De anatomia capitis

2

Expositio noni libri Almanforis edita a clarissimo
viro Joâne arculano Liue Eronensi.

Expositurus No

num Almanforis reiectis, super-
flute in librorum principijs iqui
rit soliis: duo tamem nostro proponi
to oporitio paucis expediam.
Primum quidem erit de laudib'
et celebritate. Rasif qui hunc libri
e dictit quê Regi Almanfori dedi
caut. Haud.n.dignum censuerim

conqui humani genus sibi obnoriis perpetuoq delectu in getibus meritis eterniſq fecere beneficis nomina in obſuro lacere ſiueret. Exgbus pmaxie Rasim ſuſiue arbiroz. Aemi nem enim pace aliozum dixiri ſue grecos aut Arabes ſue Lal deos aut latinos méte reuoluo ſuſiue exſiutimo. q tantú medici ne adieuerit cuiſue studijs affidiuſis labo:ibus tantú adole: uerit: ſiue rerú copia totuſq negoti medicialis in yno volumi ne redacti emitétate cofider o qúls eſt huc quê cōtines appella uit: ſiue breuitate remoq mediciale eriguo perſtrictá volume ſuma cú elegiáta y verború venuſtate qúls eſt huc liber noie Re gis Alman.nuncupatu quê optimi approbatiuſiſs ſententijs ſerſu cernuſus. Quare nos ſibi totuſq genus húanum plin debere pſiteor:io vnuſq:s q. virili debet i ſui laudes ſuſq volumintis celebrati que iucta peripatetic:io p[ic]iſcipe at ſui y deſuncti gloriá ac felicitat aliqd mométi allanura ſunqui id in ethici multo plus referat q[ui] in tragedijs ſeelara patrata narra riet q[ui]tá ſá patren. Secúdo eſt de ſubjecto huinu libri ciuſijs iméſa vtilitate. Totius.n.huins libri ſubieciu eſ corpus huma num arte ſanabile:q[ui] totius medicine eſ subiectu p[ib]eſ. Huius vero noni ſubieciu eſt corpus húanu arte ſanabile q[ui] b[us] p[affi]iſées particulares ſingulis mébriis appro:piatas. Et quo hui[] libri iméſa tá liquit ſutilas cú per eú c[ui]um egrituinu a capite vſq ad pedes nobis noticia ſalutq afferat. Huis eſt ergo q. p[ro] huius libri ſcia capesceda labores metri debeat. q[ui]s n[ò]a pati[ē]t: tijſime fert incomoda: Aú decus opes gloria cetera:q:terto c[ionaméta] fine q[ubus] n[ò]o cotíming eſſe felic per eú nobis polli ceri valeamus. Si.n.p[ro] quostioibus Jacobi aut Agonis ſené n[ò]tantoq q[ui]s tepritzijs terruſus ſuma cú aiaduertuæ animiſs applicatque quarú notio:q paru deco: is aut ſuferi notatur alaturam. Iperamue. Quáto magis p[ro] huius libri ſcia capesceda inuigi kar[et] debemus er quo tatorú copia bonorú affecuuros nos ſpa mus. Credite rului experto credite q[ubus] honores opes gloria apud hominis gratia cofequi deſiderat huc libro intédat. faci le.n.b[ien]t[em] tépo:is decurui b[ec]u oia aſſequétur. Sed de his ſatuis nunc agamus q[ui]s itaſtut.

Cotinuatio huins libri ad precedètes libros Rasif

Continuatur

Bic nonus ad p[re]cedètes

in huc modum. Postq[ui]
Rasif in primo lib: o:stermiuait de iuamétis mébro
ruſ; et anatomia corpori húani. Et in secuło notificavit còple
ròbres; et húores; et phyſioniæ. In tertio de vútibus medicina
rú; et ciború. In q[ui]rto de còſeruatio:ſanitatis. In gnte de deco
ratione. In ſexto de regimine iter agétiú. In ſeptio de aggrega
tiòb[us]; q[ui] ſumis artis chirugie. In octano de venenis coruſq fa
natione. Placuit ſibi in hoc nono deteriare de egrituinibus p[
ticulari]b[us] ſingulis mébriis appropriatis a capite vſq ad pedes
Táde in.r.deteriaturus de febribus críſi y diebus cretico[er]. er q[
bus] oibus tota medicina integrat. Egritudies aút de q[ubus] h
agit duobus modis dicunf paruiculares. P[rio] particularitate
p[à]dicatois ad diam egrituinu de q[ubus] agit Aui.in p[ro] cari.
q[ui] dicútur vnuerſales vnuerſalitate p[à]dicatois. Secuło m[ò] di
cútur p[ic]ticulares:q[ui] ſingulis mébrii appro:gate ad diam febri
um apat[us] y ceterarú egrituinu de q[ubus] Aui[que] agit in q[ui]to que
nulli mébro appro:piatque. Ille.n.dicunt œsa còitate id differéte.

B[u]ſiio h[uius] noni libri.

Juditur

Autem mo:re: quò:ridas h[uius] lib[er] in
quinque partes. In prima agit de

grituinibus mébro:u aiali[us]. In ſecucla agit de egrituinibus mébro:u aiali[us]. In tertia de egrituinu:q mébro
rum nálíu. In q[ui]rta de egrituinibus mébro:u generatuinu:q.
In gnte de egrituinu:q mébro:u exterior: partes facile patere
posſunt quatuq: coſormis loquêdo méti. Rasif h[uius] lib[er] diuide
dus eſt in nonaginta quinque p[et]ſicuit ſunt. q. capitula. Aú
ip[ite] vt patet ex ordine ſuo nunqua diuiferit p[ri]tem lib[ri]u:q in ſen
neq[ui]s in tractatu:q.

Atentio

Mea in expositione p[re]ſentis lib[ri]
eſ p[ro]t còpédioſe ponere anato-
miá mébri de cuius dispónibus agédu:q eſt. Deinde

cirea vnſi:quodq[ui] capi[n]t inuenigare. P[rio] q[ui]d nobis q[ui]d rei di [sp]onis de qua agitur q[ui] faciá circa rubricá. Secuło p[es]. Ter
tio c[as] quarto ſigna tá generalia q[ui] p[ic]tularia. Quinto p[no]
ſticiu: que quattuor faciá circa eá parte: in qua Rasif agit q[ui] co:
ce de his dispónibus. Serto poná curá memorando intétioés
curatiuas necno medicinas tá simplices q[ui] còpoſitas illas in
tiónes p[ic]iétés. q[ui] vtilúm faciá circa eá p[et]e in qua Rasif po
nit bar[que] diſpositionum curam. In q[ubus] oibus me conforma
bo Rasí.A[es]p[er]ſue ceteriſis auct[or]ibus y docto:ibus illu
ſtribus. Et ſi qua ſigna p[ro]p[oria] aut medicina erpte apud me ſu
erint q[ubus] p[rid]a basi:u g[ui]m op[or]tunaite:q. Ille auz[es] lit
nobis in auxiliá a quo celu:q y tota n[ò] dependet. Amé.

De anatomia capitis.

Equendo

Igiz ordine h[uius]miffu: ab anatòia
capitis e: incipie:u p[ro] qua v[ide]

duo e: p[ro]t ſitus capitis q[ui] ſuit in alto c[oi]ſtutus p[pr]p
vifum n[ò] pp aliúi ſenú:q neq[ui]pp cereb[ri] vt voluit p[ri]incep[es] de i
teté:q. B.in p[no] tert[ia] cari. Oculi.n.q e: c[ui]tus c[or]pis debuit
e: in alto c[oi]ſtutus vt al[io] ſuge:q c[of]eque:q facile posſit
intuéri. Aui oculi debuit e: c[oi]ſiuctu capit:u vt a cereb[ri] p[er] neru:q
nos obticos recipet p[ri]ſum v[ib]ibilé. Et e:corra ab oculo deferere
tur p[es] ſp[er]vibiles p[e]o:de:q ad ſenú:q c[or]pis. Auta e:neru:q optici
coſpóné oculi ingrediunt vt infra videb[ef]. Et e:ctu oculi reciperent
motu: a c[eu]ſo pari neru:q cereb[ri] p[ri]opter oportuit caput
pp oculi e:ef in alto c[oi]ſtutus. Deinde v[ide]a e:ft q[ui]tatijs. Fuit
ení caput magnú:q: debuit magnú cereb[ri] c[oi]nere:q maius
ra homine q[ui] in alio aiali respec[tu] p[ro]p[ie]t molis. Fuit a[ut] factu
figure p[her]ic[es] ex v[ra]q[us] p[re]c[et]eſſe vt ſit magis t[ut]u ab e[tri]
ſecis n[oc]etib[us]. Et q[ui] figura p[her]ic[es] e: oium capaciſtima. Fuit
a[ut] creatu:q aliqiuer oblogú:q vt tree v[etric]uli in eo c[ou]necienti
diflinguerétur f[mi]lògitudine. H[uius] e:ut p[ri]tú:q e:us e: dena
rius.p[ri]o.n.occu[ru]t capilli. ſecu:do cutio.t[ertio] caro.q[ui]r pań[
culus] dict[us]; g[ig]iamater vel almochatiq[uito] craneu:q: ſerto pań
cula dura m[ò] 2 p[ia] mater:ſeptio ſubá medulariſs cereb[ri]o:octauo
duo p[àn]iculi ſub cereb[ri]o.n[ò]no rete mirabile. Decio q[ui]b[as]i
de q[ubus] e:ft basi:q y ſu:daméti totius capitis. Capilla auté fuerunt
rog[ui] mulţi 1 longi:u ad tutelá capitis t[ui] ad decorez:q ordinati.
Cutis e:ut ſuit groſſa.q: capitill in ea inſiſt debu[ru]t h[ere] radices:
logas q[ui] groſſas vi e:et e:et clupeus oſſis cereb[ri]. Caro a[ut] repta
fuit in fronte q[ui] te[po]tib[us] q[ui]n o[ib]t]p[ib] capitis q[ui] ſuit muſculo
ſa ad d[ad]ú motu: illis p[ib]t[us]. Almochati:u v[o] ordinata ſuit ad m[
tellá oſſis q[ui] cerebri. e:et ad ſuſp[é]dú d[ura] matré c[ui] qua colli
gaf e: et e:q generat medi:atibus q[ub]u:da villiis nervu:q ligamé
talib[us]; q[eg] egrediútur a d[ura] matre p[coſ]iſuras cranei ad c[oi]ſtu-
tioné h[uius] p[àn]iculi. y hoc ne dura mater cereb[ri] c[oi]p[ru]neret.
P[ro]pterea i actu p[ra]ctico cau[et] chirurgici ne idicat h[ui] p[an]i
culú: i locis c[om]iſturur q[ui] q[ub]u: multú colligaf c[ui] dura m[ef]i y p[ri]
pue i c[om]iſtura corona:li:u. M[á] nocométu:q coicatú dure m[í] faci
le p[os]ſet e:emortale. Craneu: y[ero] ſuit er q[no]q: p[ri]ſu:q c[oi]ſu:q
habés duplicé tabulá ſupio:z y inferio:z vnú:q eſt in fronte
alte[que] p[os]terius y duo in lateribus. y vnú:q inferius ſub cereb[ri]
dio] b[asil]ace. Fuerút a[ut] p[lu]ra oſſa q[ui] n[ò] vnú:q ne nocom:u
a[mi] coicatú v[n]i partu: coicet toti. Et e:et vt er c[ou]mctione q[ui]tu:us oſſi
um ſuperior] tres generen[ti]c[om]iſſure. P[ria] corporalis ad mo
dú] corione exiſtés in p[te] anteri[er]i capitis. ſecucla laud[ia] in p[te]
po[ſter]ioriu: exiſtés. tertia ſagittalí penetrá recte p[ri] mediu:q capi

a ij

De anatomia capitis

tis a cōiffura corōbali. l. ad landā h3 capitis lōgiudinē. Et ite tres fuerut comilſure vē: q2 penetrav ttrig. Sūt et 2 alie due commilſure non vere lateribus dicte non vere: quianon pene tranſ videlicet os vtrinſs ſed ſolum primam tabulam. Iſte autem comilſure fuerunt ferratiles i. ad modu vētūn ſerre pūſ tcte vt eſſent firmiores. Aò at fuerut nodales q2 nō mori indi guerut. Et ab Aluic. docēt adotes 2, et fuerut ordinate vt ſummi et va pozes ad caput ascēdētes faciliu posſint resoluſt: vt vt me dicinar tpe neceſſatios applicat capiti faciut. penetret i. p[er]ſus d[us]. Et p[er]pterea i. actu practico q2 medict volut cerebrz altere aut aliq[us] ab eo resoluere debt ponere medicias ſup comiſtūris. P[an]iculus at dura mater imediate ſuppenſon cranoq: e pan niculus ſatis dur? groſſus 2: ſotis údiq[us] complectes cerebrz nō imediate. Aa imediate poſt ipſus ſegf p[ia] mater imediate vndi que complectes cerebrz: que p[ia] mater e p[an]iculus ſatius mollis 2 fb tulliſim? Hec at gradatio facia ſuit ne molle ledaſ er contacta duri. Ihi at duo p[an]iculus ſe p[u]ſundati cerebro vſq[us] ad ventricul os ei? diuſidæ cerebrz ateri? ab ateriori q2 ſacu ſactu ſuit ne nocu metu vni parti adueniōs ſ facile coſicet toti. H3 p[u]ſudatio pie ma tris ad itrinſeca cerebrz nāb dictio ſuit p[er]pter diuſidæ cerebrz: Sunt eni i p[ia] matre diſſeminate venē multe et p[er]p[af]s ſuſt tate ordinate ad nutriuſd[ura] cerebrz. Suba at medullaris cerebrz ſuit alba molſis voffica p[er] ordinate i nutriciōm v[erb]itāt se nerato[ns] nueruq 2 nuche ide p[de]nu[n]i ver cerebrz ateri? e[ha]nuni di? 2 molli? q2 cerebrz poſteri? et p[er]min frigidi: uoc at ſactu ſuit quia er cerebro aterio cerebro v[erb]itāt e[ha]nt. et albi ſenſus q2 ſunt molli ſo: et er poſteriori nucha et nerut mot? q2 debetē deurioſes. In cerebro at ſunt tres v[er]ticuli diſtici ſecu[d]u lōgiudināde ei? In p[ra]parte cerebro e[ra]t: p[er]mi magno diuſidus iuas mediatates dextrā. l. et ſinſtra. qua[ns] vnaqueq2 est maior aliq[us] duob[us] v[er]ticuli. Iſic at v[er]ticuli prim? e[ra] ſedes et organum duob[us] ſenſu i. ierioq. et ſenſus coſis et phaſtāria. Et eni ſenſus coſis i p[ra]mediatate ſecu[d]u lōgiu et phaſtasia i. altera q2 ſenſus coſis h3 reciperci p[es] ſenſibilitu exteriō[rum] iter ea cōponedo et ei utiudَed o[n]ta p[er] copula v[erb]al. H[ar]phatia vo[rum] h3 puo t[em]pebo tuuſu[nodi p[es] referuare, et i fine bui? p[er]mi ventriculi ſunt due ſubē vna que e[ſic] ut acha: altera e[ſic] ut e[mi]s ſterrane? lōga fb ttilis rubea cotrabilibilis et elōgabilis et i ón e[mi]ns dicta e. Aa q[ui]m elōgat claudi[us] aſche et claudif v[er]ticuli ſecu[d]u ei? partem po[ſ] tremā ſecu[d]u qua cōliuſit ſecu[d]u v[er]ticulo. Et ſimiliter clandli tur p[ri]cipiū ſecu[d]u v[er]triculi ita vt p[es] ſon posſint trāſire de vno v[er]ticulo ad aliq[us] q2 ſit q[ui] h[o]vult ceſſare a cogitatōſe et operatiovi. ſenſu ſu[n]u exteriō[rum] et aut e[mi]ns ille cotrabih fit ha[ra]char dilatato ita vt p[es] ſo posſint trāſire de vno v[er]ticulo ad aliq[us] h[o]v[er]igedif cogatato[ns] v[er]ticulo? at medius e[ſub]tilis et lōgus et e[ſic] ſicu[li]s i. i. ſub t[em]p[er]mi v[er]ticulo et tertiuq. Et ei h[ic] v[er]ticulo v[er]ticos cotu[n]gus h[ic] at e[ſe] ſedes et organi[us] duap[us] virtutam i. c[ogn]itatiuque que h3 ponere viduicere et ch[ui] copula verbali et er vno alid ſurre. I. et ſecu[m]a mediatate e[ſ]eritimationa nuche quod ſactu ſuit vt ſecu[d]u extremu[m] magus latu ſeciperet p[es] et inten[ti]ones. Et ſecu[d]u ei? ſtrictu ipſas melius cōſeruaret. e[ſ]ei o[rga]na num virtuti memoratine que e[ſ] pure cōſeruatiu. et ſecu[d]u h[ac] h[ac]ragura figurat cerebrz poſteri? Et hi tres v[er]tetriculi ſunt diſtincti per medi[n] ſecu[d]u eo[ſ] lōgiudinā de ietec h[ec] v[er]ditiuſt ſit ſenſui ma nifeſta ſol[u] in p[ri]vo v[er]ticulo i[n]mo et nucha cod[em]o modo e[ſi] viſſi cta p[er] medi[n] vſq[us] ad ei[n]s finē. hoc aſt faciu[us] ſuit ne nocu[m]etu[m] partis coſicet toti. Sed attedd[em] q2 duo p[ri]mi v[er]tetriculi ſut i[n]terius inuoluti p[an]iculus subtiliſimo dictio p[iam]ater. Stitui at v[er]tetriculi nō q2 ei[n]s ſub[ae]t ſati dura ſeipa cōſeruabili ſed ſub[ae]du duob[us] p[ri]mo[tu[n]i, q2 ſatis mollis indiguit cōſeruāte. Sub fi ne a[ſt] p[ri]mi v[er]tetriculi et p[ri]cio ſecu[d]u deſced[é]do rep[itur] q2 d[as] fo[am]e rotu[d]u obliq[u]i aliqualiter dictu lacuna ſiue ebōtus in cuu[u]medio eſt fo[am]e ſtrictu q2 diagonaliter d[ict]ad et p[ala]tu? et e[ſi]de occurrit via directa que a medio ventriculo directo de ſecedit ad colatoriuq2 q2 eſt fo[am]e in medio oſſis basilaris e[ſi]

matu[us] ad expurgation[em] ſup[er]ſufluat[us] cerebrz. 2 cire[us] hoc ſoſan[us] ſunt carnes emin[ē]ticem magne rotuſe o[di]nata de ſuſtetād[us] venas vel arterias ascēdētes a reche mirabilis ad v[er]tificiōs dicti. et i[ō]n in basi eius apparent glādule q2 ſuſtuiunta rethe mira bile emin[ē]tates et per i[ā] lacunā v[er]tetriculi anterioſes et cerebrum quātus ad modu i[n] eius expurgat[us] ſuſp[u]luitates liet q[ui]z ad partes anterioſes magis purget ſuas ſup[er]ſufluitates p[ar]colatiora narii. Iſtud a[ſt] ſo[ſ]m[é] q2 latu ſet ſuperine inferuſo v[er] strictu ad Bāliabate yocatur embotus. Caput a[ſt] roſe eſt meatus qui d[á] expulſiuus ſup[er]ſufluat[us] cerebrz ampl[us] ſup[er]ſu tricus iſe/iuas. I[de]o caput roſe dictus eſt. et h[ic] eſt vnuus e[ſ] meatib[um] termi[n]natis ad lacunā. Toc[ur]a a[ſt] uſe due venē groſſe circa principi um lacune a quibus ramificant yene parue per lacunam. Tres a[ſt] ſunt v[ie] expulſo[n]us ſup[er]ſufluat[us] a cerebro: vna eſt oſſa narii u3 in extremi[t]at? ſuis p[er]ſo[ra]tā t[u] ad expulſion[em] a parte anteriōi cerebriz ſi ad receptiune [ſp]eru[er] i[u] odozabili[n] necno fuma l[is] euap[an]o[di]s o[di]nata. Secu[da] a[ſt] via terminat ad finē p[ri]mi v[er]tetriculi et p[ri]cipiū ſecu[d]i. Et t[eria] ad finē ſecu[d]i v[er]tetriculi et p[ri]cipiūt[em] tertiuq: per qua[ns] cerebrz h3 eius partes medias ſu as purgat ſup[er]ſufluitates q[er]t]eriantur ad lacunā i[á] dicta. I[de]o obloga[da] creata ſuit. Cerebrz a[ſt] h[ic] eius parte anteriōa habet duo additamēta q[ui] ſut ſicut duo papille[m]lares q[ui] vocant ea r[ú]cule mamillariae: 2 ſunt circu[u]olute p[an]iculo ſubtili. l. piama[rum] ad i[er]teni[que] ad oſſa narii q2 t[em] o[ran]io olſatus. Et a cerebro o[n]unk ſepti[que] par[ia] neruo[n]i. P[rim]u[n]i e[ſ]t nerui obtici groſiōes q2 reliqui nerui ortu habētes a v[er]tetriculi anriōi et p[re]cedētes ver ſu c[ul]os et antec[q]ui e[crediatur] ptamatrēc ynu[n]i admi[n]tus et i[lo] co y[on]nis ſut p[er]ſo[ati] et c[ó]tیر tenefq[ui] n[ò] cruciān[im]o v[er]nionē d[ex]ter t[á]dit ad d[ex]tru[m] et ſinſiter ad ſinſtru[m]i. Hop[at] at tria i[nu]uamēta. p[rim]u[n]i deſerit p[es] ſub viſibiles ad oculi. ſecu[d]um p[es] viſibiles ad oculo ad ſenſu c[em]: I[de]o v[er]nitur vt p[es] delate a duobus oculis vnta[n]e vna re apperat due, tertiuq. et ei ip[is] genera[que] arctia et tela aranea vt infra in anatomia i[no]zu. Secu[d]u et p[ar] neruq2 q[es] eſt poſt iltu[] yeniēs ad oculis cōscuroit ad p[on]e m[uc]reſus. oculi p[er]pterea ad oculis mu[n]to v[ot] lūtaru[n]. Tertiuq vo[rum] par[is] vidu[i]t in plures p[tes] quar[u] vna v[ad]it ad partes faci[ui] ad d[ad]u[m] ſenſu[m] et motu[m] illis ptib[em]. Et h[ui]nu e[ſ]t vna p[es] t[é]dit ad l[iqu]u ad d[ad]u[m] illi gultuq h[im] Aluic. Reliq[us] p[ra]miſceq cu[ri]te pari [q] et deſcedēs p[er] fo[am]e i[are]ſationi venē ſbetice p[er]ceuice ad diſafragma q[ui] ſlomachu[m] dat ſenſu viſicribus et i[de] h[im] Al[ód]inuq i[on]k nerui reueru[n]iu q3 apud Aluicē. a tertiuq p[er] ſexti p[ar]is o[ra]nq q[ui] ſut, pp[ri]q[ui] nerui yocis. Reſliqua vero p[er] c[ó]tیر par[is] t[é]dit ad palatu[m] ad d[ad]u[m] ei ſenſu. P[er]ſot q[es] e[ſ]t q[ui]ntu p[er] q[es] ſot ad oſſa p[et]ra q[ui] ſut, pp[ri]q[ui] e[ſ]t p[er] p[is] in ſo[ſ]minib[em]? e[ſ]o[u]z generan[que] p[an]iculi q[ui] ſut infra audit? P[er]ſtea e[ſ]extu[m] par[is] dwiluq in t[ree] partes quar[u] vna v[ad]it ad muſculos ſule. g[ec]u. e[ſ]t da ad muſculos p[at]ute[m]a maior c[er]teris ad viſcera deſeen dit in aſſeſione venē ſbetice et e[ſ]i ill[u] anaer[u] ex q[ui] rectitudie epiglo tis ſeparan[que] rami q[ui] ad muſculos veni[t] epiglotales qu[or]u ca p[ita] ſuit ad fup[io]q[ia] q[ep]loticiq[us] et ip[is] eluque cartilagie[s]. Q[ui]epigloti p[ra]ſteu[t] ex eis ascēd[u]t rami q[ui] ad muſculos cymbala r[é] filu[la] Claudeſtēs veni[t] et dicitur nerui reueru[n]iu. 2 ſut p[er] ſque nerui yocis. Reliqui h[ui]nu bis rami p[ar]guffi[que] diſbragmate p[ec]ioqe c[or]de et pulmone, et aſſociat ei q[es] e[ſ]p[er] tertiuq pa[ri] e[ſ]deſe[ti]d, ad viſcera. p[er]ſtea e[ſ]pe[ti]m[u] par[is]. q[es] o[ri]z a poſtreo. Cerebrz yeniēs ad lingua q[ui] et dat illi motu[m] volutariu[m]. dicit at. Aui, q[ui] o[ri]zur a terio c[ó]i[er] cerebrz et nucha hois: 2 p[er] e[ſ] prima duo par[ia] o[ri]z q[ui] a cerebro anriōi: i[ter]tuiq a terio c[ó]i[er] cerebrz anrius et poſterius, reliqua quatuor[us] a cerebro poſteriori [ſic]n. in anatomia nuche h[im] p[ri]mi viſi[que] eſt. A poſteriori a[ſt] cerebro o[ri]z nucha diuſa in duas mediatet[es] p[ar] p[an]iculi ſubtiliſtimu[n]: ne n[ume] n[ui]p[ies] coſicet alteri? p[er]ri]s accedit p[al]yſis in vna p[er] te altera n[ò]n nocta. Ab h[ac] at deſcedēte p[er] fo[am]ina, 30, ſp[odi]liu[m] o[ri]tur. 30, paria neruq: 2 q[ui] a cauda o[ri]z v[nu] ipar eruq. 30, paria neruq: 2 v[nu] ipar. que t[é]diu ad duer[a] me[m]a ad d[ad]u[m] ſenſu[m] et motu[m] volutariu[m]. ſub cerebro ſut duo p[an]iculi poſtio nari durematri et p[iam]atri q[ibus] g[u]na an[i]ta vt bi p[an]iculi vndiq[u]s cerebrz iuoliant. Elenautis a[ſt] h[is] occurrant rete mirabile q[es] in medio oſſis basilaris ex directo colato[ri]q2 cōr—toxtu] contextura

De cura cephalee

3

fortissima et miraculoſe duplicata er arterij ſtillifinimis et ad iui
cé còteris que ſunt rami apopleticar afcedétuï, et iſto ſeti ſiue
in venis ipſi? ſane ſpinit vitalis affeſdis a corde ad cerebris
ad hoc vt fiat aiiſis qui vt melius ſuberta eſt 15 mò ad minima
diuſus i bis arterij ſtillifinimis ipſe tamé i ventriculis poſlea
magio p[rae]ſit, et bec eſt vna ex cauſis ſire rete mirabile ſuſi
ſu it 15 cerebro, et è alia cauſa q[ui] è dignu multa custodia; q[ui] opter
natura locavit ipſi i loco tuttiffimo; et tertia cauſa eſt vt humidita
tes aliq i cerebro deſtéate ex vaporiſb ad ipſi ſecèdènb? et ca
dètes ſup hoc rete aliquá oppilatoſo cauſarè que eſſi c[aus] ſoni et
iſtud rete ſuſtèat due carnes gládoſe facte p[ri]cipaliter ad ipſm
ſuſtètúd i repleſu vacuítates et facie ad ſuſtètádum duas ve
nas ascendentis ad cerebrum aut duas arterias ascendentis
ad vètriculos cerebrì. Et his p[otes] comp[he]bendere vnium
modum apopleticu p[uen]tùn[us] ex oppilatòne bui? reſio; et arte
riar apopleticar afcedétuï p[ter] illu q[ui] còter euenit ex oppilatio
ne vètriculòp cereb[ri]iter quos eſt difficile vifliguere 15 de his i
capitulo de apopletica. Poſtea ſeq[ui]s basiſare quod eſ duri
tus ceteris: tu q[ui] debuit alia ſuſtinere: tu ne putrecat: qu[ui] ſmiffu
ſit humiditati]b a capitè deſcedètb? Hoc àt eſt diuſiſu 10 ſola
petroſa et nariu? et oculòp et duo offa lateraliza que vocat offa pa
ns. Et er his liquet caput eſe còplectionis frigide et t[é]pate i p[ar]
ſiuis p[ter] apopletione humidá cerebri cotra operáté ſicitaſt of
ſiu? et p[án]iculòp, et q[ui] p[ò]t pati è genus eſgrûdinis ſimplícis et
cópolite. Hec de anatomia capitis et nervu[us] ſuſciuit iam rei
quum absoluamus et cetera. Almanfor.

A[ndo rubedo et tensio et grauado i facie t
q ocuſis c[ui]ſtis affuerit et t[act] calid[ie] ſcritur et
p[ul]ſuis ſuerit magn[em] ex cephalica facièda e
phlòmia i p[te] i qua e[d]o dolor v[l]i qua dolor imagis inſe
ſtat. Dein aqua roſk. et oleu ro? et acutè ſumat et simul
miſta agitèt donec vnui ſiàt? et ſup niue[]ſrigidata ſup
caput ſuſdàt. Eger v[o] a carniſt? et viño abſtineat et
comedat adſciá citriná.i.cib[ui] q[ui] ſit de l[è]tib[ui] coctis in
qb[ui] adif acutu? et p[ar] croci et tap[il]i.cib[ui] q[ui] ſit de l[è]tib[
]coctis c[ui] aqua et berbas frígidas et fruct[er]fròs. Et
ter àt ſoluaſ ex myrobl[ui] citris et prunis et tamarídis et
zuccaro albiffimo. Quod ſi ſita nò ſufficiut ſemina
maliauſci i aceto poſita agitèt qu[ui]ſq[ui] ad ſp[il]titudine
p[uen]iát de q[ui]b[ui] ſplúz capiti ſupponat ex p[filio] q[ui]z et
aceto e[plastrù] fieri vtile eſt. Jo.Az.

Capitulum primi de cephalæ.

b De
Capitulù p[mi]tulat de cephalæ: circa qu[as]
Rubrica p[mo] notàduq[ui] cephalæ cephalar
gia ſoda et dolò capitis ſunt termini ſynonymi ſigni
ficatæ p[ac] diſpòſo de q[ui] d[in]erit auctòes ſub bis diuſerio nomi
nibus d[eter]minat ab Auic.náq Joanne ſerapionis: et D[he]ſue
vocat ſoda ab A[lex]andro vocat cephalargia.a R[ati]BAliabate
Loſtino P[aff]ionario vocat cephalæ a cephalo grecce caput
latine. Sz p[ter] hos ſunt termini dolòre ſpitalè capitis p[or]ta
tes ſicut nur ouſi p[ar]coſi. galeat vocat ſinificates dolòre toti: ſatuis
iſperabili[que] ſuetudinariu[em] ab ei c[ere] c[as] facile excitabilè. Heigra
nea dc ab hemi q[ui]b[ui] è medi[ui] et crane[ui]; dolòre v[n]i lateq[ui] ſp[or]tat
q[ui] ſuetudariu[em] et ſimuliter hemipagia homonopagia át dolorem
quarte ptis ſignificat. Clauus v[o] eſt dolò fixus it[el]us p[u]na[que]
cnpáos p[te] i p[ſund]u admóz clavi caput penetrá[que]. Quan[tu]m ad
quid rei d[ic]it Auic.n[am]q[ui] ſoda eſt leſo i mébriis capitis. Sz it[ell]igen
d[ui] è q[ui] eſt leſio dolòſa i toto capitè aut p[tb] et]. Et eſt en[]o
lo[ra] tristis ſensatitactuina rei ſubito materialiter im[pr]imentis. et
omnits talio eſt ac otac[cepta]. et hec de quid nominis et quid
rei quantum ad rubricam.

b Juiditur
Hoc capituli i tres p[tes] In p[ra]ma
agit & cephalæ p[é]dètæ a c[aus] corpo
rea. In ſecùda de cephalæ a c[aus] p[ra]mitiua. In tertia po
nit quoddà remediu[que] efficar et ſtultu[m] ybi cetera nò ſufficienſent
reſuða ibi p[pe] ſiné capituli. Si àt c[ep]halea c[ò]tigeret p[ro]pter

multa: tertia ibi. Si àt ad hoc ſoda p[fe]uerauerit. Prima ad
huc i duae. In p[ra]ma agut de cephalæ p[er] ſeffentiá i capitè. In ſeda
agit de cephalæ p[co]titate marie a ſto. ſecùda ibi. Quod ſi ce
phalea quotidie. Prima i[te] i quòr[us]. In p[ra]ma agit de cepha
lea ſanguinea. In ſeda de colorica. In tertia d[ha] p[le]gmatica. In
quarta i[te] ſe dit ad ponéd[ui] q[ui]dá átota ſerètua t[á] i ſoda cali
da q[ui] frígida. ſecùda ibi. Si àt c[ui] ſiſtis ſuerit i pulſu velociatas.
tertia ibi. Ad ſi c[ui] ſoda nò ſuerit aliq[ui] eorq[ui] virius. Qua
ta ibi. In cephalæ v[o] calida. p[ra]ma i[te] i duas. Primo ponit ſi
gna cephalæ ſanguinge. ſecùdo cura. ſecùda ibi. Ex cephalæ
facienda eſt phlebotomia. Expoſito littere Rasif.

r Ed nunc
Rasif i p[ra]ma p[te] b[re]vitat[ui] idulges

ponit q[ui]z signa cephalæ ſanguinea inquiés: q[ui] qua
do dolèti caput affuerit he quiq[ui] signa t[uc] su. hec cephalæ p[é]
det. a ſanguine. Primu[rum] rubedo i facie t[ui] ocuſis ſuple aliquiditer
tédés ad ſuſci et purpureu[t] talis eni e[] colòr ſanguintis. Scot[us]
télio i eſd[em]ptib? et oib[ui] ptib[ui] dolètib[ui] pp ſp[er]tua ſaguinis illas
ptres preſtens i e[]xtedètus. Et tertiù[rum] gravuða maſſeſta ſenſata in
illis ptib[ui] p[éd]és ab ead[é] c[ui]. Et quarru[t] t[act] calid[ui]. i. maſſeſta
culitádas i illis ptib[ui] ſenſata t[á] ab egro q[ui] a medico t[ag]ete p[ter]
multitudinis ſanguinis et ſp[er]tua ſp[er]tua. Et quiu[m] pulſuis ma
ſgn[ui]maxime arteriæ capitis 15 èt de pulſu alia[ri]z arteriæ q[ui] c[ui]
tenit ſerificant p[os]it. 15 pp necessitaté aucta c[ui] fortitudine
virtutis et ob diëtia ſiſt. Hic àt ſui p[ul]c[ui] c[ui] q[ui] e[m]n[em] debet
eſſe plen[em] ob multi ſanguinis ſp[er]tua. et ex his littere ſin[ia] m[à]
ſesta e[] quib[ui] oib[ui] p[lem]to mette addite vrina[que] rubea q[ra]ſan
guini attestaté. níſi m[à] ad ſupio[za] moue[ra] cerebr[em] poſtematu
ra. q[ie] ſonu[m] lòg[u] pp multitudiné oppilatoſis níſi veheménta do
loris excreut.nò tamé p[ſu]du c[ui] materia n[ò] ſit frígida viſcota c[ui].

Sequitur p[ſpet]ie cauſas et signa.

r Equendo
Didine p[mi]ſtus iḥac vel circa
hàc p[ic]tularà habemus iſgre vtræ

Prumu[rum] ſeſlicet p[ſpet]ies et c[aus] dolòris capitis. Secun
dùs ſigna. Et tertiù[rum] p[ro]ſticiu. Sp[er]e eis et c[aus] Rasif b[re]vitat[ui] in
dulges b[re]uiter pràſtuit inuit eis ſola v[nic]a diſtictò p[er]p[ſpet]ie de
lo[ra] capitis ſup[ta] a cauſis. 12 q[ui]d[am] dolòr capitis e[] p[éd]és a c[aus] cor
p[ore]a. q[ui]dá a c[aus] p[ra]mitiua ſicuta ſole igne balneo odozib[ui] e[br]
tate véto et frígore et ſic de ſingulis. Aui v[o] a eſ corp[ore]a e[] p[er]
p[er] 12 q[ui]d[am] p[er] ſeffentiá i capitè. i. p[éd]és a lehone aliciu[m] n[ar]p[ui]
tus capitis ſicut còp[let]iòs q[ui] p[os]i aut v[en]itatis aut p[li]u[m] ſik ſicut
et i apoſtemate. Et i[am] a mala p[er]lèriſe aut ſimplícii aut p[or]ta o c[ui]
m[à] m[à] aut fine m[à] l[ui] a mala p[er]lèriſe ſumida fine m[à] nò p[os]uſi ſie
ri dolòr. et i c[ui] m[à] aut ſaguinea cholerica p[le]gmatica melica
aqua c[ui] vétoſa aut vapò[ra] o: 12 i[am] a mala p[or]toſone aut ab vna
aut plurib[ui] p[er] male p[os]itoſi. et i[am] a solutoq[ui] p[rin]ui aut atiqua
aut recei ſimplici aut p[os]ita facta a c[aus] i[tr]ſeca aut extrſeca. et
he solutoq[ui] p[rin]ui aliquod p[éd]et ex ſm[ib]o e[] exiſtènd[ui] ſup[ri]
cturá nariu[m] p[pe] carúculas má[m]illares et i[am] e[] apoſtemate aut
est ſangnùneu cholericu p[le]gmaticu aut melacholicu aquosuſz
aut v[et]o p[er]utis aut miſtui. et ſit aut i[am] ſub[ar] capitæ aut p[an]iculatis aut
i venis aut i[me]tib[ui]. Aue v[o] p[co]titate aut a toto ſicut et ſebriz[ui]
aut ab alii c[or]p[is] p[ic]ula c[ui]ta s[to] q[ui] frequenti? accidit de q[R]
Rasif i littera, aut ab iteſtis, aut ab eſp[ene] splenei n[em]tib[ui] veſica
matrice, aut a mébriis p[u]ſualib[ui] et mirach aut ptib[ui] extremis.

Aue àt é p[co]titate qu[á]doq[ui] è c[ui] p[iodis] et porilmis ſcò[pi] p[os]
dos et porilinos cauſe q[ui] è i mébrio coicáte. ſicut q[ui] c[ui] coitate
stòi è pp effusioné materie cholericaq[ui] alia[ri]z ad ipſi[us] c[ui] p[io]
dis. et ſicut q[ui] c[ui] p[iodis] ſebriz[ui]. Circa q[ui] distictò[es] pulcher
time notàduq[ui] q[up]lè e[] c[ot]as. i. abſoluta et n[ò] abſoluta. C[ó]ita
té e[] abſoluta d[ifi]nit Auic. p[ra]ma t[er]tý tractatu ſcò[pi] capitulo de p[ſe]
tieb[ui] ſode p[co]titate. et è vt ad p[te] cerebri ex mébrio coicáte nibh
pueniat corp[ore]u[n] níſi ip[er] noćemétu. C[ó]itas v[o] n[ò] abſoluta
eſt vt ad cerebriu[em] ex mébrio coicante aliq[ui] p[ueniat] corp[ore]u[em]
t m[à] vapò[ra] vétoſitas aut p[ir]skeit. Exepli prìmi reiut dolò capit[s]
p[éd]es de p[al]mo dolòre iucturá p[ú]ctura et ſi tib[ui]. In q[b]d[ui] ad
caput n[ò] tráſit alioq[ui] corp[ore]u[n]. i. c[ó]poſitù u[er] m[à] t[or]ma: ita q[
]neq[ui] vapò[res] neq[ui] sp[u]ſi. 15 ſola quaſi maſſeſta aut occulta
ſicut venenofitas: aut forto ſol[ui] p[os]o i[nt]éu[]ionale[s] ſm aliquos.

a ſi

De signis dolores capitis

quibus male cōsentio: 1q 1spæ itentēdes dolores representent
 Dolœ sèn fuiui cōi aut vutui cognitùe: at tīn dolœt nō faciut, vt
 pors et diffone dolores in qum fumit pæ res mālHER ipzimit aut forze
 tib nubil ad cerebrù puëit: 9d pōreæ aut qæ aia eadei exilits iğlibet
 pte dolés in vna pte dolebit et in altera pte valde sensibili: cujus
 lefa facile cōcotet, 1st et sèn tūrur delitte in coim in toto corpo-
 solu pp cæ delitiæ extestitū i capite virge. Secundo videlicet
 mur p[er]s et mèbræ alterari p[re] pte pos p[re] p[er] spæs obiecti seu cae
 dolores d[ato] qum nullæ ąlitas tāgibilis in cerebro recipi: cima
 gianò i difficulter affentio, vn stat k[om]o i n[em]bro distale feri per
 cōbitate dolœt pp maximâ sensibilitate: 13 nō fiat iptib iterme-
 dijs q[ui]s forze nō sunt ita sensibili: aut ita colligare. Et nota q[ui]
 mèbræ lefù p[re] cōitate et ab solutā frequêter tāde ledif p[re] cēntia: aut
 q[ui] mèbrù lōgo dolœt debilitatū facile recipit sup fluititates alio
 rù mèbròz aut q[ui] p[re] dolœt spiriutib resolutis debilitatæ digesta
 et expulsiu: vn nō b[ri] couvertit. i.nurimèt: neq[us] supfluitates ą
 in ığlibet digone reſcanc debite expellit sic leg ſleio alicuins
 ſuarù n[am]z: 2r et h[is]io infert e[que] dolœt in alioq[ui] p[re] corpos i q[ui] nō fit
 soluto cōtinu: n[3]ma coplo.

( Sed circa c[ui]s notate: q[ui] c[ae] imediata dolores mala p[ro] p[ro] aut soluto cōtinu aut ut vobis ap[are]. 13 sm Auerio, tertio cap. liget sola mala cōplerio ſut c[ae] dolores, ığlibet aut mala p[ro] p[ro] ſue ſimpler ſue p[ro] ſoſita c[ae] dolores p[er] mala p[ro] p[ro] huidæ. Ipa n[om] no facit dolœt nifi ſut c[ui] m[à] mota de ſolutione p[ra]ma trery atatu ſecù do caplo p[ro] p[ro]. Cæ a[ut] male cōplonis calidè ſut fan guis: coleræ phlegma falsum: buor fact: calid[us] putredine: aut evulitio: 2r vapores ab h[is]io elevati, ſiſt c[ae] primitivè calefaciotes ſunt ſiſt ſoli: ignis: vnui potés: crapula et ſimilia. Cæ autem male cōplonis frigide ſunt h[ui]bœres frigidi et vapores ide eleua q[ui] b[uo]s n[ò] acciderit caliditas accidens: alba aut cōplonis ſicce ſunt exciccantia: ſiſt dies caniculares: mot: corpo[ei] et aia les exuberas coitus furus vêtris et cetera. Cæ a[ut] ſulte cōnti, nunnatis ſunt vapores aut vêtoſitates ſut multitudine extenden tes, aut ſui acuinate modicátes, ſiſt m[à] multa replés et extédes humor ceriunis p[ro] cufio aut caſue vermes generati ſupra ſtri cura[n]u narii. ſie apa in alioq[ui] p[re] ſensibili cerebrì fine calidù fine frigidum aut multu. Sed h[ic] nota q[ui] vapores q[ui] frequêter c[ant] dolœ capitis quâdeq[ui] aſcedùt p[re] vias ąplas ſicut p[er] ſeri aut c[an]am pulmonis. Auádoq[ui] p[re] vias ſtrictas ſicut p[re] venas arte tias et nervos. vnde in fine primi capitù de ſoda. Sodæ eni p[im] fit, p[er] p[er]tterea q[ui] arterie aſserut vapores fraudulentes. Et dolores uti per venas deferentes vapores ſacti ſut multum fortes et p[er] ſofundi. 2r magna advertëtia digni. Et notate ex. Aui. q[ui]a omorata c[ae] fada frida faciut ſoda, licet a[mo]rata calida curèt ſoda fridâ: 2r ecótra calidá q[ui] ſuccedùt ſode q[ui] est veru nifi multiplicem. Luc. n[om]replèdo caput et caput extédo capitæ ſut ſoda. Amplis c[oe]no q[ui] modi colligantia ſunt ſu ſi p[er] ſu ex Aui. ſecùda primi capi. de cōplédo ſiponibus, et prima tertiy actant ſecdo caplo de p[er]s[pe] ſode. Primus est r[oe] me b[ri]t viuti: 2c[oi] coicantis et itermodi et c[oe]st]i cerebro meditibus nervis reueruntur. Secúdus q[ui]s est via et tráitus de vno mébro ad reliquiu: ſicut inguen ab epate in apatib[em] cruris. Tertius r[ó] ne vicinitatis ſicut pulmo ſoda et mailla c[ordi]. Quatuor v[nu] è p[ri]cipi: et radit opatòis alteri: ſicut diaphragma pulmo nis. Auiut q[ui] v[nu] ſeruit alteri vt nervi cerebro. Sexq[ui] colli gantant, v[nui] tertio vt nervis et cerebro p[er]p[eri]i inter ſe colligant. Si milí matrix et diaphragma mediutib[em] nervis cor: epar i p[er]le: c[ó] muncant cerebro medianib[em] nervis veni q[ui] arterys t[em]. So da at ſacta q[ui] a c[ae] primitius est multiplici ſm[ú]m multiplicitatè vel mi tuudine cauſarù primitiu: ſicut ſoda ex vêtris, et ex radiis ſola ribus, et ſoda ex odòribus b[óis] et r[om] calidio et fridis. ſoda ex evulitæte et ex p[er]ſuasionc t[em]. Secùda diffìcio ſum[ú]m p[er]nec intè ſionè dolores q[ui]s q[ui]dè ſiſtus de quo vicit Aui. q[ui] obuſas ſynplici tu infantis leuia habént[em] oſſa ſepat et frágit comíſura: q[ui]d[am] ne: d[am]us. q[ui]s parvis vt in lethargia, Tertia diuſi m[á] ſumit a p[er] ſeueritius. q[ui]s q[ui]s in ſubſtantia cerebrì q[ui]s d[am] in p[á]niciulis útrecis, q[ui]s almochat: q[ui]s in venis: q[ui]s in

meatibus. Serta penes facilitate mot: iphuis ad difficulatè. His
enì facile venit ſoda q[ui] habé[que] debilitate cerebrì multa ſensibili
tati et mèbræ digesta debilitate cœteris cœbra. Septia q[ui]dæ est
foda téporalis. I. chroïca. q[ui]dæ pauci téporis. T[é]poralis fit p[er]
pter phlegma aut melacholias aut debilitate cerebrì aut apostola-
ca te incipiente indurant: aut l[ui]s indurat. 2r t[em] vidi et t[em] ſere ſem
per male tâde teratur. Octana q[ui] q[ui]dæ continulta c[ui] rheumatì
mis q[ui]daz n[ò]. et 2r bis i[mi] p[ro] m[ú]m ab solutis fit. 1spæs et c[ae] dolores
capitis t[em]. Abmulto dolores q[ui] ſumunk ab ip[a] dolo-
ris effentia q[ui]s de h[is] agef in ſequitibus capitis q[ui] dolores capi-
tis ſunt 1sm p[im] granati extestui pulsatui p[ug]tui aut p[or]fatui
ut 1m diuerſitates cauſarù ip[s]os penſaient.

( Signa dolores capitis.

Ed
P[er]c de signis eius. Signa.n[ò]dæ p[ro]nolica
sicut vrina subtingial: aut liuida. fi.n.migritur
turbida et remanet turbida significat magnæ ebulitio
n[ò] a colore putrediali factæ: 2r t[ui]c dolœt: eſt aut fit. ſi vero migrit
clara: 2r t[ui]c turbida ſignificat dolœ capitis futurib[em] at migrit
turbida: 2r poslea clara fit minoris est multitudine frequêter acci
dit vitio renu: 2r vesſicæ: 2r proprie ſecerit refidetia: 2r fit turbida
alioq[ui]o via crifis: 2r et bonus ſignis: 2r marie in p[er]uio e ſignus
inſalibile ſup saluté, vt er lōga practica vidi. Ihec oia diſcutièda
ſunt quarta aphorismos aph[or]imo illo. q[ibus] in ſebribus vri
n[ò] turbidate. Secùdus ſignu p[ro]nolitæ e[que] vrina alba ſubilis in
ſebribus: 2r marie cōtinuìs n[ò] q[ui]s in principio parexim: ſed
poſt angúmeti: 2r n[ò] ſupta imediata poſt ab[u] p[ro]nolitica.n[apt]u
materie ad caput. 2r forſtate p[er]c[n]efit. 2r hoc nifi et p[er]cillatio
aut nifi m[à] ad aliud ca.nale p[ra]mteſt: ſicut ad intellitia ſectura flu
r[ui] vêtris aut ad cuti ſectura varielas: aut n[ò] alioq[ui]b[em] a[pan]
du: ſed 1pm ſim repit ad cerebro. Altumum ſignu c[oe] oſi ſode
materiali est ſer iuenda in n[aribus] duierſos h[ui]bœres significas
p[ar]mi patiate coloris. Citiria q[ui]s de vuridis ſignificat coloras.
I[pa]ba vero phlegma p[ic]pue ſi fuerit ſine p[ú]ctione et moridatoc[em]
sicitas aut n[ar]iu fine grauiedic capitis ſignificat p[ra]tutac[em] bu
m[us] in capite ſuplibus. Lu[n]i q[ui]s grauined at ſignificat aut p[er]cillat
on[em] et strictura n[ar]iu: q[ui]s ſacile c[oe]nſe cutur q[ui]s n[ò] poſsit p[re] nareſ
n[ù]ſiare aut raptu materie: 2r ſic dolœ p[er] ſentè aut futu: aut ip[]
tentiam expellendi t[em].

( Sed veniédo ad ſigna c[ar]s ſi fuerit a c[ae] primitius c[oe]nſolet
p[re] c[ent]ia: aut p[er]ſessione ip[er]a: 2r p[er] effect veriſimiliter ab ip[er]s d[re]
luctos vt p[er]ma ąiti de ſebrib[em] p[er]himeris. C[oe]nſolet at e[que] p[er] eſsen
tiá capite q[ui] dolœ è magis p[in]u: 2r p[he]dedit ſleio alicui? natu
raz cerebrì aut plurib[em] et erit c[ui] reſligo opatòib[em] cerebrì nocumèt
u: 2r tenebroitas i[nculo]. 2r nocumèt i[mi] aliis ſenſib[em] c[ui] bateſi
donatib[em] reliquior p[em]b[ior]. C[oe]nſolet vero e[que] p[re] cōitate q[ui] n[ò] ita
p[in]u: 2r auget et minuti ſe[con] augumètui: 2r ſcremètui nocumètui
m[é]bi: c[ó]icatis. In q[ui]ſi è p[er]ſiderádu c[ui] m[é]bi n[oc]umètui p[im]o
icipit. 2r g[ib]ſecutui è p[im]o eni i[icipi]es egrotare veriſimiliter alte
ri n[oc]umètui c[ó]icat. C[oe]nſolet at p[éd]ere a mala p[le]xerio cali
da aut i[mi] igida ſine materia q[ui] ſentit m[á]ſeſta caliditas. at frig-
ditas 2r cetera: ſine aliq[ui] capitis grauined, 2r è c[ui]s ſicitate. n[ar]
um. 2r ſi ibi è c[aliditas] forſat[em] è rubedo oculi. 2r inu[n]a frigidis.

In frigida res veròs è c[oe]coriato. 2r n[ò] i[mi] faciæ: c[oe] extenuato
n[3] rubedo coloris. n[3] dolœ è mult[em]. Sicæ at ſignificat p[er]ſsio
c[ar]p[er] c[er]icatui: 2r augef c[ui] iteratoc[em] a[er]. D[he]terie p[he]d[é]du p[er] h[ec]
matere. ſiq[ui]de fuerit ſaguie i[mi] c[ae] ſunt q[ui]s ſigna in littera p[o]ſita
a[R]i: 2r l[upus]i q[clarata]. q[ab]p[pe] addé: è ſon: q[ui] lōgo p[pter] va
pop[ul]utudiné.nifi a vehemætia dolores ip[edi]a.n[ò] tam[em] gra-
uis aut p[ud]q[ui] vapores n[ò] ſint groſi aut frigidi multu opp[
]mètes. vrina grosia rubea purpurea: que oia ſelligeſa ſunt ſan
guine peccate magis i[quato] q[ui] i[li] etc. ſi vero peccaret i[mi] quali
hec ſigna eſſet refractas q[ec]b[us] i[cl]inatoſtq[em] fangui ad alioq[ui]o
r[ui] humoq[em]. 2r frequéti è r[it]dolo: i[pe] a[ter]odi. Si vero cholera
fuerit i[mi] c[ae] erit dolœ acut. m[or]dicatiu: p[u]ctu n[ar]iu vigiliæ. colo-
cu: 2r parua grauities. t[actus] calidus c[ui] moridicat, p[ul]ſus
velos 2r ſi dicit magnus q[ui] virtus blil[or] c[eteris] parib[em] ſinſonq
m[ag]is inobedies.n[3] in oculis aut facie erit t[é]ſio. 2r ſitis adderit
et frequétius erit dolœ: i[pe] d[ix]ra: ſi ſuerit a p[le]gbalem erit fri
g[iditas] tépo[pe]. colo[al]b[em] dolœ: obliuſus i[mi] magnus p[ru]eueras

["De cura cepbalee", "4", "ſenſus hebes, ſonus, pkund, pigrila.structio appetit, vt oblias.naufeatiua ſatietas.que oſa facit phlegma ſui frigiditate humiditate groſſuite vifocitate. et ſrequent, et dolores, i pte potenti. Si fuerit melacholia erit ſulidiana faciei ſive plübeitas. corupcio ſenſu, iter, p[er]ſeneratia dolores, obnulſus dolores, et ſrequent, et dolores, i p[er] ſinſita. ſte ſvia ſupta ab ſe p[le]ctione ſexm regione t[em]porib, ani ſuſetudine, arte v[er] exercitio et ſimilib vidéda ſobs p[er]mi. In vétova aſt et vapozofa minora tur doló aut n[ò] é gravitas, multiplicat exſtenti, et fortaffe é c[ui] p[u]tioe ant corſione, et qu[à]doq[ui] é c[ui] ſonit aut t[in]itu, et fortaffe crescuit c[ui] ea guide mult. Et qu[à]doq[ui] multiplicat c[ui] ea p[ra]muta tur dolores of loco ad dolores, et qu[à]multificat vapóv, fit pulſatio fortior capito, et imaginaſt imaginationes corruptas, et affoſiak ei scotomia, et ſtigo, et vidéſi firmó q[ui] eleuſe ad alta et ſon fabricé ſe volare. Si vero ſoda fit a ſolutio, t[in]ut ſclaraf p[ir]ſaſ solutio n[ò] fi extriseſ'apparet, et p[ar] c[as] p[er]miuſa ſoluerét, si vero n[ò] apparet exteri' ſclaraf p[ir] ſaguiné aut fané egrediété. Si vero p[é]deat a mala p[os]titoſe ipſa ſeipſa ſclarat fi exteri' apparet, si vero non: redi ad signa cuiſeuq[ui] male p[os]titoſ, et cognofticp excluſiō alia[que] cap. si v[or]o fit ab apoſtimate: ad ſut ſigna carabiti aut letharie gor, et ceteror ſuo loco vidéda. Et doló qu[à]doq[ui] c[ó]icat vſque ad radices oculex pp motu nervop obticor p[or]ſatiuſ pannica los, i ſteſu[n] dolet pp motu, i ſi nocométu et p[ar]niculo utrificis t[in]o doló é fortior, si v[or]o i ſubat the doló, et obnuitu graviationis aut exſitu[n], si v[or]o i p[ar]niculo utrifleco t[in]o magis dolet exterius.", "Signa át facta ex ſimbi' p[ar]capie ſunt corſorio fortis, et fetoriori, et ſit ſoda fortior cum motu, et ſedat c[ui] gete, erit et alijac p[er] ſit inaſo pp motu, p[er]miſi. Si v[or]o ſoda fit p[or]citaté a toto ſicut i ſebib' et crisib', crescuit ipſis excreſtibi' excreſtibi' ipſis, excreſſe tibius, et ſemotur et ſeruere earientem earientem earientem

De cura cepbalee

aut malu eituefrisq i'd id fùt. Uui'scriptò erit hec. R. seis altee
cali cù qualitate odiuntis ad ficeis qùs tu volus. v. g. s. v. dìsù
tur optie femina i montario: et cù aceto òbite icorpàdo fiat épla
itp aliqliter ligò et fup petia exted at et piti dolèti frigidù applicef
ac fùm aliqliter tepidù. Si qæras maiòre resolutòs, et fùbt qù et se
mic pilyz et aceto posset fieri medicamè simile. Sz. aduerte qù
òsbem acipere mucilaginè pilyz exutiè siu tractà ex coonce non
er medulla qù: medulla è veleratua exustès calida è sicca et qùo
paro èv exterior frigida et humida et fedò. doz g ponì in aqua cali
da d'onec mucilago seperèpò òbità fricatoz abfs forzi òstrictio
que mucilago ac quibù medicamè fit ad medicamè fùß medicamè
gis quenit i principio et ybi magna frigidaòte op? fit. Ex his di-
etis Rasìs quiqz elicim? etìtetòs curatuaos. Præma è saguïs huc
dolòre faciètis cùo ac diuerfio. Secùda è male plexois calide
in cerebro ifrigidatio ac saguìs ad ipm fluèti repcuffio. Tertia
eit cholere saguïn acuètis et fluere faciètis euo. Quarta è irfi
gidatio et repcuffio cù refolùte mista tâde pueniès ad refolù-
tua pura. Auita è òbita fer sev nò naturaliuz adminitratio re.
Et sexta subdi potest. f. accidentuus correctio re.

De cura cepbalee proenientibus a languine.

## Aucatio

Auidè saguìs doz èe prima dua

b? ditòib? obseruatis: prima qùa
vèteri nò fit stipticè ac fecib? replet? i q cau pimo cù ei
feri ifrigidate ac lenituo educèda fùt. scò doz dolò nò fit foruſ
fim? adeo qù ordinè curatois huariecet. In q cau fa sedatòre dole
no i dì aguilo d'ocudatò forzi foluòs pùnuòs ad diuerſu doleto volu
erio dolòre i'li? mébrì pùs fedà. qù facièdu è fecb preepta Auic.
quarta pmi capitulo tertio, aut cù remouètib? cám. i malà plic-
tionè calidùs cu ifrigidatib? fìctio oleis et fucces de qub? i'fen?; aut
fi sì fit pp solutòez pìnuui a faguine modicàte aut extedète ponan
tur ea qù leniàt dilatat poros apiat refoluèdo vt materia nò i lo
con scuìto d'ocudatò forzi foluòs pùnuòs nò tì cù multa calidità
fìcti mucilago maluauilfei sìei lini et pilyz cù oleò roſaceo et ca
memùlline et ſimilib? òbite teſpefactio: aut nì hec nò yaleàt fiat cu
anodinis fecb plurìmòs fit en dilatàta poroùs et òfortatio calo
tè nèl'arè dòe ſue ſimiludinis qù dè principalis et eſicar curatoi qùis
egritudinù. Et tertio sì va duo generali o sufficerèt ſiat fedà
tuo eis ſtupefacietib? fùs timore et cautela iciptìedo a leuioibus
et magis ceteri? applicutis qù ſ caput purgijis aut iteri? ſuput aut
in aures dilittalis potare àt ea iter cetera òteriè è lìs etten? appli
cita magis pèt opplet et materià àpì? i vno loco d'ocudat. Sed
cica phlebotomìa aduerte qù fi corp? fuerit plenùi. ſaguine feci
dù sùbi totiue et cù ſ notabiliter fluctu ad caput aut i ca fuert
refètòio méitrupò aut hemor? oید ap raphenis pmo faciedà è
phlebotomia deide si fàguis fuerit adbuc calidus et multus et
bafìlica lateris euìuède fàguis aut vena còrtoìtio re cephalica, quar
to er vena frotìs dolòr exustète magis poſterius aut loco ipius
ſagùs et naribus pucoc aut naribus ſaguifuga applicef. Si
vero dolò fuerit magis avnius ſiat phlebotomia en venie ere
nere v'l'nuche ybi collu capitì pìugit aut vètòfatio ibidè aut i spa
tulis aut ſaguifugapè i his locis applicatio. Et si magis dèclinat
vena dìs phlebotomie vène posf auurè ſinítras, et ecòra è deidi
nat ad ſinítra, phlebotomia àt venè nàſi credo magis, pèſert ad
euacuàdù ſaguïn pètètì i pte áteriori, et ſimiliter phlebotomia,
venap vèapè i puz aliqliter loſarò. Phlebotomia àt puz vèapè in
cute capitìs exustèntièn eiant ſaguïn pèiùcti sibi primù. Aerù
sì ille phlebotomie fieri nò poſſut pp etatè et alia huiusmodi fan
guifuge et locis ipſap apponat qùs qùz Auenzòar non dubitauerit
phlebotomare puèrui ſuù triennem qui phlebotomia illa euafis.
Phlebotomia àt venap guidè nùqùs auſus ſuz facere vèz i ma
sua plectoria capitìs et i calibus extremis ſicut i apeptoria fan
guinea i magno apeſtemate ſaguineo credo qù nulla phlebòre
mia è magio pòpta ad ſicurrédu. Si àt magna ſanguinis re
pletio i toto: ſuz tamè non i fluruo ad caput a phlebotomia venè
cònis è inchoaùd aut eiuſdè lateris aut còrarii. Fm maiòre àt
miòre plectoria: aut fm qù grìi maiò: aut miòr diuerſio, deide
ad cepbaleatic: z ceteras pò ordinè vt ſupra vn ynièdu èimo noto qù
è in cepbalea imàli corpore exustète plectorico phlebotòcia con
uenit. Rasìs àt pìcìpìs phlebotomìa cepbaleca euìſde lateris lo

quitur in caſibus còiter còtingentibus in quibùs nò effi magnæ
repletur ceteræ àt viueri òſes còntinuer debet marie qæ phlebòre
mia de qù dictu è ſicut fricatiòes vètòſatòsine ſcarificatòe li
gature qù ola fiat deſeèdo iepictèo a ptibus ppiqìs tèdeò ad
remotas. ſed inter cetera memò: eſto lòtius crurìi cù nò aq. ca.
ueriones aùt qù fiut cù euone còira incipit ut a remotio tè tèdut
ad propiqa. Alchemòra è vniuerſales euones ſemp debere p
cedere pùculares nibi ybi nò adſept replei in toto neqùs in alt
quo mébto ſibi materià còicare potète re.

De Secùda àt intètio pſicaf cù medicis qæ Rasìs ſupiſs poſſut
que a cau roſaceæ oleo ro. et aceto olo intètòi amodò poſtrae
eiuo medica ex pilyz et aceto qù magis opus cèt infrigidare et
loco ſupraſcriptis ſi nò habeat: applicef ſucco plantaginis ſuc
tur virge pafòtus cù modico aceti ſucco lucte ſi adestil
vigilie, et ſi opus ſit magis infrigidare ſucco solati ſempuwe
t hmoïi hec tamè còueniut obseruatis quibùſda còdittonibus,
Pria qù capilli cù ſupòciibus pàſcidatur. Secùda qù applice
tur ſup cerebro aúrori i loco còmìſurarùn nò àt poſteriori: q-
mìtù frigidù è: et òe? originis nuche, ſz pòe qù ma ca. fit ibidè.
que fidei. Dico qù debemus ſtare pìtùi vibus, et ſi opus è aliqù
applicare applicef oleò roſaceæ aut alio ſi nò mìtù fri, et tì ſu
per pte aúrori applicef qù deà fùt. Junabùt.n.ad reòtionè cali
dutius i pte poſteriori. Tertia è gradu medicie vt fit propon-
tòatus gradui egritudis virtuti mæ mèbrì ſz ipius ſiù: digni
tatè re. qùrta pè: colligèda ca. i Quarta vt fit mèbi: ſm ofa ſuaſa
prisòs òfortiatua et ppiuticèta ſi occulta ſi fucce ſem fòrm ofa
pèſa. Auita vt stipticitate ſalte in pì pìpiciet. Sexta modus ſubè ne
poros oppilet reſolutionè pibès ſicut lac. Ex qibus ſetit bu
tufùmo modicias nò ſemp actuo ſicut andicandas: vt cù vir
tus è debilis: calò nàliis paucus: imò ſut alìgn cù alioqu pmt
ſcède: ſic nù paucè crociatìvi vini odòſerì. Sùt nì caſus tres
qù bque nò pueut hmoïi fridè. Pium cau ſupra, pium cau vapòres
et groſsì eènt i capite ſue a toto còitati: ſic i ſe. màlib? è pìcipe
pèdutibus a mæ grosſa. Sodà.n.ca. i ſe. multiplicat òvus epithi
matù: vapòres exire nò pìmiti: ſi patei vòrii vòpi vapòres eènt
subtiles acuìt: ſicut in tertiàis puris iueni hmoïi fri. optie còſer
re. In hoc aut cau ſut fri. odòzàda i p nares trabeha deſt ac
uè: aq. ro. et filia. Sìl't qui ab alioqu mébi: huiusmodi vapòres
capii còicaretur: ſiſt qù eènt in capite còglatel. In quo cau cuz
medicis anodis faciètibus qùs euapare reèt pèctèdù, ſicut
deccotìce aneti flop. cæmillè roſarè z ſi lìtu. Scous cauſus ybi
ſoda còugeref rbecumatimo. In quo cau cù euonib: et diuer
ſionib? è qù pùſu eèt pèctèdù et cù odòzatio hiijy difrafie. Ter
tì cauſus ybi caput eèt repletù. ipius.n.euò. H località dz pètè de
Terua àt intètio. E leuo colere pimute cù ſangue pìcuf cù his
qù pufi? dàs qù e qanò àpìlè? è ad euonè phtatis: metle aquo
ſitutis aut pìlùi: ſi ſanguini pìmiſt forèt cù his è qù b? unſra dicerè.
Quarta àt intètio pìcias pìcuffionè z refolùtòz pìlèda è cù hìs
qì textu deà ſi, et qùto magis ad ſupra pèctid refolùtia ſup pìcu
ſiua ògèda ſi i deoliatoè àt ſint pura: ſie i apatib? pìcipit. E te chis
qù optie valeàt ad reſel'vné vapòp et mæ ſue apantis. ſiue nò è
pulmo agni v'l arietis iceli qù etqì b? erigettà pìts cui applicak
qù tcau cauſi ſic eſib ab aiali euicerato applicef. aut iſuſad i aq
cala i expìſus capitii applicef. Sz meh? è vt iſuſad i aq cau ſa
còctois flop cæmillè meliuarò ſarò. Pioſarè aneti z ſi lìtu: et appli
ceyt ſupè, cù B.n.qb reſoluit è dolòris fedatiuus, et ad huc iùè
onè laudaf catuli i puli colùbapè p mediu ichti: z ita cali calitate
ſua nàli applicati qù cau hmoïi rmedia cènt frequèc pìmuſtà:
facile.n.purecùt i olet i tì magis nocerè qùs pèdeſſent. Sz me
lius ſuifet vt er scò a qrta iùtède vna ſuifz ſcà ábas pìctèſe
Auita àt intètio. òbita admiſtratio ſer rep. nì nàliù. H deſat eq
inùx text: lìerièceſi nì poſt ponèda è cù ipa ordianda ſit ſuz eri
gètìa aliazi. et ppea meli? è vt correcò accenùt ſit i ordic gnta. q
pìclet curido pèſita ab ſimnètib? pùuado, vt i adit ilſatà vigi
liapè i filia curèt. et ſi tieaſe futura pìbue ſic aduèt apatìas, cœuaſ
et filia: Fm ea de qibus i ſequètibus captì ageſt.

Sexta autè intètio. f. debita adminitratio ſer rùrè. nò nàlium
complectur vt elugatur a moderat frigidus et tèperatus in paſ
ſuìus aut declinàs parump ad ſicù boni ordòs prìuatus ven

De cura cepbalec

5

tis fumio et vaporibus extraneio fit autem eius friditas maior et minor. 5m graduæ egruttandis cut debet apponi cui etiam virtute consentiat, et fit magis aut minus lúninus 5m dispónem virtututis et spúmu et variatetur accidentiūs cōsequetiūs. Si.n. fit pro hitas et id subet 5z ce luminoſus, 11 vero in nigias obſturus, 10e 15 in loco habitationis fit hominu̇ frequencia, neq[us] ſtrepius, 20 Bo tus eius fit diminutus et ſimuliter cib[um] bibat aquā cocti aut ſim plice aut paucu puccione aut et paucu vino granatores, viu[n]i ni.n o couent ni.n in declinatione, et fit pancheru c[etic]iſtus aut al bū optime lymphat[us], c[iti]a ſut frigidi salt[ie] potetia: et melius est et ad ſiccu declinat, sed c[otra] in cholerica ad humidum, 25 et ſint pauci nutrimetri et boni: 27 no ſint vapatoſi, quapropter ſint facio digestionem. Ueris vii. p[iti]meret raptus māe cholerice ad ſtomachu ſint ſtipiti: nec in hoc caſu eger ſit famelicus. Et c[oc] tuementibus aŭt in ſanguinea et cholerica, ſunt endiuia porutula ca lactuca aripker ſpinachia ſerculu et acreta paicu et militu, pa[na] lotu, p[is]ana h[or]deaca, et h[uius]modi abſtineat a carnib[um] 30 et ſoue ni.n in declinatione: Et tunc pulli parui et cetera buiufimo di maxime cum acreta, 35 vino granatores poterut exhiberi, cu[us] q[ui] bus et i[uc]mo lumeni c[iti]t aranciores, 40 et ſua cibaria poterut cōdiri, et in fine mêle convenit altidum p[ir]aut cocto[da] cocta: aut c[ofecta] aut coriandra c[ofecta], et hoc id regimé couent in co[lerica]: sed magis declinat ad h[uid]i. Multimodo ſonni c[ol]erit c[ofert] in ſoda; 45 maio: ſit in colorica, et melancholia q[ui] i ſanguil nea, aut p[le]gmatica: et ſit capite elevato et no ſupine tacendo; et 50 Dornmat bene c[oe]scens, et paſſeres: Caput vero no teneatur multum calidum et humores et vapores no repant ab inſeribus ad ſuperie[ra] circa inanitionem intelligentur generaliſt in omna capite ſub ſpositione vêremt debere eſene ken[per] p[ro]tectu educationem materierum c[olum] que ſuis vapobus nocumen t[us] inferunt. Secundo q[ui] paratur at nature ad expulſioneſ ſu perflutatú. Tertio q[ui] melius perſicuntur opationes naturales, ſimuliter vie v[rin]ales teneantur aperte ſe ſeminibus communi bus aut al[ige] calidioribus in al[iy] materijs 5m exi[re]tia ip[ar]tu. Et ſir fricationes deſeſendo č[er]ſut o[ra] vaporibus diuſionibus 5 ſe ſolutionis, 7 et ſiationes o[rum] ſuperflutatú capitis p[ra]næs 2 palatú: mo fiat cu.n facilitate et. ſricationes ni. ſonius capitio 10 cu.n, leuſis p[er]catingi c[of]peti, roſiui multu ſonet in c[ibus] passionibus capit[i]ni.n adſit egruendo p[re]ſentiam materie i n[to]. Lotus filr 5m p[im] ſonet ni.n in corporibus coitiu[na]ſuſet ut p[re]ſentia multu ſp[er]miſi, ſonet p[er]ſoſi c[oe]ced ſed ſiat raro; et 15 c[iti] facilitate. Exercitur m[é]bra inſerio[ra], caput a[ut] g[ef]cat: ſricato[n]es a[ut] corpiſ deſeſendo: agru q[ui] q[ua] c[ea] ſit ſon[no] p[ra]tia e[pt]e ſerut p[re]ſedetib[um] e[conib] vniu[n]er ſalib[um] de q[eb]u[n]ta; et ſebrze no 20 exerte ſonii filr eſſuio aque calide ſup ſutra[m]: ſut getui q[ust]ui e[pe] p[er]ſible ſm o[ra] ai accidencie, vii.n canæt a ſurore ira voce clamo 25 la ſonis ſonib[um] ſulgo[ri]b[um] et bm[oi]. Alman.

Jautè c[ui]ſtis fuerit in pulſu velocitas et in
tactu ſentitur caliditas: ſed nec in facie neq[us]
5 in oculis fuerit rubedo nec t[é]ſio, in principio
ſolutatur venter deinde ſiant ea que diximus, naribus
aut oleu[n]i iniciatur violat[us] vel oleu[n]3 eurbite dulcis:
aut nenuſaris oleu[n]: aut oleu[n] de flo[ribus] ſalici: qu[o]z
quodlibet ſuper niue[n] infridat[us] capit[i] ſuperfundat et
nutriat et p[di]diximus. Eger qu[o]z[que] odoret canſoram et
aquā roſarum et ſalices et viol. et b[is] ſimilia. Quod ſi
egrundo multu inuaſcat capufat op[ui] et caſo[re] vniuſt
10 cuu[n]q[ui] quatuor p[ô]derat duo grana ord[em] que diſſolu-
ta in oleo de ſalicibus mittant in nares et aures. Jo.

Jo.  
De cura cepbalec proueniæta colera.

Jautem  
Loſtivo.  
In hac p[ie] ponit cura  
cephalec p[u]eüetius a colera. Et pri  
mo p[ot] ſigna, ſ. v[el]ocitati p[ul]ſus et caliditate in loco  
doloso ſentată c[ui] priuatiene rubedisin t[é]ſionis et alioru̇ ſan  
guiné ſignificantiu̇ de q[bus] l[ó]go ſermone ſup[ſu]us actu eſt. Se  
c[u]ndo ponit cura p[ri]o per ſolufuam iam ſup[er]u[s]a p[ova]t  
rata. Secundo per ea que in nares iniciuntur ſicuit oleu[n] vi[o], fri

gid[us] et humid[us] in p[io]. Oleu[n] eurbite dulcis frigid[us] et humid[us] in ſecundo. Oleu[n] de flo[ribus] nenuſariori fri. et humid[us] in tertio: oleu[n] de flo[ribus] ſalici fri. et bu. in p[imo] quorum odlibet ſin[gulariter aut etiam p[ura] ſimul multa posſunt in[i]ci in naribus eu[n]i ſimile etiam de auribus eſt intelligend[us]. He[n]o n[ar]bis ſrem remo[u]ntia. Et he[n]e cad[ie] actu valde frigid[us] ſuper p[ie] dolente appli[canda ſunt l[iz] in auribus et naribus inecta decerte eſſe tepida. Tertio cura per odores frigides: docet en[i] odorezare canſe[ram] aquam roſaceam ſalices et violas quorum fumalis ap[ro]g[ia]tum ſingulariter aut miſtis ſua frigiditate et humiditate dysferiatiu[m] calidat[em] et ſiccam remouet licet canp[he]ra ſicca ſit. Duartu b[is] non ſufficientibus docet accipere e[pi] canp[he]ra. ana.g.ij. que diſſoluta in oleo de ſalicibus in aures et nares iniciantur vt do[lo]r per méb[ri] ſup[to]re remoueaf, he[n]o n[ar]bis frigida ſunt, e[pi]n[io] quarto canſora in tertio: do[lo]r e[pi] ſupeſaciendo tollunt. Et q[ui] bus duas e[li]cimus int[é]tiones curat[ua]s. Prima coler[á] c[u]at aut diuertis que int[é]tio cópunda eſt cum h[is] de quibus actum eſt ſuperius: ſed p[one] ſimul coleram et ſanguine eſſe in cauſa aut al[ui] h[u]b[ó]e colere miſtih. N[am]o agéd[us] e[pi] b[is] ſi guis aut colera: aut al[i]s h[u]b[ó]e equaliter c[ó]currut: aut ſi ſanguis ſi dominet a ph[le]botomia t[une] incipie[n]di, p[os]tea colera euanda. Si vero colera domineſt: aut al[i]s h[u]b[ó]e aut ſunt p[im]tih c[ui] ſanguine ap[ni] educi c[ui] ſanguine. et t[ue] a ph[le]botomia eſt incip[i] endu. Si vero ſunt p[im]tih nec ap[ni] educi c[ui] ſanguine ab euacu[n]o humo[u]s de[mi]naant[is] c[ui] ſarum agriculture eſt incipii de[n]ciu[n] de ſanguis minu[n]t[er]q[ui] in ap[er]ſumate: in eo.n. a ph[le]boto mia ſaliem dueriuſa b[ni] p[im] eſt inchoand[us]. J[ia] vico de quo c[ui] cu[us] h[u]b[ó]e c[ui] ſanguine peccante, Si vero alui[s] h[u]b[ó]e c[ui] ſonera peccet ambo ſimul ſunt euandi. et ille magio qui dominatur. Si vero colera equaliter c[ui] al[i]s de[n]minetur magis colera eu[n]a cannda eſt[at]q[ui] de ea habet mai[n]: ſup[li]tio: et c[eteris] paribus euone parato[n]. J[é]dico de al[i]s h[u]b[ó]ib[um] inui[ce] p[im]tihus ſemp magus de[n]minas et d[ig]estior[em] et d[o] quo magio t[ime]ſe e[m] magis eu[n]a cuu[n]o[m]. D[ige]ſatione tamet melius e[m] p[im]titer eſſe e[n]si eradi[ca]t l[iz] e[u] mino[ra]tina et mari c[ui] ſen[i]tibus e[m] p[im]tenda ſit: p[os]tq[ui] debét ſequi d[ige]ſi[n]a qualita ſunt ſirupus violaceu[s] de endiuia de p[ou]laca[c] de nenuſare de papuare or[iz]achar[us] p[ru]o de granatu[s] de limonibus de c[it]ro ſed hec c[ui] aquis frid[is] et humid[us] téperanda ſut: et mari deucetibus virtuté e[or]um ad ea p[on]t ut aqua violacea: nenuſariori l[up]or[i]u[n] l[iz] no ſunt humidu[n]. p[ó]t a[ut] ynum valde p[ro]p[ri]um ſic c[ó]poni. R[af]esun[i] c[ó]n[ui] fri. 5 ž. y. flo[or] v[iol] roſar[u] nenuſariori ana. ž. l[end]iuvi e[car]le lactue ana. ž. b. i. ſumit[i] papuaret al[iz]. ž. mediá[que] vini granatores. ž. u[zi] cu[us] c[u]ccari abuſtiniu[m] f[á]a. ſi ſirupus decoquédo ſupraſcripta[n] aque. f[á]u. ž. done[m] medietas c[ó]lumeſ p[os]tea co[le]cte debite expe[n]tih. m[é]do: et a[d]a[ſ] c[u]ccar[u]t[em] v[ini] granatores et ſi ſirupus lenguis p[du]abus vicib[um] reliquiu[m] abbruieutib[em] et p[os]tq[ui] abbruieutib[em] e[m] p[os]tea c[ui] aquis diſtepat[ui] de q[bus] dictu eſt ſumaf. Si vero colera groſſa ſuerit ſupript ſint or[iz]achar[aca]: acetoſus ſimpler[em] endiuie b[an]ſantiu[m] acetoſus c[ó]pofuſi ſupript c[ui] aquis endiuie l[up]or[i]u[m] c[ic]oree et bm[oi]. Solu[n]ua a[ut] ſut ſupraſcripta[n] q[bus] ſm. op[ar]u[n]itatiune addi p[os]ſut electuariu[m] ſucci roſar[ia] diapu[n]tis ſolu[n]u[m] electuariu[m] de p[il]io. Et ſi piluſas maluerit fine custodia ſint pilu[m] le alſceia[ret] majoratis in maſſe e[b]iera c[ui] p[re]ſecti c[ui] aq[que] roſacea aut electuariu[m] ſucci roſar[u]. C[ui] custodia vero ſint pilu[e] aurée. Secunda it[é]tio mal[á] p[on]e[á] ca. 5 ſic. i. c[ere]b[ro] corrigit caput p[of]tat ac coler[á] repen[i]t c[ui] h[is] q[ui] d[ac] ſut p[al] R[af]iz q[ui] fri. actu fr[ò] ut p[ib]ibus et c[ò]mſiſure coronati [ap]plicet, et p[iter] hec ſut ſucci de ucte ſempu[n]e ſolat[ri] et h[ap] decotoſes, addédo papuare flo[res] e[n]ut nenuſariori et mucilag[é] p[il]i[ry]q[ui] ſq[ui] de ſemé hyu[q]ami albi c[ui] ad e[n]t itátiu[m] vigiliar[em]. Et t[ue] n[ó] p[o] ac[et]i ni.n ſi[re] modiciſtim[u]m ad penetrad[us]. Si [ho] no[ſ] adſit itária vigiliar[u] adda[ſ] ac[et]i p[er] ſe[ta] p[ie] e[n]t aut salt[ie] octuane. Et it[é]tio p[ic]ſic c[ui] odora[n]etib[em] d[ob]q[us] Ra[ſi]z et q[u]orum eſt hec deſcriptu. Recipe. flo[rib]um violazionu[m] flo[ri]um nenuſariori folio[ri]um ſalici ana. ž. mediá[que] roſar[u] ru bearu. ž. y. caſo[re]. ž. y. ſi ſhat magdaleo c[ui] aq[ui] ro. ž. ſepe od[ore] aut bulli[at] in aq[ui] ro. et in aliquo v[ale] repona[t]. Aut h[is] pu[er]uiza t[us] et c[rag]agato miſtih aut g[umi] arabico ſiat ſicuit p[om]i. Et

De cura cepbalec

vítimo hīs nō valentibus fedat doler et vigilie cum flupefacien
tibus de qibus Rafis in littera et debent ducute illi? liquorius
tipeti p[ro] quæsura ip[onti] et aliquid butu[m]mo di narib[us] fugatur
Sed nō c[ui]n auribus p[mane]cante suo flupoie numocumétu au
ribus inferant. Et ad hoc valet p[ic]pue q[ui] aſſet inflatia vigilie
ar[ui] requires deſcriptio Micholat et alia h[ui]nō. Sed ſi flupo[nt]
in ducere diffolatur caſſa l[igne]a et c[ro]cus c[ui] oleo de c[oko]t in
aure stupida aliquid p[oa]ſ. aut bibus ſuggaui cui p[avi]n y[ui]t p[er]
ni ad p[ioſſit]. Caſto[er]i vero tracya antiqua et vinu potés cor
digit numoceta narcoticōt[us]. ſed a minus cauſis inchoádu est.
Tertia aŭt int[erno]. ſ. accidētū accorpo p[ic]pia ſim ip[er]ve engide
tiāt vidita vigilie c[ui] bis que d[ac]a ſunt a reliquis aŭt ip[er]uef vt yi
ferius in p[io]p[rijs] capitulis.

Quarta aŭt in[erno]. ſ. regimè ſer rer[ui]n nō naturali[us] p[ic]pia[ut] ſu
p[ra] in ſoda ſanguinea. ſed in cholera frigidiora et humidi
ora] co[ueni]t[ut] et ſonus pol[iorio]. Et he due intationes duabus
prinio ex tertu c[lic]id[ē]s adduſ p[ro] p[lem]to cure. Almá.

Tod ſi c[ui] predicti egritudinibus nihil eo
turque diru[m]s affuerit de rubedine i facie
tuerit egritudo atīqua in principio vêter
lui pilulis cobijs soluat quas ego feci. C[ó]ſectio pilu
lui c[ori]ciariori. Recipe pulueris p[ic]re. 3.v. colloqui
de. 3.ij. et tertiā ſcamonee. 3.ij. 5. turbit ſticados ana.
3.v. fiant pilule et iſtis et ſut doſes. x.

Postqua[rum] vero vêter solutus fuerit ifunda[rum] caput
et oleo ſambacino] et oleo de ben i mittat in n[ares].
Eger quod 3[uum] odoret algalia] et inſuſlet muſchus n[ari]
bus. Ad ſi egritudo multu] iſeſtauerit ſuma] euſo[bi]
um et caſto[er]i ab[or]u ana. vi. ps. 5. i. et diffoluta in pau
co oleo ſambacio et mittat in n[are] et aur[ē].

Jo. 3[ar]

De cura cepbalee p[ueni]és a phlegmate.

q

**Aod** Si c[ui], Ponit cur[ura] cepbalee phlegmaticæ
Et primo p[ro] medicias educeth phlegma
Secu[d]o c[ui] alteratib[us] malá c[ó]p[ler]ione frigid[us] et hú
da] cerebi] et phlegma resſolueribus c[ui] medici o localibus loco
dol[em]u applicato odorat[i]o et in n[ares] et in aures in[J]ectis. Ab
dicia solutiva est pilule coch[ea] cuius est h[ec] ſcriptio. B. pulue
bis h[ier]epi. ſ. simplicis. B. poſſite er maſſicis ſpicanardi carpo
balfami affri[c]i croci r[ib]oalbafami caſſe l[igne]ce an. 3.v. i. al[oe]s dupl[u]
p[oder]is o[ui]m. de h[ac] hiera[pi]era accipian[.] 3.v. est. n[ati]a,
ſicca circa fecu[d]u grad[us] et poſſet fieri liq[da] in modu] electuar[ij]
add[é]do mellis quatu[m] ſuſſiſt. vt p[ut]a p[ro] duabus v[n]cijs pu[
ueris] et dimidia lib[ri]n]a vná mellio. Et ſic ea frequ[er]t y[um]ur ma
te in cluſteribus. et poſſet in ea[ra]piter i p[os]. 5.v. p[ro] vice. Et ſua
cuat phlegma: et cor[ala]. Secu[d]a medicia ingrediés b[anc] rece[
p[ra]t]a est coloquintida calida et ſicca i tertio] e[J]u[n]s phlegma groſ
ſum a cerebro et neruis et locis ſolis 13 et cor[ala] p[ar]tue a ſua
cuat cuin[u] ingrediun[.] 3.ij. et v[na] tertia. Tertia est ſcamonea ca
lida et ſicca in tertio] attrah[é]s cor[ala] c[ui] ſo[tt]itudine cuius ingre
diun[.] 3.ij. et v[na] media. Quarta est turbit calid[us] in tertio] e[J]u[n]s ſi
c[ó]ſotatu] ſit c[ui] 3[iz]ibere et ſimilibus phlegma groſſu a capite et
neruis et iuncu[ur]is. Si vero n[ó] c[ó]ſotatu] ſit phlegma aquoſu
cuin[u] ſimul c[ui] ſteados calido in p[io] ſicco i ſecu[d]o euacuante
phlegma et cholera[m] debiliter tamen et ſim aliquos melancholi
am accipiuntur ana. 3.v. Et quibus b[anc] medicinaz phlegma
a predomini]o et cholera[m] subdominanter euacuare compieſt
 ditur de quo for[te] quis mirabitur q[ui] ſit p[pi]ria in ſoda miſta ex
phlegmate et cholera quo m[ó] c[ó]tingat i pura phlegmatica, p[er]
terea p[ro]opter admíſtiones ſcamonee accelerat[ur] operationem e[J]
anteq[us] medicine tar de euacuantes phlegma compleant opera-
tionem: euacuab[ut] quæs cor[ala] et n[ó] phlegma. Et hoc manifiſte
est contra preceptu Auic. quarta[pr]imi capi. de qua[d]o quali
ter euacuari op[er]tet dicentis q[ui] n[ó] ſunt admilcende medicine
duuer[ie] in velocitate et tarditate duiver[os] h[u]o[res] euacuantes.
vna eni c[ó]pleb[ut] operationem antequ[á] altera incipiet. Ad q[uo]

dicitur primo Rafim hoc feci: q[ui] humores peccantes cum
ad oppidum locum deſu[n]t ſue ap[er]mandum: n[ó] no[ra] ſue
puri imo p[im] ad inuicem permitti ſicut et in venis ſunt permitti
p[ic]pue cor[ala] c[ui] alij[s] miſetur cum ſit ad flur[u] paratiffima im
mo est al[iorum] vebiculum. Et p[ot]terea ſemper vel ſere ſemp ſet
ip[ſus] euacuatoni intendend[us] effo q[ui] ip[ſam] maniſette peccare
n[ó] videamus. Et credo q[ui] h[ec] ſit melior: responſio ea qua] com
muniter dant expositores dicentes q[ui] h[ec] poſita est ſt ſit calcar
aliarum medicinarum n[ó] eni in tanta quantitate debet pon[i]
et ad obiectionem ſimul cum auctorate. Auic. d[ic]itur q[ui] ip[ſa] ſea
monea non complet operationem ſimul ex [n]tate al[ie] immo acce
lerat operationem altarum q[ui] alie notabiliter ſint domunates
et p[io]p[ri]e ſi l[le] medice diu ſterterin ad inuic[er] et ſint aliquiditer
fermentate, et p[pi]p[re] q[ui] et al[ie] medicine ſatis c[ito] ſuá velocit[em]
operationé, et d[ic]it q[ui] ſunt doſes. e[J]r. quo c[ó]p[ie]chédere potes h
ſolutu[m] p[ro] quæs[ia] vice eſſe for[te] valde: q[ui] ſi bene c[ó]putes erit
vnaqueq[us] doſis. 3.ij. et ſere dimidia q[ui] tamé experiamur. 1.3. no
tabiliter operari. Auare tibi c[of]ulo vt ſis contentus comuniter
3.1. Homines.n. ſue regionis ſunt robustiores nostris. Secun
do [c]ocet remouere malam complexionem frigidam et phlegma
refoluere caput inſundendo ex oleo ſambacino] et ſe[que] leu[que]
fam[ini]: et n[ó] est factum ex fl[or]ibus ſambuci fm q[ui] arbitra[rum] expo
ſitor[es]. Sabacus eni est n[om]en coru[n]tus ex arabico ſambac
Sambac aŭt apud arabes p[ic]pue est ſemen iuſſemini: est ar
bustum quodnam quod ſemper vireſt[ur] calidum et ſicuum i ter
to. Ben vero est ſemus rube[rum] calidum et ſicuum in ſecundo
et oleum eius d[ic]itur oleum mafelinum. 2. Diaſcor. vocat hoc
granum balanus: beh[et]o vero ſunt radices cordiales vnde in re
granis ſeribitur behen al. 1. ru. et h[is] o[le]is est aliquid in aures
et n[ares] iniciumd[em] quod ſalt[em] bis in die debet remutari ne pu
treat. Primum ſufficienter extrabendo. Bein[de] docet odo[ra]
re algaliam aliter galiam medicinam valde redolentem. quia
cum ip[ſa] miſetur amb[ria] et muſchus ſed oderetur pauc[us] qua[n]
titas qu[ia] multa vid[et]e ſetere. et p[ro]pterea muſchus naribus in
ſuſlatus ſi[n]n modiciffima quantitate, et tandem ergo multu[m]
iſeſtato diffolatur euſo[bi] et caſto[er]i an. ſerta. 3.1. et i oleo ſam
b[ac]ino: 2. iniciatur in aures et n[ares] quod intelligatur de ſequ
re ſequèt[em] do[lo]em: 2. in parua quantitate, est ei medicina calida in
quarto valde alterans: non ergo conventu] niſi mala complecio
frigidam multu[m] excedat. The mirèris: o[gan]um enim auditos
fortes ſuſtinet medicina[o]s ſicur teſtatur. S. Sertò de interiorib[
] in capitulo de fractura crani]i et docet experientiam etc. Er h[is]
poſſimus eliciere quin[us] intétiones curatiuas ſode phlegmati
ce. Prima e[J]u[n]s phlegma Secu[d]a diu[ertit]. Tertia malam com
plexioné fridam corrigit ſ. phlegma a quo depèdet reſo[lo] et ca
put c[ó]ſotado. Anarta coru[n]gii accidetia. Quinta ordiat debi
tu] regimè ſer rey: n[ó] n[ali]n[.]

Prima q[ui] de integrada est er mi[or]iativo diſgestio et eradicat
ui. Di[or]iatu[m] a que iſchoádu] e[m]a exſiſteth multa et ſic[ut] pu
le ex h[ier]e ſimplici Aleſkangie. q[ibus] p[ro] medietate p[ot] addi aga
ricus in or[ym]elle ſgl[it]icito ſparatus: i[ta] vt er h[is] exhibeaf. 3.v.
q[ui] vadiat domi[t]i: 2. et v[ell]er medicias liq[da]s exhibeaf h[ier]e ſim
plicis. G[al]af. 3.v. i. aut h[ier]e c[ó]poſite euſed. 3.v. ſ. aut. 3.ij. diaph[ni]
w[on]t aut taſt[ui]de electar]u] i[di] q[ui] dist[é]pari p[ri]t c[ui] ab decoctois: aut
distillato]s bei[ſice]. aut i[ſopi] aut maiot[ate] aut ſticados arabici
ſi[t]i: vt ap[li]t[ur]t? ad caput dirigaf. Digeliu[m] at ſit duplex ſin
Duplicé materi]a phlegmatica faciét[us] ſoda. q[da]d[am] eni est groſſa vi
ſco[da]. Aueda ſubtilis faci]le reuſmati]ſa. p[ro] ſo[di]gestione prime
co]uenit or[ym]el ſimpler: o[ymel] c[ó]poſit[u]r] or[ymel] ſquillitiu[m] firu
pus de ſtico[d]os diſteperata c[ui] aquis decoctionis aut diſtillato[
n]s ſtico[d]os arabici i[ſopi] betonice maiot[ane] et ſimilium. Sed
c[ó]poni potest firupus ad h[ac] intétioné ſin h[uc] modu[m]. R. ac[
ri]cipi ana. 3.v. i. ar[ist]eſtie]gie roſtue. 3.ij. ierit[i]o[n]s ſg[le]le. 3.v. i. vtriuq
ſalüe c[é]taure[m]ino: i[ſoli]q[ui]lauri betó[ce] ana. M. i. anit[ia]: ma
ratu: ſeminis iſele[o]s: basi[ſicon]is ana. 3.v. 5. liquitrine paſſularum
múdatar[u] ab arillu[m] vtriuq] ſtico[d]os. fl[or]u[m] antos. i. roſi[]t
mar ian. 3.v. 3. af. 3.v. i. mellis zuccari in. H. 5. ſiat firup] ſin ſart. et
fi m[á] sueret mi[k]u frida p[ri]t addi i[ſp[es] cube be gariof. pi[pe]s an. 3.v. 3.
ſt i[cal]idior[us] et delectabilio: t[ro]p[er] fieri firup] l[og]q[ui] p[ro] tribus ut

Decura cephalee

6

cib? reliquib abbrzeuiari. et fumac eti aquilo fuphscriptis. Si vero phlegma fit sbile rheumatizas vtat hoc firupo. R. folioru cuſi ſi faluite ana A. B. iij. maſticis obliari ana. z. i. nucis muſchate nucis cuppeſti ana. z. z. ligni aloes. z. ij. mellis zuccari ana. H. f. fiat firup? lúgus vt sup; a trib? vicib? reliquiæ abbrzeuetur bis ſi nulia magis aut mun? calida tate poterim comphêdere. Era dicatua át ſint pilule cochie de gb? Rasis i littera: quæ comûui ter exhibeaf. z. i. cu dimidia: hiera cópôta. B. hieralogodion et bis ſilia. Turbit vero ſpoſtatu educit magis materiâ aquafosu ſwe pblegma ſbile. Secuda itéto: pter diuerſiones coës cu fricationib? vêtoſationib? ligaturis. lotionibus: completur quatuor: generibus diuerſationibus. Primo clifterib? Secundo curput pugijo. Tertio maſticatorio. Quarto gargarilmatib? Clute ria vero ſint buuſmodi. R. faluite iſopi maſtozæ ſticados ara bici ana. Z. B. I. cetauree minotis. z. ij. colloq. z. i. s. agarici i. pe tia ligati. z. z. ſalis gême. z. z. bulant in. vi. H. aque ad cóſuptio nem medietatis poſt eòz debita: cóſutionem cuius ûcoctionis accipiatur. H. I. lele coës. z. z. fiat cliftere, et ſi opus eíp uz ſoſti ficare addatur hiera poſita. Bal. hieralogodion aut huiusmo di. Secundus mod? diuerſionis perſcitur per capiturgia ſicut aqua ſine fuccus ſafuci et levis et expertus et fortoz: et ſi buic addaf succus hartâte p medietate aut tertia parte. et ad huc fortoz: ſi addaf tantúdez fucci cucumeris afinini. Et ad hoc poſziuqz eòle de cucumere afinino. Allegella quœz die ac no. cte iſuſa i aceto ûinde ſiccata et trita: cuius ûdo: cu aliqua ei? par te ſubnúſſima p nares ſit tract? et eni ad hoc propria, ea tamè que ſunt yltime i hoc caſu ſunt ſi ſuphscriptis addaf aligd eufot bi? aut caſtoz ei. aut eleboz i aut ſellis alici? et ſilia. Ardoi autem bis ſuccedéti ſucnecr af iteratione attractionis aque te pide p nares, aut aque viol. Tertii genus diuerſionis p ma catoria còpletur. quòz leve est maſtir. fortoz: autem ſi pòdicto addaf radix capparto. i itep fortoz: ſi addaf pip. aut piretrum aut ſaphifagia. Que oia ſocb necessitate: corpozent cum ali quó viscoſo ſicut cera pix. refina. aut ſilia. et poſſunt aromati bari cu paucu garioſilo: galie muſchate. Quatuor gen? diuerſions est cu gargarilmatibus quòz leve est cymel finpler aut ſquillitici cu ûcoctione corucuz radicis capparis iſopi i ſica dos arabici. Et fortoz est: ſi in hac ûcoctione ponat piper pire trum. aut ſinapie. S. zòdo medicinalis exigit vt a leuvinibus inchoek neque ſiat huiusmodi cu flurus rheumatis ad mébza ſubiccta timeſ. Hec quidet: genera diuerſionu: non vno die oia faciada ſunt. H. cu interpolatione vt vna die vnum. ſeda die ali ud et ſic deicep: aut interdum uo interponant dies. Tertia autem intentio p fiicitur cu alteratib? malam ?p[le]ctione frigidæ caput ſpoſtatur? ac caufam p[un]uncata: reſolu[n]tibus applicatis pu[re] dolenti[n] nares: et in aurei inlectis ac odoratius. Et quibus maxime ſunt que in littera per R[afim] tradita ſunt: et que etra det pap infra. et ex domestiſque in ſoda frigida ſunt cubebe corri te. et aqua roſacea asperſa loco doléti ſuperspoffite. Sed et p[er] ſentib? in ſoda frigida et vêtoſa est vt militi: cu ſale muſtii quan tam p[er]ſum est caſſiat ſuper tegula aſpila vino albo. et aceto ac to et quib? uia caſſactio ſimo alqualiter tozefactis facculi iple antur. et ita caſidi ſeppi appliciunt. Erana quoque ſinapis: et gra naflurti[us] inſuſi modicis i aceto optime ?serunt ſi ex eis ſacu li unpleant et applicens. T[yr]iaca quòq[ui]s vt mutridatú cu ſuc to meſte muſtii loco doléti appoſtizm eſregie cóſert his aliquid opïj apud magná necessitate: addi poſſet: aut addaf aligd filo ſui romani i quo op[pi]s correci: et apud vrgeté necessitatem distillent. i. g. op[pi]s cu oleo lilòp: aut caſtoz ei. aut euforb[ui]. et de bite tepidu i anre ſequètè dolo[re] inicat. Sed raro accit eu hu mo[re] frigido iſentè fieri dolozem: et p[er]terea ſecundum pluri mum no[que] est viu[que] op[pi]ta necessaryne 2c. P[er]mum odonize rum ad ?poſtationem cereb[us] frigidi. R. landani ligni aloes ſto racia calaite ana. z. i. garioſilo: nucis muſchate ſe. bafiliconis ana. z. z. cu ſua roſacea in qui ſat aliquid ſucbio ſat po[mo]m. et ſi aliquid abte addatur p[re]ſtantius. Quarta intèto est correctio accidenti: ex quib? frequèter corrigend? est ſu bet cu ſp[er]fricationib? fortozib? et al[ui] generib? diuerſionib: et odore aceti acutifimi. I. ceteris vero p[er]ſuec et corrigant vt p[er]ſia eri

gunt capitula.

