
ch ſic uideri propter ſmensaz altitudine necesse e / C[rist]maue
runt rotundu esse munDU sicut p[il]a. Et ex motu ſideru opu-
ti ſint celu uolui. ſic aſtra ſolens, cum occiderit uolubilitate
ip[ro] mundi ad ortu reſerri. I[st]ag[ur] et evoz orbos fabrican ſiue
quasi ad ſigure mundi / eos ch celarit portentiosi quibufi
simulari / que aſtra eê dixerit. hanc igitur rotunditare illud
ſegbat ut terrain medio ſinu eius eſset incluſa. Q[ui]ſta
eſset / etiam ip[ro]z terrâ globo ſimule / nec fieri posset. I[le]nd offer
rotundu q[ui] rotundo inclusu teneretur. Si aut rotundo et
terra eſset / necesse eêt ut nomnes celu partes eandem facieth

rrv

gerat. 1. montes erigat. campos tendat. Maria consternat
Q duci eset etiam sequeatur illus extremi / ut nulla sit pars
terre quenno ab hoibus ceteris qu animalibus incolatur. Sic
penduos utos antipodas celirotunditas admuenit. Q siq
gas ab his qui portenta defendit quomodo non cadi t oia
ad inferiore illa celi parte / hanc respondcnt rerui e e natura
ut pondera ad inferiora ferantur / et ad medium convexa sit
omnia / sicit radios uicemus in tota. Que aut leva sit
ut nebula fumus ignis. amedio deferantur ut celu petant
Quod dicam de his nescio qui / temel ab errauerit / constantur
inultitia pseuverant et uanis uana defendit / nisi q eos
interdi puto aut ioca causa phari / aut prudentes et scientes
mendatia defendenda s u sapere / quafi ut ingena sua Inma
lis rebus exerceant uel ostendant. At ego multis arguuntis
probare possem nullo modo fieri posse ut cclum tera sit in
ferus / nisi et liber iam coriudendus eet / et ad huc aliquare
starent / que magis puntu operi sint necessaria. Et qui singu
lorum erroris percurrente non e unu libri opus / satis sit
pauca enuasse / ex quib po s i nt qualia sint cetera intelligi.

Nunc pauca nobis de phia inco dicenda s it ut confirmata
causa peroremus. S umus ille vir platonis mutator exis t
maut phiam non e sse uilgarè / q eam n u i dorthomines
a sequi posse nt. Et iniquit phia pauca, contenta iudeibus/
multitudinem consulto ipsa fugies. Non ergo sapia si ab hoi-
num c etu abhorret. q uin sapientia si hoi data e / s i ne o i disti
mine omnibus data est / ut nemo sit prorsus qui eam cape
tre non possit. At illu urtutè humano generi dati sic apleat-
tur / ut solu omnui publico bono fru uelle uide antur, inui di
quasi uelint deligare oculos aut effodere ceteris ne s oleu-
ceant. Nam quod saluod hoibus negare sapientia / q mètib
eorui uerum ac duumui lumen auferre. Q sinatura hois sa
pientie capax est / oportuit et opifices et ruficos et muli
eres er omnes denique qui humana formà gerut docerut
sapiant populi qu ex omnilingu et conditione et seru et
estate conflari. Maximu tag arguunti est phiaz neque ad
sapientia tendere neq ipam esse sapienti / q mysteriis eus
barba tantu celebratur et pallio. S enserut hoc ad eо stori
qui et s uis et mulieribus philosophandù esse dixerit. Epi
curis quob qui rudes omnui lратu ad phiaz nuiitat. Iste