Ainta itéto erigit aerê calidú: et ſicci et ſocb plurimú lúino ſum, et pows ſit yinú vetus mediocritis vinofitatis aut multe ali quando. H. in parua quátitate. H. p[re]ſtantio est aqua mellis cui aliquid modicú piperis addi poſſit. Et ſercula ſint faciło di geſitionis paucar: ſuperflutatu: ad calidúz et ſicci deculina et carnes auju landabiliuq z cedi poſſunt. et in fine méle pa[po]z diaci doniés cu ſp[er]tieb: aut aliquid piri. aut cidonú p[er]ſci. Somn? d[omi]ſe mino: quán t[em] alij ſp[er]tieb? ſode et domiati capite leva to et ſuper latere ſano. et ſit bene p[an]is coopt? ta[z] ſocb caput: qu[em] ſecúduz corpozis refidu: ſollicite purget v[es] co[pon]s ſup[lat]utates p[er] regiòdes p[u]étetés ſicut ſupius i ſoda ſanquæ dictu: ſuit v[om]u? tamen ſummo op[ufe]gied? nifi adſſet it[ò] materia dolo rem ſovés. Exercitú auté fugièduz ver ſricationis ſuplæt vi me exerciú: yuét accidètia anime excesſu: licet tra levis et hu iuſmodi accidètia caliditatem naturalem alqualiter excitantia liberus concedi poſſunt 2c.

Almanfor.

In cepbalea vero calida éplastruz hoc fróti et té poribus est imponéduz cui? bec? p[er]ſectio. Recipe ſe. lactuca[] ſieſ memitbe sandaluz alb[ui] et rubeuz kauſel roſas op[ui]z fiat ex eis emplaſtrú: poſt[em] aceto et aq[ui] roſa colperſa fuerit fróti imponat. ſuper quod mit t[em] p[an]us aceto et aq[ui] ro. inſuſus: qui qu[em] tepeſact? fuerit it[em] ifundaſ et deſuper p[on]aſ. Z. inimétum vero cepbalee frigide. Recipe caſtoz ei: euforb[ui] piper ſi nap[iz] H[ò]z accut rutá marubú: que ſicb. et puluſrata et i cícotriciniza ſatilca: et cóspergant i vino vete t[em] et quib? fiant trocis. et diſſicent: qu[em] necesse fuerit ex vno in vino veters aut oleo costino vel camamilli no diſſoluto frós multotícies liniat: hoc eni linimentu: oii antique cepbalee ?fert. non ſolus ſup[er]ſup[er]ſum: H. etiá aurí iniectuq; que ſequi illud tep[em] poſt[em] in alij de predictis oleis reſolutuq fuerit. E[rgo] vero vinum vet? et forte d[à]duz est. Qu[em] auté cepbalea per bebdo modá vn[am] p[er]ſuer auerit: e[ger] i balneu mutted? est: et que ſup caput et i aqua i qua camemilla et ſanſucus et nemen[et] ſticados arabicus cocta fuerint ſmul: aut ſiligatim fundenda est.

Jo.

Reuerſio cure cepbalee tam calide quam frigide.

## Acephalea

Acephalea A[ero] calida zc. Reuerſt ad coplèdá curá t[á] cepbalea ca lide q[ui]z fride inchoás a calá p cuius cura cóſcit hoc empl[ui]tum: et efficacílium ad tolledú malá cóp[on]é calidá: t[em] et ad ſup[er]faciédú. cuius deſcriptio é talí. R. se. lactuca[] q[em] é frídu: et húridú in ſecundo ſieſ memitbe i. ſucci memitbe p decoctioné iſp[ati]ſati vel ad ſolé fri. et ſic in p[io]z. et eſ herba filis p[apa] ueri alter deá glatúdu et eſ p[es] chelidonie. Ille aut ſuccus ſic i ſp[er]ſatuis dicu: ſieſ. H. ſieſ p[er]ſum p[er] media ciuæ oculari: e[ri]ſes ſoſme pyramidalis ad ſiklútudén nuclei dactuli. Sandalus é lignú tripler exſiſés alb[ui] et citrinú ceteris dueb[em] magiſ odóiſe: frídu: et ſicú in tertio. ſaufel é auellana ida frida i e[mi] cudo: et ſicca in tertio. Rose fride et ſicce in p[io]z. op[pi]ridú in q[ui]to et ſicú in ſecundo. Hec oia debét aggregari i modú emplaſtris poſt[em] aceto et aq[ui] roſaceo colperſa fuerint. Et poſſunt p[on]ia oia i eglí d[omi]z it[em] p[er] op[pi]z q[em] oz ſubduplari: aut salté ſub[é]drupli ad q[ol]ib[us] illo[que] ybi t[em] cét mala cóp[io] ca. et ſic. poſſem? augere humida. Hoc autem emplaſtrum ſuper alioqua p[er]ſubtili ſeu t[em] tenſum parti dolenti ſupersonatur. et ſuper p[um]ſum imponatur p[et]eine infuse in aq[ui] roſacea et aceto ſepe replicate vt fridita[as] ac actuali et potéſtialis cóſerueſ: et p[ea]a no multú t[em]peſſé dimítu: etc.

Z. inimétum vero cepbalee. H[ic] p[le]p[et] curá cepbalee frigide cu[em] materia phlematica. H. et mala complexic frigida pura bis cu randa ſit. Pr[imo] ponit hoc linimentum cuu[em] est bec ſerſi p[u]io. Recipe caſtoz ei: euforb[ui] piperis ſinapio q[em] omnia calá ſus

De cura cephalée

in quarto skeracis sicce et calide in secundo, rute calide et sicce in tertio, marubii calidi et sicce in secundo. Que oia in equali dosi polita: aut forte calidori in quarto posuit dosis ad cetera subduli plari siccatula puluerizata et cicoricóizata, i. tamiliata comísclean tur cum vino veteris, ex alibus sic multis fiant trociscens, et defecitur: et v. s. fuit referuent. Trociscens dictat forma retuda ex duabat partibus leutier coprissa, et dicat a trochos greece rotúdii latine i. qui formá reducút pulueres cù aliqúo liquore pmílitio eop vir diutiori consuerue quorù trociscop accipiat, ynus vel plures necessitate vrgéte: et dissolvens cù vino veteris, aut aliquo oleo, s. Aemillino at costino partia dolenti applicens aliquid eius in au re parti dolenti prortima initiat, etc. Secundo cóplet buius cepha lee cura per vinu vetus et potés exhibitus in modica quátitate sive via medicina sive via cibi exhibitæ, in magnæ, n. quantitate nimis euapozando aut in stomacho aceto sando ex indigeste posset magis nocere qùs iuare Bemú docet curare, p balneus sive igneú aliter dictú præius: sicut est furnus pane extracto: aut aeren sætis notú: aut aqueú sive naturale sicut thermarú, aut ar tificiale sicut ex decoctione rute, betonice: calameti sælune: isopit i. cados arabici: maioitæ et simili:ibus pót addi sulfur, et alia notabiliter calefacientia frú frigiditá rehítia. Ultimo docet curare cù embroza facta cu decoctione rerú similu his de qui bus suprus. Et aú embroza caſſus liquiorus er alto ſup mèbúna: má propter caſú fortius iprimis: et magis virtus eius p fundak. Remé, i. ſerpillú: et non ſimilurú. Almá.

Quod si cephalæ quotidie ante comèctione inua dat et post comèctione recedat succurrédu est infir mo ante horá qua vêire cóſueuit: dáo eis bucellas p àis i succo granati: aut vue acerbe: aut ború similu infuſas.

Jo. Ar.

( Lura cephalée per communitatem ad stomachú.

Eod
Si cephalæ quotidie etc. Posit curam ce
phalee p cóitáte ad stomachú tradere so-
lú curationé illius que fit, ppter raptú mæ colerice ad
stomachú. Quis signu q: ante comèctione iuadit post cóſeitionem
vero recedit. Uu. n. Stachus est vacuus fit facile mæruß s
ſceutius: et marie eur q: facile ad ipm fluit sicut sunt materie
cholerice, facile aút sedat hæ doler p cóeffioné colera ad ſuádu
stomaci represſa: et forte in alibus bus egredié pilerò: aut forte p
vomutú educta. Si aút mæ eét phlegmatica aut melácholica no
ſic ppter ſua groſſit: et vilcoſitáte facile reſpmeret. Et eſto q in
principio aliquiditer ſedare parú poſt magis augeret qú si et
bus corupatui mè cui admiceſet: et pp indigetòm cedat in ma
teria, curat ergo dáo bucella panis in vino granat op aut acre
ſta: at aut similu sicut ſucceus cydonioru: h. m. ante raptum
mæ cholerice ad stòm: vel salté ante aduetú cephalée q. sua fru
ditate: aut ſliptitate cholerá reprimút aut ipm aduetú ad ſloa
parti prohibét. Et his datur intelligi cura reliquiarum ſpeteri: ce
phalee p cóitáte sive a toto ſive a mébto deteriori cóiceſ, q: si a
mébto deteriori cóiceſ qnq exiguæ intérionés curatiuas. Prima
euat q: de húboru malo in mébto ſuſcipienté et mittente cóintem.
Secunda diuertit q: est aptú communicari cum fricationibus:
ventosiblægaturis lotionibus clifterijs trabendo ipſum ad par
tes oppositas membro cuſit communicaç. Nec non rubiſtus
cantibus veſſicantibus: et tandem cauterizantibus factis ſuper
ipſo membro communicante. Tertia confortat membruz mit
tens ipſius malas complexiones et disposiciones corrigendo:
vt neq: talem humoſem multiplicet neq alunde ſuſcipiat ſed
fiat minera laudabilis chini etc. Quarta claudit vias medi
as inter membrum mittens et ſuſcipiens. Quinta membrum
ſuſcipiens confortat ne buiſumodi tranſmiſsum recipiat.

Si ergo Stachus vel epar vel ſplen vel matrix vel membra
spiritualia communicant capit plegma vel choleram vel alium
humoſem: aut vapores ab his elevatòsipumo præmittenda è
euacuatio humoſis tam in membro ſuſcipienté q: in membro
mittente ſiue ſit fanguis ab phlebotomia ſiu aliis humoſ
cum pharmacia integrata ex minoratuuo digestivo et eradicati
uo etiam ſpe iteram frú erigentiam.

Secunda intentio est ſellicet diuertio ſi ſit ſune evacuatione i

cipit a membro leſo aut prope ipſum et trahit ad partes oppoſi
tis diſtantes tam a membro mittente q: ſuſcipienté. Et er ſer
tibus et proprijs in attractione materie ſode in vigilate ex ſoda
eſt fricatio pedú multotius cum dozmit ſufer ipſum patiens
ſodam et quandoq: ſit eius affidatio in pedibus ſene refol
natur ſoda et litiones pedum conferunt, fi autem cù cùone in-
cipit a remotis yentens ad propinqua. Rubificantia aut veſic
catura: et cauteria ſue actualia ſue potentialia ſiant ſuper ipſo
membro mittente: aut in loco ſibi proximo: Et vlcera diuunt p
vnum memſem: aut amplius teneantur apertavt materie inter-
gra fiat consumptivè in stomachi: ratione fundi ſat per du
os digitos ſupra vnbilicumſi in ore stomaci fiat poſterius cir
cu decimamtertiam ſpondillem: aut anterius parum inſra ma-
lar granatum: ſi in ſplene in latere ſinſtro circa ipſi? regione:
ſi in epate in latere extroſi in matrice circa albarim: eode mo
do in reliquis. ſiant autem illa magis aut minus p: ofunda b: 5
ſi ſut membri mittentis et ceteras naturas compositionales et mè
bi: ipſius nobilitatem: et fm q: opus est vt vyclus longo aut bie
ui tempore teneantur apertum. Et fm bas considerationes cum
amputi est: vt ſi magis aut minus latum. Ibe c turnem ſunt de
bis que pon ponenda ſunt et non ſienda nifi qum cetera no con
tulerint magis tamen ob vulgi infamiam q: q: res in ſe fit per
culofa: immo exiſtens ſi medicti eſſent et adocantes multa mira
bilia facerent cum bis cauterijs ſicut Albucaſis.

Tertia autem intentio perſicur cum bis que appropria q
etiam a qualitate manifeſta cenſorant membrum mittens ipſi
us disposiciones corrigendoru ſive fit malita completionis: ſive
vnitatis: ſive compositionis taliter vt ſi minera laudabilis chí
mi: Que omnia qualiter compleci debeant in proprijs viden
dum est capitulis de quibus infra.

Quarta autem intentio ſellicet clauſio viarum inter media
rum completur quandoq: cum ſtriptis et confortantibus ſum
ptis per os in fine meſſe vt cydonis piris coriandris et buiſu
modi. quandoq: cum medicinis et ligaturis ſicut i: commun-
ſis ſit a pede cum inſtituis notabiliter ſtrictis circa totu crus: nec
non ſi opoſuerit medicinarum ſlipticarum applicationem cíta
demſu ſtringendo cù ligatura. Et ſimilur hec eadem circa
collum fieri posſunt materijs aut vapobus ad caput ascendé
tibus per cannam pulmonis meri venas, aut arterias colli: qb
idem eſt c: circa tempora medicinis ligaturu: compleru poteru
duandoq: vero cópletur venarú et arteriarú laqueatiòe poſt
q: piro coprétchú fuerat: que ſit illa p timo: ecalicitate: p: pulſuz
dolóre: et h. m. Si ergo ſit de puis ſiat altero duor: modor: aut
ſcindédo ſup ipſa: et poſtea ipam cuz stillo ignito aut cauterio
pòctali cauterizádo, aut p: cut ſeu mulc cù yena vrédó, et tandé
et cara remota cóſolidado: 12: et cauterio potétili pici poſſet
acuale tamé melius eſt et tuuie. Si vero ſit de magnis ſcindaf
vl: vraſ cutis ſup ipa: qua ſciffa vel amota ligeſ vena in duobus
lœus ſibi ſit inuicem proximis et ligindar in medio et virgà
extremitas cauterizetur. Nota tamen q: si materia factura ce-
citatem deſenderet ad eculos per vias inſtr fecas hec venar:
laqueatio nullus est: e: piciſt ſed in cau: ſelet ponendum ſe
daginum in parte poſteriori capit: in locis vbi collum capit
coniugitur aut eſſent facienda cauteria in duobus cornibus
poſterioribus: l. iuxta loca mendosa aut eſſet apponendus cau
terium in comiſſura coronali.

Ettia vero intétio, ſ. capitæ 2 fortatio, cóplek cù applicitio est
circa frété q: tpa vt oleo rosace: et aceto q: mæ crítſte calida có
tinétur frigidæ vero eriſtete cù miſtio calidó: téperét. Con
forteq: caput cù ſuptis interi: vt diamuſcho diambra i dyscra
ſia frida iuleb rosace: c similibus in cala, q: ex proprijs ſunt ce
rebellà bedorú: gallinar: L: ſoſtoſt et caput ne recipiat et ipiùo
friditas et bùiditas corrigit cù cauterijs ſer aut aliquo iltor.
Tano in comiſſura coronali. Alio in medio flagitalis: ſ. circa ſu
miſtatem capitis. Tertio in lauda, duobus alij: s circa tempora: c
marie vbi ſunt comiſſure médose. Et vbi timeref numocutúm i
nucha. Sertu: ſiat in pte poſteriori vbi caput p: incipio colli
gitur: et ſuit ad ſimiliuindem offis oline: et penetré tyſos: ad os:
aut ſaltem ad almochati q: diu conſuertur aperta, v. ltra men
ſem. Et q: uis poſita ſint ſer cauteria p: deca p: corſoſtato: capitſ

De cura cephalee

7

et connectione dispositionis eius.nò tamem temp hec oia facere sſ
plerunqus ſufficit vnum aut plurula ſm vnam aut plurales cerebru-
pticulas corrigidas.que dlibet.n.corrigit particulá ſibi primæ.
Et deum teſtor q nulla alia eſt melior hac medicina: et magis
efficar in confortando cerebruſ corrigendo eius præuas diſ
positiones cuiſque generis ſint et quomodocuſ euenerint
ſiue per effentiam ſiue per cōitatem. Sed precipue valet in cor-
rigendo dispositiones chionicas frigidas et humidas cerebri
ac ot� ab eo necnon membro ſipofitoruqibus cerebrus
muttendo ſuperfluatates comunicet tc. Alman.

Si autez cephalea contingent pp multam in sole
moram ſufficienter ex oleo rosaceo. et aceto ifrigida-
tis curari poterit que tamè ſi ex hoc non quicuerit er
alijs ifrigidantibus curanda erit. Jo.

Lura cephalee provenientis a cauſa præmitua.

Jautem
Lephalea contingant ppter miſtæ 2c.

Docet remouere cephaleam pen
dentem a cauſa præmitua ſputa a ſole cum frigidis
capiti applicitis. 1. oleo rosaceo ſub quadruplo ad acetum. et
ſint acu ifrigidata capitii. et cu petijs lincis applicet. q in ſo ſu
fecerit docet ad alia frigidiora eſſe procedendù que ex precede
tibus ſatio poffunt eſse nota. ſicu ſunt fucchi lacteum ſempervine
et ſimilium quibus ſemper aliquid aque rosacee pio conſoza-
tione et aceti pio penetratione eſt addendum. Et tu pio còple
mento hæcas eſtu duas intentiones curatius. P[ro]ſuma eſt remo
uere cauſam præmituà. Secunda necumentuſ ab ipſa in capit
te imprefsum. Ero 1 ca præmitua fuerit ſol aut alia ca ſale
faciens pone eγrum in umbra et in loco frigidu. Si vero ſue
rit ventus aut res infrigidas pone ipsum i loco calido. Nocu
mentum autem imprefsum remoue cum conſutis capitii appli-
citi. quorùs copia ex dictis et dicendis tibi erit maniſesta. Si
yo ex ſoda per liſfactione humor a ca ſalida aut expressione
a cauſa materiali frigida fieret procede ſicut ſuperius in ſoda
materialis eſt oſtenum. Alman.

Si autem ſoda adbuc perſeuerauerit et fortiſi ſi
at neque villo modo remoueaſt et timeatur ne eger vi
ſum amittat et aqua ad oculos descendat temporum
arterie ſunt incidere et extrabende hoc tamen qo-
nunc loquimur èpter nostra itatione i hoc libto.

Jo. Ar.

De ſultuo remedio ne ſequatur amſio viſus.

Jautem
Adbuc etc. In hac parte vltima p
ſentis capituli ponit vltimù remedi
um multotuens necessarium ne ſequat aſſio viſus. 1.i
citionem ſue laqueationem venar[em] et arteriá[em] tépo[ru]ſ p quas
viae materia ad oculum defertur factura cecitatem que laqueà
de ſunt modo ſuperius dicti. Primo cognito per tumorem
dolorem et pulationem que ſit illa. p. per qum materia ad ocu-
lum deſert. Nota ramen laqueationem arteriarum magnap
ſatis eſſe suspecta[em]. 2. p[re]pteræa p[er]potes cu[ę] ſenſuino phibe mate
rís ad oculi ſub ſuicet. 3. ibidem tamè ea que níque dicit è p[er] ſitione
ſuái ſp[er]enti ope. Æu nò fuerit itétio ſua i 13 libro ad tertiuſ itur
mètù medicine. 1 ad chirurgia p[re]ceder. Et ex his ià maſſe ſut
tibi curationes ſp[er]ter[em] cephalee p[é]détiú a malá p[le]xtòde ſine
mà q[ui] e an ſerigat níſi tres de itationib p[er]ſcriptis. 1. altera
to. accidetúi correctio. et ōbitu regimè ſer rep nò naturaliú. et eti
am cu materia ſanguinea cholericæ p[h]legmatica nò autè melàs
cholica ſe ca[ę] ſat stati [b]úgá. Similiter p[os]ita eſt cura cephalee p
coſitate q meditus deteriatis.nò aut q[ui] a toto ſicu i ſebruſus et crifi
qua níque ſubſiſſus. Et cu ſubſunjan curatòdes multas aliar[em]
ſp[er]a: q multi videbōk magis necessarie et er q[ui]b[us] relique p[os]ſut
inoſcere. Sp[u]s aut ſanctus ſit nobis in auxiliu[m] amé.

Lura cephalee p[uen]ies a melancholia.

Ara
Sode melancholice ſex erigit intétioès cu
ratius. P[ro]ſia digerit. Secunda euat. Ter
tia diuertiit. Quanta malá còplectione alterat caput co
fortando. Quinta corrigit accidetia. Sexta ordinat debitu[ſ] re

gimè ſex rep nò nàliu[ſ] re.

Bigestiua debet eè húida aliquádo calida aliqúi ſri. 15 q me
lacholia eſt nàlis: aut aduſta. 2 debet eè inciúua 3 subtiliúia
magis aut minus ſm maióre[que] groſſit: aut viſcita
te. et per tertia 4 quarta virtutè respiciuèa deterioriú húozem 5
be. 6. ex proſijs ergo eſt firupus de epithymo deſerptò de Mè
ſue in antidotario. 7. te alius ciusde intétioès ſublimis 8 ex
exp. 9. c. capillòu veners radiúi bugloſse domelſice 7 il
ueſtris 2 floz earu polipodiij ana. 3. 5. i. epithymi. 3. 1. foliculòp. ſe
ne. camepitheos ſticados ana. 3. vii. camedreos ſquinanti bel
lebozi nigri ana. 3. vii. fumiterre 3. vii. cupatòriij. 3. vii. fucchi po-
morú vulcitiij. 3. vii. oia p[er] epithymu 2 fucchi pomor[us] bulliant
in. 11. 3. uij. aque vſq[us] ad còſuptione medietatis deinde bulliat in
ea. epithymu evbullitiuè vna: 2 coletur et 3 cù ſucco pomorú 2 3 u[cc]
cari. 11. 3. tribus fiat firupus cuuis doſis eſt. 3. 1. vſq[us] ad duas vi
蔡 cias 2 ca aqua bugloſſe lupulòp en duie 2 filium re.

Esatua debet h[er]è tres còditiòes. P[ra]ia vt nò ſint multum
fortia ne ſubito magná solutioè faciát. Secunda vt nò multum
recedant a graduali t[em]peramèto. T[er]ia vt ſint miſta cu lenientu
bus 2 h[ue]ctatibus 2 cu hoc ſecu alia cordialia miſcæ. Aue
còdito in oib medicis ac oi regie egritudinú melacholicarus
ſeruada eſt. ex p[er]ſijs ſimplicib 3 eſt ſena epithymu 2 polypodi
et 3 filia. 2 ex còpoffitis p[ul]ule inde de lapide armède lapide.
lazuli 2 ex electuarijs diaſene conſectio amech marime in me
lancholia aduſta. Biuerſiones autez 3 c[oe]s 2 pp[rie] cu c[ue]one
2 fine faciende ſunt qu[é]admodù in precedetibus dictu[ſ] è in alii
is ſpeciebus ſode.

Appliicanda aút capití debet eè húida calida aut frígida ſm
p[er] melancholia eſt aduſta aut nò aduſta. 1 p[im] tamen debet ad
calum declinare: ſicut de coctio facta ex bugloſa boragine ſe
ne epithymo 2 ſimilibus cum capitæ caſtrati in decoctò deſsol
uendo. 2 ex oleis eſt oleum ſi filamúmi amigalarúi dulcíu 2 filia
Accidentia át ſicut vigilia alienatio re. corzigan[que] admodù
dictu[ſ] eſt 2 inferiuſ in p[or]p[io]ſij d[ic]eſc ca. Regimè aút ſit h[ue]cta
ti 2 impiquatuum nò tamè oppiliatius. ſit autè declinat
ad caludum aut ad frígido ſm h[ue]oris exerigit: 2 aliarúi circa
ſtantia[em]. 2 ſicut d[ic]eſt in caplo de melacholia. Si vero in cauſa
du[bi]tòs aduſtio ſonum regimen mediciale necen nò ſer rep nò
naturaliú declinet ad frigidum 2 h[ue]idum. 2 h[ue]oris aduſtio eva
cuèn cu pilulio de ſum oterre: electuariu amech 2 filibus. 2 ex
bis potes elicere cura ſode p[é]détis ab h[ue]tibus miſt. Bige
ſtina eni 2 evacuatiua debet eè miſta ſm h[ue]op exerigentiam.

Lura
Aút ſode p[ar] coítate a toto ſicut in ſebuſus eſt vt c[oe]
ſideres an ſit ſolú i in c[ae] malá còplo calida 2 c[oe]s;
tunc ſola infrigidatòre 2 h[ue]catoide opus eſt cu his que ſupiſus
dicta ſut. Si vero m[à] repat ad caput ip[ro]m ſorte apostematura
p[re]caut ſicut ſupiſus dictu[ſ] eſt in ſoda h[ue]roti 2 d[ic]e in capitulo
de phreneti. Si vero in c[ae] ſint vapores ſebuſiles ſicut eſt ſm
plin còatici a toto aut a minera putredie còſiderent an ſint p[ar]
ei 2 2 ſubtilés. 2 2 c[ue] due ſut intétioès. P[ra]ia diuertere ſicut dictu
ſi ſuperius. Deinde infrigidare 2 humectare et confortare ca
put cum ſibi applicitis 2 his que dicta ſunt ſuperius nò tamen
multum oppiliatibus. 1 ſi vero vapores ſint multi 2 groſſi diuer
ſionibus intendatur omni ingeni. Secundo ip[or]sum in capit
te contentorium evapora[ti]oni 2 resolutioni ſicut cum decoctòde
roſarum violarum meliloti c[am]omille ſeminis alțea aneti 2 fi
milium. 2 ſi infrigidatione opus ſit qu[ed]eam frígida ſicut dictu
ſt ſuperius per nares trabantur. 2 in aures inſiciantur ſint ta
men actu tepida. 2 quand[em] q[ui] apud necessitatem vigemont vta
rio narcoticis: aut ex eus aliquid in aures distillando ſicut dixit
Rasio in textu: aut aliquid per 2 ſumendo: non autem capití
applicent ne oppilando magis vapores: concludantur 2 igroſs
ſenk 2 deinde forti[or] ſequat d[olo]r re.

Ara
Aút ſode cretice. Sit p[ra]ia intétio vt n[à]w
neſp[er] q[ui]ch[em] vià expulſiòes téptauren t[em] nò
ſit c[ou]eics vt q[ui] ſenbit d[olo]rè 2 r[ug]iu[ca] it[est]ia eu
ſuppoſito[ui] 2 au cluſterib 2 adjuuoc. 2 yo naueſt 2 übuerſiòs 2 cu
p[io]ſitò de d[ig]iti vomitus adu[n]eſt. Ei ſil cum ip[os]itione pen
ne in o[re] in oleo intincte aut ſup[to]de orimellis cu ſucco raphani

## De cura fode

et similibus. Si vero senferit gravitatem et tensibez circa renes et pioocetur vrina cum dcoctione seminuōs cōiūs frigidos et piniuōm. Si vero senferit cutes bimudam et pulium vndosum su doze adiuveſ: egruſ bene panis cooperiendo et anhelum con tinendo. Et si aparuerit rubedo in oculis radij imaginations c[ui] trine: tuc[que] ſanguis et narib[us] pioocetur cum impoſione digitis aut ſetis pozicnis et similib[us] ſanguinez et naribus puocatib[us]. Si vero in subſacella aut inguine aut primo aures dolore sen ſerit illic emplasta attractiva ponat: et eti ventoſe ſi oporuerit. Secunda intentio que vapores reſpimunt in fine méſe ſumā tur: sicut cydonia aut coriandra et obseruerit religi et crifi ſuſada.

### Ara
Sode apostolé o de curu ſen pheneſis iſerit intelligitur. In cura fode ex oppilatione p[ro]io intendendum est adde oppilationem educendo bozemem oppilantes. Eſione c[ui]s integrata ex minoratuio digeſtivo et eradicatuio q[ui]s propria ſic ut curatione fode mate rialis ſuperius dictuſ est. Secundo intendendum est ad altera tioem male complexionis ex oppilatiode ſedlicie c[ui]s cōtrarijs ex bis que dicta ſunt colligendis. Accidit autes vt dicti. A. i. pp[ro]cio capiulo in cura huībus ſode contr replicas: q[ui]s aliquando op[ro]te de oppilari cum calidis t[ate] digeſtibus q[ui]s euacatiuſis h[uius]que exiſtente groſſo: ex quibus auſſe mala complexio calida ex op[ro]pilaſſe derelicta in hoc ergo caſu iuſ: ſententiam. A. nunc fiat deepplatio cum huīuſmodi calidis: ex quib[us] aucta mala com p[lexione] calida fiat poſtea iſp[is] dimuſis alteratio cum frigidis.

Et poſtea ieru redi ad deepplādu c[ui]s calidis ita vt debet ſint ſibi iuicez mutuo sucedet etotiens. donec cura p[le]aſt. C[um] in cura ſode ex perculſione ſi fuerit ſolus c[ot]ſuio abſo vul nere manifiſto.

Prima intentio est p[ro]hibere apoſtema. I. ap[ro]ximando lo co contuſo faldellas ſtupcas infuſias p[ro]mo i[que] aq[ui]r ſacra: a[ce] to ſub triplo ad iſp[is] et poſtea iſp[is] bene expeſſas iſterius iſu fa[ſ] in oleo roſaceo et albumine oui[que] ad iuicez conquaſſa tio comp[ro]imendo aut ligando ſuper c[ui]s ligatura conueniſte et facendo p[le]b[ole]tوما ex cephalica: aut vena c[ui]m c[ui]nſe diuſp[artis] aut contrarie ſecunduſ multitudinem repleſonis, apud quam neceſſe est reiterare p[le]b[ome]tiam: vt ante dictu] ſuit. Si [vo] albumin ou] non habeſt accipiantur aque aut ſucci ſlitpatiis t[em] p[ro]miſt cum pulueribus conſtrictis loco p[u]cſo ap[ſic]eut aut etiās ſola aqua c[ui]s c[ui]m aceto ap[ſic]eut. S[no] p[ro]termuttatur debita ſtrictio c[ui]s ligatura facta ſecbotomia artem: hec enim est radic[em] cure et debet eſſe ſtricta ſuper loco contuſo: ſuper parte diſtate magis gradatim relaxata. Deinde gradatim debemus p[er]ſee re repercussim cum reſolutijs: donec veniam? ad reſoluenda pura, et ex p[ro]p[ri]ijs e[my]rtus ap[ſub]tium. cyminuſ calamètum et huīuſmodi. Si vero ſit vulnus manifeſtum c[ui]s flurux ſanguis n[em]tendat ad iſp[is] reſtricturantur: ac etiā apoſtematis p[ro] bibitionem c[ui]s faldellas ſtupcas infuſis et albumineoui c[ui]s pul turib[us] conſtrictijs ſobite conquaſſato ex q[ibus] vulnus replea et ac etiam fiat p[le]b[ole]toma modo i[que] dicta, et tandem vulnus curet vt ex p[ro]p[ri]ijs capitulis quarta primi et quinta ſerſi est vi denendum. Et ſi propter commotione z[er] cerebri homo fiat ſine voce ac ſorte c[ui]s paucu et ſobili ſenſu et motu: ſterit iſc[ic] vſa[ſ] ad tertijs: et non additur neq[ui] minuit t[uc] laudatur i[que] tertio vt ex p[ect]etur vſa[ſ] ad ſeptimum et non moueſt at[que] illud cum aliquo quarta quarti capiulo de c[ui]n et offensione q[ui]t intelligendum est e[mi]gru] non e[que] mouendim cum aliqua forſi operatione: sicut e[et] ſecare cutin os fractum euellere: t[amen] debemus ſacre p[le]b[ome]tiam virtute vitali ſtante, et totum caput infundere cum oleo roseo omphacio et cum alijs medicinis localibus ſupſa[er]tis ſecunduſ erigentiam. B[iet]a autem in primis calibus de bet eſſe tenuis. c[ui]s his accidentib[us] tenuiſima. poſtea ad c[os] forſationem cerebri egritudine aliqualiter d[ clin]ante, p[ri]cipeu e[mi]b[us] multu ſanguis exuerit iubet Auice. prima tertij capiulo p[ro]p[ri]to cerebella gallinat[us] dari, ſunt eniſ t[une] p[ro]p[ri]a t[un]c in quantitate multa exhibeātur. Rasif[us] antem ſexto almáforſis v[til]mo capiulo p[ro]ſt prin[ci]piuſi, conſitit emplastru in his d[is]poſi[ti]o ſeu p[ri]miuſis marime i[com]ſiſione factu: ſe ex folioſus myr ti. b[ala]uſtij. et coruſibus granator[us] in aqua ex aceto vſqueo

disoluantur c[oe]ctio p[ar] muſchi galie et r[ilo]aloes et calami aro matrici admittiendo. Et quib[us] omnibus cum acete et aqua et vi no veteri ac ſtiptico conjuncti quasi emplastruſ confi caſi: et lo co ſupersonaſ. Aenter autem in his calibus ex aqua fructu[n]s aut levi enemate ſolutur.

In curatione ſode p[en]dentiſs ex debilitate capitis. P[ri]ma intentio p[os]t euacuatione est malá c[ó]p[ler]ionez capitis remo uere. Secunda caput conſoſtare. T[er]tia est debi[tu]i regimem vt te excludés o[em] cas [d]bilítaté t[ate] exteri[que] occurțé q[ui]s iſteri[que] ſuptá.

Chala autem capitis complexi remouſe c[ui]m contrarijs t[á] interius p[er]ſtims p[er]q[u]as exterius ap[ſic]iatis ex q[ui]b[us] ſupraſ.

Cap[it]a p[er] ſoſtacuſ c[ui]s his q[ui]s c[ó]da ſunt p[er]p[ri]a capitis p[ro]teria virtuté et q[ui]s ſunt ſubtilia c[ui]s ſtipticitea quadá odoziſera. Et ex frigidis ſunt roſe t[ate] c[á]ſora ex calidis ab[ra]muſch[us] maiorana c[innamo] mu[ſ] c[ube]ze c[ui]. Et ex c[ó]poſitis diab[ra] diamuchus aromatici ros. Et ex frigidis suchar[ui] rosatú. C[ó]poſitu c[ó]ſoſtás onne mébú[que] étyriaca. Et p[im]ſimpl[ex] c[ó]ſoſtás c[ó] mébú[que] é terra sigillata, et oleu[us] rosacíſ téperádo c[ó]p[ler]ioné c[ó]ſoſtat o[em] mébúm.

T[er]tia autem i[ent]io p[er]ſicif m[é]ſurádo c[ub]i et potú i[que] qualitate et quantitate virtuti d[ige]ſtive, et n[ó]s ſit vapóſus nec nos c[ere] bro ſicut alleu[us], c[roc]us, o[ro]b[us], ſaba, faro[li]us, h[u]p[an]q[ui], lac[é]tes nuces olive, r[h]baphan[us]. Et p[im]ſiles ſbíte proportionando reli quas ſer xerum non naturales c[ui].

### Ara
Sode ex acuitate ſenſus p[er]ſicif c[ui]s his que p[er]b[et] nutrimetú grosſus, v[is]coſu ſicut ſut capitá et pedes alati[que] t[em] p[es] v[is]coſe ſilt p[í]ces et caſe uo frumétu o[de]u r[is]ú far faſe t[at] ſilia d[ige]ſtiva c[ó]ſtate. Si do ſit debilis deſ horú granos chifch[us] t[em] p[es] v[is]coſe horú alati[que] uin enu[que] t[em] ſilt p[í]ces parui in ſpe q[ui]s narcótica quóca nec nos c[ere] p[ap]er luctuá t[at] ſitá ad hoc egrege coférut p[í]cipe i[que] c[ó]p[ler]ione ca lida ut ſicca ſicut p[im] est. A[ri]q[ui]o t[ri] neceſſarui est leuiter ſtupre ſacere et c[ui]s medicitá t[á] interius p[er]ſtims. q[ui]s exterius ap[ſic]iatis ſi c[ut] ſirupus de p[ap]anere et v[ni]cti]nib[que] d[eco]ctionib[que] exteri[que] ap[ſic]iatis et i[nt]edat capitis et corpori h[ue]ctatot: Húditas n[aq]s p[í]sui obtúdi ſenſu c[ui]. In cura ſode v[ni]b[us] exiſtib[us] ſu p[ra] stricturá n[ar]ui[que] o[ſ] vt p[er]gatio ſat corporis et cerebri marie, educas p[le]hlegma. S[é]de fiat caputpurgiui c[ui]s hierapiera d[é]ſp[at]a c[ui]s ſucco folio[ſus] p[í]ſicis aut radicis mo[ſi] ſenſitiam quóca n[ar]ibus in ſufflata: aut c[ui]s aliquo liquore attracta c[ó]ſert. t[em] ſilt o[ſ] q[ui] velat vermes, et in ſumina iuuaſ ſternutatorijs et caputpurgijs p[ur]gatib[us] cerebri et v[ermes] neceſſus. In curaoui ſunt e[de]ces obſeruáde i[u]tiones: et eius cura eſt[ui]ed medicis p[er]ſicif de q[ui]b[us] acut[em] est ſup[er]iis q[ui] diuſerſicáde ſunt ſi[mi] exerétua c[ap] q[ui]b[us] p[é]det. S[í]z hec aduertéſt eſt q[ui]s ſonu[que] ſilt h[em]igráde, aut doló alius antiqúur p[er] i[nt]eútioſe c[ó]tér habédas indigemus p[ſt]ia li capitú c[ó]ſoſtatio[es] c[ui]s his q[ui]s c[ó]da ſunt in ſeda ex capitis debiliſt. T[é]o ou hemigráde c[ui]s q[uoc]us doló doló v[eh]emétér i[te]ſo frequéter indigemus p[u]ſeſa[ci]tibus. n[á]má tamé nequeunte doló r[é] tollerare. Et tertio q[ui]s dolóres at[iqu]tatur frequéter idigem[] p[er] ſtatione manuali ſicut venar[que] laqueat[io]e, cauteriza[ti]ſe et ſtilibus e[ni] eni[rad]i cure ſode bm[ó]i. In cura hemigránee et h[on]opagie p[er] i[nt]eútioſes c[ó]es e[ſ]onis et diuſerionis p[er]terea q[ui] obseruanda da in doló chronico et forſi de conſoſtatio[es] cerebri p[u]ſe p[ra]ſactio[es] et opat[é]e manuali medici iuenerút q[ui]ſá medicias p[ri]p[ui]as t[á] in calida q[ui]s in frida. ex p[ri]ſijs ergo in calida est emſil[em] et ſece a[tr]iméti ſicca que d[ife]luatur c[ui]o aceto multe for[ti]uſdini o[mi] loco doléti ap[ſic]eur ſupra. Caputpurgiui quóq[ui]s ex lacte mulieris c[ui]s pauco canſore cui et apud neceſſitate adcaſt tantúde op[ui]q[ui]z canſore optime c[ó]m] ſert de quo et aliquid modicum in aure ſequéte dolóre d[ú]ſtilleſ.

De scotomia et vertigine

8

In hemigraneea aſt frida que ex longitudine têporis deſhendik
ergrodi enſi eunio tempus p[ro]longatur est frida ſum omnem
dispoſitionem et indiget resoluſi ô et q[ui]d caleſcat cum forſitu-
dine. A[th]edicamen expert[us] acceſtu a multiere:decoquâtur ra
dices cucumeris afinint et apſintu[us] in oleo et a[que] donec diſoluan
tur et ebroetur pars dolot[ia]a ex aqua et oleo calidi: et fiat em
plaſtru[us] ex ſeſe coſert eni hemigranee fri. cuſ ze. et ſine ſe. Et e[pl]a
fruſ de finapi ad hâc iſtenție reſoluſe humoſe fr. rubiſicibus
et yſicano. I[le]t ynguentu[us] factu ex gummi rute agreſtis coſict
bus radicu[us] cappar[us] ſquilla et euſo[bi]o truti[us] et miſtus c[um] vino
d[olo]zitero. Et ex ſapieſt[us] al[ſed]ut[us] dol[oz]e illicio: et vt iſegidat
balneus et multiplicetur inclinationes ſuper aquâ calid[as];dein
de fiat capiturgi[us] ex oleo ſi lieino. A[th]edicame magni[us] c[ome]
rens heigranee difficil[i]et et chzonice et n[ò] est q[ui]d coſfortet ſiut ip
ſum. A[ec]ipe ex e[pl]astro ſinapino. ſ. y. ij. et comilſce cuſ e[ſ]quille,
ſ. ſ. coſt[ui] radicum capparis euſo[bi]o ana. a. 3. iy. omnia trita cum
aceto et vino d[olo]zitero ana quaſtus ſuſſic aggregateb[us] et e[pl]
ſtra ſuper locu[us]. Caputpurgiu[us] expert[us] ad hemigranee difficil[es]
er humoſe frígido. H[e]uſo[bi]y caſto[re]i ana p[es] t[es] equalis ſiat
et eis ſief. et apud neceſſat ſirice ſeu cuſ vno ſup[er] c[um]t[em] cum
aqua calida: aut oleo coſtino: aut nardino: et diſtelleſ: et ex eo in na
res et a[ut]rem que ex e[parte] dolot[is]; sin de balneae et adbuc ex
medicamie diſtelleſ: et hoc viciſſe: c[ito] heigraneea. Solueret buicu
adde apud neceſſitatem parum op[.] ſt. Et ſic est. finis huus
capituli deo gratias.

( Capitulum de scotomia et vertigine.

### Arca
Rubicam inquired[am] ſunt quid nominis

et quid rei vnde dic[ic] scotomia a scotos
græc[em] q[ui]s e[nt]eberat tu scotomia q[ui]s teb[ra] ſiue obteb[ra]
tio. Et hoc ſed] H[ui]s et Simon[em] ianuenſez. A[nde] H[ui]ſor] quar
to etymologiar[ia] cap. nono. d. scotomia v[o] ſumpſit ab accidente
quod e[re] presentat teneb[ras] c[um] vertigie. Et n[ò] dic[ic] a scotos
quod e[vi]sio et mucos muſcha ſiut q[da]ſ ſunt arbuti[us]. Bic[ic]a
a[ut]e vertigo a vto t[is]q[ui] apparet reſ ſup patiencie verti[us] aut q[ui]
cereb[ri]u[us] ipſus et corpus reuoluaſ. P[ro] notitiam autem quod rei
p[re]miſteduſ est q[ui] vertigo capit] quadruplicher. P[ro]io p[er] q[ui]c[ue]
gratione ſiue circu[n]nolutio[es] aut p[is]tus eius que i[gr]eat ex qua
tu[os] motib[us] ſiue i[que] ſunt q[ui]to[] mot: m[us] pulſus et coru[s] v[ers]io
et vertigo al[re]uersio et ſic accipit p[er]ſum p[er]ſicor[em] q[ui] modus non
est ad p[os]ſituiſ. Secundo m[ò] accipit p[er] com[pen]ſide h[ui]s] mo[
t]us: ſiue naturali ſiue p[er]t naturalque e[nt]a n[ò] est ad p[os]ſituiſ.

Tertio m[ò] accipit p[er] com[pe]tione preter n[ä]z huuiu[m]o[ir] ciu-
u[lationis] aut alterius motus cum diſpoſitione ad caſum.

Anto[rum] p[er] com[pe]tione p[er]ter n[ä]z huuiu[m]o[ir] ciu[u]o[lationis]
aut alterius motus cu[ſ] diſpoſitione ad caſu[ſ] coruſta v[is]ione
et v[is]ione obteb[ra]tio[es]. et hoc quarto m[ò] acceſta p[pe] dic[ic] ſco[
t]o]tia diſſer[es] a vertigie. Tertio m[ò] acceſta n[ò] conotaſt v[is]?
coruſto[ſ] et obteb[ra]tio[es] v[ni] ois scotio[ia] est vertigo n[ò] e[cor]tario.
Sed taliter vertigo acceſta diſſimil[em] q[ui] et ac[to] coruſta ſenſus c[ò]
munte cu[ſ] caſu[ſ] aut diſpoſițio[es] ad caſu[ſ] q[ui] habens imagina
tur corp[us] ſuum: aut reſ ſuper ipſus revolui. In descriptione
ſcotoie p[ter]e[ca] que pon[ut]ur i[de] descriptione v[ug]inis additur cum
coruſione virtutis v[er] actionis virtutis v[is]ione ipſuſo[ſ] obtene
bratione qu[e]admoduſ quid no[is] scotomie bene ſonat. A[ui]
dam v[o] dicant iter vertiginez] et scotomia B intereſſe qua] scotio[
eta et vertigo important coruſta v[is]ione: ſed scotomia ſuper addiſt
ſolum v[is]ione obtebratione q[ui] videtur ſatis c[ò] ſonu[] ſententie
H[ui]ſor i[cap]itulo ſuperi[us] allegato q[ui]us ſunt hec v[ob] e[bert]igo e[]
quotieni cu[ſ] q[ui] ventus cos]urgit et terræ in circuitu miſtific[em] et hu
mectatione hominis vena et arterie ventoſitatem ex res ſoluta hu
mectatione gygnunt et i[ca] oculi g[ui]s faciut: A[nde] et vertigo n[ù]
cupata e[ſ]. Superius autem dictu[us] est ex eisui ſimia scotio[ia]ſ tene
bi[ſ] as i[po]tare cu[ſ] vertigine etc. Dif[ini]tumo[rit] autem A. magis ſon
con ſonat ſiue p[ri]me. Dic[ic] eni vertigo eſt ut habet i[pi]ſa[] imagine
tur corp[us] ſuum: aut reſ ſuper ipſum revolui: quare non regit
ſeita vt firmuctur immo caditnulla i[ſ] ſua diſſinitio de coruſta
v[is]ione: aut tepebratio[es] met[io]m faciens i[ſ] paru[ſ] infra ponen

do [ſ]am inter vertiginez] et epi[le]p[si]am dicat. U[ertigo] autem e[]
vt q[ui]m homo ſtat obteneb[entur] oculi eius et e[cr]itatur ad hoc
et a[ci]dat. ibi enim ſumit vertiginem contractam ad scotomia
et ſecundu[us] v[ran]que viam scotomia ſub vertigine continente
Secundum tamen R[as]im primo conanentis capitulo ſecum
de vertigo est diſpoſitio in qua apparet reſu reuolui: et tamen
homo n[ò] cadit ſed regit ſe. Sed i[sc] scotomia homo cadit et yo
catur ſidre ſecundum glo[ſ]am cotentam in Alman[ſ]or[is] capitú
lo de scotomia: et hoc modo vna ſub altera non p[rin]tinetur: tu
ero dic vt libet: nomina ſunt ad placitum: Et in barum diſſinitio
ne li actio coruſta ponitur loco generis: quod verum est q[ui]
nulli i[mi]diu[n]no de ſp[em] h[ui]ana naturaleræ conueniat. d[ic]itur at
ſenſus coſis q[ui]s ipſus ſit in mente poſt operatione ſenſuum
exteriorum comp[he]ndere omnia ſensibilia t[as] p[ro]p[ia] q[ui] co
munia: et p[er] hoc diſſert ab imaginationibus oculis app[ro]pa-
tio[es] c[eteris] coruſtia actionibus t[as] ſenſu[n]z exterior[us] q[ui] in
teriorum. Relique autem particule poſite ſunt ad expe[ri]mendu[s]
ip[ar]u[m] quiditates. Et q[ui]quam hec diſpoſitio ſit actio coru[
pta p[oteſt] tam e[m] mo[bus] d[ic] q[ui]s immediate et per ſelat ad ope
rationes ſenſibiliter: facit eni[er]re cogitatiuſ; et q[ui]q[ui] virtut[es]
v[is]iu[m]a. A[nde] non est quod d[ic] Berardus de ſolo q[ui]
principium eius est e[rr]io virtutis viſiue cum frequenter contin-
gat oculis clauſis. et ſine lumine. L[ec]it etiam operationes
vir[is] moſtus ſaltem mediatis. i[de]o in carente viu[m]. licet poſſit e[]
vertigo non tamen scotomia. Et ex i[am] dictis poſſumus habe-
re solutionem questionis communiter ſolite mouerit. A[um au
tem contingat ſenſum communem ſolite circa obiectum ſen-
fus auditus et aliorum ſenſuum quare non d[ic]itur in vertigine
aut scotomia i[tas] fieri coruſionem operationum alio[rum] ſen-
fus ſicut ſenſus viuſus. Ad quod respondi Berardus. d.
p[ri]timam cauſam eſſe qua] organum viuſus est p[ro]p[]inquiſtuiu[n]z
organo ſenſus communis que ratio nulla eſt q[ui]m eque p[ro]
prout miſt organum auditus: q[ui]m ne[n]us auditus ſit p[ri]tior
mus p[ann]iculo cerebri, et valde p[ro]xum est organum olſa-
tus ſelicet caruncule manilares. E[rit]it ſecundam cauſam eſſe
qua] organum viuſus est m[ax]ime inter c[etera] organa ſp[u]ſo[rum];
huus autem diſpoſitionis cauſa immediata eſt motus inci[da]
natiu[m] ſp[ur]ituum. Sed hec ratio ſolum concludit q[ui] rariu[m] de
be complicari alio[rum] ſenſuum coruſto. Sed ratio c[eteris]
meliot est qua] in vertigine ſenſus communis erat in comp[he]
ſione motus. non autem motus i[tas] aptus ſenti alio ſenſu[
f]icut viuſus. Et q[ui]nq[ui] actio ſenſus communis poſſit coruſpi[
c] circa comp[he]ndensionem ſenſibilium alio[rum] ſenſuum non de
beret b[ici] vertigo aut scotomia ſed alio nomine nuncupari uſ
ad capitulum accedamus.

### Alman

Em aliquis illud quod ante cum est circu
lariter mouerit viderit, et oculi tenebrescunt
et cadere voluerit et facies et oculi in cæde,
h[ora] rubuerint: vene quoq[ui] que ſunt poſt aures g[ro]
ſe apparuerint: ex ipſis veni facienda eſt p[he]b[olo]
mia et v[et]oſe in collo et t[ib]ijs ſunt ponende. Quod ſi
predicte non apparuerint vene et facies fuerit rubea
ſanguis ex cephalica vel basi[lica] erit minuendus. et
ventoſe in t[ib]ijs ſunt ponende. In b[ac] p[ri]terea ſco
tomie p[ſtie] et i[ea] quam ante d[ix]imus caput ex oleo
roſaceo et aceto eſt infundendum, cui confert vt e[ger]
acet[osa] comedat et ſt]iptica. et eſt quando p[rou]enit ſi
dre cum v[apo]ze qui ab aliquo e[le]uatur membro cui
confert vt aliqua ex medicinis e[cut] a[d]eruntibus il
li ſuper ponatur membro. E[ger] quoq[ui] caſida cibaria
vitare debet. U[enter] quoq[ui] ex a[po]ſimate myroba
liu[s] citri, quod in ca. de cepbalea d[ix]imus e[] ſoliu[dus].

Jo. Ar.

De scotomia et vertigine

Am
Aliquis.濫idí i partes duas. pímo po
nit curam scotomie et vertiginis pendentís
a materia calida. secndo a materia frigida. secuda ibi
Lú autem nec in facie. Príta iterum in duas. Prio ponit scot
omeritus et vertiginis pendentís a materia sanguinea: aut faltè a piet
dominio sanguinea exiftéste in cerebro. Secndo ponit cura e
rundem pendentem a ſimili materia cerebro a mebís inferiori
bus com municatæ: secuda ibi. q. pí ſi dicte non apparuerint ve
ne ne. vt legam ambas partes ſimul dicit. Auz aliquis vidertit
ea que ſunt ante ipfuz circulariter moucri aut alio motu lb. ſunt
moucatur: et 侯 ociti obteneſe ſecut et cadere voluerit. et ſunt
ſigna communia: licer ſm appropietur scotomie et facies et ocu
li rubuerit in eadeú hoza. et vene que ſunt poſt aures groſse appa
ruerint. et hec duo vúlta scotomie et vertigini ſanguinee: aut ſal
tem a p[re]dominio ſanguinee appropiatur. et vos ſuppletue alia
ſigna. f. gravèdimem capitio: ſehonem. tactum calidum et pulſa
magnum ſomnum longú n[ō] tamè p[ro]fundum vrinam rubea
grossam et ſimilia ſanguinem ſignificantune er. illis vens q
ſunt poſt aures facienda eſt plebotomia. p[er]miſſa tamè pleb
botomia cephalice et vétore in cello. et tibís ſunt ponende. ſ. in
cipiendo a parte ſuperiòz colli et deſcéndo endo nates et coras
ſi ſat fine ſcarificatione. Si aſt cum ſcarificatione procedant
contra a partibus diſtantibus ad p[or]pinquis. Quod ſi p[er]c
dicte vene non apparuerit groſſe. ſ. que ſunt poſt aures et in ali
lo faci capitis ſu et ſignificat ſanguinis repleſtionè n[ō] adeſse
in capite ſuerit quæ facia rubea quod ſignificat p[er]ſentiam
ſanguinis multam in epate et membus inferioribus: que cere,
endia eſt plebotomia ſcönente virtute et alij ſs indicantibus
de phlebotomia et p[er]miſdo d[if]erit: linitio ſi opòruerit. Et v[et]
tofe in tibís erunt ponède. i. in locis ſuperioribus infra eper.
non aút in cello ne ſanguis verſus caput trabatur. et in hac et ſu
p[er]ſcripta p[uenit] caput e[pi]thimari er. aceto et oleo r[os]aceo ſub
triplo ad acutú ad inſtrigidandú ſerperutiendú et caput coſotúro
et vitáda ſunt cibaria calida et venter er apòzimate. i. deco
tione ſiue inſuſiene myrobalano: ſi citrinóú p[run]óú tama
rindórum ſicut in capitulo p[re]cedéti dictum ſuit eſt refoluéus
da edueſú materiá colericam cum ſanguine mixtam que facit
ipſum euapózare et amplius ad ſuperiòa moucri. Almá.

Cum aút neq[us] in facie rubedo neq[us] ſe. cum ſcoto
mia ſuerit attendú est an ſit ſtomaci ſubuerſio et
nausea aut non que ſi affuerit p[rius] vomere cogen
dus est deinde de pilulis cobijs dolúm vná ſumat. et
a frigidis abſtineat cibis.

Jo.

Mú autem neq[us] in facie. Ponit curam scotomie p[en]dentiſ
a materia p[le]gbmatica. et p[io] exiſtente in ſtomacho et comuni
cante vapores capiti. Secdo exiſtente in cerebro. Secuda ibi
ſi aút nec ſubfermoſi. Be ambabus partibus ſimul b[ic]it q.
cum n[ō] fuerit in facie rubedo. nec affuerit ſe. ſiue ſe. p[ro]p[ie]z in
telligas ſiue caliditatem in partibus faciei et capitis ſenfatam ſ
supple nec alia ſigna materialis cibariaſtunc conſi
derandum eſt: an ſtomaci ſit ſu ſubuerio. i. inclinatio ad v[om]itú
c[ui] motu ſtomaci ad ipſu abſſo. hoc q[ui] ſequa v[om]ituo: aut n[au]
ſea et inclinatio ad v[om]itum abſſu motu ad ipſum ſupple alta
ſigna ſignificatúa ſtomachi ſesionem vnde veriſimiliter cerebrú
ſtomacho copatur: tunc eger p[rius] cogendus eſt vomere aut
ſponte ſi natura ad ipſum complendum ſit ſuſticiens aut artíu
cialiter faciendo e[grum] p[rius] comedere quedam v[is]coſa ſicut
alaganas reſ falſas rapbanú et huiusmodi et notabiliter potat
re tandem poſt h[oz]am ipſo p[rius] moto motibus inordinatis
erhibere v[om]ituum ſicut banc decoctionem. R. radicis rapha
ni filueriſto. ſ. i. ſe. atriplicis affari ana. ſ. ſ. bulliant in o[ct]o.
q[ui]que v[os] ſub conſumptionem medietatis et coletur cum aqua
collatura diſp[ec]t o[ym]mellici simplicis aut ſq[ui]tici. ſ. i. ſ. croci. ſ. ſ.  
o[le]i. ſ. i. et teſpidi in poſu exhibireatur: poſt cujuſ sumptionem p
h[oz]am aut cum inſeperit n[au]ſare eger p[ro]curet ſibi v[om]itum
digito impoſito in o[re] aut p[é]na intúnda in oleo ſepe et ſepe cu

iteratione vt exquifita ſiat euacuationo. Beinde vno aut duobus
diebus medij[us] ſumat. i. 3. pilularum cochiarum. aut. ſ. 3. ſi. 3. biere
composito. S. debita ſeruata custodia. Et he medicine eſſuolé-
tes conuenientu[bi]n non ſolium in ſtomacho ſed in partibus cir
cunſantibus fuerit huiusmodi materie repletio. Si vero ſo-
la repletio fuerit in ſtomacho ſufficiét pilule ſtomatice: vt alefan
gine: et abſtineat a cibis frigidis ne p[he]lgma augimétur.

Alman.

Si autem neq[us] anime ſubuerſio: neq[us] naufea affu
erit neq[us] caliditatis ſigna ſoapuuerint venter ex pilu
lis cobijs multotiens ſoluarit: cibaria quosq[ui]s frigí
da omnino vitet: et g[ar]sailminſs fiat: quo p[he]lgma
deponatur: et in n[ar]ibus quosq[ui]s poſt illud ponatur
aliquid de bis que n[ar]auimus quo caput caſeſat.

Jo. 2r.

Si aſt nec anime ſubuerſio. Ponit cura scotomie et vertigi
nis p[en]dentiſa p[le]gbmate per eſſentiam in capite qua p[í]mo
cóplet euacuatione iterata c[ui] pilulis cobijs: et integrata e[m]
miſconnotati digitistuo et ereditifici materiās groſs
ſas a capite educere. Secndo vitando cibaria frigida et vtendo
calidis. Tertio diuvertéd o c[ui] g[ar]sailmanibus p[le]gblega er capi
ta deponentiibus q[ui]g[ui]s et caputrgijs et m[a]ſticatorijs eſt
intelligendum: omninoſs genere diuersionum v[os]q[ui]s ad ipſam ca-
terizationem factam in comiſſura coronale cum cetera non c[er]
tulerint. Et quibus autem debeant fieri hec g[ar]sailmata ca-
p[ut]putrgia m[a]ſticatoria ſufficienter dictuq[ui]s eſt in capitulo p[ri]
dédi. Et hec vero 2 mé[no]tato g[ar]sailma ſatis huiu: p[ro]poſito 2 mé[no]
R. radicis acori ligricie paſſularú ana. 3. 3. 3. ireos ifopi an. 3.
p[ir]etri ſtaphiſagrie. 33. ſinapis ana. 3. 1. contundant g[ro]ſso mo
do et bulliant in. uig. 1b. aque ad c[om]ſumptionem medietatis et co
letur et colatura miſceaf c[ui] o[ry]melke ſimplici: aut ſquillitico quo
g[ar]sailmate etatur ſtomacho ieúno. Altumo docet n[ar]ibus
inmiſi aliquid quo caput caſeſat et conſoſtetur ac p[le]gblega de
p[er]ſuere ſi refuoratur: ſicnt g[al]ia muſchata ſp[et]ies diab[ie] mu
c[he]ſus: n[ux] muſchata et huiusmodi dans per hec intelligi c[er]a
to uant ad has intentiones completiones ſignata ſe p[er]ſubtimatione
de o[de]matá et n[ar]ibus inſuflata. Ex odoribus auté couentientibus
eſt odor ſup[ra]ſcriptus: aut ſufumiſgi ex auiculie c[ip]ri: aut c[or]
tice citri: aut ture n[ue] aut muſchata et ſimilibus. Jam ſuperest te
c[ar]daratis quid nominis et quid ret et textu exponito: reliqua quat
tuor abſoluamus. ſ. cauſas ſpecies ſigna p[ron]ostica et curam.

Speties ergo scotomie et vertiginis ſunt duplices ſellicet per
eſſentiam et comunitatem et abſolutam ſiue non abſolutá. Que
vero ſunt per communitatem quádoq[us] ſu p[er] coſitatem a toto ſi-
cut in críſi et ſeſibus quádoq[us] per coítate a mé[bro] d[eter]ma-
to et p[ó]t e[u] ce quodc[ui]q[ui] mé[br]ú ſed inter cetera marie cerebro c[ó]
cans est ſtomachus et m[atri]. Secuda viſitinctuo vertigo ſiue
ſcotomia q[ued]a eſt intéſa exerſi c[ui] coruſta v[is]ione obteuembra-
tione et caſu. quedam remiſſa fine aliquo iſto[ru]z. quedá media
Et iterú q[ui]dá ſrequés q[ui]dá rara. et q[ui]dá media inter bas. 2[ro]
nonitia vero cauſarú. Sciendi q[ui] c[ui]s coniuncta vertiginis e[] 102
dinatus motus ſpirituóú et vapóq[ui] ſpiritibus ſunt permittu[]n
venis arterijs et neruis ac ventriculio marime anterioribus ce
rebríui q[ui] ſpirúus inordinatú motu: reſentant ſenſui c[ó] ſp[es]
motus q[ui] n[ó] e[] ſic faciút ſenſum c[ó]ez errare q[ui] e[]cto ipſu
us n[ó] diminuta non ablata. ſed coruſpta e[] ſiqr q[ui]q[ui] errat v[ir]t[
]v[is]uua p[ter] motú inordinatú ſp[ú]um viſibilúu deſerentijs ſp[
]eues o[bo]p[er] exterior g[es]centiú ac ſi mouerenk vnde v[is]ui app[et]
res ex[tr]inſekus moueri. et ſimiliter apparet caput et c[or]pus ipſi[
]patiétis revolui, n[á] equale e[] ſm. 2. c[ui] diverſificat p[ro]poſio par
tiú ſp[us] ad partes m[ú]di ſiue diversificet e[] p[er] ſp[us] ſiue er p[er]
t[em] m[ú]di. i[de]n. ſequitur effectus. e[] vt iudiceſe res viſibilis
m[ou]e ſiue moucaſ ſiue quiſecat. ſed forſe quiſ instabilit: vertigino
ſiue n[ó] errat circa aliquod obiectu: n[í]ſi illiu ſp[es] ad ſenſu]z c[ó]
muné per oculi deferan[]f aut delate ſint. ſed c[ui] nemo poſſet vi
di caput ſi n[ú]ſo ſonſe forſe ſi p[er] ſpeculos ſp[es] c[ap]i
ti ſui n[ó] deferen[]f p[er] v[is]u ad ſenſum c[ó]em n[ó] ergo erravit circa

Be scotomia et vertigine

9

caput suá apbhedédo ipfus moueri qúi gescat. Ad quod dicit  
2ceded o illud ad qo argumétu 2ducie: et qú nô apbédit caput  
1um foluz moueri. Sz apbendit ptes corporæ súi ab ipso  
visibils moueri: et confequenetr fit idez 2ndiciu de capite. Cau  
sa vero réotior vertiginis est dnpler primitia et corporæ. Pri  
mitua quidc sicut súi homo moueret et circulariter spiritus eius  
similiter moti et post quietem corporis representabunt res visibi  
les similiter moueri et erit dispositu ad cauſuz vt forte cadet quz  
ſpſus nô ſigant in médis taliter vt posſunt regere mébia. Secu  
da cásí homo aspiciat res circulariter motas aut aliter velociter  
moitas ſicut aquas curretés aut equos curretés. forme eni rep  
vertibili ſic motarum in ſpiritus imprefſe ſimilem motum  
canſant in ſpiritusibus quare dispositur ad cauſuum: similiter  
pro spectus et alto loco. Tertia cauſa est aspectus rep radiosap  
et yeheméter lucétuſi ſicut ſolie et similiz mouve: ení spiritus i  
ordinate pp ipſop excelétiá. Quarta ca funt voces: aut ſoni  
excedètes ſicut tonitrua aut ſonus bôbarde: 2quiffant ení totus  
cupus 2 spiritus iordinate mouet. Auita cásí e pessíco capitis  
facies motu2 vndofu2 i ſpiritusibus: ſicut mouet aqua er. pietcó  
rei gravis i ea. Sècta cásí e pessíco circa doſiúz. agat ení gan  
san 2 spiritus i vena chide 2 coſequéuter i venis ad caput ide ra  
mificatis ab arteria adorti. Septima cásu furoz tóz 2 buíuimo  
di accidentia ſpiritus iordinate moventia. Similiter crápula et  
bietares ſommus múlto2 et prípe ſup replectionéóge vigilié: et  
sic de rebus reliquis nô naturalibus. Caule yo corporæ: que  
dam ſunt in capite: qúda aliume cóicate: pme ſut ſicut vapores  
diu gefcètes in capite poſtua aliç occafione comóti. Secunda  
vapores nouiter genti ab humoribus naturalibus: q ſunt in ca  
pite ab aliqua mala aplexione forti inducta: aut a cauſis primiti  
us: ant corporæ. Tertia cásí primitia malor humoz i capite  
tućumqú generis aut motor: in ipso capite: aut salté euaporan  
tu2 foris, n. caliditas adueniés capiti nouet humores tá natu  
raleq 2 pteraturinales in ipso 2bêſtos 2 facit ipſos corporæ  
te ſicut exemplo. A. ignis mouet aqua muu inordinato. Lain  
le yo cóicate: qúz ſunt cóicate a toto ſicut in febribus crili. aut  
aulio euacuate artificialis p qua ſcundum plurimúz vapores alí  
quando tamen humores ad cereby ſberunk. Aní ſunt cóica  
te a mébrio ptculari 2cunq2 frequétus tamé a nò t a matrice.  
Et in vapores ſue ſint p2r2q capiti ſue cólicat: qúz ſunt tene  
b2o2 groſſi 2 tunc magis cauſat scotomia. qúz pauciores min?  
groſſi 2 opaci 2 tunc magis vertiginé córa scotomia distinctam  
et qui cóicatur capiti qúz 2 vias amplas cóicant. f. meri: et cás  
nam pulmonis. qúz 2 vias strictas ſicut nervos venas 2 arteri  
as extrinſecas aut intrinſecas. Já suſpeſt agere de lignis.

## Signa

Signa. Veriginis et scotomie absolute notum ſunt rela tu ipſus egri 2 forte ex cauſ aut dispositione ad c asum qua cernimus in ipso ergo 2 cù B ex relatu egri habem? virus ſit ſolum vertigo aut cù B scotomia p corpressiones vitis et obtenebrationem. Interest autem inter vertiginem et epilepsia qúre epilepsia est cum motibus ſpafmisio fine ſenſu aut locatione parum durans. vertigo ſe hét eprio 2 qúzis ambe 2ueüiut in cau. Signa yo vertiginis a cauſa primitiu est pessício illius cæ et nocumétum ex illa cauſa d居民tum. Si vero cauſerit cor potea p cóitare ſignum est pessício necumétus totius: aut mébzi alí cùus et qú vertigo creſcit 2 dcreſcit cù clementu aut dcremento necumenti totius: aut mem b2ibi ſicóicantis. et qú etia2 remoue tur cum remotione illius, vt ſi ſit a necumento totius tunc aut pesséſt ſe. aut crisis aut aliquid buíuimoí. Similiter pí ſedeat a nò pesséſit mala digestio 2dieicto appetitus gravitas. nauea, vomimus, conturbatio. 2 anxietas stó1 2 qú doló aliquis est i an terori2 parte cerebr2 yque ad medium pp cóitatem nervozum reuerſuozum. et forſtasse doló2 est in collo pp cóitatem meréti et ſi ſit a matrice pceſſerunt. aut ſunt p2refentes egritudines matri cis et filr de aliis 2c. Secundum ſignum qú vertigo non est ita frequens aut continua ſicut quando est per cénitá2 in capite. Tertium ſignum qú operations ſenſuum non ſunt ita leſe quando é per cóitatem ſicut quádo é per cénitá2 que anté mate rie peccent in memb2s cóicantibus ex dictis ſuperius et dicen diu inſertus ſatio ſicut manuſtum. Si vero communias ſit ab

ſoluta nô apparent ſigna materiæ: aut alici2 corpori in toto,  
aut mébrio cóicante quod ni rariſimùs est. ſigna vero vertigis  
nis per essentia ſunt ſigna his trib2 2laz dictiæ cótraria. si vero ſit  
a mala 2plexiò fine materia in cerebro erit leuitas capitis, et ſe  
re ſubitus p2ouetus illius male 2plexionis notabiliter intenſe ſe  
cundi plurimò ab aliqua cauſa primitia. Si vero ſit in cauſa  
multitudo vapóz tunc aderit et etia2 hceſſt ſonitus et tinnitus  
auriu2 z cauſuſd fragózis in capite et eſt cauſe gravitate ſal  
tem notabiliter. Si vero ſit primitia măe in capite evapórtatis  
tunc aſſt gravitas i capite perturbatio ſenſu2 tam interio2um  
quá exterior, et ſert vertigo valde frequens 2 forſtasse aſſt in ca  
pite doló: ſere cóinutus. ſigna cuinſcufi măe i capite pécæ  
tis ex p2écedéti capitulo nota ſunt. ſigna vero viar: p[er] quas  
sit cóicatio ſunt quafi ſit cóicatio per venas et arterias extrinſe  
cas ſentif ipſarum tumo2 2 tensio et pulſatio maió: ſolito. Si ve  
ro p[er] yeas et arterias intrſecas nô apparet tumor 13 magis in  
tra ſentiatur extensio quedam et pulſatio maió ſolito et in his  
cafis non est doló: de qúo ſit curandú. Si vero ſiat cóicatio  
per nervos aſſt i collo doló2 notabilis magis intra, et nullum  
ſignum et ſupraſcriptis apparet. Et etam quando ſit cóicatio  
per vias intrſecas compreſſo ſuper venis extero2um et ſli  
tico2um ap2roximatio non cóſert vertiginis. Pronoſica ver  
tigo frequens intenſa cum pertubatio ſenſu2 nuntiat apoperli  
anti marie 2 dečepitis. Secundum vertigo ſequens ſupròtem  
nuntiat apoperiam. Tertium ſoda ſequens vertiginem ſoluit  
ipſaz aut propter caleſactionem cerebr ex soda: vnde vapores  
refuſo2untur aut propter ſixionem materia in cerebro vnde ſacit  
fodam et non vertiginem qum prius dum effet in motu ſecerſ  
vertiginem fine ſoda.

In cura scotomie et vertiginis i pendeant a cauſa primitius cicut si homo ſe monerit in gyrú 2 apſpererit res velociter motas aut radiolas aut audicit ſonos ingétés et huíuimo2 pieter. qú 2 percuffione et crápula.

Prúma intentio est remotio cauſe primitiuæ, et vicarie eius  
vnde eger ſe remocuat a viſio buíuimo2 i auditu foron  
et ce rmeonetaur vicaria eius. 2 cón�io ipfus et cónp dilge  
gatio quieſcendo aío et corporé in loco obſuro, et i cauſa vica  
ria derelicta fuerit mala complecio in cerebro curetur cum con  
trarit interius et exterius applicuit ſecundum ſolutoriæ.  
Secunda intentio ſi humores fuerint in motu propter quam  
titatem, aut eorum qualitatem, aut modú ſubé euacuentur 2 vi  
ertantur ſecundum exigentiam et cùm phlebotomia 2 aliis qe  
neribus euatno2 ſecundum exigentiam cuinſcuf2 humoris q  
tamé corpus non pieter modum agitent 2 humores amplias  
in motu ponant. Et propter典 cominuæ c3u quiſbundam  
ſlipticis 2 conſoſtantibus ſicut ſunt myrobalam. Et intendat  
ceteris generib2 a diuſionum et cérni húores ſi noceant qua  
litate et mo do ſubſtantie alterentur et ad medium reducuntæ  
fibi conueniens donec ſiant bégign: aut ſint eúoni preparati in  
groſſatio tamen plus tuat et prohibet motu: qú2 ſub tilatò.

Tertium intentio est respectu accidentium ſicut tenebroſitas  
derelicta corrigatur cum clarificantibus de quibus infra. Acci  
dentia et iminentia p2ohibeantur vnde non ſent ſuper ſcalis  
adeat nec ſuper aquis nec p[ro]pe ignem nec p[ro]pe ſlumina. aut alias  
res periculofas in quas ſ facile p[ecipitar] ſoſt quod p[iece]  
ptn25 multo magis i epilepticis est ſeruandum.

Tertium intentio est debuit regimen vite. debet enim locarit  
in aere tempeſato, 2 aliqualiter obſuro et ſint cibi et p[ot]us cói  
ter frigidi. acres et ſliptici ſicut ſuccus cydoniorum granatow2  
in quibus buccelle p[ano]is infundatur nec ſint vapóz iis aut véto-  
fabiles immo ſumor2 repréſſui, domiát notabiliter. modera  
te inaniatur quieſeat, méte 2 corpore ſint tranquilli. Si vero p[é]  
deat a ſolutione continuï curetur cura ſolutionis cunuti dicta  
in capitulo de soda. Auod ſit poſt curam ſolutionis continuï  
remánæt vertigo curetur per remotionem cauſe eius ſicut in ſe  
quinque dictetur. Similiter ſi pendeat a crápula aut ebrieta  
te curetur cura faciétatis naueſtatiæ et ebriétatis infra ponenda  
inter cetera p[ro]ouocetur vomitus, diu abſtineat a cíbo 2 potu ni  
ſi ſoſte in ebriétate viberit aquam mulum domiát residuum.

Quarta intentio est debuit regimen vite. debet enim locarit in aere tempeſato, 2 aliqualiter obſuro et ſint cibi et p[ot]us cói ter frigidi. acres et ſliptici ſicut ſuccus cydoniorum granatow2 in quibus buccelle p[ano]is infundatur nec ſint vapóz iis aut véto- fabiles immo ſumor2 repréſſui, domiát notabiliter. modera te inaniatur quieſeat, méte 2 corpore ſint tranquilli. Si vero p[é] deat a ſolutione continuï curetur cura ſolutionis cunuti dicta in capitulo de soda. Auod ſit poſt curam ſolutionis continuï remánæt vertigo curetur per remotionem cauſe eius ſicut in ſe quinque dictetur. Similiter ſi pendeat a crápula aut ebrieta te curetur cura faciétatis naueſtatiæ et ebriétatis infra ponenda inter cetera p[ro]ouocetur vomitus, diu abſtineat a cíbo 2 potu ni ſi ſoſte in ebriétate viberit aquam mulum domiát residuum.

b

Dephenesi

facietatis nauseatine quæ solentib'lenib'depenat et cù con-
fortantibus stòm sicut diatriumpiperone procedatur maxime i-
conpressione ad acetoſum et que vapores reprimunt in finem mé-
ſe exhibeant ſemé caulis poſt ebrietatem exhibitu ſedat ipſaſz.

Cura vero ſcötome per còitatem ſiue a toto ſiue a deteriato
míbto pſicif ſiut ſuperi? i cura ſode dictum eſt lógo ſermone,
qui huic capitulo est accomodandus quæ non ſit bonum tdeſ
totiens replicare, inter cetera cauendo a vapóſis et ventoſis
et ſumendo in fine meſne que vapores repriment. Cura ſco
ſtomie per eſſentiam ſi ſuerit mala compleſio fine materia cura
da eſt cù contrarijs tam interius quæ exterius applicitis. Et cù
huc caput confortantibus de quibus in precedenti ca. actus eſt
Si vero pendeat a vapóibus prie in capite quicſentibus:
nunc vero p[ro]pter agitationem ſacientibus ſcötomiam iſa cau
ſa a qua gnàti ſunt remota.

Prima intentio eſt diuervere vapores et ventoſitateque que fa-
te cito poffent illos vapóſis ſouere et augere cum cluſeribus frica-
tionibus lotionibus et cù iſe genere diuſionum.

Secunda intentio eſt illos vapóſes in capite exiſentes ſolofuere cum ſricatione capitù ſcalptòe p[ect]inatione et tandem cù
medicinis ipſo resſoluentibus interius et exterius applicitis,
er quibus ſunt ſacculi ex milio et ſale in ſartagine cum vino et pauco aceti toſefactis interius autem ſumenda ſunt tyriaca,
mythridatù diamuchum diambra diacymium coriandrum
anilſum ameoſis et buinſmoi ventoſitatem carminantiam. Magia
tamé aut min'cale faciétia ſecudù ipſo vapóz naturá.

Tertia eſt conſortio cerebriz et et aliquo instrumentorum ſen ſuum fi debilia ſuerint cum tyriaca mythridato diamucho diabta ſeniculò et ſimilibus cù ſacculis ſupra ſcriptis quibus p[ro]ſunt addi costices eutri nurmchibata maioria[na]. Sed hec intentio etiſz ſimul cù ſecunda còpleri poſz.

Quarta eſt correctio accidentium et ſonitus et tinitus cum
impòſe olei aldigamalarum amararum in, auribus et cum perſer-
uatione ab accidentibus ſntibus.

Quinta autem cum debita administratione ſer rerum non
naturalium completur vnde vitentur vapózo et ventoſa et za-
put gravantia ſicut faſoli ſabe cicer album pisces viſcogi càrii
oftraca, et genera concilium, cauleis capitij, fructus humidi,
anellue recentes etc., ex libro ſimplicum cognosceda, vinum
potens in modica quantitate valet, p[ro]curet bona ſtòi et epati
digestio exercitum ſamé ſimiliter ſomnus ſupra yacutatem
conſert ad reſolutionem vapórum et ventoſitatum. Accidentia
animi caput moderate cale faciétia iuust ſimiliter.

Cura vertigis măt quiſs crigit itòtus curatias. prima eſat
Secunda diuertiſt. Tertia malá p[ro]plexione alterat 7 mate
riam veuementem repercutit. exiſtem autem in capite ſoluit, et
eſbit caput confortando.

Quarta cozignit accidentia. Quinta odinat debitum re-
gimen ſer rerum non naturalium.

Si quidem mă ſuerit ſanguinea et p[ec]cet ſelo quanto no ſo-
lum in capite ſed in epate et alijm membrijs materiam capitij cò-
cantibus fiat phlebotomia primo de ſaphenis vel basílica vel
còi aut pluribus ſecundum et tibi videbitur magis erpediens
addeinde fiat phlebotomia ex cephalica; et demum phlebotomeſt
vena poſt aures cuius iuamétu ſere eſt còe ad oés ſcötias
materiales diuertiſt ením p[ro] parte et p[ro] parte măz in capite cò
functam eradicat. Et confert etiam ſtòatico per còitatem ſi cau
terizetur aut laqueetur p[ro]hibendo tráſitum vapóz aut materie
ad cerebrum anteriu. Si autem p[ec]catum ſanguinis ſuerit i
ſolo capite ſu ſicifit ſola phlebotomia cephalice t poſſa yene
poſt aures aut frontis aut venar naſi aut venar que ſunt in cu
te capitij aut in his locis ſanguiluge apportantur poſſponédo
semper que cauſam cõuincats euacuant. Si autem p[ec]cet i ąli
p[ro]pter admifionem aliuines humoſis cum ſanguine ille eu
ueſt cù p[ro]prijs ſm ipſi? năz 7 igroſſet et ſbilicet 75 opoſtutáte.

Biuerio àt flat cuë eluſerib, vètoſationib, fricatòib, ligatu-
ris et cum oſe genere diuſionum vſis ad cauterium. Óua-
mentum còe huc et oibus ſhetib vertiginis materialie eſt cìo
p[re]henderis ipſam puènire a retentiune menſtruòum aut ſan

guinis hemooidalis aut ſaniei ex auribus ant alterius cùonis
conſuete illa ſolita euone remoetur.

Tertia autem intentio p[er]ſicif cù applicitis ad ex frigidis
tibus et repercutenti? ſi oſus eſt: ſicif ex oleo ro. et aceto ſub trí
p[lo] ad ipſus. Et i fine cù resſoluentib? p[ur]is. ſicif oleo came
millino in medio múſtis. Et p[ot]est fieri cum emplastris ſomen
tis embrocis calidis: aut frigidis ſecundum materie exigentibus
er capitulo de ſoda colligendis.

Correctio autem accidentium ſiat ſecundum accidentia pre
ſentia et iminentia ſicif dictum eſt.

Debitum àt regimen ſerueſ ſicif i ſoda ſanguinea dictu ſuit.
Curatio àt reliquiarum ſp[et]erium vertiginis máliſ: ſicif cho
licer p[le]gmatique et melacholicè, completur uſt quinque inten-
tiones dictas. ſicif dictum ſuit et ſere cum eſſdez remedijs. quo-
rum rememoratio p[re]ceſſit in ſoda a ſimili cauſa p[é]dente huic
ergo capitulo accòmodentur. Si eni in ſingulis capitulis fieret
dictoſum ſuperius iteratio níumium volumen excreſceret. Et
hec de hoc ca. ſufficiant.

Almanor.

Am aliquem ſebris concluſa contiunua iu
ſerit cùm forſi capitis et oculoſum grauèd
ne et in facie atq[us] in oculis vebemens ſuſerit
rúbedo et capitis doló[rum] et horóz lumínis auſſuerit et i
pulſu velocitas et frequentie ſuperfluitas inuenientur
ſigna phrenesis certiſima indicabuntur. Quod ſi li
gua nigra aut citrina fiat, et permiccearit intellectus
et multum ſuerit alienatus, et vigilauerit multum iam
phrenesis perfecta eſt.

Jo. Air.

Capitulum terium de phrenesi.

Brenesis

P

Karabitus ſir en ſi nomina fi
nonnia magnificatia apofema
maſ. calidum in panniculis cerebriz de quo diuſerit
auctores ſub his diuſeris nominibus determinat.

Phrenesis autem vocbulum grecum licet ſi ſumptum ab
accidente conſequente hoc apofema quod acciděs eſ rabies
cum alienatione. Attamen apud auctores medicine ſignificat
hoc apofema. karabitus vero eſt nomen arabicum ſump
ſum ab accidente quod eſt alienatio. p[ro]ſp[er]ie ením in lingua ara-
bica importat alienationem ſed tranſumpit eſt et ſignifican
dum apofema ad quod ſequitur buinſmodi alienatio. ſiruen
vero eſt dictie p[er]ſeſa i quod eſt caput et ſen apofema quaſi
capitis apofema. ſicif hirien dicitur a bir quod eſ pectus et
ſen apofema quaſi p[ec]teris apofema. Et er his p[ro]q[ui]d rei.

Eſt ením apofema calidum per enčitam in panniculis cere
bet ad quod ſignificandum ſunt hi trez termini còracti, verus
aliquando ampliatur ad ſignificandum apofema calidum in
ſubà cerebriz. quod eſt detersus et plurimum interſiens in qua-
to. 15 apofema panniculorum ſit magis de lozoſum. Et q[ui]
traſeunt quartum ſecundum plurimum ſanantur. Et ením
eſgritudo perpercuta. Et i qui qu[er]ereret quis panniculorum
ereb[us] ſrequentius apofemetur. Bicendum hoc eſſe difficile
ſire. ſed duramater citius debet apofari ex eo q[ui] natura è mi
nuo de ipſa ſollicita et forte a cauſis extrinſecus occuſentibus.

Sed p[ia]mater ſrequentius q[ui] molior et plena vênis et a cauſis
inſtr fecus occu[n]entibus magie apta apofemari. Compara
ergo hec ad inuicem ſed in p[ia]mater eſt detersineq[ui] habeas
p[ro] inconuenienti ſubſtantiam cerebriz poſſe apofemari licet
Serapio opinatus ſit contrarium. n[am] omnia mébza ſiue dura
ſicif oſſa ſiue mollia ſicif cerebrum et pulmo p[ro]ſunt apofema
ri omnia ením mébza que p[ro]ſunt extendi cum nutrimento et
augeri p[ro]ſunt et extendi cum ſuperflutate et ſic apofemari.

Hotate tamen membza dura ſicif oſſa et panniculi frequen
tis apofemari a materia calida ſubtili[que] apofematur per vi
am deſuluxus et ecotário mébza rara molia a materia frigidæ
groſſa. vbi vero per viam paulatine conſectionis t[u]c apofema
tur ſi naturam ſui nutrimentis et ſuperflutatis inde decifſe.

De phrenesi

i o

Quando

Aliquis febris re. Biniſik p[raeſis ca. in d. p[tes] p[rio] agit de phrenesi theorie. Scöp practice. Scöa ibi. Egro uagq ategz. P[ri]a i duas H[as]p[rio] p[olt]igna phrenefe inchoatis ſue n[ò]du[rum] cofirma te. Scöp p[olt]igna phrenefe ſi firmate. scöa ibi. Auod ſi lin gua nigra. In prima parte Rafis ponit ſer p[rae]ſigna phrenefe i choatis ſue p[ro]ſionic phrenefe ex p[ro]ſitio ſecutre. P[ri]um ſest febris cotinu conſuſa.i.in qua n[ò] ſut excreſſentie aut ſcreſſet ſquod eſt p[ro]priu ſebris ſanguineer ſua forma ſpeſica ut non c[re]ſat die in diem nec de tertio in tertium, aut de quarto in quartum. Ubi ſo phrenefe eſſet cholerica febris ſequens eſet cauſon aut tertiana continua. Secundum ſignuſ ſest ſonſis grauado capiis et oculum propter multitudine ſanguinis in h[is] partibus gravitantis:licet hoc ſignum ſit euſi p[le]gmati et melancholie et non ſit cholere. Tertium ſignuſ ſest vehemens rubedo in facie et oculis quod eſ p[ro]priu ſi gnum ſanguin ſi rubedo illa fuerit purpurea tendens in obſeu rum. Ubi autem fuerit purpurea tendens in c[itr]inum magie at t[est]cholere. Uerum tenſio venarum ſacit diſſere inter ſan guin ſe cholot[ia] euſi ſanguine ſit valde maior re. Quartuſ ſignum ſest capiſt dolos p[ro]ueniens imediata a mala c[opl]ortio ne et soluſione v[n]inu. Eſt tamè diſſerſe i. p[u]nenie a ſanguine aut a cholera qu[à]do p[u]nen[ies] a ſaguine ſit ext[é]ſu[n]a cholera ve ro mor[di]catis[ur] et p[ug]itiu[n]. Quintum eſt or[io] luminis. qua lumina n[umi]num c[ale]ſacit. diſgrægat, et dilatat amplius ſanguines et p[ir]ſutus et ip[lo]s magie ad completi faciei et oculorum trabiti vnde ego ex lumine leditur propterea ſe converit ad tenebras effectus c[ó]trarios i[n] dictis p[ro]ducere. Uerum hor[io] ſi minis p[os]ſet e[ri] alij[us] c[al]ſi p[ug]t[eg]e ſicut e[ri] p[ir]ſitib[us] paucis et ſibilibi[us] et c[eter]is cauſis noctilope ſicut e[ri] v[c]cere cornee. Sext[um] ſignuſ ſest velocitas et magna frequencia in pulſu p[ro]pter neceſſitatea adauctam cui n[ò] potest per ſolam magnitudine ſatiſſieri, aut ſorte debilitata virtute aut instrumento ſacto inobediente pulſo e[mi] parus. E[mi]n in p[ro]ueniente a ſanguine pulſus e[mi] maior ſe magie p[len]us q[ui] in p[ro]ueniente a cholera. In ſecunda par e[ti] ponit ſigna demonſtrativa phrenefe p[re]ſentis i. tam confir mat primuſ e[li]nua nigra: aut citrina. citrina quidem ſi p[u]ſet at a cholera et tandem efficitur nigra et arida adjuſtione cotinu ta. Si vero a ſanguine efficitur nigra per adſu[n]ionem non i[n] p[re]cedente citrinitate. Secundum ſignum e[mi] permittit i[n]tul lect[.]i. co[ru]p[to]v cogitativæ et eruſtutatæ et multa alienatio.i. co[ru]p[to]v et magna leſio ſeuſus c[ó]s: que etiam imagnatina dicti p[er]ma potest cogitativæ quod p[ro]uenit er phrenefe in organis ha rum virtutum facta.n[az] ſi fuerit. in p[ro]vèritulo magis ledit tur ſeuſus c[ó]s: i.n ſe ſundo magis cogitativæ et eruſtimatæ ſi in poſteriori magis memoratina. Tertium et vtili[n]i ſignuſ ſest ſuperaſua vigiliæ p[ro]uenienti ſe veba[n]entis c[al]igitate et ſicilli tate ſicut ad ſomnum magis facit frigiditas et humiditas. Jam opus eſt p[ro]complemen[io]n[u] b[ui]nus p[ar]tis thorice vt ponamus ſp[et]ies et cauſas et ſeundo ſupleamus ſigna que amilia ſunt a Rasi v. vtilimo p[ro]n[os]tice i[n]k mo[tem] ſequum ſeſuetum. Ph[ri]ene ſis eſt duplet vera e[n]o vera: ſa eſt ap[ol]ſea calidum per eſsen tiam in p[an]iculis cerebro. eſt et duplet q[ui]a p[u]des v[n]um yn[tr]iculum tr[ui] pendens a paucæ materiae, quaedam eſt magna valde pendens a multa materia ap[ol]ſemante ſere omnes p[tes] p[an]nniculoum: z. ledente ſere omnes ſerationes ſenſuum in, terio[rum] immo q[ui]z[us] adeo excreſſeno eſt vt p[ro]pter multitudine ex tenſionis dilatet commiffuras. et tumo[]p[ib]u[que] extricſeis c[ó]tetur, quaedam eſt media i[n]ter bas, in parte tamè poſteriori aro ſit ph[ri]eneſio p[ro]pter frigidat[ate] ei[us] ſed ſm plurim[u] lethargia. Ph[ri]eneſis aut[em] non vera que d[ic]tur paraph[ri]eneſis.i. u[tr] ph[ri]eneſis non eſt ap[ol]ſema ſed adſunt accidentia veraz p[re]ne ſim[que] conſuentia. ſicut dol[or]i. alienatio v[ig]ilie et b[niu]smodi hoc autem pendet a materia ſue a vaporibus at oto c[ó]catis calidis i[pm]turiu[n]ibus n[oc]umentum in cerebro ſicut in ſebribus acutis. u[cr]ſi. Et aliquando per simplicem alterationem acu endo p[ir]ſutus et ſanguinem. Secunda cauſa eſt humores a cuti in o[ze] k[ò]i vel in fundo c[ó]catæs n[oc]umentum cerebro.

T[er]tia c[à] eſt ap[ol]ſema k[ò]i[]. aut dol[or] vehemens i. eo. ſimili ter ap[ol]ſemata cholerica v[k] l[angu]inea i alij[us] m[é]buis c[ó]ciantia fumos v[k] n[oc]umentu[] absolu[t]u ſicut apa almochati diaphragma pleu[]r medi[al]i[n]tini pulm[u]n[is] lacert[i]o p[ector]is v[es]ice renu[m] t[ar]icis u[ſ]tino[]z i[u]ctu[n]rap v[k] méb[ro]z nervo[ſo]z. U[er]a v[k] ph[ri]ene ſis c[à]e p[mi]tuiu ſut o[ia] acu[er]tuiu choler[à] v[k] l[angu]inea v[] cerebruſ multi caſeſtaculi ſicut fol. aeris caſiditas. c[ì]i v[k] p[or]“n[im]os c[al]i di. et multi mor[ſ]o[ſ]es v[] b[niu]ſmo[]. C[aus]e c[or]po[ſee] ſunt du p[li]ces antecedétes v[] c[oi]ucté. Antecedentes ſunt humores ſubtilés acut[i]p[en]t penetrare i[u] p[án]icibus ſicut l[angu]inea cholerica: cholera rubea. cholera citria. v[] q[ui]z humores aduſi b[til]es.i. ſi cut ſanguis et cholera a aduſi. p[re]ſequi[t]ri e[n]uenit a ſaguine et eſt benignio: v[é]deide a cholera ſue rubea ſue citrina v[k] et eſt m[al]tiri o[re]i, de[bo]s h[k]u[]ib[us] aduſtis e[ſ] t[em]aligniſma cui aſſociat[em] ſmo[n]ium. Placuit v[k] Au[è]z o[ar] ip[ſa] p[os]ſe p[uen]ire a melacholia fecal[i]terio theſiſr. Et subſot q[ui]z h[k]u[]ib[us] c[al]i di ſint p[re]ſequi[t]i u[n] in c[à] ſicut cholera v[k] ſanguis ipſe tam[é] n[ò] ſunt p[ur]i: q[ui]z aquo so p[le]gmati p[mi]ſi a q[re] cerebr[us] n[ò] ſnudat. C[aus]e aut[em] c[oi]ſi eſt ſunt i[d]e h[k]u[]ib[us] acu p[re]ſac[i]tes apa.

Signa

U[er]a ph[ri]eneſis qu[é]da ſunt p[ro]n[os]tica qu[é]da ſut demòstrativa v[k] qu[é]da rememoratina. P[ri]timu[n] ſignuſ p[ro]ſticiu[m] ph[ri]eneſis ſunt ſebies acute c[ó]nque maxime n[ò] dolore capiti. Secu[d]u p[ri]ſticitas v[é]tris e[n]i: q[ui]b[til]as v[n]ine. materia cholerica p[et]éte ſupiora. T[er]tiu[] obliu[n] rei no uiter facte ſine c[à] exterior[i] q[ui]z mat[eri]a t[á] opprimume c[er]rebi. Quartu[] ſon[ia] mala teribilia v[k] p[ri]cuitas ad ira[]z et odiu[s] ſine c[à]q[ui] arguit mat[eri]a calidá petere cerebr[us]. Q[ui]m dol[or]a p[it]is c[à] replezione v[k] ext[é]ſione venar p[er] ſanguis et oculum. Serunt facies citrina p[ier] ſolitiu[]. Septimu[] vigili[que] p[ir]ze. Octau[us] ſom n[us] iqu[et] p[er] ſurore v[k] clamore. Nonu[] ſtridu[]t[i]o n[ò] ſu p[er]tus i[n] ſomno v[k] vigiliæ. Signa aut[em] p[ro]n[os]tica ph[ri]eneſis iam inchoatis ſunt illa ſer. que p[os]ſut Rafis i[n] textu p[ri]ſp[er]oſita. ſe. v[k]tinua c[ó]cluſa. m[agna] capiſis et oculum grauado vehemens e[ſ] a ſeuli ſubedo. dol[or] capiſis. hor[io] l[u]minis v[k]l[oc]itas in pulſu v[k] magna frequéia. Et e[ſ] p[ro]n[os]tica eſt c[or]por[] p[ar]tia. c[or]po[ſa] aut[em] p[ar]atoria ad p[ri]ze. ſunt ſanguina v[k] cholera i. q[ui] magis iuuenes q[ui] ſenes e[ſ] c[ó]t[em] ſenes n[ò] euadut iuuenes aut[em] c[eter]is p[ar]ib[us] mag[io] euadut. ſed p[u]er i[m]axie i[n]ter o[re]s re.

Signa

U[er]a demòstrativa ph[ri]eneſis p[er]ſentis ſ[tr]ia poſita a Rasi et p[ri]ſp[er]oſita. ſligua nigra aut c[itr]iu na permittio i[t]ellect[?]r; q[ui] multa alienatio nec[n]o multe vigiliæ. U[er]a q[ui]z ſigna ſimul c[ui] p[re]ſedé[t]r; q[ui] c[ui] h[is] que ſequit p[er]c[u]le diſtigue q[ui]r]a v[er]a n[ò] vera c[à] c[ui] h[is] que ſignificat p[tes] cerebr[us] leſas v[k] c[ui] ſignificáub[us] cauſas p[u]ctas ip[lo]s p[ri]ze. ſut certa ſigna demon ſtrativa p[ri]ſentis. Signa diſtinuten[ia] i[n]ter ph[ri]eneſis veras et non ver[á] ſunt q[ui] d[ol]or capiſis p[re]ſuerat et alienatio v[k] viglie i[u] ſebris continua conſuſa et c[eter]a ſigna ph[ri]eneſis q[ar] dicta tunc e[ſ] p[ri]ze. vera. Si vero h[ec] accidéia interpollutio et c[re]ſcen te ſe. aut alia egritudine que p[re]ceſſit creſcat v[k] illa decreſſete decre ſeát. v[k] illa recedéte etiá recedát tunc e[ſ] ph[ri]eneſis non vera ſicut in paroriximſme ſe. acut[em] p[re]ſequer ſacidit. et non e[ſ] alia q[ui]p[er] p[ó]c[it]at[é] que ita appareat cotinua et faciat medicu q[ui]z[us] errare ſicut q[eg] ſeg[af]a diaphragmatiæ. Secu[m] p[ri]ze. vera non ſi fit subito ſed paulat[i]e v[k] ſemper augendo p[ro]ceedit ion e[n]tra ſubito et q[ui]z[us] ange[t] et q[ui]z[us] minuit. T[ert]io in non vera p[re]ceſſit no c[um]entum totus aut aliciu[n]s méb[ri]ſed in vera n[ò] e[ſ] n[ò] ſe c[ess]arium. Signa vero cauſa p[ri]ze. ſunt q[ui]z incipit c[ui] rubedi ne oculum v[k]enar t[en]ſione v[k] plenitudine et c[eter]is ſignis atſeſtá tib[us] ſanguini ex etate c[opl]oreione habitudine tép[of] regim[ie] n[ò]. tunc illa p[ri]ze. e[ſ] ſanguinea p[ter]sera e[ſ] c[ui] rifi. T[ert]io v[k] e[n]ſo[ri]m is p[ro]pter motum ſanguinuſ e[ſ] v[n]iforme. Alij[us] aut[em] humores habét met[]determinatos q[ui]b[us] m[ou]eſt. aut de v[ie] in dié. aut de tertio in tertium. aut de quarto in quartum. Quarto diſtilatio ſanguinis ex n[ar]bi[us]. Quinto oculi plen[i] lippa. S[er]to ſomm[us] lógu[s]. Septimo im[ag]inationes rubee. Octano ſigna rubea p[o]ſita nigra p[er] aduſion[em]. Si v[k] ſit c[ui] ríca rapacitate v[k] anda c[ia] q[ui]etudie[t]a. q[ui] facies v[k] oculi fuerit citri[n]as v[k] ſic[ia] multe vigiliæ. ligue citrinitas de[bo]s nigredo c[ui] aſpitate et alia ſigna ſignifican tia cholera t[us] ph[ri]eneſis e[ſ] cholericá q[ui]z[us] addas im[ag]inatio

b i j

Nephenesi

nes citrinas, attenuationes narii, tractione frōtis ad lupisio
spafsinatis muſculis frōtis. Si vō ſint ſi rira cōtinau marie in-
quietudine pmiſta melacholie ſi pumna vigiliarū ſitata ſe. acu-
tilſima cū nigredie ligue et alpitate et ceteris ſignis ſignificatī-
humores adſtus tuc peſét ad humoſb'adulſtus. 2 ſut oculi
turbati ex directo pupille. vapōzib'adulſtus ſpiritibus permittius.

Et cù bis duabus ſpeticibus frequenter coniſguit demonius
ita vt ſint cù furore máximo cùs pectutæcine poffut teniri ne
ſi difficulter. Et ſi nō teneret pyceret ſe ex ſeneſtris. Si vō ſint
nunc cū fleutuſc cù riuſt cù ceteris ſignificatīb'humores miſtos
tuc peſét ab eſtide. Signa vō ſignificatū cùs cerebru leſas ſu
muſt marime a leſione opationu. Nā ſi ledat ſelus cōis vt qz
nī cognoscat ſelisbilia extrisca ſibi pūs nota nec iter ea ponat cō-
ueniātū et differiātū et colligāt villos et ſiſcatūr ſpeties ſefatot
que nō ſut et conſupe imaginet nā i luce qz i tenebris tā ocuſis
aptis qz clausis tuc leſio e i pte ateriō cerebri et i pmo vētricu
lo quod ſirmat h necumetū oculis cōicet vt qz ſi at ophtalmi
cti h ſimiliter ſi doloz ſuns fuerit i pte ateriole. Si vō doloz ſue
vi medio capitis et leſa ſuerit cognitioa vt qz male diſcurrat
am. vbi debet eluciere inimicitiā, aut ecotriar. 2 alia ſimilia tunc
phre. e i ſecuō vētriculo, h cie turbat i eo qz audit i neri ut
adit. 3. quītu par. corzindet medio vētriculo: licet ſit verſimiluſi
neruos omniu ſelus ad pmu vētriculō. L'organu ſelus cōis ter
miari. 4 loq cuf alienatione plurima cōratia est domina
ſermonio. Si vero fuerit obliuſos nec referuauerit ſpeties
aut iſtiones quas merito debuſet etiā ſervare: vt qz petit viſa
et 2 obliuſicif ppter quod pultu. tunc phre. e i posterioribus cerebro
et precipue ſi doloz fuerit in ipſa pte posteriori. Si vero fuerit
leſe plures virtutes cib febre marina et doloz fuerit in plurib'
partib'perſimile est phre. qz pmutis ptib' cóicari, ſed hoc atedēd
est in principio non in ſtatu qua forſe tunc poſset nocumentuſi
vnius partis toti cóicari. Signa vero diſtingueta inter apſola
me cerebrz, 2 pániculoz ſumur er doloz. qz nō cedolus niſi ob
tus ex apſostemate cerebrz. 2 adſest rubedo aut citrinitas i ocu-
lis ita vt apparet at ophtalmici. 2 pulſus e vndofus. Contraria
ſigna ſuit i apſostemate pániculoz 2 apparat ocu i apſostemate
cerebrz qſi exreutes ppter iprſessione a neriueri obtici apſotema
2 ocul illius lateris i quo e apſotema ſibi magis copatiur.
Ue apſostemate exſiſte magno quandoqz doloz viira mo
du excreſcit pp extéſione pániculoz ſed quomocuſz sit ceteris
parib'magis cóicaf necumetū oculio in apſotéate ſaguineo et
cholerico cerebrz q3 pániculor. 2 e ſmaui egrittuo ſeculum
plurimú iterſicés in tertio pp nobilitaté mébri. 2 ſi nō moriunt
vſoq ad quartu enadut ze. Signa tēpor phre. qz ſbſcripta ac
dicetia remiſa q1 ichoſt ſignificat princiſp. 2 maniſſete auſte
augment. q3 ſtat in ſui marima itſione ſtatd. q3 vero maniſſete
delinat oclinatione: licet raro oclinet q3 ſecuſú plurimú mori
anf. Secuſú doloz cóicaf parti posteriori q2 foli p[ra]ſuerit
in ſyncipite ſignificat phrenefis facta et materia i pániculis fixas
et hoc vnueri ſaliter ſignificat at exccatò oculo[rum] a forſi flāma. 2
ſtrae fluxus lachrime iucluſare marie ex ocdo corzindete po
leſe. pp ſectus ſteticu. 2 e morale pmo pnoſticop cométo. xiiij.
et. 3. quarto aphorismor 2 firmat. etiā ſignificat fluxus ſaguins
narii guatati. natura nequebit multu expellere.

### Signa

Vero rememoratiu ſunt accidetia ex phre. 3re licta. Signa pmutatioſis phre. ſunt qz h pmu ſa i lethargia remittu ola accidetia ſequeta fervore. Secun do p[u]ſuſa oculi magus q3 i lethargia nō cōſequete phrenetim magis cōſupta humiditate ex phrenesi p[re]cedéte et materia ma gis d[u]riuata verſus poſterio[re] vētriculō. Tertio adſut magis lach[ur]ine. materia ad natura phlegmatum verſa. Quarto cur rit ſalua ſue ſupfluitas humida. Quito pulſus tard[ō]dunuta neceſſitate. 2 lenis 2 vndofus remota ſicetre. Et signa pmu tationie i aſchachilos ſuméda ſut p[u]ma tertij tractatu tertio cap. de ſignis karabiti circa fine. Primo ocultat nigredo oculo[z] cerebrz tractis verſi cereb[us] ſuent i apprōpiātib[us] mori 2 appa reat albedo oculo[z] verſus cereb[us]. Secuſo domit refupin[] virtute 3biliutata: Tertio iſkat etiā vēter ei pp ſectum caloris

vapores groſſos exccatiis 2 nō ſolueruis vnde retinet. Qua
to exſudet eſſa pectoris abeliu magnificato ob phre. augemtūs.

Auito multiplicat tremo: méb[us] ob ſectu virtutu mori
ne. vt tremo. i. lecigato et vapores cóiculos muſculis 2 ne
nuer. Sexto apparet teſticuli albi ſaguine et ſpiritu tractis ad
caput. Si vero pmutet i ethics fit pulſus durus pu[que] ſrequens
ſm habitudine vnā oculi p[u]ſuſa[que] ob ſoluratione humiditatuſ,
corp[us] 3nigraſ et arefactione et multa alia ſigna ethicop. Si mu-
tet ad spafmu erit ſigna spafmi de qb[us] ifra d[ice] i ca. de melan
cholia. Si vero ad ſubam cerebru ſigna patet ex dictis p[u]ſius.

### Pronostica

Quado phrenefis adco excreuerit vt separuerit cōmúſuras et tumo[rum] parti
vaporeſcitis ſit cóicat? tuc é mortalis. Secuſo p[mut]io ratio
nō c[ui] ſetu et riuſt er 3 ſignificat p[mut]io ſaguinis et melacholie
est valde mala. Tertiu phre. ſacta er pmutatioe peripneumo
nic ad ipſa vt septima apho. duodecimo aphorismo. In peri
pneumonia phrenefis mal[b] quod ſtelligeſu est tā de non vera
phre. ſignificate caloré iſtu et ſuos malignos caput petètes q3
e ver phre. pmutata mā ſyntbóſtice ad cereb[us] p[mut]at o est
p[u]na et mortales: vt poſt tās egritu din apſostem et cereb[us] méb[us]
principale. nō vera at ſignificat malitā peripneumonie, que ſm
plurimú est mortalis. Similiter p[u]s phre. 2 veru p[ut]em ad nō ve
rā est malu valde ſicut ſi materia apſostemate pániculouſ cere
bri p[ut]mef ad pulmonē: aut diaphragma et ſic cōdi vicinetur.

Similiter tā tāta vt cóic ſecumetú ab ſolutu illus méb[us] metallis vt q3 d[ole]at. 3 ipediāt i opationib[us] ſuis ex vehemeter malu 2c.

Similiter h p[ut]mef ad ſubſatitá cerebrz est cito perimens.

Si vero p[ut]mef ad loca emitiu cerebru aut alioqu de méb[us] ignobile p[ut]mef ad ſalubris est. Quartum spafmus ſequés phre. morat p[ic]ipue de inanitione. Auitu vomimus choleſe rubee aut chine ſipicue ad q[ui] nō ſeg alleduinen mal[b] ſed vomit cholere zinarte p[ic]icit ſestina morte. Sertu vrine lipide clare ſignificates drivatione materie ad cereb[us] 2 virtutis apotenti ad expelletú ad vias vrine vt q2 quarta aphorismorum.

Quid vrine lipide clare p[ut]mef morte. Unde. h. p[ut]m. vi
ſus est habes apſotema in ptib' cerebriz cui vrine fuerit aquo
ſa qui enaerat. Septimn phrenefis in qua habetur ſideticus
est i qua eger recodaf alienationu ſuaq. nō enis ſt cereb[us] vlii
me oppetſu. Octauu ſperādu est i ea i qua est riuſs cōtinuus
vt. vt. aphorismor. 3[ip]iſtietie quid c[ui] ſu ſi ſa ſacte. Significat eni
materia ſaguineu benignore. Monu fluxus hemozódiols
ſequés de phrenefis bonu q3 p[u] illu 3uqdoqz et cauſa cóicuta
educat aut ſalte cauſa atecedes ſoués cōſictā vnd poſſea redit
virt ſotiori ſi ſu etāt ad es resolucéda. Decimu phre. i. lethar
q[ui]a p[ut]mef ſm plurimú mori. 2 si vero ad demoniu p[ut]morum
materia facta aduſta 2 magis acuta et maligna. si vero ad ethica
bat eni iducias. p[ut]mef auti e afchachilos morie ſeſtina mate
ria putrefaciéte panniculos cerebrz. Unde septimo apho. iſ
morum aphorismo quinto Aucuſi[que] in cerebro ſeachalon
patiut i trib[us] 3biede p[er]tus. Undecimu fluxus ſaguinis narii
frequèter soluit phrenefis. 3x. Sudor ſupnenie[us] nō diaphoreti
cus frequèter est ſalubris terminas ipſa. Si vero fuerit diapho
cutis morio ſestia ſequit. Decimuteri n[ux]a forſis cōtina
iquetudo ſaltare ſup parietes i phre. vera mortale ſignificat eni
 demoniu e[ſi] p[u]ſicatu. Et si queratur vnde e[ſ] q[ui] ſunt ita forſes ſm
virtuté motuā. 2 ita 3biles ſm ſenſitiam. 3[ic]eſi[que] q[ap]p[ar]èt forſiores ſm virtuté motuam q3 ip[hi] ſantiquod tamen non est
verum. ſed hoc p[ro]uenit q3 mouentur ſm v[li]tum[us] conatum pa
rendo mentile ſe quod non faciant dum ſunt ſaniu.nifi forſe ſu
gientes picula ſicut igne aut a volctib[us] ipſos occidere, virt[em] ante
ſenſitua dinuta est: q[ui] exccatio p[ueni]us a phre. magis ledit
motus ſenſuos q3 motios q[ui] ſeru[n]i ſentiniti operationes ſu
e[ſ]as magis humiditate p[ic]ficiant et e[ſ]r alio quia mente egrotate
non debite ſentient etiam res doloz[er]a inک aphorismum ſecun
de particule. Aucuſi[que] dolentes aliquid corpo[si] q3 d[olo]zem
non ſentient his mens egrotate. Decimum quartu. si bibit
aqua et stranguantur de p[er]imo moriuntur anbelitu impedi
to. aut forſe meri spafmato et precipue ſi in strangulatione illa

De p[hen]esis

ii

Huma circa os appareat.nigrescunt.n.eoium facies propter calonis inati suffocatione. Et q[ui] spiritu? et languis ad loca ita ve bemeter lefa connectunt et ocule sunt congelati non mot proter p[ra]safm[ui]; et fit frequenter strigulatio q[ui] pp necessitat[em] magnam n[on] possunt tato tepore cotinere anhelit quod bibat.vv. quando q[ui] cùrrut ilania ductil agestes 8m vtilim[ui] conat[us] de iu[n] cadut fita tum et morunt spiritu? resolutis. Decimufertù e sumptu ex li brzo. Hip. si in nitro police in firmi apparuerit simulido vabe curine et dure et ifirmus solua[que] superius et alibi vt iferim[ui] mozzit in serto. na per illud apparés i pollice. f. man. et autem signa dige tionis significatur materia mala venenosa feicit stimulans virtutem. et virt[em] significat ipotés q[ui] n[on] possit erpellere ad ex ed soli cretuet per vià p[ro]mutatisio. et pt[em] valde puá. et 7 primat q[ui] natura synthobate operàs soluit vêtrè vt puocat yomiti ideo mozzit i s extra que affixat seu tyrano si n[on] mozzit ate. Decimù septimù ignito extreitatù et seflucat. e mortale p[io]nofico[rum] cómèto. xxyi. ad finem q[ui] significat viiia[que] corruptione virtutu in terio[que] et frequenter fit cu] clausione oculor. Decimù octaui est frigus p[le]venerás extré[que] pp qu[er]sioné languinis et spiritu[i] ad caput apostematù vt quarto apho[ilm]mo[rum] cómèto xxyi. In n[on] d[omi]scietib[que] sebb[que] si q[ui] ex materia frigida fuerit 7c. Et septuna apho[ilm]mo[rum] in mo[bi]s acutis frigidas extreitatum calum decimùnonu abhelit? diversus et iordina[que] aliquádo interce pp pp porté dolóre aut q[ui] aia é ad alio efficiu? uerua vnde ob liuiscitur anbelare malu. Xc. exté[no]si o[ſt]hui p[er]cto[no] necessitate cogère ad multu dilatádu[m] p[er]tib[que] ip[er]b[que] appareat i phre. ab apostolis diaphragmatis malu. Xc. treme[rum] b[rev]noz necu[m] to epatis cólcato malu. aut for[te] soluit egritudiné. Xxyi. Abscens io yoc[ui] aut pp p[ra]safm[ui]; aut q[ui] obliuiscitur leg mortale. Xxyi. si didebat aq[ui] 13 pap bibit 13 t[in]que variis imaginationsibus divetrabútur malu. Xxyii. pulſus durus ſeruus est propter apo ſtema e[que] in mébzo ſicco. f. p[an]culei. S. vero e[que] in ſubá cere ſi ab eſet vndof[que] si in x[tra]vra[que] erit miſt 7c et veler vt ſatituatione ne necessitati, et tâde egritudine p[re]cedéte ſiet frequés tuq[ui] virtúb[que] n[on] poterit ip[er]u magnificare aut velocitare. iti q[ui] 8trumcui ſiet loſobediés arteria ſp[er]tum modi exericiu[que] diversit? et iordiat? pp virtu t[em]o oblitaté. et for[te] p[ug]na.n[em]ul[que] p[er]tuer virtutis ſb[lev]natis ip[er] têtiá, aut pp refiſtatiá et duritú arterie aut q[ui] ſeg[que] tremores q[ui] coz ad que ſe quif ſyncoptis. p[ra]ſaſm[ui]ſus. q[ui] arteria reperit ſensa ad modu corde et ſignificat phre. factá et p[ra]ſaſm[ui] de inanitione, aut n[on] p[or]po[nt]atu ad materia. Et ſe erit calida et ſicca magio q[ui] frigida et humida significat egritudinis facta et 8m pluribus morunt 7c. Xxy. quiefcere i maion[ui] p[re]corpo[zi] et n[on] i manibus arguit virtuté p[ra]ſatá que p[us] d[omi]c it in pedib[que] q[ui] in manibus. Xxyi. p[ige]re loq[ui] et ſb[rev]nuíle et alienatione morie portécti ſigni ficas virtutis oppreſſione ſeda quarti. alienatio curi alququa[que].i. voce ſb[rev]nuíle et tacu[n]uitate e mortale. xxyi. distillatio vrine in iucluntarie malum. xxyi. obliuio dolóre ybi adſint cauſe dolo ris mortale.

Almanfor.

Eg[ro] igitur abest predicta cópleáſt accident[ia] eſubue niédu ex laguinis dtractione: et vêtris solutione c[um] ſucco fructu[i]. Autrimétu[que] vo ei[que] ſit aqua ord[ei] se mel aut bis i die ſupta 8m ſluetudiné qua[li] t[em]po[re] ſa nitatis habuerit. Caput auté ex oxyrodio ifunden dum erit. Quod ſim[ite] affuerit vigilie ſumaní viola rum ſicca[que] corticú papaueris al. ord[ei] excor[ti]cati. ſe. lactuca[que] radicis mádragóre oiu[que] ana. Ad. i. que oia in curcuma plena aqua tâdui coquanti donec aqua ru beſiat: dide aqua illa d[ui] é tepida al[bo] ſup caput ſu datur. et ſit caput ſup címinile i q[ui] aqua colligat que in curcuma polita iſter ſup caput ſuáſt:博 auté oi die multoties fieri cóuènit. Caput p[ter]ea[que] oleo viola to mulieb[ati] lacto admíſto iungédu erit q[ui] d[omi]tã i coto politu capiti e ſupponédu. L[ui] auté eger i principio but[em] egritudinis i virtu[i] for[itudine] p[man]ere iuèt[que] fue

rit. p[le]botomá[d]eſt: n[ili]s ſup ifirmu timueris. P[o]ſt q[ui] vero ei[que] egritudo minui ceperit nequaqua[que] p[le]botoro met. Quod ſierá iá solita virt[em] e ex alio preferuerit regimine donec valeat al[mo] euadat.

Jo. Ar.

Eg[ro] Irag[que] anteq[ui]. In hac p[er]tæ Rasis ponit curá phre nefis. Et diuſi[que] b[ec] p[er]s in quatuor. P[ro]mo curat phre. per euacuationé. Secu[que] p[er] dietá. Tertio ch medicinis capit applicatis. Anquò inter[ui] redit ad cóplédum ſermoné de p[le]botomía. Secunda ibi nutrimentum vero.

Tertia ibi capit autem. Quaqua[que] ibi iu[n] finem capitui.

Aum át eger. de prima parte dicit Rasis ph[ren]eticú e[que] cura dum c[um] languinis extractione anteq[ui] predicta accidentá cóplea tur. P[io] quo notate ſelunádu e[que] in cura phre. et ſimuliter un cura c[ui]tus c[un]q[ui] egritudinis n[on] dátió iduciá.nam fi in phre. ſerpectetur q[ui] materia ſit fixa cura erit caſta et vana verú anteq[ui] ſerpeta cura e[ſt] posſibilis. 13 n[on] apud negligés. et 1[固]ſolida[es] 8[pr]timú occurris premiſa vêtrio lenitione, aut natura aut arte c[ui] clusteri leniète fac p[le]botomía virtute et etate et ceteris c[os]tenientibus: que p[le]botomía ſit copioſa v[ſ]q[ui] ad incupum exdul cura ſi op[ſ]tuerit multo ſanguine peccante. et fiat et cephala c[ui]sdem lateris p[os]t hec ſi colera fuerit permitſa languini c[um] ſucco fructu[i] euacuetur que medicina ſupertus polita fuerit in capitulo de cepbalea.

Autrimétu[que] vero. In hac p[er]tæ curat t[em] dietá exibédo aqua ord[ei] ſemel aut bis 13 ſluetudiné qua[li] e[ſter] itaté habu[que] p[io] q[ui] notate duplié aqua ord[ei]. Uná que e[ſt] potus medicinalis. Altera vero potus t[in]q[ui] e[ſt] potus medicinalis fit hoc modo. R[ati] ord[ei] excor[ti]cati et bene frica[i]n c[ui] p[ano] ab[per]o. 13 ad que de. 13. xx. bulli[ant] in y[as]e vit[re]cato bene múdo lento igne: et ſine fumo ad c[os]umptioné medietatis et coletur. H[ec] de q[ui] hoc e[ſt] potus e[ſt] et medicia. Lent. n[em] virtúre m[elle] de 13 abſter g[it] p[or] cozicé e[i]us. Secu[que] vero que e[ſt] potus t[atu] recipit vt ſub p[ra] ord[ei] conditióni. 13. i. lauati ip[er]u plurites c[ui] aqua calidae deinde c[ui] dece. 13. e[ſt] que facias ip[er]u bullum deu a ebullitione postea aqua p[ro]ijce deinde ponas ſuper ip[er]u aque. 13. xx. 8 c[os]quatu v[ſ]q[ui] ad c[os]umptioné medietatis. H[ec]n. n[em] aqua fitim et aſperitaté ſedat iflamátioné extinguitu[que] ventrem lubRIC[US] reddit precozdia h[ue]citat: et n[on] eſt abſteritua. Si vero hec aqua volte rióz[em] decoctioné recipiat infundédo in ea p[ar]tus p[os]t circa. 13. x. e[ſt] que calide efficitur c[ibus] et potus c[ui] quibúnda colata g[ub]da vero n[on] colata 8m necessitatis exigencia ab h[ap]d[art] p[ri]cipit. Colata tamen e[ſt] minus nutritiva. Et quâdo adhuc v[er]tioré recipit c[oe]ctioné v[ſ]q[ui] adeo habuerit medicinato inter ſup [in]ctu[i] et liquidú e[ſt] c[ibus] laudabilis bis bonitates ſolemnes Si ergo p[he]n[ef]is acutiffuma fuerit 8tabimùs contéi aqua ord[ei] que e[ſt] potus medicinalis: aut potus tantum. Si vero fuerit paucé acuitatú d[ab]imùs p[u]ſanam habentem medio recipitem inter ſup[flum] iunctu et liquidum. Si vero phrene, fuerit media d[ab]imùs mediam inter b[as] que e[ſt] potus 7 potus A[er]um moderni er farina ord[ei] facu[n]t p[u]ſanam. que e[ſt] c[ib]t[ui] fatis conueniés fi bene decoquatur. et moderni etiam non ita te nuiter dietant ficut antiqui: c[ui] homines n[ofri] tempo[que] magis gulle indulgeat. Si aút volueris e[ſt] contéus aqua ord[ei] con lulo vt saltem quater in die naturali exhibeas. 13. quin[que] aut ſer v[n]cias p[ro] vice.

Caput autem. In hac tertia parte iubet quaſi[am] medici nas capit apponi ad inſtrigandú caput cóſotandú et materiam ad ip[er]u venientem reperutiendium. Primus e[ſt] or[an]odinum ideſt ex aceto et roſis compositum. vel in quo e[ſt] vir rosarum. istud e[ſt] medicamen p[ra]ſa descriptum in cura ſo de ſanguine. in quo acetum e[ſt] ſub quadruplum ad aqua roſarum et oleum rosaceum. verú melius e[ſt] vt fit t[er]tia p[ar]s fi in tendas magis repercutute. e[ſt] fit oleum emphacinum factum et oblius imaturis e[ſt] roſe ſunt albe ſluſtres non mature. Secun[da] medicina adminitranda e[ſt] ybi multe fuerint vigilie cuinæ e[ſt] hec descriptio. R[ati] violarum ficcarum. que ſunt frigide et h[ui]s de in p[iano] ord[ei] excor[ti]cati frigidi et ficci in p[ro]mo corticis pa

b ij

Dephrenesi

pauers albi frigidi in tertio fici in primo feminis lactucarum, frigidi et humidi in secundo: Radicum mandragose frigide in tertio fici in fecundo: Iecuio oninii ana. et alio qua oia in curца, et est vassatis notu plena aqua donec aqua rubea fiat decoquantur vlsq ad consumptionem medietatis: Alio tani ponantur in fine decoctione. Hec autem aqua super caput ex alto fundatur ebro cando. et fit caput fuper coeca: in qua aqua colligatur: aqua in curца posita isterum super caput fun datur. quod in die mul totiens fieri concenit et virtus medicine ad profundum pene tret. forci enim egritudini foris medicina apportionet. Et hec aq debet esse tepida aut actu frigida magis aut minus in fortitudinem virtutis consuetudinem egrit: et gradum egritudinis cui apportionet. Tertia medicina confitur et oleo violaceo. lacte muliebnt admittet et quo caput est inungendum: et cotto nec piec linee in eo infuse sunt supponende et multiotis reuerade ad tollendam malam cōplectionem calidam.

Aum autem eger. In hæc parte viltum a dicit phlebotomia  
eſse faciendam duabus conditionibus obſernatis. Prima q  
egritudo fit in principio aut saltet non fit ſtatut tota maſ iaz ſlu  
ra. Secunda q virutus fit consſtans ad eadem etiam et reliqua a  
quibus ſumitur indicatio de phlebotomia. Eſtimo dicit q  
egritudo declinare inciperit nequaquam ſiat phlebotomia: im-  
mo ſi tunc virtus temporis fuerit diſsoluta regatur alio regimine  
magis ingrossante exhibendo aliquid carnuum tenuium conditi  
larum in cito vinum otoconum. aqua roſacea. ſucco arantij et ace  
totisate eutri etiam aliquid vini paucifert optime limphati do  
nec ad ſanitatem redeat.

Lura

Phrenesis quinque exigit intentiones caratutias.
Prima euacuat. Secunda diuertit. Tertia re
percutit malaz. completione alterando. fine resolues. in medio
ſit repercutijs 2. reſvolues. Quarta corrigit acidieta. Quinta
ordinat debitoſis regimi ſer rez. ſo naturalibus.

Prima intentio. Mihi no occurrerit niſi vnus caſus i quo no
competit phlebotomia. I. quado pheſe pèdet a folia cholera nu
lo ſanguin permita coſpore etiam exiſtente pauci ſanguinis.
In hoc enſi folia pharmatia opè? e. Tuc 3 exibeatur aqua
fructuum. B. p. unop. 3. ſ. tararinod. 3. ſ. y. viola. 3. 3. myrba
lanof. citrinop. 3. 3. confundant. groſso modo myrobalani: reſi
a ſuci dantur pieter violas & tantulant. in x. 3. aque ad consum
ptionem medietatis ſed vole ponantur in fine decoctionis: co
letur & clarificet & in potu tepida exhibeatur. Si vero vêter ef
ſet nimis ſtptic? poffet ad di aligd maſe aligd pap electuarij
de ſucco ro. aut electuarij ſpilio & ſimilum 7c. Si autem me
dicinam ſumere non poffet ſiat cliftere et decoctione maluarij
matre viola. lacutac. forum nenukaris & exiſtente magno cau
mate ſepuie. ſolatri de 3 decoctoc epiſapiam. x. 3. olei violati.
3. ſ. ſalis. 3. 3. & tupidum ipsoatur. Si venter effet nimis ſtpticus
poffant ad di. 3. ant. 3. 3. electuarij ſucci rosarum. que cliteria
in hoc caſu et in alijſ quibus ſucci ſunt ſunturandam vt ven
ter maneat lenis: et ad inſerito fiat diuerſio. In oib. alijſ caſi
bus inchoandúi eſt a phlebotomia conſentente virtute etate et
alijſ a quibus queritur licentia de phlebotomando. Sed ſut
tres caſus in qibus opus est incipere a phlebotomia venarib
pedum. ſ. lapenac aut aliaj.

Primus caſus eſt vbi in toto effet ſanguinis plectoria tunc
phlebotomande ſunt ſaphene ambe: ſi materia ambabus parti
bus capitis cōicetur. Si autem ſoli duret phlebotometur ſaphe
na deſt si ſoli ſinſitre ſaphena ſinſitra. Secunda per.rij. hotas
aut circa poſt phlebotometur basilica etiſdem lateris, et tertio
parz poſt phlebotometur cephalica in manu: ſi queris maioſez
diuerſionem et in brachio ſi queris maiorem euacuationem.
Postea phlebotomentur vene frōtis aut leporis nafi. aut eſſé\ locis ſanguiſuge applicentur et etiam intra nares que etiam ap-
plecita ſaucibus. ſ. parum infra aures optime diuertunt et euacu
ant ſimiliter vene poſt anres et labij ſuperiōris phlebotomate
coſerunt aut ſi in eſo ſanguiſuge applicentur. Altio ſi opus eſt
phlebotomometur vene per cuti ſanguis diſemiate aut ſanguiſuge ap-
plicet euacuant eni cauſa cōunctam.

Secundus caſus eſt vbi pheſe, accideret pp retentionem ſan

guinis menstrualis aut hemo:oydalis poſt qua: ſaphenarum
phlebotomiam i bis caſibus applicentur ſanguiluge ano in lo
tiam consuetis hemo:oydarum. iij. aut. iij. aut plures iij exigen
tiam et prouoandam tamen menſtura ſphlebotomia venaruz
que ſunt ſub curuatura poplitæ efficaciorum operatur. Et ſin
poſſunt phlebotomari ventoſe eu ſcarificatione aut ſanguilug
et in bis locis apolicuntur deide phlebotomeſi alie vene ſi opor
tuerit ſicut in primo caſu.

Tertius caſus vbi phrenesis ſuccederet ad alium mozbum
lad. ad finocham cauſonem tertianem cōinuam: Et in oib:bi
in quibus materie permutarentur a médis inferiòbus et poſt
pie inſra epar ad ſupto: a poſt qua: phlebotomia phlebotomen
conſuie veni eſt 3 iij in alijſ caſibus. Si vero materia pheſe. cōi
cetur ab epate aut médis: ſpiritualibus phlebotomádo eſt ba
ſilia aut deſt aut ſinſtra aut vtrags in loci apofematum poſt
qua: ſuccedat phlebotomia cephalice et aliariz venarum 6m eſi
gentia. Si vero materia continetur a ſurcula ſupra phleboto
nuetur cephalica eiudem partis cum parte leſa ſed in manu vbi
duerit maio: diuerſio: et proſtie i manu oppita poſt qua: fi
o3 reiterare phlebotometur cephalica brachy eiudem lateris.

Sed tutus eſt ambas cephalicas i brachy: et i manibus
phlebotomare et ppe i manibus, deinde reſible vene particula
res iij exigeniam aut in locis iam dictis ſanguis velle applicent.

Sed memoria q ille phlebotomie debent eſse copioſe: ita vt
peruendentur ad ſyncopim exculſu quod cōpichéditur er pulſu
qua: poſter o3 in bis caſibus vt pulſus ſemp tangatur. ná qum
tremuit et deſcendit et diversificatur abqſz odine ita vt inuenie
vam pulſationem magnas alijſ paruam ſignificat. ppiquitate
ſyncopis: q uare o3 vt ſanguis reſtringatur. o3 vt cuita ſunt
ligatione vitte ſuper vena: et vt fit firmata quam motus ipſive
agitatio irrationis non ſoluit: Aiz. n. ſoluit eam et deicit p
ſe ipſum pp imaginationem cōnſupta ducentem eum ad illud.

Quod ſi virtus et diſpositiones non conſentiant vt fiat phlebotomia vineri: aut eſt manibus aut pedib? aut nòt eſt tibi poſſible tenere eos poſter inquietudines et iitam forſte tunc phlebotomia eum in fronte aut ſanguinem erarib? po:uoca: aut ſanguiluge in locis iaz dictis applica: que eti: particularis et tractiones ſanguinis fine vniverſalib? fieri debent ſi tota mate ria iam fluxerit. Post hec ſi cholera ſuert in cauſa eam eſi bis com medicina leni eſt ſuperius deſcripta aut iſbi ſimili etiam maxime digesta materia erit reiteranda. Digestiva autem ſunt ſuprinos violatus neuſare de poſtulaca de papauere oryz: chara de citro: de limonib? et ſimiles diſtemperandi et i: aqua edi uie acetose ſenufaris ſempiuie ſolatri et ſimilibus Sed ſiut pus de papauere eſt p[raſtans in hæ re.

Secunda intentio perſicitur cum chileribus de qibus ſupra
ligaturis ventoſationibus po:uocatione ſanguinis hemoroida
liſ & menſtrualis. Sed melius eſt et diuerſiones ſint cum eſi
no ſe nihil venoſationes in tibij ſub geni in coris in natibus
in ſpatibus. lotones tamen brachior et cœrurum cuz aqua decoctio
nus papauers lacuca: ſeminis hyſuqutiam flori: ſenufaris
et ſimili optime cōſerut diuertido et ſomni iuſedulo.

Tertia vero intentio perſicitur cù repercuffius apſcitis frōtibipb? partu: aterio: colli ſer vlsq ad nuḥam cù oleo rosato ace to: aq rosata: et ſi opus eſt et magio inſridiāb? addendo bis ſuccus plantaginis ſempuie ſolatrini ſiunior: cōicet exterius tunc eni o3 iepicere ab eo in quo ſit paru: moſificationis et ſeda tionis dolozis, ſicut mucilago ſeminis p[ilij et ſeminis maluam ſci deinde ſtpticæ applica colo et partib? non tumentib? et ſi op? est ſomni inducione ponatur circa frōtem et têpota et cōmifurā coronale ſemé papauers hyſuqiami albi vlsq ad ipſum optum cum aliquo liquore permista. et cholerea iuatur valde ſi fi at emplastrum et folij ſenticio. i. rubi. Sed in cholerea aut penderente a materia aduſta ſint frigida aut humida. In ſaquini nea frigida et ſicca magis proportionantur et magis frigida in cholerea aduſta q[ui in ſanguinea, in auguino autem vlsq ad me dium ſatus repercuffiuca cum reſolutijs miſceuntur ſicut ſi oryrioadio adderetur a liquid meliloti. et poſtea in ſtatu magio a uſendo melilotum. Et in bis temporibus conſert pulmo art

De lethargia

12

etis madefactus in aqua decoctionis rofarum violarum flozú
nenufari camemille meliloti quibus pro inducendo somnum
potest addi papaver et semen hyphuquiá albi. Et eodem modo
potes applicare colúbæ aut catulum viventee per mediú sæt
sum ita 9 i ſuma in principio approximentur repercuffi cum
famii. In augmentu repercuffi cum refolutius vincentibus
repercuffiis. Sed in statu vſqæ ad medium eius vincant refolu
tina. Sed post medium status vſqæ per totam declinationem
sint refoluntur pura ſentio coſto facta per melilotu 2 ſimilibus 3
non multum tráſcendunt primum gradum. 4 ſint oia hec uſita
poſse capit confortatia tam stiptitate quadaz 5 forma ſpe
cifica ſicut flores 6 áthos 7 i. roſſumarini folia lauri ſed cum violis
poſſent temperari.

Quarta autem intentio corigit accidentia. f. vigiliarum iſt
iam tam iam dictis. 7 ex propriis ſedantibus dolorem 8 colib
ba v1 catulum viuus 9 iſciffus per mediú 7 asperſus ſemine hyph
quiama albi ſubtiliffime pulveriſato apſoſitus loco dolenti.

Aliud fortius illo. R. casie lignee. z. i. opii. 3. iij. croci. 3. 3. put
veriſentur 4 cù aqua roſacea 7 paucu aceti albi 7 liniantur fròs
7 tépoza 7c. Experimentum Gerardi. R. terre ſigillate quátu
vis malaretur cum aqua roſacea 7 aceto 7 tepidum soleis pe
dum applicetur. Stupeſactuum domſeticum ſatis. R. confer
ue violarum còſterue nenuſarum ana. z. 5. ſeminis papaveris al
bi. z. 1. ſeminis hyphuquiæ. 3. 1. zuccari quátum ſufficit de hoc 7
libet die poterit exhiberi 7 quádo cetera non cónſerét detur rea
ea deſcriptòie. Nicolai a media. 3. vſqæ ad. i. Laveantur tamen
apochata maxime ſentua per os 7 nararius applicita virtute exi
ſtente debili: qúm perimunt. Sitis antem ſedatur cum aqua de
coctionis tamarindorum 7 retentione corú 7 ſimilium in ore.

Arina autem purocetur ſi obliuſeuit vrinare ſcalpendo in
inter anú 7 virgam vbi est collum veſice autiam cimice. aut ſer
cupedem in orificio virge iponendo. 11 Et tandem qúb hec nò
ſufficiet regionem veſice comprimédo. 12 ſométando ſic ut
oleo. paritaria 7 ſimilibus. Laveant etiam aſtantes ne ſalat
ex ſenestrio 7 ne ſe aut ipſos percutiat. Si vero tranſerit in af
chachilas vana est. 13. a. mortem pionuſiat. si vero permu
taretur ad ſubſtantiam cerebriz. cura est et vana 8 fm plurimum.
A. tamen laudat phlebotomiam venarum. que ſunt ſub lingua.

Si vero i lethargia curet cura lethargia.

Ultima intentio est debitum regimen ſer. rerum nò naturalibus
Unde aer declinect ad. frigidum 7 ſic redolens ex asperſione
pomôm. floz 7 folioſo redolentium necnon asperſione aque ro
viventur caleſcientia vt ignis ſol flatius hominum luciditas ae
ris multa. strepitu 7 ſorme. i. picture. Libus ſit aqua odrei vt
pitiſa ſub ſuitu a principio vſo 7 ad statum incluſive cù emulſio
ne ſeminum còium frigidozom 4 papaveris albi. de qua tis od
dei est ſuperius ſufficienter dictum. Similiter panis ſimile ſu
ſus 7 lotus cum aqua ſra. Similiter lactua 7 acetoſella condi
ta cù acreta vt vino granatorum muſoz 7 vt acetoſoz. bibat au
tem aqua cocta cum paucar 7 zuccar 7 que perſimceatur cù yino
granatorum ſm. libitum. aut quibus aqua odrei aut aqua puzio
rum aut tamarindoz. Debent. n. tam cibaria 35 medicinalia
ad frigidum decliari magis tamen aut minus fm tépus 7 bi
7 tépoza anni necnon materiam qúm in materia aduſta competit
frigidioz 7 humidioz 7 ſimiliter in cholerica 35 in ſanguinea.

Nota tis 9 buiſum modi potus in bis apſoſtematibus non de
bent est 5 valde frigidi actu. imo aliquádo actu tepidi viputa tem
poze byemis qui canon tamé magis obſuárud est i apſoſtema
tib 7 mébord spiritualiú 7 náliú. Et graſſet dicta ita vt a principio
vſqæ ad finé vt ſtatú poti 7 ſit valde tenuis ſz in decinatoſe min
7 tunc magis cœutem ſercul ex ſimula 7 magis i declinatione
parú vini pauciferi optime lymphati 7 carníu cù acrib 7 alterata
rum. Et in cholerica ſint frigida 2 humida. In ſanguinea frugi
da 7 ſicca. P. 2. ouoſce ſomn 7 vt dictú est 7 oi ignего poſſibili. inge
niuctur etiá ad quieté quantú est poſſible. cu pſentia amicorum
quos vereant 7 oi bládiutia poſſibili. quib 7 nò valétiò 7 ligentur
et deſtineantur nò tamé verberen k. ſcut in mania nò apſoſtema
veter leneatur lenis fi nò náliſer ſalté cù cluſeribus de quibus
ſupiza dclinet ad iocuſitatu 7 animi 7 corporis quieté. 7 (phleg

mon 2 beriſpila ſunt apſoſtá i ſubſtantia cerebriz. ſphlegmon
a ſanguine beriſpila a cholera que diſtigitur. phez. ſanguinea
2 cholERICA p ſigna ſuperius dicta. ipſa auté iter ſe diſtigitur per
ſigna ſimilia ills 7 quib 7 butiguif pheſenſis ſanguinea a choleri
ca. 7 eodé modo cura ſicut phencес dicta. beriſpila eni e cere
bzo cura ſicut phez. a materia cholericæ cù aspiforibus 7 ſuc
cie frigidis 7 humidis 7 pprie ſumptis ex corticibus melonis
cucurbite 7 cucumeris quibus et fm necessitaté frigidioz 7 ad
cuſt 7 eedé itationes accómodáde ſunt de dicté ſunt iphez.
cholerica 7 ſimiliter phlegmon 2 cerebzo cura ſicut phrenſis
ſanguinea apſoſiat tamé ei. 2. phlebotomia venarz. 7 ſibare est dem
niú ſupfluß accidens cù firsen calido cholerico ita 9 homo cù
hoc 9 habeat firsen alienet propter demoniú agiatuú, est enis
cù furore 7 rabie modú excedéte. demóui eni ſive manía lupina
nò dicit iquiditate ſua níſi alienationé cù rabie 7 furore ad vísbe
rétiá manie canine que est alienatio nunc e cù rita 7 furore nunc
cùiocis 7 applauiione ſicut est de natura canú. 7 proucint ab
humozé benigniczi ſicut a ſanguine choleroct aut aduſto. ſed fi
bare dicit aggregatu ex demonio 7 apſoſtemate cuuis cauſa ex
colhera rubea pura aut aduſta. Cúz karabito eni puro fit alie
natio ac rationis permítio 2 nò est in ipſo demoniú fi auté est
cù ipſo demoniú ſt ſibare. Et multoties quidé atécedit demo
nù cum colera ipſa 2 cerebriz impellit in principio ſed apſoſtatio
nis deinde ſequitur apſoſtema ipſa fixa. In karabito demoniúz
accidit ab apſoſtemate. in ſibare demoniú 7 apſoſtema ſimul pro
uenit a materia nec vnú est cauſa ex cù aliquid iuvenit 7 ſi
quádoq 7 fiat vnú qóq cauſa additionis alterus. Speties at
7 cauſa ſibara patet ex dictis. Signa pnoſtica demóſtrativa
7 rememorativa. ſimiliter modi terminations 7 pnoſtica
ſimútur ab eſidé 7 eodé modo ſicut dicti ſuit in phez. 7 marie
cholerica ipſus etiá cura est cura phez. cholerice cù additione
7 humectatione multa. iductione ſonni omnibus uavergis. 7 03
7 vt extremóu ligatio affiduetur cù ceteris generib 7 diuerſionum
materia cholerica 7 vapores acutos a capite divertétur 7c.

( Sequitur capitulum quartu 2. lechargia. Completè doctrine hic ſubdá capit
Ratia lume de lethargia. Et inú moré 2 svetus.

lethargia firsen frum ſunt termini ſynonúm ſignificans
tes hanc egritudine que diffinituie est apſoſtema frigidú ad ita
craneu. Et hoc apſoſtema nomé ſuphit ab accidéte. ſ. obliuſo
que et ad ipſum ſequitur. Lethargia enis adpud grecos obliu
ioné ipozat. Lethargia est duplex qáda phlegmatica vt pluri
mú euèniés. 7 ppterea. A. diffínit ipſaz apa eë phlegmaticum.

Auedé est melacholicam raro euènientis. Secuda diſticto. que
dam fit i pániculis cerebriz 7 hec raro 7 qúro ſ accident humoſ
groſus viſcosu 3 iſbitatá defaz penetrare. Aliqífi ſit i ſubſtantia
cerebriz. 7 hoc etiá raro 13 tamé frequétus 35 paniculis 21 raro
cóúgit viſcosu 3 i viſcosu 3 penetrare. Aliquádo ſit i vérticuli
fed raro 7 tuc lethargia cóúgitur apoplerie v lepèpleme ſm ma
iozé aut minoé oppilationé licet alie ſint díſſerétie. Aliquádo 2
cù accidit i origine nuche 7 nevuróu 7 i ipſis noruſis 7 tunc
thargia cóúgitur palíi ant ipſarumo. Frequeſt auté fm. A. acce
diti i meatibus an fractibus ſeu poroſiutib 3 cerebriz qui meatus
ſunt plurimí vt patere potest i anatóia. Sed ſoſte quis inſtabit

Si humores coligatur i meatibus cerebriz 7 nò iubám cere
bri íntret neqz i pániculis nò ſiet solutio còinutí 7 ſic non erit
apoſtema. Bicunt quidá 9 aliqua pars ſubtilie itrabit i ſub
ſlantiá 7 ſie ſet solutio còinutí 7 apſoſtema ſed certe iti fallunt
male loquentes ad mentem. A. Si enim dum lethargia ſit in
meatibus apóteret aliquam particulam humoſis ingredi ſub
ſtantiam cerebriz aut panniculi 2 fruſtra díſſuset. A. q. raro ſit in
ſubám cerebriz aut panniculi immo ſemper fm hanc reſponſio
nem eſset in aliqua párte. Ex dictius ergo aliter dicendum est
9 fm plurimum humo: colligatur in meatibus nò intrans fm
alquod ſuit in aliquam cerebriz partem. 7 tum inſertur ergo non
facit ſolutionem continúi neganda est conſequentia: nam ille
humo: facit ſextensionem in partibus cerebriz quum a lateribuo

b üü

De lethargia

Allius meatus fit in subā cerebrī in fundo: similiter in parte hupe
riori panniculi. Ad magnam autem extensionem in partibus
cerebrī sequitur quaedam solutio continuī conjuncta male com
positioni ſequenti extensionem. 2 male completioni ſequenti na
turam humores que fortatſe frigida est et etiam alteri male com
pletioni ſequenti conculationem humoſum in ſeculo et probi
bitam transpirationem que fortatſe calida est. Et et tres mori
bi apostrema constitutum. Et et muretur quod de hærespſio
ne legat. A. tercia quarti tractatu ſecundo ca. de apofematiibus
ventosis. Et forte percutit percussione manus et proprie qn in
uenit spatium ad quod aggregetur: ſic tōne. et intetina et q5
est inter panniculi circundantes offa et inter offa circundata
lacertis et inter lacertos similiter. et quod circundat cedas et for
tatſe non resoluit spatia immo ſubtiliter membra conjuncta et et
resoluit eā. et generat in cito quod facit neceſſarum diſumpere
ea et ventositas remanet propter ſpittudines ſuam. et propter
groſſitiam ſue grossitudinem et ſpittudinem cito quod conti
net eaz cōſtrictione po:orum.inde patet q in hīs verbis vult
ventositatem tam in ſto q5 inteſtimus q5 inter offa contentas et
tendendo membra illa facere apofema vento:um: abſoq q in
ret alicius membi ſub tēs. 3. Hierum lethargia aliquando est in
cerebro anteriori faciens obliuonem cóicando no cementum
ventriculo. 4. posteriori quandoq5 vero est in cerebro posteriori
que verius debet et lethargia et ſt plurima contingens.

Laufe

Laufe Lethargie pittuita ſunt multa frigiditas aeres mul
tum imprimums in cerebilia debilia, vinuſ vinofum
ſmultum ſub cesserat omni multuž mucoapostátum ad ca
put et pro:pie vapores viſcoſos ite ſon?mult et pro:pie ſup:re
cometen refupie do:mirre et de die, repleto naſeatua et miltuło
comeſtionis fructus et ciuſublibet in quo est apofotamenta et putre
factio. Laufe antecedentes ſunt humores. 4. phlegmatici fre
quentius et melanchelici rarius et miſt et his. Laufe vero con
ſunt ſuntidem humores in cerebro iam cœpentiſt iuct et ma
teria ſaduc. 1. ſcotomie ſed hec est vehementius cœſtirmata viræ
que enim ab cadem materia potest pendere 13 materia ſcotioe
ſit magis vaporesca.

Signa

Signa Lethargie primo pronostica ſut tremor: capitis
grauitas cito et proprie pitis posterioris frequè
ter cuz Dolozæ paruo pigritia ad motus corporo:os. Significat
enum materiam frigidam oppreſſuram cerebrux. Item ſigna
ſupra ſcripta permutationis phe:re in lethargiam demonstratua
primum dolor: leuſis ſed communis: q1 subā cerebrī non ſentit
non e.n.dolos: niſi per cóitatem ad pániculum cooperientem
infraſtus et ſic debet ee extenſiurus et grauatiuus. ſecuſi ſebiſ
lenta: in apofemate. n. principaliis necessaria est ſe. p:opter a
ignam cóitatem cum c:orde. ſed est lenta ratione phlegmati:in
mo q5 non ſentitur. 1.viz ſentitur phlegmate leuſer putrente.
Tertium ſubeth grauis. 1. ſomnue profundus p:opter forſe
oppositionem ab humo:do multo grosſo et viſcoſo tc. Quatuor
obliuus apofemate venente ventriculo posteriori: ut per
effentiam aut per cóitatem. Auiumum anbelius tard: dimi
nuta necessitate et debilis ob debilitate mulculeto pectoreis
diaphragmatis ob nuncum cerebrī cum strictura p:opter
aggregationem materiæ: et q2 obliuſtur anbelare: cum ſpito
p:opter catararrum: immo est aliquandò tanta obliuio vt os clau
sum obliuſcuntur aperte: et apertum claudere. Sertis ſingul
tus cóicato no cemento ſtomacho per nervos renerſuos: et al
bedo lüngue frigiditate et hùuicitate dealbante: et phlegmate ſu,
per aspero pigritia respondendi quali no intelligat aggrauatiæ
ſensibus interioribus et cóicato no cumento lingue p:opter no
cumentum in ſeptimo pari nervorum cerebrī or: tum habente a
termino e: inter nucham et cerebræ. Permittit i:lelectus
& amentia leſo vêtrie:do medio per effentiam aut per cóitatem.
egetio humida deruato phlegmate ad intetina iux aphorismu
quibus ſpumus eſectiones in diaria his phlegma a capite de
fluitivrina ſic fatinu: quæ phlegmate aut vapotibus ei cù vrina
permittis. ſacent p:ecipitati in lecto ecotario habentibus kara
bitum q5 cum quiete fine furore et motu. P:ulſus magnus vir
vutute latio: constante et instrumento obediente cu: necessitate nec

obstat anbelitus paruus qui ſim plurimùs est in itis q5uis anhe
litus et pulſus proportionentur: anbelitus enim currit curſu
pulſus.nam pulſus et anbelitus licet ſint proportionabiles non
tamen equales. i. eundem ſiut detinentes in ſuto latitudinibus
fed melius ſunt proportionabiles in ſanis: ſed non in egris qu5
possint alando impedire in instrumenta. L:anbeline et non pul
ſus et econtra. similiter in lethargia impediuntur magis infra
menta anbelitus q5 pulſus magis necitus nervus q5 arterijs.

Sunt pulſus rari: ſatuit necessit per magnitudinem.
Et per idem tardi. ſunt tremuli et vndos: debilitata virtute: Et q2
apofema est molle et in membro molli affilimatur pulſibus per
pneumonicorum in moliti non tamen in velocitate et frequentia
maiori: exiſtente necessitate imperipneumonia. Sunt etiam in
peripneumonia longiores et latiores vt melius fatiſtat necessi
tati. Et q2 arteria a phlegmate in peripneu monia àplius renul
lita et dilatiationi p:ior: pulſus ſunt cadentes in medio. Pro quo
nota q: repitur pulſus cadens et est pulſus cuius quies est vald
longa inter duas pulſationes ita felicit q alia pulſatio fieri po
puſtis. Et n. ille pulſus cadens lethargico:rum. Aliius est ſul
ſus intercidens vt in cómento pulſum de pulſu peripneumoci
co: est et quum deficit alia pare motus est enim geminans mo
tum quafi bis pulſans yt est anbelitus puerorum flentium. Et
ille accidit in peripneumonicis et fit p:opter defectum virtutum
et peripneumonia est mostalio: lethargia capitulo allegato.
Et quibus vides q aliter bic ſumitur cadens in medio et aliter
ſecunda primi: vnum ſignum commune omnibus ſpeticibus le
thargie est retentio prine: aut q: obliuſe: ſunt virinare ut p:opter
debilitatem lacerti colli vefice. Signa autem materſer et ma
rime melancholie nam ſigna predicta phlegmatice magis ap-
propiatuntur in melancholia enim dolos est forſio: q5 frigiditas
ſiccati cóiuncta est actuio: est et longioris durationis et me
ancholia tardius ſolubatur. Secunda est ira et alienatio ma-
teria magis stimulante. Tertio ſunt oculi apertis ſicut concen-
tati in vnum locum inuenti cſicitate melancholie magis múſe
los palpeb:arum contrabete: et adſunt cetera ſigna melanchol:
que ſunt etiam ſigna ſumpta a coplutione habitudine et hùu
modi: q5 no est in ſubeth ſicut in lethargia: licet forte adſit ipot-
tea pigillandi. Signa vero loci apofemati ſunt hec nd: fi è in
subā cerebrī ſubeth est forſio: q2 materia est magis oppriunti
et per idem difficultatis maior ad motu: albedo lingue maior: ipa
amplius phlegmate aspera: ocuſi ſunt eminentes relato:atis et co
p:essit nervis obticis. Si vero ſit in pániculum dolos est for-
tior: motus leuio:es:ma:er ſensuum oppreſſio.

Priono:rica cum multiplicatur accidentia lethargie et ſuſo:
est perimena yt ſi multiplicetur tremor: memb:orum. S:ud:bi
aphoreticus et anbelitus: ſiat paruus ſed frequens cum ſtricu
ra et ſe:ogemone et ſie e:conuerio dilatetur anbelit? et ſiat ſoſtio
mi:ro ratur ſubeth hebetudo ſensuum et tremor: memb:or ſper:caſ:al
ſat? et maxime ſi apparat aliqui bona crith: yt apofema poſt aures
vel in cute capitis tc. 4. Lura lethargie.

Ara

Ara Lethargie qnq erigit intentiones curatiuas
per:ia euat. Secunda quenit. T:erita
in precipio reperuit in medio simul reperuit: s:rol
nues ſed in fine solu:resolu:es: et cam cóiuncta educens. Quar
ta corrigit acridita. Auita odiat debitù regimè ſer rez: no nàliſi
Pro prima intentione ſi phlegma aut melancholia fuerint
peccantes cum ſanguine et cum ipſo educibiles premi:va vêtrie
lenitùe reliquis cœntientibus phlebotomie ischoetur a phlebo-
tomia et ſim plin: ſiat de cephalica ſinſtra: aut destra ſim q in de
xtra aut ſinſtra parte materia continetur: et hauriantur commu
niter ſer. 3. ſanguintis vel circa. Si vò hù:oums ſà dci: ſi fuerit edu
cibiles et ſaguie. ſaguie: ſi peccatè ab e:uone hù:oums ſich:oádu
poſt q5 ſequi debet ph:lonia. Si vero ſangos nullo modo
peccaverit: ſuſciet alio:rum hù:oums eſio. Aerù aliquando 05
in primis phlebotomis venas ſaphenas ſim q dictum ſuit in
phrænemi: et aliquado basilicæ destra aut ſinſtra: ſi ſplen aut e:par
miferint mâm. Evacuantur aut humores phlegmatici cum
heri:apica: p:imlici et composita pilulis coch:us et his q de:ca: ſut
ſuperius in ſoda phlegmatica p:remiſsa digestione ſaltem ante

De apopkria

i 5

eradicatione cum orymelle simplici et compoſito ſquillitico firu
po de ſticos et aquis rute falune botonice isopi ma-
iozane et ceteris ſupraſcriptis in ſoda phlegmatica. Belan-
cholia vero digeratur cum firupo de epithymo firupo de pomis
dulcibus et aquis bugloſſe boraginto ſticos et ceteris ſuperi-
dictis in ſoda melancholia et ſoluatur cum educentibus mel-
choliā ſupraſcriptis et inferiūs in cap. de melancholia deseriben
dis. Sed inter omnia clisteria obtinet naturali principatum et ſunt ra
dit enre: quapropter duo salti in die naturali facienda ſunt ut
vita caſedie no fiat alia euacuatio. Deſcriptio cliteris in phleg-
matica est illa. R. falune maloane rute betonice rozimarini af
ſari ſiue bachare: isopi ſticados arabici ana. A. i. cotuſtār-
groſſo modo: et bulliant in octo. R. aque ad couſumptione dimi
dij et coletur: de qua decoctione acpiapian. xy. 3. et c. tib. 3. olei
cōis et duabus. 3. mellis ro. et paucu ſalis fiat clitere, et ſi opus
é facere clitere acut? addat hiera ſimpler vel cópoſita vel ele
tuarium indum et ſimilia: decoctio poſset fortificari ſi ſupraſci
ptio adderetur centauree minois. A. i. et ſimiliter cologntide
3. y. cartami. 3. i. costiciu radicis capparis ſeminis vztice ana. 3. y.
Clisterēs cōferens lethargie melancholice que rare advenut
et ſi accedit raro eradicatur. R. epithymi. 3. i. colloquintide inte-
rioris. 3. y. polypody. 3. s. calamēt. A. i. coquank in quattuor
2. aque ad dimidij cōsumptionem. Galieni clisterē efficac et
ſublume ad apepleri: paralīſim lethargia tā phlegmatica 3. ne
lancholicam. R. radicis cieiaminis colloquintide ana. 3. i. s. car
thami. 3. i. centauree mioris. 3. y. bellebori nigri. 3. i. affari. 3. viij.
coquātur oia in aqua ſufficienti et fiat clitare. Ibis autem cliteſ
ribus in phlegmatica addi potest ſalgemma ad acuédum et ſal
indum in melancholia. Et debes clisteria acuere magis aut
minus ſm maiorem aut minozem ſuputoem et ſm egri toleran
tiam et ſebris acuitatem. Inſpere tamen debes a leuoribbus
gradatin procedens ad fortioza. Et ſi eger non potest tene
re clisteria facias minus stimulantia trabendando ſal et mel.
Vomitus aliquando confert ſomacho mulium repleto et ipſo
communicante vapores ad materiaς capitī ſm plin tamem no-
cet ubi erge coueniat accipiatur. et 3. orymellis ſimplicis: aut
ſquillitici cum quattuor. 3. decoctione raphanti in quo ſi volue
rius fortius vomitiuſt flertentur inſuſ in eo ſuſtes bellebori per
vnam noctem aut acipe dictum ſumect cum orymelle is dieto
Secuſa intentio cōpletur cu yentofationibus ſtricationibus
ligaturis lotob? que cu ſiat ſine eúone icipiant a nucha et collo
et gradati deſcendéo pcedat que frequenter reiterentur et ante
cibú et poſt cibú vt mā et capite nō figat. Lōſert et puocatie he
motoidarú et méſtroop: marie ſex et eoc reſtatiu puenternecore
quequeſ quó cōsueta renoneſtagarilſmata vò maſticatoria et
ſternutatoria ita una pínº admiraſt: et ſi niſi vlb. 3. miffiis et rei
terati cipicus ſternutatiora multú. n. iſtetate: et mā dilatat ita vt
quādoq perducat ad apepleriā mā ad vétriculos deſata.
Tertia intentio cōpletur cum his que repellunt materiam in
principio ſicut oleum roſacorum tripund to academ. aut duipus
appoximandum fronti temporibus et collo. Et ſi appareret
nimis frigidum adde aliquid ſlipticum calidís ſicut olei de ma
ſtice aut menta. Et in augmèto miſceurant resolutua cum et
percuffimus vſaq ad medium statu gradati verſus statu augé
do resolutua ſicut ſi ſupraſcriptis adderet partum caſtoſei. Si
aút hoc oleum factum er oleó completo et roſis rubeis comple
tis. In phrenesi autem ſit omphacinú et roſis rube. non có
pletis. Et poſt mediú statuo vſeq ad tota declinationem pōa
tur resolutua pure ſicut acetum ſquillitici conquaſtatum cum
oleo roſaceo in quo diſtemperatuſt ſit caſtoeum confert in au-
gmento et euigilare facit et quandoq in statu p[ro] oleo roſaceo
ſat permutatio ad oleum trinum et de narcanſi. Et quandoq
permiscentur capilli hominis aduſt triti multi cum aceto vſq
dum ſiat ſicut vnguentum et eſt medicina ratuſalis in lethargia
et ſubeth excitans cito a ſomni profunditate. Et quādoq mi
ſecur eis caſtoeum magio in statu vel prope. Emplaſtrú er
inuentione. Abſuelo cōferens lethargie in statu et declinatione fa-
ciens euigilare et hoc. R. pirení ſinapie quille ana. 3. i. caſtoſei
euſotiby ana. 3. y. omnia cum ſucco aphodillop et ſucco sanſuci

Tertia intentio cōpletur cum his que repellunt materiam in
principio ſicut oleum roſacorum tripund to academ. aut duipus
appoximandum fronti temporibus et colo. Et ſi appareret
nimis frigidum adde aliquid ſlipticum calidís ſicut olei de ma
ſtice aut menta. Et in augmèto miſceurant resolutua cum et
cuma ſub apopkria ſu permutatio ad oleum trinum et de narcanſi. Et quandoq
permiscentur capilli hominis aduſt triti multi cum aceto vſq
dum ſiat ſicut vnguentum et eſt medicina ratuſalis in lethargia
et ſubeth excitans cito a ſomni profunditate. Et quādoq mi
ſecur eis caſtoeum magio in statu vel prope. Emplaſtrú er
inuentione. Abſuelo cōferens lethargie in statu et declinatione fa-
ciens euigilare et hoc. R. pirení ſinapie quille ana. 3. i. caſtoſei
euſotiby ana. 3. y. omnia cum ſucco aphodillop et ſucco sanſuci

míſe et epithymetur paré poſterio: capití. et est acutú rubificá-
imo forte veſicæs. Squilla quóq c[ui] oleo ro. et aceto trita addé
de caſtoſei et medicina efficac et erperta. Sta út vinturna ef
ficitur hec paſſio grana tria caſtoſei cu. 3. 3. s. orymellis in potu
exhibita et medicina experta. Similiter triaca metridatú dia
cuchú diambra optime conferút cōſotundo et reſoluendo ad
reſoluendum et poſunt fieri fomenta et ruta decoctione ma-
iorane: calaméuticَّados vſq ad ſinapiz et ſquillaz in aqua c[ui]
cu paucu aceto acutiflmo infundendo ſpigna in bac decoctione
et optime expréſam ſuperpone loco apofemato et bif aut ter re-
itera poſt cuibus amotionem ſequatur inunctio cum aliquo et
ſupraſcriptis.

Quarta vero intentio ſedat ſubeth et obliuonem loquendi
vrínandi et egerendi et aliozum incitando eos ad loquendum et
euiglano cum clamore et extirpando pilos marine et mem-
bris inferioribus et ligando ſoſter membra inſeriora et cópí
mendo vesicam et pecten ad hoc vt vrínét et ceteris ingeníjo
phzeneti dictis. Si tamen permutaretur ad paralyſis nò et
probíbendúmo cum ſtricationibus eiſdem partis aduſtádu
quom paralyſis ſit minó: mo: bus 3. lethargia et proprie quan-
do timeres permutacionem ad apopkria.

Quinta intentio completur locando eos in aere lucido ple
no ſimaginibus ad calidum et ſiccum tendente cum accensione
ignis et lignis iuniperi lauri rozimarini et ſimilibus redolenti
bus. Eibus auté ſit aqua ciceris ſue brodium ciceruz vel lupi
no: um et potus ſit aqua mellis cui poſſunt addi dum coquitur
tria aut quatuor: grana pipíſ. Et ſi opus fuerit grossior: dieta
dentur veliti quóque et vinum vinofium in valde modica quaſtu
te cócedi poſt brodium quoque carniut cum paucu c[ui]namo:
aut piperíſis et panata ſubtilis eſt ad banc actuïóne ſed dieta
et ſubtilis vſq ad medium statu deinde ingroſſetur inxta cano-
nes niuierales abſtineat ab aqua frigida parú domniat ynde
excitare de media hora in mediun: hóz: et domniat capite le
nato et poſt cibum ſet vigil per vnam hora. Sit venter ei
aninatus cum cliteribus vt ſupar: et omnes evacuationes natu-
rales procuurentur: fricationes fortes vície ſuppleant exerciti.
prouocetur ad ira et triftilam et coam eo ſent clamantes et ſtre
pitus facientes et non p[uf]ndetur in ſemno: imo gratia húus
temper odoſet et in naribus ponatur acutus acutiflmi: etc.

De ſubeth ſabara ſiue dozmitatò de vigilatua.

Abeth
Sahara dozmitatio vigilatua ſutter
mini ſynonimi ſignificantes apofla-
míſtus ex phlegmate et cholera ad intra eraneſt. Et ſu-
ſpít hoc apofema nomen de accidentibus. A. ſemno et vigilia
Subeth enim apud arabes ſommum importat ſabara vigiliam
inde ſubeth ſabara idé ſonat apud arabes q[ui] dozmitatio vigi
latia apud latinos. In hoc aút apoftemate alíquado p[le]
gma vincit cholera et tunc dominante ſomno ſima ſupra v[il]
gilias malas vocatur ſubeth ſabara. i. dozmitatio vigilatua vi
cente auté cholera ſupra phlegma maior est vigilia mala q[ui] ſo
nus mult: et tunc dicitur ſabara ſubeth. i. dozmitatio vigilatua
vnde ſicut apofema eſt mífú ex phlegmate et cholera ita acci-
denta ſquentia hoc apofema ſunt mífita. Et ſi dominetur
accidentia cholere et tunc magis p[ro]portionatur phzeneti. Et ſi
magi dominatur phlegma magis dominantur accidéia p[le]
gmatia et tunc magis p[ro]portionatur lethargie et ſi húores qua-
tur: accidentia equantur. Zuræ eritçit caſde intentiones que
dictæ ſunt in phzeneti et lethargia: ſunt tamé complende medici
nus mífúe euacuantibus et diuertentibus phlegma et cholera
et eiſdem repercutientibus et reſuientibus: et ſimiliter ſedanb[ui]
accidentia mífita, et régimen ſimiliter fit mediú inter régimé phze-
nétis et lethargie. Et phlebotomia eſt multi in hac necessaria
cú mífú hózum arguat replectione.

Abeth

Capitúlmi quinſtú de apopkria

a Poplexia

Dicitur a popleriæ grecce idem
ſonant qu[er]p perculſſus latine ca-
ditenim apopleticus ac ſi eſſet perculſus. Est aú
diffinitive 85 Aut. ociositas médióſt a ſensu et mowppter ep
pilationé contingéte in vétriculis cerebat et in curibus ſpiritus

b v

De apoplexia

sensibilis et motiui. Ocirositas a senſu et mot ponitur loco gereris et no est nifi ablatio ſenſus et motus: quod intelligendù e de omni ſenſu tâ interioi qæ exteroi in apoplexia ſonſi ed in de bili credit aliquâ e c operatione ſenſus interioi: is3 no exteriois. Est eni posſible e oppilatione in origine nuche et et in origine neuvoi oziienti a cerebro interioi licet vêtriculi medit? no ſit multu oppilatus et ſic de vêtriculo anterioi qui est multum latio: operabut ergo aliquater virtutes e orbi ſic uti epilepsia operantur. Aufertur etiam omnis motus mere voluntarius no autem omnis naturalis aut miſtus quâ fit ad vitam necessari? motus cor dis et motus aliquis pectoris quor2 primus est e nã lis reliq? miſt? Aueri ſi apoplexia et aliq mot? et miſt auferunt ſiſut motus 6glutóis I3 apoplía no anferat. Etbi auferunt a mébris que coſuenut ſentire et voluntarie moueri. Addi tur poſtea p[ro]pter oppilatione ad expromédú cám apopleria in vêtriculis cerebroi. I3 prumo ſecundo et tertio et in curibus ſpiri tus ſensibilis et motiui i.n meatibus cerebro qui ſunt mult in ip[la] cerebro ſubstantia quos meatus ip[li] ſpiritus movetur. Et per curibus intelligamus origines ſue meatus nuche et neu- tori? per quos ſpiritus ſensibilis et motiui ad mébrza deferuntur. Ex quibus infertur apoplexia e accidê ſequis oppilatöſe licet etià ſit morbus cu per ea ipediá cor dis et mébróu et anhe litus operationes ſuit aut coñuenient? penere in diffinitione iones ocioſatate pro genere q[ui] oppilatione: e cilla ſuila fit nobis noti0 et hec q[ui]de itétiune medicorú dicta ſut. Arisfotéles et φi loſophi dicerent apoplexia e c potius p[assione] cor dis q[ui] cere brizq[ui] ponit cor e c principi ſenſus et motus a qu[ui] neu ru ha bent originé. Aep medici licet còcederet apoplexia e e per còitatu e corde vnde dicit. A. xi. tertij ſecundo capi. iuxta finé. Egritudines melancholice et ſleptectus no euacuan a còitadis cor dis tam volut apoplexia app[or]iari cerebro et no cor dis: cerebro eſſe principi ſenſus et motus et neuvoi. Aep c[ui] medici ſim? ſequamur medicos. Et autem in apoplexia auferat ope rationes intellectus c[ui] intellectus ſit virtus non operas per os ganú et etià a corpore ſeparata intelligat sp[er]s referuatas est dubium no parui c[ui] oporreat tertio de alia intelligentes phaſtamata ſpeculari? h[ic] requiritur virtus cogitativa que p[ro] venti culú mediu operat. Lredo q[ui] huibus questionis vtraq[us] para p[ro] defendi ſcitad in rebus dubio[is] I3 niú vna ſit veritas et ex diffinitione ſupus polita maſſekte p[ro] ſolub diffinita e c apoplexia per e entiá in cerebro: et n[ui] p[ro] còitata c[ui] in apoplexia p[ro] cò munitate ſkr p[ter]er numecutú cor dis aut oppilatione arteriá apopleticarú no ſit oppilatio in ventriculis cerebroi. I3.

Alman.

Am aliq quasi domínes iacet et ſine ſomno ſtertit. et c[ui] pungitú no ſentit tunc iam patitur apoplexia. Et autem huibus egritudinis qua titas ſm et ſoſtiter aut debiliter ſtertit. Si autem sp[ua] ab oze erierit no est ei medicandú. C[ui] at paru ſtertit egritudo est leuio: hec q[ui]de paſſio aut interficit cito aut in parafym tráſit.

Jo. Ar.

Am Aliq. Lap[mi]n ſtudiduvidit in duas ptés. P[ri]io de determinat de apoplexia theo[riçe]. Scòd practice. S[ceda] ibi. C[ui] ergo ita. P[ra]sa i tres P[ri]io p[os]t ſigna apoplexie abſolute. Scòd inués diffiſtione quandam apopleſſe ponit ſigna ſoſtis apoplexie et debilis. In tertia modum terminationis ip[hi]nius. Secunda ibi. Est autem huibus egritudinis 1c. T[er]tia ibi. hec at paſſio 1c. De p[ra]sa parte dicit: q[ui] c[ui] aliq iacet q[ui] domínes et ſtertit in moduſ domíétis: no tam e domit: c[ui] p[ug]it aut iſer ſibi aliq cor doló[et] et ſoſtis no ſentit tunc ille pati apoplexá ita q[ui] hec duo ſigna ſi licet iacere i moduſ domíétis c[ui] ſoſtore I3 non domiata: non ſentire neq[us] et moueri p[hip]cipe c[ui] p[ung]itur aut iſtur ſibi ſoſtis doló[et]: ſignificat apoplexia. De ſecunda p[te] dicti q[ui] huibus egritinis quantitas i.n apoplexia iudicat ſoſtior aut debilio: I3 ſm for[te] aut debile ſerto: I3. Si.n. ip[so] ſoſtiter ſtertěte sp[uma] ab oze

exerit no e[ui] medicandú in ea.n. p[er]titeri: fi[que] ſoſtudiné no e[ſp[es] liberatiois. Si aut paru ſtert at ſp[ua] ab oze no exerit tunc e leu[no] iq[ui] ſp[es] liberatiois h[eri] potit I3 diſſicule. Aliq[ui] dicti q[ui] e[he] egritudo aut cito iſericit c[ui] e multu opprimés cerebr: eo q[ui] p[ro]hibita debita respiratóe cor: ſuffocat aut ſi debet liberari tran fit in parafym má p[ra]mutan a vêtriculi cerebro aut neuros aut ad origine nuche. ita at p[al]ſut aut e vni[li]ateris t[ui] I3 ſm plm dextri aut e ab[or]: t[ui] t[uc] h[ó] remanet ſue ſenſu et mot in oibus p[ut]s p[er] I3 i p[ut]s facie q[ui] b[ati] ſenſus et mot p[er] ſeptum par nervo[ab] ab ip[os] cerebro imediate ortú h[ui]nti. Si.n. e[ui] p[al]ſis i oibus p[ut]s: t[uc] e[ui] apoplía. I3 circa sp[uma] intellig e q[ui] ſp[es] multa p[er] apulat: h[ui]búridate cau[da] reptaq[ui] q[ui] c[ui] imediate e a[er] aut vap[oe]t aut v[é]toſitas ſub h[ui]búridate illa reclus ſa elená illa in altú: reſtiet t[ui] p[ter] h[ui]búdiatus viſcoſitatu. C[ui] g[ui] in apoplía anhelt? e[ſt] strict? et ſit ſuffocatio t[uc] calo: evulliens quertut aliq illi h[ui]búditatí i vapores q[ui] ſt[et]u h[ui]búridate viſcoſa i cuppú elevata faciut apulá i ſp[uma]. Secú[mod] e q[ui] anhe litú stricto a[er] egredié p[mi]ſicet c[ui] h[ui]búridate cu obuati q[ui] I3 ele uati apulá. t[ui] hi duo modi moſte iſignificant iſignificado vehe métiá coſtrictóis anhelt? Eſt at tertia ſp[ua] no p[nu]tioſa ſea ex retenitione humidiſationis in oze aut de permiſcet cum illa humidiſate: aut p[ro]pter longam mo[ra]: aut p[ro]pter tam locutionem 1c. S[ter]to[] at ſit aer e[ſpiratu] et expiratu[] p[ro] loca anguſta et p[ul]mon et c[án]cuis. Loſoſuſat at p[ot]e tiá virtutis dilatáti p[ect] aut p[ter]pter multu h[ui]búditate i vijs anhe lit? q[et]et quóri vtrusq[ui] arguit anhelt? ſuffocatione quato anhe aer tráſit p[ro] loca magis anguſta t[ui] e maió: ſterto[] et maió: ſuſſocatio: t[ui] p[no]s apoplía debili: t[ui] h[oc] ſm plm. Eſt.n. posſible p[uo] vel nul[que] ſterto[] exiſtenciu[que] anhelt? et p[ri]ſticius et t[ui] b[ati] null? v[el] m[us] aer penetrabit p[ro] ea loca et t[ui] apoplexia erit ſoſtíſima imo ſic e i[te]dete ad mo[re] ex apoplía: ſterto[]. n[ui] p[ro]te remittido p[ce] dit. P[ro]tia tertio apoplexia no ſemp iſterficere aut n[ui] p[ro]ſym ter miarimo q[ui]s ma[cre]tice expéſtul iux ap[he]zísmu: x[em]ſte p[ic]tule. C[ap]ut dolent iu circuïl doléti: ſanies aut a[q]u[em] ſanguis flus eno ſm nares aut aures aut o[ſ]ut ſoluit egritudo. Aep h[oc] crisif[er]arissime ſit in apoplía c[ui] v[it] e ſit debilis et miſt oppleſſa a tátia má cui? ſignu q[ui] v[it] fuſiſt ſoſtis no p[mi]ſicat tátia n[am] 1geri. Et hec iteligéda ſut de apoplexia máli p[ro]eentiá in cerebro de re ligis minime.

Jux ordine p[rem]issu ad sp[es] et c[as] venièdu é. P[ra]ia diſtictio Aliq apoplexia e ſoſtis aliq debil aliq media. ſoſtí i q[ui] ap[ar]et anhelt? e e ſi ſte ſoſtore i ſp[ua]. A[de]dia i q[ui] anhelt? e e debili: I3 maſſel? e e c[ui] ſte ſoſtore i ſp[ua] debilis i q[ui] anhelt? e e latius ſoſtis et ordiat? ſine sp[ua] et ſoſtore. Et h[oc] accidetú c[ui] ſupino redita e e t[ui] e bis h[é]tur s[eda] diſtictio q[ui] aliq e mortali: aliq falut bris, p[ri]e due interſenti: I3 p[ra]sa veloci: I3 c[ura]. T[er]tia at e[ſ]a ſalubris: q[ui] p[os]ſibilité e liberatio I3 c[ui] diſticultá ex iuxta aphorismu t[ui] ſecu[de] p[ic]tule. Soluere apoplexia ſoſte 1c. T[er]tia diſtictio aliq e apoplexia p[er] eentias in capite aliq p[ro] còitata ſicut i ſoſtiter aut oppilat tur vene ſue arterie apopletice aut coarctatorie a ſanguie p[he] gmatate aut melacholia: aut attenuat[io]e a friditate ſoſtí aut ſti. p[er]miſtate aut ab aliq e reſterius ſoſtiter còpriméte: z aliq c[ui] ſit cor dis pp oppilatione malá còp[ion]é aut debilitate. A[ui] i bis duob[que] caib[us] sp[us] vitales no t[ra]ſumutú a cerebro er q[ui] debet ſi e reri sp[us] aiales: q[ui] et debet q[ur]e curret ad q[ui]cúq opónes ſenſitías i motuas. T[er]tí c[aus] q[ui] in aliquo mébro e[ſt] ſoſtis doló[et] pp qu[em] cerebro et traheret: v[ni] fieret sp[af]m v[n]uerſalis in toto: I3 b[us] ſoſte magis debet d[ici] epi[lepsia] q[ui] apoplexia. Quaribus c[aus] ybi a toto s[ic]ut in ſebríb: c[ò]icaren[em] vapores capiti vêtricu los oppillátes ita v[ie] ſerit e ſine ſenſu et mot et b[ide] eſiſvé vap[ora]b[us] ab aliquo p[ic]tulari oibus c[ò]icatis. Aliq apoplexia e p[er] eſentiá in cerebro pp oppilatione: aut attenuat[io]i: s[ic]ut a fri goze ſo[nt] exinſeco occuſére aut er ap[pr]oxiat[é]o aleciu[n]us r[ui] ve nenóre v[ni] cerebro et tráſit: aut a p[u]ſioné: aut c[ap]u còp[im]ente os ſup cerebro aut ſanguie aut alia má retenta inter os et cerebro aut a ſimili materia in meatibus cerebro: exiſtente. Aliqúa do oppilatione e coarctatoria p[ro]pter ſangninem phlegma me lancholiam in ventriculis cerebroi: contentas z aliquado p[ter]

De apoplexia

14

fòre dolòre cerebri ifm còtrabìl taliter vt flat hùibus oppilatio.

Aeule antè fumpte exrebus non naturalib?funt sicut ac fer
tidu ant rehemèter frigidus 2 hùidus 2 vapoſus, 2 sicut ni
mis pot? quinta apboſimor. St iebiatus quis et repère fi
ne voce 2c. Pecno crupula multa vus lògus rep frigidæ ca
put repléti aut stupefactiùs ſonnes multus et pprie de die 2 re
fupine retètio eùnò còſuet apnum quies autmimifc forè erer
citù ſubito occurreè timo; molti aut tristia. Et er bis ſequit
quarta diftictio 2p aliqua apoplexia est materiàs; quedà imate
rialis pp forè coltrictionè cerebra aut 2tractionè pp aliquà cau
fam intruftàs aut extrufcàs fuit a dolore ut accidùtibus anumi.

Pluròs tanè itaz magis merent nomiari epilepsia q[ui] ap-
pleria q[ui] epilepsia fit spafmus vniverſalis; sicut apoplexia est
palysio vniverſalis; apoplexia vero nòq[ui] ſita cauſis excricçùb[
q[ui] cereb; nò posu t[em] triccari et homo fiat apopleticè.

### Signa

Here quod ſunt p[ro]onofica ex quib[us] est difſpoſi
no corpor ad apoplexià 2 ſaunt frigida 2 hu
mida matime ſm cereb[us] applerionaliter 2 et atetis vt ſeda apbo
rifi mor. E pilic[or]o Juenib[us] 2 comèto 2 apboſimor. vi, ap-
plectic maxime ſunt bis etatib[us] 2 a quadraginta annis vlq[us] ad. lc,
et in bac etate magio ab hùore melacholico[us] ma
ſa a applegmate puèri vero magis incurrit epilepsia pp foritùs
dùne caloſis vapores excitiàs; que ſunt magis imediata cauſa
epilepsie ſicut humores frequètius apopleſſe 2 cum doc pueri
habet virtutè forè non ſinſèt multa materià cògregari. Ithorù
apputiſtio est il ſenib[us] 2 pprie d[ec]repsiti. Hæc biàta capita parua
et stricta ſunt ad apoplexià pata. Heriſto p[er]ſeneras in ſenib[
]c debilitate ſenſuum, incubus, iectitatio ſupòr p[ig]rity ad mo
ntus corpoſes grans 2 longus ſensu còperione, tremo
tre in toto pprie in capite, còtusſio deùtiu in ſunno vrina nigra. i,
liuða, obſura, groſſa, cimeritia, vaporaſa. i, cù multa ſpuma te-
nac 2 cù multo ſedimine ſerino ſiue ſurſue, diuſu ipuas par
tes tanè compactas vt ſunt ferrature ligni aut ſerinti, i, ſimile
ſero lactis vt fermèto in aqua diffulto. ilatio venar guides 3 ar
guens multa materià oppilaturarla arterias ſubfericas ant cerebri
vètriculo[us] hec quidè apoplexià p[ro]ſtican[is]. Signa inchoan
tis apopoplecia ſunt clamò: deid anhelitus mugifus deinde
vor sicut fràgulati 2 hec ſunt q[ui] apoplecia ſicperit ſed nendùs
multi ip[er]ſerit poſſea ipſa 2 multi ip[er]imèt ſe fit ſterto: poſſea
ſpuma; 2 vor fit ablatio ſenſus 2 motus ad modù ſuperi] exponiti
Et hec veritè habent in apoplexia media còtigenente. in
fortiffima autè forſtaffe nò p[re]cedèt ita pp ſubitù aduèntu euso
neq[us] etià aparet ſtertor modico acre 2 tarde ip[er]ato: deblè 2
am non est ſtertor nec vor fràgulati nec forè anhelit mugi[us] 3
l[ui] clamò: frequèter precedat. Signa autè significatia materiàs
ſanginèa ſunt facies 2 oculi rube: 2 caloſe multi ſuffocato te
vide illa rubedo 2 viride 2 tâde 2 iigris 2 tenſio venar, guidez 3
cum faciè ocule: fròtis tépor 2 venar que ſunt poſt aures
2 pleniluò venar que ſunt ſub lìgus 2 fit ſubito valde, 2 vi p[er]
celfit caſus vl per cauſio est ilud manifeſtus 2 pulſus plenus

Phlegma vero significat color alb[us] oculi p[le]i lippa. nares
humidi humiditas et ore proſuès oregmò 2c. Melacholias
aut significat color: tèdens in ſuch[us] p[ri]utio hùinmodi humi
ditatià a capite p[lu]ſuètù. 2 ſunt signa comunia significatia ſp[et]ie
materie ſumpta a còplicione habitudine etate ſexu regione arte
2 regimine de quib[us] ſapra. Spuma q[ui]q[us] significat ſp[et]ie bu
moris ſuo colore albo attractivo crino rubeo 2c.

### Signa

A poplecia apotemoſe est ſe ſe, cotinua ſeuſ con
ſuncta. Aliquandò tamen apofema procedit; 2
tunc ſunt ſigna apostematis de quibus ſupra. aliquando ſub
ſequit mă fixa 2 ſoluète cotinùb. Signa distingueit inter ap-
plexià 2 ſubeth ſunt q[ui] in ſubeth remanet auditus 2 viſus 2 ope
rationes aliquem ſenſuum interiorù 2 exteriorù 2 ſit magis paſ-
platine. Differt a ſyncopi q[ui] in ſyncopi facies est ſicut moſtu re
uocato ſanguine 2 ſp[er] ad ce: 2 in apoplexia facies est ſm còſte
tudinè. Et in ſyncopi pulſus est ſubmerſus debilis valde inter
dum vermicularie ſed in apoplexia est ſere pulſus confuens. Et
in ſycopt ſim plm cauſe in terrà est velociò 2c. Differt ab
epilepsia q[ui] in ea ſunt motus spafmoſi in apoplexia nò: l[ui] quà

deq[us] fit cù spafmo in ſacto eſſe. 2c epilepsia est cù periodis: ap-
plexia nò. Differt a p[ro]focatione mati: 2c: p[re]focata audit
2 ſentit 2 ad ſunt et ſoperations ſenſuum interiorù. Apople-
tia per colligantia cognoscitur 2c p[re]ceſſerit nocumèta totius
vel membi còicantis. Si vere ſit per effentià non est neceſſa-
tura talè p[re]ceſſible 2c. Appilatio autè arterium ſubfericarù
cognoscitur ſm plm per inflationem venarum colli. 2 et ſa ablen
tia nocumèter ſu cerebri. Illa aŭt que a corde est cognoscitur 2c
ſm plurimù 2 facies ſicut moſtu: 2c: ſm plm ſyneeci còſi-
2 cia. Ultimo diſtinguifc apopleticus forſtiffima apoplexia a moz
tuo per quatuor ſigna. Prùmù est vt ls acre quieto aparian
tur os 2 nares cotò subtiliſtume carminatò: aut candela accen-fa cum flamma ex opoſite narium ponatur aut cyane plenus
aqua ſuper extremitate p[ect]oris ipſus resupini ponatur: tunc
ſi non videatur aliquè diſto[rum] mouerì còrtem est ipſum eſſe
moſtu: 2c ſi contra in ipsis aliquid motus comprebendatur
adhuc vinit. Sumile experimètum est de ſpeculo tersiffimo op
poſite 2 or naribus: 2c ſi non maculerit est moſtu. Si ve
ro maculerit 2c non est nifi propter flatum anhelitus vuit, ſed
hoc ſignum est ceteris minus certum. P[ro]o quo nota 2p alia
poffet mouere p[ect]us motu dilatationis 2 cenfrictionis ſolo
conguèr ſpiritus vitalis ſine animali. Unde hic motus erit de
cendus mere naturalis non miſus vt vult. S. ſecunda apboſi
moſum. xliij. còmèto. Et etis còfirmat auctoritate ap[ar]re,
alle-
gata per. A. xri. tertiy ca. de generatióne embryonis. Dicit. n. 2c
2c est prùmù quod vinit 2 plinum mo[ſtur] ergo mo[ſt]um
conſubriu vitnte corde ſed cor de non poffet vulte nifi per re
p[er]ſpirationem eventetur. ergo erit respiratio cum non erit ſpiru-
 animalis. Ex quo sequitur vt ſupra aliquem anhelitus eſſe me
re naturale: licet tamen Hal. ſeruto interio[rum] vellenut aliqua
animalia frigida per aliquid tempus non habere anbetare: l[ui]
sufficere eis eventationè que fit ab ſerinſe per poroſitates
corpus illud tamen tempus est paruìs. ſed bec homin haben
te cor valde calidum non est veriſimile. Non apparentib[us] ta
men ſignis alicuius anhelitus neq[us] pulſus aucoſzes p[ro]hibet
hùinmodi corpora que ſunt ſel fuerit apopletica ſpelliri vyſs
ad tres dies cuius triplex ratio reditur. P[ri]ma est ſumpta a
vor humo[ſum] omnis. n. motus humo[ſum] in triduo ſimurit
vnde in hoc tempore ſig[ui] de vult ſuper ſerit debet declarari cum po
po[ter] motum nou[bi] cùnſucung[us] hùo[ſi] in triduo debet fieri aliſs
motus in ego ſicut eventato aut cruſi. Secunda ca ſt q[ui] lu
na faltem velociter mora peragrat mediam quartam circuli fi
gnorum et qua consurgit asp[ectus] ſerutis virtutem conſoſtates
peragrat enim velociter mora ſingulo die. xy. gradus. hec auteſ
ratio est non generalis ſed ſolus est validè cum luna velociter
moverit. Tertia cauſa quia in hoc tempore incipit aliqualesſ
fcto: moritis declarati. 2c p[re]pterea reſuſcitatio, l[as]iqa qua
triduani iam ſententis ſuit miracula ſon naturalis, ergo q[ui] c[ui]
to incipit fetere etiam ſi eſſet prima dies ſicut in ſtate est ſpeli
endù p[re]pue factis expuſetis ſup[er]ſcriptis. Bentili t[ui] addit q[
]tertia dies est dice viliu[us] 2 acutimi coſtans in qua ſi nulli ſi
gnum vite apparebit nunquam deinceps est ſperandum. vyj.
ap[ho]ſimorum. Quibuscun[us] afchabachil in cerebro 2c.

P[ro]nóstica. Prùmù apoplexia forſtiffa aut media est ſm
plurimum moratis. vid[ui] enim quosdam ſed p[ar]cules apople-
cos media apoplexia. cum forſi ſterto: 2c ſpuma ſalutatos ſuſſe
Secundum omnis apoplexia per communitatem: aut in matri
rialis ſalubris: ſalatur abq[us] tranſitu in paralyſim ſm plurimù
Tertium apoplexia per effentiand materialis ſalubris per tra
ſum in paralyſim ſm plurimum ſalatur. Quatuor cum ap
plicantur naribus apeſtici potenter comòmentia sternutatuo
nem: 2 non ſternutat neq[us] ſentit impreſſionem mortale.
Alman.

## De cura apoplexie

Quod si ita nō fuerit:imo cū aerē attrabīt sentitur et auditur in pectore oregnon.ex hoc clīstere erit cli ferizandus.cuius hec est cōfectio. Recipe colloqui tide bucomarien centauree minoris bartanite belle borī al. omnīui ana. M. i. coquātur oia in trib'. Ib. aq donec ad vnā redateat.deinde collent et ex. s. libia bui us apozimatis fiat enema:q. si cito exerit fiat iteri donec hīoūi multitudo cui eo exeat.naribus quoq condīsi et belleborus albus suauiter insufflentur et est ingeniādu vt anacardiu cù hydromelle per os ad stomachu multoties deſcedere cogatur quaq die ſe mel. Ex quo aur. i. pōdus in potu ſimēduz est cuius deſcriptio eſt in ca. de palyſi. Sartago pieterea ferreia calefacienda eſt et capiti multotiens adeo vicina da vt patientis capilli adurant. Quod ſi hoc modo non ſanatur in medicando plus laborabitur. Laput nanq. rademus et ex ſinapi trito et caſtoreo et forniſtmo aceto linienus. In prima aŭt buiūs paffionis ſpetic:post phlebotomia stringemus fortiter aduītoria ligando ſuperius parti sub coctione ipſo cù ſpatulis et strigem? tubias ſimiliter. Lapiti quoq ſuperfund endum eſt oleu. ro. et acetu. vi ni. et phlebotomia facienda eſt puius in pedibus et poſtea in nasi extermitate.

Jo. Ar.

### De cura apoplexie.

Et Am

Ergo ita viſa fuerint 7c. Isic Rāſis pōſt curā apoplexie. Et dividitur in tres pietes.