plato qui cuitare de sapienribus uoluer cónponere. Conan quidem
sint facere quod ueritas exigebar. Sed nò poterit ultrauebant
cedi. primi quia multis artibus opus è ut ad phiaζ posse ac
cedì. discende iste communes littere præfum legendit / quam-
tanta rerù iarietare nec disa audiendò possit omnia nec me-
moria contineri. Grámanes nò paru opere danditè utre-
etam loquendi ratione scias. Id multos annos auferat nec
se est. Nec oratoria quidè ignoranda ut ea que didicere pro-
ferre atque eloquir possit. Geometria quod ac musica et astro-
logia necessaria è / cy heartes cù phâ habent aliquòsque
tatem. Que unuerà per discere neqì female prie quibus
intia puberes annos officia mox usibus domestics profun-
dis cenda sunt. neqì seru quibus per eos annos uel maxime
wendi est quò prìc discere. neqì pauperes aut apuſcos
aut rustici / quibus indiè victis labore querendus è, obedi
eaſam tallus ak abhorrere amultimidiem phiaζ. Ac eni
ruces epicuris accipiet. Quid ergo uлаque de chyys yps vey
dicuntur intelligent / que per plexa er inuolita uex et àpul-
tici homines assecurantur. Inrebriz igitur obſavitare im-
phatis et ingemorù iarietare confusis et eloquò tuuorùv
exquisito Amone fucari / quis imperito ac rudi locus è de
noqù nullas inquià muheres philosophari do auert prìer unì
ex omni memoria Themistou neqì puos preer unù Pyth-
ram / què male seruere todem uſte ac deuiffe tradùnt.
Ennumerant età platonè et dyogenè qui tam seru nò fu-
erunt. Hys fuitus euenerat, ſunt eni capi. Platonè quæ
recedisse aluueris quida traduitur sexternis omo jnoq
inſeratus è comuay hunc ipse deceptore seneca qu platonè
paruo eximuerit. Furiosus ut mihi uide tur qui hoi ſue
bat iratus cy nò multà pecunià perdidit. salicæturi apen
dere debuit tanç promortuo jectore / aut tantù ingere-
numorù quantù nenditor nò popoſat. Et barbaris uero
nullù preter unù an achoi ſin ſithà qui phiam neqì ſuià
ſer quidè / niſt et lingua et litteras ante didicuſt. Quod
ergo ulti poscere natura faciendù eſse censérè. Sed nì
neqì ipi facere portuerut neqì aphis fieri posse uideft. ſola
hoc effeet doctrina celeſis / que ſola sapienria è. Illu salutem
pſuadere auponerit / quibhi pſua cent età ſibi. Auci
uſquâ cupiditates opprimet. Iram temperabut. Iubimè

xxvii

HERES

coer cœbunt cum ipse et cedant uas / et faterantur plus un-
lete nām. - Dei aut pœpta quia et simplicia et ueritUt quâ
ti ualeant in aibus hominum quotidianam experimenta demon-
strant. - Da mihi iurum qui sit iracundus, maledicus effrena-
tus paucissimus dei uerbis tam placidiu quam reddâ. Da
cupidiâ auarù, tenace. - Iâ tibi eum liberalè dabo, et pecunia
fuâ proprys plenus manubræ largientè. Da timidù coloris
ac mortis, tam cruces erignes et pericula et tauri contêner.
da ubidinoſtù, adulterù, ganeone. Jam ſobtruì, castu, et co-
tinençé iudicis. Da crudelè et ſanginus affeſtentez, iâmue
tam demeitâ furor ille mutavitur. Damuſtu, inſipientre
pecatorre, continuo et equus et prudens et innocens erit
vno eui lauatro malina omnis aboletur. Tanta duinæſa
pienæ uis est ut inhominus pectus inſuâ / matre delictu
ſtruttrâ uno ſimul impetu expellat / adquod effinendù no-
mercede / nò libris nò lucubrationi ubi opus est. Oratis uta fuit
ſiale, cito pateant modo aures / et pectus ſapientâ ſinar. ne
moqueramur - nos aquâ nò uendimus nec ſole mercede p[rae]ſtaz
dei ſons uberrimus atque plenissimus pater euntes / et hoc e-
leſte homin univerſis oritur. Quætis oculos hirti. Núquis
phorù hoc aut unqui p[rae]ſtitit / aut p[rae]ſtare ſi uelit p[rae]t.
q[ui] cum erates ſuas inſtudio p[rae]ſone conterant neque alium quæqua-
ſeip[s] finatura paululum obſtruit / poſſut faceremeliores.
J[taq] sapientia ulorù ut plurimùs efficiat non extitit iucula ſi
abſondit. P[rae]uca uero dei p[re]cepta / ſic totu hominem multa
ut exponer ueterem nouam redat / ut non cognosces euam eam
Oui[da] erpo. - nihil ne ſimile p[rae]puit. Imo p[rae]multa, et adue
rù frequenter accedunt. ſi nihil p[rae]ueris h[ir]it illa p[re]cepta
quaſi ſint humana / et auctoritate maiores. I. duinæ carent.
Nemo igitur credit, qua tam ſe hominem putate eſſe quia audit
q[ui] est ille qui p[rae]puit. Preterea nihil apud eos certâ e / nihil
quod aſſentia ueniat, sed cum omnia colecturis agatur
multa erit duerma et uariam p[rae]feratur. Astinſimi hominis e
p[re]ceptis eorù uelle p[rae]vere / que utri uera ſint an p[rae]ſa di-
bitantur. - Et iónemo p[ater] / quanemo uult ad incertu labora
re. Voir huc eſſetoic aut quod ſola efficiat iufa beata. ni-
bil p[rae]uerus dict. Oui[da] R. erucabitur. - torbitur. - poterit
ne quisquam inter carnifices b[rae]ſea. Imo iufi illatus corpori
color materia wittum e. J[taq] nemorant ius quidem miſe.