In prima pōſit curā apoplexie ſanguee. In ſea phle gmatice. In tertia iteri rubit ad coplēdu curā ſanguine. Se cunda i. Quod ſi ita nō fuerit. Tertia i. In prima autem buiūs paffionis. Be prima parte Rāſis ponēs ſigna apople tie ſanguine 2 cù curā vicit:q. cù ſigna apoplexie absolute viſa ſu erit erit attendendu an patientis facieno multu rubere aut de nigrari aut viridis fieri videatur ſic cotingit cù ſanguis i alid mebzo retunert ex coarctatione. i. ppter conſtrictione et tunc in hoc caſu facienda eſt phlebotomia aut er duabus guidez: aut duabus cephalicie. Et vos ſupplete alia ſigna ſanguinis. I. ſeli onē venarūtaciu calidu et cù de quibus pater. Notandú primo ſanguiné quattuo: et caſis poſſe viridé fieri et tādeónigrari: p. mo p aduſtioné:q. calidu ages in húiduz denigrat pria primi. Secundo p cogelatione ſanguis et caloſe naturali moribili can do ſpiritibus corzupte:q ſunt lucidi penes. A. in de virib? cor dis. Tertio per exitu ſanguis a vena in aliquo loco coſduſi ſic in conſtutione. Quarto per conſtrictiēm ſanguinis etiam ad intra venas non debitea eventant ſpiritibus corzuptis qui ei admiscentur. Et hic vtimus modus est bic ad proſpituſz nā popter anbeltius ſangbotomia popter infamia ne dicat in ſirmu eſſu ſub canatu: et ſecundo q. retentio ſanguinis abſo forvi conſtrictione eſt difficilico et ſi fortiter cù ligatura cotringit et magio ipeditur anbeltius:iterum ſit expeſſo cuiuſd ſanguinis ad ſuperiora vnde auſge apoplecta et et cotringit ſuper ar terijs apopleticis q. preparat ad apoplexie. Teru tr ſanguis poſſet cù paucu strictura conſtringit vt inſuſo cotto in albumuque oui et ſuper eu digito coppeſso donec adheat reat 7c. Phleboto

mia tamē cephalicarum est coſter consueta et ſatio efficax. The rum popter vtimu dictum Rāſis in preſenti capitulo aliquan do opoſet inchoare a phlebotomia ſaphenarū q. corpuſ est valde plectorici et ſanguis petit ſuperiora et et alij duobus caſibus ſupraſcripti in pheſenib vi bi veriſimiliter ſimus ſecu i egry poſſe durare ſocē fiat ſecuda phlebotomia. I. ex guides vel cephalicie. I. vqfs ad duas vel quattuo: horas vel circa. Si autem videremus forſtē apoplexi turus eſt et a cephalicis ichos re. Et debet eē phlebotomia copioſa ſm ſanguis exuberatias poſtea phlebotoment venem aguis p[oe]tis ſue particulare est: ut ſunt ſub lingua poſt aures in fronte vel nafu vel noqua vt cute capitis ita vt vna aut plures ſiant phlebotomie ſm exerigeniam. Post hoc ſi opus est h[ui]o[es ſanguini] comitios euacu are fiat cù difteribus nō multu calidis ſicut in phlegmatica. I. tamē potéter e]uāntibus de gbus infra aut cum ſumptie p os ſicut pilulis cochis h[ui]o]es h[ui]o]es copoſita diſperperata cù pauco hidro mellis. Quod ſi ita. Ponit curaz apoplexie phlegmatice dicens q. ſi nō fuerint ſigna ſupraſcripta ſanguinis imo cù re: p[er]s[]irat auſt o[ge]mnon in pectore. I. ſonitus q[ad]s ſicut in prep[]inquis mori] p[ou]zueniens e] ſu]b]idate multa in cāna pulmonis cui aer p[er]ſiratus obuiat et tu ſupple faciem alb] a cetera ſigna phlegmati cù clīferizādus erit hoc clīsteri educete phlegma a locis remotis imo interdú ſanguiné p[ot]er fut acutitate. O]l loquintida ca. I. ſic in tertio bucho]marié. i. p[an]ís porcūnus i]ue cیدam]e ſue malu] terre ca. I. ſic in tertio cetauree miors e que e] efficato: ad c]u]ndú phlegma a capite q]u] centaurea maior ca. I. ſic in tertio ad in ſecundo bartanite que est vna ſpecies bu]cho]marien ſimiliter ca. I. ſic in tertio bellebori albi inductui se uorú accidetú q]s n] h]uana moderno tépoze per n] s] n] tolerat]s tolerare et bellebor] nigr] u et ca. I. ſic in tertio. Et bis q[ui]s cuinuſlibet. M. i. bulliat in tribus. I.que donec readeat ad vnā et ex media莉 buiūs apozimatis. I. decoctioſi ſine inſuſionis ſat clīſtere potéter. n. c]u]t phlegma et diuertit a ptibus lóginquis: oia. n. hec phlegma potéter e]uānt imo atar]ta ita et bucho]marié extra ſupple ca]p]t]vi ſoluit: et vome] faci unt. Si a]ſut vellimus clīſtere minus calidú poſſet cù bis deco tionibus matrum p[ol]arú. M. i. addi et n] on] iponit in b[ac] deco tionis nifi. I. p[ot]er i]p]ſi ſanguis adu]ſtritione et hec clīſteria ſum toriens replicanda bis aut ter i die et fiat notabilis buiūs p[le] gmatis euacuato et diuertio ita vt ſere totu] ſp] occuperu n]c] in clīſteribus n]c] in ceteris d[ien]ſionib]. Aliud Gerardi de ſolo. R. cetauree miors vtriuq] ſalui e]te ab]otani calaméti origa ni] ana. M. i. anſi marati ſi]eleos ſeminis basiliconis ana. I. s. ſi]es p[ul]icos arabicos. I. s. pulpe colloquinte. I. s. ſurſulis. M. i. mellio anacardi olei caſto]ei ana quar]ta mediá]ſalis gēme. I. hieri]pere bellebori albi ana. I. vi. bulliat oia. i. in. I. s. I. aq] p[er] hieri]p[erá]e vqfs ad c[os]p[utione] mediatis q]ol]t]er et vt celato]ra accipiat. v. q]rte et addat hieri]p[erá]e ſupraſcripta et ip[oa]k. é]eni efficax. p[ri]ſi et vtimu. Et ſonitus eſt alid]g mellis anacardi n] decet q]t ſi eleu de caſto]eo clīſtere admireſet deinde im p[er]o]eré. é. n. mel anacardi calidú in quarto vehementer ſtimu lās. Parib? quos] coſdi 7c. Ponit curā per sternutatione inſufflando in nare] es] c]di] et bellebor] f[il]tiliter pulueris tos et qu[er] appet q]di] n] e]e bellebor] ſed est plāta q] v]cith] stru]ti] comou]ſ] ſiernutatione. Succus a]ſt ireos potéter ſternuta e] ſec facit ſed f]uccus cucumiferi af]inu] potéi]t]io] pot]eti]ſimo eſt e]noſbi]u. Et eſt ingeniādu. Ponit curā dado p[os. i. aur. c]oſectionis anacardi e]comiſte c]u paucu aqua mellis talif vt deſcedere poſſit p[er]mi]hec. n. ſebi]e inducēs phlegma ericat et reſoluit cuius c]oſectionis deſcriptio p]one] in paliſi. Sartago p[iet]erea ſerrea eſt calefacienda et capit] multotiens adeo viciná de patientis capilli adurant. Meli]na autem eſt vt hec ſar tago ſit ad ſo]ma] capitis: q] et capilli p[ius] fuerint abſeſſi con]uertit en]p] phlegma in vaporem] z minuit. Quod ſi hoc mo] do non ſanatur. Docet applicare capit] raso medicamens ſa] cum ſinapi et aleo et caſto]eo ana. cum aceto forſtino] diſſe peratis: hec p[ro]pter caliditatem ſuam attingentem vſque ad quartum grada]m potenter phlegma reſolu]t immo rubicat et quandoque venicant si p[er]xij. horas ſten in]o]ca]p

Fusio di]no Capro

["De subeth", "15", "ta et aliquater constricta: debent autem ponit super tota capite\npraetorium super tribus. Complastur Gerardi\nmulorum attrabens ad exteriora. H. galbani serapini oppopona\nci an. 5. 3. e. forbi piretris in apis casto: triu generu pipsi an.\n5. 3. s. fulvus viut. 3. 1. s. terebantinze. 3. yna pulicuranda pulue\nrizenque liquefieda liquefati postea milceank oia et fiat massi et su\nper aluta excedaf.", "In prima ait 7c. Redit ad cœptus cura apepterie sanguinee: et in primum subet phlebotomia venarù pedul postea vene extremitatis nasi et tubet post phlebotomia? fornit adjuvoria stringi par super conjunctione: et sif tibias paru supe genu et capit infundi acetu et olei roscaces iuxta superiore doctrinam. Per hanc phlebotomia peduli intedit cuacuare et diueterere: et similuer intedit diuetere per ligaturas dolosioras et egrù exci tare et per orprodinuî materia ad caput veniretum reputere qo convenit materia exirente in fluxu ad caput per venas extrinfe cas 7c. et per phlebotomia extremitatis naftimedit fanginem actu faciente apepteria eradicare fed ante phlebotomiam nasi phlebotomentur cephalice vel guides. Et er his que dec ut luct potes elicere qub consições curatinas. Poria ehat. Secunda diuertu. Tertia le calia applicat fm exigiéna tepòri. Quarta cor rigit accidentia. Quinta ordinat debittu regimex ſex rep. no nali. Poria ait in fanguinea et phlegmatica cœpletur vt dictum est ſu pria. cliteria tamen in fanguinea debent eé min calida. et aliori fiant suppositura fornia falgéma ſolo fed eſi ſilo suspendatur ut libere potest extrahere pòt fieri et ſelle cui addi pòr falgéma et illa q ponitur in cluferibus. Aep in melancholica ponanf cluferibus et suppoſtorij habeborus ni. et cetera q potentiis eſtant melancholici ex opus est digestivus cu nob de induci as mihi forze in declinatione.", "Secunda at tietio cœplet omni genere diversionem que ſut affi\ncluide et ppe fœtissime acutum ligature et vitolandses et debet\nſepe remutari. ſic en melius diuertus et egrù exeruit. et fiant ſter\nnutationes iterate cu his que dicta ſunt", "Tertia intimita est ex dictis manifata.", "Quarta ho utièo cœplet puccado virna cu his que ſuperi\ndicta ſunt in ca. de phre et alia accidetia cor ligatur ſob exigieta.\nQuita autem ſimiluer locado egrù i aere ca. e ſicco ſi fuerit phlegmatica, ſi vero fanguinea in acre ſicco téperato in ac tuis: aut leutier declinare ad calidif. et ſi fuerit melancholia i acre Clcinate à téperie i activus et passivus aut leutier declinet ad calidù. Dieta ait ſit nibh bare vifas ad declinatione: et tuc potest duri hydromel et orymel 7c. In phlegmatica et melancholia acetofus ſimplex et aq hordei in ſanguite et gradati postea aſſe clere ad dicta grossioré et coformé humori peccati. Somnus us quæ declinat padeſz multius itérates: ſoliſicæ itédat ad euacuacione omnù supluitatù. moti clinatione puenti. et ſi ſi poffunt fieri fricationes fortes vices ſupletat exerciti. Prouoſo etur ad ira et rituità. Duo tam pæcepta melame tibe attende.", "Primum quod eſt cœ buic et oib valde acutis passionibus\nvt. ſubito festines ad cura ná poſt.rij. horas ſi tardef ſeciduſ\npluribus cura eritritita et vana. Secudù eſt in apoplexa per ſe\nfentia in cerebro mäß labores in puocando palysim cum frica\ntionibus forzibus maxime in ea pte in qua natura repit et oib\nalibi autijus 7c. Si vero fuerit per communitatem cura ſic in ca. deoda dicti ſuit cu ills qun intentionibus que buic loco\napplicande ſunt. Si vero pédrat a cã primitiva ipam remoue.\nEt nocumeth per ipam imediate impzeffum. yvritem excita et\nhûores a lapsu probibe omni genere diversionu 7c. Si vero\na mala còplezione fine materia pédcat altera cu còtrarijs huo\nres a lapsu probibe yvritut excita: cum omni genere di-\nventionu 7c.", "Capituliv. ſertum de subeth.", "Abeth\nAubud arabes poriatom somnù loğuz\nfandù q difficile fm. 2. et ſonnem\nſupertus 1. in longitudine et gravio ideſt pofudus\na quo difficilis fit exlatio: pedens a cauſa pater naturalis.\nDi curior autem ſupertus 2. et gravio ad differentiam ſonni natu-\nralis et dicitur pendens a cauſa pietor naturam ad differentias", "Somni non naturalis de quo infra. Somnus autem diffinitive\nfm. 2. est reditus spiritus animalis ab instrumentis ſensus et mo-\ntus ab ſaui principium: euq cù piquantur ipsozus instrumenta-\nta ab eritu operationis in ipſie niu qui necessaria ſunt ad hoc\nvità permaneat: et illa ſunt instrumenta spiritus ideſt anhel-\ntus: dicitur pio redditus spiritus animalis quod etiam rede\nat spiritus vitalis et naturalis ad ſua principia ſed principaliter\nanimalis cu propter eum magis ſonnus inductus ſit q[ui] pro-\npter alios spiritus ipſo in vigilis magis laborante in operat-\nonibus ſensus et motus: et per còſequés magis refoluto vicur\nab instrumentis ſensus et motus: q[ui] propter ea principaliter fa-\ncus est ſonnus vt quieſcant. dicitur ad principis. q[ui] et ad cere\nrum q[ui] est principium spiritus animalia licet etiam in ſonno\nspiritus vitalis redeat ad cor: et naturalis ad epar: et non est ta\nmen neganduſ quin omne gen spiritus redeat ad vniquodque\nmembrozuom principalium: ſed plus de animali redit ad cerebræ\nde vitali ad cor de naturali ad epar. Dicitur poſſa q[ui] p[riuam\ntur instrumenta ſensuum et motus: non quidem complete: ſed\ndiminute cum in ſonno instrumenta ſensuum ſentiant objecta\ncllectur ipſimentia et moueantur et ſet manifeſtum. Altume ad\nditur pieter ea que ſunt necessaria ad vitam ſ.in instrumenta anhe\nlitus et ita. diaphragma pectus nullo modo in operationi\nſui diminuuntur. Cæ aut redditus spiritus ad ſua h[uius]c\ncipia et p[rimo] inclinatio ipſo[rum] spirituïb ad redeſidum ad ſua\nprincipia cu ſunt laſſati et refoluti vt in ſutis principijs fortifi-\ncant et reſtaurentur non q[ui] ſent spiritus nutriantur cu ſint inaní\nmatiſed ſouentur et alij de nouo regenerentur. Et Aluerioſ ſe\ncundo colliget capítulo ad opere ſonni comparat ſpiritus mil\nautus que fraci redectum ad ducem exercitus et ad ligna vt de-\nfortificati aeriores redeant ad pugnam. Trabuntur et spiritus\na ſui principijs iprimentibus in ipſo[rum] p[ro]ictatem qua ad ipſo\nmoueantur et alia moueant ad ipa ne deſ pacyu ſiut accidit\nin corporibus ſubtilibus permitiis cu vna pacy moueut reli\nqua ſubſequitur licet poſset duci q[ui] medra principia attractionem\nspiritus nibh iprimento per ſolam ſubordinationem et ſubilatias\nque ſequitur ex parte ipſo[rum] principalium et deferuntium eſt\nmaxime ſtemacie est: q[ui] eorù digestiones fortificantur ideo dicta\nip[er] ſonnus est quies operationis alialiis et fortificatione na\nturalium ſed intellige q[ui] hec diffinitu est cauſalis: q[ui] data per\ncaufam efficientis que est reditus spiritus: si autem velles for\nmalem die q[ui] ſonnus est quies operationem animalium cum\nfortificatione naturalium propter redditum spiritus animalis.\nEx his quidem poſſent elici t[em]e cauſe ſonni. ſefficiens que et\nip[er] reditus spiritus animalis: cauſa autem remote: efficiens\nest ipſa forma impessa in ſpiritusibus a principalibus aut natu-\nralibus ſubordinato ipſo[rum] amant p[er]cia naturam ad inatio ipſorum aut\nne detur vacuum que omnes ſunt cauſe redditus. Cauſa autem\nſefficiens conferuas est oppilatio in rete mirabili et ieruis ve\nniseri et atertijrs in quæ spiritus redeat ad instrumenta ſensus\net motus que oppilatio fit a vaporem us ascendemibus ad cere\nbrum in prima ſecunda et tertia digestione qui vapores ingroſs\nfatì a frigiditate et humiditate cerebri oppiantur huinſmi ſlavi\nde quibus ſermo p[re]ceſſu licet in ſonno p[ietor] natura: ſi ap\npilatio ab humoremibus et vaporemibus grossis. Cauſa autem for\nalìs est quies operationem animalium: ſin finem autem est ſonni\nficatione ipſorum spirituum: et ſonam digestione et mem bozus\nprincipalium: licet non ſit finis vtilimus: nam ſinſ vtilimus em\nnium operaticum humanarum est felicitas 7c. Cauſa au-\ntem materialis non est assignanda: quia neq[ui] ſonnus neq[ui] ali\nud accidens habet cauſam materialem ex qua. Et ſi aucreas\ndicit loco allegato vapores eſſe cauſam materialem ſonni: in-\ntellige cauſam materialem cum qua non ex qua nibh alud est\nq[ui] cauſa efficiens. Et ex his habemus q[ui] color et ſonno for-\ntificatur interius minuitur exerterius qua: c[ui]p[er]t in ſonno indi\ngemus plurimus cooperentia q[ui] in vigilise: et notate q[ui] c[ui]z sp-\niritus ſint fortificati in ſono et refoluta oppilatio redeunt exer-\ntiis et tunc animal expeſcit: et nò creditis q[ui] ſemp reedat ad ex\nidé número q[ui] p[ue] fuerat igreſſicu fere i ſnaquas c[ui]batio: ſiat\nno auoſz spirituïb regeneratio ſiut còtinnu ſu ipſo[rum] corruptio.", "Somnus g[ui]s", "Cicero ſi p[ro] velle", "Cicero ſ

De subeth

Notate etis q spiritus reedit ad principia alia medbris oibus et ab offe carne et buiusmodi que nō sunt instrumēta l3 nō ita sicut ab instrumētalibus: et ab instrumētis anhelitus sed pau ci ita vt nō diminuātur in operationibus suis: et hoc pteper cauſas et fines affiignatos et er bis manifestus et q magus est paſſio anteriori cerebri: et pprie primi vētriculi: cu in eo magis ipedi atur ſensu cōis q5 aliquis alioſu ſensu interimori: et inter extre riori exs magi viſus et auditis q5 tactus: q5 ſunt pteper nervos ab anteriori cerebro extu hūtes ſicut tact: p nervos orientes a nucha et cerebro posteriori. Somnus triplex est naturalis nō nāliis et pternaturānāliis q5 fit a cāis naturalibus nō ledebitus ſensibiliter neq5 ſensibiliter ſicut a resolutio moderata spūrus in vigiliis et laboriis? et opplatione moderata a vaporibus p[er] me fecuē de tertie digestio. Nō nāliis qui fit a cāis nō nālii bus ſensibiliter ledēbus ſicut ab exercitio et vigiliis moduī excedetibus et p[er] moduī spūs resoluentibus et a medicina ſoluerent: ſicut a crapula et ebrietate nō tamē moduī excedete et aſſumptione reruī moderate stupefacientiis et ſicut fit in neutris cōualeſcetie et hic ſonus est lōgus q5 ſpundus aut q5 spūs ſunt nimiu paucificati vnde nō ſupſunt vt p[os]ſint exire aut nimis in groſſati vnde ſunt facti tardioſes ad motuī et forſte nimia oppi latio facta est nullā a ſi p[er] ſternutatione p[ro]pona bimus ex bis que noiabimus: et rademus caput et li niemus ex ſynapi et caſtozeo et aceto. Alman.

Am aliquis quasi dommiēs facet et tāme ſen-
tit et mouet, ſed oculos ſin plurimū hīs clau-
ſos quos tām dū vocatur cū clamore ape-
rit. l5 iteruī ſtati claudat iā patitur subeth. Qui cū cli-
ſteribus acutis que paulo ante noiauiibus curand.
est. In os quoc[ur] ipſus mittēdū hydromel et labora
uius vt descedat ipſim.n.nutrimetū exſit et eius. Ca-
p[u]t p[re]terea vſq[ur] ad diatrituī primi oxyrodino inſu-
denduī. P[o]ſt tertuī aut die p[er] ſternutatione p[ro]pona
bimus ex bis que noiabimus: et rademus caput et li
niemus ex ſynapi et caſtozeo et aceto. Jo.

a Juiditur
Præſens capt[ur] in duas partes
Primo Raisī agit et subeth the
orice. Secundo practice. Secunda ibi. Qui cū cluferi
bus. De p[ra]p[er]a parte vici cū alig[is] quasi dommiēs facet et t[em] ſentit
et mouet ad differenti apopluciis et ſincopisat: et ſin plen tenet
oculos clauſos ad differētia cōgelati de quō in ſequēti cap[ō] q
ſin pln stat oculis apertis: quos t[em] dū voca cū clamore ape-
rit: t[em]tati claudat ad differētia p[ro]focate q5 nō apertu oculos l5 ad
diat: et ſetiat. Et q[ur] subeth fit paulatie et p[os] ſomn[us] et diu durat:
p[ro]ſcatio eſt bis cōrtria af cōtūnua hic patitur subeth. Qui
cū cluſterbus est. Hic ponit cura ſubethi q[ur]nq[ur] remedis. P[ra]
mo curat ipſim cū cluſteribus acutis dictis in cap. de apopleria:
quor[us] duo aut plura aut salt[em] yn[ui] ponatur in die ad diverten-
duī et euacu[d]ā materiā phlegmaticā a capite q[ur]e. Cluſerati tamē
p[os]ſunt eſſe leuioza q5 illa q5 c[ui] d[um] ſut in ca. de apopleria: cū subeth
fit m[or]i egritudo q[ur] apopleria vt faciēdo decoctioneſ ex ſiſpo-
calaméto ſticados arabico agarico gbus apud necessitate ad
dat c[ui] cētaurea colloquiāda et alia q5 pon[ui]k in cluſeri descriptio in
c.8 apopleria. Secundo curat cū hydromelle pluris aut pa-
ciōs aq. C[oe] abt hydromel recipit. viij. p[tes] aq. et vnā mellis
et bullit vſq[ur] ad tertiā vel tertie p[os] ſup[ſ]ſutione cōtūne dispunuā
do. et elabord[us] est vt descedat ad stomachu. q5 c[ui] difficultate
deguſtit. Et n. n. cibus medicinalis. Et ſi vls ip[m] magis nutriti
uī p[one] ſer partes aq. et vnā mellis. Et ſi vls ip[m] minus nutri-
tiui p[one].rij. partes aque et vnā mellis ſemp dispumando et
buliundo donec paro tertia ſit conſup[ta]veru declinante subeth
op[ortet] ingrossare dictam dando brodium cicerum et tandem
aliquid carniti[us] et vini. T[ertio] applicat capiti oxirodinum flu-
perius decriptum et hoc fronti temp[or]ibus materia fluente p
partes extrinſecas vſq[ur] ad diatrituī pr[ui]mum. i. sp[atium] trium di

erum: donec materia eſt flura. Quarto materiā ſm maloreſ
partem flura euacat a capite cum ſternutatorijs dictis in ca. de
apopleria: leuioza tam eſt p[os]ſut e[ſe]. S[uffici]t. n. forſte fuccus bar-
hant. Altus ponit medicinas resolueris ex ſinapi caſtozeo et
aceto dictas in ca. de apopleria. Eſt tam e[gradati] procede[d]a
primo addendo caſto[rum] oryprodi ſup[ra]ſcripto tāndē com
ponend[us] caſto[re]u calid[us] vſq[ur] ad finem tertiu: ſin ap[im]t cām
in quarto c[ui] aceto for[ti] ad matōrem penetrationē t[em]. Jurta
modum coſſietum poněde ſunt p[es] t[em] e[ſe]; signa p[on]oſtica et
tandem cura. Subeth e[du] p[er]p[ro]q[u]dā longum pendens a
ſanguine quoddam graue ſiu profundu p[endē]s a phlegma
te. Item quoddam māſe quoddam in materiale. Ite quodda
per eſſentia quoddam p[er] coſitāt aut a toto aut a mébrio particu-
lar. i. qua docuq[ur] h[uius] fuerit aut eſt intenſu aut remittum aut
medium t[em].

Laufe
Primumtine ſut ſicut cāſuī et p[u]eſſu in capite ma-
rime cōprimēs os p[u]eſſu in t[em]po[ri]bus vbi ſunt
arterie apopletice collīt laqueatio et cōp[er]ſio ſup arterijs apo-
pleticis. frigus aeris et h[ui]bidaſt ſup ſupera[cula] crapula et ebietas nar-
cotica ſup[ra] p[er] o[ſ]aut exteri[us] applicatis qu[or] q[ui]dā oppilaſt opila-
tione attenuatoria qu[ed]a coarztatoria: q[ui]dā ytroq[ur] m[ō]. Ite
coſe p[ro]coſe c[ui] ſup p[er] ſubeth ſi p[er] ſubre fride et m[ae] p[le]g
matice in ſuis p[ri]cipio: nee n[ō] multa sp[u]r]s resolútio a c[u]q[un]c
ca: ſiat ſiu coſp[or]ea: ſiu inco: p[or]c[ea]: ſimiliter coitu: fame: vigili
et aut exercitio: aut mo[ta] in balne: resolutino: aut mo[ta] quod
c[ui]q[ur] extenuās et resolūſs ſicut egritudines acute et p[li]xe et filia-
It[em] cōicatio a quoc[ur]q[ur] mébrio mittente vapores ad caput ſicut
a ſlo intefci: et v[em]meaut a[m]m e[or]uq[ur] et ſic de ſinguli: q[ui] vapo-
res p[ro]p[ter]e ſui multitudine faciſt opplatione coarztatoria. Et
ſi p[ro]p[ter] malitiā cōplexionis ſat cōrtractio cerebri the oppila-
tio e[tt] attenuatoria: et q[ui]dāq[ur] est coarztoria in ſubethi subethi
c[ui]s a ſanguine aut p[h]ate, p[h]ibetie trāſit sp[u]r]s vitalis. Et ſi e[ſt]
cōp[leta] c[eg]k apopleria. Si diminuta c[eg]k subeth. P[er] e[ſ]entiam
aut in cerebro p[ot] e[ſ]e a mala cōplexione frida. c[ui]cōſtrīſe aut a
mala cōplexione h[ui]bida relaxāte ita vt paries cadat ſup[ra] pari
et[em]. Et v[ir]aq[ur] est oppilatio attenuatoria: aligi[us] eſt a m[ā] ſangu-
næ aut p[h]atrica q[ui] ſi fit in meatibus trāſit sp[u]r]s oppilat coar-
toria: ſi vero extra eos ſicut intra craneu[us] aut cerebr[us] aut in t[ui]s
anfractibus et ſba cerebri ſiu apoflemet p[er] ſon facit subeth
oppillando attenuatoria. Caliditas aſt q[ui] ſic non faciſt subeth
nifi p[er] accid[es]. c[ui]caitas attrahēdo et ſicitas cōruqādo, et inter
omnes qualitates friditas eſt pot[er]tio in cāndo subeth t[em].

Signa
Aut subeth et p[io]p[ro]nifica e[ſ] debilitas capit[i]s
a friditate h[ui]bidaſt repleto[re] e[ſ] ip[ui] p[uitate].
Sc[om] e[ſ] gravitas capit[i]s aut hebetudine ſensu[n] et tarditate ad
motuī. Signa d[if]ictia iter subeth apopleria ſyc[or]p[ro]p[oc]t a[co]tāc
matricijs e[ſ] p[og]elationē ſut ex dicti[m]aſſesta. B[it] aſt a lethargia
q[ui] lethargia e[ſ] c[ui] ſe, c[ui] alienato[re] e[ſ] obliuſo: h[ui] c[ui] o[n]o, q[ui] e[ſ] lethar
gia ſin pln i cerebro p[orter]iati, h[ui]c vero et i an[or]iori: et pp[ri]e in
p[io] v[ē]triculo.

Signa c[ui]z primituariis ſut c[ess]io earuī et n[oc]umæ ex ip[hi]
derelicta. Signa subeth p[er] coſitāte ſiu a toto ſiu a p[er] ſutp[re]
c[ess]io n[oc]umeti toti? aut ptis q[ui] a[ug]et subeth, c[ui] aug[em]to
ul c[ess]i de c[ess]it c[um] decem[ē]to illioi aut aufertur c[ui] ablatione
illioi et p[er] coſtatem interdum ſit subito p[er] eſſentiam vero fit ma-
gie paulatie. Signa subeth a friditate fine m[ā] erit col[o]z viridis
t[em]dēs in nigru p[ro]pter modificationē sp[u]r]s pulſus durus p[ro]
pter cōgelatione arterie tard? diuta necessitate et n[ō] erit iflatio k
facie nec in palpebrii, et ſi ſit ab h[ui]bidaſt fine materia e[ſ] non
erit iflatio nec rubor significans ſanguine nec gravitas capit[i]s
fed erit mollities in toto et in pulſu. Si fuerit a phlegmate appa-
rebit eius. E[multitudo in egestione vinia e[ſ]o naribus et oculis.
Secundo facietas nauiſcatua plurima p[re]cedentes regimen p
portionale complexio naturaliſi et etatua frigida et humida, p[ul]
ſui molliſe paru[n]us latus quasi cadente ſuperiori latere arterie
cum quadam fluctuatione ſeu vndofitate subeth maxime p[ro]
fundum. Albedo in facie et oculo lingue limoſitas gravitas
capit[i]s ocioſitas p[onder]oſitas inſlatio palpebriar[ui]. Si yo fue
rit a ſanguie erit inſlatio venar[ui] collilígue faciei ocul[us] fr[od]i

De cogelatione

E. 16

temporù, post atres rubedo faciei et oculo calidita pcepta eir
cá caput et nò erit ſonin? ita firmus nec tati piculi. Si vò ſanguis,
et phlegma ſimul ſint in cá, ſigna ſut miſt, et nò apostement er
rút ſigna miſta apostemaitis queréra ex bis & ſupius ſiuta ſict
in ſignis apostematuæ, et prionoticiu ſubeth nò apostemoſum
ſim p[ro]caput, ſed apostemus ſu rarisitu.

Lura
Si fuerit a pessione colli laqueatione: cau offenſis
one coftrictione vt cár primumua remoueat et nocu
méti ab ipso dêrericit ſue ſi ylunus ſiue contusio corrigat
ſut dictu eſt in caplo de ſoda et pessione ad qua recurret. Et ſi
pédeat a friditate ſine materia remoueat cár inſrigidano: si qua
ſut et ſecundo friditas inducta altera cér ſumetocibus exterius
applicitis ſicut vniptionibus fométis embrocis ex oleo laurio
ſambacino de lilio de costo etc. Et c[ui] ſométis ex maiorana ſiti
cados calamèto folijs lauri, et c[ui] interius ſuptis. et diamuſcho
duli diabra mitbridato tyriaca coflectione anacardina et aqua
vque ſunt vltia in calefaciendo interius ſumpta ſicut exteri?
aplicita et ſunt aliqua ca.in quarto ſic napſis caſtoſei euſo-
biù et h[mo]mi p[mi]ſta c[ui] paucu aceti ad maiórè penetrationé, eteli
gantur medicie ſm gradú egruwidnis cui opponútor et tertio
eat œmecan hec ſint capiti confationa friditate qued[us] aromati
itate et ſubilitate ſubſtatiæ et c[ui] forma oculta. Et laplus hùuo
rum probibe at c[ui] digerentibus acuuantib[us] et diuerentibus ſu
op[ro]ſuzunitatæ, et ſimuli intétionibus mala complekto hùida
corrigat ſed ſint ficci actu et poténa. Si vero ſubeth pédeat a ve
nenis ſumptis ſubito ipso[rum] vomitus p[re]curet et et eductio per
tidem marie cu[sa] launatis et ſub illibus et cor cèneteris et ſupis
cosſoutent. Et bez abartica pp[ia]na còtra illa venena chibeauſt et
nocuméta per illa venena inducta corrigan[que] ſi vero ſubeth pédeat
cà crapula et ebrietate confate cu[sa] vomitu exquiroſo lòga abſtiti
nentia et ſomno et c[ui] educétib[us] per inferius et c[ui] cosſorantib[us]
sicut dictu ſuit in de ſoda et ebrietate et nauſeatua facietate. Si
vero e[ra] kubeth pédeat et vela ſanguea vel p[le]ſmatica per effen-
tiis in cerebro: p[re]cede ſicut dictu ſuit in apopleria ſanguinea et
p[le]ſmatica preter hoc et ſubeth non indigerit tanta felicitantia
ſic ut apopleria nec a foribus et extremis curationib[us] q[ui]m ſit
egritudo minus acuta et in qua ſalte ante eradicantia pot[re] p[ro]mi
nti v[ic]eſtione nec e[mi]c est opus tenuiffima dieta ſicut in apopleria
ſed deſt aqua melitis et bròdiú ciceriæ. Et horú et cura in ſoda ſa
guinea et p[le]ſmatica est p[u]iréda. Subeth vero a multa reſo-
lutione ſp[ilus] curat ſtatione co[sa] cu[sa] debito regimine et de
lcato et bis quorù parù multu nutrit et c[ui] cosſatione mébro
tu[rum] principaliis et h[om]inec his opus eu cuacuatioe aut diuerſione
ſed tám eſt aliquatis a ſomni profunditate excitatione. Subeth verò
te p[ro] còitatè curat illis q[ui]s intétionibus & poſite ſut in cura ſo
de p[ro] còitatè & huic loco accomodade ſunt. Buo t[em] p[re]cepta
ſunt obſeruada in curatione ſubeth et ſimuli egritudinibus vt in
ap[pr]oximatione localium verea n[ut] actualè hùiditate er qua iter
dù plus noceq[ui]a iune[re] p[ot]oétiale ſic aut caliditate. Et p[re]pte
rea in dyſcrasia frigida et humida p[re]ſantiora ſunt que ſunt cali
da et ſicæ actu et poténa ſicut facculi ex rebus calefacientibus et
ericcantibus. Secundo vt tìmeamus op[pl]lationé que ex olea
genis fréqueter derelating mi[n] ſit aceti ſecu miſtul[us]. et ap[pre]terea
p[ost] ap[pr]oximationé oleorù et p[il]cosorù ſubſequat ipso[rum] con-
teniens abſterſion[em] et launatua p[re]ſantiora ſunt q[ui] olea etc.

E[ap]ſim octanu[em] de cogelatione.

Engelatio
Sumit q[ui]s modis, p[rim]o
put diſhinguit còra còdésati

oné et taliter accepta ſic diffinif ab Ariftole quarto me
theororù q[ui] est p[al]ſso humidi aquei a frigiditate fori per quas
hùidù aquei quod eſt terminabile termino alieno p[ro] frigidita-
tem induratur et ſit terminabile termino p[ro]p[ro]tio. Condenſa
tio vero nihil alid vit dicti nifi mino[rationé] quantitatis materia
non diminuta: Eſt enim denſum cuuſes partes p[ro]pinque i[am]
taliter non ſumitur hic. Secundo accepit ab A. p[ro]t. et
ſano fine p[ro] cogelatione materie humide in nervis ſicut acci-
dit innerantibus per loca frigida ex qua nerui tetanantur, et tali
nò ſumitur hic. Tertit accepit a B. ſecundo interio[rum] capiulo
ſecundo p[ro] impedimento operationis et taliter non ſui

mitur hic. Auar[io] ſumitur ab eodem quarto de accidenti et
morbo p[ro] ſupore et taliter nò ſumitur hic. Autinto hic ſumif
p[ro] egruwidnùtis p[ro]ſterio: is cerebri q[ui] est mala complexio fir
rida et ſicca p[ro] qua ſp[ilus] ſiut imobiles et nerui inſteribiles au-
ferens ſenſum et motu voluntariæ: aut notabiliter ipediene. I[z]
Joannes Serapionis dicat hanc eſse oppilationé in p[ro]ſterio
ri ventriculo cerebri er qua auſter ſenſus et motus voluntari
us et hoc modo erit morbus officialis vic vt libet. Habet.n. no
muna multa. A Rasi hec dictitur cogelatione, ab A. p[ro]ima terſi-
dicitur ſocio: eſt.n. ſpeties cogelationis. Secunda ap[bo]riſmo
tur cométo tertio c[ui]d cathaléſis a cacos grece q[ui] est turpe q[ui]
rúpis p[al]ſso. A Serapione ca. allegato c[ui]d cathalatis. Et q[ui]
to interiori vocatur kalios, et ex bis maſſeta ſut q[ui] dois et q[ui]
rei cogelationis. Almanſor.

Am alig[us] quasi domniés iacet et nò mouet
et I[z] ſint oculi aperti palpebras t[em] nò mouet
cogelatus eſt ſue rigidus. Lurádus eſt ve
to ro med[ic]icus ſubeth. Hoc tám eaddito vt oleum
ſambacinú ſuper caput fundat: et in oi. I. b. ſit. ſ. i.
euſorbiij. I[p]ſum quoq[ui] ſe ap[er]t ex c[ui]d ſubeth et euſorbiò
et oleo ſambacino liniat.

Jo. Ar.

A Juiditur
Prefens ca. in duas p[er]tes. P[ro]
Ralis dederat de cogelatione theo

rice. Secundo practice. Secuda ibi. Lurandus vò erit
De p[ra]bia parte d[ic]iti. C[ui] alig[us] lacet quasi domniés t[em] nò mouet
et p[u]ple neq[us] ſentit et licet oculi ſint ap[er]t palpebras t[em] nò mo
niet.eq[ui] eti[que] oculos. Sunt.n. eius oculi fixi quasi intuentes in
vnú locum hic eſt congelatus ſiue rigidus. De ſecunda parte d[ic]
q[ui] c[ui]b[ic]e curand? eſt ex medicinis ſubeth et op[er]t ip[mi] ſo[ſi]
ter caleſieri licet non adeo exccricari. Et p[ro]pterea vitet acutum
q[ui] c[ö]cedebat in ſubeth. Et laud at oleu ſambacunú. i. i[em]ſemnu-
calidit; et ſicui in ſecundo cu[si] p[ro] vna. I. b. admis[ue] cauſo: b[ui]z.
i. q[ui] eſt ca.in quarto euſorbiù quoq[ui] et caſtoſei permiſta cum
oleo ſambacino eſt medicia p[ro]p[ria] attingéſe ſere vq[ui]s ad quar
tu[rum] eſt modu[que] in modu[lin]iné capitæ eſt applicand[em] aut vi
matóre impreſſioné t[in]ſu[n]dank p[et]ic linee in ea: et applicent[em]
marie cerebro p[oster]iori etc. Euplex eſt cogelatione debilis in qua
tu[rum] eſt omnino ſenſus et motus volutarius et qua c[ui]di Se
rapio ca. allegato q[ui] hu[n]e éa dolet in cerebro anteriori. Alia for-
tu[rum] auferé ſenſus interiores et exteriores: et omne motum
p[ol]icantii melacholiá nále: aut p[ro] cogelationé genita: aut p[le]
gma vitre: ſicut ſunt ſungi melongiana létes p[ic]ſis noiat? toz
por vel m[ira]ica u[n]o hic congelat manu[ſ] p[il]catorú ſolo tactu. Et
forte odo: argenti viui cérue aut op[pi] et ſi cum cauſat b[ac] p[af]
sioné. Et forte poſte ſingétes hoſes vidétes caput medufe ſari
ficari volebat ipſo incurrere b[ac] p[al]ſioné ex qua ſiut imobiles.
Et eſtasis q[ui] quandoq[ui] incurrunt homines circa alig[us] obie
tu[rum] attentiflme p[ec]ulantes eſt p[ol]ſino huic ſumilis. ſiut.n.
imobiles ſemicauſis oculis in vnum locu[em]tus: I[z] n[ò] vide
ant neq[us] audiápt[pter] aie forſt[é] c[ou]ſioné ad alig[us] p[ec]ulant
du[em]. P[ra]atèti ſorubus imagiationib[us] q[el]ata ſub oculis non vi
demus ſecundo de anima. Canſe c[orp]oſee p[er] còtatem ſunt
vapo[res] frigidi melacholi: aut a ph[leg]mate vitreo elevati aut
a toto ſicut et i[m]piala et l[ip]aria aut in ſeb[ec]e ſynco[pat]i h[ui]oſa
ut in ōrana et h[ui] vapores n[ò] ſunt putridi: I[z] forte a caliditate
putredinali ſint elevati: aut eleváb[ac] alig[us] mébro p[ot]iculari ſicut
ſplene mirac[ui]stó i[teſſi]q[ui] ad caput veniétés et p[re]a de partem
p[oster]oré q[ui] fridó[res] e[ſp]ul[us] q[el]elát et neruſo redid[us] illeſviles etc.
I[z]e vero c[orp]oſee p[er] effenſiá in cerebro ſunt melacholiá nä

De paralyſi

Ils aut genita p[]g[]elationé et ſiſt ph[]ma vitre p[]g[]elas̄ ſp[]u oppi
l[]as veïréculu posteroi[]; aut forte mala p[]tio forſa frigida et ſic
ca ſine materia imp[]reſſa ab alia cauſa pr[]imitiva cum dispo
ſinone cerebri ad buiſmodi p[]assióné. Signa vero pron[]oſtica
ſunt diſpoſitio p[]aſſiqt: est corpus exangue melancholiu̇ frig[]i
ſunt tâ c[]oſp[]ionaliter q[]u[]e et etate. Signa vero dem[]oſtrativa
ſunt quia est ſine ſenſu et motu voluntario vel multus in bis vi-
minutus propter ſpiritu[m] congelationem ven[]triculi posteroi,
ris opp[]ilationé ſat oculis aptis palpebris c[]o[n]trato[]ne humido
ip[]ſarum ericcat[]o in c[]eteris mébriu̇ ſtat s[]icut erat c[]u incu[]rpt p[]aſ
ſionem q[]u[]erui ſunt c[]ogelati facti iſleribiles ideo to[]u corporus
est frigida et iſlexible ynde ſat oculis apertis fixis ac in y[]n[]u
loci interuerit et ex bis patet diſſétia inter ip[]ſam et ap[]op[]liſis
q[]i[] licet ambe piu[]tetur ſenſu et motu volutario: tamé ap[]op[]letie?
ſat oculis clauſis nec mébra ip[]ſus ſunt frigida imobilia et ſa-
t[]c[]es ap[]op[]letici est mag[]us ſimiliu̇ ſue naturali faci[]ei, c[]ogelati ve
to mag[]us t[]édit in paloré cum nigredine propter calidi exti[]nuctio
nem t[]c. Dif[]ſert ab epilep[]tico q[]i[]ep[]lep[]sia est c[]u motibus p[]aſ
moſis bic ſine motu nec ſat oculis apertis. Dif[]ſert etiam a
ſyncopi q[]i[]n ſyncopi est facies ſicut mortui ſed n[]o in c[]ogelati
one q[]u[]n in ſyncopi p[]ull[]; est cad[]es diu[]ruius inordinatus: bic vero
ſatis equalis et in ſyncopi n[]o flat oculis apertis neq[]s cor[]pus è
rigid[]u ſicut in c[]ogellatióne. Dif[]ſert a p[]refocatión e q[]u[]p[]otac
audit et ſen[]t et ſat oculis clauſis et ſt facies ſibi conſueta neq[]
c[]o[n]pus est rigid[]u: ſed in c[]ogelatióne ſunt bis cal[]traria. Dif[]ſert
a ſubeth et lethargia q[]i[]subetib[]; et lethargicus ſtant oculis clau-
ſis ſuo quæ tamen apertur ſi c[]u clamore vocetur ſentiut, mouen
tur et loquutur. Et in lethargico est ſe bic vero adsunt iſto[]rum
contraria. et in ſubethico et lethargico pulſus est magnus vundo
ſuo mollis latus. bic vero non multum magnus. strictus est du
tus. Dif[]ſert a tetano q[]i[]n tetanatus audiet et videt et exerce[] ſen-
su interiores bic vero nen t[]c. Signa cauſarum et d[]ictis ſu
peri[] in ſoda. aut ap[]op[]leria ſant ſatis nota et maniſesta.

Pronoftica

Si congelatio est for[]tus cura est ip[]of
ſibiliu̇. Si debili cura est p[]oſuſibiliu̇.
ſed non apud n[]egligentes. Cura ſi p[]endeat a frigida t[]erum
erterius occu[]renuum t[]une ille ammoyeantur. Secundo nuco
mentum per illas imp[]reſſum a contra[]r[]ys abitatur tam inter-
tius q[]i[]s erterius applicitis. ynde erterius capit[]i et toti corpori
obuèt aer calidus. et p[]anni capit[]i et toti corpori applicèt
tur necnon medicine in tertu deſcripte. et interius ſi fieri p[]oſut
betur aqua vitis aut confectio anacardina aut t[]riaca m[]ibrida
tum diambra diamufchum et ſimilia. T[]ertio excite[]rum cum
d[]u[]ersionibus et clamore que etiam tuant ne ſat materialis. Si
vero ſint interius ſumpta s[]icut fungi t[]c. Ip[]ſorum vomitus et
exultate p[]rouoecutur et ſi quid ſuperſest c[]u l[]enientibus et lauatiu[n]us
educatur. ſiat quoq[]s diu[]teria faſis acuta horu̇ eductina; ſecun
do cerebrum et membra nobilia conſoentur cum t[]riaca mi-
t[]bidato et ſimilibus. T[]ertio beſabartica p[]ropría contra vn[]u
quoq[]s venenum eribean[]tur. Si vero fuerit per communita
tem p[]rocedant cum intentionibus quin[]s curatius dictis in
capitulo de ſoda. Si vero p[]endeat a materia exiſente in cere
b[]ro melancholica. aut ph[]legmatica vitrea. quin[]s re[]quiruntur
intentiones. e ſuacuatio diu[]erio ap[]proximatio localium. coz-
rectio accidentium et regimen non naturalium. Si materia ſu
erit ph[]legmatica euacuetur cum clif[]eribus et medicinis dictis
in cap[]o de ap[]op[]leria. Et ſimiliter ſiant e[]odem modo diu[]erio
nes que in ap[]op[]leria ph[]legmatica p[]ecipiu[n]tur. Si vero ſit
melancholica s[]icut est ſecu[]dum plurimum ſiant diu[]teria acuta
cum decoctione huiuſmodi. Recipe polyp[]od[]y epithymi ana. ſ.
ſ. h[]ellebozi nigri. ſ. ſticados arabici. yncias duas. ſene. ſ. ſalis
ini[]di. ſ. alias. ſ. i. bulliant in q[]utuor. ſ. aque ad consumptio
nem medietatis. Sed epithymum ponatur in fine. et de h[]ac
colatura impenantur. xy. g[]buis ſi opus est acuere mag[]is ad
datur h[]ieralog[]ion aut h[]ieradiacolo]colu[]tione, aut hieraber
metis alio[]nuo it[]ap. ſ. i. vel. ſ. Ad medicinæ quoq[]s diuſeſtine. et
euacuatio ſumantur ſicui d[]ictetur in capi. euacutæ melancholia. et
d[]i[]ctum ſuit in cap[]o de ſoda melancholica. et ſiant diu[]eriones. ſ
p[]ecipiu[n]tur in ap[]op[]leria et p[]ecipue ſiat ſternatutio cum h[]elle

b[]oz[]o n[]i. T[]ertia vero intentio p[]erſicitur cum medicinis loca
libus dictis in textu, aut ſi vis facere fomentum, aut embrocata
deacoq[]ſticos arabicum ſene affarum bug[]ſam v[]ſq[]b ad eu
ſo[]ſorbium et ſinap[]im in aqua et ſp[]ongia in hac decoctione inſuſa
t[]o p[]time dicta[]ſe ſepe capit[]i aut permittatur et al[]o
cadere ſuper commiſura poſterioi, et in bis medicinis ſemper
adde ſolia et flores iuſeſimini ſunt enim prop[]oria nec bic com
petunt reperuſſua quiā hume[]ſ est nimis groſuſ et inſtigens
multa caleſſactione. Si quod accidens est ſicut v[]rine retentio
cor[]igatur ſicut ſepe dicti è. Regimen autem non naturale de
cinlet ad calidum et ſiccum in ph[]legmatica ſed in melancholia
ad calidum et humidum que ex dictis ſuperius et dicendis in ca
p[]itulo de melancholia ſacile compreſſendit p[]oſſunt t[]c.

Sequitur cap[]im de paralyſi.

Araliſs

S[]rece est diſſolutio latine. Et qua
doq[]s ſumitur commiſtune p[]ro n[]o
cumento in ſen[]u et motu ſicilicet ablatio[]e. aut diminu-
tion[]e vndecunq[]s pr[]oueniat. et aliter non ſumitur bic. Sic enim
accepta d[]icitur de ap[]op[]leria et congelatione et ſimilib[]?
commu
niter v[]erit accepta convertitur et molliſcatione de qua est ſer
mo ap[]u. A[]c. de paralyſi, que est ablatio aut diminutio in ſen
fu et motu voluntario aut miſto aut faltem in motu i aliaqua cor-
poris parte non in toto. Si enim eſſet in toto eſſet ap[]op[]leria.
et ex bis p[]ater et p[]ro moſticis clauſis ſumilicem non ſumitur bic pro
qualitate ſecunda inſequente humiditatem. Paralyſis autem
prop[]zie ſumpta est ablatio aut diminutio in ſen[]u aut motu vo
luntario aut miſto ſm. aut alter[]a medietate cor[]poris d[]extram aut ſi
n[]utrum t[]c. Alman.

Am aliquis ſe mouere non valet aut vnus
vel plura et m[]e[]b[]ris mouere non p[]ot; atq[]s
c[]o[]rum ſen[]u amor[]ſi par[]alyſim ip[]ſus
membi, aut ip[]ſor[]u méb[]zo[]u incurritse pr[]on[]tiam[]us.

Jo. Ar.

Lum

Aliquis t[]c. Diuſitur p[]refens cap[]im in duas par-
tes. P[]rimo ponit p[]sina paralyſis. Secu[]do curam.
Secu[]da ibi. Liu[]s curam. Be p[]ria p[]te q[]d d[]icit ſatis est et di-
etis maniſſeth maxime et diſſinutione paralyſis. Ja ad ſp[]etis
vened[]u. Paralyſis c[]oſter accepta quadrup[]lex est. quaq[]de q[]n. et
n[]o in toto exceptis partibus faciei que habet ſen[]u et motum
a nervis or[]icuſi? a cerebro et n[]o a nucha, quaq[]de q[]n est in omni
bus partibus faciei ſol[]i et altera medietate d[]extra. ſ. aut ſinſtra
quandoq[]u in méb[]ris particularibus intriſco aut permiſco. Para
lyſis a[]ut prop[]zie accepta q[]e é in altera medietate, quaq[]de q[]e é in
tota medietate ſelicit a medietate v[]erticis capit[]i v[]ſq[]b ad p[]ede-
d[]o. quandoq[]u ſol[]u a cecure infra n[]ullo exiſtente documento
in partibus faciei. Secu[]da diu[]ſiſio. Paralyſis aut est c[]u totali
ablatione ſen[]u et motu in parte leſa aut ſola diu[]tiuè ip[]or[]i.
aut to[]tio c[]u ſocuméto ſol[]i mu[]t. T[]ertia diu[]ſio q[]libet ip[]a[]t
aut ſi iu[]cipièdo aut pm[]utado ex alia egruſtudie s[]icut ex ap[]op[]leria
ep[]lep[]sia colica ſebr[]ib p[]leu[]resi et ſi[]tib[?]. Quarta diu[]ſio p[]alyſis
q[]de é malis q[]de imālis ſuc p[]édés a friditate h[]u[]ditate ſol[]u
t[]o c[]oinui diu[]ſlocat[]e. L[]a p[]alyſis imediata aut è mala p[]l[]o p
p[]tis palitice lap[]a p[]a ca. ſic. et ſri. aut h[]u. ſ. mala p[]l[]o ca. et ſic. niſi-
n[]uè c[]e l[]esperat raro ip[]ediat ſen[]u aut motu c[]u videm. et n[]o
n[]o ip[]ediat i ſen[]u aut motu: ver[]o ois mala p[]l[]o q[]u excedit deo
cit actu p[]pe v[]matis. ſ. mala p[]l[]o f[]ri. et h[]u. ſaſe ſel[]u et motu i p[]e
d[]it c[]u p[]riditate ſi ſi[]ta ſp[]u et ſen[]u ſtupeſaciat et p[]h[]u[]ditatez
ne: uo[]s relaret: v[]n fiut ip[]otéies ad motu. Aliq[]i ca imediata est
n[]o c[]umétiu̇ et ſp[]u vitali: aut alii. aut q[]i numis groſuſ aut mala
q[]litate affe[]ci maſſetta v[]l oculta. aut nimis pauc[]e v[]n è i[]eptu in
ſtrumétu̇ ad ſen[]u et motu, aut q[]i n[]o tráſit ad méb[]ra pp. nuo
m[]étu̇ i y[]u[]s tráſit. B[]at n[]o c[]umétiu̇ aut è solutio q[]ninui marieu
latiudiné q[]i: ſm. l[]ogitudiné raro ip[]ediat tráſit ſp[]u est p[]l[]o
datio p[]oſt solu[]tioné anſer[]e po[]ſoſitat[]é nerui in loco p[]oliu[n]
onis. aut arterie. n[]o. n[]o. hec méb[]ra ſp[]matica reſtaura[]p v[]a p[]me
liet[]ois et io[]u ſicut erat niſi forte in infantib? Secu[]da cá p[]h[]ide
tráſit ſp[]u è oppi[]o q[]i è i cere b[]ro aut è i tota medietate dek
tr[]i[]u veïriculor. ſic ſic p[]alyſis a v[]tice capit[]i v[]ſq[]b ad p[]ede d[]om[]p

Beparalyſi.

i 7

t zne erit ipedimetú in locutione hec erit stupor in tota medie
tedie destra aut erit eppilatio in tota medietate finifra; et fiet pa-
ralyſis totius lateris finiftri aut erit eppilatio solú in uetriculo
strioriori h3 parte dextrá: aut finiftra et fiet paralyſio lateris de
tri aut finiftra a ceruice infra cuú in columitate partuus faciu: qa-
ppilatio cóicat solú ynt medietati nuche que dimiſa é in duas
mediates ſm longitudine vlq ad caudá mediante paniculo
subtilíſimo male p[uiu]tibus p[ic]piciu: nuche; et pa[cal]palyſis erit in aba-
b[ut]ptib[ex]tra z finiftra cuú i columitate ptui faciu: licet cuſis ca-
pitu fit spúpida z recipiat ſenſu a neruis orietibus a ceruice.
Similiter ſi fuerit oppilatio in cerebro aniorius z medio h3 par-
té dextrá aut finiftra erit paralyſis in parte dextra aut finiftra fa-
ciei cuú in columitate residi corpi: Rarissime ni cōtingit q[ui] fit
oppilatio in oibus originibus ſepté partiu neruoz: a cerebro orieti
qu[ue] cóicet alia egritudo ſicut epilepsia z fillis. Si vero
oppilatio est in nucha n[ò] in o[rigie] ſua ficut a diſlocatioe ſp[ò]ſi
tis z aitritúe nuche aut ruptura: ita vt diſlocatio ſequi angu
larioi n[ò] ſm figura ſemi circuli ſicut in gibbio, tunc ſiet ablatio
ſenſus z motus z paralyſis forſtiffima in oibus méris infra d[ui]
locatione. Et ſi erit vna ex ſp[ò]dilibus collu: latis cito moziſt: p[ha]
bibita pectoris dilatione. Et ſi eſt ex ſp[ò]dilibus ifra pectus ad
erit ipotéia retinéi vriina z feces z ipam ſpéllédi. Si vero op
pilatio fit in nervo p[ular]i ipedief ſenſus z motus illius méri-
bi cui deſeruit. Et iſtr si fuerit a mă deſerete ſpiritu vitali: Cæ
vero remotioſi primitiu ſut ficut ſuppito caſus z offenſio ſu
per capite vnde cranes ſi còpúſi: còpúſi: neque ſp[ò]diliu: diſlo-
doci: z nerui ſeindunt: aut rúpini. Sil[ri] arterie deſeretes ſpi-
ritu vitali: cuius absentia n[ò] ſolú est c[à] paralyſis ino et moti[
]mi: m[é]bri. Sil[ri] frigiditas extrema aeris oblias capit[us] cogeſis ſpi-
ritu: aut oppilitas oppilatione attenuatoria: Sil[ri] húriditas mul-
ta remolliu: faciés cadere z νερú p[ariet]iu ſup alterú. Sil[ri] crapu
la ebzietas repleſis caput z νερú debilitas: yinú: n[ò] potés mul-
tú tráſiés idigetú ad nervos acetoſat in eis: acerú q[ui]q[ui] acu-
tú vel acuſate nocet potus aque cogeſelate ſonnus ſup repleto
n[è] retéctio eúon: còlecta[ut]multus coitus: nimia geó: motus
laboziſi ſicut extéſio p[roſtrictio] z filia accidétia aie moleſta ſicut
timor z triftitia. Cæ vero corporée antecedentes z et conjuncte
ſunt húores ſuper ſulphæ p[le]gmatici ſanguineti licet p[le]gmatici
ut plurimú ſunt in cauſa.

### Signa.
Uero p[ro]ſoſica ſunt diſp[ò] co[po]r[us] frigidoru: z húridom: necnon calidorum et humidoru: quum plurimú repleta ſunt z propie in etate decrepita z ma p[er] in hyце aut i[ve] multe húido. Secúdú p[ro]ſoſicum vir ille atifus viridis p[ro]nóſicatur paralyſim aut sp[al]mum: Ar- guit ei frigiditatem z phlegmatis abúdantia veriſit leſuri ner uos infantú debiles. Tertiu: ſtupor z trertiu perſerueris pro n[ò]sticat sp[al]mú vel paralyſim ſm pl[im] ſm di[am] materie groſ, ſe magis factue sp[al]mi: aut ſubtilis magis factive paralyſis. Quartiu: laſtitas mé: orú: diminutio in ſenſu z motu ſuntuia in paralyſim zc.

### Signa.
Bemóstratiua ſut signa Rasíſa p[os]ita i textu z f[ui]p[ú]z: exponita z. ſol. cumentum diminutionis aut ablationis ſenſus z motus ſolius: pulſus paruus tardus z rarus: ſed virtute debilitate ſit frequens z euenunt ei vicilliuſtini dines fine ordine. i. q[ui] aliquádo frequéia magis aliquádo mi n[us] ſm variu ſututio conatu: Et urina ſm plurimú ſit in eis alba mă repete ad locu paralyticó. Et q[ui]q[ui] ſit valde rubea p[io] p[er] ſter ſen debilitate in discernéo ſanguiné ab aquoſitate: aut pp paucitaté eiúus: aut debilitate venarú que ſunt poſt epar ab attractioe ſanguinio: ut p[er]piter dolóre: aut alia egritudine q[ui]p[er] t[er] ſo opotet vt er rubedine vrine arguac: dominíu: ſaguas z phlebotomias é faciédá. Signa aut carú ſutq[ui] z ſi eſt a caſu p[er] cuffione coftrictione ipa é aſſignificat z nocumétu: er ip[ia]a dere licitú. Áuóq[ui]z t[ui] occultat ſum neruua é ſpundus: ip[as]z ergo aſſignificat q[ui] ſubito accidit z cóſert i: curatio, Signa uero di

ſictius cauſarú extríſcarú húentur ex narratióe iſfirmi vel aftá
si uero cæu fuerint iuſquec: si ſi fuerit maſla complexio ſi
gna habentur ex tactu q[ui] ſe ſententac tactu calidatú: frigordines:
mollities: yel aspitas: q[ui] etiá eger p[ic]piti: cognoſit et ex wuátu
bus z nocéndibus z q[ui] facilis est curatio et ex p[re]ceſſione cauſat
iprimétiú ullá malá c[opl]exioné. A[si] hoc etiá adiutant complexio
mébrú egri c[opl]exionio totius habido regio etas ip[us] régimé p[re]
cedés. Signa vero húorú peccatiú ſunt hec cadé z que ſupiuſ
dicta ſunt in ca. de ſeda. Si uero fuerit ab apoſtemate adſunt
signa apatú calidózu: z frigidorú aut milózu. Paralyſis vero
cretaſcedés alij[us] egritudinibus cognoſit p[re]ſſioné illa
rum: z q[ui] diminuútur aut auferuntur ſca bmó iprutationé zc.

### Pronofica.
Paralyſis ex friditate et humiditate fine má eſt ex h[is] q[ub]s faci[ba] eſt ſuc
curreer c[ù] caleſactione. Secúdú q[ui]q[ui] mébrú molliſcato
rú. Secúdú mébrú[us] ſm coloré p[ri]corg[ios] exuſtés: aut ſi
bi nális n[ò] minorat nec extenuat é de quo maior fiduciá é ha
bédá ſed in c[ò]trario c[ò]trariú idica. Tertiu: paralyſis ſubito
euèntes a diſlocatioe ſp[ò]diliu: z p[rtie] ad interiora: aut a ſolu-
tione c[ò]tinuí ſecúdú latú n[ò] ſecipit curá que verit a ſoluſo:
ſm longú: aut ab actu n[ò] c[ò]trótere nervos yehemérer. q[ui]q[ui]s
ſanatur. Quartúparalyſis forſtis eſt quasi cure impoffiblés
deblitis ſo non ſacile ſanatur. Quintiu tremó z doló in pa-
ralyſi ſuperius bonum. Sextum q[ui] paralyſis traſí ſanú: ſecu-
dú plurimú n[ò] ſecipit curá. Septimú er: p[h]ibitione ſpiri-
euènti é difficilioru: c[ù] p[ueniés] a malá ſp[ò]de ſp[ú]. I[z] la
q[ui] ſit a co[ru]pultóe ſp[ú]s ſi multa ſit recipiat curá. Et q[ui] ſer
p[h]ibitione ſp[ú]s vitalis é deterio: q[ui] auſker vitá ſinul c[ù] moru
a c[ò]tortiá c[ù] p[ue]nt q[ui] ſi v[ic] ſut lato[res]: I. arteria q[ui]z nerui. Octa
uú palýtica: v[nu] mébrú magis q[ui]q[ui] magis debile aut q[ui]
vias h[3] latioſes: aut q[ui] ſuppoſitu p[ti] cerebrú. aut nuche q[ui] ma-
gis patit. é Nonú latú paralyticó uí er frigidilímu: z ſanú cali
diffimú malú significat. n. c[ou]ersiú: o[ins] ſpiritu: ad lat[em] ſanú
z ip[or]ú paucificationé in latere ego. Unde p[tes] aquee z terre
dominátes molle deducí ſe ad frigidaté actualé z et h[ac] eac
a ſacraſeſt latus paralyticó: z uariaſ pulſus in eo a pulſus late
ris ſani ſm frigiditatis dominíu. Et ocuſus lateris paralyticó
mióratur ex cadé c[à] p[er] debilitatís u[rt]tibus nálibus. Et er h[is]
p[at]ere aliquádo auſker mot[em] z n[ò] ſenſus aliquádo ecótra ná
p[ir]itus paucificatis citiu[us] auſetur mot[em] q[ui] ſenſus. Et ſi fiat
p[er]dueríos nervos ſtat v[nu] ledi fine altero. Et tertio: hoc fiat ſm
q[ui] téparématú, p[v]no magis co[ru]píſ q[ui]z[ui] alio: ſicut ſlapſus
ad húridú magis ip[er]ſicat motu: z ecótra ſlapſus ad ſiccú magi-
p[é]pit ſenſum zc.

### Luíus curá i[ci]p[ie]mus: p[il]ula[es] fetidas q[u]as c[ó]po
ſui d[á]do que recipiút pulueris p[ic]re. 3. x. colloquini
de iterioſis. 3. v. c[u]forbi: 3. ij. z. caſto: ei: p[iper]is aſſe
fetide ferapini: oppo[po]naci: ſeſcar[gi] indi: ſinap[is] oi
um ana. 3. l. c[eta]uree m[io]ſis: elateryj ambo[ra] ana. 3. v
gumme in ſucco rute diſſoluátur: z alia ex eis cofició
tur: z ſiunt p[il]ule. z ſiunt ex eis. r. potioſes.

Jo. Ar.

### Cuius curá i[ci]p[ie]mus.
Ewidif p[er]ſens p[os] in duas p[tes]: In p[ra]zio p[ò]t curá paralyſis p[le]gmaticé. In ſecúda curá paralyſis ex p[u]cifióe z caſu. Secúda ibi Quod ſi paralyſis p[ri]a i q[ui]q[ui]. Primo p[ò]t curá p[er] ventris ſolutioné. Secun
do p[re] dictá. Tertio p[er] medicinas loca[les]. Quarto p[er] medicinam
p[li]ta p[er] o[ſ]oluétie. c[of]ectioné anacardiná. Quinto p[on]t
q[ui]g faciendum ſit ſi hoc n[ò] ſufficerent. Secunda ibi. Qua[]
vna poſtq[ui]. Tertia ibi. Ab[]h[ra] q[ui]q[ui] eúis. Quarta ibi.
De c[ie]bua vero q[ub]us. Quinta ibi Quod ſi ſupiuſ. De
p[ri]ta parte d[ic]t q[ui] t[u] debeas i[ci]pere curá exh[ib]éd[io] p[il]ula[es] ſen-
das q[ui] p[re] cópoffuit zc. Recipe pulueris p[ic]re. i. amaré: z h[ie]
ca ſimpler de q[ui] ſupiuſ dem[ca]t. z ſic. i ſedo ſolues magis p[le]
gma q[ui] cholerá z p[rtie] a capite z fatis leviter. 3. x. collogn. eu
ſo[bit] caſto: eſſe aſſe que ſupiuſ dcá z declarata ſunt ferapini ca.
in ſedo ſic. in tertio: g[ú]mi ſat[io] notú z é medicina cataracte: cp

C

Deparalyſi.

popſacì ca. 7. ſic. in tertio ſceptaragi. i. tapſte 7. ſt herba filſo na ſurturio. 7. ſic. in fine ſcì oium 3. j. centaunare miorio elà. etrìy 7. ſt ſuccus cucùeris affì. ca. 7. ſic. in tertio 7. multu valet i. asſclite ſublimatù. 7. in pululas reddactù cù correctiuis ſutio: est potenſumù ad educendù aquà gùnie diffusivandù in ſuco rute que est ca. 7. ſic. in ſecùdo: propùs in egrindinibus capi tio 7. neruo: 7. ſubdith 7. ſunt. x. potiòes. ſed notate q. vnaqzs poſo erit. ij. 3. cù umidia 7. tepoùnia nostris est ſnimio exſeſi fina medicina quà corpora nequeut tolerare. Sufficeret. n. 3. i. est. n. euſoſbi foruſſima medicina cuius doſis è a kirat i. yſus ad. ij. 7. kirat est. iiij. g. hordei. Et pio vnaqzs potio de hoc ſola ingredium. gra. ry. Simlr de colloquitida. ca. 7. ſic. in tertò ingredium i. vnaqzs potione. gra. xxx. cuius in doſis est aki rat. vi. vſos ad. x. Aſſa vero est ca. in prìcapio 4rì ſic. in ſeſo. Et B. exiſtimaut ipa aliqliter ſolutiuà. ſed certù est q. ipa cofert ſolutiò atique frigide oppoſacù ca. 7. ſic. in tertio 7. ſoluit phle gma. Simlr ſerapinù ſoluit phlegma 7. aquoſitati ynde i. fiat coputatio sufficeret. 3. i. butuo potiois. Alman.

Quarù vnà poſtqz eger ſupſerit p tres dies quie ſcat 7 nutriat tuc cuz aq ciceris 7 oleo 7 ſinapi. 7 dei dei bibat alia poſt qz ter ſecerit alìqz of es qefcat. Et nutriat carne fruſtati icifa 7 in ſartagine ſrita 7 mutagenatb i qb ſut ſpecies calide. vt. pip et bis ſimilia. i potu vero ſu bydromel.

Jo. Ar.

Quarum vnaqz. lic curat per dietam. d. q. poſtqz eger ſu- pſerit vnà itarb potonù qefcat p tres dies ab oi alia medicina ſolute nifi forte aciperet alìqz diſterre. Et interi nutriat aq ceris còdita cù oleo. Est. n. mos regióis fue oià cibaria fere cò dire cù oleo 7 parù ſinapis poſſet admifceri loco aromatù vt cibus calidlot magis propi 7 ala phlegma. Et i fine trì of erù ſu alia poſtione ex ſuplascrptiis. 7 ſic poſt triduù ſuat alia 7 interi nutriat. vt ſupliza: deinde poſt qefcat a medicis ſolutiuò p alìquos dieo vt verbigra p hebdomodà 7 ieri nutriat carne fruſtati icifa 7 in ſartagine ſrita ſed ſit caro leuì vt auìu: 7 mu tagenatq 7 ſut cìbi ex caribus minutiffime iſicis 7 cù ſpecieb: còdito: ſed spès i hoc caſu ſut pip. 33. nur muſchata 7 tilles. q. nutrumewi d3 eè ca. 7 ſic. actu 7 potéia apzopter vitutur biodi alia 7 q decinàt ad frigidù 7 bu. actu 7 potéia nifi aliq de qb? infra. i potu vero ſumat hydromel cui? hec è descriptio. vt viij. ptes aque admifceant vià mellis 7 bulliant ad còſptione tert iè partis 7 collec. cuius laudes ſunt erimic i oibus egrindinibus frigidis capitù 7 neruo: 7. Alman.

Aèbra qqz ei ex oleo costino iügat. Ad Recipit costi. ſi. i. caſtoei. ſi. 5. pipis piretri euforbij oiuz triu an. tertià. ſi. i. diſoluat oia i. 5. ib. olei keiri: aut de nar cìſco. et vtere eo.

Jo. Ar.

Aèbra quoqz. In hac tertia parte docet média paralytica iungi, ſed multo magis origines neurom. ſ. posteri? cerebز 7 to ta nucé cù oleo costio cu? hec è descriptio. B. costi. ſi. 3. pipis pi retri euforbij ana tertià. ſi. i. caſtoei. ſi. 5. et diſoluat oia i media ib. olei de keiri: aut nancisco. keiri ſm quofda est viola oiis méſi 7 apud A. nò è capiulù de ipa: ſed apud Serapionè è ſim pierro. 7 Diaſco: ides vocat es leucion ca. 7. ſic. in ſecùdo. è reſolutiuà tumo: 7 prouocat méſtrua ſanat ragadis 7 valet po dagricis 7 c. ſed apud simonè è plàta cuius ſut tres ſpeticò vna 33 flores albos altera purpureos altera citrìos q è simili ter ca. 7 ſic. Nancisco ſecundù Diaſcoridè è bulbù heaticù ſi ue vt latini bulbù domestiću multi lilù dixerù folia ſimilia pot ro hét: 3 minora baſta duar palma? fine folys: flois è illi alb? 7 igro 7 in medio crocus aut purpureus radicè habet roun dà. ca. 7 ſic. in ſeſo. ppri 7 paſſiù ibus neuor. reliqua nota ſut Alman.

Dieb' vero qb qefcit dáde ſunt quaqz die. 3. ii. de anacardino qb. Recipit. 33. piretrinigelle. costi melà no pipis macropipis oggi oiuz ana. 3. x. myrbe rute

ſic eſſe fetide arſtoſt baccà lauri caſtoſei ſeitarà gi. idi. ſinapis getianc oiuz ana. 3. y. mellis anacardi. 3. y. vngaf cù oleo nucit: 7 cù melle cocto qſiciat, hoc n. medicamè valde qſert palſi apoplexie torture 7 treòri morphee morſib 7 corpionis 7 oib paſſioib 7 frigidis 7 paſmo humido. Ad qum ſumit illico po uca ſudorem: 7 inſert ſebrem.

Jo. Ar.

Diebuo vero quib? In hac 4rta parte adminitrat qqz de d. 3. anacardie còſcenciois qb. Recipe. 33. piretri costi niggelè me lano pipis i. nigrit macropiperis. i. longi pipio q. oia ſunt ſuperius declarata aliaſ, osi. 7 oggi. i. ſe. petroſelini ca. 7 ſic. i ſecundo oiuz an. 3. x. myrbe rute ſic eſſe fetide que ſupita fuerunt declarata anſtologie ca. in tertio ſic. in ſecundo. baccè lauri ca. 7 ſic. in ſecundo caſtoſei ca. 7 ſic. in 4rto ſeitaragi. i. ta pſie ſimili naſturtio acuta apertia ca. nitr fine ſcì: ſinapis ca. in 4rto: genæ ca. in tertio ſic. in ſecùdo ana. 3. y. mellis anacar: d ca. 7 ſic. in quarto. Anacardue est fructus arbores qui pediculùs elephànis a gubudà vocat: vngaf cù oleo nuću ca. in tertio ſic. in ſecundo 7 cù melle cocto ancaſt. hoc. n. medicamè valde cofert paralyſi apoplexie torture. f. ois tremori albaras 7 est ſpès morphee. morſibus spccionis 7 ibus paſſioib 7 fri sidis 7 paſmo hùido. Et aŭ aſtur illico puocat ſudore: 7 ilico inſert ſeb: e quapp valet ad resolutione cæ cùownete paralyſis. Et d3 ſumi cù yna aut duabuſ, 3. hydromellis. Alman.

Ad ſu ſuplùt nò aſſert ſanitate eger ab oi medi camine p. x. dies abſtineat excepta dieta: dei: ad ipſi us curam redeundum.

Ad ſi ſumptù. Ponit i hæ qnta pte qd facièdu è qus alacripta nò ſuſſicrit ad curà. d. eè abſtinentà ab oi medica mine per. x. dies excepta dieta deinde ad ipſus curà redeuìt. ſ. ordinati ſic dictu 7 eſt. Et i quò collige in ei egrinduie marie in chönicis eè facièdu iterpollatione mediciarè. Ne egruz tedeas qabbominatione eè currat ex ta còſtùno yvu mediciarè. Alman. Ad ſi paralyſis ex pcuſiòe aut caſu euenerit 7 accet ſubito ita q nerù i equaliter ptudà: taliter pmanebit nùq eni ſanabif. Ad ſi nò repète ex p[ dictis] 33. paula tiz 7 moliter iuaserit: loco pcuſionis eplastrum hoc è apponèdu qb. Recipit farina ſenugreci. ſemè bebè ſem mabaleb. ſem reuſini bollùs àmoiàcù adipè ana tis cera: olei de lilio ex bis fiat eplastruz 7 ſuppòſ.

Jo. Ar.

Ad ſi palſis 3 docet curare palſim ex p[feau]o: d. q. ſi ſub it accidere ta: p[rmæ]cabit 7 nùq ſanabif ap[ropt] vanù è labora rei eius curatiò: 3 trì in etate ifàtili cura ſit poſſibilis cù média ſpermatica poſſint in ea etate ſim q erat p[rio] restaurari. Ad ſi nò repète ſed paulei iuaserit cura est poſſibilis cù tuc puènent ex decurui hùzò: ad locù q deinceps poſſut reſolui. Applicat ergo loco pcuſiòis eplastrù q et origini neuorù est applicat cù ois 7 hec descriptio. Recipe farina ſenugreci ca. 7 ſic. in p[rio] moillitè exépli gra. 3. ſi. bebè ca. in p[rio] ſic. in ſecùdo. ſe mé mabaleb. i. medulla ceraſi filuſtris ca. 7 ſic. in p[riò] ſem. reu ſem. i. p[et]adat: atiſque et cataputa maiò: ſue ſpòfa folio ca. 7 ſic. in tertio: dicet alia ſpès miò: ſit ca. 7 ſic. in 4rto ana. 3. ii. bdel liy ca. in p[rio] ſic. in p[riò] anomaci ca. in ſi. tertij ſic. in p[riò] mone ana. 3. 5. adipis anatios olei de lilio ana quatu[] ſufficit ad bene i pinguàdu cere quatu[] ſufficit ad debite univicàdu miſce. 33 no ta bác medicinà debere adminitrari vulnere iaz consolidato ad còſuonie réota: paralyſi rànæt: 3 et ſtate còſuonie cofert.

Lura

Paralyſis.

Ante oia tria ſunt cofideràda 7 attedè

da i

paralyſis

ſpaſmi

ſtuporis

treòzi 7

ſaltus.

Pumù vt nò p[per]emus i p[ri]cipio ad y[ſu]s medicariu: 3

De paralyſi.

i 8

cōſoſantes cerebrō et nervos p virtutè prūma ſecuſá tertia & ęr
ſa & ſil iuxta poſse ſint cubaria. Tertuò vt medicine locales ap-
ſ applicantur origini nervos, &c. nuche & ę ide orielib? Si vero fuerit i
pti b? faciét apſ applicantur circa ſeeuſú aut primuò vêtriculi ò ſimiliter
apſ applicantè mébris paralyticis. &c. Si ſig paralyſis pèdeat a cauſa
praſima uta frigore et ſimilib? prierqz à pucſuſione. Prima i
tetto ſit remotio cauſe primitiùe et necumèti eius Secuſa phi
buno humoz à lapluò. Tertia correctio accidetùi. Quarta debi
du regimè ſex repz nò naturali q ordinate ifra penſé Si vero
paljus ſiu phlegmatica ſicut èt ut plurimù ſex regrùſ etitùonea
Prima digetur. Secuſa eucauat Tertia diuertit. Quarta cau
ſa cùſuari refoluit. Quarta corrigit accidetia. Sexta ordinatè de
bituò regimè ſex reru nò nālui Et ego docebo ſimul p[er]ſes itarú
intentionuò p[ic]ere. P[ro]damus ergo q hec paralyſis ſit fortis: vt
ſit exépli alijz p[ra]ia die palſi nibil mediciale facièdu è nifi forte
cliste leue ex brodioc pulli cù. Æ. i. z. i. zucaru i. paucu sale ſi venf
ſtrict? ſit aut fiat ſuppoſitoriù 3 eadè die nò còedat n[ut] vibat
nifi forte apb necessitatè fueret aliqd hydrolleſa. Secuſa die ſuat
p[ar] digestuo i ptiz cedat loco cibi hydromel bis aut ter exhibitú
i quautitate quamor. Æ. p vice i nibil alid còedat nifi forte ſi et
ſet puer aut auſſet multe còſectioni posz dari aliquid modiciù
panate ſubtilis i qua eſſet faluia. l minuti icaſa i coacta: 2 hoc ſe
mel tamé i die naturali 2 nibil alid ſiat mediciale nifi forte clí
ſte de quo 2s aut ſuppoſitori? In tertia die ſumat p[ar] digestuo
aqua faluie cù melle ro. aut cum equali quautitate hydromellis
aut hydromel i quo decoto ſit faluia ſticados arabici roſma
in? hydromel nò nabili calide aut apertiètes non multi i ea
dè die nibil alid còedat aut bibat nifi panatem de qua ſupra
aut ouu vnus 3 faluia miſtuò ſemel aut bis 2 poſt. vi. aut. viij. aut
i gra. pini p[ar]paata et ſat clúſe de qua ſupra. In quarta die ſi
multiter regat vt i tertia 13 i qua ſexta i ſeptima ſit ide regumen
cibi 2 poſt de quo ſupra. Sed in his dieb. ſingula die ſiat clúſe
re ſi opus ſit de decotione hydrolleſi p[ar] ſtcedados arabici ana. Ad
i. agari ci. Æ. f. salis gème 3. ij. decoquat i. ij. ij. 2. aque ad 2[um
p[er] ſonè medicatiat 2 er. i. ij. bui? decoctionis et c. ij. Æ. ſolei clúſe.
Bigestiuò vero ſit hydromel 8 quo ſupra, poſſetamè et
addi aliquid oxymellis simplicis aut cópoſiti vii vero eſſet af
ſuetus multiplici còſectioni ſic pueri iterdu def aliquid hui?
2 fecutiois cu? è hec descriptio. Recipe zuccari. Æ. iiij. liſiat cu
aqua faluie ſiſuſonis cinamomi nucis muſchate 7. 33. 2 ſiat ma
n? p[er]t]el def paru? bui? electuarum. Recipe faluie recètio minu
ti icſe i cù melle q[ui]tù ſufficit ſiat electariuò optime diſuman
do mel. Octano vero die ſuat. Æ. iiij. pilulatò 8 hiera simplici cù
ſeruio vno agarici p[ar]ati i orimelle ſquillitico et gb? ſiant
pilule. viij. 2 exhibeafú i mane i tardet pràdiuò p ſex boras poſt.
Et ſi videreb 8 bilis poſſet dari aligd carnio: aut aucu parve
aſſate aut aligde ſimuli p[ar] ſi q[ui]tate. Et ſep in fine mèſe vêur
gra. pini p[ar]paata aut p[er] ſecta. Et hoc regimè vite 2ntuec ufṣq
ad viii. die dàdo in cibo ea q. dicta ſut i potu ſolu hydromel
2 abtinderu ſup ſamè 2 er. 2 p[er]a q[ui]a ſe paru? 2 g[ui]tudinu. 53
p[ar] digestuo i hoc tépore ſumat hydromel de quo ſupra cui in
deceptione poſtet addi aliquid modiciù cinamomi. 53. au nu
aut muſchate ut. Recipe faluie ſic ticedos arabici ana. Ad. B. i.
rute majorane ana. Ad. D. f. mellis. Æ. 13. 2. aq. 13. iiij. cinamomi. Æ.
iiij. 33. nucio muſchate ana. Ad. i. buliat ad 2[um]p[er]onè tertie partis
diſpumádo 2 colet, 2 poſſi etià addi oxymellis còpoſiti. Æ. 1 et
pprzie ſi materia videreb groſſa: licet vt plurimù ſit ſubtilis 2 in
hoc tépore clúſeria fortificé addédo ſupraſcripto clúſteri. Æ. 5. f.
pt vnà hiere poſſite B. aut hieralogodion aut ſimiliuò aut adè
do ſupraſcripti herbis i deoctione cetaurea: aut cologntidá
et ſimilia Sed i. xy. die exhibeaf. Æ. 3. ant. 3. i. pilulatò felidarus
et ſimilia deſcriptiois ponu Rariss i tertu ſeruata debita custodia
Et deinceps v[sp]b ad. xviiij. vel. rr. diem continuetur idem re-
gime vitæ: aliquantulum tamen ſi oportuerat paulatim ingro-
fado. Et p[ar] digestuo in bis dieb? de oxymellis ſquillinitu ſut
pi de ticedos ana. 3. vi. ch. trib. Æ. digestiuò ſupraſcripti. P[os]t
aut. Æ. quatuor i. pilulatò ſetidæ de gb? i tertu ſuata debita ad
ſtodia. Et clúſeria i hoc tépore ſonſicé multiplicádo i hoc té

poſe cetaurea coloſntidá 2 adèdo hartanitá de gb? i apople
ria aut multiplicádo electuaria ſolutiù de gb? ſupra. deinde
regimè die def. Æ. iiij. triace distépate c[ur]a. Æ. hydromellis ſupra
ſcripti. Æ. 1. 3. i. vini potétis 2 def i máe 2 domniat poſt eá 2 tardet
cibú p. vii. boras 2 ſudet ſi poſtit. Et i hoc tépore couéut duer
ſões ſonſoſes ſicut maſtificató 2 capitupria 2 sterutatoria
ria de gb? ſupra i alijó capitulis. Et áte ita ſolutiò 2 ueninut
leuioa ſicut fi: caticóes ſup parte ſana. fricatiòes eni ſup parte
egra nò ſúr: nifi qu[us] opus è ſeruie facia bina aut trina pur
gatione poſt hoc 2 ueninut ſeruiona applicáda parti leſe i 20i
gini neruep incipiendo a leuorib? ſicut oleu 8 costodeſeri
ptó eſuave. vulpinuò 8 rúta. 2 ſpica 2 ſimiles gradatu alſeſdo
do ad oleu 8 costo poſtitú ilfa à Rasi oleu de caſtoreo de pipe
rib? de euſoſbio poſtea ad aqua viitis ſacta er optio yio. eſt. n.
optia 2 vlia i ſeruſoſé. P[os]t ea ad empla rubificáta 2 defic
catia er ſinapi i ſilibus circa nuchá 2 p[re] poſterio? è cerebru, ſed
attédaf ne minuò p[unde] vicerèt aut apoflemèt 2 p[ro]toperea lo-
us ſepe videat. Et in hoc tépore còpetut ventoſe ſup poſte p[al]y
tiæ aſo p[r]acta 2 pp[rie] i capitib? lacertò 2 i hoc t[pe] couènit có
fectio anacardina ſed iepiciat p[rio] a. 3. i. gradati alſeſdo v[sp]s
ad dvas. Et deſt alernis diebus cu. Æ. 1. aut. 3. hydromellis de
bite calcacti 2 def i mane st[io] teiuno. domniat poſt eá 2 ſudet. q
ſi nò curat? fuerit gefcat p[er] v[sp]es debita. regimine ſeruato,
dein de ierutur medicie poſtes. 2 digestiuè eucauat ſeruiona ru
bificatiuò i cóſecto anacardia. Et i cù bis non libereſt vadat
di balnea ſulfurea aq[ua] 2 aluminosa hel vutola 2 aerea fine ſumo
ſa 2 ſumat aqua ſup nuchá 2 p[re] poſterio? c[ur]a debita regi
mie i balneis ſeruato. Si 2o paralyſis legmatica eſſet leuior ci
tins poſset ingroſſare dieta: citiùn deuenire de bi[ge]ſtia ſoluti
fora ſeruiona rubificáta i cofcctione anacardina. P[re] còdeſte t[pe]
p[ot] bibere paru vini domi n[ut] cui hydromelle lymphati. 2 dicta ma
gis ingroſſet q[ui] ſemp delectid ad calida. 2 sic. 2 vitétur biodalio-
ni nifi diuò ciceri 2 galli antigiſmi i 2 biodiuò ſerpétis nò venen
noſi. Et còſert cerebru lepo[ru]b affatú 2 herbe alique in hac diſ
poſtio: ſicut q[ui] dicte ſunt, acouòs 2 pp[rie] còdit? c[ui] melle: 2 dia
cora. Et ex aromatibus cinamomù. 53. muſchata gelága 2 pt
per 2 ex fructibus grana pini 2c.

Aer delectin ad ca. 2 sic. cuin caliditas gradati itédat. Sem-
nuo ſit còtér vi. borarú 2 nò domniat ſup cibú. 2 còs ſupſuitas
tolicite p[ar] couèniétes regiòes purgeni, exercitèt foribus fric-
catiòibus: ſuppleat. n. fricatiòes loci ererciti facert[io] p[er] ſup
ſana: deide ſup egra ad ſpir ituò attractionè 2 calidi viuificati-
néante illò t[ep]us nec fricet neq[us] exercitèt. Aćcidetia aſt calo[re]
excitatio ſicut ira cùoumiù. Or dief dicta ſicut p[er]tictu ſuit ſubtilo
in principio q[ui] gradati ingroſſando p[eedat] 2 cù. pp[ri]y[s]icat h[yr]
diomel faluia: roſmarius: acorúo: méta: maiotana: rutuato: p[ro]
su: capareas: biodiuò cicez: galli antigi: ſerpetis nò veneno
ſiaues p[ue]caresne lepo[ru]s 2 pp[rie] cerebru: affatúgrana pini 6
parata 2c. T[alt]ef v[ui]n nifi paucú egritudine ià delectinante 2 me
diocritor v[sp]fù. T[alt]ef acerú 2 er aq[ur]a: ſrid: fa: famelic? 2 ſubtibù? 2c.
Segt de palſi ſanguinea.

Si vero ſit palſis ſaguinea 83 c[ó]ez opinionè: t[uc] ab ip[ò] ini
tio ſit phlebotomia ſe p[re] còtraria loco p[al]ytico 2 ſatí copio
p[er] ſamito clúſteri ſi o[3] 13 nùqua v[ideri] phlebotomia tuuare i pa
ly[fin]i[n]i fueru a p[u]cſiòde còtúſſo 2 ſilib? 2 def aq[ur] hoidei 2 aq[
]zuccarata 2 obſerue ſeliqu regimè ſupraſcripti i phlegmatica:
Si phlegma fuerit ſaguini p[ra]miſt ſicut èt vt pl[iz] 13 localia ſint pa
rù ca. vn sufficeret oleu c[æ]millinú de spica aut rúta gb? è oleu
ro. poſſet addi imo calida augm[é]tát egritudinè: 2 ita p[os]t: io[na]
le regimè ſeruef in religi. Et ex bis potes còcipe q[ui] facièdu ſit
in reliquis ſpedus paralyſis h[u]orális: a[mi]cungit.
Si y[ro] p[é]deat a vulnere còtusione i[mi] laqueatò: diſlocatiò,
p[io]tui butufmodi c[ure]n cura ſibi p[ro]a: deinde palſis ſi nò ſu
bito euenerit q[ui] ſubito euètis liberatie è t[he] p[os]ſibilis pl[iz] 13 c[u].
Curet ergo c[ui] eſanitibus 2 diuertétibus p[ri]e 2 huóſes ſintin flurú 2 in hoc caſu couènit phlebotomia: poſtea ſup loco para
lysico i loco originis nervos ap[pr]o[ci]ent: medicie mollifican-
tes ſeruótes poſos dilatantes vt pl[iz]uò p[en]cunare poſtitú. 2 cù
pp[ri]uò in paſſionibus nervos ſicut èt emplim descripti à Rasi.

c iij

["De stupore et tremore.", "Et potes facere balneu vel decoctione et vulpe cu quibusdam\nmollificatibus et resolvetibus sicut fenugreco, alkea, iua, saluta,\nlicados arabico, iperico. Et pmittaf vulpè excuotat pto. et fra\ncitâ h3 offa sua bullire vſq ad carnui sepatione. In q decoctioe\neger ipè et mebú polyticu balneaf fricado flecteo reflectado.\n2 postea yngaf cu oleo vulpo, aut ex vnguio. Rafis 7 loca brí\ncalida cu pelle vulps teneank. Sirupus pprius et paralyſi pble\ngmatica. R. salue roſimarini ſticados ana. zld. i. radicu acon\n3. 1. Baro filate meliffe herbe paralyſis rute futurie ifohe be\ntonice baccarú lauri ana. A. d. bulliát. cu. 1. fl. mellis in quatu\nor. 1. fl. aque vſq ad ſumptione medietat 7 aromatizet cu cia\nnomu nuce muſchata. 33 pipere piretro, hoc.n. couent factis\nbuinſmodi purgatióib. Sed magis in procesi dadda oximel\nſquillitico. Sirupus de ſticados deſcriptioe, meſue. Una. 3. ſti\ncados arabici in pilulis redacta cu orymelle ſſlitico pluribus\ndiebus ſuccesse iu ebita liberat a paralyſi. Ana. 3. pilularum de\nhiera ſimplici cu. 1. s. pipersi cu orymelle ſſlitico in pilulis re-\ndacta pluribus diebus exibita potéter liberat. Ex euacuſiubus\npprie ſunt pilule de euſoſbio de oppoſaco de ſerapio: de far\ncocolla: de hiera magna: fed vomitua cœnuiutú ybi ſto acus\ngeret materiá cu hoc & caſe faciutú cerebrú. Anus. 3. ſau ſeti\ndu fúptus in pilulis pluribus dieb & eſicar medicina oleu bal\nſaminú de lateribus forſia ſunt in hac diſpó. Unguetu efficax.\nRecipe carpoſalami euſoſbi ana. 3. i. bdeliſ seraphini ana. 3. y.\nsalis nitri caſtoſei ana. 3. y. pulueris anacardi finapis aritolo\ngie ro. 1. spice coſt iſeis agnicaſti staphilagrie: piretri apbodiloz\nradicis ireos ana. 3. i. cucumerite aſſi vini. 3. y. balfami. 3. 5. mel\nlis anacardi. 3. i. terebinthine. 3. y. olei de costo 7 de ireos ana.\n3. i. olei de spica. 3. y. iancti. 3. i. s. piguedis urhi tassi vulpis ut\nnulc ana. 3. s. diſoliuatur gumi in aceto ſſlitico: deinde ce\nra curina fiat vnguétu molle. Flát et vngueta alia decoquéd\nanſeré in cuino vetre fit aligd gatti: aut vulpis: Et alia ad hoc\npſpoſitu q omotto credés hec ſuſſicere. 7 hec de palysi dicta ſuſ-\nficiant 2c.\nAlman.", "Taphm. viiij. de stupore et tremore.", "Um aliquis ſett alioq suor mébroſi ſi\ncut é dispoſitio pedis qú ſut Stupidus di\ncim'illo mébro Stuporé ce. Qua ppter\neius cura nò é differéda: quado ení plon\ngat tép' but' egritudinis pducit ad paralyſim.", "Jo. Ar.", "Am", "Aligs. hoc é octaunz capſi 3 in quo agit\nRafis 8 stupore et treóre. Et pmo pittá\nteda ſut gd nomis 7 gd rei stuporios. Stupor.n.\ndrufat a lupoq qb qúz admiratione importat\nquádoq Stuporé méſi. i. dinutioné, aut ablatione virtutú inte\nrior cerebrú, 3rd qb ſignificat cuiſucq opatoíi dinutioné. 33\napud. 2. hec dictio Stupor aliquando apud quosqá é simonya\nparalyſi quor modó nullus é ad poffitio, híc vero ſumitú\nStupor egritudine nervuq que ſic diffinit. Ab. A. Stupor est\nmoſb' officialis. i. mébri officialis. i. mébri oſzaci faciés eue\nnire nucometú i ſeu tactuali. deſtructóz eú dinutioné nò au\nté corruptioné ad differétia dolóris: aut cuiſucq alterus ta\ncu' corruptus sicut effect ſetif diſtibouz p dolózo au eú aut cali\ndú p frigido, Diuithif ſes ca. i duas ptes. Primo agit Rafis\n8 Stupor. Secuó d tremó? Secúda ibi. Tremó anté. Pri\nma i duas Primo notificat tremóre. Secuó od ſtedit necessi\ntaté ſelſináne cure. Secúda ibi. Qua ppter. De pma pte dicit", "Aus aligs ſett aliquod suor mébro? aut ená totú corp? sicut\né pes quado é dormiés ſue obdormitatú tue illud mébú patif\nStuporé i. dinutione ututali. deſtructóz eú dinutioné tactus. De ſecuda pte dicit\ncura nò é differéda qú træſat i paraliſi ipſis nò differéubt\nnifi ſecudú magis t min?, Spettes Stupor is ſumit sicut spes\nparalyſis. Et eni qdá vnueraliſt: qdá púticaris ut i altera me\ndietatu corpoſi dert aut ſimilre aut i aliquo v'plurib' menti\nbis púticarib', Secúda diſtictio aliqis Stupor fit ipcipió ali\nquis pmutádo et apopleria epilepsia dolore captis pleureſi", "t colica 7 ſic d alioq dispoſitioib qb' quaſde qb ſuccedit Stupor.\nTertia diſtictio aliqis Stupor é materialis aliquis inmaterialis.\naliqis itéſis aliquis remittis. Intefu remittis. Intefu anſeré totaliter cu\ntu: remittis ipſi dinués. Aliqui is é chronicé: aliquis ierpola\ntus aliquis diuusus. 2c.", "Laufe", "Stupos ſumbif a quatuor: aut ení a principiſi fl.\nab anima et uod'mébri principalibus cordeſi.\n7 cerebro: aut aſferetib. 2. nucha nervis et arterij e: aut a ſpiritu\nut a mébro ſtupido. Siquidé a principiſ et ab alia erit q: ipfa\ncouerfa ad aliquod ſpeculádu nò ſerit obiecta extrifeca vnde\nſecuó de alia: atéti ſotib: imaginationib'delata ſub eculis ii\nvidem? aut ut parte cordis nà qú ipſi é 8 primo iuruerú ſym\ncopiz ſit homo vnueri ſalter ſtupidus ſpiritib' ad cor: ſtractio\nEn ſimiluer ppter oppilationé cordis aut alia egritudine ſpir\ntib' vitalib' nò potétib' exire ad mébri ſit homo ſtupid? nam\nhoc modo accidit apopleria ut ſupiza. Aliquado é ppter deſe\ncu i cerebro vt i dolo: yehemeti ppter qué oés ſpiritu aliales\npuertif ad ipſi: alquado ppter oppilationé i cerebro coaerta\ntoriz é hózib' collectis i vétriculis auti origine nuche 7 ner\nuor: aut atenuatoria et ſimilib'humorib' cum apostemate aut\nfine apostemate. Aliquod é qú eſferetib. nucha aut ait nervis\nut aut arterij qú ſcidif frigú: aut aliter oppiláſcint nucha\noppilat aut ſcidif ppter diſlocationé pódilus vt s in palyi: 2\nmiliſt é i arterij. Aliquado penu ſtupor ér deſectu spiritus:\naut q2 pancus. aut frigidus grosus aut effeſi alia qua ſalitate ma\nnufetta vt oculta qua ppter nò é pueniés inſtrumétu anime ad\nſensu papperi. Aliquado éſ et parte mébri qú nùmis calcare\nſit ifrigadu hestatú aut exicatú: 13 malá pplexio frigida 7 bu\naliquado ſit i cauſa vt plurimú. aliquado ér e pte qualitati ſe\ncúdaž, vt q2 nùmis grosse ſubé. 7 ppterca cutis pedis pót quo\ndámó ppter ſus grossitú reputati ſupida resſpectu cutis mait\nnùmque ſimile pót pòt alcalitá accidere aliaſis mébro. 2 ppterca\nmediu inter pláta pedó 7 calcaneu é magis ſentinuó 2 magio ti\ntilitationé incurrít. xxx. pblematú pblemate. 2c. 2c.", "Laufe auté remotiores. quéda? ſut primitime ſic poffusio.\ncalus diſlocatio coſtrictio violéta extéſio 7 ſimiles i capite ner\nuis. aut arterij. 2 sicut moſtus ſcorponis aquatici, aut tactus\npícis nominat' barlie. vt miracha necnó medicine ſuſte inte\nrius aut erterius applicite necnó quidá ſerpètes ca. corruſpètes\ncôplctioné ſpirit' et mébri. aer et frigid' nùmia crapula vina po\ntéta ſut cauſe loganq Stuporis nimi? ſomn'. ſupſklue vigilié. re\ntéto ſupſluor còſueto: ſerpelli. nùmia quies accidétia anime er\ncedétia ſipue nimi' timoq pmo facit tremóre. 7 tâdè auctus\naufert ſenſum tactus 2 c. Laufe auté corpoſe átecédetes ſunt\nhúozes mali aut male cópleciones toti: aut mébroz còſcium\nneruis. ſic i ſebib' ſoſib' accidit Stupor dpyſcraſiato ſpiritu et\nneruis cóplctioné. Et eedé v ſimiles posſunt é cauſe coloſione:\nhumozes auté faciètes Stupor é ſunt phlegma ſecudú plurimú\naliquado ſanguis ſicut et in paralyſi.", "Laufe auté remotiores. quéda? ſut primitime ſic poffusio.\ncalus diſlocatio coſtrictio violéta extéſio 7 ſimiles i capite ner\nuis. aut arterij. 2 sicut moſtus ſcorponis aquatici, aut tactus\npícis nominat' barlie. vt miracha necnó medicine ſuſte inte\nrius aut erterius applicite necnó quidá ſerpètes ca. corruſpètes\ncôplctioné ſpirit' et mébri. aer et frigid' nùmia crapula vina po\ntéta ſut cauſe loganq Stuporis nimi? ſomn'. ſupſklue vigilié. re\ntéto ſupſluor còſueto: ſerpelli. nùmia quies accidétia anime er\ncedétia ſipue nimi' timoq pmo facit tremóre. 7 tâdè auctus\naufert ſenſum tactus 2 c. Laufe auté corpoſe átecédetes ſunt\nhúozes mali aut male cópleciones toti: aut mébroz còſcium\nneruis. ſic i ſebib' ſoſib' accidit Stupor dpyſcraſiato ſpiritu et\nneruis cóplctioné. Et eedé v ſimiles posſunt é cauſe coloſione:\nhumozes auté faciètes Stupor é ſunt phlegma ſecudú plurimú\naliquado ſanguis ſicut et in paralyſi.", "Signa", "Stupor ſut diutinio aut ablatio ſenſus tactus\naut totius aut partis cui ſecudú plurimú alioq\nnocumetú i mori ſiugif. Signa cauſar púmiutat ſut ip ſemet\ncaut: et necometa e ſupis derelita. Signa còpore corpoſar.\n2. male pperliors 7 humors faciétis Stuporé ſut dicta ſupus in\npalysi 7 plerisq alis capituls. Signa Stuporios facti permitido\nſt pceſſo aliaq egritudinú 7 ipſi' ſuſſequo quo ſuccédé pte\ntes egrudinis minuít aut au ſeruſk materia ad neruos vel ad\norigines neruor pmutata. 13 t5 ſit possiblè ſuccedere Stupor\ntpcedéte egritudine nò dinuta imo potius aucta. 2c.", "Pronostica", "Stupor pfeuerás pñuát aliquá egr-\nitudiné cerebrú aut nervuó. Laufe ení\ndiminut a faciés Stupor é i augéak alioq alioq máe: faciét egruuti\nné cerebrú aut nervuó. Scòm ois Stupuor mébri púticaris qú\npfeuerat tráſit i palyiq aliaq paralyſis 7 Stupor nò differát nifi e\ncurá nò é differéda qú træſat i paraliſi ipſis nò differéubt\nnifi ſecudú magis m't min?, Tertiu. Stupor pfeueri nùtiat torzú ois\nAnart. Stupor forioſis cu vertigine pfeuerás nùtiat apopleria\nQuitú. Stupor vnueralis pfeuerás monté pñuítat 2c. Et ení\ná diſci pteri poter pede aptoires é Stupor pmo breuiarq", "Depósitos vulpo.", "Valencia 2 de octubre 1911", "S. 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66. 67. 68. 69. 70. 71. 72. 73. 74. 75. 76. 77. 78. 79. 80. 81. 82. 83. 84. 85. 86. 87. 88. 89. 90. 91. 92. 93. 94. 95. 96. 97. 98. 99. 100. 101. 102. 103. 104. 105. 106. 107. 108. 109. 110. 111. 112. 113. 114. 115. 116. 117. 118. 119. 120. 121. 122. 123. 124. 125. 126. 127. 128. 129. 130. 131. 132. 133. 134. 135. 136. 137. 138. 139. 140. 141. 142. 143. 144. 145. 146. 147. 148. 149. 150. 151. 152. 153. 154. 155. 156. 157. 158. 159. 160. 161. 162. 163. 164. 165. 166. 167. 168. 169. 170. 171. 172. 173. 174. 175. 176. 177. 178. 179. 180. 181. 182. 183. 184. 185. 186. 187. 188. 189. 190. 191. 192. 193. 194. 195. 196. 197. 198. 199. 200. 201. 202. 203. 204. 205. 206. 207. 208. 209. 210. 211. 212. 213. 214. 215. 216. 217. 218. 219. 220. 221. 222. 223. 224. 225. 226. 227. 228. 229. 230. 231. 232. 233. 234. 235. 236. 237. 238. 239. 240. 241. 242. 243. 244. 245. 246. 247. 248. 249. 250. 251. 252. 253. 254. 255. 256. 257. 258. 259. 260. 261. 262. 263. 264. 265. 266. 267. 268. 269

De cura stuporis et tremoris.

19

ca. p[ro]p[er]t ex fecundo p[ro]stic[on] q[ui] sint distalt[io]zes a fonte calo
ris: ab iflurum sensus et mot? et magis d[ip]utati ad motu? q[ui] ad
fensu? et materie frigide pluries p[er]cipitat ad pedes. In manib'
vero sint o[na]s u[ta]s opposita. Patet fecundo quare pes obediens
tatus s[ui]e factus stupid? ex c[ó]p[ione] aut ligatura apparet val
de magn? et gravis p[er] solitú:mo ení é ad obalnd níſi q[ui] virt'mo
a facia debilis ex. p[h]ibitione spirituú p[er] arbitrium pedem
mamóre? et gravior[em] s[ic]t debili hói apparet paruú p[ò]d? eſse ma
gnú? et graue. Et[te]tio p[ro]s quare in mézbo obdominato: fit q[da]d
fensatio c[ic]tuf formic[ur] p[ro]s mézbo diccurrentí. B[ef]í n[é] aliú
núli grossi vapores? 2 partes s[an]guinis et spirituú p[er] meat? illitus
mébrí adhuc strictos diccurrentí quod n[ó] aparent d[ui] mébrum
é fan? illus diccurrentí p[er] meat? mébrí latiozes q[ui] s[int] poſt con
ſtrictione: aut c[ó]p[ion]ione. Alia c[á] é q[ui] virt'tactua i s[ano] i n[itu]
tat er: do[ra]s diccurſu p[er] mézbo p[per] ſimilitudiné mébrí c[ui] eſſe
S[3] mézbo ifrigidato p[ó]c[olution]e ob abſtictá spirituú poſtea ab
ipſus ſpiribus ſanguine et vaporis venientibus immutat p[ro]
ter diffimilitudiné. Nec cauſa buí? é vt n[ó]multi arbitrát q[ui] virt'
tactua debilis p[er]cipit obiecta q[ui] fornis n[ó] p[er]cipit. Credendum
é ení q[ui] virt'tactia forſus i equaliter ab obiectis imutef c[ic]ta
ctia debilis melí] ſentitæ a c[ic]tus ſic et c[eter]e potétie ſentitие.
Alter
acta t[é]patici forſúmá na melius ſentiret obiecta etiam mini
ma quam tactua diſtemperati et c.

De cura stuporis et tremoris. Alman.

Lurat autemDEC paſſio ex aliqua ex medicinat] p[al]yſis c[ui]t] dicta. et victio] ex oleo cost]io. Quod i[n]ue, t[em]aueruit paſſio eger ex p[al]ilus ſetidis purgádis eſt: et c[ó]p[lerio] equáda ex anacardino et dicta.

Jo. Ar.

Aratur

A[di]t. A[ci]c Raphs poné curá dic q[ui] supo: cura ex aliú p[ie] medicinat] p[al]yſis c[ui]t] dicta c[ui]t] utc[io] ex oleo costio. Et bitelligit q[ui] fuerit recec debilis et innamés: et pendés a paucá m[á] frida ad cui] c[ó]p[lerio]sis imutationé? et p[au]ce m[á]e resolutioné ſup[er] ſucet dicta c[ui]t] utc[io] abs[or] purgatión? et medicinat] ſonibus, etc.

De h[ui]o ſu[n]tueruit c[ui] ſuple ſu[n]t fornis auker[es] ſenſuz c[ui]sui ablatione ena motus ſecúd[us] plurimú diminuit: t[uc]ú eſter purgádus c[ui] p[al]ilus ſetidis. L[up]ia scriptio p[al]yſi c[om]plexio erit equada. i. ad medúi reducida p[ro]poſi]atu mézbo eu anacardino et dicta ſup[er] p[al]yſis p[os]itis et p[al]yſi q[ui] plurimú ſup[or]t? q[ui] p[al]yſis p[é]deat a cauſa frígida et materiali. Lurat ení q[ui] ſon[ti]s é ſere eſſé medicinés quíb curá paralyſis q[ui] aliquám lú leuior[ib]q[ui] ená forſus ſup[or]t ſit leuor q[ui] p[al]yſis. Lurá vero ſup[or]tus ordináda é o[no] ſic t[u] cauſa p[al]yſis ex cauſa p[oo]tionali p[éd]es. Et o[es] i[ction]es ſup[ar]poſite et p[al]y[ar]tis q[ui] o[es] medicine atq[ui]s o[ia] iſtrumeta illas p[h]ic[it]eá ad hunc locus adducá. A[er]o n[ó] 03 vt ſinti]a forſus nec o[ra]ta i[que] t[em]us i[ſi]t et p[al]yſi q[ui] ſup[or]t ſit m[io]r] morb? q[ui] p[al]yſis. A[ta]m[é] p[er]cipit ſup[or]tæ a ſanguine p[éd]ete p[he]botomia copioſa cum dicta te nui q[ui] o[ia] et p[al]yſa ſaguinea etiam ſunt attendenda.

De tremore.

A[id]t. Mois t[ro]ris latis m[á]ſſeit[ú] é, D[ef]cribíſt át ab. A[]c[ó]ra t[eri]t] capló po[po] q[ui] é morb? officialis eu[n]iens p[per] defectu p[er]t ſutinis a mo [hu] lacertor fecúd[us] ſtinuítate c[ó]paris gravitati c[ó]pari intromit ſeu ſua motione motioné yolútariá: quare c[ó]míſenç[em] mot[vo] lútarí] c[ui] motib? n[ó] volútaryó. Sub dit poſtea ad d[é]clatione3 d[é]ſcriptionis: q[ui] tremó é n[oc]umétú in virtute monuá ſicent ſku pot é leſio i[en] ſenſibili. D[ic]it primo morb? q[ui] p[er] ſe i[nd]erate ſel leuus o[pan]tis dupli[c]ic virtutis motive q[ui]uq[ui] vna é m[ou]er[quá]do 03 et q[ul]iter 03 et ad c[em] diſeretá positionis fecúd[us] hu maná neſſecitá: aliaut opatio é stabiláte mébrí et ſigere qua p[per]t tremó é morb? i[ſi] ſitu ſine cápiat ſit p[er] loco ſue p[or]ſota te. Officialis i[ſi] ſit cauſus nominatúri. c[ó]p[osition]alis ſue mo[]b? c[ó]p[osition]. Si vero ſit cauſe g[emi]túri. i[mi]b[ari] organici ſue iſtrumétaliomá q[ui]uís tr[é]o[ſi] ſit etiá nervó. é tam[é] principal[em] orgáico[]r quíb? m[or]t? principaliter attribuit. Eueníes pp[er] ſ defectum virtutis motive: q[ui] defectus é dinutio n[ó] corruptio q[ui] tremor[í] co

ueniat al[è]nienat hominib? naturaliter dispoſitis ex decurſu eta
tiuó: nec ablatio a motu lacertó: Ex p[er]ſit principale instrumentú
co: por[é]u mome volútari. Secu[d]u cotinuítate: q[ui] i tremore ſit
mot[er] interrupt? L[ó]pío i. iecíl[is]. Brantatí] p[ar]í. l[é]mbrí itromuit
téní. Sua moti[de] motiúes yolútariá facit a virtutá. Quare comí
ſec[er] mot[vo] volútari] c[ui] motib? n[ó] volútari] ys mediánib[em] tamé ge
tw? i[ſ]iter vtr[os]q. S[3] cótra tremor i decrepitis ex decurſu etatiuó
n[ó] é morb? i[ſ]ut diffinitio iſſuſcíes. D[ic]it o[de]cedé an[is] et q[ui].
A[n]ó diffiniti] hic níſi tremó[é] p[ier] naturá. Secu[d]u argutur tre
mone n[ú]q[ui] é ig[it]e. an[is] p[ri] q[ui] qu[ado] é mor[é] ſurſum non é nec qua
do é mor[é] deo: ſu n[é] é qua]do é q[es]. Ad hoc neſag[an]s é dicí q[ui]
q[ui] tremó: él quocúq[us] mot[us] et gete ex q[b]o] c[ó]poní]c ſic et tépus
é qua]de aliquid ipſius é l[ó] n[ó] totúl timul. T[ert]io tremor n[ó] le
dit op[on]é vi t[ut]is motiue nec aliú q[ui] é mor[é]. A[ris] p[ar]q[ui]
tremor é actio leſa virtutis motiue: ſed ip[ó] actio leſa n[ó] ledit ſe
l[é]pí[as] etc. B[í]q[ui] tremó: é c[ó]poſitú ex duplici motiúc. l[é]c[á] a v[ú]tate
et gravitate.nunc autem licet facta a virtuté non ledat ſeipſam
leditur tamen ab illa que facta est a gravitate. Quarto i[mi] ſi mé,
b[ú]r] potiú in igne fugiens [tr]artú c[ut]iat t[uc] iſte est tremor i
t[ui] n[ó] ſit a gravitate aliquo m[ó] ergo etc. B[í]q[ui] n[ó] é tremó:
c[ui] n[í] ſit aliú ei[q] p[os] volútaria f[ic]ur é t[é]riz i febrib? n[ó] é tremor
co: c[ui] nulla p[ri] e[si] k[it] volútaria. é tr[em]otus p[er] n[am] fi at a c[á]egra
ſi uero n[ó] n[é] é t[é]r] naturá. Quinto n[ó] i[ps] tremó ſit ex defectu
v[ut]is motiue a motu lacertó: q[ui] aliq[us] ſit tr[é]o[ſi] q[ui] v[ú]tus mo
t[ui]na i[ét]id figere lacertos 2 n[ó] mouere. Et i[mi] B. iḥl ibro de tre
more i[ri]gore q[ui] qua]túc[us] v[ú]tus i[nt]edat iſtabilitá mébrí i lacert
tos ei[q]i n[í] ibi é aliq[us] motu: ſic in ave voláté aliú creſtínq[ui] n[í]
[tr]emít alás q[ui] e[li] aliq[us] mot[ur] n[ó] multú. manſtutus. Et iſta
i[mi] mézbo quod virtus i[ét]id getare. Ego credo n[í] q[ui] q[eg]d c[ic]t
Gan a[ve] iá deá cé aliqué mo[ú] alarú q[ui] aliter caderet.n[ó] tamé
ſic é neſſa]ri]n in brachio bo[is] q[ui] v[ú]tus teneat ex[tr]eſuz q[ui] fl[ó]d
inhereat alici fixo. Credo ergo d[é]ſcriptioné potuis cé ſuppléſa
q[á]n. A[mu] motu lacertó: vel fixió. Sexto tr[é]o: debilitat virtutem
n[ó] c[ui] n[ó] alſa[]t é debilitate virtutis tenet c[ó]ſequé q[ui] n[é] i[ſ]t
c[ui] c[am]ſatú. D[ic]it q[é] idé eſt c[ui] c[á]t[ui] ſed diversi modis tr[é]o[
q]de debilitat virtuté fatigádo c[ic]tus vero debilis i[ps] p[er] p[duc]e
do ſunt t[ui] abe de generé e[ſic]túntí. Septio tremó é total[á] n[á] n[ó] m[á]to] mot[ur] é a n[á]:q[ui] a virtute mébrí c[ic] motio de[or]ſuz é a n[á] ſue n[ál]os: q[ui] a gravitate q[é] n[ál]os i[pi] mébrí. D[ic]it q[é] a n[á] i[mi] t[ri] nális: c[ui] virtus p[ter] náliter dispoſita i[ps] eſſicat vnde é p[ie] t[er] naturali: l[ó] ſit aliquo m[ó] nális diſliguédó näle [tra] violen
t[ú] Octauo n[ú]q[ui] virtus é c[ó]par gravitati ig[it] etc. Aſſup[ú] p[ri] q[ui] in moti[de] ſup[ur]t v[ú]tus ſup[ar] gravitat[em] i[nt]edat de[or]ſú ſu p[er]a[ra]. D[ic]it q[é] c[ó]par ad h[uc] intellec[ú] q[ere] to[ti]es nä ſupe
rat gravitate] quoted[es] ab e[pa] ſupatúi tenédu[é] é virtuté cé aliqu[is
do] p[ar] i[pi] gravitati q[ui] virtus ſup[ar] gravitate] ſuccessi ſet m[í]tii doc[é] a gravitate ſup[er] q[ui] n[í] ſit tranſit[ab] é e[mo] ad extre
m[ú] fine medio erit aliq[us] virtus c[ó]par gravitati i[eh] c[ic] erit i[nt] pri
m[á] c[é] getis. Et ſequí c[ó]ſequé q[ui] i[n]er h[os] mo[us] c[ó]paros
mediabit quiſ utitanæ. Tenédo ſicut veritas eſ t[or] q[ui]s p[oo]
tio] maioris ineq[lit]atis ſufficiat ad motu deducédo é reſiſtát]
extrinſe[ca]s. l[é]m[dy]. Honó i[ſic]. Si auſt]e reſiſtát aut miu[ſ]p[ot]
té n[ó] ſit motu] c[ó]parí? ſed tardá[er] ergo mot[ur] ſup[ur]t debilitat
virtute debet tardari n[ó] ſi[er] motu] de[or]ſú. D[ic]it q[é] i[ſ]auge
virtu] reſiſtát aut t[at]ú minuitur potéta q[é] reſiſtát a ſe h[é]at ad p[ó]
té]tá i. p[oz]ione majoris ineq[lit]atis q[ui] ſic ſit motu] c[ó]parí.
Si vero reſiſtát ad potéta ſit ſemp p[oo]tio] m[ó]rio] ineq[lit]atis
eſto q[é] reſiſtát augeat aut potéta minu[ſ]a[]t q[ui] tardá[it] i[ſ]a
ſic motu] c[ó]parí. Et quo ſequí mo[ú] ſup[ur]t factu a virtute c[ó]p
tinue remitti v[ſ]q[ui] ad n[ó] gradú: mo[ú] a[ut] de[or]ſú factu a gravul
tate continue i[n]tedicú mo[ú] v[os] gravitate a gravitate ſit ve-
locior in ſine q[ui]s in p[ri]cipto. Et quo ſequí iſta p[lu]ſio q[ui] a mo[
tu] p[ro] totá hóra i[nt]édit i n[ó] fine hóre erit n[ó] gradúq] co[lu]
t[us] p[ro] ſup[ur]tibils tamé i n[ó] h[oc] cauſa é negáda[ri]n v[ú]s ante a
ſicat tardare motu] de[or]ſum q[ui] q[os] q[ui]s totalí ip[ed]ure: i[mo] vertíſi]
eſ h[uc] mo[ú] remitti p[au]tatie ad n[ó] gradúq] ſorte a p[ri]cipto
v[ſ]q[os] ad aliquod tép[us] i[ſ]téd[an]. Secio velocius mouetúm mébrí
ſup[ur]t q[ui] v[ú]t[er] eg[ar]ate i[ſ]t de[or]ſú q[os] eg[ar]at gravitas mébrí i[ſ]
[pi]ter bas ſút alie c[á]e hó[ri]s motu] aſſignáde. B[ic]tur negado aſ

c. iij.

De tofura oris.

sumpti mouet.n.mébrú ita velociter furú sicut virtus motiva
cú illo conat mouet ipm.mouet tîn velocius saltè in principio
qua appetitus cognoscuntus intedat ipm mouere. Ex quo leg
quæ motiua et pnde debil non est appetitui cognitiva. ita subo
dinada: mébrú tîn deoſuz ita velociter mouet sicut graui
tas cum bis circustatius mouet ipm. Tîn credo ad oem opone
virtus motive debitis ſi inintedat ſtabiliture mébrú tormés
ad quacumque diam mouere prter mébrú gravitate cœurretem
ſolú ad motu deoſuz ipam virtutemotuá debilé cu cœau cò
corsu. In tremoris náu ad oppoſitas differentias et hec expe
rientia ſatis facile, pbari pót. Et ex hie p5 óia iter ſuputore t
moret qu supor: fit paſſio ſelitine: tremor t aut motive. Scöb p3
differentia inter tremorzectigitationé quí ſit parti volutarius
iectigatio át óio inoſutaria. Et tremor é alicuntius mébrú organi
ci. Jectigatto muſcalor? et q funt ptes ipor organicor. Tertio
patet differéta inter tremorzé t pulſu cordis t arteriarú. q1. pul
ſus cordis t arteriarú é mere náliis: tremor aut mitis. Et ip
inter còrario s motus pulſus cipicif qes media: Sed iter còrari
us mows tréòris nò picipif qes media:nò q1 istatanea: f3 qa
beuiffima. Quarto p5 óia inter tremorzectrigóizq1. ére me
renális t in ipo totu corpcœutiz4t cí ná faciés cœussioné ſi
ſit in toto. Tréò: aut ite moti mitis t aut nò é itoto necessario: ſed
aliquádo ſolú in vno púculari mébro.

## Speties

Tréòris ſut sicut ſuputores: aut.n. est in toto
aur i parte sicut i capite: aut alio mébro ptcu
lari. Secuda aut è chronicus: aut nouus: aut mális: aut imate
rialis. Acct autè vt caput moueak ante i retro pp nocumétu
in muſculis antorùbque i postero: bùſibus ad alioquá doſado
lacte ad latera pprier nocumétu muſculor lateralium. Et quadoq3 ſit tre-
mo: in virtùmaibus t no in pedib? vt quicà nò est in origine
nuchesed in ramis nervorùx penetrátibus ad manus: aut cí
fuerit in origine uuche expellit éa ná ad locu: pppinquiòre pp mi
nus malú: aut spùs motu? Iſeritubnbs corpis è forior? t ma
gia vince: ſm necessitate illo mébrú: q1: qunt ad motu ma-
gis deputata q2 manus qre nò patutur a cáis q1 nò ſut valde
ſo: tes ppтерea frequéti? accidit tremor in maúbis q3 in pedib?
t qú liberat palpys cuit reddit mot? i maib? q3 in pedib? 7c.

## Laufe

Sumbant aut a vute. i a spù aut a mébro. Si a spù
aut q2 paucas in toto ppter nimias vigilias, ant
ex exercuta fornia aut famè coitú, aut balnea: aut alia eutantia ſeni
biliter: aut inſenſibiter aut q1 est paucus in mébro pp retractio
nè iſipu ad principale: ſi cut in tréòris pp aspiciù er alto: aut p
pter abulare ſup poie de cui? pceptuo umet: aut ppter orare co
ra pripibus aut pp difputare: aut p: ppter velle inre pugna: q
qúolibet aliter aut q1 spùs motu in diato: motu in agnà
ſua tribulatòe gaudio deſiderato paſſide dea llen i q spùs ſiml
ad oppoſitas días mouetur. Aliquádo è defectus ex pte qúita
spùs: q: groſſus frigidus aut putrid: aut alia qilitate oculi
ta vel maſita affectus. Auádoq3 est ex pte mébrú male còple
xionati. Est.n. còplexio potilimù i imediati ilnstrumétum ale
ci en ſuas opone plicidæ hoc aut erit ſi spùs ſim nùmus húe
catu: pp crapula: q molliſcati: aut v3 multudinè vini: aut pp
potuq a pluriè no in ſua hóza sicut post coitú balneu exercinù
i iemunt: aut est mala còplerio ſicca faciés mébrú nò bù obedi
ens ſerioni: aut erit oppilatio in mébro er cális repletos multi
plicatibus húozes grosso: aut yícoſos aut aliys cáis oppilla
tibus coarctatòie: aut attenuatòie, aut carnosel: vnde nò pene
trabit spùs ſufficiés ad debiú motu quo phibito fieret palpis
t diminuto ſenſus trózo: aut ſoluto cotinú mébra debilitás. t
quadoq3 mébro t spùs simul accidit ipedimétu sicut ex morſu
aſialio venenofi ſil nocete spùbus t mébro aut ſorte dupler no
cumétu vnicuq3 prtis ſi coiungec. Cà aut tremoris frequéti
et est fridutas ſupflua ut húiditas remolliens in minor tîn humi
ditate palmyſi faciétc 7c.

## Signa

Tréòris absolute ſut maſita ex motu ipi? mé
bri tremoris. Signa cárú ſut iſe cae. Signa aut
ipi? ppper ſecfaci vtutis t spirituai ſunt q1 paties ſdicit ex quo
cùq laboie t motu t similiter a quocuq3 nutribili facile ſkenaf
t n potest paú famè diuturna: qin syncopizaret. Signa vero ſu

pflue frigiditatis aut humiditatis et cetera caufaz ſut er ſepe di
cus manifesta. 7c.

## Pronostica

Tremor magis puersu est q incipit
a sinuſt. Scòb ſem magis in ſenib me
dicauòe nò est réouibilie. Tertiú. tremor est via in ſpafini aut
palpim ſim mâe dueritate subtilis aut groſſe. Quartus tróiz et
labio iſerioſi hignitate vomitò. Quintiú. alienatio ſupuéres t
moret i caufone vt dixit Hip. soluit ipm pp calorè intefiz: priet
modú calefaciéte cerebr. et neruo vnde ſeqf alienatio et cátreò
sors refoluit ſic interdú ecotra ſoluit pmútil méus t cau
ſon mâ ad neruos pmutata pp cuus permutationem ſequitur
tremo: 7c.

## Lura tremoris.

Almà.

Tremor át ex eſſe curar ex qbus ſanaí ſtupo. Sz
ſi ex ſupſlu vini potu euenerit eger ab ipso erit abſli
nédus. Súir ſi aqua q ex niue diſſoluí bibédo bác in
cuitt paſſione: ab ipa abſtineat: et balneu calidiflimù
ingrediaí in qo tadiú moó facit donec ſudet a quo
quę egreſſus fuerit in sole affiduè moret.

Jo. Ar.

Tremor aut. Hic pót curá tremoris h3 tres ptes. Pario po
nit curá tréòris abſolute. Scöb q1 pueit ex potu vini. tertio q1
puenit ex potu aq frigide ptes patent. De pria dictè q tremor
curá cíllis et qbus ſanaí ſtupo: de cùs cura ſermo cœſent
Stupor aut tremor: curan cura palſis veru leuiores exiguít
medicinas ſicut ſunt moſbi leuiores palſi. De cœcua pte di
q1 q tremor: puenit ex ſupſlu vini vini eger ab ipo abſtineat
q bibat aqua zuccaratu vel aqua mellis. De tertia pte dictè q1
puenit ex potu aque q ex niue diſſoluí vel aſr frida valde eger
ab ipa abſtineat loco qus vta: yio palſis mediocris potetie:
vel aq mellis cí paucu salute q pipis et ingrediaí balneu calidif
ſimù i qo tîn ſter doec ſudet ſive ill balneu ſit aereu ſicut ſlu
fa. vel igneus ſicut furnus ex q illo extractus è panis. vel ſut aque
u3 calidú q2 ſicu auq potéia ſive ſut näle ſicut terme ſulfuree
aut alia bmói aut artificiale. Et ad hoc ſer ſepeiri in arena ſic
ea a sole vebeméter calefacta. Et statio ſole confert 7c.

## Lura

Tréòris pſicitur óio sicut dictu é i palſi. Exep ſut
aliyppa tréòi ſicut oleu de andacocha. i. flore trí
folij q1 ib3 mirabile: pripitare applicati ſup originé neruox
t mébro treulo cí fricatòe búa. Sír emplq facu ex folijé eſſe
trifolij. cerebr qoqu6 lepois affatú ad B mirabtlý ſert. q pte
rea frequently còedat. Et ipr tréòi é in capitè exptis q1 ſtícados ſi
ptú ſingulis dieb? pòdere. 3.i. aut. y. c. 3. i. hydröellis aut ſine
potu i forma pilulap. Ex nocerib? át valde teo i ci egritudine
neruoæmulti quò phebotòs q1 mimi? vus vini t acetit q coi
q1? aq fridur aq tîn plunialis é els melio: emoriis nocumé
ti i oegridiè neruosa. Catozéu qoqu6 i oleuq de cuicúe
aſinino ſut p: ptra tróiz: t cá frida pueiè: ſine caſtoeú t irite
rúis applicatu ſive ieri? ſuptrc 7c. ( Lap3. viij. de tortura oris

## Ortura

Aue apud Serapionez vocat aca
a q gbuſda ſic deſcribít. Tortura
è morbus officialis ſamura ſue ſoſmá näle faciei cor
rúps: ab. A vero còplen? deſcribít ſeó tertiú q1 est morib offi
cialis in facie pp quę trabit ps faciei ad pte nò näle i alterat fora
ma eus nálii t remouet bòitas obuatiòis vtrouzq labioru
t ábarú palpebárúr ex pte. Officialis i. pofitöalio. Est.n.mot
bus in figura, q et in ſitu ſue accipiaf po loco ſive ſitus accip
at po societate vt patebit ex dicédis. Aliter officialis. i. membri
officialis. i. ilstrumétal i orgàici. In facie ad diam toiture al
terius mébrí pp quę trabit ps faciei ad pte nò näle i contrahat
allq pè faciei ad ſitu nò näle. t alterat forma i. figura eusus nálii
t reouef bòitas obuatiòis vtrouzq labioru. q ábar palpebtar
ex pte. In his verbis specificat medú toiture t mébra tozta 3
plm i facie vt nobis magis maſita. Subdit aut ex pte qú ſim
aliqá pte ſit bòitas obuatiòis t labioru t palpebtar. i. fm p
té vicina pte fane. Alman.

q Am hominis os torquet et vnú oculis
luis claudef nò valet. t li p[icif ci vt ſufflet

## De tortura oris.

20

flatus ab vna tantum pte exire viderur. ipsum quoq
 tune cōtorionem pati dictus.

Jo. Ar.

Am
hōis os. biuīdif pris captim i ptes duas.
Prīso deteriat & tortura theocize. Secundo
practice. Scōa ibi. Luius curā. In pria pte pōt tria
figna. Prīmus o p. i. facies. vel os. i. labia oris toquēt ſm
ptus pte eglia claudi nō pōt i. ob spafinū. aut palpym palpe
brarū nō potēt iu se ex toto & tingere. Tertius q: nō pōt sufliare
nifi ex pte vna. i. fana altera nō potēt. debite moueri ob spaf
mū aut palpym. ſi fit necp eā pōt expuere.

Speties
Torture funt iſte.nā aliq est chthonica valde
traſiſs ſex méles. Auedā e magis recēs ſi
ne pautiōz tpius. Iterū qād est intela fortis qād debilis et reiſ
ſa vīr prebēbibilis. Cae tortura cōinunte funt due. ſ. spafmus
aut palſis ptus faciei vii ſit ptus faciei Œcio ad quē ſegt tomm
ra. Spafmus nī ſm pfm i e ca qnq ptes faciei ſint late ad qua
māc et groſſe facile posſunt p[]cipitari. Cae aŭt palſis ſut dicte
ſupius. Cae Spafmi dicēt in capto ſequēt. Quas nī mēzabo.
Ua est apostea in collo q[]bō toſa tortura aut cāndo spafim. est
ſt ſm pfm i neruis dātib? motu mādibule iſeriō. q. f. oruſi
a p[]zia sp[]dili aut p[]alyticas acſdē neruis. phibédō trāſit ſp[]buz
z. p[]p[]ri ſi fuerit apostea moſſe. nerui. n. dātes ſelū z motu p[]tb[]i
ſupiorib? faciei ramificatur a tertio pari neruōz cerebri. Scōa e
vulnus in eade[m] pte; aut in p[]tibus faciei p q[]bō fit palſis ſoluti
neruis. aut muſculis mouēntibus p[]tes illas aut ſoſte ſit sp[]afm
neruis. et muſculis nō totalr ſectis. aut p[]roſp. apostea q[]bō ſegt
ad vulnus replēs z cōtrabē p[]tes illas q[]bī ſic deinceps p[]pwo
remanet cōtracte 7c.

Signa pronostica ſut dolōr p[]ſuſus i p[]tb[]i faciem i ſtupo in
cute z multitudi nāſtus ſue lectigatio[n]is in eſd[]e p[]tibus p[]ro[n]ul
gati. S[]libet nāq []ſtop arguit p[]nāc māc i h[]es p[]tb[]i q[]bī ſi alp[]ia
ta fuerit aut vt debilitata fieth sp[]afm? aut palſis z p[]nter tortura.

Signa
Bemōstratiua tortura q[]bī aliquādo p[]pter eius
parvitate occulta e[r]us ſifur at plato[]ic tionum
i q[]b[]o eſto. Ex h[]is eni tortura [g]tī cuq occulta maſſeſt. Signa
vero ptis leſe pleruſo occulta q[]i iteruſi pare ſana aparet ita to:
to c[]sua e[]g: a: aliquādo par[]t sp[]afma p[]rabit p[]artie ſanā ita
ut ſua videa[]t to[]rta: a: aliquādo paralytica m[]tu gravita[]t z deſu
eno atrabit p[]te ſanā ita vt e[]t videa[]t to[]rta: aliquādo ſi partu p[]aly
ta p[]er p[]rabit a: parte ſana ita vt. a: aliqui nulla appareat tortura:
aut ſi aparet e[]q bene apparet i parte ſana ſicut i egra. Signa er
go. pp[]tia z distiguētia ſut iſraſcripta. Pr[]imu q[]i ocul] p[]artis
leſe e[]t a: aliquādo diſcoſque q[]b[]e palpeb[]o nō posſunt bene vniruōz
tu a[]ut ſan? totaliter a palpeb[]o p[]ot cooperiri. Secuſd[]ú e: quia
nō potēſt expuere nec ſuſtare p[]lat e[]g: nec p[]mediu oris iz: ſo
ſu p[]lat ſan. Tertius e[]t p[]riſciant vt moueat genas z labia tra
bēdo z e[]lōgādo z manifeſte t[]uc patebit q[]i nō poterit lat e[]g[]uz
iz bene ſanū. Signa vo q[]b[]o tortura ſit a p[]ſa[]m o e[]t q[]i pare p[]ſal
mau extědi n[]i pos[]t patiāre vero p[]alatya facile ductu ad o[]d[]r[]a[]z
Secuſd[]ú q[]i c[]u sp[]aſmoſa cōuſit ſoda z dolōr aliq: cu p[]alatya
vero n[]o. Tertius q[]i in to[]rwa ex p[]alysi ſenius ſut magio turbati?
z ſentit i cute leuviæ z ilacertie z ſtupo: q[]d[]a z humiditas p[]luit
et o[]re e[]t palpeb[]a iſerio: demerſa z medietas p[]aniculi q[]i ſu
per palatu ex p[]te illa e[]moliſcatæ p[]lupida: humida: laſſa et apa
ret e[]t p[]edi[]t homo z a[]ſpiciat ad iſerio q[]i palpeb[]a ſupero[]z
multu cadit z magnā parte oculi claudit. In sp[]aſmoſa ſi ſigna
bis o[]trana. Signa at p[]ſa[]mi ſic. aut hu. aut n[]o proportionat ad
materiā videbūt i capitulo ſequēt? ſigna cauſa[]p[]alysi i p[]ro
po ca. fuerunt poſita t. c.

Pronostica
Timor e[m]moſa i tortura vq[]b ad. iij[]g.
dies. q[]i maſſe facile p[]ot cōverti ad cere
brī ſpm oppillando vel apſtemando. Scōm torture extenſe
vq[]b ad ſer méſes forſaſte n[]o i p[]ſera rectificatio. Tortura i deſcre
p[]re iro recipit ſuſtus. Tortura ſequēs e[]gratudinē v[]l e[]gritudines
neſ toſtes ſicut apſtema cerebri z ſimiles z sp[]aſmū de ianitio
ne q[]i h[]ificat z ſeif p[]pa[]lau[n]tī cu[]t ei? n[]i p[]riſp[]t curationē. 7c.

Lura tortura oris.

Alman.

Lui? curā iſipiem? c[]u soluti one v[]etris ex p[]ilulis ſe

tidis. N[]utrimētū vero ei? atq[]b[]i p[]ſi? p[]otu c[]icimus ut
i ca. de paraliſi dirim. E[]gro p[]terea quotidie i mane
āteq[]s comedat ſinapi c[]u firupo acetoſo gargar[]iare
faciem? z mittemus eu? i domu obſcurā. z p[]ci piemus
vt vnā nucē muſchata i parte oris q[]bō to[]rta eſt retineat
Marib? q[]b[]t e[]ſu ſuſſlabim? o diſi: vt ſternutatio, p[]uocēt.
Sp[]ódiles quoq colli ei? z faciē ei? z frōte ex oleo co
ſtio inuſ[]gē cōuenit. z e[] quotidie de anacardino aur. i
p[]ódus ſumēdu. Et ſi p[]assio hoc modo soluta n[]o ſue
rit ad v[]etris ſolutiones et e[]gri ſedationē redeu[n]ī est.
De tortura vero q[]bō n[]o rep[]ete iz paulati accidit n[]o l[]o
quimur: i p[]s[]a n[]a[]q[]z n[]o cōtigit n[]i phre, p[]nitiōſa mo[]
te iam i[]minete z e[]cr s[]icitate.

Jo. Ar.

c
Aiuſ
curā: bi[]c ponit curā tortura p[]edétis a
p[]alysi aut sp[]aſmo bu. Secundo dicit ſe
n[]o yelle ponere curā tortura facie pulatiu[]s ex sp[]aſmo
de inanitione q[]p[]i p[]s[]a ſit pnitiōſa Secucla ibi. De tortura vero.
In p[]ma parte docet R[]aſis e[]uare. Priò c[]u p[]ilulis ſeditis. Se
c[]undo docet q[]b[]o dieta eu[]s ſit ſicut dictu ſuit i p[]alysi T[]ertio p[]cipici
gargar[]iſma vt hoc. R. ſinapi. z. ſ. buliāt i. ſb. Laque ad c[]ſum
p[]utione medictatis z co[]let q[]u a colataurā miſe[]k firup acetoſi
ſimplicis. z. ſ. i. gargar[]iſez ſi to[]riuō. A[]uanto locat to[]rū i loco
obſcuro p[]quam[]o dies vt l[]er ne m[]a ăp[]liet z dilatēt p[]luu multu
mi[n]is p[]liente. A[]uito teneat nu[]ce muſchata i p[]te oris q[]bō to[]rta e[
S[]etto p[]uocet ſternutationē eu[]z diſi ſup[]i? ſclarato: vt loco ei[
]puocēt c[]u eleb[]o z ſimilib. Septio ūgat sp[]ódiles colli q[]b:
af p[]er ramificat[]u nerui veniēs ad faciē. Et ſi l[]u c[]h bis
n[]o curā gefat p[]x. dies ſolo regimine bono ob ſuſtate: diſe i[]pe
redate ad ea que i[]da dicta ſunt.

Lura
Torture exigit eſad[]e itationes q[]b[]o dicte fuerut i p[]an
ſi. Et h[]ic eſto mem[]or ſicut ibi n[]o p[]perare ad v[]ſum
medicinat[]o ſorui[]z i p[]riſpicio diſeſtivaz aut solutu[]n: iz e[]p[]ecta
vſque ad quartu[]z i ſeptimu[]z i quartu[]z decimu[]z di[]e ſicut dictu ſuit
neq[]z aliquo modo solu[]as c[]u debili aut ſorui ſolutio n[]i p[]miſſa
diſeſtionē: iz ſol[]u ſi c[]o[]tet? diſterib: l[]ini[]tib[]o. Secundo i to[]rwa
ra ex sp[]aſmo p[]mo m[]oſica[]e diſe refolue iz tortura er p[]alysi ſo
l[]umó refolue. Ex e[]p[]tus e[]t ſum[]a[]t. z. y. biere Hermets p[]m e[]
ſi c[]o[]tumu[]z. Secuſd[]ú e[]p[]tus e[]z. 33. z acuus c[]oſecta c[]u m[]elle ſiue
diacoribus ſumpt[]e mane z v[]epeſe ad qua[]titat[]e n[]ucis 7c. P[]ble
botomia ven[]a[]z ligue i tortura ſanguine optime c[]oſect. A[]ſtudiu
atio abluſionis faciei c[]u aceto i quo decocta e[] ſinapi e[]mabi
l[]u p[]s p[]er ven[]a q[]b[]o e[]p[]ot aur[]e e[]v[]t l[]um[]i p[]u plures dies ſimutim
a[]p[]ut. S[]irup[]o p[]rii? i c[]a frigida. Recipe acori. iz. 33. nu[]cuis mu
[]chate an[]i. i. mell[]i. i. ſi firup p[]er]iſa clariſed[]o buli[]e do p[]u ſcripta
i ſufficieut qua[]titate aque z admifret c[]u aqua decoctione ſalutē.
iz n[]o admifret n[]i p[]oſt ſeptimu[]z i p[]eſděte alia euatiſe. S[]oluti
i p[]p[]rii p[]oſt bu[]c firup e[]b. E[]c. Recipe p[]ilularu co[]charu ſetida
rū ana. 3. 5. ſiant p[]ilule. y. z erhibeant i in mane ſerua debita v[]
eta z c[]ustodia. g[]arbar[]iſma. Recipe n[]ucis muſcate. z. 5. acori. i.
z. p[]iretri ſinapi. 33. n[]u[]cida z. 5. aceti. z. i. mellis. z. iij. bulliāt i. i.
w. ij. aq ad c[]oſuptionē deuaru p[]artiu[]z ſed n[]o ſi g[]arbar[]iſma neq[]
ſternutateu[]z n[]i p[]eſd[]étibus purgatiōbus. Succus auricule
muris c[]u nuce muſchata in eo i[]nſu[]a p[]riuſes p[]nares attract[]a.
Est a[]t auricula muris anagallus p[]ro ea n[]i ſumimus mo[]
ranā. O[]leu p[]riu[]z i in to[]rwa. Recipe radicis acori. z. 3. 5. nu.
nu muſchate a[]z. 3. 5. olei. coſlini. z. 3. ij. vim al. pot[]etis t[]at[]dem
buliāt ſup c[]ieres vq[]b ad c[]oſuſionē v[]ini z c[]u paano cere ſi[]t
vngue[]t. E[]sto t[]u mem[]or in to[]rwa a p[]ſa[]m o p[]p[]ere molliſca[]
tate: deinde reſolutia ſuccedat. 7c. Molliſc atu[]z p[]riu[]z. Reci
pe mucllāgi[]o ſenugreci ſe. lini but[]pri azungie anatio olei ami
g[]dalaru bulci[]g medulle cruris v[]itui ana. 3. 5. olei de lidio. iz. i. nu
cu muſcate. z. 3. cere q[]b[]t ſuſſicit ſi vngue[]t molle aut miſe[]aſk
molliſcantia cum reſolutiuis 7c. E[]thec de tortura ſufficiant.

Despalmo.

Capiu decimum de Spafmo

A greco derinatù idei significat c
Pafmus  
coñactio. Et decribif ab. A. feci  
da teri caplo. prito. q. egritudo neruosa q. mo  
uentur lacert i ad sua principia t inobediètes fiut in  
dilatatione  
Eit qde egritudo ga ſelibiter edeſte. Et egritudo pofitio  
nalìs in figura. q. mebú in spafmo male figurat còtra voluſa  
tis iperiù. Et eſt morbus in ſitu capiendo ſitu rá pò poſitione ſi  
ue loco q. pò societate: cù mebú neq. in debito loco remane  
at neq. pòt affoſciari cu debet fm hùan eſſelatate. Neruosa  
q. 12 in oi spafmo mebú organicù ledaf fm ſe totù ledit i pìn  
cipalr fm partè nervoſam uſpua. Qua mouetur lacertis. Erpſ  
sit iſtrumetu principale motus voluntari. ynde in 13 dit spafm  
q. 4 ſingulta q. in ſingulu nò ſit motus lacertoz. Ad sua pinci  
pia. ad nuchì a qua. xxxi. paria nervor. 7 ynù impar originà  
tur dantia motu 7 ſenù ſere toti co porzi a cernice ifra. Et a  
crebto originatur ſeptè paria vt ſupra in aniotòmia q cés còn  
retes de copositione iuiz muſculez ſut ca vt i pufi muſculi paf  
murèt 7 moulane verus motu 7 aut ebrezì. Et inobediètes ſi  
unt in dilatatione. q. 11 poſſut dilatari fm voluntatis iperiù nifi  
egritudo remoneat.

Porà piro q dupler è spafmus proportionate ad materià t
nò proportionatus.nò proportionatus è ille cutius cà imediata
effectuas eſt virtus ſue alia ſimulata t à re pèr natura eſ do
lor solutio còtùn in butuimo. Proportionatus ad materià
eſt dupler de repletiòtè t inanitione. Spafmus de replezione è
ille cuià ca imediata effectuas è iſpà mâ existens in nervo ſue
apoſtemet fine nò nà dilatato medú bì extendendo in latitudi
ne t pufundatè è cà q abbrunieſt fm lògitudinè qre ſit practacio-
Spafmus de inanitio è ille cutius principi effectum inmediatùs
è ſiccitas ignea t terrea in eo creſces t danàs appter coluſio
nè hùiditatus ſubſtàtifice. ynde hùidu aereu t aque euaporat-
t inter hos è dìa q in spafmo hùido abbrueniat nervus in lò
gitudine t ingrossat in latitudine t pufundate. Sed in spafmo
de inanitione fm oèm dimenionè ſit abbrueniano t còractò. Et
quibus ſequit lætis còluſiones è e còcedéas. Pria q aliquis
eſt spafmus imális q tì eſt morbus materialis: q spafmus è
n ppositionatus ad mâm pèdèdes exépi gratia ex corola erugino
fa in 1ò eſt spafmus imaterialis q nò pò proportionat ad materià.
eſt tì morbus materialis curáduς p euenè. Seda còlu
ſio aliquis è morbus ſue spafmus mâm vptua spafmus de
inanitio g è proportionat? ad mâm eſt tì morbus imális q
qui ſit mâ euacuada aut ad benignu pducéda p dieſſationè. Et
aút spafmus mâm qa in eius qditate expeſuit mâ. iſpùs cò
ſumpitio. Tertia conclusio q alig s e spafmus proportionatus
ad mâm. t nò proportionatus ad mâm. p3 de spafmo cu? cà
effectuas inmediata ſit nò ſolum mâ ſed è virtus stimulara. Et ſi
magis virt còcurrat a pòdomio dicce n pò ptoſat? ad materià
am t ecòstra ſi mâ a piedominio dicce spafmus proportionat?
ad materià. Et in ambe equaliter concorrat ab vtrisq. cèliter de
nomina bi. lybi quelibet p ſe eet ſufficiens ad illu pducendum
Abi aút neutra eèt p ſe ſufficiens ſed ambe ſimul dicce pòpoz-
tationatus ad materià t nò ppositionatus de copulato extremo,
t nò copulatine. Nec valet hoc argumetù, eſt spafmus nò pò
portionatus ad materià ergo nò eſt ppositionatus ad materià
nec ibi arguitur ab affirmativa de pòdicato ifinito ad negativa
de predicato ſinito. Quarta còluſio. aligis spafmus è de reple-
tione t inanitione. Quinta còluſio. aliquis e spafmus nò p
portionatus ad materiam de replezione t de inanitione qua
rù deducio faciiter patere posſet. Ex bis patet q spafmus de
inanitione h3 yná cám pàininitià. f Consumptione hùiditatus t
pofutius altera i mediatis cremens ſecitatis. Lòra ſi per ſiccati
ſieret spafmus tìc ethici tertei ſpetic œs spafmarent: cù in ipſi
ſit q cà ylTIMata ericcatico q dedicunt ad morte. Ad hoc dictur
multi interreſe inter ſiccati q eſt spafmus: t¿ que ſacit ethica
tertie ſpeì. nà ita eſt yniformis ſere cèlis p totà nervi ibam
ex eo q inducta eſt paulatine. Illa vero que ſacit spafmus non
en e ſyniforme p totù neq eſt in toto nervo e ſo q ab agete
violèto in può tpe inducta è. ynde magi? ericcata vn ap nervi

q5 altera: ſit ergo còrtractio t applicatio in parte. l. minus exerce
ta sicut in corio pioectio ſup puznas ſit p contractio yna pte magio
ericcatas? altera ybi ſi in ſole aut in loco calido diu ſentifet
multi ſuſſet ericcatica nò ſuſſet còractu, ſicut t lateres q. co
quútur in fornace ab igne dulca nò tozquectur. 13 ab igne nimio
ſoſi còtoquectur. Sed pra nervus eſt cèliter diſpoſitus p totu
agenas ſorte vptua calor caſusionis pòt oibus pubus equaliter
applicari. ergo nò spafmabit. Preterea ſi in ethica eſt p totum
yniformis ericcatico totu debeter equaliter còrali t ſic fieri te
nauus. Bi cas refiſtates ericcetatione nervi in caſione eſte
eſſes: cù pars nerui aliquado ſit círcuoluta mebúis humidi
obibus ſue iuiza pofita alia pars mebúis ſicciobibus qre non
cèliter reſſit per totu neq. et vapores ſebrides cèliter oibus p
tibus apolicantur. Ad ſecùci dì q hì fieret contractio in ethi
co tuc spafmus ille eét de inanitio: t ſil ſi copus extéſum et
inſeribile humido ſere yniformiter in oibus pibbus nervoſus
ericcato: tuc eét tetanus. Sed dice nullà fieri còrtractionè nota
bilè neq. extéſione ad spafmádu sufficienter aut in tentanàdu
Secunda diſinſtice eſt aliquis spafmus eſt in fieri vt quando
actualiter ſit còrtractio aligè s i facto e vt quàdo mebúi pòt
eractioné remanet còrtractu. tunc.n.eſt quies ybi dum ſebat
era mows. Et er bac diſtinction sequit utre p. cluſiones. q alig
s e spafmus fiens q tâme eſt morbus fact? viputa spafmus d
inanitione cù e in fieri t còplebif et remota oi cà còſeruát eipm
fit ſebeſe fluvi. et tibibus. Et n. morbus factus q indepèdes.
Eſt tì spafmus kiés cù actualiter ſiat còra etuo. Et ſil ſegi ſe
cùdo q aliquis e aliquis e spafmus factus q tì eſt morbus fiens qum
ad remotionè cárı ſit aptus reûrouen neq a ſeipu còſeruabilis
ſit vt p3 in spafmo de repletoe facto t curabili. Tertia diſinſtico
aliquis e spafmus prieus ſicut e ſupus deſcript: alioς im
prapins. l. sanguinus q in ſtoacho nò eſt muſcules: auſt alio
principiú mows volatary. Quarta diſtictio aligè e spafmus
mùs adco vt ceru còtoqueatur t ſtrideat dèces. Aliquis de
bilis ſicnt oficatio t aliquis vnotur fati in to nò diſſert
ab epilepsia nifi q. è cù ſenſu intrinſco et extrinſco. Aliquis
è piciarie et in vna medietate. aut in extrato mébro piciulari.
Aliquis eſt spafmus ad poſterioa t de opitlenus. Aliquis è ad
anterioa t de p. phtenus. Aliquis ad vtrusq. t dì tetanus. ad la
tera aút rarifine euènti cù i lateribus pautices muſculi t ner
ui tuit ſimati. Et baru diuerſitatu cà eſt fm q cà spafmi eſt in di
nerſis locis ſicnt dictu ſuit in paralyſi. Et quicuq. itorù aut eſt
initians auſt ſuccedes ad alias egritudines ſiut ad ſignuà pleu
reſim furſen t ſimilia.

Laue
Spafmi nò proportionati ad mâm ſunt accidentia
ale aſtutum o. t ristitio a foliatio còtùnifugis ner
ui er vulnere diſcoopti puroſo dolor púctura alialis venenofi
coſtio t applicatio rerù venenoſar: t còciano cæ nervus ab ali
le mèbú ſiue abſoluta ſiue nò abſoluta dùmiodo nerui nò le
dank p eantiam t magis spafmanti nervi ex còitate stó i mari,
cis q5 ppepter alia mèbra. Spafmi de repletoe cæ ſiut plegma
vt in pluribus, deinde melàcholia vt ſanguis rarisíme corala ſi
ne huores apoſtemèt nervù ſiue nò. Et aliquado e ſyefositas
et eſt er bis q veniut in hora t reouëtur in hora t vulgar itér vo-
catur graſo. Læc antecedètes t id hùores ſi act hùbites aut
apostemantes nervos liſacìedi hùiditatu a ſebre. Læc pruni
tiue ſunt crapule brieiitates ſomnus ſup faciætate. Exercitu for-
z e corpore pleno retètio eueni t eſoſuetar ingredi etia balne
u3 còpe pleno. t ſimiles.

Læc spafmi de inanitione ſunt ſe. fortes leuunta vigilia acciden-
tia ai ſoſtiter ericcatica fluxus vêtris t alie eùones fortes t cete
ra pìeter modu ericcana.

Signa
Bifunctia itér spafmu t epilepsia ſi q. epilepsia
è còs toti t ristulif velocity t eú piodis t nò
nifer ianitioe t auſert ſenſu. Spafmè èo bis ab oppòſi dì
spafmè dicat epilepsia mebri ſic epilepsia è spafmè toti? còpiz t
simulant in motibus contractuus. cè. Signa poflica ſum
diſpoès còpòz. Sunt.n.pueri ad omities spafmos mariè diſ
poſiti. Et etiam ab omnibus marime relevables. Juvenes
ad spafsum non proportionatuz ſunt pniores q5 ſenes. Lor

De tetano.

21

poræ languinea et choleraica fùt puiora ad spafsmù q[ui] phlegmatica aut melaneolica. Secùdù tremor; et dolos círea collis et iunctas nuntiat spafsmum: fùlus cordolus et proptio cum diu erteitate est nuntius spafsimi. Oculi còtorio et facies in modu5 ridens est nùta spafsimi: fit-n. ex contractione ptù faciei. tremoribus egni eòcult. q[ui] aliquado cipicius a medico soleritù tan gut pulsi pronunciat spafsmù, anhelitus difficilis ingerectus. subspifis fùs qu[em] nò pòt dilatari pectus, ppter cotractione diaphragma tis et mukenlorù; et hno nunciat spafsmù. Signa còcol tantia bés fersa aphorismoz aphorismo liuy. In acutis passionibus cù se luctus la fùspiria malu. Stipticitas vétris ppter cootractione nunc mukenlorù ant an matricis ad fupiozà deruiatione. Retentio vúne aliquado: et aliquado emittit cu languie miſta ppter debi litate renu aut forte expressioné singultus. Soda tremor et dolos nunciat spafsmù frido: dentu5 cootractione cutis capitis. Si gna de moſtrativa est ipa actualis cootractione vel cootractione cùcipul fùs tenus diuerſus imodù ſagite ſaſcedés in medio fùt mor? et deſcedens in fine et hùbiles in principio i ipo nò apparant maſſe ſta diastole v ppter nimià ſتهón vnde oporzt fieri pulſus ve-lociones et frequéiones. Jüe arteria est calidio: alijs mébuz carido spumofo ignito proſtratius proſtratione. Bit at bie pulſus a pulſu principi p[ro]ſtimation: qu[em] bic ſit ſتهón et magio maſſeſtus. Signa spafsimi no proponutionati ad mäz ſuti cæ iſe de quib[que] p[re]ſt fermo. Et vero spafmo de replectio ſunt ei cæ. Bistinguif inter languinea et phlegmatica p[er] ſigna ſepiwo decà. Et cæ primume iſpam significat. Signa spafsimi de inanaition est q[ui] latanei fit et p[re]ſseuerunt cæ. Inanietes.

Pronoſtica ois spafsmus vnueriſalis est vulnere est mortalis. Secùdù spafsmus de inanitione cui in principio nò reſcritur est mortalis. Tertius spafsmus ad poſtoria est ceteris d[eterior]. Nartu5 habef q[ra] aphorismorù. In ſe.n deficiéte ſi labuſs aut oculus aut ſuperciliu, aut nafus d[ist]oqueaſ aut nò videat a debili eriſtè ſeritate quod cœcibus h[oc] ſat ſi est p[re]ſe moſt. Quintiù vétoſitas multiplicat cù tremore vétris moſte signi-ſicat Sexti saltus ſuperſluus arguès multitudine vétoſitatis. malus. Septimùs spafmus nò proponiſat? ad mäz.nili[que] ſit n[ui]ueriſalis est vulnere fm pl[im] est falubre.

De tetano.

### Etanus
Aua ſi totu5 tenéſa cítaſo greeni de ruatù. Et ſm.A. ſecùda tertiu capi tulo p[ro]prio. Egrutudo officialis prohibéſt virtutè mo tuam a cootractione mébto: de quò aptitudine èt v[est] còtrahur pp nocumètus in lacertis et neruis. Et.n.tetanus morb? in ſim et in figura et p[ro]terea ſi officialis.i. coſpositionalis vel mébuz officialis.i.organiſi. Ma licet fit paſſilio neruoz èt tamé principa liter organico: q[ui] principali? et i[mi]diatimus ſunt ad motu ordi nata m[ui] humánà necesſitat: nec ynquà est in neruis q[ui] ſit in oiganicis. Dicib p[ro]vibut virtutè motuà a cootractione mébto: et ad diſiam spafmi cui? est mébra còtrahere, et ſubditur pp nocumèt u[que] in lacertis et neruis. ad diſiam priapismi i quo nò est leſio neruorù nec lacertorù vifide ſed folu ipa t[ed]icè ex multitudine vétoſitatis groſſe repleſtis venas et arterias. Lòra ſegq[ui] tetanus nò dit a paralyſi. Dicif q[ui] tetanus prohibet virtutè motuà a cootractione mébto: cù iporù etenéſto: palpizus vero et iporù mol ſulificatione, p[ro]terea diſinitio è ſuppléda, Et p[ro]ptor hoc èt differt a spafmo in facto èe. Alcuz ès vero dictio arabica varijs modis accipit, vt vul. A. in caplo: de tetano. Quadoq[ui] spafmo muſculorù ſurcule. Aniq[ui]s pro spafmo oculi, q[ui]s couertif cu tetào. Sed p[ra]ſe accepta. Alcuzè èt etanus a c[ha] frigida et a vétoſitæ te prouenienè. B. A. in caplo: p[ro]t et ſi ceteri aucto: ſunt multu5 yari in yu hor terminorù accepitées frequèter ynui p[altero]. Sp[es] tetani ſummo: ſut sp[er]ſa spafmi. Et.n.q[ad]o n[on] p[ro]toſitas t[us] ad materià p[é]dés ex eſtéd ca: ex quib[que] p[é]det spafmus nò p[ro]poziuſat us ad mäz. Et q[ad]a tetanus èt p[ro]position? ad ma: teria dupler eriſſe de replectione et inanitione; cæ ſunt eedè ni: q[ui] in tetano ſunt duo spafmi diuerſorù muſculorù et neruoz ad eppoſitas p[es] ſiue diſras trabatu: iu[no] duo t[em]ſip quòr et ſتهón mébri: réanet recti et extéſuz ad nullu5 diſiam còtractu: ſi cut i[que] c[et] nocumètus in muſculis anterioribus et posterioribus.

aut ſi ſolu5 vnus neruus aut muſculus ſit leſiu: ille est leſiu vniformiter p[or]u5 erépi gratia: m[à] penetrat p[or]uſas neruus in to[to] neruus vnde nò magis còtrahibilis est ad vnà p[re]t qu[em] ad alia: Sed in spafmo erit in vna parte ingroſſas illar[que] p[re] coſequens tra bit ad ſe reliqu[à] parté: Sed còtra m[à] exéſi in vna p[re]neruus dilatat illa: eſt c[ha] abreuiationis nerui fm longuindine multo ma gis exéſi in toto neruo: et dilatatis illu: erit c[ha] abreuiationis et? Ad hoc d[omi] negado coſequentia q[ui] ois p[re] erit equaliter extéſa fi cut in maſuru[bi]ndiq[ui]s q[u]hter extéſo fm lògitudine et latitudi n[é] nò magis còtrahet fm longuindiné q[ui]s latitudine: ed. F[3] o[es] differentia extéſet et maiorabif. vt F[3] huc modu5 mébra ndiq[ui]s apoftekta vt nò flecti p[os]tiniſt dicuſ tetanata: Sút.n. fm o[em] diſ ferentia magnificata; et p[or]t ſit e[que] tetanus de inanitione mébto vni formiter exſiccato et nò cootracto cui? cæ ſut eedè q[ui] spafmi. Et sic aliquado videmus brachiu5 aut crus arefactu: iexteſible. Et ſi erit tetanus nò p[ro]poſitātus ad m[à]m ex ſimilibus caſi còtigés ex q[ub]us prouenit spafmus: c[ui]t ex caſis primituſis vt c[ui] h[oc] doomit ſuper ſe dura: aut in ſomno ynui mébuz còpimit aliter: aut aliq[ui] mébuz mébuz ſune extéſid aut p[oc]tui tal[er] vt méb[ui] non p[or]t flecti ſut aliquado ex ſilibus caſi méb[ui] spafma: et nò p[or]t extéſi. Alcuzè q[ui] p[re]p[ro] ſumptus p[ueni]t: aut ex frigiditate fine m[à] cògellante: aut ex m[à] frigida groſſa ndiq[ui]s équiter mébuz extéſéte fine apofetem fine nò: et ſi ſar a vétoſitate vnde ſi m[à] pa ſlifis c[ha]gèſet aut refolutio p[ib]t? ſubſtitubl[que] ingroſſet taliter vt méb[ui] remaneat extéſuz ex palpi: ſiet tetanus ſute alcuzè. Tertiu5 et aliquado ſit i[n]cipièdo aliquado succedit alijs egruindinibus ſut ſiquinat[ia] et pleureſi q[uæ]admodu5 dicti: eſt est de spafmo.

### Signa
Súmunk eod[em]o m[à] ſut dicti èi ſpafmo. Ueru5 tamé ex ſignis p[ro]ſticiotæ tetui est ſalutus plu[mi]rum. gravitas ſmonis: durities in lacertis et dolos i partibus p[ò]ſdilu5 y[ſ]b ad aloſos. Et difficultas deglutièdi: et c[ui] ſcalpif n[ò] delecta. Secùdù vrina ſut putredo et v[ir]us h[oc] bozippillatione et te neboſitatione in yu ſu doſure et capite, et ceruice ſignificat extéſi: ed in vtrisq[ui] lateribus futurà 7c. Tertiu5 c[ui] tetanus coſi incipit clau diu os: rubeſcit facies ſi dolos: fortior: et nò p[or]t ſoſbere multipli carit palpitatio et lachrymanque 7c. Et et inter tetanus i ſpafmu in principio ſui est q[ui] spafmus in lacertis incipit c[ui] motu te tani y[er]o principiu5 est in lacertis c[ui] q[ete]. Cetera ſigna demoniaturatia ſperù c[ui] ſuarù cárui ſut ſilia his q[ui] d[ea] ſut i ſpafmo.

### Pronoſtica
Tetanè è egritu do acutior ceteris p[iti] b[que] q[ui] ſit spafmi? et magis p[ri]ntioſa q[ui] ſunt duo spafmi vnde de iuxta aphorismorù q[ui]tè particule. Quic[ui]s c[ui]s a tetano appreſhédunt in q[ui]tuo: diebus p[u]t. Ueru5 spafmus de inanitione est deterio: q[ui] tetanus q[ui] còtrahit fm o[em] ſonificatione. Sènd ille tetanus est malus q[ui] p[re]cedut febres èſe p[abiles] c[ui] inquietudine fleu[que] et alienatione et ſit color: citrinus p[u]t eras et ericacè os et labiu: denigratur lingua et exasperatur p[er] extéſi. et.n. ex inanitione. Tertiu5 ois tetanus a p[u]culi one cui affacio ſingultus et permútio ratois est mortalis 7c.

### Ed
L'irca d[ea] i l'terua. dubitat. Quare spafmus nò est it p[ro]diicus fit epilepsia. c[ui]s tamen epilepsia fit spafmus vnueriſalis. R[é]ſpòſede q[ui] aliquo do ſiut spafmi p[tic]ulares p[ro]diici: vt quèda mulieres spafmank in manibus fm per lotos aggregatiois materie in matrice vt B. il libello de ſpamate caplo: ſebo. Secùdo p[or]t aggregari i alio mébto m[à] per cògeſtioné: vel q[ui] ipa recipiaſ ab alio mébto in determinato p[re] q[ui] erit factua spafmi p[iod]ici. Dico tamé q[ui] epi lepsia p[es] ſenſita est p[iodica] frequéntis q[ui] spafmus: q[ui] ſit ex de ſectu cerebri et multa malitía ip[io]us cuius deſfectus n[ò] corrigit niſi a coſde et epate: q[ui] cerebri ſit mébri: p[ri]ncipale: neq[ui] p[ot] recipe connectione p[er] exteri[que] ſp[er]tuit: applicata ſicut mébra p[icularia] ex[tr]inſeca, p[pter] ſu p[und]itatè et distatia ip[io]us cerebri: et p[re]ſi fm v[é] triculosus cuius in g[ubus] hec m[à] continetur. Alia vero mébra faci lius còtriguntur tam a membriis principalibus q[ui] non p[ri]nci palibus. Et virtutes medicinorum melius in mébuz p[articula]ribus penetrat ad p[ro]ſundu, Epilepsia et p[er] communitatem est frequentius periódica cum leſio cerebri etiam n[ò] valde magna ſit factua epilepsie in qua cerebrum contrahetur. Equalis tam leſio p[ueni]tes ad neruos n[ì] faciet ip[or] [ſ]ctionè. Et.n. n[ò] q[ui] fac

["De epilepsia", "bmōi cōtrationē tā in nervis quā in cerebro vt expellat a ſe no cumētū magis ſolicita de cerebro quā de nervis.nō eſ tī negā dū aliquē (spalm) ptcularē eē magio p[er] odicu certa epilepsia p cōtatec ſe.", "Um aliquod mēb[us] alicius cōtrabit et ad ſu q[ui] am redit origine auſt plura ex mēb[us] ſic diſ p[ro]nūt[us] ſpaſinat eſse pn[ut]iabimus. Spafm autē ſubito aut paulatī inaduit. Spafm at[ut] ſubito eu[n]eniēt iad[ē] p[ar]áda eē cura q[ui] a[par]alyſi conferre diximus. In eo tamē fricatione manuī et iunctione er oleo costino plus utimur. Spafmus uero q[no]re p[ē]te: ſi ſua uter accidit poſt ſebrē; aut poſt multa[as] u[er]tis solutionēs aut multu vōmitu; aut ſaguinis flu ruſz malus eē et uir curabilis. Quicquid tamen acci dit ei mederī iepicem. Ego n[am]q[ui]s bordei aquā; et u[ra] iacu toſa et molla miſtrabim, et i aquā dulce[da] tepi d[ā]p[ui] mittēus; et ūgem ex oleo violaceo tepido: et oleo ō ſeminib[us] cucurbite; et p[ic]pue neruo[us] radices iq[b] p[as]im exiſtit. In tia q[ui]q[ui] diu moſt er ex oleo uio[li]a, ūgār. De vinio bibat patiēs paq[ui] tamem multum babeat aque admittiā nutriat humidis.", "Jo. ar. 15.", "q[ui] Am\nAliquod mēb[us] biu[i]dit hoc cap[ri]s de ſpaſmo i tres p[tes]. In p[ria] p[ō]t signa ſpaſmus ſupta ex g[dit]a p[ui]s. In ſecu[da] ibi. ſpaſmus aut[us]. Ponēs vnā diſtinctionē ſpaſmi curat ſpaſmū de repletoē. In tertia ibi. ſpaſmus vero q[ui]. Curat p[ui]s ſpaſmū de inaniti one. p[ia]s[ia] p[ar]a eſt māſſeſta ex dicti. In ſecu[da] p[et]o p[ō]t p[ō]t haec diſtinctionē: ſpaſmus aut accidit ſubito q[ui] eſt de repletoē iad p[au]lante. Et eſt de inanitōe. Sed p[ui]s ſpaſmo ſubito eu[n]eniē tia eade[m]a eſt cura q[ui] ſup[pi]us dea eſt in paralysi q[ui] ſut d[re] reple tionē. Et tamen h[ab]eritio q[ui] in ſpaſmo idigemus amplius fricationē et iunctioē cu[m]a ut ex oleo costino ſup[pi]us ſcripto i paralyſi q[ui]m humo[]r ſit groſſio. Bebem et ſlect[em] p[ui]s mé br[us] ad oppoſi[t]u illi d[ie]re ad qua[tr]abitur. In tertia parte di[ci]t p[as]im [as] n[ot]re p[er] ſub pa]lauſi accidit poſt ſebrē: aut multa veniur solationē: aut multu vōmitu: aut ſaguinis flurx u[us] eſt ma lus et uir curabiliu[m] immo n[ot] p[ot] curari niſi i priepri piu[c]pio.", "Lurat at[ui] p[ui]s c[ui]reb[um]euctuānt[us] i terius et exteri[us] applicitiis que qualitatiu[m] et ſubfatit[ice] h[ue]c etāt. Et hec b[ui]s p[li]z debét eſſe frigida minus tamē frigida q[ui] h[ui]da. Et o[ia] que d[ici]t ſunt ma n[ife]ſta. L[oc]edat ni viniu[m] multe aque admittu[m] q[ui] d[ui]s ō ō ō nu[n] tr[ied]o n[.] h[ue]c etāt ſubfatit[ice]: Et cu[m]a h[oc] facit aquā multam q[ui] ei admittet ad extra copris penetrare q[ui]ro p[hi] h[ue]c etāt et q[ui]litatui. In ſpaſmo n[ot] de repletoē d[ui]s e[et] v[et] iu[n]us ad ſebrē ſeru[n]tō.", "Lura\nSpafmi de replezione quattuor exigit intétionēs cu\nratuas. p[ia]s ordiat debitū regimè. Scda euat ma\nterias c[oe]s q[ui] cám antecedèt et diu[i]vertèd[io]. T[er]tia reſolutu cám\ncōnnectuā méb[ra] cōſoſtado. Quarta corrigit accidètia.", "Aer ergo ſurta p[rim]a iſtitionē declineat ad caliduī q[ui] ſicuī. Bieta ſir ſcl declineat ad ſicuī q[ui] ſit valde tenuis p[ic]pise in ſpaſmo ynuir ſali ita vt ſint cōtéti aq[ui] mellis aut suchariaut p[ro] cibo ſumant panatā cu[m] paucu ſaluiu[m] minuſt iſeate; aut ou[n] ō ō ō ō ō ō ō ō ō ō ō ō ō

De epilepsia

22

oleo de tofto et croco. Et li fuerit ab osternate curet apo
siole fecuſi quæ 95 femp mitigat doleret cù vncitib[us] et epla
fris et ifundéo mébrú i oleo et ſimilib[us]. Et i oib[us] bis atedéu
è origini neurop cù humectatib[us] fecuſi plorimù tepatio i acti
uis: immo frequer cù poere egrú i una et oleo cot et quæ erit a
tina iduere ipfu camifia et caligis suffultis lana succida. Et si fu
eru a veneno aut a púctura venenoſop cura graſt fexta quarti
ta ta Rasi octano huinu, et origines neurop fomèntent cù húidis
decináubus ad calidú aut ad frigidú ſm erigétua rei venenofe
Et si fuerit a cholera p[afina] in ſto: aut alio huóre vomitu au
fecuus duca: et si fuerit a coítate alioru mori p[ro] ſic matricis egrí
tudines illius mébi curétur ſm qu 95. Bieta aut debet eſte te
nuis et decinás ad calidú aut ad frigidú ſm erigétua cæ. et acci
dena curent ſim qu 95 quæ.

Lura
Eſt al eadè q[ui] ſpafmi a ſimili cá veru idiget vt ma
gis ſeſtineſt quonuè ac eacuti quæ ſpafmus et er biſ[us]
valde couenunt eſt vt ferueat ſuccus aneti: et miſtat in ip[os] cau-
tus lus talda c. camulus canio aut vulpíſt 7 decoquaf donec diſſolua
tur et ifundaf eger in decocti ûe eins bis aut quátu[us] vel quotiòs
95. et i nò h[ec]e vêr tia diacritas ſucci vt in ea poſſet eger ifúdiba
beatur pene q[ui] in tali decocti ûefundat et loco nuche aut mé-
bio tetanato ſupponat qu[em] et ſic eſt finis huinu capti de ſalmo
et t[an]tano.
*Capitulum ſem de epilepsia.*

Pilepsia

Erege quasi captio vel captivitas
latine ex eo q[ui] ſpm Alexandrum te
net o[es] ſensibilitatib[us] captiva. Bicf[us] moribus caduca
ex eo q[ui] cadit patièſt cù ea, et d[omi]noBUS comitialis eo q[ui] aliq
hoc morbo i comiùs caderet comitia ad aliá die tráſserebatur
Lomum: etrode báſtur cœutetus vninaueri populi romani klen
dis ianuarij i capo martio ad magiſtrat[us] creādos. Et d[omi]no
morbue lunaticus ex eo q[ui] ſpm lune comōmeri videt. Et vo-
cat alij h[ierar]onof i. aceru morbus eo q[ui] ſp facerá pt[em] cortis poſse
ſideat f. cerebrus in quo alia[as] habitare d[omi]t. Alij ea eracliá vocat
eo q[ui] ſotis ſit et nò facile illud: hoc morbo d[omi]ncunt H[ercule]
captu ſuifſe i ppterea h[erculea] a q[ubus] d[omi] vel q[ui] ſotis in p[io]
ſternédo hoies ſicut H[ercules]. Et v[is] coméſalis q[ui] coméſatio
ne crupule ebriétates ſint iſp[us] cæ. P[edicon] vero a pueros
d[omi] eo q[ui] ſaclituer p[ueris] accidit n[à] p[edia] p[er]ce p[uer] latie. i pp[er]
boc a q[ubus] ifatilitu vocat. Ab A. vero ca. p[ro] m[of]p[uer]o[ni] qu[em].
Epilepsia ab A. ſic deſcribif eſt n[am] egritudo p[hibes] mébria alia
ta ab opatione ſensus i motus et erreccuòe nò integre pp[er] op
p[ulatione] còſtigente. Et q[ui] d[eg]e egritudo i figura i in ſin tap[po]
tione q[ui] p[ro] ſocietate. P[ro]hibes mébria alata i. in q[ubus] v[iget] vi
v[ir]t? ſensibilia aut motiva. Ab opatöe ſensus i motus et erecti
one nò integre: eo q[ui] ſotis ſit tollit o[em] ſensuſi iterio[re] et exte
n[io]ſi el 95 nò o[es] motus: p[ro]hibet t[em] vt c[orpus] poſſit ut eſi mo
ſit rectu] ſtare nò poſſet ſed in terrá cadit. Si vero ſit debilis r[æ]
net aliquid ſensuſi iterio[ris]. ſ cogitatine et memorie ex eo q[ui]
n[am] ledut qu[em] ſelus coſis q[ui] magus ledaf v[é]tricul[em] 2 duos poſſe
r[io]tiores a[n]nos cui? oppulitum è i apopleria. Et addif pp[er] oppi
latioem còtigétu. I.n cerebto n[ò]n. ab ſoluit ſepilepsia ab oppi
latioem cerebri i pp[er]tua et d[icuit]ur mo[bi] in via qu[em]. Alma.

Am aliquis cadit i terræ et torquet et mòmoe
tur et i tellectus amittit dictum? ip[er] epilepticum
fore. Quod ſi p[um]a erit ex p[os] aut feci migit
aut ſperma egret aut eſg[ito]: paſſio tunc est graui
or et vebementior:

Jo. Ar.

Am
Aliquis. biuſi p[ro] cap[mi]n in duas p[res]
In p[ri]a p[ò]ſu signa epilepsie. Cequ[do] cu
r[à] Scòda ibi. Si aut eger. P[ri]a in d. P[ri]o p[ò]ſu signa epilepsie
igni ali. Scòda signa foruuius et. Scòda ibi. 12 d[omi] ſi p[um]a. In
p[ri]a p[ò]ſu p[ri]ma signa. P[ri]mi è p[ro] cadit epilepticus i ſerectus
ſit. Scòm è p[ro] poſt caſu[ſ] com[ouet]. ſ[mi]tib[us] q[ubus] sp[af]moſis
Terni è p[ro] i tellectus amittit i. o[ſ] ſenſatione iueriò: vel mat[or]i
ptè et ſi o[ſ]r immo ſensuſi iterio[re] precipite audito. V[is]um 13 ſoſe
aligd tacu i p[ua]e epilepsia poſſu remàere. H[ec]n.n. o[ſ]ia ſiut p[um]
ſenſibili i motuo nò devite poſte trâſure p[er] v[é]triculo[n] nego de

ferri ad membræ pp[er] oppillatione. In fecuða p[ie] p[ò]ſit ſignu[ſ] for-
titudinis epilepsie q[ui] est eritus sp[um]e p[os] v[el] vrinani egredi:
aut ſpma aut eſgeſtionè et ſupplate aliq[us] eſiones. ſ[an]guſes per
o[ſ] aut nares. H[ec]n.n. o[ſ]ia arguut for[te] p[af]safmu[ſ] p[ro]pter qu[em]
pecu[n]o nò p[ò]ſot dilatari et caloze ſuccenſo in p[u]ſalibus p[h]ibita eua
cuatione fit p[u]ſa de q[ui] in apoplexia ſuſſicient dicti ſuit. Alie
ſitr eſiones ſiut p[ro]pter for[te] p[af]safmu[ſ] t[oh]p[resſion]é muſculop
v[ér]tis ſuper intefſtia et veſicà ad qua ſeg[ui] ſeſſio v[ir]ne et fecu.
Silt[ur] ad for[te] còtractione y[al]fozus ſp[am]itis fit ip[er]ſus effuſio. Et
ad for[te] còtractione cerebri ſeg[ui] ſeſſio ſanguis p[ar] nares i co-
[ato]rii n[ò]t h[ec] o[ſ]ia i alibus ſiut ſed qu[ed]a in q[ubus] ſem c[or]
poſt diſpònes qu[em]. Q[ui]ta epilepsia è p[af]safm v[nu]erſalis 13 plus
rimu[ſ] vel n[ò] ſit fine eo ſicut p[af]safmus p[tic]ularis è epilepsia m[é]
bri p[ic]ularis ppterea p[es] ſep[er] epilepsie ſunt ſere eed[é]e cu[z] p[es]bus
p[af]safmi. e.n. qu[ed]a p[es] n[ò] p[oo]p[ion]ata ad m[à]s; è 13 p[im] q[ui]
d[à] p[oo]p[ion]ata ad m[à]m; è h[ec] è de replezione et n[ò] de inanitioe
q[ui] epilepsia n[on] p[ò]ſot fieri a ſicitate cerebri t[in] tum q[ui] ſit ſubito
ſed p[af]safmus ſicu[n] non ſit ſubito. Secu[do] q[ui] cereb[us] non poſ
ſet tamat ſicitate tollerare vt multu p[af]safmetur q[ui] moria[ſ] cosp[]
pruti qu[em] cerebri ſiut mébrú p[ricipale]. Secu[da diuſi]io è q[ui] alia
è a p[ri]cipijs g[eneration]is: alia è t[em]pore. q[ui] è alia q[ui] atqua noua
J[ue] alia è for[ti]s alia ſbilis. alia materialis: alia imaterialis. Ali
aui ſu p[ri]cipiò: aliaq[ui]a p[mi]utado et alij a[gr]itidib[us] ut melac[io]
tia icube et ſimilib[us]. J[ue] aliaq[ui]a n[ò] p[iodica] aliaq[ui] p[iodica] et c[ui] p[io]
dis ordiaſt aut n[ò] ordiaſt: alia c[ui] motib[us] p[af]salmos: alia fine.

Laufe

Laufe
Epilepsie q[ui] d[à] ſut p[ri]mítur p[er]moſſus p[er]ut aui i capite
aut i aliquo mébro neurop[os] aut m[of] animalis
venenofi: aut p[ri]tuo aut applicatio medicina venenofe. Simi
luter ex ſer ſeb[us] n[ò] naturalib[us] aer nimis ſrigidus: for[te] putra-
ut p[er]us ſumis malis ſicut aer plenus ſumis elevatio a carbo
nib[us] n[ò] p[ò]t[eb]ib[us] tráſpirare: lumé i ſiut[eb] ſubito occurrés. Audit
[us] ſon[em]i et h[orr]édor: crupule ebriétates. et nimis ſame: ſomnis
nimus reſtetio e[ui]on[us] ſueta[pt] nimia ges nimi? mot
et pp[er] poſt repletioné. Loit[em] plurim[us] et nimia abſlinétia ab e
corint nimi? nimiaq[ui] tritina. S[ui]t et d[à]q[ui]a p[er] p[ri]priate e[ct]
et epilepsia: aut ſi epilepsie ſit occulta ip[er] m[à]ſeſtát ſicut ne
ſio ap[pi] et e[pa]tus h[ir]cini myrtha quoq[us] et ſuffimigib[us] cornu ca
p[ri]mi deſeg[ie]p[ep]ſiá. J[and]ui queq[ui] p[elle] h[ir]ci nouif excoriat:
aut que aliquato t[é]pore ſterenti ifuſa i aqua excitat epilepsiam.
Laufe corporee p[er] ſentitá i cerebro ſiut dolor fortis aut mal
[us] p[er]tulo ſies fortis aut folo q[un]ni. E[à]t imediata o[ſis] epilepsie
è opilatio caractatoria: aut è v[ap]ore v[é]triculo[n] impleſte et crigi
ne o[ſ]s ip[er]s nuche et neurop[os] aut er materia p[le]gmatica 13 p[im]
ſe[do] melacholic: atertio languinea: ararſiune vero cerebola. Et
[ur] e p[or] op̄litatio est c[ui] imediata r[é]otio: ſm p[im] p[ov]at aut v[é]tosi
biu et adjuſt réotio: ſut h[ó]bores a q[ubus] vapores i ventoſitas
e[le]uam. O[pp]ilatio vero attenuatio ſit ab eſt[á]e c[á]is meati[que]
n[ò] in v[é]triculi: ſm p[im] vero ſit ab ip[er] virtute contrabeté cere
biu ſiutulamata a p[er]t nam: ſiue ſit p[em]entia i cerebto ſiue aliu[de]
c[ó]icata. Et p[er]pterea 13 p[iz] ſp[am]itis c[ui] motib[us] p[af]salmos:
q[ui] ad còtractione cerebri ſeg[ui] et còtratto neruóu. Et ppterea
m[af] p[im] è n[ò] p[oo]p[ion]ata ad m[à]s. Epilepsia vero ſea p[er] apolla
lanţo coarctatoria n[ò] còcorrëtute virtute ad còrrahédu cerebroſe
est ſm p[iz] fine motibus p[af]salmos. Cæ a[ut] ſepilepsie p[ co]citat
ſunt aut a t[om]o ſicut i februibus. aut erili. aut a ſto p[pter] foſtem
dolóre. aut for[te] ſamè et ſit c[ó]itaes abſoluta aut p[pter] p[en]tia[ſ]
b[ó]oris calid[ut] aut frigidi i eo c[ó]icantis vapores cerebto c[ó]ita
te n[ò] abſoluta. aut est ab epate. aut ſplene aut ab inſteſtuis: ſic
in vermibus ant dolore ſouti. aut a m[ir]ach. aut a[renib]ù, aut ve
ſica. aut a matrice et ſt frequenter. aut a quocuq[us] alio mébro p[]
ticulari ita vt a pollice pedis p[ep]e eleu[que] vapores venenofi: q[
]dui attigut ad caput faciut epilephá. H[ec] a m[ir]ce frequerit fit d[]
[ip]positio mixta er syncopi i epilepsia ip[er] vaporsib[us] ne magi[que]
con i n[ò] magi[que] cerebto c[ó]icatia. Et quando q[ui] e[qliter] vap o[ſ]
t[em] ſp[am]atici ſiut deteriori[es] q[ui] méstrua; et q[u]d[am] o[ſis] a v[as] ſp[am]i
ci viri cognovi eleuari vapores a ſp[am]ate alterato faciétis e[pi]
ep[ſi]a p[or]ſe ſiut in[om] motib[us] p[af]salmos q[ui] t[ad]é c[ui] debtria aurilij[us]an[la]
ti reſſututua est. [Signa] quidem quibuo differt p[af]safmus ab
epilepsia ſuperius d[am] ſaunt. D[iff]ert autem apopleria ab e[pi] p[ſi].

## De epilepsia

q: epilepsia e cù motibus spafimosis fin plurimù:que nò sunt i apopleria. Differt àt epilepsia fine momb spafamosi ab apoplè:q: epilepsia fm plurimù cito soluit: et aut paroxifimus z rarissime termiak ad paralydim apopleria si fut: sit interficit si debilo termiak ad paralydim fere semp. Differet àero inter epilepsia forte fine cocractiòibus spafimosis q: termiak in para lydim z apopleriam debilem que etià terminatur in paralydim nò est perceptibilis: sunt eniz fere eedè et ab eisdem causis pro ueniente z. Et si est lignum divincentuì illud ſumitur ab etate. Signa vero pronostica sunt gravitas caput: incubus: vertigo: z reliquia ſuperius poita in apopleria. li enim hec ve niant in ſene pronosticantur apoplexiam si in puertos epilepsi anni: in mediis inter bos nunc epilepsiam in apopleria ſe euudum corporum dispoſitiones z.

**Signa.** demòstratua ſunt que dicta ſunt in textu. Jèt viriditas venarù que ſunt ſub lingua: cù hoc qò est pronosticù est etià ſignù demonstratiù. Signa vero epilepsie per còitatem ſunt notumenta aliorù mébroz uzece dentia:cum quorù augmento multiplicat: dimunitione dimuunt: ablatione aufertur: et etiam q: nò ſit ſubito: et eger ſentit paulatnm aduentù eius: et eſt cerebrum i cume in ſuis opera tionibus nifi tèpòre perorimiù. Quàdo vero est p: effentià ſut signa his cotraria. Mébroz àt his còicans cognosſcet ipi? no cumeta: que aùt ſunt mère paccantes in capite cognosſcet p: signa dominij plegmatij melàcholie: ſanguis cholere ventòſitatis z vapòu que lepe de cito ſut ſuperius pècipue in cephalea. Læc aùt primitive ſunt ſibi signa.

**Pronostica.** Epilepsia a generazione rarissime curat. Epilepsia accidens pueros uſq: ad quatuor: anos plurimù interſicit ppter multitudinè materie: z ſtricturà viarù, o3.n. si epilepsia d3 curari vt eac ipi? réoucat: fi ſi nut m: p: expulone ad nare: ut p: colatoriu: aut p: pmuſet ad etteri? aut i palysim t: ràſatifi: ſint vapòzes aut vétoſitates p: re: ſoluan: fi dolò p: mitiget: fi mala còp: lèrio p: adquef. Tertiu: signa epilepsia accides pueros poſt quatuor anù frequet curar: circa kiij, aut. rxy. calòre ſc: acutio: z materij paucificati: z. Si aùt mé trobus nò curatque deces p: nù curabit. Quartu: epilepsia melàcholica est ceteris deterior: licet rarius euenien: q: p: plegmatica. Quintu: epilepsia est forſizima cù qua ſi ſunt fortes spafumi: deinde q:es longa: cù p: lògàta: paroxumi nec etià reminiſcif caſus: z pècipue ſi cu ea fuerit ex: p: lio alici: ſuperfluitatis. Sertu: epilepsia p: còitatè fm plurimù ſanat. Septimù alſahaphati moſſea aut alia bmòi aperiètia i: cute capt: si aut partubus adiacètibus ſunt termiùs epilepsie. Octauuz quàdo paroximi: epilepsie cotinuan: in oì vispòne iterſit z.

Lura epilepsie.

Alman.

Si àt eger anſessionè ſetit q:li aligd ex aliquo ſu o2 mébroz eleuari: z aſcedéo caput petere: z vide ſyncopizat z cadit: truc o5 i borà qua ſentit illò àteçp illud accidat mébroz a q: p: cedit ſoſtiter ligare, p: bitè bitàq hoc acceſſione euenire. In tèpòre uero q: teis còp: multoties erit euacuàdui cù pilulis cochis.

Et locus a q: exorit paſſio ex finapi z pipe z euſor: bio ac melle anacardi erit epitbimad? z epitbima di muntruè erit donec uesicet: z uesice rùpàt: z aqua que i eis è colecta effluati:pe quoq: nò cito ſut: ſolidade quinimo dimittède: ut q: i eis coligit emanet: deide ſolidet: hoc eis huius egritudinis oio exiſtit ſalus. Ad ultimù uero uetòſe z parua ſcarificatione ſuper ponere utile est.

### Jo.Ar.

**Jautem.** Eger zc. Bic pòit curà epilepsie. Episìo p: còitat. Scò p: cèntià i

cerebro. Scò a ibi. Quod ſi cù epilepsia. P: dia ps in duas. P: io pòit curà epilepsie p: còitatè a mébroz exterioribò. Scò p: còitatè a nò. Scò a ibi. Eger yo. P: ria ierù i duas.

P: io pòit curà epilepsie p: còitatè a mébroz exterioribò. Ichoa te portíſmo. Secundo tè getis. Secunda ibi. In tè vò q: nòs. De prima p: cito dicit q: ſi gete àræ acceſſa ſentur iu q: d: eleuari ab alig: ſuòz mébroz: z paulati aſcedéo caput pe tere deide ſyncopizat qu: illud ad caput puenit: tunc p: cura o5 vt q: p: prorimù ſentit illud eleuari liget mébroz a q: ut illud elena tur ſoſt ligatura: f: cù aliqua a luta ſoſtiter strigèdo mébroz illib ſupra locu z a quo ille uapor: icipit eleuari. Hec nà q: ligatura aut o: p: obibis epilepsie phibèdo: f: traſimuz uapo ris venenofia: aut ſalè minuet phibè do ne totus uapòz ad ſu perioza ferat. Und ſi zapòz a mán eleuè liget zbachiu: ſi a cu bito adiuoritùs: a pède tibia: ſi a genù uel: tifra: ligura cedunt etià q: fi ſiat ligatura ifra locu z a quo eleuari ſert diuer tèdo ad iſerioza. De ſecùda parte dicit q: tèpòre getis iter unz paroximuz z alteruz erit multotés euacuàdui z pilulis cochis.

Sed hie nota duo. Primum q: euatiua debet hab ere duas: còditiones. Prima vt respiciat mébro: d: determiatù a quo o5 ſi eri eù vende forte in casibus ià dictis eét melius euare cù pilu: lis de hermodactilis euantibus a locis diſtantibus z a iucent ris: et i: ſimul a cerebro d: locis d: hortis eét ilas pilulas ad inuie permifcere. Sed vt e: uetur huo: d: determiatùs peccàs pilule cochie a p: dominio cù eant: plegma. Si autè peccaret melancholia oposterit et pilulas inca: cù ilitis pmicerez: alì quàdo aureas aut ſibi similes cholera ſecù peccante. Secùdu: est vt ante ilas euatiòes pècedat: digetiu: nò. n: poſſet humo: euacuari z pècipie ineptus euacation: z pèprie a locis diu: tibus nifi pècedète digetione: que et digestio debet respicere taz humo:es peccàtes q: etià mébra in quibus peccat. Secundo debet ſup loco a que mo: b: exorit apòi vêctoriu: ex: n: pis pipis euforbi: ana. 3. vna mellis anacardi oiu: ca i: quar to quatù ſufficit ad inco: p: z adu: z hoc vnguètui dimittatur ſu: per loco ab. viij. horis uſq: ad. n: i: ſone: locus notabilare ve ſicet deinde yefice cu: acu rùp:an vt aqua in eis collecta effluat z ſic còſeruetur vlereratio ad ſalè per. x: dies. aut plures et reiterit vêctoriu: z debent materia que est radix egritudinis ſit eradi:ca: poſtea pmuſat: ſolidari. Uentofe que q: cu: pa: ca ſcarificatione ad hoc ſunt p: ſicule trabédo materià ad exteri: ota: aut ergo vtrun q: fiat: aut alterum tantum fm mae exigièt: ſed materia exiſtète ſanguinea forſatte vento: plus conferret: vêctoriu: quò còiter vò: ſit ex cátaridibus: z fermèt: pmuſt: ad inuie: cù acete forſitumo: z loco ſupponat ad qua: titatè ca: stanee. Et p: es: co: nùnus còritus ad hoc y: al: ſit: rùta agreſt: ſed eſt leuio. Et quàdo hec n: ſufficere: p: pter materie diu: tià a mébro: p: ſuperſic: z p: orprie vbi nò eét mébra ſuſpecta ſi cut in cora natibus ſpatulis applicatur cauteriu: potentiale vel accidet: e: z permitatur p: fundari fm exigièt: u: tencatur ap: tu: p: r: dies. Alman.

Eger vero ſi àte acceſſionè naueſa: aut triftitià: aut cordis tremòre ſetit. Et deide egritudinis acceſſio ſe gur: cogend? e: multoties uomerè ex a: lìquio uomitu. Deide p: rà i: potu ſepe accipere p: uenit, Stòacho quosq: emplaſtru: ex p: ràica z roſis z maſtice z cortice turis cù vino odorifero ponèdu: eſt. Autrimetù ve ro eì: totu: taliter ſtatuèdu: est vt paucarù ſit ſuperflui tatù ſicut caro ſirà in ſartagine: z caro coacta in caſo lis z cibus qui fit de aue quadà que h: in palato den: tes z vocat taguid z caro de volatilibus z bedia.