Xr. Vyl.

Epiaurus multo fortus sapiens inquit semper beatus est. Et quod ut melius in familiaribus tauro hanc uocem emitit sive est, er nihilo euro. quis eum non urreferit? maxime quod homo voluerat pater sibi unum fortis imposuerit, et quod supe r modum. Nòs enim fieri poterit ut quibuscumque cruellatus corporis pro volueratibus ducet. Cum satis sit adofficium iuritutis implendus per ferreas sive linea re. Quid dictis, quod tu epicure? Beatus est sapiens et à cum torquetur, si propter gloria patientia non fructur. In tormen tis enim fortasse morietur. Si propter memoriam aut nò senti et sibi iustitiam aere, aut si sentiet nihil exeaque sequitur. Quæ ergo alius iuritute fructus est, que bittu de ute ut equo auro moriatur. Bonum mihi affertis unum hore aut fortasse momenti, pp. quod nò expediat intota una misery et alio ribus confici. Quatuor aut temporis mors occupat, quæ nit uter equo an inquo auro eam subieris tam nihil referet. Ita fit ut nihil alio ex iurute captetur, nisi gloria sedebit aut superuacua aut brevis, aut præus hominum undieys non sequitur. Nullus ut exiurute fructus est, ubi iurutus morat est et cadua. Fata quæ huc locuti sunt umbræ quando iuritutis iudebant, ipsas iurutæ non iudebat. Deflervi enim fierant interra. nec iurutis suos in alio erigebat ut eam pollent intuet quæseæ celi regionem ortentur atque cauti est aut pœptis eorum nullus obtemperet, quia aut ad uera eruduit suoluptatè defendit, aut si iurutæ afferunt, ne quæ peccato pena minâtur. Nisi solus turpitudinis neque iuri ulli pinnu pollucentur, nisi solus honestatis et laudis. Cui ducatur non propter alio, ut pp. se ipsam expectandè iurutè. Beatus est igitur sapiens in tormen tis, ut cœtus purgus fide, pro justitia, pro deo, illa patientia, coloris beate simi faciet. Est enim deus quos solus pote honorare iurutè. Cum merces immortalis solum est. Quia quoniam appetunt nec religionem tenent, cui eterna subiacet uita, propter eam necur tutis uin soit, cum pinnu ignorat neque incolu spectât, quod ipse facere putant, cum res inustigabiles quunt, quia utio mœlus spectandi nullatenus alia, nisi aut religionem suffire aut animam suâ immortalè esse credere. Quosquis enim aut deum colendum esse intelligit, aut in mortali tantis spem propo sita sibi ut mens en in celo est. Et qui animam putant cum corpore interre, eque interra spectat quia

1 Et luctet id non affravit omnes animi tamen lumine affuit. Eui autem religiosi non sufpiunt temere, sive religiose et cito est.