### Jo.Ar.

Eger uero. Ponit curà epilepsie p: còitatè a nò. d: q: fi eger ante acceſſionè i: porimù ſentit naueſa: i: i: inclinationè ad uom tu: aut triftitià: i: còurbationè aut anxieta: ſtomatica: aut co: di: tremòre: i: oris Stòachi q: santi: co: appallauere. aut t: tròre: còdi: per còitatè a nò. deinde ſequr paroxifimus epilepsie debemus p: ouocare uomitu: aut cum impoſtione digiti i: or: aut penet: aut cum aliquo vòmitio: ſicut ex ſucco vel dectoo ne raphani in quo ſteretit infuſus helleborus per aliquos vi: e: ſufficit tamè comuniter dies vna ita ut de illo ſucco extrao

["De epilepsia.", "23", "helebozó humanſz.ij.cum.ž.ž.olyrmellis simplicis et ſuaſtepi\ndú p q'bozá pcedéte coſtí óe alaganóz aut hmoí rep viscoſa\nruz 3cidétú 7 exqſit fiat vomit? Secuó hoc nô ſuſciente\nheterbier a picrás simplice: aut q'positá vt ſi qd fmáſit eúet. T\ntio qofek toſus vt bñ digerat et ne materiá aliú de capiat cú 8\néplastre vt'ügueto. recipe. ipſce ca. 7 ſic. 1 pmo roſaz frí. 7 ſic in\npimo. maſticis ca. 7 ſic. 1 ſecuó coſtíc turis ca. 7 ſic. 1 ſecuó cú\nvino odóſirof aggrefe: 7 ſi op q'óleo addaſ maſticúm vt de\nſpica vt cy donio: 7 é tamé melí 1 imodú ſomét abſz oleo 7 cera\ncú philroto ifuso y vino 7 bñ expſito et 7 ſupſcripta q'bo decoda\nfuerit eqliter de ipís fumédó. Tertio nutrimetú eí ſit bonó pan\ncap ſupfluitatú 8 dlinás ad ſiec 7 7 prie humo: exſité pleg\nmatúma, 7 pterea carnes coméada ſaftá: aut frixa ía ſartagne\naut i caziolis q'ſint magi cupe alis cócaue qz ſartagines 7 ſint\nfacilís digestióis: ſicut auís vocata taguí qz 35 détes in palato\nq'nó é i regionib q'nis: 35 loco ipſi 7 ſint pdcies: turúfrágueli\nm ſiasian: turtures que augumetú facíit i cerebro: 7 augetí et tel\nlectú Similiter caro hedia lepo: 7 iuuenú é ad huc cœuenkens.", "Almanfor.", "Quod ſi cú epilepsia ſen ſuiz affuerit teneboſitas\net debilitas: nec aliqua ò p predictis ſignificatibò? iuenia\ntur: ergo pilule cochie multotíes ſut tribuéde: 7 cútis\ncókuatio ſubtiliáda: 7 cibaria q dixim? dáda. Harga\nrím? qq'q fieri 7 d3 Sternutatio et q's dixim? puóca\ndat: ac nariib peóie puluis ſubtilíſim qui similiter al\nchol inſufflandus.", "Quod ſi epilepsie. In hæ pte pòit curá epilepsie p eentias:\npimo phlegmatice. fecuó ſanguineec tertio ponit electuarú. qrto\nredit ad coplédú curá ſanguinee. Secuá ibi. Si q's auté Ter\ntia ibi. Electuarú. Quarta ibi. Electuarú hæc. Be pma pte di\nbit cí ſi cú epilepsia ſuerit teneboſitas ſen ſuí. 1 cozntuto 7 di\nbitas i. dimutio ſen ſuí. 1 tás iteròp qz exteriòp nec aliqua ſignifi\ncatio de p predictis iuenat que nobis ſignificet epilepsia fieri p cói\ntaté ab alijb msstés: 7 hoc maxime q' ſent accieſion eí: 7 tunc\nergo ſunt multotíes dáde pilule cochie: 7 materia ſecuó pluri\nmú é phlegmatica: Sz atiéde vt š q digestones pcedát: ſecu\nda q puaſio. i. dieta é ſubtiliáda ſicut dícef: 7 charia iá dicta ſunt\ndáda. tertio fiat et gargarísm? 7 sternutatio et ſuple etiá maſtica\ntio cú bis q ſepe dicta ſunt i capitú pcedétbí. Quarto puluis\npeconic. f. radicite: aut feminis eí ca. 7 ſic i ſecuó 7 pfo in epile\npſia ſubtilíſim? ſicut alcohol. i. puluis q. i radúis ſolis aparet é\ninſufflandus naribue. Almanfor.", "Si q's auté cú epilepsia i facie 7 oculis rubedinem\nbabuerit: 7 venar grossitié: phlebotomá'd erit ex la\nphena ſaguííí ex carnositate tibiar cíu vétoſis erit\nextrabéd. Capiti pterea oleú ro. 7 acetú ſupíſudatur.\net abſtineat a vino 7 et cepis et alleis ac ſinapi et por\nris et apio et fabis et canabit et poſtremo ab oib' fu\nmú caput alcedété 7 repléſe generantibus.", "Jo. Ar.", "Si q's auté. Pòit curá epilepsie pédétis a ſaguine acerebro\net ato tocatatque cognosceíp rubediné oculop et facié: groſo\nſué venar: 7 alia signa qb 8] pupta: úc i pmys facièda é phlebo\ntomia d yena saphena 15 melí ex abab' 8 díde vt legaf vítima\nparé buí apéti ex véa basílica 7 ſuple aut cephalica: 7 poſte ſi\nopotuerit ex veis magi ppríis ſicut ex veis que ſunt ſub li\ngua: poſt aurea: í fróte i cute capit: nô dico i oib' 15 qb' vide\nditur magi expedire: q cognosceef i pſap: téhione 7 groſtitet et\net ad diuersioné docet ex carnositate tibiar fieri cú vétoſis ſacri\nſicationé cuí ſimile ſi opotuerit faciédú éi natib' 7 í spatulis.\nTertio fríto tóperóib a pti ásteriò apponi oleú roſaceú trí\nplú ad acetú ad ífrídádu 7 ſpuntédú. Quarto eger caueat a vi\nno: carnib' oib' ſanguine: multiplícitib necno: 7 cep is alleis\nſinapi pòzis apio a ppetate excitáte: phlepsia ſabis canabit q\né cauloí ipialis. ſ.caputú 7 ab oib' ad caput euaporátib' 15 co", "medat ea que ſaguine ifrigidát ſicut pánicí eduína acetosó 7 ſi\nmiles: 7 bibat rob. i. ſuccú p 6 coctione ifpilatú ad ſolé fructú\nacetosó 7 ſic acerete granati et ſimilum.", "Al.", "Electuarú quod oi epilepsie ſpetiei remedium af\nfert. Recipe piretri ſikelos ſticados oiuz ana. 3. 2. a\ngarici. 3. 5. coz: dumeni reccitis 7 acuti ſse optime: ari\nſtologie oiuz ana. 3. 1. 2. 5. dide extrabat ſuce: er ſquil\nla mult? cú pari quátitate mellie: coquaf 7 cóí ciáef\neo ſpeties 7 fiat electuaríi ex q paties qu otndie ſumat\n7 caueat ſibi a cibis groſsis. Electuarú boc oib' epi\nlepsie ſpetieb? excepta vna ſanguinea qua: B. noina\nuit 7 nos etiá iá ſecim? métioné opitulat: cuí vidi con\nferre phlebotomí ex saphena p2' 7 poſtea ex basili\nca: deide eí régimé ſit ex bis que ſanguine: cozporé\nminutú 7 ipluz ifrigidát. A carne pterea 7 vino abſti\nneat 7 bibat rob acetosó fructu: capiti qzq ſuppo\nnát ea que ipſum infrigidant.", "Jo. Ar.", "Electuarú. hæ pòit electuarú: coſerí of epilepsie fter qua3\nſanguinee 7 cholerice cuíus descriptio é hec. Recipe pireni ca.\n7 ſic. in tertio aperitui appilationú colato: 2 y nariú extrabétis\nphlegma: ſikelos. i. fileris: mötani ca. 7 ſic. ſecuó multú valé\nſics in ſoda 7 ad iprégna: de: 3 mirabilis co forțatiui ſto: 7 viscep\nſticados capitalí marie ſolutíi phlegmatis 7 cholere módú\ncatiú cere: 7 neruó: ana 3. 2. agarci q'ed ſe mediat domesti\ncæ evacuás a cerebro 7 neruis. 3. vi. coz: dumei. i. carui agrestis\nvel cardáomi ca. 7 ſic. affe. ca. in: qrto ſic. in ſecundo resoluſt\nvétoſitaté 7 propie in epilepsia aritlogie rotúde ca. 7 ſic. in ſe\nſeúdo resoluſtis vétoſitaté ana. 3. 5. de his accipiat fm doſim\np predictá descriptá in textu 7 cú ſucco. ſquille multú icsíno 7 so\nlutúni phlegmatis 7 melle an qua: cú ſic in electuarú: píz\npm bulkédo ſuccú ſquille cú melle do nec: ſufficienter diſpume\ntur poſtea ad datur pulueris ſupraſcriptí p vnaquaq. 1b. ž. 2. y.\n7 2. de hoc accipiatur in máe ad quátitáté nući 7 poſz accepí\nde eo in ſero cú itur dormú: salté p duas ho: as. aut tres poſ\ncen: lenem.", "Lura\nEpilepsie est duplex qd: n. admistráda tpe poríz\nmi diuertédo cú fricatíóibus ligaturis forút ite\nratí 7 sternutatíibus 7 ſuffumigúi ex affia cato réouet poríz\nmu 7 yocet vocib forútibus 7 cíus facies aqua frida aspergaf\nnec ó dígi: cótoque an: fiverú in hoc differt a cura apoplezie\nq'nó óv q faciam? 7 porízmo cíus euiones q: picipútur in apo\nplexia qú ſit breuis teriano: neq: 7 in apoplexia ſit Sternutatio\nnes q: 5 picipúnt qú, ppter multudiné máe ſit ibi timó de ewš\nagitáta maioríi qz in epilepsia qu3 a pluri má pédeat, hi é ver\nſus in aure dicti ſubito relevát a porízo.", "Balſpar ſert myrát: tus malchion: baldaſar aurú\nhec tria q ſecú poſtabit noia regú.", "Soluítur a mo: bo chríſtii pietate aduco.", "Aui é ſecú hec poſtat liberátur ab epilepsia: vi vero porízmo\nepilepsie cén: cóținuì aposteret phlebotomare 7 euacuare fm\nertigétia máe ſicut in apoplexia: Et extrinſeca forția applicare i\ncut yelicatía cauteria 7 et ſartaginé ferreá vt in aptia te.", "Lura\nEpilepsie a vulnere capitis ſi eueniat popter com\np: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p

["De epilepsia", "toſe cù ſcarificatiœ ſuperponatque ſplafra attractiva, et ſpria coſtra gen? aſtalis moſdétis, et ſter cetera applicatio atatilù nouiter i terſaſtoz aptoſe cù colof actuali còſert trabêdo ad ſe venenù et 15a viuà cù ano applicatio còſerut et locus ſuperio: defendatur cù aceto et forzi ſtrictura p magna, ptè eúm, et mébza principaliá coſoſetur cù interius et interius applicatis: p[ic]pue cuſ tyria ca, et bezahabrica còtra illud venenù exibeanque nec in his mébſiº còpetut ſolutiua ſaltem forna neq phlebotomia. Si vero ſum perſit venenù, p[ure]cui p[er]ſi? vòt? exſit? et ſi quid ſupè cù liniuò b'deæcaſ, cù multo oleo ca. ſumpto: aut catica, et cluſteri. Tertio mébza principalia còſoſet, et dèſ bezahabrica 2tra uta venena Et ioc caſu i còpetit phlebotomia. Si vero p[é]deat ex labore aut ex aſpec luminoſo et ex audiſu: ſonuon, terribilis aut er timore et ceteris aie accidetub? caſe p[imitue] remoueat. Secun do iucaſom? tges et flìgù regimè ſechü, q[ui] 2ɔz odinetur. Et ſihumoſe p[os]iti ſint ſin ſluxu diuvertat et getéſ. Si vero p[é]deat at ab aere malo venenòſo aut feretì aut putrido aut pleno vapo titb? malis ſicut carbonù: caſe p[imitive] ſimoneſt: ſtat fricatios et ſtilig diuſerioſo: et p[ure]cure vaporis i capite còtèt i ſoluto i fri catione aliqui capitis i p[ectinatione] excribiſtq[ula] illa q[ui] cerebriz et co: còſoſitur iter? et exteri? applicata et 2odora: utam t[em] stipta ca, et valde oppilatá ſup capite ponat. Ex his potest elici cura epilepsie p[é]détis a reliquìs p[rimities] 2c.", "**Lura** Epilepsie p[é]coſtate, v[ér]còp[let] i ſentionibº. Prima euacuat. Seda diuertiit tamen a mébzo mittet quæ a cerebro. Tertia diſpositione mébzi mittetis corrigit ipsum con fontado. Quarta vias tráſit? ad cerebrú claudit et itercipit. Qui a cerebrú p[or]ſat aut ſeipiat. Seda accidetia cogniſt. Septima ordinat debitam regimen ſex reruum non naturaliù. Unde ſi p[é]dét a mébzo exterori vtptanda vapoie elevato a cora vel ge ſup p[ro]m materia p[ro]ppositionis illi cù eúſ: ſecundo vapores venter fricado i ligáde parté illa iſerioſe, t[ib]biº. Tertio materia ex loco eradiceſ apponé do ſup loco veſicat a: aut cauteria. Quar to: œc? ſupioz frigat ſonu ſtrictura vt vapores non p[os]int ut ſupioza penetrare. Auito còſoſet cerebrú cù iter? et exteri? ap p[oc]licitis ne huiuſmodi matèra ſeipiat. Sekt o curenſ accidetia. Septimo régimè ordinet ſechü, q[ui] 2ɔcet: plures b[ar]ſi ſiètionum ſumul ſunt p[oc]fiède. Similiter ſi p[é]deat a ſlo aut a matrice aut a vafis ſpermaticos i ceteris mébuis p[eda]ctat vt ià dictù è. Et ego pon p[on]e erépli de epilepsie p[é]coſtate a matrice.", "P[r]imo ergo fiat eúmo p[ro]ppositionalis materie peccati ut i ſi pen deat a p[le]gmate euacueter.", "Secundo materia et vapores diuertaſ fricationibº; ligaturis apſpositionibº? v[ér]toſa p[or] cortis: et tib yſ 2s ſcendendo.", "Tertio materia a matrice eradiceſ p[u]oacido méſtrua cum phlebotomia ſaphenar: aut venè q[ui] è i curvatura poplitis: et cuſ naſtabilibº p[u]cataibº: iter que p[ri]cipatù optiet farina g[it] cù merciu reuali ſuppoſa i matrice et ceteris rem edijs mébuis p[u]oacubº? et matérias i matrice còtétas eradicatibº? et ſi eét ſpermatica coi tu educaſ ſi fieri p[os]t: aut ſibi p[ro]ppionali: aut cum excentibus ſperma procedatur.", "Quarto vie iermedio caudatc cù ſlipicis apſcriptis circa regi onem renuit et utiſicet et debita ſtrictura.", "Auito caput p[er]ſut ne recipiat cù iterius exteri? ap[pl]icitis.", "Sekt accidentia curentur.", "Et ſeptimo regimen ordinetur ſecundum quod dictcur i epi lepsia per effentiam.", "**Lura** Epilepsie p[é]effentia ſer exigit intétiones curatiwas. Prima d[ig]erit. Secunda eúat. Tertia diuertiit. Qua cauſaz còliſtã reſoluit et eradicat. Auita còrigit accidentia. Serta ordinat debitù régimè ſer rep: ns naturaliù. Et i oibº his temp ſit itétio ad cerebrú còſoſatione.", "Digitevo vero i phlegmatico p[ic]ſic cù melle ro, orymellis ſim p[li]ci orymelle còſpito s[pl]litico ſirupo 2ſticados i ſumaf cum decoctionibº ap[pi]o. I. ſi p[on]e i p[on]e i còſado: p[ire]tri: aſſe: acot: or: ganis ſeleos: aritofiologia ro, si vero ſit mécalicola tunc dèſi firu p[ò] 2s epithymo cù orymelle s[pl]itico cù 2dcotione epithymi: dèſi firupº 2s p[omis] vulcibus ſuperius deſcriptus i ſoda mécalicola cù 2dcotione ià dicta. Tamè multa iſerit p[on]e i cura mécaloli", "cc. q[ui] huic caplò accomodàda ſunt.", "Secunda intétio in phlegmatica p[ic]ſic cù pilulis cochij[ae] hiera 2p[os]ita. Bat, hiera diacologntudes 2s filibº i ſed i mitta ex phlegma et melacholicæ è hoc p[er]p[riu]. Recipe ſikeios arithmetica: castori salis indi ana. 3. iij. radicis p[oe]ie trocifc[or]p[os] de squilla. ana. 3. vi. pulueris hicrepgire ſicados epithymi an. 3. s. polypo dij. 3. vii. agarici. 3. xij. collogntide. 3. x. i. turbiti. 3. s. ry. myroola nozú nigro: bellicorum emblica[ur] ana. 3. iij. lapidie lezui. 5. t. iij. i myrabolan or citriòri helletori nigri camepitbeos came dres ana. 3. vii. còſice piluli cù melle bellictico: d[os]ſis èn an. 3. v[sp]q ad. 3. i. 1. Sed ad materiá melacholicæ è hoc p[er]p[riu]. Recipe hiere p[ie]re. 3. v. epithymi. 3. s. lapidis lazuli loti. 3. vii. ſcamœce. 3. i. collogntide helletori nigri ſpice ana. 3. vii. còſice piluli cù 2aq mellis d[os]ſis eſt. 3. i. ſed p[os] eas ſumaf tres. 2s. decoctionis epi thymi i paſſullapº. 2c. In epilepsia cholerica q[ui] rarissime accidit digestiuæ t enuacuatiua accipiatur q[ui] ſupiuſs dicta fuerit in ſoda cholerica. In ſanguinea vero ſiat ph[ò]koma aut ex ſaphenis m[è]ta exiſtete p[lecto]ra: aut i ſer reſeta ſunt méſtrua: aut ſanguis emo 2o idalis, 2s p[os]ita p[eda]ctad p[ro]phlebotomica c[ep]halice. Si vero epar fuerit in cauſa ph[le]botomeſt b[as]ſilica, beiſde c[ep]halica. 3s p[il]m t[in] ſuſſicit ph[le]botomia c[ep]halice p[os]ita ph[le]botomie vene reſu ſi luga et alie vene p[ic]tularie vt ſupia i ſoda i karabuto", "Tertia vero intétio. ſi diuerto p[ic]ſic cù fricatòb[us] p[io] t[en]i luctibus, beiſde ſeritòb[us] i locitòb[us] eruiri i brachiorum cù ſup[er]p[ri]s ſupiuſs noſatibº. Et m[à]t et diuvertat cù 2c diſerents qu[or]b[us] h[ec] est deſcriptio. ſ. Rectipe alaſſe iſopi ap[pi]ſintibº ana. 3. s. pulpe collogntide. 3. iij. centauree minoris. 3. iij. carthami. 3. i. s. bullatibº i iij. 2aq de cofumptione ſumidù de qua accipiantibº 3. s. ry. cù 3. v. olei de kerua fiat cluſtere. Lüſteria quoc[ui]s in apo p[leria] dea i hoc coſueniut diuertiſſic ſi t[in] ſm m[à]t ericentia.", "Quarta intétio. eradicaſt m[à]t còincte p[ic]ſic cù iſteruta torijs maſticatorijs gargarinatibus ſepe ſupiuſs dictis. Et e[pr]p[ri]s est p[ire]tui q[ui]b[us] m[à]t cunebe q[ui]b[us] p[òt] fieri gargarisma cù maſticatorijs. Secundo c[ui] in iectis in naribus ſicut puluis ſpice nardi: curat p[es]ſte. Et ad hoc valent faculi capi ap[pi]ſiti i prop[ie] ſup còmſtura coròali i ſagittali i ſicados ru[ba]t a peonie maiorana nuce muſchata i ſilibus, fil[ir] valet puluis muſſelle i ſanguis eúm c[ul]puluis: et puluis hirúdinú m[à]tectoris milui i[n]iciatur in auribº i 2naribus: b[al]ſamus i ſil in iectius c[ui] ſub lingua vel palato p[os]itus e[pr]p[rius]. Odora[ta] et c[ó]ferunt vt rutu nigella maiorana. et eti[as] còſeta ſicut tyriaca miſtribat[us] diamuſchus diap[li]ris arcoticon i ſimiles. Sed i[er] cetera duo ſunt yltima curantua e[pl]iam cerebrat[is] cù manu húana ad 2c cura an. 3. n[ú]s et ſi ſat còtrastio m[à]reuz de p[u]ſundo capitis ad cuſi ita q[ui] c[ute] fiat alſahafati ad q[ui] facièdu p[ò]tatur ſup magnà p[re] capitis i p[pr]p[ie] ſup còmſura coronali i ſagittali hoc emplaſtr[us] capite raſo. Recipe a[mi]naci: cù diſſoluti cù p[ig]uedie anat[ia]: aut milui que eſt magis p[ri]p[ia]r. 3. iij. ſermenti. 3. i. ſinap[is] ſubtiliter puluerizati. 3. s. cantaridar[us]. 3. s. p[on]e. 3. iij. fiat emplim i dimi tatur ſup loco donec rube: ſe p[er]ſat: 2veſicas faciat i cruſtas. d[ef]iſi réoueat c[ui] p[ig]uedine milui ſat i[n]nuto: p[os]ita iterú emplim app[oa]ſ: 2ic totiens fiat, núc cù yno núc cù altero donec cruſi et alſahafati in capitè accidat i 2ic p[ò] lógius tépus v[sp]q ad dués méſes plures ſeruèſt. Reliqui èt v[it] fiat cauteriù actuale aut po[]tentiale in c[om]ſtura coronali v[sp]q ad ofſis ſupſicie i ita vulcani per duos méſes aut plures c[ó]ſerueſ apti.", "Quita intétio còrigit ſpaſmiº i dolozé ex ip[so] accidetè iunm cendo ſp[ond]iles cù oleo lilio[ri] alború vulpino. 2s de costo 2s ſcriptione Abſelue, P[er]ſerueſ a[ut] ab i[n]inétibº p[ic]ulicæ ne ſet ſuper aquis aut p[pe] igne i ſimilia.\nSerta a[ut] intétio e[ſt] v[it] ordineſt aer i ph[le]gmatica i melancholi c[ui]s t[at] decinás ad 2c iſ, i in ph[le]gmatica i ſt temperature in paſſuſis in meli[ca]i in ſanguinea a[ut] 2c col[ea] ad téperametum. Permuteref queq[ui] regio iuxta aph[or]ſimú ſecude p[ic]ulicule. Epi lepticozum vero iuuenibus c[ui]s t[is] bo[n]i odòzi artificialis cum ſp[ar]ſione foliorum lauri rute iuniperi. 2c cum auiculis c[yp]i[ta] galla muſchata laudáo 2p[ul]uere peonie 2c. Salata ſit endiuna ſuta c[ic]orea ſeniculus asparagus cappares c[ui] aceto parú acu", "A. senem. biblio.", "Cura. 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66. 67. 68. 69. 70. 71. 72. 73. 74. 75. 76. 77. 78. 79. 80. 81. 82. 83. 84. 85. 86. 87. 88. 89. 90. 91. 92. 93. 94. 95. 96. 97. 98. 99. 100. 101. 102. 103. 104. 105. 106. 107. 108. 109. 110. 111. 112. 113. 114. 115. 116. 117. 118. 119. 120. 121. 122. 123. 124. 125. 126. 127. 128. 129. 130. 131. 132. 133. 134. 135. 136. 137. 138. 139. 140. 141. 142. 143. 144. 145. 146. 147. 148. 149. 150. 151. 152. 153. 154. 155. 156. 157. 158. 159. 160. 161. 162. 163. 164. 165. 166. 167. 168. 169. 170. 171. 172. 173. 174. 175. 176. 177. 178. 179. 180. 181. 182. 183. 184. 185. 186. 187. 188. 189. 190. 191. 192. 193. 194. 195. 196. 197. 198. 199. 200. 201. 202. 203. 204. 205. 206. 207. 208. 209. 210. 211. 212. 213. 214. 215. 216. 217. 218. 219. 220. 221. 222. 223. 224. 225. 226. 227. 228. 229. 230. 231. 232. 233. 234. 235. 236. 237. 23

De incubo.

24

to. Jtë mëta maiano roſatarn? pëtaphilon de quo. A. ſeri bit që bibtùs cù vino. që die? fanat. Euitet eructus alleum et cete ra euaporatia. Aromatizet cibaria ſua cum nuce muſchata cinaomo garioſtilis mace ſeleoſ o ſemme peonie-pot? ei? ſit vins pacuſerit meyd coloris o vinosuſ zem atiú: iz vnti aní bene ſpuratu: na ut dicti. A. paſz er ipſo ſumptuſ dilatat amiam et excuſat a multitudine aque: na ipſi? multiplicatio è nocia valde. Sú me et valét vina artificiata cu ſalua z roſemartho iuxb doctoriſtias Diaſcoridis z Arnaldi. ze. Sz aqua mellis z ppe cu paucopipis cinamomi z garioſilo pë ſhildiori z phlegmatica. Earnes ſint facilis digestionem uti nutrimeti pannacu ſuppluitati z auſeſi pëſi? dicte ſunt pshatiozes qz quadrupedes z ppe turtures que augumétu faciuſ cerebro z itellectu ſeuſo canon. ca. de duragi et ppe cerebra ſbite ſparata coueuſt z ſint carnes ilſe púu leuif ter elixre: binde affe v'l frite ſimuli carnes muſculoſe couenuſt. pígues vero euitet. Euitet et oia datia nutrimétu groſuſ z ſup ſiue húdiſ: oua ſobilia couenuſt. In fine méſe comédat pürzi alſuſ v'l coditú, ſit cena leuio: pradio nec et commedat níſi cele brata digestione cibi pſedéctis. ieuinet femel aut bis i hebdemo da, no tám toleret meſt famé, nem dibat extra hozas cibationis z no multiplicet cibaria i méſa vna. Exerciteſt no ieuino itéſiue et exſiuſ notabiliter ſcö toleratia virtutu: no tím exercitiuſ ſit nimis ſi uſuim poti? logsz qz itéſuſ: z monet. A. qz ch iſirmus mo uet ſuperoza mouvet et inferioza, z induaſ ſm tépoza leuibus no grauantibus zt pel pallibus agnozú, doſorú varij lupoſ: cer uinoz z ſimiliſ z in ſtate ſint ſuſſuſ cédalo de grana z ſilibus ſtudeat quátu pót ſtare rectus z capite luato nec iaceat níſi té pore ſomni ſonus no ſit meridianus nec nimis ſub ſensu ſup ſuc pè rulutione z doſmati ſuper altero lateruſ z non ſupimus ſtudeat eucauare ſuppluitates oéſ p couenien te regiones, z leuſis prælectus capituz z pectinatio còſert ſecibus expulſis nec coeat níſi prieret capituz z stimulatio ſuerit, accidet tia ſint quieta declinado ad leutiuſ. Sút et quedá laudata ab au toribus in epilepsia quozú qáda ſubiungá with magis pëzrijs q bus in toto pceſſu aut aliquo cùs véduſ est. P[rim]úſ est vefi ca apri imediate ca abstracta est cu vrina ſua qz níuqua est vefi ca in aiali fine vrina: hec cu tota vrina ſoita in ſurno. aut alio modo ad igné exſiccat donec poſſet puluerizari exhibi in qua ititate fabe cu. ŝ. L[or]ymellie, aut media ſingulo die ſlo ieuino ſa na auctoritate Alexandri q reſert vidifſe quosſaſ ſanatos in tertia die affúpionis. Secuſd est piretru coditú ſicut codif. 35 anctoritate. B[ip] in ſingulo die exhibitu est medictia fidelis (pe) onia ſm oem modu] administraſiols. f. radix z femé. ita et ętis appèſa collo yalet auctoritate. B[.] ſed ſumak a p[it]pite habere flo re albu], ceagulú lepozis bibiti in quátitate pua. f. a. vi. granio vyſs ad. z c. cum aqua mellis: aut maiozane aut rute. cpa aſni afatiuſ z còſtú yalet auctoritate Diaſcoridis. L[ere]brúz ca meli z muſtelle exccrata z potata pſecte curat. B. in libello de ty rachba. J[ie]e puluſi muſtelle hirduin] còburoſu, epatia ſuſi mil coru cerui bibita, aut singularer, aut cõuniet liberant. Ru ta filuſtria cõrita nári bus ipoſita aleuiat ſilimú: z eú retar-d. A[le]ſus q[re]nus iteruſ ſumpaus vel colo ſuſſepúſ. J[este] bem betonica aut folia trifoliy. z femé cu abibita, aut affa] cuſ ferapino muſa viputa eſſa. J[.] ſerapini. J. i. hec miſa cu aqua z vino poſt ſumpta valét. Antunomus z appratiate còſert. Oſſa capituz hominis cõbusta z cu vino ſubtili bubitá ſingulo die. 3, igalbanuſ ſuſſimigat reuſiſtere facit epilepsia. Angula afini cõbusta z trita z in poſu data vale. B[ronie] ſi ſumak. 3. i. aut. 3, ſi p[er]ſeruat ab epilepsia p totú anſi ſi ſemel ſumak auctoritate Diaſcoridis. Lapides q reſpunk in vétre húrindinu p[io]t nate apud augumétu lune valét auctoritate Asaravuſ p[on]an[que] ſub ascella ſinſtra aut puluerizati z bibuti. Smaragdus collo ſuſſe ſi z ſir potatus optime valét. S[er]caput cuculi collo ſuſſepu p[er]ſeruat ab epilepsia attrahit ipam ad ſe com ſingulo méſe pa tiatur epilepuſa ſicut magnes attrahit ferru. Et hec dicta ſuſſici ant de epilepsia.

L'ap[ar]m de incubo.

Acubus
Ab icubádo dictus eo. f. ſpeakat
phátasma graue e icubare hóin in ſo
nýs ac] cu eo cubaret q[ui] phátasma hoíes dormiéſes

Fm plm reputát e[em]onem. q[ui] ſoſte aliquádo est ver]u ſed m[ú]m post adutu: rpi] c[ui] atea cu hóib] magis q[ui] ter]aſent. P[ro]p[er]t quod ſciendú de intetione Augustin[us]rv. de cuitate dei. z ſancti Thome in p[íma] p[te] ſue theologie q[ui] reperit]uiſ demones q[ui] di cultur incubu] z ſecubi] uvo] yne et id e[icubus poſtea ſuccubus vnde dem]o aliquádo ſuſcipit forma]n yno us et acere cósſit colo]n. ſu]c]ipit p[ú] multa, còdésation] e[icut a]p q[ui] cògélation]e. aſ ſumitero forma]n alicui] mulieris e[ui] aliquo viro còſuete: z cu] it lo succubo vir coit p[ú]sa] coire cu] muliere cuuis forma]n demon aſſupit, q[ui] dem]o ſit ſuccubás i modu] mulieris e[ui] ſuc]pita poſſe] còſoruat. z fact poſtea incaubus accipiat forma]z vir alicui mulieri] còſuete: z ſec]i coiés inter d[ui]pam ip[egnat]un. nec et b[ic]e d[ui] inde geniuſ e[ui] filu] demontu ſed viri cuuis ſpma recipit: q[ui] poſtea in matrice i]ecit ſicut nec ip[egnata in lau]ello ſm] q[ui] re]c]it Auero. p[eper]it fili] lau]elli. ſed e[ui] qui i]per]satora]t lau]ello. z hoc modo affu]rm]t doctores ſuſſe] genitos gigantes quozú maió: copia ſuit ante dilu]ni] q[ui] poſt. Deſer]itur aut ab Aui. p[ra]ſa tertú] tractatu. v. cap[do] p[pr]io ſic. Incubus e[gr]itudo in qua hó ſentit cu] ſomn] ingredif phátasma graue ſup] ſe cadés z còpimés ip[am z anguiſia] e[ui] p[pi]s. z inter]ecatur vor] ip[iu]s z mot] ei? z for]tasse p[of]caſ pp por]zu] oppila]tion] e[ui] q[ui] ab ip[lo] ſepatur excitat e[ui] ſubito. e[it] q[de] eg]u]tido q[ui] ſenti b[il]t led]es op]ationes. Si. in]caubus accipiat p[op]ila]tio e[it] e[gr]itudo in via. si] vero accipia]p p[io] iſtis actionibus leſiu. f. mo] tu anbeluſ. z voce, q[uáu]is ſit actio] vel acti]ones leſe z p[co]equéſ accides e[gr]itudis. e[ui] e[gr]itude e[co] e[ui] q[de] mot] ip[edit] e[mpedit anbeluſ z anbelit] ip[edit] vo]ce. S[ét]it aut hó cu] ſon] u]greditur phátasma graue cadés ſup] ip[am z còpimés ip[am q[ui] phátasma Fm plm ex]iſtimat e[et] demon]e p[pe]t] opinion] oppular]g. q[ui] de]nés de nocte ab]ülét: z cu] hoibu]s cõu]gant ip[os] led]etes. illud n. nec]um]c]t]u p[cept]u in ſónu facit ho]em ſic i]ud]icare te. S[ive]n. no] et]ſet op]nio de huiu]modi] de]onibus: ex]iſtarent e[ui] alund graue alterus generis. P[rim]b át q[ui] ip[edit] e[ſt] motu]s p[hibito debito traſitu] p[ir]tutu] ad mé]b[ra] mouéda pp oppila]tion] dinu] tu Fm p[im] in p[ri]o]t]ico] z vétriculo] e[ui] motu]s ip[ed]im]t]e]m]t]u anbeluſ z voci] z hoc pp oppila]tion]e por]zu. i viar]p[is]. Et cu] ab eo ſupple incubus ſepera] ſecitut homin] ſubito. erat. n. for]te] excitat] vel leni] do]mi]ſ: 1]p p[oc] nec]um]c]t]u vel hec nec]um]c]t]u no] poſſet ex]ire in op]ones. E[ro]q[ui] in]ſert hu bm]ó] oppila]tion] fieri a leu] ca. T[ir]g. t[ri]y. ene]do]s loqu]és 5 Turno op]tie] ibuc] diffinit in his ver]ſu]r.

Ac veluti in ſomnis oculos vbi languida p[er]ſit Nocte ges: neq]qua] anidos ex]tedere curus Helle videmur: z in med]is conatibus e[gr]i Succidimus n[ò] lingua valet n[ò] còpore note Sufficiunt vires: nec] vor nec] verba ſequu]túr.

S[ed] i]nstatur q[ui] etiá] deberet fieri incub] z i]vigilíſis. q[ui] c[à oppi]s]as poſſet e[ui] z in] vigiliſis. z et in] vigiliſis còtingere oppillare. Ad quod c[ic]ed]i] ip[am rar]iffime inuenire z i]vigiliſis cu] vapò] q[é] c[à p[ú]icta ſit multo magis apt] reſolu] in] vigiliſis z moti]q[ui] q[ui] in q[ui] ete]s ſónu] n[ò] tím ne]gada] e[po]ſibilitá]s. Se c[u]do i]ſat q[ui] deberet e[ti] ip[edit] e[ſen]ſus ſicut mot] ip[edit] traſitu] p[is]uſz. Ad q[oh] d[é] le u]e] oppila]tion] e[poſſe] ip[ed]ire motu: 1]z no] ſen]ſus q[ui] p[les] p[is]uſz ad moti]q[ui] z ad ſen]ſuz regran]t. Et t[ui] ip[ed]iret e[ti] ſen]ſuz t[ui]c effet epilepsia. E[qu]e apparent d[ia]z]ter i]cub] u]p[il]epilſiás apoperliá]tá] e[ra] p[te] c[ae] q[ac] accen]tu]n. Incub]e] dupler q[á] for]tis z frequens q[á] q[é] debilis z rar? J[ie] q[á] gd] mális q[á] imális q[á] d[é]p e[ſent]ia]z quidam per communiatem.

Laufa
Im]mediata e[ui]s q[é] p[é] c]ntiá] e] oppila]tion] in p[ri]o
vi] vétriculo] vel in origine nuche vapò] groſsó:
aut p[an]ciſimo buóre] facile reſolubili. C[à] ar]ſis eſ ſaguio] p[le]
gma aut mel]acholia a q[b] h]m]ó] vapò]res e]cuan]t. C[à] p[ui]tu]
ti] ſut o[es q[ui] poſſut h[ú]m]m]ó] vapò]res excitare. Aliquando
vero fit a frigóre] extr]ſeco oppila]tate orig]n]e] neu]zu] attenuato
ri]e: nec] e[ſ] neg]ádu] q[ui] pót fieri a demone. S[ón]us en]am] ſeu]r
pin] e[ſt] multoti]en] cauſa e[ui]s tertia p[ri]mi] cap]tulo de ſomno
z vigili]a: m[a]e in vétriculo] post]er]zi] q[reg]ata ad q[ui] no] ter]an
tur] vie] expul]si]ós ſicut ad p[ri]mi] z ſec]n]du]z. C[à] at] p[ co]t]ates
ſunt]oppila]tion] in cor]de: au]t in arter]i]s ap]op]letico] a ſimili vapò]

d]ij

Bemelachônia

re aut a similim? cito pimituvis rc.

**Signa** Incubus absolute habebat ex relatu egri. Sigma cæ rú primitiurum fut iſpetem cæc. Gerum difficile est cognoscere eè vonéne; nípi ſigni ſúptu a pferëth? vt q: pal ſio recederet p coriuratoës et filia q: nò púnet ad medicú. Sigma cæ caru anſcederú poſſut eè nota ex ſepe dictus. Sí q: ſit p eentia cognoscit pp aliquá egritudiné capitæ: aut dolori anſcedentes aut ſub ſequètes necno ex vertigie et tinitu. Si vero ſit p còutate nihil horú adefit: ſi ſoſte nomueta aliogus mébroú anſcedent. Ite ſi puener it, ppter decubitus resſupinu signifiſac eè p eentia.

**Pronosticum** Incubus è antecedest vni? truq egritudinum apoplexie epilepfie: aut maſe ſue melacholie. Secuſú pnoſticu húntis coruſ debi le ſm cerebru sicut coualeſcetis aut húntes malitía còplexóis e rebrì ſut aptuòes ad icubu? ut apt magis ab ipo ledi rc.

Aq q: i ſono qúlre graue aligd ſup le cadef sè ſerit icubu pati nútiáè. Iì in ipi? náqbe cura i ſi è tardádu ipe.n.epilepfie pàbulas èq spú ſcedit. Eger q: qii in coloſe rube? ſuerit e yéas bìerit pèas er ſapbèna erit minuèd? Et vétòſe i carnoſita te tibiariu ponède ſunt. Eger pterea a potu vini? et reſpulcu coëtioſe abſtine nd erit e pèipue ab oire q: ml? me generat ſanguinè. Ad ſi huic q: ſiu acet ex vêter ex piliu lis coſhijamítotis erit soluèd? Et eri reguń ſubtiliá dû exercitoq q: vt vétuè erit e mébza iteriora eſt fricada. Jo. 2r.

Dú gs i ſono. Rafis derminas de icubu pio notificat ipm. ſed oſtédì festinádu eè ad cu rá cù ſit pambulus epilepfie. ter to curas ipm ſi pédeat a ſanguine multo phlebovorat ſaphæas? et vétòſas docet appòre in carnoſitate tubiap ad diuerſionè. ß bibet vinu res dulces e óia generània multu ſanguine. Si vero còtrariu aciderit i.q. pédeat a phlegmate: vêter multotis erit soluèd quipullus coſhys q: et reginu ſubtiliáus q: de declet ad ca. i. ſic. Et eger exercitáè e ad mae et vapòbi resſolutoez. et mébza iteriora erut ſaguina gra diuerſione. Lura oio peficit ſic in epilepſia q. ppteræa oés iétòdes ibi poffite e ca q: illas peficit ſut huic ca. accámódaða. Ex eis tì q: optie pferbit ſut grana peòdie i potu ſm còninituavit ſupta. Incubus è melacholie? cureſ ſm ibidè dc a? i in eaplo de melacholia dicèda rc.

### De melancholia.

m **Elancholia** dæ exequo s melacholia huo re et melancholia egritudine. Bicif a melà grecce nigrì latine, et choli fel ſue cholera. Unde melancholia quaſi gremum ſel ſue nigra colera. Describitor ab. a. pma terty tractatu quarto ca. progo.q. et al. mutatio eri ſtimationu et cogitationu a curſu naturali ad coruptionem et nu more? et malicià ppter còplectione melacholià faciète flueſtrein ſpiritu cerebru iteri? faciète ipſuz timidù pp tenebras iph? ſicut tenebze extrifece solicitat et ümere faciut ſecu du q: còplexo fri. et ſic. còtraria è ſpirituì vòbilitàs ipſuz? ſicut còplexo ca. q: hu. ut còplexo vini è coenuèis et còſtoſas. Bicif mutatio exſitionatu nò cogitationu? ſuple etià imaginationu aliquado. Ad corupbio nò timoèt? et malicià. i. iudicis puerſuz q: uidec itur melancholia recta et honesta inhonesta? et non recta: eliceantq inimicittiam pio amicitia. Et frequeuter etià imaginetrur ea non ſunt ſut latrones eſſe in domo: aut demones que autem corum pitur memoria q: ſit i cerebro poſteriori: ſy vùtes ià dieſte ſunt in aſteriori: licet leſad remiſicatque p[ro]pictur p actus cogitative. Et p hoc dìt a coruptione imaginatine: ſue cogutative cù me lacholia dicat coruptionè duaz vùtu? oft etiam a ſoliditate et amètia q: ſolitudines è dinutio vùtus cogitare. Amètia vero q: ſin méte è cogitatie ablatò q: ſiu ad principalè acti q: e q: et ſenc. nò.n. magis diſcurrut q: ifates p[er]pterea dicit ifanſitinas poffet tem dica q: forte còſommi? còli optioni q: li et tenere vinifive. Sub diè cauſa hau coruptionu q: dicit pp còplectione melàcalicæ ipſa eni ſue cù materia ſue fine materia facit ſpiritu cerebru ſi ueſtre.i.nò domestcù: ſolitariu. Interi? i. i parte iteriori. Et fa

eit ipſuz timidìu. i. timoè reſpenſatè: v'timidu q: fugièt e i mo u diu timidù: ppter tenebze as ipſus melacholia v't iph? ſpirtu? náz sicut tenebze extrifece solicitat homine: t tiere faciut sicut tebze i tríſece solicitat spúz? et timidù reddi: t pbat ilud e: q: ptto me melacholia fri. i. ſic. è trarria spúi quæ admodam q: ptto ca. q: hu. vt ptto vini è pueièis? et fortoas ipſu ſpiritu?, Ex qb? iſer melacho lia còrùpere exſimationes et cogitationes et pmo ppter còple reſequo p[ro]ſecut nigredinèt et tenebzoſitatè tertio qde quod ſequif er bis p[ro]ſenter formaſpecifià occulta ſue còplexionem i ſequèt matera, que forte plus ad hoc còcurrit quaz còplexo i tenebrositas. Sed in hoc trum nigredo ſue tenebrositas melancholie, aut ſpirituus aut ſubem ventriculorum con, cùratt ad corruptiones hau virtutu è magna differètia et alter catò iter Auerois tertio colliget ſuſ finè et ſequaces eí. q: mo dèmos medicos Auerois náq: opiaſ nigredinè ſue i humo re ſue i ſpirituus ſue i cerebro nullo mò eſse cauſas hau coruptionu onù, i timo:is aut tristitio q: úc ſequeref coloqè è egritudinès qù imedate i p[re] ledat operationes. ſ. debita receptionè ſpeticum cogitabiluì i ſpiritu: i eas ſidebite ſerpenſet virtutu cogitatius e q: sub ſubratione hozédi et tristis. còſequés tamè q: ſuſ inuà qua diſticta ſint genera egritudinu níſi in malà complectionem i compositionem et ſolutionem continui. E contra vero medi c: cora Aueroi inſatit. Auta cuuis tépés est ſanitas et iúpices est egritudo p locu: a còtrariys: fed luciditas spúus et cerebru eſ ca q: spés recipianp ſub rore puevétis obi obm tale ſit q tenebrositas erit caq recipianp ſub rore hozédi tristis et vòſconentiëtis. Et p[ro]ſu nigredo in spúu ſue tenebrositas erit egritudo. Et e còſir maf q: coloq: cornee e crystalloidis est egritudo ipediés debita dèbita ſpèru viſibilis. Secuſo quattus aucta aut diminuì caq egritudo et medioris est ſanitas: ergo ita erit in coloq: et lucitudine tenet còſequétiu q: quaſtitas ſi minus actuas qua corlot. Et aſſupìs còdinit ippe Auerois. Et er bis inferf ſom medi cos melacholià eè cám coruptionu haru virtutu ſm còplexio nò formaſpecià q: nigredine. Secuſo iſer q: hoies amagi et mèt in tenebris q: in luce q: eú in tenebus nò poffint pòre diſ ferëtiu inter obiecta p vùſuz: oia reſpetanp ſenſut eòi virtutibù interioſi? ſub rore nigrì tristis et hozédi et phàtaſanò demòes q: bis ſiſta, Adhediens at ſolutu ronè Auerois còcedèdo ad q[ui] de ducti. ſ. q: ſanitas et egritudo còſutuì in coloſu eluc: et tenebrosi tate: veru q: dicut alig ex medicis q nec tenebrositas ſpiritu? neqz nigredo huoiz q: ſi luciditas spúus est ſanitas neqz egritudo cù hmoí debeant alatis q: nò inatiaſ; Sed Jacob? de forliuio diceret q iniatai ſicut spúis q: huo: bene poffunt ee ſubliecta ſanitatis et egritudis: I: nò debèat denoari: formaſr ſana aut egra còcederet q: tenebrositas vètriculòrum cerebru è egritudo ſicut eòi luciditas erit ſanitas et iphas è de noianòs formaſr ſanòs q: egros q: sìnt aiati. q: cù inferf còra medicos q: plura eent ge nera egritudinu q: tria: rìnderu coloq: ad complonè reduciq: iſeg coponè. Ael meli? q: de medici p[er]ſuoritáti tria genera egritudinu q: oib mébris còia malà. ſ. q: p[or]onè malà q: pòne q: ſoluto tionè ptinu, q: tì negarè alia eè p[ot]icularia genera egritudinu q: ſicut diaphæatite: lucitudinèt q: hmoí q: nò debent oibus mébuis: ſed ſolù oculis q: cerebro. Secuſo inſat: p[ie] Auerois. Colorò nò potèledere p[er] ſe operationè aluicuius mébui níſi illud mébuis p[er] ſoluto còlorè luciand: alia p[er] exerciseat opònes: ſed ſolù oculi ſunt hmoí iſgit. Ad hoc respòdét medici q cerebru: q p[er] luci ditate q: ap[ri]sia ſuorù vètriculòrum q: spúum alatiu: fuas exerct opationes ſicut et oculus. Tertio q: còra medicos nullus co lorò p[ot] imutare alique ſenſuz iteriorè cerebru níſi ille pri? ſuerit ſenſatus p oculu: Sed color melacholie eriſtétis i cerebro q: te nebrositas spúus alatiu: níquas ſuit ſenſata p oculu ergo nò p[ot] ſunt imutare alique ſenſuz iteriorè cerebru còſequétiu nota cum inno: q: maiò arguif: q: ita eè de obiectis ſenſus vùſus alioru ſenſu: Sed obiecta alioru ſenſu ſicut odo: nò p[ot] p[ot] imutare ſenſus interiozes níſi pri? imutauerit ſuos ſenſus eriètus q: etc. Ad hoc respòdét medici q color melancholie aut opactas spúus nò ſentiuq ab alioque ſenſu interiori ſut q: trá vt oia obiecta reſpenſent ſenſibus iteroſibus ſub p[er] opaci q: tenebrosi q: p còſequèt timèdi q hozédi ſicut et coloq: eriſtés in

De melancholia.

25

cornea no v̄s a crystalloide verbi est cæ vt ota visibilia representét fm nām illius colœis, ynde se est niger a videbūtur nigra: si citrius citrina et sic de aliis: sicut rady solares træcutes p inuſi citrinu apparèt citrinu et per nigrum nigri. 7c. Quarto itat cō tra medicos: qno colo: melancholie imutare ſenſus iteriores: cù hoc facias ſine lumine et potest imutare ſuſi ſine lumine ſe quę ſin igif. Ad hoc respòdét medici qno colo existèst in cire bró n5 colo: exiſtēs i oculo imutat virtutè vifiu aut aliqui ſen ſuſ interio: euntamè cauſa q objecta corrupte cōphédant. Et dicit ſecundo q ad cōphédoné obiecto p ſenſus iteriores ſuffi cim ſum ite rīſcus ſpirti: aſalis et vētriculoz cerebri ſi ſum ite rīſcus cù oculi ſuffici ad vifione q ſpenſes obiecto: ſuop nò ſunt ita ſpurate ſicut poſtea ſpurāqù imutát ſenſus iteriores. Anito itat ſi medicos ſi tenebza ſpirti: aſalis etſet cauſa timoris ſeq: reſ q alicui? effect? positiu adeqta cauſa effect pura p[ro]vatio. ſ. tenebza respectu tioris. Ad hoc respòdét medici qno ſelu tene bræ cauſa timoris ſi et ipſi ſpirti: q reſentat et eti ipſa melan cholia e cauſa hui? p ſua cōplexione et p[re]ſaté occulta. Serto i ſtaſ ſi medicos. Si melancholia p ſua p[re]ſaté vt opacitati eſſi cæ ſituātimoris ſi ſanguis p ſua claritati eſſet ſactu? letine. Re ſpòdete q ſanguis clarus aut nitid? p ſua claritati cōplexione e et p[re]ſaté e ſactu? licitu et audacie ſicut eſ: melancholia ota oia et p[re]ſaté timoris et truſtii 7c. Septimo itat q: melancholia neq p colo: ſol ſu potest imutare ſenſus iteriores neq p ſpenti e q ibi nò ſit ſum ſe q et eius ſpeties auſtect. Ad quod respòdét vt s. Et ad aueronitare Auercis q dicit q colo nò est cæ ſubſtituatis al ſufficiés ad corſipédas virtutes aie: ſi e cauſe hec p[er]uenit a ſpetic vna male cōpioneris ſicut et alie egritudines, et tu ſis q habitus aie ſequi cōplexoné corporis i hæ coſiūtione. Et q dicit q aia terref pp humore melacholicus nigri ſicut ter ref homo i obſcuro cùtuit verba cationis et alubat q aliſi lenſo nò aduerit aie i obſcuro: niſi p[u]atio ſenſati ſenſui viſibili: q: an ma nò videt i corpo: vt poſsi dic q ſentiat terro: e nigredinis et magis dicit q videre e q: aia nò e[ſ] ex nec iu? ſz eſ ſiſcendu q d natura hui? humoris melacholi e vt ipſi ſu ſequan ſicut letitia et gaudiu. Et p[re]pereat dicim q ſanguis dat lumæ e: z hoc ma nifetú e ei q g uſtanit aliquatulú d natura. Nò vult g Averois q melancholia p ſua nigredine ſit cauſa terroris et timoris: ſi ſo ſuſ p ſua cōplexione p[re]ma: aut iſequeté materiá, verum nigre do magis cedit loco ſigni q[ui] cauſe ſicut i reubarbaro citrinitas nò est cæ soluèdi choleras, ſi ſolu ſua cōplexio ſive forma ſpecifi ca, re: ſe citrinas e ſigni reubarbaro i e eonu p[re]ſaté eſſenl do cholera, Nos aute q[ui] medici ſim p[er]equam medicos, licet rationes medikor ſup[er]ſcripte nò ſunt ſmòstrationes 7c. Al.

Um alicui cō cogitationes male ſine cauſa ac q ciderit et timor et truſtitia i eo p[u]alerit: melancholie p[re]cipii i eo e. Cum auté res ad hoc duenerit vt et ea q cogitare ceperit ore p[er]mat verba ſua atq[ui] c[um] p[er]miſceat: iá melancholia p[re]ſecta e. Lui er go be male cogitationes et truſtitia et tribulatio aci dūt áteq[ui] p[u]aler i cipiat ſucurendus eſt: quia li preusia luerint cura eſt difficilis.

Jo. Ar.

Am alicui. Dividit p[re]ſes ca. i partes ut as. In p[ra]ma agit Ralis d me lacholia theorice. Secucla practice. Secucla ibi. Nò ſi cù melancholia fuerit dolo: 7c. P[ra]ia in tros. P[ra]io agit ponè do ſigna inſitio melancholie. Secundo p[re]ſecte i ſa p[re]ſete. Tertio oſtedit felinādu e: ad curá antequa p[ra]p[ra]ſicat. S[co]a ibi. Nò aut res. Tertia ibi cùm melane. Be p[ra]ia p[re]t dicit q[ui] alicui ma le cogitationes acciderit ſupſlete vos et extimationes male vt q[ui] exiſtituat amicos inimicos ibo[ſ]eta pro h[oe]ſtis aut pháſiatietur aliſi q[ui] nò ſun: neq poſſu cæ: aut nò ſunt veriſilia cù timore: t truſtitia fine cát: hic incipit e[ſ] melancholic? L[er]dút.n. ſemp ſe decip i ſemp ſibi iſidiari. Be ſecucla p[re]t p[re]t ſigna melancholie p[re]ſecte d[ic]es q[ui] ad hoc p[er]uenit vt q[ui] cogitat ore p[er]mat verbaq[ui]

ſua et actus p[er]miſceat verbi g[ra] d[ic]es ſe e[ſ] factu regé aut eſſe demoné: aut q[ui] timeat cauſi cù teli melancholia p[re]ſecta e. Altemo d[ic]it p[and]u e: ad curá melancholie inſitio: n[á]s i p[re]ſicet cura erit difficilis: q[ui] œs egritudines p[é]déticos ab h[uo]re melancho lico terreo aut a c[ó]p[one] ſri. t[ic] ſic difficiliter ſoluitur. e.n. inimi ca p[ri]cipto vire et ſp[ui] g e[ſ]iſtrim aie ad ſuas opónes vt s oſte ſum ſuit 7c.

Melancholia dupliciter ſumſi c[ó]iter et p[ro]p[rie].

P[ro]p[rie] accepta e lupti diffinit[io] de intioſte. A. e ſt coruptio ritulationis: t cogitationis a cōplexione melancholia ſri. t ſic. cù mă aut ſine mă: Ei e: ſine rixa ſalut et agitatio: imo c[ui] qete, et iu hoc d[u]t a mania p[re]ſumpta q e: cù rixa et agitatio: p[er]uenit a malia p[re]ſone ca. t ſic. t h[uo]zib? aduſtis. Sed c[ó]iter accepta e c[ó]is tă ad melancholiá p[re]p[rie] ſupta q[ui] ad manía: e.n. coruptio eritationis: t cogitationis a quacuq[ui] c[á]p[u]eit. Et forte b[ó]mo ac c[ó]ta e. A. in capto de cutubut q[ui] d[ic]it q[ut]utubit e p[re]ſes melan cholie: t amè d[ic]iti ibidé q p[re]venit a melancholia genita p adu ſitione colere vel melancholie: q[ui] d[ic]a ſatis ſivimale q[ui] ſit ſemp i mo t et p[re]terea d[ic]a e: cutubut. H[er]a de ſolo d[ic]erere q[ut]utubit e p[re]ſes melancholie p[re]ſe d[ic]: t ſic vy ex ordie capituli. A. Nec valet b[ó] argumetú: gnătur ex melancholia aduſta: ergo eſt manua cù d[ic]iti ipſe q[ui] in quadam melancholia aduſta referuſa calitats adurés in q[ui] d[á] yo nò p[ib]u? subtilibus resoluti. Melancholia e p[re]p[rie] ſupta p[ó]t generari ex melancholia aduſta q[ui] c[ó]s q[ui] ſit ulla: i in ipa nò referuſ calitats adurés, t talie eſ ma cutubut t p[re]tea cauutubut nò e: cù rixa. Tu vò dic vt libet b[ó] no ſut demòstrati ones. C[ó]iter e melania accepta d[u]vidit i maniá: t mlániá p[re] p[re]t: p[u]ſi p[re]ſi diffinitá. Mania vero e: duplex. p[re]lupia al[ra] d[ic]e déonúi lúpinú. videtur. n. h[ó]es ſed d[é]ones t lúp[ig] patiú h[ac] maniá A[li]s d[á] mania canina ad canú fullundine. Et d[í]s a q[u]bafudq q[ui] vrina patientis maniam caninaz appét q[á]dá sicut ſorme t figu re capitú: p[ar]uſi: ſicut appent et i moſto a cano rabído. S[á] c[á] manie lupine eſt melancholia genita aduſtione colere aut melie e: t deterior: q[ui] difficilioris curatoſis q[ui] h[uo]r genitus per aductione melancholie ſit magis gruſſus ineptior: d[ef]iſioni: t reſolutioni et eucautioni. Et ſigna etius ſunt agitatio: sal tus inquiſitio. Lupinofitas idest mores lúpo[rum] et aſpectus cui non affimilatur aſpectus hominie immo e ſt ſicut lúpo[rum] Difſert etiam ab vna p[et]ie karabíi que eſ cù demonio: quoniam cum b[ac] manía non eſſe, ſed karabitus e ſum ſe. Lanina autem e ſpetic[ie] mante exiſtés cum i rama p[er]mita tripudio et ing fitde: corupta p[ir]mita petitior qué admodú e: et n[á] canum. Et in h[ac] eſt affoſiatio yehemens et amicita cum obediëtia t con uenientia simul: l[á]qú aliquado fit c[ui] ira t rixa. Et ita ſenera p[er] aductionem ſanguinis cui aligd colere aduſte: aut melancholie ex ea genite p[mi]ſtú e: Eſt al[ia] p[re]ſes măſe que vocatur ſin tillaris in qua ſuent oculi ad modú ſintillaris ignó: t imagina tur ſintillas et ignes. Et hec p[re]uenit ad vaporibus aduſtis melancholicis eleuatis a melancholia genita per aductionem ſanguinis t colere. Melancholia vero licet babeat infinitas p[et]ies innominatas: nam quidam timent caufum celi ſuper ſe. Quid[ie] q[ui] terra abforbeat eos. Quidam timent latrones. Quidam ne lupus aut demones ingrediantur ad eos et omnes hi errant et cogitativa: l[á]z fugientes non erant in extimatione. Quidam ve ro imaginantur res coram oculi q[ui] non ſunt: t quandoq[ui] ſima imaginantur ſe eſſe facio reges aut lúpos aut demones: aut auſes aut instrumenta artificialia: t hi errant in ſenſu communi t una geniata. Et ſunt quidam e[zo]um qui vigiliſt moriem. Quidá eam abhózent. Et ſunt quidam qui rident quórum melancholia e ſanguinea: imaginantur enim quod placet et dilectet eos. Quidam ſunt qui p[lo]rant et imaginaſt res triftes quarú cauſa eſt melancholia pura. ſed melancholia babet duas p[et]ies ſa moſas. Una d[ic]itur cutubut t nomen ſumpſit a quadam specie aranée que mouetur ſuper aqua diuſutis motibus ſine ordine. A[li]s autem d[ic]itur illeſt ſue heros. Cutubut autem eſ p[et]ies melancholie p[lm] eueniens in februari non exspectas v[lo]s ad ver. propter ſubtilitatem humoris melancholi: fm p[lm]: gene ratur enim a melancholia genita p[er] aductionem colere: aut

d [i]l

["Demitacholia", "melacholie in qua forte caliditas adurecit, non multum remanfit. Et propterea licet fit cum muot plurumo tamen non est cum trita: immo cu timore hec eis diligit fugere ab hominibus vutis et appropiare moritur: hec pulectis cum malitia forvisi repete ut aetens et. Et et eius pessilio nocturna: et occultatio diurna: et totus utud facit obligéo solitudine et elogationé ab hoibus. Et cibus & gefisci iuvo loco plus vna hoza: imo nos cellat discurreant et abularie iecessione duerat ignoras quo uadit caudo fibi ab ho minub? Anbem tamet non caueth fibi ab eis paiz discernés istud videt: et fit ei p[er]sens. Et cuituris est color faciei et ligna facerit. Et lapis crura ipsius sunt ylcera q[ui] no còsolidáf. q[ui] c[æ] est corruptio materiei melacholice effudit ad crura: et multitudin mot? pedum quare materie ad ipfa d[omi]scendit. Et p[ć]cipue est occurribi q[ui] et frequeter aliquod offendés aut canes terdú mordet eú. q[ui] eri sunt ei vleera q[ui] cò difficulter còsolidáf. q[ui] pp morú. q[ui] sunt can crofa. Et oculei et? sunt ficci ebiles submergi n[ò] lacrimátes pp sic eutati cerebriz oculor. Caua autem fue varie ieeſſionis fine ordi ne nunc ad vná d[omi]ſa: nunc ad alia ficut facit ita aranea q[ui] dictum cutubut est q[ui] fugiés é ab o[si]idiuduo apparète ei ipſuz timéus. n[ò] ipſe pp paucitate fue còvationis et ſdeſeu rectificationis còſtúlii uti cipit ut p[er] vna moneri et obutás alij idiuduo iterú fugit ad parte alia. Jilſa vero ſue heros aliter palſio diuina q[ui] d[am putauerúr a deo fieri p[ro]mo p[ro]ſticoz cométo. viij. vel q[ui] accidit iltis ſicnt côteplatib q[ui] diuina q[ui] eſuz ſuſpiritu q[ui] cogitationé in illa còſerut: q[ui] hec palſio q[ui] ſelicito melancholia in qua homo iu iuident eſz cogitationé ſua ſup pulchritudiné quarúda formap[ra]t 2 figurap[ra]t c[ui] uchemetit ſidifer ad illa p[re]ſequéduíz n[ò] ſequaf. Et ligna c[ui] ſunt p[ur]funditas oculo p[er]ſicatais ipſus p[ra]pudio a chrimaz: níſi q[ui] fleet? adſet: q[ui] mot? còinnus palpebriz ríſibit quasi apſpiciat aliquod pulchru q[ui] d[lectabile] aut audiat rumorem aut locuſitate q[ui] p[u]cuen et apphébione aliciq[ui] fb ratione iocun d[ic]. et anbeluq[ui] ei q[ui] e[plurime] ſterſectionis: q[ui] multe elevationis iter d[er]us c[ui] ſupſpiri: q[ui] n[ò] alterat ad tridú: q[ui] letitia n[ò] ed tritúſtia: q[ui] ſle t[u] p[ć]cipue q[ui] audit cátilenas amoris: q[ui] p[er]q[ui] ſut ſmemozatio et p[u]dijy. et elogationis a re amata q[ui] ſut o[mi]a mébza ei q[ui] aractea p[er] ter c[ul]cos. ipſus eni ſunt palpide palme támè ſunt grances und grosje p[pter] vigiliæ ei q[ui] p[lo]zat? p[pter] quos ad palpebzas ſe pe aliqd h[æ]numatizat q[ui] et i[fig]uris ei q[ui] ſive fitib q[ui] n[ò] e[ord]o. q[ui] in nullo ſui iuientat ríqui: q[ui] pulſus é diuerſus abſq[ui]z ordine. ſic pulſus habéti tedú: Et ei q[ui] q[de] pulſe color. et dispoſito altera q[ui] ſit rememozatio ei q[ui] diliget aut q[ui] p[enſat] ei q[ui]. Unde posſi bile é[yt] medic? p[ud]des cognoscat quod ſit illud diligit q[ui] non c[òſ]ſite ipſuz. Cognituo eni eius q[ui] diligit n[ò] pa[z] c[òſ]ſert ad curu q[ui] p[pt]erea medicus ſemp tagés pulſuz patieus faciat remo mezo nomina e[or] circa q[ui] e[sp] c[ui] ſup[rit]io necno figuras: domus artes. gen. regiones. et c[ò]pareſ vnúq[ui]z ab nomé ei q[ui] diligit tur.n[ò] q[ui] rememozabí illò q[ui] diligit. ſiet pulſus diuerſitas q[ui] in ſterſectio necno color ei[n]es mutabí: q[ui] ſimiliter anbeluq[ui]. Con fert auté ſiret utud q[ui] iterum nullu regimé medicinale p[edest] níſi regimé coíſtions iter e[or] k[er]z kides permutat. Et i[ſa] ſut vili é q[ui] d[ar] q[ui] poſt tolerantia ſebuſi: q[ui] paruſa e[gr]itudinúz q[ui] poſt dilutate vutiu er amoe iſenti ſaniti restiſtu ſunt q[ui] obtinue rit q[ui] ſumopere optabant. et q[ui] ſignificam? mirabilé obediénti näe meditatiónib[ui]q[ui] ala. Caua itaq[ui] p[ri]aria buius p[affi]sone est amor p[er] modu: verú poſte humores aduráſ ad melancholiá couertúr q[ubus] amplius hec p[aff]io f[is]tur. Ad melancholie pre terea coíter ſumpte dáſ alie diſtinctiones.nam q[ui] d[am] est p[er] effenti am in cerebro: quedar per c[ò]itaté. Secuda Difſinetio quedam é malus. quedar imaterialis. Tertia quedar fit incipido: q[ui] dáſ ſucce dit alteri egritudini. Jie q[ui] dáſ est p[li]odica. q[di]z n[ò] p[li]odica. Jie q[di]z antiqua. q[di]z n[ò] noua. Cauſe autem melancholie p[effen]tis in cerebro ſunt aut mala cóplexio frigida et ſicca fine materia: q[ui] p[nut]utando cóplexione cerebriz et ſpiritus animalis. et ſimiliter et c[ui]rum ibſtantia: excludendo. ſ. p[tes] ibiles calidas luminosas facit e[or] ibſtantia teneb[os]am. hoc idé facit mala cóplexio ca. et. ſic.n[ò] adur édo d[omi]nigrat: et teneb[os]am ſfacit ipſo[ra]tibatíz Aliquado ſunt he male cóplexiones c[ui] materia aut melancholia naturali aut genita p[co]célationé et he faciút melacholia d[uſt]ictá c[ò]dra maní. Et alíq[ui]o p[é]det aut melancholia geniá per aduſtionem ſanguinis aut phlegmatis i gb[ui] n[ò] reſu[n]at multa cali", "dutas adurens. Anania autem p[ro]p[ie] generatur ex melancholia genita per aduſtioné cholere. aut melancholie. aut ſi melancholie fanguine aut phlegmaticæ aliquid cholere aduſte pmſicetur. Et hi humores q[uá]doq[ui]s ſunt i[en] vices cerebriz q[ui]s. i[ne] meaſum q[uá]doque in v[é]triculis ſiue apofemét ſiue n[ò]. Et hi humores q[uá]doq[ui]s ſunt geniti i[ps]o cerebro ſiue p[ri]z[ia] eius conplecio n[ò] ſiue p[ra]malia qualitatez a reíduo c[ò]p[or]tus vel ab extríſco ſibi c[ò]icatáz. Ad melancholia vero per c[ò]elligatión q[uá]doque é ato to ſicut e[quartana] ſe. q[ui] in fine morbor materiali[us] acutor. q[ui] in bus generatur melancholia ad ſuſitione q[ui] 10 phálaſtianur circa moruos. Aueda per c[ò]itatez a ſplene aut q[ui] ſplén n[ò] obi et múdificat l[angu]ine: q[ui] q[es]t apofteáes aut q[ui] vene oppita te ſunt q[ui] p[as] melancholia tranſit ab epate ad ipſuz. Et vie ſunt oppilate que traſeunt ab ipſo ad itestina: aut vie que tranſeunt ab ipſo ad os ſto[li]. q[ui] ſon potest ſperrere melancholizs ſuper ſuſa. aut q[ui] q[es]t dilutate é expulſua eius aut attractia: unde n[ò] aut peſtif falte ad loca c[ò]uenientia. aut n[ò] obte atrábiſt. Auedam est mirachia. i. a mirach per mirach intelligéo miſteriú i. quo ſunt miraſarice: que p[io]zit ſit per c[ò]gregatione ſup[fl]uutamam groſ farú chilofarú que per aduſtioné tranſeunt in melancholi: a euapóz[ado] ad caput faciút melancholi. Sír fieri p[ot] abeppe latione vel apofemate miſaracúreus q[ui] nutriétus q[ui] ne p[etráte] putret. Et q[uá]deq[ui]s ſit a matrixe ſanguine méſtro per putrefactioné aduſtioné vel c[ò]golationé in melancholi verfo. Et q[uá]deq[ui]s ſit a p[er]ſenter diu ſet modis q[ui] c[ò]sulto. Et nota ſin plurimú n[ò] ſit melancholia abſq[ui]z c[ò]itate coradiam mo forſat magniſuto ſup[fl]uut erit aut corde Et forſe principu q[ui] ſin plurimú n[ò] ſit melancholia abſq[ui]z c[ò]itate coradiam mo forſat magni

## Be melancholia

26

ceticulorum mobilitas: qda significat humiditate cerebri. Ira, traumas mollities lingue grossitudo labiorum. Tertio magis dispo sit sunt, ad melancholi viri q[ui] magniores. In mulieribus sit de terori qu[em] p[ro]oueniat a fortiori ca[ta], et sit magis dispo sit iuue nes et lenes q[ui] p[uer]i. Secุดi pronosticu[m] sumit et aphorismo truij. Certe particule. Si timor, et pulsanimitas multu ip[s] habet melacholicu[m] p[ici]uiu[n]t. n.melancholie simul signu et cauſa.

### Signa

H[uius] erou initiantis melancholie ſunt q[ui] dea ſunt in textu. J[ui]t[que] velocitas rei ſi ma[m]a ſuerit aduſa. T[erio] dilectio solitudinis. q[ui] no[que] ſu[n]tur pp timoz[em] aut trifluiu[m] Signa vero p[ro]ſecte m[ilie] ſunt ea q[ui] dea ſunt in textu. Signa vero carum imediatur[m] inſinua[m] ſpeteri ip[s] melancholie male p[os]ſunt ſciri ſicut neq[ui] cae diſtinet ſciunt. U[er]u[n]o redu c[utur] n[iti] et ſp[ietales] modos milionis melancholie. et ſpetiales c[od]utiones in diuina[que]s: ſicut dicim[que] venen[i] ca[nis rabidi i] d[ucit] ad timoz[em] aque. et in proposito ſm[]varias ip[]reſſioes ſper[u] variar[ur] variar[ur] modi melancholie. et ſim variá dispo[n]né p[ass]toru[m] ſit variar[ur] phantasijs et iudicis corruptio [ap]opter ſar[u] sp[es] eſſe inſinitas: aut falte inſefinitas facile c[ö]cedi pt. Signa vero melancholie p[é]cénitá in cerebro est ſuperfluitas coruptio[m] et aſſiduio solitudinis melancholie. i. atarhetu[m] melancholie et aſſiduio aspectus ad re[ve]nayt ad terrá. I[tem] co[lor] n[iger] capit[s] faciet et oculor[u] et nigredo pilor capit[s] et groſſes. J[ui]t[que] antecessi inſonientis et cogitationis et h[om]oza mo[n]a in ſole: quod plímo cerebro necet. J[ui]t[que] egritudines cerebri antecede t[em]s ſicut epilepsia. J[ui]t[que] parvi uuvametu[m] ex medela: et ſuma ſunt accidéta mai[que] et magis c[ó]toná: qu[á]do est p[é]cénitá in cerebro. J[ui]t[que] no[pe]ſeru[n]t: nec ſoſte c[ö]comitank[ui] ut ali[que] male dispo[n]des corporis veriſtr[ic] ſactive melancholie. Signa vero eius q[ui] est p[é]cátate a toto ſunt nigredo corporis et eius arcaſto et retentio eius q[ui] so[]ſolebat e[ui]ari ex ſplene et a ſto[]acho et er ano aut matrice.

L[ang]uis hemoroidalis et meſtrualis. J[ui]t[que] multudo pilozum grossit[u] et nigro[u]. J[ui]t[que] antecessi c[ibo]tor[u] melancholicu[m] neenq[ui] antecessi egritudin[u] q[ui] succeedit melancholia ſicut ſút ſe, ch[io] nice et maxime p[um]tue. Signa vero ei[que] q[ui] est ex ſplene ſunt multu[m] do appetitus p[pter] effusioné cholere nigre ad ſom c[us] p[anci]tate digóis p[ro]per frigiditate c[opl]exionis, multu[m] rugit[u] la teris ſinſtri. et quádoq[ui] ilatio ſplenis. Si eni ſplen no[que] atrabat melancholi pp[aliqua]z ex cauſis ſuſp[ici]tis t[uc] ſplen attenſat. Si vero atrabat et non expellat p[ro]pter cauſas ſuſperuptas t[uc] ſplen ſunt tumidus. Signa vero eius q[ui] est a ſto[] ſunt ſocumeno a ſto[]i at[ec]edentia aut c[ó]cúatía g[bus] auctis aug[em] melancholia et diuutie minu[m]. Signa vero miracie ſunt naueſa et frequés gravitas in mirach[ia] malita[ne] am[que] coruptio d[ige]ſtionis et eructus gravitas acetoſus. q[ui] exiſtus ventoſitatio. et ilatio et iuuenit dolore[re] inter vtraſque spatulas v[que]e[c]ibus digeratur: et euomit p[le]gma p[mi]ſtu[m] cholere, aut melancholie. et quádoq[ui] p[ec]edit apá a mi [mir]ch[ia] aut oppilatio i[m]melaricis et apparet ſluxus chilofus chilo no[que] potente transire ad e[par]. Signa vero q[ui] ſi per comunitat[es] a corde aut a matrice, aut menbijs alij[s] ſunt p[ri]ceſſus necumoc[ui] tozu[m] huimubinodi meb[riu]z[u]. et prop[ue] q[ui] non videtur ab alij[s] cauſis p[édere] veriſimiliter. Signa vero borumos melancholići ſunt ita[n]a. no[que] q[ui] ex a ſanguine est c[u] ríſu: ſiue vero ſue. non vero, et no[que] est in co[tr] trifluitu[em] yehem[esis]. Si ſut est a melancholia phlegmatica é c[ui] p[ig]riu[m]a et gete et dominio frigiditatis et ſi a co lera é c[ui] agitatoſe. rira et demonio. Et ſi est per aduſtioneſ [ve]he mete melie est et c[ui] riza et domnio magie p[le]uerante, et ſi ſueit corera pura nigra t[uc] cogitatio i[pa]r eni plima. et audacia m[ior]o n[iti] moue[n]t et r[ix]eſt: heát odiu[m] c[uius] no[bl]iuſic[em]. Signa vero car[u] p[rim]ittinaru[m] ſunt ip[]emet cae. Signa vero demonis nulla ſut niti q[ui] dicat alij[que] q[ui] ante n[ef]siebati ſie i[lo]g[er]kittera[m] aut the utonicu[m] aut ſm[]allu diidioma q[ui] p[riu]s n[ef]siebati aut ſciat alij[que] uticu[m] q[ui] v[er]ſit ſire n[ó] d[ó]. Qua[q]ui Aris[ote]les p[ble]kát[u].xxr. p[ble]kát[u].ihec oia reſolutu[m] in melacholiá. Inſt.n.q[ui] ex meláco lia q[da] dea ſacti ſunt ſicut diuuij[que] p[ic]étés ſutura. Et exéplicat de ſibylle [b]achide, et q[da] dea ſacti ſunt poete ſicut. Malátholicu[m] ſyra cufanu[s]. Ego vero adhér[es] veriſat[i] fidei chrítián[e] credo ſibyl la erphereá e[pp]h[et]itíſa et de Chrísto p[he]p[et]izaſſe, et malanthi[u] ſyracuſanu[s] q[ui] p[os]ſu maniá nucreaſ[que] é inter poſtæ. credo ante

mania n[ó] ſuſſie expe[tr] poſſe. ver[u] p[os] ſu maniá ſubtilijs factus est h[uid]itatibus cerebri eius ingeni[u] hebetá[tibus] resoluti[n]. n[ó] eni credo ſola melacholia huimubinodi poſſe c[ó]tingere. ſed ex c[ó] functione angeli vel demonis c[ui] aſa h[ú]ana re.

### Pronostica

melancholia c[ui] ríu[n] est fatubriu[m] c[er]terijs. Sc[em] h[em]oroidas elephána vari ces ſupervenietes ſolu[n]t melancholiá. T[erti]u[m] melancholia p[ri]odi ca debito ſeruato regimine curar[em]. Ex indebito vero regie effici coruptio n[ó] curabilis. Qua[rt]u[m] est melancholia p[é]cénitá in cerebro multu antiqua n[ó] est curabilio pe[]c[ó]tatem vero antiquata fre quetier curar[em]. Quinu[m] eúo colere nigre vomitu et ſecellu et ſir eius apparitio in cute ſicut in p[áno] et l[ét]igibibus ſolu[n]t meláco liam re.

Alman.

No c[ui] c[ui] meláia ſuerit doló[rum] v[ér]tris et inflatio et mal[] color: et digóis coruptio et v[ó]it[que] aceto[rum] et exiccatóis multudo.

Jo.

Ad c[ui] c[ui] meláia. I[bi]c Rasíu[m] agit de cura melie h[á] b[á] p[os] du as p[tes]. Ex p[ra]i ponit curá melie ſplenue[n] in ſecuá ibi. Si at meláia. P[ó]it curá melie p[é]cénitá in cerebro. P[ria] iteru[m] in duas p[á] in p[ra]i parte ponit curia melie ſplenue[n] in ſecuá ibi. I[nt] c[ip]iédá est curá ponit ip[s] curaz. In p[ra]i p[te] ponit ſer curia. P[ú]míu[m] est doló[rum] v[ér]tris. f[ó]stó i[nt]ecitinor[u]. Secu[d]ú é i[pi]ven tris inflatio p[pter] v[ér]ſitat[é] genitá a melancholia p[é] c[ui] meláia p[li] m[ú] v[é]tófa q[rta] p[ro]bleu[m]atú p[le]umeat[em] tertio. Et i[te] v[é]tóſas multiplicá p[il] edgeſit[ion]é phlegme[m] multiplicáto et v[é]t[os]ato. T[erti]u[m] est malus color. Qua[rt]u[m] coruptio d[í]ogónis. Ex ac[eto]ſú[m] ſm[]plin[que] p[ro]terea fit malus color. Quinu[m] é v[om]it[que] aceto[ſus]. f[ó]s. ex malie ad ſt[om] derivate q[ui] é acris c[ú] p[ot]icitate, aut for[te] fit v[ó]tus acetoſus. i[ph]legmatis acetoſi p[cor]uptá d[í]ogónis multiplicati. Sextú[m] est multu[m]o excreato[rum]s. i[sp]ut[i] p[é]cátate a ſto[] deinde cum d[ic]um.

Alman.

Incip[+]eda est cura c[ui] p[he]botóia er basílica: aut saluatella ſinſtre máu[s]. Et si l[angu]ſus v[il]ſu[er]t n[iger] d[itt]at[é] egredi in multa quantitate: ſubtilis a[ut] r[ube]t[que] ſi ſuerit reſtringé[d]us erit ilíc[ulo].

Jo.

Incip[+]eda é cura. h[á] b[á] p[os] ſex p[tes]. In p[ra]i ponit curá p[h]lómiá. In ſecuá ibi. Eger v[ó] ex rebus. P[ó]it curá p[nut]riéna. In t[er]tia p[te]. f[ó]s. M[itt]édus é m[]balneo. P[ó]it curá p[balneu]s. In q[rta] ibi. P[oft] hoc át decoctóſe. P[ó]it curá p[medicinas] ſel uentes. In q[unta] ibi. In h[is] a[ut] dieb[que]. L[ó]plet regimé p[di]etaz et reliquiu[m] regimé ſer r[er]u[n] n[ó] náliu[m]. In ſexta. Et studédu[m] est do cet rectificare ſplén[em] et ſt[ó]b[ó]. De p[ra]i p[te] c[ip]iédá ée curá c[u] p[h]lóma[na] basílice q[ui] é curuára b[ra]ch[ui] e p[te] iſerioru[m] q[ui] étu[tem] é magis e[ui]eare. aut i[que] ſaluatella e[ui]sdé man[que] ſinſtre q[ui] étu[tem] é c[u] b[á] diueterre. Et hec ſaluatella repík in manu iter annular[em] et a[uri] c[ular]é et drámu[s] basílice. Et ſubit[que] l[angu]ſes egrediés é c[ó]ſori d[er]adus. i[n] ſuerit ſubtilis et r[ube]t[que] ilíc[ulo] frígéd[em] éi[que] v[ó] ſueit n[í]ger et groſſus dimutat[é]egredi i[que]titate multa. C[ui] ip[]o.n[.h]úor melie[que] educiſt. Et p[ro]terea c[ip]ciat medie p[h]lómatú vt faciat fo[ra]m[é] latu[m] vt l[angu]ſes groſſus p[os]ſit egredi. Nota t[í]n[é] c[ic]t. 2. i[ca] huic p[po]rtoato q[ui]suis ſáguis ſubtil p[pe]r i[pn]o n[ó] t[í]n[á] ſubito é frígéd[us]. ſed p[mi]taut[em] egredi v[ue]. 3. v[que] cura: q[ui] aliquod p[os] ſubtilé eg[edit] groſſus et n[iger].

Almá.

Eger vero ex rebus leniétibus é nutriéd[em] vt ſút aleſidebegi q[ui] ſút ex carne h[ed]ia et a[rietia] et mittédus é m[]balneu in quo n[ó] ditu[m]oreſt.

Jo.

Eger v[ó] P[ó]it curá p[nut]riéna. d[ó] nutriéd[em] é eger ex rebus. l[ini]étib[em]. i[bi]húdis é et v[etr]e molliſicatib[em] éi[que] aleſidebegi. i[ura] q[ui] ſút ex carne h[ed]ia p[ar] diſtate a natuitate et a[rietia] v[n]i[que] an[vi] v[el]c[ui] et s[ic] iſtellige b[relig]s caru[m]b[ú]diſ b[ó]i nutriméti p[ar] car[u] ſupfluitatu[m] ſicut capoſe s[af]há[i]. Et prope multu ip[]ignati Ex mittéd[em] é. Jubet egr[u] p[ó]i balneo a[q] dulc[em] aut i[que] decoct[em] rer[u] h[ú]etáti[m]. i[que] t[í]n[ó] m[ú]tú moreſt vt n[ó] devilitetur: neq[ui] p[ar] ſubtilés reſolutur. i[que] balneum d[ó] eſſis ſatís tempera tum conſo[m]e colori[n]oſturo et debet etiam a[q] balneip[ci]u p[er] caput egri: Et p[he]c u[ſ]u[ſ] balnet m[to]s a quartá[n]a liberaut[em] di ger[u]t eni humore[] melacholicu[m] ip[]m] reducido ad benignu[m] v[el]

d lii

## De melancholia.

ad exsufflationem przeparando.

21.

Post hoc autemococtione d epithymo quomaguo ecosópsoui vtat. Recipe myrobalanor. idor2,5, decem polypodij. 3, qnq5 sene. 3, octo turbit. 3, iij. sticados. x, pasulap enucleatap. 3, x. epithymi cretésis. 3, x. oia excepto epithymo i. iij. 1b, aque coquéda sunt: donec ad 1b. 1, 2, 5, 7, deat: qnq5 hoc factu fuerit addaf epithymi: 1r illico al igne fmoueaf: dimittaf donec ifrigida ir ceperit. Aqnq5 ifrigidata fuerit manib' fricata coléf. Deiò sumaf agarici. ij, tertie. 3, i. aloes. 3, i. salis idi. 3, 5 bell.nigri quartá. 3, i. 7 coficiat cí melle: aut cí iuleb 2 fiat ex eis pilule q p tres horas ante decoctionis acceptione ſunnde ſunt: poſtea ſumat dcocot. Deiò tri bus dieb' qescat. In bis auté dieb' qb' qescit nutriat ex eis q'cepim': 2r ipotu ſumat vinuſtible et claz et be ne odorifez. Post hoc quoq5 iteru ſolued' e't pús Boc vero ita vt p[ridix]im' tertio iterádu' 4, quarta quo que porto ei dáda e'. Eger vero ab oib' q colóra gerat nigrá abitined' e't ſunt carnes ſiluetres oés et caro vacina: 2, circina 2, magnaz capzaz et fabe: et caro salita 2, caſe' vet' et lètes 2 oia humectatua. Aui n[ut] p[terea] grossu: labozes 2, vigilias euitet: nec patia tur famé nec ſiti: vino vero ſbtili et potu vtatur et preci pienduz' e'i vt dormiat.

Jo.Ar.

Post hoc autemococtione. In hac q[arta] p[te] curat p[ro] ſolutua dadoococtione d epithymo. Recipe myrobalanor. idor 2 ni g[ro]y q ſut fri. 7, ſic. melacholiá ſolueſte. 3, x. polypodij ca. 7, ſic. i ſecundo ſolueſu melacholiá 2, phlegma falut. 3, v. ſene. 2, ſic. i ſecundo ſolueſi melacholiá. 3, viij. turbit ca. 7, ſic. i ſecundo ſolueſo n[os] phlegma. 3, iij. sticados calidú i p[ro]mo ſicú in ſecundo ſolueſus melacholiá 2, phlegma a capite. 3, x. pasulap enucleatap ca. 2, et bu. 3, x. 2, epithymi cretésis ca. 7, ſic. i ſecundo optime ſolueſi melacholiá. 3, o. oia excepto epithymo coquenda ſunt et trib. 1b. 2, aque ad coſumptione medietatis. 2 q[ui]sí ſi facta fuerit huiuſmo di coſumptio addaf epithimú 2r illico ab igne fmoueaf. 2, q[ui] p[ro] imú pap ſuſtinct dococtio: 2r b[ic] ſula bulita dimittat ifrigidari et refrigerat. 2 q[ui] aliquasulú ifrigidata fuerit bene expeſtis. 2r colé tur et colatura reſuef qu[ò]s d[eg] eger accipere i quatuor: vicib[ò]di te calidá. Et iter vná assumptione 2r alterá mediet t[re]o dies 2r su m[ak] vnaq[os] poſtio i m[ac] celebrata diqóe cene ſcedétis 2r su m[ak] vnaq[os] ita[ra]tationu: 2r q[ui]sí phlegma cholera 2 me melacholiá. 3, ij. aloes ca. 2, ſic. c[ui]antis phlegma 2 cholera 2 rectifi cantis. 2 alia ſolutua. 3, i. salis idi ca. 2, ſic. in ſecundo ſoluentis melacholiá. 3, 2, hellebozi nigri ca. 2, ſic. in tertio ſoluentis melan choliá gra. rv. fiant pilule. rr. c[ui] melle aut iuleb viol: aut ſiqui pi lule in quattuor: vicibus debét ſum[que] ſut ſicut decoctio p[re]dcá. Sed p[ro] tree hoas ante decoctione: hoc e't ſit p[ro] pilule ſunt p[ri]o actuate deinde decoctio ſuccedat p[ro] tre hoas vt aduittu opónem pilu tarum fupiſcriptarú vt et hucteet 2 equat huózes vel huózes ſubſtatiá. Si t[ui] v[ér]et eét facili ſufficeret ſola decoctio 2 eét p[ri] ſtantio: q[ui] pilule caíso inferius affignandiò. Et p[re]intermedio eger qescat aío 2 c[or]pore, 2 nutriat bis biodij s 2 carníb' que d[ac]a ſunt fupiu s 2 bibat vinu ſubſtile clarú odoriferú p[ri]cipans aliqua dulcedie: 2r ſit u[n]iu aní t[ui] 2r eger abſtineat ab oibus q colóra nigrá multiplicat ſicut carnes ſiluetres lepo[ru]z: cuniculo rum ceruóz 2 huiuſmodi, 2 vitet carne vacciná: hirciná: magna rum capzárú fabas carné salitá, caſeú v póre lètes 2 omnia ole ra p[re]bebta nutrimétum ſicum ſicut rúta 2 eruca 2 filces: ſed cu curbite ſpinachie 2 cetera húida c[ó]cedi poſſunt: vitet etíaz vinu grossu: labo: e't multú, vigilias multas: imo multú dormiat nec patia ſonga famé: aut ſum[que]. Almá.

Et ſtudendú in ſplenis curatióe ex h[is]que in ſequ

tibus i ca. de ſplenis curatióe q augumétaí dicturi ſumus. O s[quòs] toací cofostádu e't: 2, p[ri]ſie ex me dicinis quarú m[é]tioné in ſequitibus facturi ſum' cu[jo] egritudines toí nominabimus.

Jo.Ar.

Et ſtudédu 2e. In hac ſexta p[te] 2r v[ít]ima d[ici]t Rasio ſplené effe curandá 2 prop[ie] cú tumidus e't ſm q inferius d[ice]b vii agetur de curatione ſplenís quádo tumefit. Et tamen regula generalis in omni eſtrudibus que ſit per comunitate ab aliquo mébro mébro[m]um illud e't rectificandum. Str d[ici]t e[é] conſortan dum os toí in melacholia ſplenética q[ui] toachus per os cíus recipiat melancholiá 2 p[ri]eter modú flúés ad ip[os] c[ou]mpit ip[us] digestionem.

Si aut cí melancholia ea q noiauimus non fuerit: 2r acciderit poſt lógá morá ſub ſole: aut pbrenefim aut percussioné in capite: phlebotomia ex cephalica faci enda. Et capit ſtudium adbibendú in reliquio regi mine quod diximus prop[ie]a aqua p[terea] tepida ab alto loco ſuper caput fundéda e't. Deinde oleu[zo]ro, cú aceto vini capiti inſuſda[2]t 2 lac muliebre deſup mul geat: naribus et oleu[] de ſeminibus cucurbite dulcize: 2 lac muliebre inicíat. In balneu s[quòs] 2 eſpe mitten dus e't: 2r multú ex aqua tepida capití ſupinſunden d[ui]. Eger etiá omnia odoríſera q frígida ſut odoret.

Jo.Ar.

Si aut. In hac ſecuá p[te] principali curat malacholiá p[er]ſen tia[]z in capite. Habet hec p[os] duas p[tes]. In p[ri]a curat melacho liá que e't manía. In ſecuá ibi. Si aut cí m[í]la. In curat melacho liám prop[ie] ſumptam distínuó cótra manía. Be prima p[te] d[ici]t q[ui]s cí melacholia non fuerit ita[] que notauimus. i. illa ſigna melancholie ſplenetice iro accident p[or] p[ri]zenefim aut lógá morá in ſole q[ui]e arguít ipam p[éd]ere a melancholia aduſta aut acciderit poſt percussionéz in capite p[ro] qua huózes capit ad caput attrahútur q poſtea aduſta faciú manía. In h[is] ergo caſibus in p[ri]ciple faciéda e't phlebotomia ex cephalica q[ui] est in curuatura brachý in p[re] ſupioru t[ui] ad duertédu[m] mate- riam flúétú t[ui] ad euacuandú m[am] iam flurá. Secu[do] e't capit i ſtudiú adhibédu[2] in reliquio regiméne ſuperius d[ictio] per eua cuationem humozis melancholi[c]. T[ertio] aqua tepida e't capit i ab alto infundenda ad huéſandú 2 inſtrigandus poſtq[us] embrocationé oleu[] ro. miſtum cum quarta parte aceti vt magis penetret capit in ſundédu[2] hec enim inſtrigádat conſtant 2 rep capit in ſuper b[ac]ulá infundá[2]t huéſandú 2 inſtrigandú d[andú]s: oleu[] etiam de ſemíne cucurbite 2 lac muliebre ſingulari ter aut coniunctim n[aribus] inicíatur. Altio ad inſtrigandum 2 huéſandú debet poní in balneo aquate tepide multú de ea ca pitú inſundedú: 2r odo[et]et ea q frída ſunt 2 húida ſicut aquá ro. 2 viol 2 ſimiles.

Almán.

Si aut cí melacholia nichil fuerit eorú q diximus in principio matrix vena d[ex]tri brachý apenda i de ſanguis c[ó]ſiderádu[2] s[ot] p[re]dixim' faciédú erit 2 regédú. Et poſtq[us] hoc regímen inſiromo adbiuereis per aliquot dies quiſcere dimittédu[2] e't. deinde vt p[er] us in cura e'i icipiédú donec ſanitatis fiat restitutio.

Jo.Ar.

Si aut cí melacholiá 2e. Bocet curare melancholiá d[ist]in etá contra manías que p[ro]uenit a cholera nigra n[ó] aduſta: aut a melancholia ph[át]ica vel ſanguínea in qua non remáct mul ta calidá[2]s 2 etiá que p[u]enit a melacholiá genita p[re] congelatú n[é]s: ſed m[á]xe q reguén[é] e't p[ri]púi melé náli 2 ſanguínea. 53 ma címe quando ſouentur a malaco[dis] 2 membro[um] ſpiriúa alium dispoſitionem. Et habet hec pare quatto: partes. In prima ponit curam per phlebotomiam. In ſecunda ibi. Swiúd[io] vero totum. Ponit curá p[re] debút[io] regimé ſer rerum n[ó]

De melancholia

27

nallium. In tertia pte pōit cur & p solutia ibi. Pilule q cholerā nigra. In qrta ibi. In duob? vò pōit cur & electuariu letificas

De pma parte dicit q sì cù melancholia nò fuerit aliquod corù que dixim? f. signa ipfì melacholie splenetice? & suple n? fùe rint signa manie matrix vena.i. còis de trii brachij erit aperièda et fanguts còsideràd? nà hì fuerit subtilis clarus nò promittat et erit nihì i parua quantate vt dictu? e.Sì vero grossus niger p inmittat erire fecùdù virtutus toleràtiæ z ceteras cireuitàtias. De inde reliquì regumef. balneu ebio catio cù eò capitis cberuàduz est vt supi? dictu? fuit iterponèdo iter vnà eùonè z allà tèp? suffi cias ad virtutis restaurationem. Alìs.

Studii vero totù qò erga melàcholicos est obseruàdu? e vt ipiguèt z carnoſi fiat: ex q eim pìgues z car noſi fuerit ilico ſani erùt. Libi àt q uilis cògruìt ſut ca ro arietina et bedia et gallinacea et panis de simula. Opprus át panis nullo mò eis cògru? Alinu qqs ſubile z claz eis còueniæ e.vinù vò grossu z nò eis bonù nec nigriu: lac autè c'èeter ab vberib? extructù bùi abduc calet eis còfert píces ſcèctes z ſisami z uccea facti: z oleu amigdalini. Priterea audire cantile nas z gaudeè z baber àte ſeres òlitiosas z dormire plurimù còſert eis. Ecotrario vero cogitaſ z solos morari z vigilare maxime nocte eis.

Jo. Ar.

Studii vero totù. In hac pte ponit ipſop òbitù regimè. Est eni fluidèdò vt ipiguèt z carnoſi fiat. Ex quo.n. pìgues z carno fuerit lico ſani erùt. Cauèdà tamè ne cadat i oppilationes et apterea caro arietina hedia gallinacea. et similes boni nutriti u z humidi z brodia ipſap còueniùt z panis z simula. i optima farina. Panis autè capprus. i.groſtus. i. zanimè fìcti eis panis ruficop z nò còuenit. Et simliter còuenit vinì subtile claz alì. annùnigni vero grossu? aut atìqù nò còuenit, lac recèter mul u ab vberib? vt nò corùpàſt. Et simliter píces recèctes. et ſisami ca.et hu. cùditi z zuccaro. z oleu amigdalini ca. et bu. còſerùt. Et simliter audire càtilenas gaudere habere res òlitio fas còferùt fìctu ecòra ſupflue cogitationes. sol? morari.nul tù vigilare z nia exccitatia plurimù noctet. Almanfor.

Pilule q cholerà ni. expellùt q bò? dàt bis q decoctione fumere nequeut. Recipe epitimi cretels. z. xx. polypodij a garici amborum ana. z. x. z. helleni. aliti indi amborum. ana. z. v. ſucados. z. vii. pulueris hie re pire. z. xv. bibat ex eis. z. iii. In diebus vero quib? quieſcit eger debet fumere electuarium qò vocatur letificas qò. recipe. melſe cortic. citri gariofil. galie muſchate maſticios croci ojietales cinam nucis muſchate cardamoni ueberemt been albi z ru. zedoarie doronigi ſeminis oſimi garioſilati omnìz ana ptes equales muſchbi quàtuè dcima pare. z. i. òide ſumant kebuli. xx. z eblici. xxx. z ter àt z i trib? lb. aque coquafat donec ad vnà deat? còliè colatura vero ad addatur mellis. lb. i. òide buliàt donec aqua còſumpta ſit: pòit hoc er hoc melſia ſpetics pèdicte quod tì pon derè ſit tripli ad ſpetics qò quo qù necefle ſit ad magni tudine auellane ſumèduz e. hoc eis medicamè letitiam z colòis pulchritudinè z digòis bonitate operatur et retardat canos.

Jo. Ar.

Pilule. Pòit descriptione pìularib q debet dari bis q nò poft fumere decoctione. Recipe epithymi z. Hec descriptionio lupi uo declarata e ſufficièter. nì. 3. 1. s. p vice dari pòt: 15 epe ùweat dare. z. iii. In diebus vero in gbus. Bic Raiso describit electuariu letificas in quo primo pòit melliffa deà ràsata z citaria. z fecùdo canon bere dègen ca. z sic. i fecùdo letificatima cordio

auferès tremòz. Cor tces subtilès etri aromatici cordiales. ca. z sic. in fecùdo. Barioſili marie cordiales. ca. z sic. in tertio. Ha lia muſchata cuìs ples ſut descriptòs i Seruotèze. 2. Deſue. malù medicia ſtoaticale tyriaca ſtìca ca. z sic. in fecùdo. Ero. cùs marie letificas. f. yt. ij. aur. iterſciat letificádo facièdo ſpiriùs exalare. ca. in fecùdo ſic. in pio. Puxumſcata ca. z ſic. in fecùdo ſtochalas z celeb: alies. Cínica cordiale prefereas a putredine ca. z ſic. in tertio. z pòſtatus q caſia lignea ad corrigè dù putrefactionè z rectificadù còplectionè: ad mûdificadù vir? malù. ad reſtèſù medicinis moritiferis z venenosis. sicut vult A. xij. ierij. ca. de cura debilitatis epatis z iſte due excedùt oés alias medicinas in effectibus ià dictis. Cardamomu ca. z ſic. i tertio ſtoachale neberemit. i. peonia de q súpta. Been al. z ru. radices cordiales ca. z ſic. in fecùdo zedoaria valès corra vene na bùi duas ſpes. f. 30. umbet. ca. z ſic in tertio. alia est zedoar q eſtantio: pia ſcro cañ. ca. de 30. zubet. doronigi ca. z ſic. in tertio còſotas cor. Seis oſimi garioſilati. i. basilicoſis miors huitis folia pua z redolenti bene ad differentiam magni maioza huitis folia q calidis z ſicinis est q matùs. i. circa ſecum dù gradù: z alr dicit bedo ragi. de iltis. ty. accipiatur an. 3. ij. muſchi grana. xij. z est ca. z ſic. in fecùdo. hec eia ſubtiler pulvere zitur. deinde ſumatur hebuli núero. xx. emblica núero. xxx. z te ràn giroſso mò. z bulliàt in. lb. ij. aq. donec redeat ad. i verù mi hi v numis magna quàtitas myrobalanezù in còparatione ad aqua ſufficeret e medietas z colet z colatura eſta bulliàt in. lb. i. mellis donec ſufficièt spicif et aq còſupta ſit. deinde ſpes ſupraſcripte cuì b melle miteſ at ita vt mel ſit tripli ad ſpes qùsios moſes caip apotecartos e vt p. i. i. mellis ponanf. ii. z f. pulueris. ſed hoc mò est virtuofius: ponùt et còter p. i. lb. 30 chari. s. ſ. pulueris licet. z. i. poffet poni. Hoc.n. electuariu ſumptà in magnitùndinè auellane z i mæ cù retardatò ebi falè pà q toor boras iducti leutia: coloris pulchritudinè: digònis bóitate z tardet càitta. Sz. nota hoc electuariu z uèire z melacholia phica: aur pèderè ab hùze melacholica gèi z cògelationè. z nò p aduſtionè: eſt.n. notabìr ca. z ſic. Et hi velles ipm còuenire in melacholia a colera nigra z a cholera nàli addas. z. ij. paſſurae nù encleatarat pio vna qq. lb. ij. nis

Prìo ponà cura ei? q ép centia in cerebro. Sèdo ei? q ép còitatè. Tertio et q pèdera cais ſmituis. Cura itaq. uil? q ép cèn tià in cerebro i ſit malà còplexio fine sìmi ex cérig. ii. iij. iètionses cu rattuas. Pria alterat malà còplexionè eú pàrijs cerebrù i of dispòne còſotatib? e et cor. Sèsa. phibet hùzes a fluru ad ce rebrùs p fuerit pni ad flurù. Tertia corrigit accidèntia. Quarta ordinat debiù ſer rerù nò nallùi.

Pria pèſle cuì notabìr hucatiatib? ſed ſint alì ca. aliquado frì gida ſm Dicraſie exigiètis z eú hoc ppris. z cerebrù z clari z vittì li oruòz aq carnis z filia. Secùdo p ſplèdiatia ſpiriù z redè tia ipm uſtlatè z clari vt faciùt margarite. Tertio p cògregantia z pichibetia reſolutionè eus ſicu karabè z myrobalani embli ca. Quarto corrigèdo lapsù còplexionale eus vt frùdum cuì ca lidiis proprys ſicu meliffa doronigi muſchus etc. Et calidum cuì frìgidis ſicu roſa acetoſa z càſoria. Quinto p ocultam pprìe tamè vt iacynthus z calcedonius. Sexto separando contrarla vt bugulòſa z cetera que ſeperant vapores melàcholicos a spiriù: z melancholiam a ſanguine. Et ſicu omnia clarificati ſi ne mûdificatia ſanguinem facientia ipm uſtretz, ſicu capillu. venero. ſumno terre. lupilli. Septimo per exercitània ſpirtù erer citatio ſuari z ſibi proponato ſicu cogitationee a ſpecì. au dìtus rerum gatarum z deſideratarù vt cantilene z ſeni. Octa uo conſoando z conferuando calm còplicionale ſpùum ſicu faciùnt omnia aromatica habetia ſubstantiæ ſubtilè aromaticà

Mouè modi còſotàdi píus.

Pàrio ſoſotàp spùs preſtationè ad qò valèt cerebella bedo rum agnoz vitulòz gallinaz frequèter còſeta. Et vinù album automatici ſubtilè z alia generativa boni ſanguis z clari z vittì li oruòz aq carnis z filia. Secùdo p ſplèdiatia ſpiriù z redè tia ipm uſtlatè z clari vt faciùt margarite. Tertio p cògregantia z pichibetia reſolutionè eus ſicu karabè z myrobalani embli ca. Quarto corrigèdo lapsù còplexionale eus vt frùdum cuì ca lidiis proprys ſicu meliffa doronigi muſchus etc. Et calidum cuì frìgidis ſicu roſa acetoſa z càſoria. Quinto p ocultam pprìe tamè vt iacynthus z calcedonius. Sexto separando contrarla vt bugulòſa z cetera que ſeperant vapores melàcholicos a spiriù: z melancholiam a ſanguine. Et ſicu omnia clarificati ſi ne mûdificatia ſanguinem facientia ipm uſtretz, ſicu capillu. venero. ſumno terre. lupilli. Septimo per exercitània ſpirtù erer citatio ſuari z ſibi proponato ſicu cogitationee a ſpecì. au dìtus rerum gatarum z deſideratarù vt cantilene z ſeni. Octa uo conſoando z conferuando calm còplicionale ſpùum ſicu faciùnt omnia aromatica habetia ſubstantiæ ſubtilè aromaticà

## De melancholia.

Forme subſe ſub ſpſus ſieut croeus et quorù copia ſubiügã ſtati. Ho no et vltuo ſkendédo ſpirt? a venenóſis et ab his ſunt ſibi cò traria tá p àqilitates maſſeitas q[ui] occultas et pp moduſiòis et alia ſiſequeta materià ſicut ſacut 3[eo]doaria lapie ſimarag[di] et ſi milia. Et pures h[ar] itètionu[]s ſi diſligere aduertas tu iuènies in diamuſcho et i electario [s] g[é]miso deſcriptione [ſ]eſue. Et i le tificate Almáſorſis et hoc ca[te] et i ſimilib[us] cò poſitos et [s] nouo cópo n[é]diis ad hoc p[os]ſitos: i q[ui]b[us] nihil debz p[on]i n[isi] pp aliquá ſpe tialè itètionè p[os]ſito ſerviètem [s].

Alunc vero ſubiügã medicinas ſimplices et còpoſitas altera tias et eúatiuas in b[ac] diſpoſitione p[pa] et q[ui]b[us] ſunt iſraſcripte. Frigida ſunt p[mo] acut[us] q[ui] aliquádo debz e[ſ] squillicuſtī caruſe p[um]erum groſſièt[ie] v[ic]ſoſat: luctu: Ædiuiaſlacucurbita flores nenufar[is] acctoſaro[vi]ola: co[all]umargarite: coriádrum p[ar]atu flores prunor: amigdalá: flores cydonior: p[ir]o[pe]t et p[pe] odo[ar]o p[ic]a: p[ira]: p[oma] aromaticæ. Lópoſita ſucarú ro, zucarú viòr, Sirupus [s] pomis [ſ]eſue. olea ex aligb[us] ſupra ſcriptis Calida ſunt aqua lactis basilic on g[ar]ioſilatú calamusaticus garſoſili melifacú: muſcus et [s] o[co] de ceui ab[us]a been vtrùs[que] cortices citri croc[us] cubugi. i. caro p[dic]is dozoniſtig, enu la gallia macis méta nurmuſcata roſmarin[us] xiloaloes: p[ar]ſule.

Compoſita ſut diamuſco: diab[ia]m: mythridatá: p[il]lisarco p[ar]ſico Rosata magna N[ic]olai. Electuariu[]s d[eg]émiso [ſ]eſue: leſiſicæ Almáſorſis aromaticu[] ro muſcatú g[ar]ioſilatú. Gabielis [ſ]eſue: p[os]ſecio remſes [ſ]eſue còdiu[]s de citro, Salia muſcata tyriaca [s].

Téperata et agëtia a p[pe]tate ſunt ſicut aurú bugloſa et flores ei[] calcedoni[us] lapis collo ſupſeſus. Chrifiolith[us] lapis ſinſuto brachio ligat[ur], borago et flores ei[], Jacynthus ſucarú bugloſa ſut: ſucarú boraginatú lapis bezabar. Solutiuá ſimplica ſunt acaribus aleos aqua lactis colloqntida heleboſus niger epithiú muſula lapis laſuli lapis armeni[us] et mirábolani kebuli et nigri ſal id[em] Scene. Lópoſita ſut còſetú bamech diaſcene puli[ca] e[pi] depilule de lapide laſuli: puli[ca] de lapide armeni: hiera Ralis [ſ]eſue: còctio epithymi meſule, his ergo p[] cóplenda prima intétioë q[ui] é male coplertius alteratio v[ere] ſimplicibus: aut c[ò]po litibus exteri[us] p[li]citiuſes: aut tieri[us] ſüptis q[ui] ſpedi ſu p[ito] ſito, p[ro]híbent at h[ui]o[ze]s a ſulu iuſta ſecuá intétione eúan do et diuèrted[em] ſim[que] d[ic]et in ſequétibus. L[or]igant a[ut] ac accidëta p[ri]tia ſim[que] ſpedi iuſta tertià intétione[us] v[pt]uta vigiliá cù ſomniſeris exteri[us] p[li]citiuſes in vngédó embrocádo auribus et naribus inſtillando et interius ſüptis: incipiédo a l[cu]no ribúes et gradatiu[as] ad fortio[ta] p[ced]edédo. Et ſi[ſ] cetera accidëta p[ſ] ſentia corrigant ſim[que] opoſt]unitáte, L[au]endú[us] et [ſ] ab iminétib[us] p[al]lis o[gr]is egris et atſtátib[us]? ne ſe al[to] p[ci]pétit et ne teneat neque albus qu[ia] p[ro]pter opoſtet q[ui] aliquádo teneant in cópeditibus et verberétur. Et ſint deputati eú[os] custodes aliq quos verent[em] et timeant.n[isi] eni ſic ſiat n[ó]pmítent ſe medicari ſim[que] opoſtet et magna interdu[us] ſacut ſcadala et c[ura] o[is] erit vana.

Regimé at ſer rerú n[ó] nalíſi iuſta quartá intétione[us] decline[et] ad h[ui]du[us] ſemp. ſed aliquádo ad ca[te] aliquádo ad frí. ſim[que] diſcrira ſie exigeúa et totu regimé ſit ipinguatiu[us] p[ter] q[ui] faciat cadere in oppilatiónes et tier. c[etera] ſon[que] ſit plúr[que] et o[ra] at accidëtia ad locú, ditáte decline[et]. Si vero mania et melancholia pedeáta a[mala] c[ò]p[le]tione capituis ſut aut valde antiq aut ex generat[oe] contracta aut ſequé[us] alias egrittudes quarú iſpoſibilis ſit eradicatio ſi cut q[ui] ſequitur epilepsí[us] cura ſi plúm est iſpoſibilis: ſed lenièda é et accidëtia mitigáda quatu[us] est p[os]ſible [s].

Cura vero manie et melancholie p[é]dentiu[]s a[mala] cóp[ler]ione cù p[ſ] ſentia n[æ]me melacholice in cerebzo n[ó] aliúde cóicate ſer eri g[it] intentiónes curatiuas. Prima e[ſ]u at eúone integra ex mió[ati] one diſgetione et eradicatone et iterata ſi opoſuerit, Secuá di uertit. T[er]tia cauſam c[oi]nuncta: resoluit et e[ſ]u at. Quatu[ra] malá c[ò]p[le]tione in cerebzo derelicta corrigit et c[etera] c[ò]s conſoſtato. Quinta accidëtia corrigit. Sexta ordinat debitú regimé ſer rep non naturalium.

Grauado apparet et fiat foramè latu[]s l[angu]ine exiſtere nigro ha e[ra]ntur: v. aut. vi. ſanguis ſim exigeúa c[ir]cuitantá: Si vero l[angu]is fuerit ſubtilis aut tédéces in albú n[ó] haurian[ur]a, vi[ra] et aut. ii. ſi et c[á] buſus melancholie fuerit e[pa]t: aut ſplen p[h]ome BASIICA de extra aut ſim[que] et i[re]tétio meltruo[]t: aut emeroi da[]p: fuèt i[ca] p[h]omeſt aphene meſue at corpe exiſtente p[le]ſaui p[h]omat p[io] ex vena nigra dei[]n ex basilica et melacholia incipit eni a phlobotomia magis c[ó]i, ſed in mania incipit a basilica exiſtimás e[pa]r e[ſ] c[am] adulto[]iis et c[ou]eruſiòis ſanguin in melancholia. Et et poſt ha[ſ]i opoſit phlobotomada eſt vena frontis ad eradicatione c[ae] co[mi]ncte. Si vero aliòs genus melancholie peccuauerit diſtans a natura l[angu]is ſim[que] ſut t[u] fuerit minoreſe c[ú]. i. ſcene q[ui]e v. 33. p[il]miſtis c[ú]. ii. ſeri eni p[ra]tiniyel ſumant ſerb caprini c[ú]. ii. epithymi v. 33. ſalis g[é]me ana g. ii. vel minoreſe c[ú] p[il]lisus iſtis. Recipe ſcene epithymi p[il]ulari nd[ar] ana. i. i. 33. ſalis g[é]me ana g. ii. aloes e[pan]ici. c[um] aqua bugloſſe formetur p[il]ule. xy. de quibue p[os]ſunt ſum v. vel. vii. p[ro] minoratu[]io. Beide d[ige]raſ ma[] c[ú] ſirupo de pomis deſcriptione Sabo[]p[ro] apud meſule i[ca]p[to] de cura manie autne melancholie: aut c[ú] ſirupo de e[pi]chymo aut de b[if]anſt[em] aut viòl[em] aut de fumo terre c[ú] aq[ui]a bugloſſe boraginis: e[di]ninte: nenuſa: aut melſiſe et ſilium q[ui] decline[et] ad calid[us] et frí. ſim[que] exiſtimás ne melancholie et aliarú c[ir]cuſtátarú. Et p[os]ſint ſirupi diſſépari c[ú] ſe ro caprío et c[ét] val[que] p[u]eies d[ad]icet at m[á] ſi ſuèit autda[]i m[á]ia c[um] e[pi]cuaritua ſerch diuèrtato c[ú] ſero caprino in q[ui] buſle rit epithymú [ſ]ene ſal indú. 33. et flores bugloſſe. Si vero melá cholia ſu fuerit aduſta loco e[pi]cuarit bamech p[ó]atur dieſſe n[ic]e. N[ic]olai et eradicat[ur] c[ú] p[il]lisus i[n]d[is] de lapide laſuli z[ui] lapide de armeno et ſimilibus multa etiá solutiuá p[re] cóponere p[os]ſeruatis q[tt]uто regulis meſule. Prima vt n[ó] ſemel multa z[ui] labetzioſam facies eucauatioſe[ſ]ed per inſtella[]ri parú [s]v vii educa[do] que e[ſ]o reiteranda eſt. Secuá vt mediciny e[ro]l uentes n[ó] recedat multú a gradu medicinarú incolu[]bi quod intelligent et t[á] q[ui]o ad qualitáes manifestas q[ui] c[ó] ad o[cu] cultas: T[er]tia vt solutia ſemp. ſint mil[que] c[ú] huéctantibus et le n[ic]uentibus p[ro]p[er]tanto[]iis ſunt mediciny in forma c[ó] quid q[ui] ſicca. Quatu[ra] vt n[ú]qua denudétur a mediciná c[ò]ſotantibus méb[ia] principalia et ſp[ú]s. S[ir] multa diſgetiuá c[ò]ponere p[os]ſe calida at ſrigida q[ui] ſpedi ſemp. ſint b[u]ma n[ó] non oppilantia im op[ila]tionem remoſatione, p[os]ſint.n. aliqua ex ſimplicibus ſupra enumerat[io] bulire c[ú] aq[ui]a lactis q[ui] poſſea q[ui] debita colatione p[re] decocito ſirupi[sa]ri c[ú] z[ua]e ro, n[ó]n. aq[ui]a lactis optimi v[eh]iculú[]i in buiſu[]modi p[ass]ionib[us]. Et nota q[ui] bonú eſt i[ca] buiſu[]modi diſgetis et eucauatiuſis p[one] re aliquid dirigeno talem medicinam ad caput ſicut viole ſtica dos et ſimilia.

Secunda vero intentio. ſi diuèrſio perſicurit cum cluſteribus q[ui] per te p[os]ſe componere fricationibus ventoſationibus deſe dendo lotionibus extremi[at]us que cum h[oc] q[ui] diuèrtunt ſint etiam ad ſomnú inducédum iuua[tiuá ſi expediret: fiant etiá di uerſiones cum caput purgiu[]s maſticatorijs gargaritatuſis q[ui] tria cum h[oc] q[ui] diuèrtunt et c[am] coniunctam eradicant q[ui] pertinet ad tertiam int[ent]io. Et ad hoc optime valéat cau teria actuali[us] et p[ri]optie c[um] auro facta in c[ò]ſiſura corozionali gittaliná laude et n[ab]uſis commuſturis mendóſus que ſunt in ſint ribúes: non d[ico] q[ui] omnes ſemper cauteri[]sadebeant ſed vna aut p[lu]res ſecuá d[ic]o est ſpediens tuo p[os]ſito ſemper inſpi[em] ciendo cuuis parte cerebri operatio magis ledatur et ſiat in c[ò]miſura illi parti pertinenti. Et buiſu[]modi cauteria n[ó] ſolum conferunt in ea que eſt per eſſentiam: ſed etiam per communita tem conſoſtando cerebrum ne recipi[at] vt apparuit in ca. de ſo da per c[ó]munitatiu[]s et de intétione. A.

T[er]tia autem intentio que e[ſ] cauſe ſonſulte eradicatio com compler, cum t[á] dictio[ns] in ſecunda intétione et partim ſem cóp[le]tibus quartam que eſt cerebzi et c[ò]dis conſoſtatio et male com p[le]tior[ós] derelicte correcio. Et complentur ambo cum quibúv d[ar] localib[us] et embroza roſarú foliorú ſalícis flozú neúfaris vi olá[] boragis bugloſſe an. M. i. ſcene. ſ. ſicados arabici. i. capituis caſtrati n[ú]cro. i. Caput caſtrati cófractu bulli in ſuffi

["De melancholia", "28", "ciente quantitate aque cù suprascriptiovs vsq ad decoctione im-\ndeine cum aqua illa tepida caput lauetur et hæmbocetur au-\nternis dicibus et etiam omnium die et pluribus in die si expedientur.\nEt si non possit dormire huic decoctiœ possint addi cortices pa-\npaneris et lactuca. Dalnia est et libibus hæuctatibus facta toti\ncorpoi sunt in hac dispse cœuineniæ et in fine posset inguni. ca-\nput et marie in mania cù oleo ro. viot. de flozio? salicis & nenu-\nfare et et mirtino ad decostationem et in fine posset inguni. ca-\nput et marie in mania cù oleo ro. viot. de flozio? sal

["Decatarró.", "Secundo couvertò animù eius ad alia. tu. ad dignitates ad quas exaltet. tu. ad venationes iocas. et ludas. tu. ad amoré alia? apibus potiæ. Corruptio. n. puellar. et plures cubit. ipse et ipa? renouato et delectatio cu ipis marie iuat ame de delendio amoré primu. Et si hoc nò delectat ipse tristit magne et dolores in getes fortasse inducet obliuone primu amoris. Et er his patere pùt cura melacholie a quæ alia cæ p: imitatio et sic est finis butus capl. etc.", "Segit capl. m. de catarro.", "## Atarrus", "Brece flurus latie. Reuma grecce fluctuatio. sive inundatio latine quâvis in libro de doctrine greca. Catarrus sumit triclicherit cœllime et est flurus mæci de vno mébro ad reliquius cœllunterit et est flurus mæci a capite ad membra supponita priori est flurus materiei a capitead pectus. Branchus est flurus mæci a cerebro ad fauces: aut ad amigdalas q. sunt paruzs infra aures. Et bractæ posunt dici faringes grecce fauces latine. Corriza vero est flurus húiditatis ad nares et nomé súpbit a so niu in offibus narii et cartilaginib? Enlati. Et Gerardus de bis solis his duobus verifib? nec pstrinxit.", "Hûm fluit ad pectus dicateur reuma catarrus.", "Ad fauces bractæ: ad nares dico corriza.", "Et his patèt qd nois et qd rei. Catarrus verò ad oës egritudines corporis disponit. fluen. n. ad nervos et originè nuche po tecté cæ spafniu paralydim et ceteras nervorù passiòes, fluens ad oculos cát opithalbia cecitat et ceteras oculòp. passiòes. fluens ad aures furdiatè. Ad cariàculas mállares ipedit olpha tu. Ad cuti capitis facit alsafabatitùneà t. files. Ad vètés dolo reò et cor: zutione. Ad lingùa et ptes ovis alchola et ceteras egritudines. Ad guttur ignatia. Ad cámæ pulmonis ipedit voce. Ad pulmonè aða eius et physim. Ad pectus pleuresum. Et interdu fluiæ ad pietis furdiatules subito suffocat. Ad aeri ipedit degluttisùs. Ad stóachis dolozè in eo et ceteras egritudines. Ad intetina flurù et colicà. Descedèns et p nervos et venas ad lo cát lóginç cat podagà. et ceteros doloses articuli. Ad cát tremóre in eo et ceteras passiones. Et ad vèas apopleticas apoplexia. Et venas fluens ad cpar cát necumova in ipò et ad renes. et ad vèlica quæs excedatòm. Et vt vnico verbo oka apoplex tarò ee cát quarcúcù egritudinu cuiscuq mebi saltem in genere. Alman.", "Em caput alicuius in egrissione balnei dife cooptù fuerit aut post exercitum: aut post aliud fuerit quæ aer frigidus et vētus septetri onalis: et accidit inde naribus et palato puritius et cò motio et sternutatio.", "Jo.Az.", "Aum caput alicuius etc. Guiditur hoc capituli i ptes du as. Prio ponit cæ catarris et signa in generali. Secundo curam. Secunda ibi. Pánus tunc cale factiedus. De pria dicit q. du. cæ put alicuius in egrissione balnei dife optu fuerit aut post exer citu aut aliud cale faciés sicut tu: cœlit et similia. et picipie si fuit rit aer frigidus et vēmis septétrionalis q. frigidus est et sice tunc iste incurret catarrus. Et vēmis signa generalia sùt hec titulatio pùritus in naribus et palato comotio et sternutatio. Si. in. mæ fluctu ad nares cæbìl in eis puritius et còmotio pp motus illuus mæci et interdib Sternutatio si virtutè stimulaverit ad expelledú. Mor aùt ratio è q. in balneo húozes calefiù subtilianc. ponì apiutur Silt in exercitio et alijs hmoí calefacientib? Unde aer frigidus occurrés multu penetrat ad pfundib et multo magio vētus qua ppter fit illarù húiditatu liq. factarù p balneù expelletio ad mèrbia suppofta et fit catarrus. Signa vero ià cæ sùt p: opa q. cò motio tulluàta et pwuritus qdá no absoluta ab ipa mæ actu flue nè. Catarrus est dupler qdá calidus qdá frigidus. et catarris cæ lidus pòt a cæ frida pédere sicut a vêto expriméte húiditates ca lidas in capite eristètes: et pòt pédere a cæ calida sicut a balneo lique faciète. Jidé cædùs est de catarro frigidus. Et pio: poteera nò te decipiat cæ nec arguas: cæ est calida. ergo catarrus calidus et nec e contra. est cæ frida. ergo catarrus frigidus. sed vide signa", "inferius ponenda. Verum em plin catarrus calidus pèdet a cæ calida et frigida. Secunda vifictio est aliquis catarrus est grossus aliquis subtilis et vterq: pòt eè calidus et fridus subtili vifé colericus est calidus subtilis aquosus è frid? Sìter grossus pòt eè calidus ptibus subtilibus p actionè calidi refo luti. Et pè eè frigidus et factus grossus p actionè fridi ptes sub tiles exprimètes. Tertia diffictio. Quidam est falus. qdá amar. Quidam acutè qdá fetès et hi sunt calidi. quidam in: s: frigida dulcè: et hi sunt fridí. Quarta diffictio. qdá è cœllinus qdá interpolat: imo frequêter piodicus mâ indetermi: nque pte sub certa quàtate sufficiète ad motu aggregata q: flura quies erit p: tantùè p: iis etc.", "## Laufe", "Sùt triptices p: mitic atecedètes et còlièste. Primi tue quedà sùt extranee sicut pcuffio capitò cere brù debilitàs. Súptio venenò aut eòp applicatio balneù cal dum. Et còmètio re: calidar: sicut alleò cepar. et similu: m: se: et viole a p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p

Decatarro

29

bria in colufa materijſ ad menbuz ebile fluitib9. Secunda eſ
qui habentes splenes ad purum habent humores groſſus terre
os non aptos flurui. Et similiter ecótra habentes catarros nô
facile incurrunt ſplené vſ groſſitze splenis. Altio nota q foda
conciuncta catarro auget ipſuz tum attrahendo pp dolóre tum
uirtutes debilitando 7c.

### Signa
Pronoſtica catarri ſunt cauſe ipſius et vſipſo
tio corporum de qibus ſermo pceſſut. Signum
demonſtratiuſ cœ catarro et corſe eſ tinctu et cœmoticu qdz
ſenſata in naribus vſ in gutture ſecundum ſturum materie ad
vnam partem vel ad alteram. Signa catarri ca. et fri. ſunt bec.
Primum ſumptum a coplerione marine capitis q1i ſi ca. fit aut
qui facies erit rubea vſ citrina erit ſignum catarri calidi. Si uſe
cauſa ecóra complejo fuerit frigida quod significabitur p palóre
et plumbeitatez erit ſignu catarri frigidi. Secunduſ signuſ est
ſumptuſ a caliditate vſ frigidaitate ſenſata eius quod fluit p na
res aut palatum. Tertiuſ signum ſumptuſ a ſapore ſine odore
eius quod fluit.naz ſi fuerit ſaporis aut odoreſ acutu aut falſi
aut amari aut ſententis utud est calidum. Si vero ipſidi dulcis
eu acris utud eſ frigidiu. Quartuſ ſumitur a colore ſi eni quod
fluit fuerit citrinus uſ rubere ſignificat caliditatem. Si vero al
bum v non fuerit falſum frigiditatem. Si vero nigrum aut viri
de ſine ſapore cu doloze fori significante calidatess utud eſ
frigid. Si vero aut doloze fori illud est calidus. Uerum nigrode
miurit frigidaitate est opaca a caliditate est lucida. Quintuſ signuſ
ſui fuerit auuانت 7 necitip ſu ſe a ſebre et cali
dis est frigiduo et ecóra est caliduo. Sectuſ signuſ ſumik a no
cumentis eiu. Si eniſ flues ad nares ſecerit püſione ardore
frequeu ſternutatione cu oculum rubedire et partuſi adiacet
um ipſe est calidus. Et prieſcipe ſi ibi fuerit paucitas nafatisi
i. locutionis cu naſo neqz odoratius fuerit vebementer ipſed
neqz oppilationi narinu multa. Ex còtrariuſ autu ſignus cogniſco
tur ipſum eſſe frigidus. Si vero fluct ad palatuſ gutur et ſecerit
ſperitateu i gutture püſione ardoreu mordicatione alchola pſe
est calidus. Et horuo pühane arguiu ipſuz eſ frigidum 7c.

Signa vero catarri groſſi vſ ibtilis ſumitur ex eo q expelluer
naz ſi fluat v no termineſ termino p[ro]p[ro]ſtilbis est. Si vero ſit
globiuſ v terminetin termino p[ro]p[ro]g[ro]ſſus est. Secundo ſumi
tur ex velocitate flurux s.na ſi fluat ſito et marime ad partes di
ſtates eſ ad vias auguſtas ipſi pulmoſis ſito ſuffocas eſ ſubtuſ
lis. Si vò tarde ſuat e groſſi imò lterdu adeo groſſus eſ vt vir
poſſut euelli. Heru ſo ne t discipiat mora ipſus na lòga mora exépli
gratia in pulmone partibus ſubtilibus refolutis ingroſſatur et
ſic qu[er] expellit appareat ſignis ſed nec abſugitas tollitur et vni
formitate vſ difoſomitate eius.ná ſi groſſus ſit p totu ſo c Arguit
eius groſſitie. Si vero groſſus ſit i medio. ſubtilis i partibus cir
cunstantibus arguitur ipſuz eſ ſubtilè ille.n. partes cireſtantes
subtilè ſunt q nouter aduenenerunt noudi uſgroſſate. Letere au
tem differétie catarri facile dignoſcitur. Signa vero cauſap p[ri]
mutuiuſ ſunt ipſem cause p[mi]litive autendentes vſ còcomitati
tes ſocuméta ex ipſio drelicta. Cognoscitur autu eſſe p còuſate
a toto vt q ad ſunt ſocuméta autu vipita ſebres i quarù pa
roximis catarros auget et ipſus ſed c[er]itédiu minuſ. ipſus ablati
remouetur. Similiter ſi p[er]cedat aut adſit ſocumentu membru par
ticularis vt ſtoi aut alio[rum] q[ui]u ſocuméto aucto auget catarros
et dinuto dinuif. Cognoscit autu e[ſ] p eſſentia in capite ex ipſus
còinuitate. Et q non adſunt alio[rum] mébuz uſegritudines a q
bus p[é]dere potest. Signa vero humo[rum].p[le]blegmatis aut chole
re v cetera a q[ui] p[é]det ſumik a ſignis ſuperius politi. Signa
vero cauſap eſſienſu[n] corpo[ra]p[er].ca. fri. 7c. patent ex deis i p[é]ce
détib p[ar]capitulis vt q[ui] ſocuitas capitis e[ſ] cu citrinitate facivi aut
rubote. 2 similiter tépo[z] fròtis v oculòp v cu caliditate ſenſata
circa illas p[es]. 2 ceteris ſignis ca. cerebri latius vidédis p[ia]
tertij v ſcdo techni. Si vero cu frivate erit palor v albedo colori
plábeus tactus frigidus. Si vero ſuerit humiditas i cauſa erit
nulta mollities latitas 7c. Sicca vò ex apſitate v paucitate ca
taror cognoscit. Signa vero d[il]bilitatis ſiu e tpe ſue a gná
tione c[ó]tracte ſumitur a diminutione operationu cerebru v 20

totuſ v[or] coruptione. similiter a paucitate ſiſteticæ cauſis egris 7c.

### Pronoſtica

Eatarrosi ſut fere ad oés egri tudines
facile paratu marime habétes catarruſ
ſubtilim. Secuſu catarros p eſſentia d[u] iueteratus raro vſ nù
quá ſcipit curationé. Tertium è lip. Bráci et corſe i valde ſeni
bus.i. d[é]crepitis nò maturatur ſecunda apho. Ante oia in cura
catarri ſunt tres canones obſuandi. Primus aliquado catar[ra]
et cauſa catarri couenient: Aliqui còtrariatur. Et ſiq d[é] coueniat
vt q[ui] a[bo] ſint frigidi cu calidio p[re]cedem. Si vero a[bo] ca. cù fri
gidis. Si vero còtrariatur vt q[ui] cauſa ſit calida. 2 catarros frigi
dus auſ ecóra è diligéter còſiderádu cui magis itendé[rum] 6bem?
S[ic]bic attended canones. A. quarta p[mi] ca. vltimo. Si eni cauſa
catarri 2 catar[ra] eque fortes ſint: aut c[ó]ſto[ſ]i magis ad cauſaz
itédere ſobem: q[ui] t[u] cauſa: t[u] q[ui] ſecuſu5 plurimú ipſa nò remo
ta catarros nò m[ou]et. Et p[ot]erea Raſis i catarro p[uen]iète a
v[é]to fri.v[ak] a[ef] fri. docet caput cù panno multu caleſteri etiam ſi
catarros eſſet calid? Similiter ecóra vbi catarros p[é]deret a ſo
leu q[ui] a[bo] a[ut] ſint frigidi cu calidio p[re]cedem. Et v[é]to cauſa eſſet parua
et leuvi: catarros autu valde forſtis magis 6 itendere catarro:
cauſa támè n[ò] o[si] neglecta. Secuſi canon è v[é] ſemp i p[ri]ciptio
caveam ab o[bi] inquietatibus et materiagitatiuſi ſue illa ſue
rint medicinália ſiu p[ine]tate ad regimè ſer rey nò naturalium.
Et p[rie]cie o[si] mor[em] ſue localis ſue ſternutatio v cetera buinumo
di ſunt i p[ri]ciptio vitáda. Tertius canò vt ùsmus ea que còſoſtát
caput v mebú q[il]edik p catarruſ ſicut pulmo v buin[om]di. Et
caveam v a[no]cetiuſi ſibi Et p[ot]erea cauſéu è ab acr[ib] è aceto
ſis. Et similiter a valde ſtipitiuſi v p[ot]icus v[si] buin[om]diu p[ue]tati
pp ipſuz catarruſ ſicut acetuſ ad idéiduſ bolus armen] ab con
fringid[us] hec acetaſo còzigat cu d[ul]cib[us]. 7riptica v t[ei]ctiú 7c.

### Lura

Ergo catarri ſecuſu5 6b eſue ſer exigit intentiones.
Prima ordinat 6bituſ regimè. Secunda d[iger]it ma
teriá. Tertia euacuat. Quarta diuertit. Quita ſitut ipſuz. Secta
corrigit accidénta. Et hec itelligéda ſunt fier it[ition]è p[mi]a gene
temè que e[mi]toticu cauſe que ſecuſu plurimú i cetera c[u] dar
car ro[z] est p[mi]titèda. Si q[ui] cauſa fuerit p[mi]tina ſicut aer frigid?, aut
calid? crapula ebrietas ſomn[ur]d[ur] v buin[om]di removeanf
Et similiter ſocuméta ex ipſis d[rel]icta. Si v[é]o ſuerit p[ar] coſutem
a toto ſicut v feb[ri]b? Attédaſcure febriu: catarro nò neglecto et
similiter ſi fuerit p[ar] coſitaté a ſtoi ant a mébú p[ot]iculari ſocumétiu
uli] méb[ri] còzigat v diuertátur vapores ad inferio[ra]o of genere
diuerſionu. Et ſemp i fine méle ſumak alio[rum] vapòp reſp[ri]nu: et
oris ſtoi c[or]ugatiuſi ſicut coriádrú cydoniu v buin[om]di et
in cura catarri nò negligatur. Si v[é]o cauſa ſuerit p[er] eſſentia
i capite ſicut mala c[ó]plexio ca. ant fri. aut d[il]bitas alia c[ó]ſequés
d[il]positioné ex tépo[re] aut a generacione c[ó]tracta: buic i p[ri]mis
intécaſt. Et ſi e[mi]s cura catarri coueniat simul amborùm cure
comuni diuendatur.

Igjtu[rum] v[or] p[mi]a itentionem meſue. ſi catarros fuerit calidus
s[cl]inet aer ad frigidi. ſi frigidus ad calido. ſecuſu c[ar]re ſecuſu5 plurimú
tamen ad ſebuz. Et hoc vico ybi catarros i eiuſ cauſa coueniat
Abi vero còtrarietur cæ ſecuſu plurimú in p[ri]ciptio magis at
tendatur: Binde catarro v inter cetera cauſéu eſt ab a[bo] c[ar]re ſumo
ſo v[é]toſo pluioſo v statione ſub radiuſ solarib? aut lune et p[ro]
p[ri]e p[er]fenestrá ingrediétib? et ſit boni odoris. Caput v[é]ro ma
gis aut minus teneatur calidu[rum] ſecuſu5 tépo[z] exigetá ita vt nò
eſuſet neqz friget: habido tamen respectu ad c[ó]ſuetudinem q
in hoc multu c[ó]ſideráda è. Heru i cauſa calida 2 catarro calido
magis frigidi teneaf. ecótra i catarro 2 cauſa frigidis. Residu[
] tamé corporis latis calidu[rum] teneaf vt vapores nò retineſſa: immo
trásp[er]t et resſolat 2 ad if[er]io[ra]o diuertát. Pot[er] e[ſ]i t[é]aq uacca
rata aut aqua mellis aut bordei aut ſalté p aren[á] distillata. Ca
uèdu[ra] é a vino n[í]ſi i d[é]linatione. pot[er] tamé n[ò] fit n[í]mi? Utet po
tum aque frigide n[í]ſi catarro valde calid? fit. Pot[us] aque ca.
maturato catarros. Heru i catarro ſubtili calido reſtítio a[ſ] frigide
in o[ſ]e ſert. Ex ferculis coueniuſt far o[de]u[rum] ſpella. I[ſ] marine ho
rum kisch. J[é]tich sabab farina o[de]u amili in calido. I[ſ] i frigi
do kisch fruméti fiuſs fiſce kisch diep[ce]. Utet etiam multo brò

c

Decataro

diałica? et prope i centie. Ex caribn? et pitebus cœnuitque que ſunt faciles digestiones bont nutrimet pacar? ſuprufuitat? et lacê e piciolius in catarrio maxime calidis nifi alid obſtet. Sit ce na leuio: prâdito:imo iueru omiſtat. Dinutio eis cibor? et potu um e' cura puma. In ſine méteu comedat corugetâta os ſto i et muos phibetia ſicut eorziâdrû ſparatu cydoniuſ aut piru cocti ſomni nimi? nocet et etià ſuprueflue vigilie magis tamen necet ſomn? et prie immediate poſt caprulas et quicûs cibar? et marie diuinus? et domniat capite leuato ad alteru lateru ioclinate Procurare curvæ euvones iuſz ſuprufuitat? p cœnientes regiones. Fri catio tâme cœntiis et pectinatio nô cœnieniut i prîncipio: i in ſine Eoitus ſupluus nociuus ê exercitiu nô cœnienit nifi i occlinatio ne. Aerbri fricationes et prie ptius iſueriò vice ſupletat exerciti. Accidetia animi ſint queta.

Secuda itéto. l digestio p[ic]ſic i ſubtili calido eu ſirupo viol.ô diuibus ô ſebeste? d papaureu aut cu eor? coctionib?, Et mucll lago p[il]ij effica[?]. Simuliter diadragagâtú diapapauer dia codion ſunt vltima: Cú hoc eni q p[er]digerut etià ſiſtút catarruz Si vò fuerit catarbus calid? grossus cu aliq iuſto? ſicut cu firu po viol. admifeaſec aliquod iſciuſi abſteriſu? ſicut ſuprú? aceto ſus aut orymel p[ic]ſimer: et aqua o:dei pot? mediatis est abſter ſua. In catarro vero frigido grosso puët orymel p[ic]ſimer cò p[os]tui quillitutius loch de pino diairis? et ſimiles. Et maturitu cùz aqua mellis aut iſopi aut paſſulat? et ſimuli. Si vero catar? fuerit bulis frigid? aquolus cœnientut ca. et ſicca igruſantia ſi cu ſuprú? d myrto cu melle ro. Et poſset ſumi cu aqua decoctiùs turis ſanda racem cu[n]i cupiſi. poſſut aromatizari cu ma ce garioſilo gatua muſchata? et ſilibi. Aerù l abſue digerit catarit sà calidos ſz frigidos cu balneio? et cù his que capitii applican? i cù his que ſicunti i aures i cù odoratis per nares calidis et frigidis ſecundum erigennam. Sed credo hec nô convenire nifi ybi materia fuerit valde pauca ut ybi fuerit minorata re.

Tertia autem itéto. c[opl]eſ cù e]uamtib? materià peccatib? ergo. Ero materia fuerit calida educat i de coctione fructu. Iuuiu bap: ſeſſelen p[un]oz: v[io]laz: cu q[ui]s: d coctione trabat caſie. i, a ut máně. i. z. i. ſ. exibea ſt o ieuio. et poſſet addi apud neceſſitatem a. s. s. yfsq ad i. electarju d ſuundo rolapi. p[il]ule etià alſieare poſt ſei exuberi poſt cenà i apud neceſſitate poſſunt forſtificari eu. ſ. p[il]ulat? aureus i po]ypodiù babet p[ri]p]etati e i eando mate ria ſaliam. Si vero fuerit p[le]gmatica cœnienti h[ra] ſimpler hiera cópita p[il]ule cochie et ſimiles. C[li]ſteria q[ui]s cœnientut in calida i ſint iſrigidatia i h[ue]ctatua i leicia. i i frigida nati i ſint caleſacientia i magis acuta. Phlebotomia vero nô cœde diſ nifi i trib? caſib? Pr[im]us i catarus è calid? i co[po]zore calido cù multa ſanguinaudáta. i. q[ui] ſit oculo[]v rubedo ve n[ar]p plenitudo re. Secùd? i catarbus ſuerit calid? i d[och]nhas ad aliquà p[te] ſigat i ea ſicut i oculis ſaucib? pulmone pleuradi a[phragmate. Tertius caſus i catarbus ſit cu ſebre i maxume cœnua arguete m[à]s v[ul] putrefecites y[ur] peccatib? ad adi per venas de. Quarta itéto. l diuerio p[ic]ſic q[ui]s cù coib? ſicut i fricatio nib? ligaturis v[é]tòſationib? l[ot]ionib? cruiu? i drachio[]v que de bent diuerſificari ſecùdu matarie diuerſitate. In catarro deq[us] calido ſunt frigide: i ifro calide: i quâdoq[ui]s p[ic]ſic cu p[ri]ſys i ſunt quattuò: generù. l caputpurgia ugularina m[ati]catoria i ve p[ic]ſatia ſiue cauterizatia. Laputpurgia vero ſiut au]tueredum materia p[er] nares d[ui] cui? fluxu timem? ad loca nobilia. Ihec eni digesta materia i e]uata optime c[ó]ferut: i p[la]vo nô d[ige]sta nec e]uata magis necet agitádo materia q[ui]s p[li]nt i p[la]sm duiterendo Et hec diuerſificada ſunt: i materia q[de] frigida cœcedut acuta ſicut ſuccè bártasite: helebozus i ſimilia i calida vero aqua viol? cù ſucco blitis aut pauco ſucco hartanite. P[er]ſicif èt hec i teni tio cù ſuffumigationib? et odo]ametis aperetiib? nares i deop pilantibus colato: i aſt i ſi in cattario calido reciperet fumum decoctiòis v[io]lularu? i in frido ſumú decoctiòis matojan. Bar garifimata d[ò] ſiut pp q[ui]to: i intéto: i es. p[ri]a vt partè nobil[em] p[er] ignobilè purgét iut gargarifma factu er decocto: p[ire]tri. 33. i ſimuli: p[ur]gat. n. cereb[ú] p vià o[ris] aliquado fit ad frigidum

ſuxú s[ic]ut administrio diaco diòt et decocto roſarù balanato rum i ſimuli alioquádo fit ad abſtergêdú illud q[ui]s fluit ſicut ad ministratio orymellis simplicis aut ſgllectici. Aliquado fit ad al[ter]dú q[ui]s fluit s[ic]ut administrio acóre ad calidum i myrthe ad frigidum. Aliquando vero plures er his interius per gargarifimata c[opl]etur. l p[er]terea gargarifimata i cura catarri cœnieniut i trib? caſibus. Pr[im]us in catarro calido ſubtili cu ſe bus ingroſſantibus i infrigidantibus vt fiat facili ad expellé d[ù] q[ui]p[io] propter ſubtilitat[é] acuitat[é] excreari nô poterat: ſi ſirupus de papauere eu aq ro. Secùdus eſt in catarro multe vi ſcosſatis et p[il]ſutitudinis cu reb? i incitétibus i abſtergetib? ſicut orymel p[ic]ſlic iec au ſquillitico.

Tertii caſ? è q[ui]s tierem? m[à]s figi in fancib? aut in gutture ſicut in ſquinatia gargariumus diamor: o ſillibus. Sút aút q[ui]tuer caſus in q[ub]us gargarifimata ſunt poſſecta. Pr[im]us eſ timo: i ſup[pi]ſiut c[at]arri ad p[ectus] i ad pulmoné flueri ſuett i p[er]terea in paratis ad alma i p[il]thiſi i ſimiles paſſiòes pp catarrum ca uem? gargarifimata. Secùdus caſus è ſi catar? ſit acut? ſubtil cuine fluxus facie exercatur ſiue cœitat[em] in hoc eni caſu meline est retin[em] in o[re]ffridantia i inguſantia nô gargarizádo. Tertius eſt in p[of]catibus q[ui] ſub ſubito ad has. n. pati nô gargariz[et]. Quartus caſus i catar? ſit multius i vehemés quaſtus ad motu euiu: hec aút gargarifimata i maſticatoria ſiút quaſdeq ad quertedú materia ſluſt[é] ad nares vt p vià o[ris] expellatur. p[er]ſaticatio a[n]im licet conferant diuertendo i p[la]sm materia na sarabius i in purgano cerebrum tamen obſunt aliquan do facièdo m[à]s p[ic]pitarii ad guttur ad meri ad càn[á] pulmonis i p[pe]ea et i in cura co[ri]ſe caute i v[ie]t. Quartú i aút genus. l v[u]bificare cutis capitis p[er] v[ic]e p[ic]ſic radédo caput i c[om]uſſu a[ra] co[ra]di[al] poſſea c[ra]ficá do cu[pe] cepe acuto aut ſquillato aut p[á]no[]s alpo, i deinde ſup c[om]uſſura ap[pon]ere e[pl]astru de p[im]a. i for[mi]s illo eſt fermetu c[at]aribus c[em]it caſus ſecu m[il]ſus cu aceto fori. i hec ſup leco dimittan. f. ant. r[ij]. boris cù bona ſtrictura. Bein de remoueſ a v[ic]e p[er]aeri[i]n i ſup loco cauſes ad ign[em] mori monti cù arúgata po[ci]na ponan[ve]t locus c[er]ſueret aperitus: ſ[ic] poſter vt de q[ui]s diebus in q[ui]s dies hec veſſicatio re n[ou]e q[ui]s ad q[ur]draginta dieo q[ui] ſi hoc nô c[ot]ulerit cauteriz[ef] ſup c[om]uſſura coronati: iat aút gargaritio i cù ferro igni cad[é] te q[ui]s ad oſſis ſup p[ic]fiem: i fiat p[au]latule ſepe cu ſiut temp臺 do. p[ot] et fieri cauterio potéualſed actuale è p[re]ſatá? i[3] ma q[ui]s hor[é] d[ù] cù.

Munta itéto. l catarri c[of]strictio p[ic]ſic eu c[of]ſtrigetib? ſtati dicédis. l[ep] abſue rephédit ſolidos medicos q[ui]s d[ige]stio eni i m[ú]dificatione c[ó]mi in medio decato]tis huius modi c[of]strictiua admíſtrant c[ó] ſunt ca] cumulato]is catarri deinde diſruptio[es] veheméſis: q[u]a]p[]o: p[re]g[li]t ap]o ndo administreſt poſt intéſiones p[u]ſaſtificari. l[ep] dubitat meſſe i v[ic]i caſibus extre mis. l[á]quado ex catarro t[imer]em? ſubitá ſuffocationé ſicut p[lu]ries vidi in. x[ui]u. boris ſuffo]car]i deb]eam[us p[e]ceſd[é] cura regla i r[is] c[ó]s de i ati ca] c[of]trigavitib? r[é]cie q[ui]s egritudo non detin]cias. Et in ſuma ſibi tuti? videt] ſrgumé diuerſiu]i q[ui]s c[of]trinauie: n[á] regimé diuerſiu]i licet agitet m[am]t multiplicet i tamen c[ou]erit t[ut] multiplicati ad p[tem] contrari n[ò] timo: o[mi]s. Ego re v[oe]t licet creda obquêdu]c e[]e p[im] p[im] p[e]ceptis huius modi medi ci diuini: t[ui] dicá que in bis caſibus reſi v[it]ia i q[ui] noctua. Bocat ius t[ua]q ad hos caſus i inueniens ip[os] i tanta anbeliut[é] c[ó]ſtrictione vt n[ò] poſſent loqui: neq[]s et quasi bib[é] i cù continuo o[re]gmé. i cù ſe faci liuidá tedéte in nigra i cù ſiud[oe] quedam ob anbeliut[é] angustiam: ratus ſum hec tата necumenta i tam ſubita p[ou]neire a catarro multo i ſubtili ſubito ad p[tes] pulmo n[io]s p[ic]pitatot aut ad aliquas p[tes] ob q[ui]s necumentu] anbeliut ius impedit: i ſic eſſe i n[ò]ctinuo] fluxu. q[u]a]p[]o: p[re]g[li]t e[os] ſtatiu in acere libero luminoſo ad fridum declinante iuuenctib] dictam te nuſſimam: p[oh]ibui eis omne]s locutionem i motum corpo re] ſuiuam[os e[os] ſedentes p[ect]ore b[il]atato p[ar] p[á]no: c[om]u null[á] strictura p[á]no[]s i cura] collu] neq[]s circa alia] p[tes]. Et ſibi dedi in po] ſirupu de papauere eu aqua iuuiu]a? i ho[de]i i diapapauer aut diaco di]on, i interdú apud magná necessita-

Decatarro

30

tě vnā ex plutīus oplate inferno deferbědis aut pari filonij. Et aliquādo ad anhelitū dilatandū posui vétoam sup spondi libus pectoris, et aliquādo pectore exilſte pectore feci phlo miā; et vbi materia ipciper ſtagi in aliquo mébro nobili, et aliquādo vétoſaz i pulpis ſpatule ad diuersione; et ſecuſi huc modu ſere oſe euaſerut. Reliqui autem igb'pccſus ſe cu ſuaniſt; et viuer tétib; et materi agitātibus oſe pire, quomodo eni ſperādum est huiusmodi matertā tato ipetu ad ptes illas ſcipitate posſe euacuarit aut diuerti: immo huiusmodi materi aguātia apliuſ tam ad loca profunda fluere faciunt.

Lōſtrigēta catarru iuxta quitā itétionē alia ſunt gargarisma ta. Alia ſuffumigations. Alia que retinétur i oze. Alia q odora tur. Alia que ſglutitūr. Alia que libūtur. Ex gargarinmatib? ad catarru calidū. recipe aque ro.ʒ.ij.cafóre.ʒ.i.mſce. Simili ter aqua dōcoſtō corticú papauers i roſap cu ſi addaf paruſ boliarmeni e pſtatoz. ņo ſamé ſtat huusmodi gargarizatio ma gno cu ipetu. Ad catarru yo frigidu ſbulé cſoſert gargarisma i vino dōcoſtionis olibani aut vńicis cui posſunt addi nuces cupreſſi. Ex ſuffumiſgiis ad catarru calidu e ſemé lini pùs in ſuſus i aceto p dié naturalé poſſea tozefactus et ſuffumigum Sandaraca i aceto iſuſa e ſblimis. Ad catarru vero frigidu ſiat ſuffumigia er olibano ligno aloes ſandaraca miſtus vt diuſuſis.

Tigelle quodqz tozefacte i trite ſuffumiſgato e mirabilis. Si militer odoz ippuſi ligate i panno. Coſi et nigelle ſuffumiſum est exptuſi ſorme ſicnt auellane ex olibano ſtoſace ſicca caſtoeo vernice ligno aloe ana ptib equalib? cōſeſo cú ſinſa puni inpe pice aut laudano ſuffumiſgate p ebotu abſcidiut fluxu catararré.

Retěta i oze ad catarru calidu ſunt diacodion & diadragagā tu diapapauer. Et culibſt uſtop ſi adda ſutu armeni i cōpádo cu pacon ſirupo 8 myrto efficunt pſtatiuſmodicú cafóre tewi in oze ſitit catarru ca. Sed ad frigidu cſoferut olibanu. Et ſi militer spica i oze retěta. Lōſfectio ſoſma ſimuli lupinis que retěta i oze ſitit dragararru ca. Recipe amili dragagāti amigda lai dulciu ſeminis papauers albi et corticu cius gummi arabi a boli armeni ana.ʒ.i.cofſe cú mucilagine pſili et lec. cyrdonio rum i vi písipam sulcozari adde diacodion.ʒ.i. Alie ſonſtoezes Recipe olibai.ʒ.i.myrrhe croci spice ſtoſacis ſicca ana.ʒ.ſ.op.ʒ.i.fiat eis eio ſime pde dicte i teneat vna eis in eze i no dōglu tiatur falina Ex odorib ad catarru calidu & ad ſeſbré aduretē ſyneopale aut pediluſitæ ſunt ſorme qz hec e permilio. Recipe faufel. i auellane ide. Sádalor albop z rubeop ani.ʒ.i.roſap.ʒ.ii.ſ. sandali maſcati.ʒ. citrini.ʒ.ij.cafóre.ʒ.ſ. boli armeni.ʒ.vij. oia pter cafóra terrat ſicut alcochol et aguté coterédo cú aqua ro. p hebdemoda vnā ʒide miſceat cu vica caſo & ſhat poma q uoz cú gummi arabico & aqua rosaceabec odora ſitut catar rum v valet i pefiluſtia curado ſpnuado.ʒ ſo pnuet i vaſe vireo in loco ſceti. i liniaſt ſepe cu aqua rosacea pmuſtionis caſóre et sandali citrini.ʒ.3 ad catarru frigidu cſoferut poma huiusmodi ſi odorét. Recipe ſtoſacis caláite.ʒ.y.al.ʒ.ſ.olibai maſticis vni oze ana.ʒ.ij.cofſi spice ana.ʒ.ij.abre.ʒ.i. laudani ligni aloes ana.ʒ.iji.muſchi.ʒ.ſ.nat pomu vnú cú diagagato & aqua ro. damascena. Aliud ex iuétione Aſſue. Recipe laudani.ʒ.vij ligni aloe.ʒ.vij.galie muſchate.ʒ.vi.abre.ʒ.ij.muſchi.ʒ.ſ.nat pomu vnú. Sút eni nobilia & expta i coſoſtatione cereb: i cor dis frigidi. Res autez q lábúf ad catarru calidu ſunt diadra gabátu diapapauer diacodió cú bolo arméo vt ʒ.s.3s tu v myr rha egutati ſitut catarru frigidu. Lōſfectio pilaulap ſiſtetium oez catarru. R. turis maſculi.ʒ.i.myrrhe ceyi croci ana.ʒ.vij. fucci ligritie.ʒ.i.fiat.vij.pilule cu aqua ro.2. def.1.cyropo ſomni.

Pilule alcaiber ſcriptōne Aléradri medici apò Aſſue i fi ne ca.ʒ catarro ſunt pſtatiſſume. p alcaiber itelligit cynogloſa ſue ligna canis.

Corſectio vero accidetui catarraliu iuxta ſertā itétionē p ſlicit p varietate nocumetop q inferut ipſe catarrus ʒ qb' vi ſequenti bus videbit ſi deus voluerit.τc. Alman.

Pann' tunc caleſacied' e t capiti ſupponèd' i q tā diu moret donec eger calóre i capitis pſunditate ſen

tiat penetraſſe. Heide nigellā odozare icipiat. et puo ceſt ſternutatio. et caueat ne ſupin' iaceat et comedat paru: a vino quodsoio abſtineat. Jo.

Pán? tunc caleſacied?. Hic ponit cura. Et pmo catarru. ſe cùdo corſe. Secuda ibi. Quod i curus. Primá i tres. Nam pmo pōit cura catarru leuſis magis respiciét e cauſam qz catarru. Secundo ponit cura catarru fornis. Tertio p cura catarru iuetera tis remittut nos ad ca.ʒ tuſſi. Secuda ibi. Quod paffio. Ter tia ibi. Si yo tuſſis. In pma parte curat catarru leuè a paucæ materia pédétè cú pano caleſacto groſso cōphtedète tonum ca put collu i ptes vicinas qb tā diu ita calidu teneat. aut totiens applicet donec eger ſentiat caliditate i pſundu capitis penetraſſe Boc ſit maxime ad remouédu nocumétu ipſum ab aere frigl do t véto t ad reſolutione materie q paucæ e. Secundo odoret nigellā ad eſadè itétiones. Tertio puocet ſternutatione conſi dēs materiā paucæ p illa regione poſſe diuerti. Quarto ordinat regimè cauèdo ne eger ſupin' iaceat ne materia ad poſterioa capitis ſcipitek v inu, phibet. Almanor.

Auod ſi paffio ex appoſitode pāni calidí alleuatianda nō fuerit nec minuif p ipſum: fiat phlebotomia e ce pbalica: et ſolufa natura ex reb' q no e asſerát ſicut hec dōcoctio quaí i potu ſumere obet q tuſſi patit et in pectoze aſpitaté habet et idiget vétris solutione q re cipit iuiubas.rr.xebeſſe.rrx.paffularz enucleatarz.ʒ.x. violat ſiccaz.ʒ.ijy. radicis liquiritie ſtricate.ʒ.v.ficus citrinas. x. coquātur i.ij.ib. aque donec redeat ad i. et colentur et in colatura diſſoluantur casie ſiſtule.ʒ. viij. tereniabin.ʒ.x. Jo. Ar.

Auod ſi paffio. Hec curat catarru fortem. Et pmo ſine ſe bre. Secundo cú ſeſbe i vbi timek materlā figi i aliquo mébroz ſpiritualiu. Secuda ibi. Auod ſi nec phlebotomia re. qn pri ma pmo curat huc catarru pphlebotomía t p mediciná ſol uè lenièdo ex qb' arguit hác materiā euacuáda e'e calidá. Be ſcriptio auté bui? medicine ſolutive fatis e maſſesta. Al.

Auod ſi neqz phlebotomia pofuerit neqz vétris solutio t inde ad pectus materia deſcederit t como uèatur tuſſis t ſebris: illico fiat phlebotomia de me diana. Et patiens a carne abſtineat v vino: t in potu ſumat aquā bordei t muraba violatū quaſdiu calor fixus pſeuerauerit t tuſſis fuerit ſicca t aspera. Sed poſtqua calor? quederit t tuſſis molliſicata fuerit t ſer are inceperit huius decoctio quaqz die cú muraba ui olato dāda eſt donec pect? mūdificet t tuſſis ſedet et vor clara reddat que recipit ficus citrinas. v.iuiu baas. r. lebeſtem.rrx.paffularz albaruſ enu clearatarum. ʒ.x. liquiritie excoſticate.ʒ.v.coquātur vſque ad diſolu tionez et colétur deinde et dentur omni die.ʒ.ij.cum muraba violato.ʒ.v.

Jo. Ar.

Auod ſi nec phlebotomia re. Ponit curaz catarru cí ſe bre q um incipit impriimere in aliquo mébrozum ſpiritualiuis dicens q pphlebotomia cepballice nec ventris solutio de qui bus dictum est profuerit t materia ad pectuo deſcendit como ués tuſſim ſe. reitteretur illico phlebotomia t hec debet eſſe er vená cōi vt ſimul a capite q pectore eſet. t patiés abſtineat a car ne t vio: imo bibat aquā bordei cú muraba violato. i. códito vſ sirupo ʒ viol. t hoc qzdiu calor: fixus ideſt ſebus fornis pſeue rauerit t tuſſis fuerit ſicca. i. fine ſputo. t aspera materia nō dige ſta. S3 qeſſete ſe. t tuſſi molliſicata: Et qú eger ſcreare ceperit materia tā digeſta dōcocti ıſraeſcripta e ſuméda cú firupo viol vſ que ad pectoris mundificationem et vocis claritatem. De ſcripco autem huius dōcoctio et simplicia ſunt ſatis maſſesta.

c ij

Beophtbalmía

Almanor.

Si vò tussi iueter auerit diuq pmàserit tunc often dem q'ìlur curàda fit; qù dò tussi cura tractabim? Jo.

Si vò tussis. Remittu nos ad ca. dò tussi p cura catarri in ueterari. Almanor.

Quod si cursus i narib diu pfeuerauerit et non fue rit calo: fluxus erit iftriged? fuffumigádo nares per traiectoriù. Si i quò p nares effluit subtile ac acutus et citrinu fuerit fuffumigatò fiat ex sulfur pùs i aceto infuso et poſtea ficcato; aut ex fabie: aut bordeo ex corricatis et i aceto pùs iufisb poſtea ficcatis; aut ex euccaro albo et sandalo albo. Quod i neqz calo ne que rubo i facie fuerit fuffumigatio fiat ex costo; aut ture: hec nàqz fuffumigatio flutù iftigit. Jo.

Quod fi cursus. Hic curat coriza pio frida cultus tamè cu- rà còplet in fine capi fuffumigádo nares calo ex neqz rubedie eristède in facie cu costo herba calida et sic in fecùdo et ture ca. et sic in pio. Si vero coriza fuerit calida qù copzehédif ex calore et rubedine faciei qù illud ex egredif per nare ex subtile acu et citrinu tìc fiat fuffumigatio ex fure pìus in aceto ifuso in uo caliditas frangif p aceti et ex fabis et bordeo excorricatis pùs in aceto infuso poſtea ficcatis: remanet. n. in eio virtus coſtrictiva, ppter aceti; aut ex euccaro albo et sandalo albo frido et sic. in fecùdo:uccarù aút fere è temperatu i posſut ad inuicem p miferis cù aqua ro. aut paucò aceto facièdo formulari ex gbus fiat fuffumigatio. Auàdo aút hec remedia Rafis fìnt admìni stràda fatere poſset et ſupertus dictus.

Capitè d'ophthalmia.

Am
Ea q oculis alba fùt re. Poſt q Rais
i pcedèutib'egit d paffòlibus cerebrì et ner

uor. lic agit of paſſib d'oculò iipiciè ab ophtalmia. Pro quæ notitia pìmitèdu q oculis est mébù intru metale in supiuro parte corporis situat aquæ rotùd ù ex septè tunicis et tribus hùorbì copòſitioni ad muſculis motu nù duo bus yel trib musculis ſuſſetatu ad vidèdu finaliter ordinatù. H3.n.primo cùiùctu vndecù oculis cùdàitate pìter quà in pè anteriori vbi est cornea q cùiunctiwa orit a gingiamatre. Et deinde cornea vndiz circudàs oculi post cùiunctus q in par te anteriori dicif cornea ad ſiutudine coiuu in pè poſteriori felì rotica. i. dura orù habés a dura matre et hec in pè anteriori ex durecto pupille est groſsa ex quatuor pelliculis copofita q lámè in anatomia no fable diſtingui poſſunt i pè anteriori no è coroſata: fed peruta i diaphana poſſis ſeqt vuea orù habens a pia matre ſic dèd ad ſiutudine grài vue a quo capulis est euil ſu: hoc foiamè yue dicif pupilla poſterius aút dicif ſecundià. Et deinde aranea poſterius dicta aretia orù habés a nervo obtico que nò imediate ſequif vuea fed inter ea è vuea mediat humo: albugincus Iz in pè poſteriori ſequaf ſecunda, hec ut q circuìdat immediate huo: e cryſtallinù y vitre. Ex hùoribus aút primu occurrut albuginem ad ſiutudine albumis ouì q ès major ceteris in qualitate poſt que ſegf cryſtallinus nò imediate te fed mediate tunica aranea q cryſtallin dictus è ad ſiutudine cryſtalli et dicif gràdineus ad ſiutudine gràdinis aliqualité dur rottudus i pè anteriori vbi recipiſt ſpès viſibles aliqulif plan? in eo.n.pſicit viſio in pè poſteriori figure pyramidalis cùnque datus ſm poſterius è a vitro eo a quo nutrit vbi dict? ad ſiutudine vitri liquefacti: ſic ſuſficiat of anatomia oculi q licet dicaf còponi ex septè tunicis tìn in vertate, non ſunt nifi quattuor I3 ſunt septè ſm denominationé. Aerù Ba. addipt quartù humoè que dixit còtinert inter vuea è corneaè que lucidù ethebèu appel lauit: Sed ceteri dicunt háceè ptè albuginèi p foamè vue egredi endiys yfsq ad corneaè. (Triplex et regimè oculis adhibìtus. S. q debef oculis iculpate ſantis ſue téperati ſint ſue distepati. Regimè pferuatiùi q debef oculis culpate ſantis et neutris. Regimè curatiùi q debef oculis egira et neutris.) Primùs vò ſm Adſue còplep qnq modis. Primùs pferuat ſupſicie ocul i'tersione dicuè t naturali: et hoc faciùt medicine abſterſue hìs

tes mediocritate et téperie in toſiòde ſicut ſucus ſeniculi: è zpti um et fil colriuì ex eo cuius est hec deſcriptio. R. ſucci ſeniculi depurati per residentiam eius et facilem cotionem ipius in va. le neo cù minimis auri puri ſicut in. I. ſucci ſeniculi ponere v. ſolia auri et poſt ſufficiété collationé ipius accipiat de ipo. z. mellis puri clari. I. ſuj, et buliati iutù ebullideò vna z colet p tona pur in ápula vitrea et ſuspèdat in ſole et pmutef de vafe in vas ab ticedo ſemp hypoſaſim et dufilleſt ex eo i oculo ſm exerigtù: cu ſcodit.n. ſanitate oculi et abſergit ípum et clarificat vifus i quan doq depurat tatù in ſole abſqz decoctione et è ſertptù. Et ad hoc valet ſuccus nremithe et ſpès chelidonie et eèt magis pìus in oculis oculis calido: t cù hoc oz tweri a fumo puluare flati vétorù nima aerta in equalitate et ab his q faciùt oculum ſeneſtere ſicut còſtus labòr plurimus ſletus excedès méſuram ebrietas ſonus plurimus nùmie vigilie ſonus ſupra replezione t cauere a cibis et potibus vapórosis turbidis ſicut caules por ri acrumina falſa ſabe lètes t oia còurbàtia ſanguinez i ſpùm.

Jie ſeniculi verbena roſa chelidonia rutà. Ex his ſit aqua q lumina reddit acuta. Si hec aqua ex his. y. duſillata pferuere vafe eneo acgrit ab eo abſterſionè: erùv ybi mioi indigeremus abſterſione còſeruat in vafe vitreo. Alzì colliri vifu acuens et oculi ſanitate còſtudiés. R. ſucci ſeniculi. 3.xl. ſucci rute. 3.xr. ponaf in ampulla vitrea cù. 3.ry. mellis clari obturet oficium et cù dimutat in ſole p tres meſces abſicado fecè ius bis v 得ter in méſe. Si aút opus effet minòi caleſacte odaad buic ſuc ei granato: t dulciu et acetoſorù ana. 3. x. 2. et dimutat in ſole vt. s.

Antimonii quoq loti et t utia pàta cu aq ro. et aqua ſeniculi permiita ſanitate oculi calidi còſeruat.

Seda res còplep cù medicinis è alteràdo custodiut ſanitate oculi. I. caleſando inſrigando hùcendat o. criccando: ſed temperatum cum ſimilibue in gradu et ſo forma còſeruamus cali vero cù ſtrigidi qù calidis hùdiu cù ſicif è cù ſicif cù hùdiu. Hec.n. ſunt virtualiter ſilia è nò formaliter. Eligat aút er his q oculi ſunt propria p virtutè qàrtà ſicut est tutia et ericando viola pìtù in albus ouì in humectado ſeniculi in ca leſacièdo: roſa in inſrigidado. Tertia res còpletur p medicias conferuantes ſanitate eiuì in compositionem: licet ſuperſcices continuer sub compositione. Et hoc faciuon omnes medici ne còſotàtes pforationè t còcautate pìtù eus è nò ſinentes ſi ert oppitatiune pupille numìa dilatationè eſtra boſitatè t ſimiles. Siue ume medicine ſint enacuates ſiuè refoluètes ſiuè còſotan tes cù ppietate t ſiptiticate moderata. Auarta res completur cù medicis còſeruàb: vnitate t phibitionè ouìz carù q poſſut ſoluerè còſotùs ſue pìmituè ſint ſiuè còporeze. Ainta res còpleur p medicias multiplicates ſpùm viſiblè i ſp3 illustràtes ſicut ſunt carnes affate aut elre aialiu yinüetum de rapina: t for bere iura eòz è propie pice. Jie us ſerpentù nò venenolpè t caro ipso: ſe comesta conſoſtat viſum. Jie cerebella hedown o. gallinarù. Jie vinu albù aromaticù ſubtile et alia generàta ſanguine claru. Ex marie aút ſplédidàtibus viſus i ſpirillum viſiù ſunt margarite Arisſoteles instruès Aléradru regeingt frequètatoè pectis: i prie ſerunei burn caput vapóree viſum ipſiedète enertùt ad cuti ne viſui obſint. Jie aspectu rerù viri diu in loco multe téperiet viſus corbozarat i oculi fatigationè remontè. Et pripie in hoc eſmaragduus. Jie iunuxit poſt oculi de fatigationè ingredi domù obſcurà nò multe tenebrozì tatis i interuì p ſenefras in gbus ſit aliqd puìu viride, yel iu eri aquà clarifimà i vafe viridi existèt e ſubmergere ipos oculi in ipa, ſed hoc fiat pcalido t exercitatio legèdi littera: me diocres pulchras viſus corbozarat i oculi ſanitate còſodit. Et ex propiijis i còſotatione viſus i propie vbi hùo:es sint groſ ſi viſoſi est v ſuo aceti ſglliciti. Jie trifera magna et trisera mior t propie eú quarta parte pulueris berhe adhil: et herba habès ſilia ſimilia tamarisco, et theodoriù ad hoc multu contem. Jie pilule lucis euacando ſunt ppiie. Et chebuli conditi eu a cuando t conſoſtado. Electuarium ſublime còſeruans ſanitate tem oculouz i còſotàtes ſpirillum viſiblè in claritati rea. Ber. berhe adhil aut loco eius euſragie. ſ. j. ſemis ſeniculi. 3. v. ma cis cubebe cinamomi piperis lon. garioſil. 3. i. pulueris etur ſub

De ophthalmia

51

tullissime et accipe mellis disputatum. Et i. fucci fenicii cocti et de
fucati fucci fucati depurati. An. 1. fucci chelidione. 1, 5. 2. coquin
tur fucci cum melle vsqum cum mellis tenus heant spittinundine et
secu milite spes et consuetur in vale vitreo cuuis dosio est. 1, 3.
Et alleniando cenam vel vitimittendo. Et similiter pugitur in mane.

Regimè p[er]feratuuius cōplec p[ro]tio gnāfr cauèdo ab oibus q
posſum ledere oculos ſin coplōné cōpositione et vnitaté et ſpi
rutus de gbus pro magna p[te] dictu est ſuplīus. Et adhibèdo g[ui]ne
cōtrarii lapsi i et que oculu est p[nu]s labio hoc aut cōſtitu
in cognofeedo cām lapsi: illud. n. 1m p[mi]n est aut pp defectum
oculi aut torus aut alicuus mébli oculi cōlicionis et 2 p[pe]b no
cumétu in cōplectione cu mă: aut fine cōpofitio aut vnitate. Si
ergo defectus fit pp cōplectioné fine mă alteratione indigit cu
cōtrarii ſicut ſuprīus dictu est. Si vero fit cu mă aut ita t[em] i
culo aut in ptib q fibi cōicantib? Si fit in oculo ſolum educat
aut inſenſibl[ur] p[ro] resolutione ad q[ui]s cōſert fucus et aqua fenicii
2 farcocola. aut ſenſibl[ur] p[la]chymas. Ad q[ui]s cōſert ſal et ſal ar
mōiac? vt fit oculu t[ia]nicta aq ro. ſalita cu fale aut fale armōiaco
Si vero fit in ptib q fibi cōicatibus q[ui]drupici regimie idiget eúo
fiat et phlebotome aut pharmaciu m exergiétis măccæ p[rae]ſis
q respiciant et truq[us] méb[ri]u muttés et ſuſciptés. Diuſertat et mă oi
generè diuſionu ſue eúone ſiue fricationibus vétosationib[us]
lotionibus 7c. Et cu eúone ſicut difterib? maſticatoriu caput
purgus gargarifinatibus ph[lo]miſo venar[ui] noce venar[us] poſt
aures t[em]o[pr]ſor i et eap q[ui]s ſunt in cute capitis nec t[em] p[ro]cato
ne flut? ſanguis nartiu bemo: vidalizis et métrualizis. Et ex hoc
generè ſunt ſedagina poſita in colo vbi cōwiungif capit[i] cauteriu
in oculi poſteriu: ibus et directo tubarioru in cōmiu: in cōmiu
sura coronali. Interceptio aut fluxus p[ſic]it aut cum appoſitio
fronti et t[em]po[ri]b? aut cu laqueatione venar[ui] et arteriar[ui] ſin q[ui]
dicet in curat[i]de ophthalmi. L[oft]oſeit aut oculu cu h[is] q[ui]s
p[ro]p[ri]ta t[á] interiu q[ui]s erterius applicitus moderate ſiſticitanus
de gbus in regimie cōferatuio dictu ſuit. Si vero ocumettu
ſit in cōpitione et vnitate ſedudè cōſtortio n[ui] cu iá
dictis. Et ne h[ui]ores ad oculu p[flui]t aut intet[i]ibus de gbus
ſtat[i] dictu est. N[oc]umettu aut in ſpiritibus p[ó]t[é]e aut p[pter] ip[ro]
rúz paucitate aut pp ip[ro]z g[ro]ſotúi et truliculáti. P[ro]io at ſubule
n[ie]di est cu cibis boni nutriméti paucar[us] ſup[flui]tum[us] et dono
vio ſubtili odoſero. Secundo at ocuméto ſubuleiā cu h[is] q[ui]
clarificat ſanguine et ſip[ro]z ip[ro]z ſpiriis illuſtrat de gbus ſupi
no dictu est et dicer[is] in ſequi[n]ibus in debilitate viſiue. Et ne ſip[ro]
p[au]ciſſe[c] cauèdu est a phlebotom[i]a et alij[us] modis extrabedi
ſanguine et a coitu laboreo niut[i] et ab aspectu rerui radioiarui et
ſplèdiarui 7c. Et l[er]tuiu aut regimè patebit i ſequèutib? De oph
thalmia aut p[mi]ttieduq q[ui]d nois et q[ui]d rei. D[ici]t.n. ophthalmia
ab ophthalmos grecè q[ui]s id est q[ui]s oculus latine inde ophthal
mici. i medicamè oculare oththalmiic[ui] aut est medicamè faciés
sternutatione. D[iff]initiue aut est apa in oculu .ſin coniunctua
oculi 7c.
Alman.

Am ea q[ui] in oculis alba ſunt in rubedینem
mutata fuerit fluxerit q[ui] lach[yr]me i et augu
lis oculo[z] lach[yr]malib? lippitudo collecta
fuerit dicemus t[ue] c[ru]g pati ophthalmiā. Et quato
plus ſynthomatu vebemeta. aut ip[ro]z affuerit mio
ratio tanto est ophthalmie foritudo aut ip[ri]us debi
litas. D[eter]ior aut ophthalmia è c[ui] alba oculo[z] vi
détur ilata et adeo eleuata: vt oculo[z] coopiat nigre
diné et palpeb[re] inuerſentur. Jo.

Amea

Que i oculis 7c. Ist[us] c[api]z diuſit
i p[ites] duas. In p[er]b agit o[ph]thalmia
theorice. In ſecucla pratice. Sc[ec]a ibi. In principio
vero. P[ia] in t[res]. In p[ri]a ponit ſigna. In ſecucla ibi. Et quæ
to plus. Ponit ſigna foritudin[i] et debilatis eúos. In tertia
ibi. D[eter]ior aut. Ponit ſigna ophthalmie p[ell]ſime. Aue dicit
in omnibus p[ib]t q[ui]na ſut et ip[ri]us noticab[us] et d[ic]eſis. Syn
thoma duo ip[ora]t: aut accidés ſequés e[gr]utudiné et taliter ſumi

tur hic. Aliquado significat motu ip[et]uſuz nature c[ó]tra mo[]
tur iuſtinctu c[ó]tra cruſi laudabilè. Synthoma.n. grecè p[ic]ulum
2 ruina latine.

De ſpetieb? ophthalmie. S[cl]edú q[ui] duplex è c[ó]ntalmia ve
ra et n[ó] vera ab. 2. dicta pturbatio q[ui] no è veru apa: 1. q[ui] et am
oculi rubedo p[é]dés a c[as] p[mi]tua. A[era] atb 2. triplice ſpetiem
ſecúdu magis et min[] differéte q[ui] p[pter] ſpeties apelláde n[ó] ſunt
q[ui] magis et min[] n[ó] variát ſpetie.vna è marima i q[ui] coiu[n]ctua
n[ú]t c[ele]at et c[o]p]iat corneá et palpeb[ra] i uerſat ne oculú tegere
poſſut p[u]eés ſecúdu plurimú er. ſanguine p[ha]latico i et oculis
eminétib? q[ui] ſunt faciliu materie p[u]ſeptuii cum magna p[he]cio
ria c[or]po[zi]us et capitis d[ui] Ralis i. h[er]cè vocat orchi ch[mi]
moſis. Arabice vò alquardeni[gi] et hec n[ó] ſolú fit a materia ca.
1.3 phlegmatica et melacholica: Exſumo tamè ip[as]z non fieri a
materia c[ol]erica et plurimú accidit iſantib? lic[ie] i adultis etiam
videri. Et est alia ſpeties ophthalmie q[ui] parua a p[au]ce p[é]dède
humore p[re] ſequéo d[ak] tertia ſpeties i[er] ha[] media. Et s[pe]
t[eb] q[ui] ophthalmie è que habét p[iod]u ſecúdu p[iod]u generatois
materie et effuſiòs ei? Solèt et ſpeties ophthalmie aſſignari
ſec ſecúdu h[ui]ores a q[b] p[é]dét filic[us] ſanguinea cholerica phleg
matica melancholica aquoſa ventosa.

Sed nunc 4 causis est: 1. pro generalib[us] efficiète măli formali
et ſtali. Cauſa efficiés ophthalmie t[á] ana q[ui]s c[ó]iucta ſút humo
res ip[ri] et n[ó] ſunt cauſa materialis q[ui] ophthalmia è accidés et ac
t[em]cidés n[ó] p[oteſt] generari et ſub ta[ba]q[ui]z et c[as] materiali. ophthal
mia i[ta]q[ui]z n[3] aliq[us] ap[os]tema n[3] aliq[us] mo[bi]q[ui] q[ui]nt accidéta
habét humo[res] p[er] materia ſua et q[ui]s c[ó]nfero i. n[u]mo
n[ú]mero. Cauſe efficiétés p[mi]tive ſunt extríſece a ſer reb? n[ó] natu
ralib? et ſibi ànéris ſumpte necno alij[us] in debite occurrentibus

Cauſa ophthalmie materialis i[na] n[ó] et qu[em] è ip[as] c[ó]iuctu
ua cauſa formalis è ip[ſe] humo: al t[um]or c[á] final vt oculum
detructu et.

Sed nunc 4 modo euèt? ophthalmie dicèdu è. Potest eni
duplicif generari vi p[ai]ulatie g[ef]ciſtib[us] et ſup[flui]tate nutrune
ti ip[ri] c[ó]iuctive: et et nutriméto male c[ó]uèro q[ui] non resoluſi
ſed i[es] paulatine g[er]ut vt t[á]de ap[os]tema faciát q[ui]s ſecúdu
plurimú è frigidú. Et generat et p[re] viq[us] ſluxus marie ex capi
aut p[re] p[te] extríſeca mediátib? veni et arteriu h[ui]ores ad p[ri]
ctuia d[er]etib? aut p[re] p[te] ıtríſeca. p[re] ſozamia ıbute ad cerebro
termiata p[que] mutuii et nervi obtuci ad oculu veniut. Et t[ue]
h[ui]oresa a cerebro et p[án]iculis veniut ıtríſecio: ſecúdu tamen
plurimú è p[re] p[te] extríſeca p[pter] colligationè p[ri]ctive cu g[ig]iama
tre a q[ui]s. Aliquado et materie veniút oculo ab alij[us] mébriſ.
et pr[ie]q[ui] q[ui] oculo c[os]ecuta è malitius c[ó]platione et fecit cum ſu
ſceptu[i] materie p[re] è ıb[il]io. aut ex generatòe aut ex t[é]pe. Aue
at de lignis.

C[ogn]oficur ophthalmia in genere per tumorez gravitatem
dolores rubo[em]. S[3] p[et]ies tres differentes ſecúduz magis
et minus cognofeit per viſum. ſpeties vero duſicte ſecúduz
humo[res] cognofeitur q[ui] ſanguinea è notabili rubea cum t[ur]mo
t[em]o notabili dolore gravitatu i et extensiu magis q[ui] p[ungiti]
uo cu multitudine lachrymaru. aut mediocritate lipitudin[i]q[us]
multitudine. et ceteris ſignis arguétib[us] dominis ſanguinis i c[or]
zoe et capite 7c. C[ogn]oficur cholica per rubedine clariòve
vergété ad curinu cum paruo tumore dolore acuto p[ung]ituo
eſſuſione lachrimarum acutarum. pauco lippitudinis paucar[us]
oculi glutinatione. C[ogn]oficur phlegmatica p[or] colorè rube[]
vergétem ad album cum pauciffimo dolore extensiu, aut gra-
uatuo non p[ung]ituo cum paucitate lachrymarum non acuta
rum: et multa lippitudine et viſcoſa et similiter cognoficur aquo
ſa ſed eſt t[um]or magis molli et min[]o: viſcoſitas lippitudinis
in ceteris similatur phlegmatice. C[ogn]oficur melancholica p[er]
ruborem vergentem verſus ſucum cum pauco tumore. paucar[us]
ſimili lachrymio pauco lippitudine et minuta ſed dura.
C[ogn]oficur vento[ra] quia è eſt fine lachrymis. fine lippitudine
ſine gravitate et per euapo[z]tátia facile remouibilis.

Signa temporum ophthalmie ſunt quita in principio eſt
tumor paruus a pauco pendens humo[re] cum pauco rubu re:
2 est ſluxus lachrymarum ibtilium fine lippitudine paucar[us]

["De ophthalmia", "scus luscione. In augumèto appareat maior tumor: et rubor in aachryneq in ingrofiant: sultuq tenatioriæ: et appareat notabilis lipidum notabilis: oculi uiflatio. In statu est maior tumor qui obet e: sed forte rubor: tèdit ad albedine: quâda: lacryme hút grossiòres: et viscosiòres maior lipidulo: maiorioq oculi uti scano. In dinatione hec o: via minuït. Sed quia q: daq: lip pa hignificat grossitù: et viscofatate materie: quada: digeitione in: iter vtriqz: è quatuor: sign is disliguendù: ná: puènies er grossitù măe fere stati appar: a principio: et còtìer in ophthalmia phlegmatica a pòdominio. Et appareat q: nùduz è n: pècfit vebemen tia accidetùs excepta gravitate: et grana eius sunt minuta. Et q: et quatuor signa bis còtrara sunt in il que puenit er digestione materie. Mo eiz appareat nifi post pècillum egrudinis è post vebemætiæ accidetùi. aut q: è aut cù puit. Et grana ei: sunt groffa: et attinet cuidaz: translucentie.", "Avapter nota q: lippa è spluituitas quarte digestionis ocu lit3 i oculo ophthalmico p parte odcidat ab húoze faciente oph thalmati.", "S:z cuida forte videbik dubiu pp q: spettes ophthalmie fri gide rubet q: cetera ahatà ab humorub: frigidis pêdéría nò ru beest, cù: cá dupler è. Psima sumpta a dolore. Est ei ocul? val de sensibiliti et pp dolore: mult? fan. et spiritu: ad colictiùa trabut qui ibidè còtiè i venis ipsius colictiùa dát colictiùa colozi ru. 13 apostemét er q: fit q: humoz apostemòs. et 1: frigid: fit ópaca cldès tamè calefit, et p: còlequès fit magus illuminabilis er pre sentia fan. et spirituum. Secunda cá sultim a multa albedine colictiùæ: i: q: oìro rubedo euenies facile dikemitur. Logno scit mod? euètus ei? p venas et arterias extrinsecus q: uinutiut tumètes v al質a ipfata. Et doc figni è: ppzui. Si at materia fluit p partes in trinfeas: multutiæ fit frequés: sternitus. Et dolò: p: puse ipcit p: s fùdo oculi et pte posteriori ei? q: videak ophthalmia (Pnon ofticù ophthalmia si recte curet fecùdu plurimù sanatif ad maximè: e: frequeter eni pucuit: nifque putrefactione igrediète ad cerebrp: p mumen les et nervos obticos: frequeter pucit ad eritum vee cornea disrupta p: corisonè: aut putrefactionè. Secùdú pnon ofticù. Quando plogaf ophthalmia fecùduz plurimù pucuit ad vlcera tionè: vt: aliquid quod vertigit i: oculo dreliquit. Lá eiz plogationis est sumpta ex buò: principaliter. Psima ex materia q: icafteret piofluit ad oculù: aut pp multitudinè ei? aut oculi obdinate: aut viap: amplitudinè. Secuda cá è: aliquod nocumètui tâ ipsúss diffикter remouvibile sicut ycleus i: oculo aut fantes: fro cooneà aut aliqa mal a materia i tunicis ipbiltrata. aut scabies aut pili palpebtar. Tertiu: pnon ofticù dolò: mult: plogat? in ophthalma pellimù: hignificat eni aut materiã acutæ: cozòfationè aut mul t: t: extèdètè: aut maturatoq, aut vapòre groffus fb: t: uicis reclusu: fed hic minus malu et vaporatiòb: fedaf. Cuius doloris qua druplices cas ductive p: spes dolòres aut acuti pugiuti: et mor: dicatiut: aut gravatùæ extentiui aut pulsatui sive gravitate et pfera t: tuiatq: alijs signis significatibus acuitate măe et multitudinè. Ensignis et significatibus maturationè i: sequem ca. de velerib: 3: dicedis. Quartú: profticù in regiòb: meridiài et tépozib: calidis et bu: frequeter accit ophthalmia: et facile curat in contra rìs: vo: ecóra. Quintú: proftich cù pècedit hyems septetrio nali: et segv ver meridiòs: et filr eitas multiplicat ophthalmie et multo magis multiplicanf i: ecóra tépota se habuerit 2c.", "(Aura ophthalmie nò ve a cá primitiva.", "Ara\nCôturbatiòis plicit remouédò cas post cu\niue remotionè i: aliqid in oculo remanet i\np: pessu caliditans aut friditatis aut alteri: DISPONIS p\nter nãm cù còtrarùs róqueat applicatis in oculo et ptibus adia\ncétibus. Et in súma curet cura picipý ophthalmie vere de q\nstati cù aplicatis et cù phlebotomia si expedierit: inter cetera\nfonsu p: p: olitus laudatq: dolore: sedat et húborz agitationem.\nEt sigd nocumèti p: p: s: l: est corrigit et marie remediis cogru\nentibus sapplicatis. Et si fuerit p: p: u: i: p: in: oculo\net de: sup album:oui cù aqua rosaceà còcussa: et tâde l: sanguis co", "lùve tè inferius interfati a sanguis resolutionè. Et si dolor in\nstare p: s: p: m: phlebotomia fiat oculi fòmento cù ptituro al\nspongia: pano subtili lineo inuoluta et ifusa i: lacte et oleo ro. de\nbite calidis et bene exp: s: oculo dolèi lepe applicata 2c.", "Aura vere ophthalmia tripler exigit regitque yn:rum circa cám aí\ncedètè. Alteri: circa cám colictà actu faciète ophthalmià. Terti:\nuz è vtrifis: còe. Prtimù exigit qnq: intèntiòes. P:ria est minora\ntia materie: fecù daq: digo. Tertia eradicatio. Quarta est diuerio\nQuinta fluxuri: interceptio.", "P:ria: c: minozatio còplef pm plm p: phlebotomia quecùs: fit\nma: vel p: vétosio: vel aliq: provento abilitate fit punc fangui\nuge è q: uueni magis còferre qua: vétosas fi cogruè applicatur\nSed mă exilente multa fiat prius er cephalica prtraria vt docet\nRasif: deidè si măsanguina e fit fiat sequèt i: phlòmia cepha\nlice eusdè lateris; In hac.n: sanguinea nec digeition nec cuæp\nsolutia est multi: necessaria. Si t: faguis è multu: subtilis: aut\ncalid: còpeterè infrigidatia et ingroffantia sicut firupè de papa\nuere de iuubis et siles. Si vero mă fit cholericà fe: p: o: phlebo\ntomia: aut ex: coè: latere aut còtrario pm măe multitudinè mio\nref mă cholericà cù lenitio i: q: fit plus alteratòis q: e: uonie: siè\nde decoctiòe fructu: prunò: tamaridò: violat: et myrobalat: o\ncitrinò: cù q: etrabat mane: z. i. s. v: q: sufficient: succus et rosat; e i\nhac intènere colènies cù aliqid eus p: s: p: scriptibus addaè. deidè\nsequaf si oporwerit pp măe multitudinè fedà phlòmia ex cepha\nlica eusdè lateris. i: in hac cholericà ophthalmia: pcedéduz est\ni: digeitionis infrigidantib: valde t: ingroffantib: mă: z: cu\nrupus violat: de papauer mucillago p: fil: aqua nenufarì: et si\nmilia. Et iteràde funt e: uone: vt mă eradicef. Si at phlegmati\ncà a vel melancholica: vel alq: v: vétòra: el vétòra: è s: p: tèmentib:\nicipiedù è a phlebotòia q: et aliquado reiteràè a pp măe multi\ntitudinè min: t: in melàcholia măe multitudinè min: ut in melà\ncholica aq: u: vétòra: minus q: in ventòra minus q: in ceteris 13\nin bis p: vétètib: ab húorub: f: pri: posset exeribi solutia: exoluèntia\nfi cut pilule cochle de hiera a: agarico i: phlòica: pilule ide in me\nmelàcholia: turbit: nò cò: tati: in aqua. Et vétòra: è e: uandus\nhúor: a quo vétòitas eleuaf. Digestina aùt in mă phlòica è\nmel ro: orymel simpler: et in melàcholia frupus de epithymio\ncù rupus aceto: so aut orymelle simplici. Et posst: ditêpari cù\na: q: feniculi aut enfraige: cù his.n: digeitionis et e: uatius tèdèdù\nè húori facièi ophthalmià. 2: médro lefo tâ mittèt q: recipienti\nnec ftem: còtèt: vna eione: fed iteràde funt vt mă eradicef.", "Et sic i: expedite i: st: t: i: et i: et i: m: iozatio végifio t: eradi\ncatio. Seqf: q: rta. l: diuerio q: multiplicib: 3: ifrnmétis 3: pléda est\nEi: n: q: d: v: diuerio fine e: uone: i: in hac incipe debèus a ptibus\npp: m: q: p: ed: ad p: t: remotas si: exrépli gra i: fricatòib: q: de\nmus i: cipe a collo i: et p: apulam i: et de: ed ad brachia deòs: n: i\ntas cù crura filr vétosando p: io nocrea: deide ad p: spatulas. dei:\nn: ad nates i: ta in ligaturis i: lotòbus. Diuerio aùt cù e: uone fi\necòrato: i: cipie: a re motio cù p:uenies ad: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p:

Neophthalmia

32

est inter ceteras diveriones p[ro]stantissima. Quita et viha in tertio quatuor ad cám antecedet est flurus intercepta: q. p[ro]eio c[ó]plet c[u]m medicis c[ó]sringetibus applicitis fronti et tépoſib: q[ui]e q[us] bus Rafis ponit vna descriptione in littera: et ab hac intencione de medicinis c[ó]pléda q[ui]s poſterius posita ſit in ordine n[am]b[ac] viaepónis ſere ab nitio ſea. f. vna ph[o]koma aut duba: p[li] debitis ivoare. Perfictur ſecundo c[u]z ſectione venar[us] vel arteriar[us] q[ui]s fieri n[om]o debet n[isi] c[u]m ſupraſcripta ad cura n[om]o ſufficiant q[ui]s ſi ſint magne debet p[ro]e ſcidi pellis: et vena in duibus q[us] tribus ligari in medio ligature ſcindi et extrema cauterizari, ybi tamé est magna defectas euationis n[om]o e[et]o c[ó]uveniens vt extre mitas venes ſciffeq, est versus oculi dimittat tant[us] n[om]o ligata do nec ſangninis quatuatas ſufficias ſuat in arterij[us] n[im]o hoc e[et] ma gis ſuſpecti. Si aut fit de paruis venis ſeidaf p[ro] mediú absq[us] ligatura et canterzatione ſanguis.n ad libitum restringi p[ó]t.

Bec tam e[nt]ima intëtio marie couenies e[m]a flüete p[ro] p[tes] ertrinſecæ ſed m[à]s fluente p[ar]te intrinſecæ ſimus ſollici et e[ua]tionibus et diuerſionib[us] iteratis.

Lura
a[ut] localis respícies c[am]s c[ó]nuncta tribus p[ic]fictur i
tiónibus reſp[u]ſione pura coueniete in principio
reſolut[oe] pura coueniete in declinat[oe]t 2 poſtrema parte ſatuſ.

Tertio reſp[u]ſione mixta reſolutioni c[ó]uveniente augm[ét]o t[em]atutita tamé vt graduat p[ced]a a repercuſtuinis puris paſulae aug[é]do reſolutiua donee deuientus ad reſolutiua pura. Si aut oph[th]alnia t[é]deret i vt vias e[riture] re[curre]d[us] est ad capi t[ul]us ſequé de e[ritur]is o[cul]ibus o[cul]orú. (Restat tertium re g[am]é duas exige[s] intétiones c[ó]es c[ó]t c[ó]e acce[n]éti qu[í] coniuncte. e. c. rectioq] acidiétu[us] ex g[bus] marie corrigendus est doló: aut c[u] remouèubus c[am] de g[bus] t[á] den est aut c[u] ſupeſacie t[ibus] leuibus aut o[pl]atis de g[bus] ſerati[us] poſt ex[poſitionem] te t[us] age[ut] aut c[u] anodinis et ſacientib[us] m[à]m euap[or]are marie p[ú]ſissimis vniverſalib[us], et v[ib]e doló de c[ó]culeti c[ó]ma[n]e in loco p[uen]iret ſicut c[u] balneis totus c[ó]poſi: aut c[u] ſuffumigati[bus] et ſométis applicitis oculo doléti et p[ú]tibus adiacetibus er decoctione violar[us] roſarum ſeminu[m] cydonor[us] ſenugreci ſluſus camomille meliloti aneti et ſi[rum] et ſicut ſométu[us] ſactu et p[er] oleo roſaceo p[ó]gia aut p[hi]tilo in ſi[ps] inſuſo et oculo d[ol]end aliquticis applicato: n[om]o est tamé du oculis ſométandus ne di latado et caleſaciendo m[à] ponak in flurú t[em]. Si vero doló p[er] veniret ſicut p[im] p[uen]it aut q[ui] ap[ol]éa e[riturare]: aut q[ui] v[ic]e raret oculi p[ú]ticulá recurre ad c[ó]p[é]s ſequé de v[ic]erib[us] e[rit]urare. Utria intëtio est debita administra[io] ſex rerú n[om] n[al]ium p[í] exigétu[us] intët i onu p[ced]étu[n]. Altier. n. regéds[us] é e[ger] i p[ri]cipio aliter in augm[ét]o t[em]at aliter in declinat[io] aliter q[ui] doló in stat. aliter q[ui] est fine dolóze. De regimie n[im] barum rerúz n[om] naturali[us]. Rafis aligd tangit in littera. Aliqua ſubſiungas poſt tertius ex[poſitioné]. Ja ig[it] ad ex[poſitioné] quóruſá d[ie]toz in te t[em] veniend[us] est q[ui] q[ui] clara ſunt omitutur. Almá.

In principio vero c[ur]ationis op[th]almicæ cepb[æ]a est p[he]blebotomáda ex manu vel ex brachio ptis q[tr]arie q[ui] est oculis ifirmus: ni[mi] leuſis ſuerit op[th]alnia m[ia]t quanto forti[or] fuerit op[th]almia tanto plus est minuendum de languine. Beinde venter ex my robalan[is] citrinis t[em] teremabim t[em] ſucco fructuum ſoluendus est. Et e[ger] a carne t[em] a vino t[em] a rebus dul c[ibus] abſtinere debet t[em] c[ibus] minuere.

Jo. Air.

In principio vero t[em]c. P[ar]sa p[ra]tica Biwidif in quatuor p[te]. In p[ra]tia docet curare principiú. In ſecunda que incipit ibi. A[u]od fi[st]a n[om]o ſufficerint. B[oc]et curare augm[ét]us. In t[er]tia q[ui] incipit ibi. Et ſi l[ip]pudin[i]s. docet curare statu[us]. In v[lt]ima ibi. Si aut oculus leuio[rum]. In docet curare declinatione. In g[enta] ibi. Et h[is] a[ut] redit ad ponéd[us] medicinas principi[us]. In ſexta ibi, S[ie]f albú. Ponit descriptione medicinarú quarú ſupius ſecit métoné. In p[ra]tia parte e[ia] clara ſunt p[ter]q[us] d[um] d[icit] ph[o]met c[ep]halica ex manu vel ex brachio. P[ro]q[ui]o ſciedú q[ui] penes. A[ep]halica q[ui] in manu ph[o]koma n[om] est ram[]c[ep]halice q[ui] p[re]

superiori apparet in cubito: ſed est ramus vene c[ó]sis ſicut est ſee il[é] vt est apud. A[. p]ra p[rim]i doctrina. v. c. a. iiij. de anatomia ve[ra]ná manus. hec tamé p[ót] c[í]ci b[ec]phalica q[ui] confect in p[ass]ionibus capitatis: ſed tamé est d[í]a inter p[he]botomía barú venarú q[ui] q[est] in police t[em] est ramus vene c[ó]sis c[ó]ſert ad longinqua diuértedo: illa q[ui] q[est] in brachio magis multitudiné é c[u]ando: t[em] imediatus a parte leſa. Almán.

Auod ſi ita n[om]o ſufficerit ſieſ albú in lacte puella lactátis fricádu[n] t[em] in oculis diſtillandú. Et ſi l[ip]pituin dimis multitudo affuerit in oculis colecta: radi[que] cotu inuolua[n]t et madefiat in aqua t[em] c[u]e ea oculis ab illa lippa mundetur. Deinde puluis albus aspergatur et ſuperponendo oculis aliquid vt cottum ſuauiet ſuſtentetur et ligetur. Et e[ger] in domum teneb[os]am mittatur. Et ingeniandú est quátuz posſible est vt ſó n[us] p[rou]oecet. Laueat tamé ne ſuper oculú inſirmu[n]z domi[n]at: t[em] ne caput depeſſum ſit ſed ſuperius eleuata. Nec vestimèto[rum] capitta ſint ſtricta nec in facie ſe du[io] proijciat.

Jo.

Auod ſi ita n[om]o ſuffecerint. B[oc]et administra[re] ſieſ albú in cuibus descriptione ponit ſarcocolla: t[em] ſin meſſue couenit i augm[ét]o n[om] in principio. Sed q[us] ſorte instabt q[ui] rafis omni ſit medicinas principi[us]. B[ic]edú t[em] q[ui] c[ó]bat p[ó]s as intelligens ſi ab hoc ſieſ albo remoueaf ſarcocolla est medicina principi[us]. Tel ſorte b[ie] R[af]is breutati inducluit voluit hoc ſieſ e[et] medici n[á] principi[us] op[th]almicæ p[uen]iétus ex m[à]s miſa[te] ex humóib[us]: c[ae] l[íd]is et frigidis. E[er]u c[ó]ſueto[do] meſſue et alio[us] auctó[u]n in p[ri]capio op[th]almicæ calide est apporteon albumé ou[n] c[u] aqua rovel lacte. In ſecunda parte principi[us] ſieſ albú ſine ſarcocolla t[em] i augmento cum ſarcocolla: t[em] tandem addere aliquid aque ſeni c[uli] aut aque decoctione ſe. cydoniorú aut ſenugreci ybi quara tur major d[ig]estio t[em] maior sedatio doló[u].

Laue tamé ſúmopere ne matures. Et ſi l[ip]pitudis: i hac parte o[ia] clara ſunt docet en[i] curare doló[t]us, t[em] ſon ponit puſtueré albú qui ſit ex ſarcocolla t[em] ſieſ memitthe. Laue tamen p[ul]ueris ſub má mo[d]icet i[que] ſorte melius est vt simus c[ó]teni colli ſu[ri]us in forma liquida ſieſ t[em] colli[ri]u idem ſunt. ſ. medicia ocularis. Et habét forma[] oblongá ad ſimiludiné oſſis d[act]uli q[ui] qu[á] moderni intelligent p[em] colli[ri]u medicamé oculare liquidú. Polli[ri]u aliquádo accipit p[em] ſuppo[rit]o[q] q[est] in ſad ſimiludiné ſieſ ſive colli[ri]u p[em] op[ri]e ſumpú.

Almán.

Si aut oculus leuio[t]iat et doló[t]u ſeder: ac lacbry me minuatur p[he]botóia i[am] ſea[t] ventre soluto. Bal neui multoties t[em] frequéter igrediát ex b[oc]. n. p[af]ióſis r[é]liquie diſſoluétur. Ad ſin oculo h[ú]oſitas et gra uedo remaſerint puluis citrinus é immittédus. Ex h[is] a[ut] que babéti op[th]almiá mult[us] c[ó]ſert, est vt fróſ et palpeb[æ] ex b[oc] linianí epi[bi]mate. Ad. Recipe ſi ef memit[he]ro. aloes l[ici] sandali ru. faufel croci o[n]tæ t[alis] oiu[us] an. p[tes] equales ſiát ex eis pilule: c[ú]q[us] ne c[esse] ſuerit reſoluá vna ex eis ſucco coriandri: aut in ſucco endiuie aut i[am] a qua ro. t[em] linian[em] c[ui] eo t[em] ſhiba bit i[que] deus voluerit. S[ie]ſ albú. R. ceruse ablute. 3. x. ſarcocolle groſſe. 3. liij. dragagá. 3. i. op[ij] 3. 5. ſiát ex eis pilule l[ati] ſimiles. Puluis citriu[s]. R. ſarcocolle groſſe. 3. x. aloes. 3. liij. croci. 3. liij. myrrhe. 3. liij. l[ici]j. 3. liij. t[em] optie tritis imutat puluis c[ui] op[er] ſuerit. Puluis alb[us] R. ſarcocolla albá t[em] p[í]gue q[ui] mittat in lac mulieris q[ui] melius é c[ui] aliciú iu[u]ecule ſuerit et dimittat i[em] vmb[æ]z donec ſiecer[em] t[er]a[ſ] optie t[em] oibus. 3. x. i[pi]us adda[t] de ſieſ memit[he] 3. liij. que iter[em] optie trita repon[em] a[ſ] t[em] op[us] ſuerit in oculú mittatur.

De ophtalmia

Yo. Ar.

Si aŭt oculo leuio flat. In hac vtila parte ponit puluerem citrinem resolutius decilina coueniæ q. fit er farccolla aloe roco etc. Acru applicat i hac vtila pte res coueniætis principio vtputa coftringetia intercipiæna fluxu qbus flati ab initio vt de bemus. l.fæ pia phloma. Sef méthe i. fucc. méthe ilpiffa tis. Est aŭt méthe plâta frigide näe que di glaucu: et is ſpes chelidione fri. et ſic. ipto cuuis ſuce. extra haf poſt aliqüè exerica ſoné vt ptes aque resoluátur et ad ſorma ſic reducant et ſi in ſole excicetur. Liciu vero téperatu in actiuis ſicu in ſecundo et ſit er folius granis radice cuiusdæ arboris spumose filis buro cumio valet in obaltom. Faufel. i.auellana unda. Et cito tis. i. cœis quo vtimur: crocus aŭt horwulanus et flos cartami et cetera nota ſunt.

Et nota q Rasis in declinatione cœcit balneus in qb mul totiens eger ingredi debet ad resolutione refidui mäeru q. bal neu debet eſſe acreu aut aque dulcis: fed tpe itſo hoc nô vitur: nequaqua aŭt cœu nit in augmèto: eet.n. cá maioris fluxus bu moru ad oculu et augmèti apatisimo neqo cœuenit in ſlatu nifi cù tota mă fluerit. In deſcriptu pulueri albi ponit farccolla que ſe gùmi ca. in ſecundo ſicu in piro multu yales in obaltom ad resoluèdu et abſtergedù. Et est þaradù in lacte mulieris iu uencule. Alias docet e´pandù in lacte mulieris nutretiis pu tla: qg vtimli intelligédu e´p as pepiffe illa qua nutrit: ſic. nac. et e frigidus et húidus. Et aŭt melius vt ſit iuuencula q5 ſener qa lac ipius ſed húidus lb calidius ſed ſed calidiusкалitate viui ſicante: et p[ro]ſua ocula cœucline. cetera patè tæ.

16

Ed
Etmodus curationis obtalmie p[ro] iuuenbiq
breare deariculet. Ponamus exeripú. Acquis
rit tibi fortes p[ro]ectotius patiés ophtalmiá ſatis p[ro]
tabie et inſtanté miſtá húo: ibus calidis dominátibus p[ro]
pecie fangus ſicut frequent accidet. Raro.n. ſiut apotæta ſin-
gularia tertia quarti. In p[ra]tia die ophtalmie fiat phlobotòdia
ſto iuemno vene cephalice in brachio còtrario oculo ophtalmi-
cu et baurianſz. z.x. fan. et plures et pauciores ſm erigenti virtu
is repletòs etatis t[é]poſis án i et alioſi a quibus queréda est it c[æ]
cția in phlomia. Et si fuerit t[ri]pticus? B3 vtrè p[mi]ttat buic phle
botomie clutere lenitiu. et eadeq die ponaf in oculo alioq. re
q[u]tio p[ro]cie er roſis ſilvestribus actu frigide:ná que in oculis
p[on]tur debét e´c actu frida ſm p[im]: q[ue]t in aurib´) calida: de
ſer hoſis in ſer hoſas. et clauſo oculo ponaf deſup faldella cot iu
lenis circudata petia ſinea ſubtili inſuſa in aqua ro. q cooiatp
oculu et p[tes] circuſtantes: et p[ci]pue magná p[ar]tè frontis: et alioj
litter iſtrice ſup oculo liget ita vt dolóre nô inſerant q[ui] de ſer
hoſis in ſer hoſas cù ſuauitate renouef. Si aŭt doló: yehemés
inſtaret in hoc principio p[mi]ſeaf bæc aq. ro. cù aliquo leui ſlupe
faciliu ſicut eſt aqua papaueris mucilago ſulcus luctu-
ce ſolari aut p[em]o[ru] mandragóre que mixta in oculo et ſuper
oculo et partibus adiacetib? applicétur ſecula de phlomeſ et
cephalice euſide baurianſz. z.vi. fan. vel. circa q5 cóple
ta ponaf de ſer hoſis in ſer hoſas ſieß albú fine farccolla cum
aqua ro. aut lacte distéperatu ſup cot e´sld[é] fricatu. et ſit
fine opio s[ic]o doló abfuerit au t[ec]i opio s[ic]o dolóre eri et ſuper ſron
tè t[em] super tempus oculo cōicans ponaf repercuſſuum. Deſcrip-
tio ſieß albi. Recipe gummi arabici dragaganti amili ana. z.i.
ceruſe lote. z. i. s. et distepenf cù albumine oui. Huic ſi doló affu
erit addanf op[.]grana ſepté. Deſcriptio reſp[u]ſiui applicandi
ſup fronté et t[é]po[ra]. Recipe ſieß méthe roſarui licij boli armeni
ana. z. i. cù albumine oui optime incorpo[re]t et fiat ſicut vnguen
tù molle et extédaſup ſup petia lata ſm frontis latitudiné et ſronti
apponaf. Et vna alia ſi[li]t t[é]po[zi] oculo cōicanti. Et n[ò] remutéſ
nifi de t[er]tio in t[er]tiu, aut c[à] cadút per ſe. Si t[im] hoc t[pe] inſetta
reß addat. z. i. op[.]z vtere vt p[ri]us. Alind reſp[u]ſiuiu dolóres
yehemétis sedatúu. Re c[ri]pe croci memithe licij aloes gummi
arabici acatie op[.]ſa in parres equales confes ſomas ſimiles
aualanis in ſucco rubi. et cum opotet diffusione vnam earú
cum ſucco ſolatri aut rubi. aut mucilagine ſeminis cydoniozus
aut p[ri]ſilj aut albumine oui aut aq roſacæa ſm exeiúta necessita

tis. Et in hoc liquo[re] infundat faldella cotti cù petia ſinea ſub
tili circudata et ponat vt ſup. a. et remutéſ. ſm necessitate ſatis
fri quæne n[im]i ſup oculo declaré et inuicifec remotio. n. rei mut
tu inuicifate e[et] c[à] augmenti dolóres: z maioris flurus húoros
et p[ro]optera multu viſcosa n[ò] ſunt ſuper oculo p[on]eda ſicut bu
tulmodi faldelle inſuse in albumine oui et ſilibus multu oculo
adheſeribit? etc. Heinde t[eria] die ſoluaf venter ſi n[ò] fuerit n[im]i
um ſolut? c[à] uq decotòsis mirabolano[ri] c[ui]r. p[un]or[u] tamari
dor[us] violar[u] c[ui]t: z. ſij. aut. iui. j[ui]t. trahatur carſie. z. i. aut. z. 3. x. et
a[du]ſoluat[ur] c[ù] ea mæz. z. i. s. et p[io]to calida erhibeaf poſt cui[us] ſu
p[tion]e tardet pradìu per qnq ho[ras] z b[uo] potest deincep
repiſcati ſm erigètia ſemp digèredo m[am] c[ù] ſirupo de p[ar]a.
p[iti]b? et i[de] collyrbi oculo iponat et cetera fiat vt s[ic] vqfs ad quan
tù dié et in hoc quarto die gra diuſioris phlomen[em] venè no[re]
Et ſi n[ò] reſp[un]k vétoſet locus iſte c[ù] ſcarificatò aut ſaguifuge
apponát. Heinde q[ui]t die ſieß albo ſup[er]ſcripto addat. z. i. ſar
cocolle m[ut]rie in lacte mulieris, et distéperentur c[ui]s lacte mulie
r c[ù] aq uro. et q[u]arta p[te] mucilaginis ſeis cydonio[ri], c[ui]t b
ſieß addita farccolla ſup c[ò] c[à] lacte fricet. In hoc.n[é]pote
opus est digone ſup dolóres ſedat[ia] c[ù] in hoc ſicu vniueri
debét e[et] augmètus q[ù] magis declaré ſi farccola ſim lippidum
ha bere ceperu. Ante.n[ò]boc tépùs. z. i.n toto principio n[ò] eſt in ocul
lo lippidum neq[ui]s inuicifat notabilis farca[br]a ſed ſolu flur[
lo lippimur ſubdelile c[ui]t. In hac q[ui]ta die ſie b[uo] ſopus fueri p[er]tate
repiſcati ſm erigètia ſemp digèredo m[am] c[ù] ſirupo de p[ar]a.
quocqfs p[u]t[ui] fuerit ad p[ri]cipi[s] status q[ù] declarab[ic] per mul
titudiné lippitudinis et palpeb[ra]t unuicafationem c[ui]s li
lip pitudinis grana flunt grossa attentiam cuidam reductam
inde poſt ſeptimum collitory daaddarplus farccolle et aligd
aque ſenuli ſicu c[ò]tinent[ur] vqfs in die. z. vel. ri. et uqvaq[us]
mutatò est oculus debite a lippis abſtergedùs c[ù] extermitate
ſtili cotto inuoluta: et ſi opus fuerit poterit c[ù] aq uro. ro. t[ep]a
madefieri c[ù] aq uculæ lau[n]i et abſteri] et poſt debitis ſi[mi]
on[é] medicie debét imponi. Et in hoc tépote exterius ſup oculo
ponaf cotti petia ſinea ſubtili circudata iuſum in decoctio re
[ar]p[on] ſenugric[em] et pon. et meliloti. Si a[ut] hoc tépote dolóre exere
ſecer ſigni ſest vlceris aut exiture p[ro] q[ui] curatióre recurre ad
cap[mi] ſequés de vlceribus et exituris. P[ro]ſt. ri. aut[em] vqfs ad. x
ijj. vel circa in quo t[pe] eſt declination[em] q[ui] p[igna] p[ri]t. p[os]ita comp
b[é]di debet p[uen]iak ad resoluètia p[ura] q[ue] de intetione auct[or]um
in forma pulueris et ligda poſſunt applicari: z vt credo ſi
ſit c[ù] húidus procede: puluis. n. frequéter et ſi ſit optime tritu
ratus et p[ra]tus ſua apſitate dolóre com[ou]e: et eſt aliquado c[ui]
nout flurus húor[u] ad oculu. Et ex cœuendiubus in declinatoriu
est vt oculus collipyſe c[ù] farccolla nutrita cum aqua ſenuli
distempata: cui p[er]t húoris caliditate aliquid tutie p[ra]peſo p[er]
s[et] a[dd]iaut oculo iponaf collyrbi bm[ó] deſcriptoe. A[ch]eRe.
Re c[ri]pe farccola collie 3. i. croci spicæ aloes loti ana. g. v[ol]em
peren[ci]t c[ù] aq ua ſenuli: c[ui] ſi i oculo vidæaf nimia caliduæ ad
daf aligd aque ro. Et ſi oculus tolet in forma pulneri p[ot] ap-
licati. E[ri]cius a[ut] p[o]ſi cotti toſum in decoctione ſenugre
c[ir]o[ſa] meliloti in aq uo vino.

Regimè aŭt ſex rep n[ò] nāliu[us] est vt eger loc[em] in aere tépato
obſuro non vétoſo neq[ui]s ſuſo: aut mali odoris. teneatq[us] non
ſolum oculu leſum clauſu ſed et ſanu: vniu[n]s. n. oculi com[ot]io i
bil gerat strictum circa caput neq[ui]s circa collu[us]. Dozmiatq[us] capi
te eleuato ſup ceruſe aut ſup lat[em] oculi fam: et neq[ui]qua ſup ocul
lo egro: dozmiatq[us] multu de n[ó]cote marie: ſed non domniu[n]tis
viflanter a cibo p[duas] ho[ras] vel circa h[é]atq[us] p[os]pe vare v[em]
bic[ui] vt aſcetel[em] bis in die aut n[à]t[em] aut aurillo medicinale: ſup
poſitorio aut cluſeribus: nullo m[ò] exerciteſ: nec loquaf ſed frica-
tiones vicem ſupplement exercit[i]que: q[ui] ſiat ſoſtes aut medio
eres incipieſo a ſpatulis aut brachyſe deſe[de]ndo. Et poſſunt
ſi[er] bis in die n[ò] ieu[n]o: ſi[li]t lotio curu[ri]s c[ù] aq ua ca. confert t[as]
n[ò] ieu[n]o q[ui] poſt cib[ui]. Su [ſper]a et gaud[és]: ſi[te]t ota o[n]am as

De vlercibus oculor.

55

 accidentia multum exceedentia. Vbeta eius fit tentuis vnde cubus
minuat. immo cenam aliquando omitur: cautequbus a vino carni
bus rebus dulcibus in toto cure proceſiunt p[er]tereaq in declinare
tione, ac vnuer faliter quato accidentia ſunt vebementio: a ſit di
eta magis tentuis: 2 in œc[ie] euentum declineat ad frigidum. Caue
eta ab euapo: ſantibus et ſi ſri ſint ſicut acſus 2 et ab his que a
appetate nocet oculis aut a modo ſubſtatic ſicut lactua corian
dru leſes 2 iſlatua oia. vnde comedat p[at]ſaná paniciu 2 c[ó]diáſ
2 cu paucan acreſta aut vino granator 2 ſo n[ò] ſint multu acſometa.co
medatu 2 i fine méſe aliquid repreſſiuu vapov ſicut piru̇ aut cy
doniu coctu 2 v[à] ſeſctu. In ſclinatioe potest vii carnub leuib 2
in paucu quantitate 2 vino paucifero lymphato n[ò] vapozo. 3
quato magis p[ecedit] ad fine ſclinanoſis tato magis vbeta igroſ
ſet. Thec dici i cura regulari ſec i cura coacta. Accidetia náq[es]
2 virtutis ſobilitas iterdu 2 ordine curatióis p[u]aricat. Et hoc
p[os]ſunt elici modi curationis cetera p[er] ſpeticie ophtalmie. Et erit
auxiliu[us] ad p[lu]ra ſequétiá capitula. Si enim ophtalmia fuerit
cholica c[ó]tuer yna phlebotóia ſuſſicut 2 humo2 cholericus erit
aliqüés euand 2 cu aq fructuus de 2 ſup 2 z cete reſiones reſpici
entes cas 2 ateccedet vi tuf p[ò]cyleaf. Et medicine locales deſli
en plus ad frigidu 2 min 2 ad ſicu 2 ſi yo fuerit phlegmatica
euſt humo: phlegmaticus cu his de q[b]fermo p[ec]ſuſt, 2reme
dia plus ſclinet ad calidu 2 ſicu 2 Si vero melacholica euectur
humo2 melachic? 2 remedia localia ſint magis humida 2 ſatuis
da in actioni ſtěpata. In aquaſa euſt humiduas aqua cu b[io] 2 q[ui]
dicta ſunt 2 medrema localia ſint magis ſicca 2 et ad calidu ſclin[
ata] 2 In vétola auté euſt humo2 a 2 eleuaf vétoſitas 2 p[ecad]et
cu calidis 2 ſicis vétoſitáte carminátiu 2 que at ſint huiusmodi
in c[ó]q[us] m[à] c[ó]petita te n[ò] ſtulate c[er]ſiro 2 ſa ſ facile p[os]ſut erit
c[ie] dicti 2 et re dicédits: ſi eni oia ſtulate p[er]oerét magnu volu
mé ererſeret 2 tediu[us] legetib[us] p[ar]eret. imo etiá lógi[que]
p[ec]ſu 2 q[ui] de creueru 2 ſer euariu 2 ad ſequétiá, gratiam temé c[ó]pétitionis do
ctrine ſcribá aliq localia ſm varias p[et]ſties ophtalmie.

Si ergo ophtalmia fuerit ſin. p[le]gmatica vtere i p[ri]cipio ſi
ſtoe cu ſucco myrти aut aqua ro. cuins est hec ſcriptio. R. albi
abſcripto[em] Almáſo[rum] 3. i. p[le]ſe croci ana. q[u]v. d[u]ſeperét cu his
co myrти aut aqua ro. 2 i. p[ec]ſu ytaris itio. R. farcolole. 3. i. p[le]
ce. 3. i. roſap. 3. ii. croci. 3. i. op[]y aloes gúmi arabici amiti draga
gáti ana. 3. s. c[ó]ſice cu aqua p[lu]uiti 2 vteſ eo cu aqua ſeniculi.
aut ſucco eti 2 ſis dolore n[ò] enite ſmoue opiti. Si at materia fue
rit melacholica ad daf cu ſimilib[um] mucilago ſeminis c[p]donio[rum]
aut ytamur ſimilib[um] collp[ri]ſa ad calidu 2 ſelunub 2 cu lachte.

Aba yo enite colerica ytamur s[ia]ſef albo cu opio aut ſin ip[io]
cu aq papanderis aut mucilagine p[il]ſui. aut ſimilib[um] 2 in p[ec]ſu cu
lacte 2 mucilagine ſeminis cydonio[rum], 2 addat iſtatu pa[]r farco
colle 2 aq aqua ſeniculi. Et materia eruſitæ aqſa ytamur twita cu
ſarcoloca 2 ſimilib[um] 3. S[is] materia eruſſet vétola reſolua cu ſil
tro aut p[ó]ſoia iſu[la] i aqua d[oc]octio[rum] roſap. ſeniculi cymini me
liloti. aliqüés applicita purgatio[rum] p[ec]adete. Puluis et c[iti]ni 2
ſimiliter puluis alb[um] Almáſo[rum] p[u]enietes i ſtatu 2 ſclinatio ne
ophtalmie calide aut místi 2 et ſentí ſueniétés i p[ri]cipio ophtal
mialme frigide 2 et ſalité i auq[em]eto[mi] ſi ſimilat cu lachte. aqua ro.
in aqua ro. 2 Et ſi doló[] eti ſiſudaf i aqua papanderis 2 c[it]mi lachte 2
aqua roſa: 2 i. p[ec]ſu p[u]enit pomu coctu cu aqua roſacea permi
ſu[n]t aut c[ó]tus ſup[er]cripti[um] iſu[la] i aq d[oc]octio[rum] ro. meliluni 2
temi n[is] cydonio[rum] 2 ſic v[er]iteri 2 p[ec]edéo addat calida 2 minuát frigi
da. S[is] ophtalmia frigida i p[ri]cipio exteri[rum] ſup oculo appli
cet c[ó]tus iſu[la] i aq d[oc]octio[rum] ro 2 myrти. Et i. p[ec]ſu iſudaf i aq
d[oc]octio[rum] aneti roſap 2 malve i vino ſuptico 2 magis i p[ec]ſu i
vino d[oc]octio[rum] meliluni ſpice ſenugreci 2 roſap. Ex applicádiæ
at 2 t[é]pòrib 2 ophtalmia calida ad rep[er]utiu[di] 2 eſtud 2 coiter vto[].
R. boli arméi 3. i. aq ro. 3. ii. accti. 3. i. albumis ſoui
numero. 2. i. miſce 2 i ſiudaf pete 2 fr[on]i 2 t[é]pòrib [app]licé. Sed
in ophtalmia frigida 2 ch ſi miſce thus 2 maſſic[ie]. vep ap[ro] ſe nece
ſitat[é] p[os]ſet ſup ſcriptis addi. 3. s[.] op[.]i aut ap[li]t[em] ſim maióre ne
ceſtitate ſed adi doló[re]. Et si materia c[et]a calida valde cholerica

p[os]ſet addi ſucc[ie]p[é]uine aut ſolatri aut aq papanderis. A[u]od
ſi m[à] facie[s] ophtalmia e[et] corſoſina vtaris ſieſ albo cu opio
cu albumie ou 2 poſtea addas aliq[us] ſieſ de plúbo. v[à] el[]yſ de
q[b]i 2 ſequétiu 2. Et nota q[ui] aq ponuſt 2 in oculis ſb[et]e e[et] act ſi
ſi g[ida] 2 n[ò] multu ſliptica. 3. aq 2 fr[on]i 2 t[é]pòrib 2 ap[on]uſt ſb[et]e ſi
ſe valde ſliptica 2 2 tinuari v[to]q[ui] 2 ad statu iſluſe. ea at 2 i oculis
ponuſt variát ſin t[é]pòra 2 ſi fil[]r 2 ponuſt ſup oculis ſe.

(De vlercibus oculorum.)

In Arca Rubrica itellige q[ui] b rubrica. l[é] de vlercib[um]
oculorum multos ſcipit iterſtis h[ui]s capiut
li. Exiſtiant. n[ò] p[er] Raphi i 15 caſu. ſol[ui] agat de vlercibus
oculorum cu ſi p[imo] agat de p[u]ſuſt ſue exiſturis oculi ad q[ui] ſegui
tur v[ic]lera cu rupta ſunt poſtea de vlercib[um]. Et v[ro]tusq[ui] i p[ſen
ti capiulo ponuſt curatiune[que]. 2 p[pt]erea forſte ſuſi[que] p[u]enien[que] 2
trubrica d[icer]et de p[u]ſuſt 2 exiſturis oculorum. 3. Raphi a fine. ſab v[al]
ceribus in fine reman[itu]bis ſump[it] deno[m]inationem.

P[rem]iutéda ſunt 2 iuſt 2 ſuetudiné g[da] nois 2 q[re] diu p[er]ſuſte
fine exiſture 2 ſiſt v[ic]l ceris. P[u]ſula. n[ò] di quasi ap[os]tema capit.
eſt a[ut] ap[os]tema ſeda p[mi] egruſtio corſoſita ex trib[em]oz[mo]ſis ex
gbus cu 2 iu]ngunſ p[u]enit yna egruſtudo. A[du]bubellet yo e[pe]ſa
p[om]a colligés humo[res] calidos fine frigidos. S[is] exiſura eſ t[u]
bellec[olligés] humo[res] calidos vii termini ſe h[ui]t ſiut ſupiſt
uſi[rius]. Exiſura a[ut] ſit d[up]t[ui] 2 i[ep]ic[ui]o 2 t[up]nutádo. Exiſura
i[ep]ic[i]o 2 e[lla] q[ui] ſicut i[ep]ic[ui] ſeri ita i[ep]ic[ui] colligere. S[is] exiſura p
mutando eſ q[ui] p[imo] ſit e[inde] poſt tempus colligit. Exiſura
a[utem] que ſunt in oculis 2. p[er]i in cornea ſm platum[um] ſiut
i[ep]ic[i]o. A[le]ns a[ut] eſt ſoluto continuitiam cum ſanie de
a[di]ſerientiam vulneris quod eſ ſoluto continuitatione fine ſanie.
Almanzo.

Am in oculis forſis doló: 2 p[u]ctio nocua
ac p[u]liuſis ſentit 2 lach[que] p[u]liuſt multu
do 2 c[u] palpeb[que] eleuank 2 oculi aperiu[nk
loca que ſunt i albis ip[oz] iu]eniu[nk rubæ: 2 ſi totum
fuerit rubeu[2] 2 vn[ò]l[ac] magis rubere iu]enit: a[ut] in ni
g[red]ine loc[que] aliquis alb[ap]p[ar]et p[u]ſula t[á] in oculo
ocorta eſt. Ad h[ac]e vero curáda[2]s p[ass]ioné neceſſari
us eſt medic[que] valde iſtruct[em] in curis oculo[rum]. Nos
tamé curationis i[ps]i lúma[es] 2 a[gg]regato[es] dicemus
Dicim[que] ita[2]q[ui] v[ic]l c[era] que i[con]iunctiu[na] n[af]cuniu[bo]
eſt in albis oculo[rum] n[ò] adeo ſunt timiáda: v[et]e a[que] in
cornea hoc eſt in oculi nigredine ſiunt. Deteri[vo]v[o]
v[ic]lce: eſt illud quod in nigredie ſi pup[illa] exiſtir: emi
n[et]icna náq[us] ad iſtu[2] eſt velocior.

Jo. Et

Am in oculis forſis doló 2. D[u]niſid[ui] a[ut] p[er]
s[en] cap[im] in p[tes] duas. In p[ha]ma agit de
p[u]ſuſtis ſue exiſturis cornea theo[ri]ce. In ſeuda ibi.
h[or]a a[ut] v[ic]l ceru[2]i agit practice. P[ri]ma in tres n[ò]s in p[imo] ponit fi
gna earu. in ſeda ibi. Ad h[ac]e vo curáda[n] on[di]t e[ec] neceſſarui
medicu i[ne]gruſtudinib[] oculo[rum] e[ec] erudit[ui] p[ar]u[] dispoſitioni
curatiune[que] in terita ibi. D[ic]umus a[ut] q[ui] v[ic]l era: ponuſt diuſionem ha
rum p[u]ſularu[2] in ſuas ſp[é]s on[di]entes e[q] ſit deteriori. P[io] de
claratione b[ui] partis theo[ri]ce u[ſi] p[ui]ſuetudiné noſtrá p[imo] vidé
de ſunt ſp[é]s 2 cauſe p[u]ſularu[2] cornee 2 v[ic]l ceru[2]i euſis. S[eu]do vi
gna. T[er]tio p[no]ſtica. P[u]ſtale ig[ui] cornee qu[é]da ſunt p[he]g
matice p[éd]entes ab a[qu]oſitate ſive p[he]gmate aquoſo 2 p[ic]unk
apud. A[ve]ſice: Et apud A[ra]uiu[m] ampulle. Queda[ut] ſut chole
rice qua[2]s. A[app]ellat exiſturis. Sed Raphi hic 2 Joa[n]es ſera
p[ion]is ſe[do] b[re]uiar[2]i 2 J[es]uati v[ic]l era. T[ert]ie ſunt J[au]guiné q
bothe[2] ab. A[. dic]un[ci]. A[u]nte melacholice 2 p[er]t[ie] ex melacho
lia aduſta qua[2]s caneros. A[. no]i[na]uit. Raphi t[ui] b[re]uiar[2]i undul
q[é]s ſolúm[ode] cholerica[es] 2 ſang[ui]n[ci]es curatiu[m] h[ie]. Pu
ſtale vo p[he]gmatice p[éd]entes a p[he]tate aquoſo non a[ut] groſſo.
q[ui] n[ò] p[os]ſet in ſam defam n[ui] difficiſume penetrare diſtingu
tur. v. modis. 2 i[ſu] ſtitate m[ò] ſubſtatic acutate 2 colóze. Sim
q[em]d[em] nam q[ui]q[us] a[qu]oſitas 2 t[ine]ſet in p[ri]mu[2] 2 ſe[con] corée: co-
ne: q[ui]q[us] inter ſe[con] 2 t[ert]ia q[ui]q[us] iter t[ert]iu[2] 2 quartu[2]. Ex parte

f

De v'ceribus oculor.

qüvitatis.næ quedæ pendèt a multa materia ſtere totas corneæ oc cupăres; quedaz a pauca ſine medioſri. Alhò ſubè q2 quedâ pè dent ab aquoſitate subulio; quedâ groſſiori. Acuicute vò acuð pè quidem pèndet ab aquoſitate magis acuta et corſiunæ. q2 ab aquoſitate ſuaui nò acuta. Colore atnâ quedâ téduim i migrù cù diapbanitate; quedâ ſunt albe nò diaphane. Prime ſunt il le que còinenç iter pùm corticè i secundù. Secuè ſunt ille q2 ptinétur iter tertù i quartù. Ábedie ât iter bas ſunt còtente i fecèduz i tertù. Ratio antè primar est q2 aquoſitas illuminaſ a lumine cotinètis pp propiquitare. Unde viro aſpiciétis poſt penetrare p iſpaz vlq3 ad vœa? tpterea apparet corſis ni grinâ quâdeocuq2 migrù ponit ſub diaphano apparet diapha nuz corſoris nigri. Et fecuà rò est q2 radij penetràtes p iſpam vlq3 ad vœa reflectunq ab vœa ad aquoſitate? pp viſitariis aſſi tatio ab vœa radij reflexi ſunt rectiores i magis nigredinem vœu repreſentàres. Si vò aquoſitas ptinèf iter tertù i quartù corticè tuc nò poſſet ſufficieter illuminaſ a lumine cotinètis n3 viſio aſpiciétis poſſet iſpaz penetrare ad vœa q, apparet pabit ſub coloze ſuo. falbo i nò apparet diaphana. Et teta q2 radij fi qui penetrat vlq3 ad vœa poſſea reflexi non ſunt recti p pter. ppiquitare iſpa aquoſitate exiſtere er directo medij papille quato en radij illi reflexi brueiores táo ſunt miſus recti et ppterea min' repreſentant nigredine vœu. Et quato ſunt diſtâ tiores ſunt magis recti i meli? iſpaz repreſentàtes. Oppositos tnatæ accit repreſentare iſpil egrénâ illa que é iterio? appars ſibi ma gis nigra z tenebroſa cù magis viſuz ipediat? min' illutreka a lumine cotinètis. Ecòra exterior apparet magis alba i min' tenebroſa pp cauſaz oppoſitæ. Et sigs Æreret quomodù distiguifh bec veſica: ſine pustula nigra; a pustula nigra reſpectu humoris melodioli. Dicèd q2 nigredo cofurges merito ſit? est cù luci ditate et puietate: ſ3 cofurges merito huoſis est nigre do ppria terminas viſi3 nò lucida i n3 diaphana. J'de dìcèdu de bis pu ſulilis viſi3 pè que pè ſedat a cholera aut ab alibi huoſib? quæ eni magis extra apparet magis clare: q2 vò magis itra magis opace ſp tìnèdùt in coloze huoſis er q2 gánknt. Alcera vò q2 Auic. exuas appellat ſt. vii. spè? gánknt ſm plurimù ab huoſib? acutæ aduſ tis qmtoi? i ſupſicie cornee, et accidit ppter iſpa aspitas cù pal peza corzimis ſup cornea. J' prima est vlq2 ſimile fumo vt pul nerit i colorè: z tenue erpáuſ z occupa loci magni. Secuè ſpe tìes è pſundio: vebemèn? alba i minoris quantitatis: i noiaf nubes ppter ſimiliudine cù nube alba. Tertia dicit coronale q2 è ſup corzo nigredinis. z quâdoq2 occupat aliquid de albe cotinctiue: z quod è ſuper cornea è albu? z quod è ſup countciua è nigrù. Et quarta ſpeties noiaf lanofa cruſtés i ſupſice cor nee: ac fi lana pancea eſſet ſup iſpa i tres alie ſunt pſunde: qvna noiaſ anulus ſubmerſaz habes pſunditare è vèlq2 pſundù strictù mûdu? ppterea noiaſ anulù ad ſimiliudine gème anuli et penetrat vlq2 ad viſtim corceè. Secuè nominat ſungha: vngula: è minoris pſunditatis et latios occupationis. Et tertia est vlq2 quod nominat aduſtun: è vèlq2 ſoſididù habes cruſtas i cui mudiſicatione è timor. Et teta q2 nò mudiſicaf è timor: q2 hu multias currit p corziónepάnculor: z corzúpif ceu ea oculis Jèt vlcera z pustule diſtigunſk.næ quedâ ſunt i cotinictua i ſut min'mala, quedâ ſunt i cornea: z dìsteriò. Et deteri? èx illius que ſunt in cornea est factum ex directo papille

Laue pustulay pustulat quattuor huoſis ià dei q2 quecùq2 poſ ſunt illos huoſis mouere in oculos ſuie ſint eac p[er]miſione ſiu eſt corzoe. Cause vò vlceſ ſunt aut ophtalmia aut pustule cor nee de qb'fermo p[er]ſeſt: ipſio eni eruptus succedunt vlcera. Et quâdoq2 generanq a cauſis p[er]miſinis ſicut gladio i similib[us]caſi z offenſione. Aliquado fiut ab huoſe paulatme ſup ſficie corzio dète i et lachyme acute diu ſupinate poſſunt l3 facere. Et nota q2 p[er]miſione q2 rúpcurus exterioris i ſanics ſluſt e[que]q2 rúpcuri i terius i ſanics p[er]neſt retro corneà i ſimilaf vngule: est eniſ zicut quedam lunella. Signa pustullarù ſunt ea q2 dicta ſut in partit ſonar. Signa p[er]miſione q2 p[er]miſate noctem ac p[er]ter acu tatem i moridatione humoſis aut pustule ruptione i p[er]miſi ſi ne dolos p[er]ſatius p[er]titer vebemètè caliditare è vò arterie p[er]ſicù se pulſant ampli? folio. Et multiuio dachy marù multa aquo

ſitate ad oculi derinata tâpter doloreq2 p[er]ppter caliditatem. Quinilis ſigni p q locus vlceris distinguit est q2 fi p[er]pulſus vt vlcera ſunt in albi oculo? loca illa apparet rubea. Et ſi totù ſunt rit rubeú locus vlceris vel exiture apparebit magis rubeus: ſed in nigredine oculi locus vlceratus vel pulſulatus apparetib albi bus. Rò p[er]mi è dopler dicta ſupite. Ana q2 in p[er]ſicinta ſut mt te venule: p[er]ppter doloreè vlceris i caliditare multi er ſanguie i ſpiritu attractib ad p[er]ſicntù i magis ad loci leſi3 tpterea ru bet facies ſanguine ad ip[am] attracta. Et ſeda c'è q2 in p[er]ſicinta alba ois rubedo è valde manifesta. Câ ut q appa ret albedo in cornea è aut p[er]ppter fanie ibidè exiſtrem alba: aut ſit vlcus fine ſanie aer subungrediés reſentat corzeè albi: aut ſubingrediés cornu in fruſta diuifum. Tertia c'è q2 p[er]pulſus vt vlcera p[er]dui diapbanitas cornee: et q2 color magis còſormis diapbanitate è albedo color: apparet alb? diapbanitate in albe, diné còverſa: ſicut videmus aquâ diaphanà p[er]gelationè effic albam i viſum terminare. Eſt n. colori extremitas p[er]ſicuj, fer minati cor: poſtu apocú. Letera q hæb dicti Rafis theo ſunt nota. Eicit tì in parte viſita hui? parthe q2 vlcus exiſtès ſub papilla ex directo papille vel et pari infra pu- p[er]llà est deterius ceteris: cù ad ip[am] velocitæ ſequat eminènta. I, ſie vœ. His addas ſertu ſigni: q2 fè q2 vlcera aut p[er]pulſas in cornea z p[er]zie calidas nò p[er]tolerare lumè. tum. q2 l[u]t mécalefacitum q2 p[er]ſi6 t and ſangulam træbit ad loci vii ſit maiet in inflamatio: doloz p[er]ppter motu humoſis t p[er]ſi6 ad loci. Et tertia c'è est q2 in vlcere lumè penetrat ad crystalloide nò debite mondiſcati p[er] vlcus in cornea: qua p[er]ppter non p[er]t vlcus ſutinè.

Pronofica+
Pustula aut vlcus p[er]ſundum in cor nea ducit ad cecitate aut aliquod ve- fligùi albù cèrèchint. f. cicaritæ q2 nò ed diaphana cù ſit rafata rata p vià ſcedè inſitionis tè. Scòm p[er]nosticum p[er]pula vt vl cus cancerosum ſm plurimù è curabile buccæ ed obſtructione cù è magis dolosum in oculi q2 in aligia p[er]t corpiæ.

Tertiu p[er]nosticum ſm plurimù deterior è ruptio ad inſterio t[em]a q2 ad exteriora oculi: l3 erupto vtrings ſut ceteris dìsterio tè. n. 21.

Hòp autè vlceſa curà p[er]plebötomia iepicè de bem? et maguis extrahere multitudinè ſecùdù q2 poſ libile fuerit. Lòſequêter ât vèter ſolùè? è. Et eger ſibi cauere debet a carne i vino dulci i eſſe contentè ber bis frigidis i potu ſola aqua vti. In oculo vero in initio ſief albù cù licate mulieris è mittèdu i ſi p[er]pulſis ià eleuari i ſedari vidèi ſperáduz è q2 egritudo ſolufi fine ſanici collectò. Ad ſi p[er]pulſus poſt ſanguis extra ctionè i vèttri ſolone ac ſief albì imſullionè q[es]cere non vidèi parua fidutia i hoc q2 diximè è habèda. Eſt albùs tunc ſief de oliba mittèdu i oculo i p[er]pila alio oculo ſupponèda i cuz ligatura strigèda: âte vero q2 hoc euèniat ocul? ſuauit è ligèd? i ſine ſuppositione pile i nò celles i oculu de ſief de ture ſepe diſtillate donec ſanics in p[ila] videatur.

Jo. Ar.

Drum

aſt vylerù tè. Hic ponit coru p[er]pula tari i vlceſi cornee. Et diuſit bæ

pars in duas p[tes]. In p[er]ma parte ponit regimen vt ſune curationis it[ur]p. In ſeda ibi in oculo vò. Ponit regimen parti culare. Be p[er]ma dicit eè inchoandù curà cù p[le]bötomia è chè do ſanguine ſm p[er]duione patieſis. ſcedè eger ſolùdus è cù me dicina leniète frigida deſcripta p[er]ſiues in cap[to] de ophθalmia. Tertio regaf eger cauèdo ſe a carne i vino i p[er]prie dulci i ſit cò tentus herbis frigidis ſicut pululaca endinua lactuca curculi ta z ſolù aquâ bibat. In oculo vò. Hic ponit regimen particula re: z diuſit in v. parties. in p[er]ma parte ponit coru it[ur] p[er]pulſa in statu vqfb3 z rúpcur. In tertia ibi. ex q2 quò viſum fuerit ponit coru vlcerù remanètù poſt rupturà p[er]pululay. in quarta ibi. Cb aſt caro tè. ponit curationè albedinis remanètis poſt curato nè vlcerù. In gnta parte ibi. ſiek de ture. Ponit deſcriptiones

Caule p[er]pulſus

Caule p[er]pulſus

Caule p[er]pulſus

De vlceribus oculor.

54

quattuor: collyrioæ cōplentib. intètioneæ suprcriptas. De pma parte cicit q. ipr. principio sief albù distéparatu cù lacie mulieris est ponédù i oculo: 2 ip huinmodi ipositione simul cù remedijs vnueratilabò: pulsatuæ alleaniari et sedari videre: sper adùs è gęgrundo falue fine colectiòse faniei. Quod si dolò: pulsatuiue poſt remedia supr. ſcripta nò gefcat parua fidutia haben da è gęgrundo falue fine collectione fanieiimo credèduì è per ſuerate dolò: pulsativio ſaniè colligi: 2 propterea è acceleràduì ad maturatione: 2 sief de olibano è ponédù i oculo: 2 pila alìq fi cutaldella de cotto è ſupponèa oculo: 2 ligatura: 2 frigida: 2 que oia fiùt ne cornea rúpank 2 huotes 2 vuea creat. Si vero nò timerem? ruptoneè cornè no effet necerati: pilà oculo ſupponere 2 frigere: cornuè: g: sief de tue doce: puluta rupta ſit fi: ſanies in pilam ſuperoxita videtur. Almanor.

Ex q. eni hoc vifus fuerit sief de plúbo vt. necesse è vlqueç: pfunditas fiat plana 2 tota caro generet: ea nì que dixim? tuc ſunt facièda cù pulſuta nò è magna. Am cù magna fuerit: fueritq. iuxta pupillà: aut ſifer? ea: è tuc necesse vt cù elſir medicei: ne oculè: emeat: ad pile q. qz suppositione è ligaturà è redeùduì. Eger pterea ſp lupin? iacere d3 2 a fori motu abſtineret. Jo.

Socet curare vlcera remanentia poſt ponèdo oculo sief de plúbo vlqueç: pfunditas fiat plana: 2 tota caro generet: 2 ſbdit q. b facièda ſt cù pulſuta nè magna: ipa.n.exiite magna prope iux: pupilla aut ifra eà ita ut manife timea de erit vuee 2 buoz: tuc è necesse vt cù sief elſir poſito i oculo medicei ne oculus emineat rupta cornea: 2 egredièt vuea. Et i b caſu debemus pilà ſupponere 2 ligare 2 eger debet pilà ſupin? 2 ab ſtineræ a fori motu. imò et à locutiòe. Ito at ſt elſir vtimur ad altera duap: intètione: aut ſanie emanéate ad phibédù ne vle? corodat 2 apliſicet. Aut en frigidi: ſicu 2 fluticum. Aut uti vt mur ate ruptionè pufule ad facièdu ea rúpi ſiter? ne oculè: deſor me: 2 ſanies iteri: 1 collecta i proceſu periter ſolurul, aut cù ope ratiòc manuali extràri ſicidè 2 parte ſerioſ: vbi: 1 colecta fue rit ſicut dicetur in curatione cataractarum. Almanor.

Cú at caro i loco vulnerù perfecte generata fuerit vlocus apoſtemata carne replet? fuerit remanebit ibi i oculo albedo: 2 do si vle? profundus fuerit albe do è groſſa 2 ſi ſupſicie tìm carnis fuerit erit ſubtilis. Ele: quogz 2 ſi a pupilla quod fuerit remotu 2 ſteterit ſeparat 2 ip veſtigiu illud quod remanet nibil mali faciet. Si at iuſta pupilla qnqz fuerit poſt vlceribus curations vestigiu remanès: phibebit vifionem. Quapropter tuc vtédù è reb? 2 medicinis quib vestigiu qò dixim? abſtergi 2 deleri poſſit. Jo. Ar.

Socet curare albedinè poſt ſolidationè vlcerib remanentæ: è aliquado est groſſa 2 pfunda aliq. ſupſicialis ſm q. vlcus è ſpundù aut ſupſicale. Et hoc aliq. nò ipedit vifum ſi non fue vt. ex directo pupille 2 aliq. impedit ſi fuerit ex: dure: quapò pter vtendù è medicinis qibus vestigiu illud poſſet abſtergi 2 8 leri. de hio aŭt dícere inferì in ca. de albedine oculi. Almázo.

Sief de thure. E recipe àmoniaci ſarco colle ambo rù ana. 3.v. tburis. 3.x. croci. 3. y. coficiant ex mucilagi ne fenugreci 2 fiat ex eis ſief. Sief de plúbo. R. plùbi vſt antimonij tutie ablute calcucecauenon gùmi ara bici dragaga. oium an. 3. viij. opü. 3. 5. teranì 2 cu pan no ſericio q. ſit ſubtiliſimus cernanì 2 cribeleni 2 con ſperganj ex aqua ſubtiliſimus 2 fiat ex eis ſief. Sief ex q. caro in vlcerib oculo: 2 generat 2 vue egressio: pobi betur 2 vestigiu ſubtilia. R. clímie ablute tutie ablute ceruse antimonij thuris oluz an. 3. y. myrthe. 3. i. ſarco colle groſſe. 3. 1. y. 5. san. dra. aloes opij. ana. 3. i. fiat ex eis ſief. Elſir quo est vtendum cu timet ue ex vlcere

vue ſequat egressio. R. antimonij hematitis amborù ana. 3. x. acatie. 3. ij. aloes. 3. i. teranì 2 fiat ex eis ſief et administretur apud necessitatè. Jo. ar.

Bic descript quattuor: sief cōplentia quattuor: intètiones ſa p[ra]ſcriptas. Primù è sief de thure maturas: pufutlas. R. armo niaci ca. in tertio ſic. in primo matutati: 2 reſoluti: ſarco colle an. 3.v. tburis ca. 2 ſic in pmo. 3. x. croci. 3. y. coficiatur sief cum mucilagine fenugreci exhendo ſm do: 2 Serrutoris. Se cundi è sief de plúbo carné generæ: 2 ſeruibus múſſicas 2 figillas. R. plumbi vſt frigidi 2 humeri: 2 maxime connecti vlece rù maligno: antimonij fri. in pmo ſic. 2 fi in tute ablute fri. in pmo ſic. in ſco eris vſt caliid in ſco. in tertio abſtiri: fri. gùmi arabici dragagati oium an. 3. viij. opij. 3. 5. teranì 2 tamſien: 2 ſperganj aqua pluitali: q. è magis ſubulis 2 abſterſina. De inde ponit aliuſ ſief. ex quo caro in vlcerib generat 2 prohíbet egressione vue 2 veſtigiu ſubtilat. R. clímie ablute q. è fuligo ad berens pareriib ſupioribus fornacìs: in cuinſcuq metalli puri fiſicatione 2 è diuerſe comp[li]oſi ſm vuter ſitam metallo: twi ceruse antimonij thuris an. 3. ij. myrthe. 3. i. ſarco colle groſſe. 3. i. ſan. dra. q. est fri. 2 ſic 2]titione: phibés flurix 2 gluunane vt 2 plagas recètes. aloes opij. an. 3. fiat ex eis ſief. Se eſi ſir quo vtendù: e: cu timek ne er vlcere ſequat egressio. R. an timonij lap[ti]dio hematitis fri. in ſco ſic. in tertio 2 valet multa: 2 in vlcerib oculi: E: 3.5. pp[zi]etate: miſráblé ad gomorèa 2 d3 èlo tus. an. 3. x. acatie. 3. 1. 3. no: nò habemus acati: q. ſit de ſucco arboreis cui gùmi è dragagantù. 3. loco illus vùtim ſucco p[ui] nello[mi]. aloes. 3. i. fiant ex eis ſief cum albumineoui: nà hoc sief è frigidù ſicum ſtipicum confolidatu: 2c.

## Riplex

Est haru pufutularù regimè curatiuì ſi cut dicti: ſuit in ophtalnia. Primù est vle: reſpiciés cám asicendé. Seòm est particula

re ſpiciæs magis p[ui]nctia. Tertiuè est còe vt iqz. Regimè vle re ſpiciq p[ici]tionib: 2 curatiuì: pma è mino: atio: còa dìge tio. tertia eradicatio, quarta duerfio. 2 qnta fluxus: interceptio.

Et be oes p[ici]nctu cù phlebotomì cù ſonibus digonibus duiverſio: 2 fluxus: 2 receptionib: 2 ſicut den: ſuit. In ophtalnia: a filimi ca: puendièt sola è dèla q. 2 rarius op5 interape flurix cù reſpiciuìs fronti 2 tpibus appliciti: 2 cù ſectione venarus 2 cù arteriari in pufutis cornee q. 2 in ophtalnia: cù: q: èq. 2q: mæ fluetès ad p[ui]nctuæ frequéti: flutu p venas 2 arterias extrin fecas q. 2 p[ir]ſecas eo q. p[ui]nctuæ otoru a gingiamatre. E con tra vo cornea a dura matre q. 2 ſub crone: è q. quare mæ frequéti: flutu ad ipam p iuteròa q. 2 p exteriora ſalte in coparatione ad p[ui]nctuæ. Atamè ybi in vtræq neceſtariu: ſit incipe fluxuz cum eisdè remedijs è llud faciendù 2c. Seòm vo regimen exigit tres intènones curatiuas ſicut den: ſuit in ophtalnia. ſ. reperi: reſpiciuìn in principio reſpiciuìn cù reſolone in augmento vſqs ad mediù stat: gradatum augèdo reſolutua. a medio stat: 2c. dein cep: reſolutua pura: ſi pufule tendat in vià reſofonie: 2c è eis remedijs ſere còplède ſunt: q. magis ſedatina dolouz 2 ſupeſacietia ſut neceſſaria in pufutis cornee q. 2 ophtalme: ppter dolorìs magniudine. Terbùn: est dèla q. pufule cornee frequéti: maturant q. ophtalnia: eo q. cornea è magno: den 2 a minus hùs de caliditate inata, 2 et q. 2q iter cortices: cì faciù: mæ colligif. Et pp[ter]ea in principio pufutari: indigem: reperi: uis ſm plin magis frigidi: 2 ſupeſacietib: 2 dolò: ſedatibus ſicut lacte cù aq papaveris aut ſicut sief albo cù epio ſiu ſarco colla cù lacte. in augmèto vo addaf ſarco colla. Et si dolò: 2 pul: ſatio 2 cefa acinitia videant remittu: tuc ſper adù é pufulà p viaz reſofonis terminari. Si è pufatio 2 reliqua acinitia augenc: ſupficandù è de maturatòe, 2 pp[ter]ea iubet Raſ: tuc apponi sief de thure. 3. 1. è B: è nimis ca. laudo vt in p[mi]s ipcias cù magis domesticis ſicut cù mucilagine ſe. cy: d[on]ior: aut ſe. lini aut fenu greci cù sief albo. 2 poſſa venias ad ſie d3 thure cù lacte q5 tan to p[ie] 2 tinuèt donec pufuta rupta fuerit 2 ſanies in pila videak. Et ſi illa pila fine faldera eèt iuſa in lacte aut in alìq decoule: matratiua ſicut ſemio cy: d[on]ior: ſe. lini aut fenugreci cù paico aq roſa: eèt p[il]tātus. Hoc aŭt ſu vt p illà comp[li]ſione: 2 ſerueſ

f y

De his que in oculis cadit.

De albedine oculor.

cornea ne diffribal. Et et modi eet obseruusdus in ophthalmis
fi ophthalmia aliqii maturaret 7c. Rupta yo exitur ietio rea
net ad ycleus tripler. f. mudiificatio carnis gnatio et solidatio.

Pria piciifc cu aq. coctionis mellis ro. aut aq. zucaracora.
aut cu sief de plubo cu lacie pimitto: h. n. virtutem mudiificatua
et eeterius pilián. Sceda ietio cfi eod et aq. rubid ié et fi
gillationé piciifc iz magis papii et sigillado é eevir. Et iut
Rasq fi s puftula é magna v'lve't magnú loco sief de plubo po-
nam?ief elfingus itelligi pt vt dixi circa ter. et ari maturationé vt
fanies fluat ierii. ne tota cornea difrupakioq de mature venum
veri puftula illa effet pfsunda. f. ier tertii et quartu corticeiposset
etia itelligi vt admittref kief elfiri ylcero magno. f. pprie cosi
no. Ad phibidus coionioneé eie frí. et sic. f. klipticii. Et iei caſi
bus ſemp debet fieri compſſio cu pila: iz cu curank ylcera fit iſu
ſa i aqua ro. Et eſto memor nunqz ſup oculi apponere aliqii
tenar ne i remouédo dolóre faciat. Si yo vuln' eet recés factu
a cá pimina píma ientio eét phía. Et si ali' húor ſup abvádaret
i corpo educat et maxime cu medicina leniété. Sceda ietio ép
híbidoſi difcurſus materiāt ad oclos cu repcuffini sुpi' dictis
fróti et tpibus appliciti. Tertia é administratio ietionis circa
vuln.: In príciupio ponaf aq. albumino oui in oculo et die sequéti
ad aqua albumis oui cu aq. aborei aq. pannue vqfs ad quariti. Et
deiceps addaſtis ſie de plubo. pro tertia pte et gradatim
minuaf kief albó et angeak kief de plubó donee kief de plubo ſolu
ponaſt. et poſſa ad cicatrizáda ponaf kief elſir. Si ati temerim
egreſſu yuee ſlati apponam?ief elſir cu albumie oui: iz pila
i aqua ro. ifuſa é ſup oculo copriméda 7c. Tertii regimé co-
eculo ro. tepadis cu ſup luſeſacitibúta iiteri? q. exteri applicitiu-
Scòm é iltúta vigiliarú curáda cu ſup luſeſacitibúiteri? et ex-
rius appliciti. Ehi of note c yadit domitú denk. 5. ſij. ſupiú de
paparenci: iz emum q. dígiter maio subtiles calandés et ſonmi
ducit. Et si no ſunſiceret et a. 3. ad. i. regei 6ſcriptioé Pícolai
autaliá púla opiatá aut lac ſemac papaueris ponaf i ferculí.
Regimé vó piciifc cu aere cire et potu ſicunt mi é ſupiú. et du-
ta ós eè ſubtilio: 35 in ophθalnia: et magis frígida actu et poté
tia: Et reliquú regimé obſerueſi niq h opus é pluri ſono i ma
iori gete ai et corpiſ. Si yo puſtula eét aqſua poſt vía et eúoné
ſibi ppiúa cu turbit no: 2oſato. f. aut et i: ifuſione in aq. ſeniculi
é necessaríi pcedé cu his q. illa humiditateé eſſicat ſi medicani
e de luto coparato ad ſanios loco cu'vtímur luto sigillato. R.
luti sigillati et torzefacti. 3. iiij. rutie ſparate. 3. i. climie lóte et
aníu monú abnuli. 3. iiij. ſoriec eris ablute. 3. iiij. ſepi. et i. dolóru ſuerit.
3. iiij. gúmí. 3. iiij. terank cu aq. pluuali et fiat ex eris kief: et admi
niret cu aq ſenugreci aut ſeniculi et qíi multiplicat cureſ cu ferro
faciédo fozamé paruíi. i pte iſeriori? et eodé mo: et eíſedé medi-
cinis exhak ſanies 2teta 3 coinea. Hep de 3 lati' i de cura cata
ractarú. Si yo appet bothor ſanguincé i cupí aliquakr eleua
no: poſt vía diftiluteri in oculo frengter laciposſula ſignibus colume
aut turturi calidus ſic erit a vena i pomú cecit cu aq. ro. pní
ſt ſup oculo applicet et aliquakr copſtimate. Si yo fuerit puſu
la caceróra tícú poſt vía ietio é ſed eſadonólo cu nunc ſic. albo
opiato et lacie mulieris et emplaſtru factum ex vitello oui: i cleo
ro. exteri' applicitiú é guenéſ. Antédaf ſed eſadioni dolóis mo-
dis ſupi' dictis. vera ati cura no é posſibilis et pot lacticu landul
in ea. ſimilr eúo cu ſero caſno i q. ſit ſene et epithýmu. Aerú for-
te eſſe pítáú oculuz euelere cu nò videak cura posſibilis. fortaſ
ſe ení acut aliqii vidí cacer p pté poſt pté coícabík cerebro. et ſeg
tur moro. et pperea meli' eſſet oculi euelere et fineſ mítú ſanguí
vú egredi. et sinde loci cauterisaf cu cauterio actuali.

De his que in oculis cadunt.

Almanfor.

E Amat refina. i. gúma pini. t oculú trabat. et extrabit illud quod i oculo cecidit. Jo.
Circa itá rubrica nota q. ea que i oculis cadit. fi ad placitú
remouerit poſſut no ſunt dicéda egritudine: 1z eíta vifus ipeci
ant. aliter ſequereq q. copedes eſſent egritudo. Et q. induí ve
res grauoc eſſet eger. ſunt ení hi in operationib' ſensibiliíq. ipedi

ti. Si yo illud quod cecidit k oculo no ſit ad placitú removibile
q. forze firú i oculo. aut i palpebza fi ipediat opationes ê mor
bus. aut i numero aut i via: si ipediat olationé q. spetier a crystal
bua. aut italté é cár opationis: que é morbus i via. Ue. Buit
biza iter. E. 2. A. 2q. Bal. voluit q. nihil debeat dixi fanitas. aut
egritudo é pédeat a cár pimitua. A. yo voluit oes dispoſitioné:
mediate nocete opationibus aut ipas piciſtè eſse dicéda egrit
indiné aut ſanitate ſue pédeata cár pimitua. ſue no ſumó fit in
aliqii nárú. 3. aplexione q. poſtituó aut vinitate i. 2. Mihí i magi
placet opinio. E. 2. fin nullus 3. ipot. auctur id quod i oculo
ad placitú removibile é dicédu egritudo. Si at no pót ad pla-
citú remoueri q. firú i icarnatú i ſefibillt lederet opationes fm
vtrum 3. ipot. é dicédu egritudo. 3. Pró cura aduerte q. fmul
plex é modus exrabédi id quod cecidú i oclo. Primus fi fue
rit ulló 3b palpebza ſupiori aut iferiori trabaf cu vna manu pal
pebza ſupiori. Iſerius notabiliter capiéd upſaz cú digitis i extre
imitate ſua: Et ſimiliter trabaf cu alia manu eodé tepóre palpe
bza iferior. Iſerius et piciptat q. vt voluat oculú ad ſupiora i ſubio
quod cecidit i oculo ebit. Si at ma yice no q. ſequeis eſſicí
epiarius ſceda yice i tertia i bic modus é leuſimus ouy. Se
cúduo modus é vt pleyas os tuq aq. aut lacie ad palpebza
biza quióu fieri ſup illeſſu aq. aut lac cu velocitate i oculum.
Iſtud et aptius fit p catatbír ſue iniectoriu. Tertius multoſtés
dilatata palpebza, ab vbere lac i oculi inſicat. Et uti moí ſtiles
dilatado quado aligd aductus ſicut ſal armonúca aut argénta ſubú
ſtúi aut ſimilia cecidet i oculi. Quartú píneá anhelit. Obtúran
do os 1 nares doec oculi lachryment et eribit cu lachrymis qd
i ocu 2 tinei. Quisit moré ſup ſerlpebza et extremitate fulli tur
tur ſina aut terebúbia aut ſuſcus et ōtagat q. cecidit i oclo et eſ-
bat. Sert. fricet carabe í pano doec vebhemer calefat i vicie
tur illi quod carid i oclo et adherebit ipſi. Attrahut eníz ſeu
cú ſicut magnes ferrú. Septimus ſi illud fit ſiſrum in oclo aut
palpebza cu molletz dètané aut tenacula acuta dentata batur.
Et ex his patet littera textus.

De albedine oculorum.

n Ota Quod albedo. albulas nubes nebulas albu
go tela pánus. Aliquado accipinni vt ter
mini synonymi significat će hæ dispoſitioné que diffinittu est
vestigiu apparés in ſupſicie cornee fm plirimu tédée in albedi
né. Ue apq aliquos duerfa ipotart vi apnd. A. nebula ipor-
tat vestigiu magis ſupſiciale: et albugo magie grosilu: 35 de his
nò ſunt curáda. Sunt ni hec noia pumpta a rebus gbus hec pal-
sio affilimak. Aerú Rasas ſolúmodo logtur de albedine q. é ci
carixr et vlcre eſreliac: est aut hec albedo fi ſit corá pupilla viſi
piedis moribus in via. Si yo q. ſupcau aut eleva et ledas
púllud posſet dixi moribus in ſupſicie q. in ſitu. Si aút ledat p co-
loze vt q. faciat objecta apparere citra in aut alteri' coloris cuuis
nò ſunt reduciſm aliquos ad morbú in compfione: ſed fm ve
riorem ſniam reduciſ ad morbú in coloze. Si yo no ledat p co-
loze ſui: aut q. nò ſit ex directo pupille nec aliter ledatíntu no est
egritudo: et tamen de his que cum egritudinibus noiantrú ſe
cúda pími doctrina píma ca. yj. Almanfor.

2. Ibedo q in oculis pttingit e vestigiu poſt v
cerú curationé remanés qíí solidani. Jo.

Ioc capími viduń in duas partes. In píma agit de albedine
oculi theoicæ. In ſea ibi. Hec aút paſſio q. Agú de ípa praci
cé, píma in duas. P. pímo ponit ipſi? diffinittione et cám. In ſea
ibi. Due ch in oculis q. enit ipſes cuis. De píma parte dicit q
albedo in oculis pttinges e vestigiu remanés poſt ylcerú cofól-
dationé cuuis q. eſi: q. illud q. genero loco illi? q. deperditus
é er vlcre generaf p viam ſebe ietionis ex nutriméto: qapto
pter no est homogeneu pímo: cí pímu dep ditum fueru mébrú
ſpermatíicum q. nò pót restaur ari ſicut pú: ppter carentiá mæ
pæmæ operatione a principio generatione p. tracte. Aerú in infantib' p
pter pppingtatem temporie p.incipiye gnationis fi parua ſit facia
dep ditio et ſupſiciali pt restaurari p vias píme ietionéno
cíno pímu ſimile depito: ad quod et pcurrit q. virtutes náleis ſut
pitorie in infantib' q. in adultis potétes melius affunilare nutri
mentúm fm naturá euis cui apponitur.
Almanfor.

De scabie et sebel oculor.

55

Aue cù i oculis pueror sit leuior è ad curandù çs
cù accidit ánolis. Cù eni i ánolis fit ad sanadù fortaſ
ſe impossibilis eſtit: nifi ſubtiliffima fuerit. Jo.

In hac ſea pte inuit qù ę generank in oculis pueror è leuior et curandù çs cù accidit ánolisimo ſoſit: in eis cura è ipoſtibils nifi albedo ſubtiliffima fuerit: huiù cansa patet er iam dictis.

Speties albedinis ſunt tres qùs è. c. cícariſt er vlicere dereli
quezad è vestigii et hózei iphílratra in ſupſice oculi. qùs è
vestigii er defectu virtutis affinilative puenies sicut albaras è
moſea. Et cuinſubſi útarit spetieriù quedá grossa ſpunda que
dà ſupſicialis: quedá magna occupas magná pié. Quedá puer
è quedá noua: quedá ōuqua. Cícaticù vò quedá pàcava: quedá
eleuata. Secide et tertie spetiei quedá alba è phlegmatica: qù
dà tedés in viriditati vè círitinaté è cholerica, quedá in rubei
diné è ſaguinea: quedá in ſuscù et eſ melacholica ſz vt plurimi
ſunt albe etià ſi tendant in alijz colorè. Et his patèt cauſe ipsaſ.
Signa vò iparù abſolute ſumunſ er viſi. Signa vò cícari
cis ſunt: qù aliqni è pàcava. cetere at albedinis non ſunt concane.

Secundú ſigni cícaticris est vlices pàcedés z oia ſigna vliceris et
puffuturis ruparùs dicta ſpuntis. Tertiu ſigni qù frequency non
bene tolerat lumè. Quatuor ſigni è pùs iuamquibus a mediinis
Secùde vero spetiei ſunt ſigna oppoſita. Iz alie egritudines prie-
ſeſterit è nò vlicera tè. ſunt vero tertie spetiei ſut qù ilia vesti
gia facta ſunt ſigna manifesta: fine manifesta egritudine pàceden
te. vè fuerú a generatione practa: z Ix ſm plurimi. Ixeno-
ſtica cícari in puersi et mediocris qùs remouef in ánolis pàcua
et vro no nifi valde ſupſicialis et minima. Secundú pnoſticú ſea
speties albedinis et groſsa in infatù? facile remouef iz in ánolis
et groſsa fuerit et atiua no nifi remouef niſi fo: te cum opatione
maui pfićièda ſecidú qù díce in ſequetibò, in mediy àt iudicia
media ſút habéda. Tertia pſes nò è curabilis: Ix forte paliabít.
Almanfor.

Bec at paſſio er bis medicaminib curàda è poſt
qù eger balneu egreſſus fuerit aut facié ſup vaporem
aque calide quouſqù quo rubea fit tèuerit ſi tîn ex hoc
medicamine in venis rubedo oculi et doló: puenerint
p aliquos dies ab eo qeſcedù donec oculis qeſcat: z
poſt ad idè redeuði. Medicamè valde vtile ad al
bedinè remouédá v ſiú clarificadú: ego quouſqù nò vi
di qù eo meli? aut equale eſſet ad albedinè remouédá.
R. maſſacumie ſpume maris ſtercoris magni lacerti
baurach zuccari bigeri oiuſ an. ptes equales: dînde
ſumant acori chelidonie ſe. oiuſ an. ptes. x. coquant i
ſb. i. aq. donec ad quartà reeat et colet: et ex hac aqua
ibibank speties quas dixim? ita qù coficiant er ea: et ſic
cenit in vmbra: dînde iteru teranit et còſpangit vt pìt? et
ſicent. Quod poſt qùaſt ſactu fuerit ſicent i teran
tur et i ocul mittant: hoc medicamè nulli vt p[ridixim]
cópar eſtit i rmoſi óbe albedinis: rmouet eni hoc me
dicamè grossaz albedinè et ex ocul animaliú. Jo.

Hee parriduit in ptes tas. nà in pma parte pomt p[ymam
intéioné que eſt albedinis molliſcation. In ſea pte ibi. Si tîn
er Ix medicamine. Ponit ſeaſ itéioné que eſt ipsi abſterno.

Be p[yma] pte dicit qù eger p[mo] d[zi] in balneu pon: aut teneat
facié ſup vapóre calidú aq calide vſqueq rubea fit ad Ix vt albe
do molliſceſt. Be ſea parte dicit qù fi er Ix medicamine de quo
díceſ poſtio in oculo imediate p[ro] albedinis molliſcatione rube
do fiat in oculo et doló: pueniat p aliquot dies ab Ix medicami
ne quiſeſedú è donec oculus ad nález reeat dispositioné. Be
die ſeuſo cù idé medicamè è iponédú pàcedéte p[ri] molliſcatione
vot d[zi] è et ſic è p[cedéd]u nùc ponéd[oo] medicamè nùc iſponéd[oo]
molliſcatione è donec albedo còſupta fit. Beide d[omi]ſerit istud
medicamè quod ſumis laudib[us] et rollit quod medicamè Raisio
accipit a. B. in libro ſeeretop. R. maſſacumie et Simon Ja. cre
dit qù fit vitriu nò p[ro]ſecte decocti: Al[ig]r credut qù fi ſit p[ro]ſoſuo que

dà, q[ui]s vaſa terrea vitreant. I facta ex vitro ſilice et plibo: Ix aliqui
ſolú ponat ipſuz ex plúbe ſe óbete in poſtione dupla ſolua altera ad ſilice. i. lapide è aq excuti igni. vitriu eni Ix. A. ca. p[ro]
p[io] p[io] vatelet ad Slendaſ albugines. Et dicit ibi qù è iter lapides ik
cut ſult inter homines: nà ſicut ſult. Ix. p[la]cibus est obſequés
aliq[us] hominibus: ſic vitrum est obſequens recipiens quidem
color em cuicung[us] quod ſecum commifetur. ſpume maris ca.
è ſic in tertio abſterſue vexementer ſtercoris ſellionis v[]lb[ia]b
quod est multum valés in cataracta et baurach loco cuius acci-
pumus ſal nitrú zuccari albiſſimi an. ptes çales è dînde ſumant
acori. Ix ſic in ſea chelidonie ca. Ix in tertio ſeniculi ca. Ix ſic
in ſea an. 3. x. è iſte tres ſunt medicine oculares abſterſue. Lo
quanک in vna. Ix. aque et coletur in qua aqua ibibatur speties p
dicte. dînde ſicent in vmbra et iteru teratúr et p[er]ſargatur eadez
aqua vt p[ri]t? et exicctur, quod poſt q[ui]s factu fuerit quaſ sicctur et
teratúr ſubliſſime et in oculus mittatur, delet eni nò ſolú albugi
nem hominis: ſed albuginem grossaz brutozum.

Lura

Bupler exigit regimè vnuz generale habéduz circa
cáz atecédèſi ſi adſit ſicut in albugine pèdète ab hu-
more, ſi ver no adſit: cauſe tîn flúrus humo[rum] in paratis ab
q[ui]b regimè p[ic]ſatur diſgône, euacuatione diuſione. Ix humor
exigétia. et aliq[us] flúrus interceptione c[ui] ſuperi[]dictio i cura oph
thalma. (Scòm regimè respiciens flúrus in chelidonie et iam ſacta
duab[que] p[ic]ſatur iutionibus. Prima molliſcat i[ps]am albugiu
nem t oculi ibam tenerà facit cum balneo in aqua dulciti cor-
po[rit], aut cum iclinatione faciem ſup aquæ deccutionis raparum,
aut palee hozdei, aut palee auene, aut ſeniculi berbene rute the
chelidonie et buiuiſmodi. ſea itentio est poſt ſuffumigius iſme
diate apponere quiquod abſterſuiu et ſubtilatiuui: ad lea
lio[ui]tibus ſicut zuccarú albiſſimum candi. aqua diſtillatioſi mel-
lis, aut puluſis facutus er candi ſarccolla. Ix p[uma] p[er]mais aut c[ui]
oſſe ſpie aut c[ui] vrina pueri coagulata in furore et vale eneo aut
c[ui] ſtercoze hirúdinis: z est fatis forte. A. comendat ſuccù cétan
ree minores c[ui] ſucco papaveris ruffi miſto c[ui] paucu et melle, et
succus lingue paſſeris est. p[ri]ſus et ɛherba c[ui] qua birundines
recuperant viſum. Ael. R. ſtercoris hirúdinum ſubtiliffime pul-
nuerat iuſi. ſi melles quod ſufficit ad içonpozandú mifceanč et ti
ſtemperent c[ui] aqua acou vel enfragie et fiat collitúri. Secretum
Serardi. B. aque roſimarini q[ui] fit hoc modo habeat vitriu müs
dum z impleat flozibus ſorimarini: z forſiter obtureſ t ponak
ſub terra in dieb magni estus p[er]dies et aqua que inueniuctur i
oculo imponat. Ulltimú è medicamè Raisi ſupta ſcriptum,
S[ic]z attende tria p[ri]mum q[ui] i[ci]pias a leuſozibus: deinde gradatis
p[ed]cas ad forto[ra]. Scòm documentu è ſt q[ui] experiris me
dicnas fortes acpias ſiullu in cui[re]xtremitate fit cotu[ri] et illud
funde in aliquo liquo eadeque deinc fac puluere ad herbere: z ſuppo-
nec ne c[ui] ſtulo ſolú loco vbi è albugo et remouea z reiteres Ix fm
q[ui] tibi yidebif expediens. Tertiu ſi rubo: aut dolor in oculo ac
ciderit et huin[mi]odi acutor: impoſitione define p aliquos dies
donec oculus ad p[imam] reeat ſanitatez. Et ſi aliquo auxilio
opus fit impone lac deinde redi ad medicamè. Et p[er]terea cum
vutimur iſtis ſostibus nò eſt malum appenione fronti et tempozi
bus aliquod deſenſu. Si vò c[ui] medicinis auferreſ non p[ot]
auferatur ope rón[e] manuali vt infra bip[ice], aut ſi cura vera kieri
nò p[ot] cum aliquo colore palic[ue] ad albigo. Regimen autem ſer
terum nò naturalium iam patere p[ot] exſepius dictis.

Eap[im]n de ſeabie et sebel oculop.

c Am palpeb[ie], p[ri]mo agendú è de ſeabie. Se
cùdo de sebel oculop. Scabies et p[ur]itutis
differit q[ui] p[ur]itutis est tristis ſenſatio. I. c[ui] p[u]ctione et acuitate i
ſupſicie intrinſea palpeb[ie]. Scabies vò è egritudo in ſupſicie
cù asperitate et rubedine, aut p[u]ſulis in ſupſicie intrinſea palpe
bæt e cum p[ur]itut. Unde hoc modo p[ur]itut è acce[n]s q[ui] actio
lela virtutis ſenſitùre. ſed scabies p[ri]p[rie] è egritudo in ſupſicie
intrinſea palpeb[ie] cónotando p[ur]itutum. Speties ſeabiei Ix
A. ſunt triplices: Prima est asperitas cum rubedine qua Ix ſm
plurimù p[er]cedit p[ur]itutis, et ſit asperitas p[er]t erſecutiones ſu
p[er]ſiciei palpeb[ie] et rubedo ex accensione ſanguinis et alior: bu
mor[us]. Secunda speties est granulosa cum rubedine et asperi

fij

De albedine oculorum

tate affinilata grans in trinsecis ficus imature que tendunt in ru-
bedinem: Ille autem pustule sive grana funt facta per materijs
leuoribus cum caliditate et acutitate et est cum aliqui viceraturo
ne. Tertia species est in qua funt grana dura cum vebemetita
seffionibus et paucu rubinde, fit autem celiſso per cum nimum ſatitute
dicotinuantem: ſed durities fit propter groſſum terreum dereliv
cum partibus subtiliōbus euaporaſtibus: et propterea na est
cum tanta rubedine ſicut pumza et ſecunda ſpectas, que per adju-
stionem tendat in ſuſcedinem: Sunt itaſs grana eum ſicut gra
na ficos ſicce. Aerum Joannes ſerapionie diſlinguit in quatuor
et ſpectas. Prima nominatur diſſutio: et eius intentio est puritú
Secunda cureatis at tracbetis et eius intentio est asperitas.
Tertia succußus: et eius intentio est ficus. Quarta tulutus: et ei
intentio est excricatio durities aut ſoliditas. Et ſi bene cōſideres et
diſcrepat ab 2. Caufe conjuncte ſut quattuor ſanguis. ſ. adu
ſus cholera aduſt: plegma ſalſum aut per aduſtionem tran-
siens in melancholiam et melancholia aduſt: A phlegmate vo
2. melancholia puris non generatur ſabies aut pуритus cum
proeate eorum materiās subtilitate quadam pripicare. Aerus
per putrefactionem vaporibus acutis eleuatis ad cutum poffet
ſteri pуритус ſeom plurimum tamen generantur ſabies et pui
ritus a materia mita ſeptima quarti ſicut a materia ſanguinea
cui admifetur cholera aduſt vel ſub proptia ſonora vel per ni
miam aduſtionem in melancholiam verſa. Aliquādo ſangui
ni permifetur phlegma ſalſum et baurachium et nominatam bu-
mida respectu p[or]tioſa a qua fluit humiditas subtilis et paucibus
Et ſi hoc plegma ſalſum effect converſum in melancholiam vel
melancholia alterus graus ac ſanguine miscetur ſabies est
ſiccur p[ar]tioem emittens humiditatem. Temere autem hoc
plegma nitroſum vel baurachium ad ſimilindinem ſalis nitri
2. baurach [a] inter genera ſalis ſunt acuta ſicut illud inter phſata
Caufe antecedentes ſunt idem humoſtes eum nondum cor-
eti ſunt in loco: Et quecunque caufe corpoſe ſunt hozum p[ar]
tutie. Caufe vero primitius ſunt ſia exacuatio humoſes 2. in
buuimodi convertibilia ſicut ſalfa acuta amara vebemeter dul
cia oleaginea vncuſola bibita et comeſa. ſabies et pуритус
quandoq[us] ſunt incipiendo qu[us] permutando marine e[ph
thalmia p[u]ſulis et viceribus. 13. ipſo[rum] p[ra]ſentia augest et con
ſeruet obthalmiam et viceras ſuntq[us] ipſo[rum] p[ro]ductiva.

P[ro] decimatione ilitus materie tria ſunt diſcutienda. Primis
vbi continetur materia p[ur]itutus et ſcabieli. Secundum est vtrù
eadem ſit materia p[ur]itutus et ſcabieli. Et ſi differunt que ſit groſs
ſior: et acutior. Tertius vtrum p[ur]itutus ſemper p[re]cecdat ſabi
e[m]. Quantum ad primum p[re]mittendum q[ui] materia p[ur]itutus
dum dupſus ſicabiei antecedens et conjuncta. P[re]mitten
ſum ſecundo q[ui] p[ur]itutus q[ui]s est ſel per ſeffentiam in menbro: q[ui]
q[ui]s per communitatem ſive per colligantiam: ſicunt est de ceteris ſpe
ciebus dolo: um et deliciel. Quibus p[re]mittis: q[ui] dicendum q[ui] ca
coiuncta ſcabieli et p[ur]itutus 4m plurimum est inter duas cutes. ſ
imen et veram cutem: p[zi]s de p[ur]itu quia plurimum ſedatur ſcal
pore cuuis action non profundatur. P[ra]tet hoc idem de ſcable
cum p[u]ſule ipſius in cute continentur. Secundo quia cura
vtriusq[us] p[er]ficitur per abſtergentia et excriciata in cute p[os]ita.

Secunda conclusio cauſa coniuncta p[ur]itutus 4. nec necessario
est in corte: p[zi]s in habentibus p[ur]itutum in quibus p[u]ſule p[os]no
apparent: buuimodi enim materia ſub cute continetur p[ur]ngés
et stimulans ſuperſicem intrinſecam: licet tamen p[ur]itutus p[os]ſet
eſſe a ſolo vapo[re] ad cutem perveniente et bic facſillime paucuo
ſcalpo[re] ſedatur. Tertia conclusio licet ſemper ſit p[ur]itutus in
ſcable non tamen necessario materia faciens p[u]ſutulas ſcabieli e
p[ur]itutina. P[zi]s conclusio cum videamus aliquado ſcabiſos
non p[ur]ire 4m partem p[u]ſulo[rum]a: ſed ſeundum ſuperſicium
cutis intrinſecam q[ui]s proſuenit anter ex vapo[re] ad cutem delato
aut ex materia p[ur]itina. Quarta conclusio in p[ur]itu tam p[os]
cōtatem ſolutam q[ui]s 4. ob ſoluti materia p[ur]itutus in p[re]p
riente 4. non continet q[ui]s p[ur]itutus q[ui]s ex notitia termino: eſt
aſt p[ur]itutus p[er] coſitatem abſoluta cum parti p[ur]ientinibibil
po[re]o: cōcatur. E[co]tra p[er] coſitatem 4. ob abſoluta: q[ui] aligd corpo
reui parti p[ur]ienti: cōcatur ſicut vapo[re].

Quinta p[ro]c[ato] c[ui] ante
cedens p[ur]itutus 4m plu[ri]mù est in venis et alio[rum] in viis mediffi
inter venas et cuté etc. P[ro] solutione ſeculi dubij nota p[ro]mo
q[ui] alig[us] p[ur]itutus e intenſus: alig[us] e remiſſus alig[us] medioſis
Sc[o]do nota q[ui] 4[ho] p[ur]itutus est intenſio: tato materia e calidio
et subtilio: alio[rum] pitate ſuppoſita ex parte ſenſibilitatis et cetero:
Et e[co]ra q[ui] p[ur]itutus est remiſſio: materia eſt minus subtilio
et acutio: p[zi]s q[ui]to materia p[ur]itutua e magis ſimulata: e intenſus
tato est calidio: et subtilio: et e[co]ra q[ui]to minus: tato e groſſus
vel frigidio: et aquosio: iux aphoſimù noni: v. particule. Za
te p[u]ſule n[ò] valde p[ur]iginose etc. E[co]ra q[ui] ſuppoſita partate
ex parte caliditatis q[ui]to materia e groſſus: e magis impulſa: q[ui]
q[ui]s magi p[ur]itutus p[zi]s q[ui]to eſt groſſus: 13. plus de multu
dine ſoime q[ui] potenti rei inſequi igitur. Et 4[ho] firmatur experi-
tia, nam q[ui]to cholera e groſſus: tato p[ur]undat magis actionem
ſua: ſicut cholera 3inaria vnde: q[ui]s. de 4[genio] ſanuatis ſi cholera
fuerit groſſa et calidifluna cuté exco: rabi: yq[us] ad ſui iterio: eſi
accidit in formica miliarium in cōparatione ad heriſpilá. 4[ho] 4[ho]
dicendú inberedo ſnie p[or]tio q[ui]to humo[rum] e groſſus: alio[rum] p[ita
te ſuppoſita tato e intenſusio: et activio: 4[ho] 4[ho] d[ic]o q[ui] ſi cu
humo[rum] tato fuerit iſtio multa caliditas faciet alidú gen: d[u]o
foris d[et]erenti: e[gi]s ſit doló: p[ur]itutus. Et ſi ſiſtur ponam: q[ui]
e groſſities plus ip[rim]it q[ui]s subtilitas tato caliditas in humo[rum]
groſſo remiſſat q[ui]to humo[rum] subtilis et groſſus minus cali
dus eque ienſum facient p[ur]itum credo ſcedendú e[ui] illud ad
quod deducit. C[ui] hoc t[ri] ſcedendú eſt ienſiſſum gradu: p[ur]
ritus p[u]nire in humo[rum] subtili: et n[ò] groſſus: 4[ho] diu[rum]i: et
facile p[al]cpo[re] ſedabilis p[u]nient: ab humo[rum] groſſo magis q[ui]
subtili. T[erti]o nota q[ui]dam p[ur]itutus ſcalpo[re] ſedatur. ſ. qui
p[er]pétat a materia subtili: et paucu. Caleſet in mebú: p[al]cpo[re]
poſi dilatan: materia subtilita: yn facile exhalat. E[co]ra materia
enſitendu multa e groſſus n[ò] teta ſoluitur. Et t[eri]a ſuppoſi 4[ho]
eta: e ſoluatur forſte noua materia anſcedens tráſit in p[ion]icnam.

Prima p[ro]c[ato] materia p[ur]itutus ienſi: cito p[er] ſcalpo[re]s ſedabi
les e subtilio: materia ſcabieli remiſſi: tato n[ò] ſe p[or] p[er] ſcal
p[or]em ſedabilis. Sc[o]da conclusio materia ſcabieli ienſi p[ur]itutus
facile ſedabilis eſt subtilio: materia p[ur]itutus remiſſi n[ò] facile ſe
dabilis. T[erti]a p[ro]c[ato] eſt p[ar]pavitate p[ur]itutus t[á] qu[o] ad ienſi
fionem: e[gi]s que ad duratione materie p[ur]itutus arguit alio[rum] pa-
ritate ſuppoſita. Quarta p[ro]c[ato] n[ò] eſt neceſſarú materia ſca
bici e p[ur]itutus e eſt ſuſtinetarum ſperum e[ſi] ab oibus ſpedus bu
moris aduſt deibus. s[ó]p[ot] vtrúq[us] p[end]ere. Quita p[ro]clusio
p[ur]itutus et e ſcabiſes ſequens ip[er] 4m plu[ri]mù ab codé p[é]dét
humo[re]: e 4m p[io]mo cui applicat facit p[ur]itutus, p[os]te magis
egrédies facit ſcabiem. S[exta] p[ro]c[ato] 4m plu[ri]mù materia p[ui]
ritus qué n[ò] p[re]quitur ſcabiſes eſt subtilio: materia ſcabieli p[zi]
q[ui]s plu[ri]mù ſe p[al]cpo[re] ſedatur e[cor]. Oppoſitum t[ri] ongus
cōtingit cum p[er]titer materie groſſité nequeat exterius erpelli.

Caufe enim p[ur]itutus ſcabieli ſunt aut groſſuies materie aut
nimia ſubtilitas. eſt enim vapor: ut ſicut vapo[re] aut deſitas cuſt
aut imbecillitas virtutis ſicunt in ſenibus. P[ro] solutione tertij
dubij p[on]o duas p[er]c[iones]. Prima 4m plu[ri]mù p[ur]itutus p[re]ce
dit ſcabié: p[zi]s q[ui]s ſcabiens 4m plu[ri]mù ab ſperum e[ſi] ab oibus ſpedus bu
humo[re]: e 4m p[io]mo cui applicat facit p[ur]itutus, p[os]te magis
egrédies facit ſcabiem. S[exta] p[ro]c[ato] 4m plu[ri]mù materia p[ui]
ritus qué n[ò] p[re]quitur ſcabiſes eſt subtilio: materia ſcabieli p[zi]
q[ui]s plu[ri]mù ſe p[al]cpo[re] ſedatur e[cor]. Oppoſitum t[ri] ongus
cōtingit cum p[er]titer materie groſſité nequeat exterius erpelli.
Caufe enim p[ur]itutus ſcabieli ſunt aut groſſuies materie aut
nimia ſubtilitas. eſt enim vapor: ut ſicut vapo[re] aut deſitas cuſt
aut imbecillitas virtutis ſicunt in ſenibus. P[ro] solutione tertij
dubij p[on]o duas p[er]c[iones]. Prima 4m plu[ri]mù p[ur]itutus p[re]ce
dit ſcabié: p[zi]s q[ui]s ſcabiens 4m plu[ri]mù e p[ur]iginosa: e[cor]
in p[ma] applicatione ad cuté facit p[ur]itutus p[os]te agriculitáes
facit ſcabié c[ui] que t[ri]s ſat q[ui]s multi ſunt p[ur]itutus e quos n[ò] ſe
gur ſcabié. Sc[o]da p[ro]c[ato] imposſibile e ſcabié ſchede p[ur]itutus
p[zi]s cum ſcabiſes in q[ubit]ate ſua: iuclat ad p[ur]itutum t[æ]. Correliariuſ
ſcabiſes et p[ur]itutas q[uádeq]us ſiut ſimul t[ep]e p[zi]s de p[ur]itulis que n[ò]
funt a materia p[ur]iginosa: q[ui] p[os]te a p[er] aduſtionem baurachia
facta et p[ur]iginosa ſimul l[ep]it facere ſcabié et p[ur]itutum. i.ille pu
ſule ſunt ſcabiſes c[ui] ante n[ò] e[nt] ſcabiſes.

Signa
vo ſcabieli et p[ur]itutus absolute ſunt ex dicitis ma-
nifesta. l[ex] rubote c[ui] p[ur]itu] et asperitate et ſpe
inſirmuntur calpital peſtibat. ſigna vo ſperum de gbus ſuſ] ſunt
ex dicitis manifesta. In qu[o]t]e auſt diſſerabiles a lep[ra] e alibi
videndú iter qu[as] et ſi multe ſint die: hec vna e p[ot]iffima: q[ui]
c[ui]s ſemp[er] ſem affo]ciat deſectus tertij acu]e virtutis nutricie. ſa]f
milatio q[ui]s non e]n ſcable. Signa vo cárum ſunſo: q[ui]s e ſan
guine e] notabilis rubo: purpureus fine p[u]ſutulis aut fatis timi
nutus ienſus p[ur]itutus et facile ſedabilis: et aligd emanat illud

De sebel.

36

est fatis subtilè. Et si é a cholera puritus acutior 2 facile feda-
bilis 3 rubedo têdit in citrinû 4 puſtulis parue p funde 5 et si quid
eqredit est ſubtilè citrinum. Signa vo barauchiarù compud-
dunt ex rubedine tende in albedine. Et ex puſtulis latioribus
et quod egredit est pluris q̣estitatis tendés in albedine. Et puri-
tus ne remissus 6 no facile curabilis. Melancholia vo ſubtilis ad
ſta compендif ex rubore têdente in fuscedine. Et ex asperitate
magna cu puſtulis p fundis 7 aliquádo cruſtis paruis 8 quod
eqredit tendit in ſubcedine. Compoqno q[ui]b[us] habuindo 9 tem-
pus etas ars regio regimen p[cedens] funt quosq[ui] coadiuáates
in cognoscendo huibus modi dispónum cae. P[ron]onofica pru-
ritus 10 ſcabies p[re]ſiè si est medicinis curabilis 11 que vo 12 et
tie p[re]ſi non est curabilis nifi cu opatione manuali. Media vo ra
riffine curabilis nifi cum operatione manuali 13.

De sebel.

Ebel
Fm. A. est pániculus accidens oculo er. in
flatione venarù apparentiù in ſupſicie co-
ſiutue 4 corne: 2 textur q[ui]dem in eo q[ui]s est 4 ut er aſcuit
fumus. Aerum Fm. Rasim non est pániculus ſed ſimilitudo pa-
niculi cuius ſnia est verie 5 accipiedo pániculum p[prie]t. q[ui]s non co-
ter est neu 6 ligamétie ſicuit terſic pániculus p[ma]mi doctura-
n. v. ca. p[mo]. S3 q[ui]tendif ſup[ra] 2 iuſtium 7 corne ad na-
dum pániculi: ideo d[ur] pániculus. Repleto aſt venarù est cauſa
sebel. Et modus 7 er q[ui]s vene capillares multe diſperſe p[qu]nictuæ
I3 paucè 4 ſubtilissime p[corne]a træſeunt at 4 ümecut 5 ſunt ap-
parentes 4 p[pter] magná p[ping]tatem apparet in ſorma pánicu-
li. Seßo imaginamur ſut flectu p[ra]t. A.g[ab] illis ſeruſet ſcabis
ſubtilis 4 coagulat in ſorma tele 7 pániculi. Hel tertio imagine,
mur ſut magis placut R[ati]g[aro] 2 caru iuſtuntue 4 cornee tu eat
aliquiferiter ille ulnas venas p[ping]ſimas vii facit nobis ſiam
ſtan q[ui]b[us] totu apparente ſi v[nue pániculus. I3 in vero ſut ibi
nàsles vene. vt in ſcòa parte cantico[]r coſmento. Ix. 25 oar li.
ca. ca. de sebel 7 et Ito p[ot] iuſeri d[ia] ſter ier sebel 2 vngulá. Iq. li.
ſpeb est quoddá nerveu vel ſicuit nerueu fine repletione venar[]o
viés a lach[ry]mali domes[]tice: oculi veri curabit nifi in ſorma ſagitte. I3 ſe-
bel coo[per]it ſunt oculi coev veri curabit nifi in ſorma ſagitte. I3 ſe-
bel coo[per]it ſunt oculi vel q[ui]s totus 2 h3 alias círculatías
de q[bus] rub[ra] 4 Ex q[bus] iſtur 4 ſebel est egritudo in ſupſicie
ſitu 4 via. Et p[ter] bec Fm. A. est morbus in numero. Sebel è
dupler quoddá noui 4 quoddá antiquú. Item quoddá groſſus
quoddá tenue. Sebel quiſ cauſat p[vi]am deſlurus materijs
fluëtibus ad venas iuſtuntue 4 cornee quiſ p[ániculus] p[ániculum] ex-
tricu
ſecum. F[ing]siamatré quiſ p[ániculus] p[ániculus] utinæcoſ. F[our]malatré
vel piámatem ſue venas 4 arterias earu. quiſ generaf p[vi]am
paulatine c[ô]ſegitonie in venis 4 iſp[er]t oculi eni nutrimeſo non debi
re cono: 2 reſteto 2 ſupſluitatibus n[ò] resolutis. Caufe vo co-
uniecte ſunt ſanguis ſolu: aut alij humores cu ſan. miſi. I3 alij
humores ſane ſi[mi]p cauſare no p[ut] cholera eni pura i[mi]p ca
re non p[ot] cu p[pter] ſui ſubtilitate p[es]diat coagulatione 2 pánicu
lationé: puru 4 et p[ha]t a meſia no faciut ſebel cu ſint alba 2 ſuſca.
2 ſebel rubüm. I3 uti miſi cu ſan. poterut i[mi]p cauſare. 2 ita erit
sebel ſanguineu. ſanguineu cholericum. ſanguineu phlegmati-
cum. 2 ſanguineu melancholicum 2. Signa sebel aspicienti
ſatis manifesta ſunt cu videat p[ániculus] rube[]tentes 2 iuſtici
uam 2 cornee p[ra] magna parte ex venis iá dictis tumentibus co-
textam. Signa et carum manifesta ſunt est eni ſanguineu no
tabiller rube[]t purpureu ſanguineu cholicericu rube[]tens de
in curinitatem. ſanguineu. phlegmaticu rube[]tens de in ſuſcum. Suſt 2 alia
ſigna ſup[us] in ſabie dicta: q[bus] materia peccans cognoscfurit

Signa vo desſensus materie ad oculi p[ániculi] extricecu
2 exuberatio venarù exterior rubedo faciet pulſatio vehemens
in fronte aut p[itibus] ſi descedat p[arterias] aliuſ signum flurus
mãe p[extr]inſeca ponut Jelus hali in ca. de sebel: cp[er] te trahente
palpebræ iſerioem verſus te sebel eleuac: ac ſi erigeret verſus te
p[er]maio ex colligantur palpebræ cu exteriorib: oculi q[ui]s ſignis
2 abſq[ui] calunia. Signa vo desſensus mãe p[ániculos] intrinſe
cos ſunt q[ui] nibil iſtor 2 q[ui] dicta ſut apparet. Signa vo q[ui]m et
paulatine 2 q[est]a ſet. est q[ui]s: factas 2 e p[aulatine] in longitudine dieru.
sebel p[ter]ea 2 ſequitur 2 quam acantia. F[pur]itus p[pter] vapores

2 materias ſubtiles aduſtas reſétas lachryme er oculi debilita
te aut p[ur]itu aut ex idebito p[ar]ſu fine c[ó]tactu palpebræ ſuper
oculi: nocumétu a lumine ſolits vel candele pp[]ſignationes
mãe attractione 2 eiuo dilatatione debilitas viſus aut debilitate
oculi aut q[ui]p[edit] delatione ſp[er]um pu[pilla] c[ó]stricca. eſt uatio
oculi: tum p[pter] dolore: tum p[mi]lui ſanguinis 4 ſp[ú]um p[ſentis]
mino]ratio oculi 2 pupille reſeto nutrimento in venie 2 no] delato
ad oculi vel oculi ibam. P[ron]onofica ſebel è de egritudinib?
q[ui] debitanک. Sicòm ſebel è morbus 2 q[ato]ſios ita vt p[mu]tose 8
vno oculo ad aliu: aut ad oculi aspicietis i[mi]p vaporib: eſeiri
bus iſcientibus oculi aspicietis ſili iſectione aut p[pter] imag-
natione 2 p[ic]pue i[ta]ſp[ici]es ſit debilitu oculò. Tertiu ſebel no
uum ſubtilè curabile è medicinis. Antiqui 2 vo] groſſum no] ní
ſi operatione manuali 2.

Almansor.

Am palpebræ inuſeratur 2 interius apparet
c
rubea 2 aſpera 2 ſcabies adest. Et cu] ſuper
alba oculò 2 ſup nigredinez videt flutudo
p[ániculi] er venie rubeis 2 groſſis texti adest paſſio
que vocatur ſebel. He vero due paſſiones ſut graves
et ch[ron]ice 2 vir curabiles.
Jo. Ar.

Primo agit de his dispositionibus theorie: Secundo p[]
tice. Secunda ibi. Patiens tamen dum ſanus. Q[ui]s dicit i
prima parte ſatis est et dictis manifestum. P[ro] cura harum
p[ dispositionibus] ante oia i[ci]endis q[ui] ſi ſcabies 4 ophalmis
aut vicera coniugatur prius inchoandus est a curatione oph
almihite 2 ykerem 2 vniter faliter omnibus egruudinum q[ui] ſunt
maiores: p[os]tea venendum ad curationes ſcabiet 4 curiudinum
minorum. Et hoc vii] harum egritudinu] curato perſe per]ſit
vivo vero maiores curari non poſſent ut curatis minoribus 4 a
curatione minu]tum inchoandus est maioresibus non neglectis in
ſta canonè. A. quarta pru]mi ca. vtilmo. Tripler igitur est regi
men haru] dispositionem curatiu]. P[rim]um vnierale ſe
p[ſici]ens cauſus antecedentè. Secundum particulare ſue loca
le respiciens cauſam conjunctam: Tertium est c[om]une virag.

P[rim]um eritig. v. intentiones. Prima minato. Secunda
digerit. Tertia eradicat. Quarta diuertiut. Quinta flurù inter
cepit. Prima aute] intentio. F[mi]n]ozato Fm] plurimum in ſca
bie 2 ſebel: ſed maxime in ſebel complèda est per phlebotomia3
aut cephalicè ſi materia fuerit paucæ aut bafilice ſi]p] c[ó]cét mit
tendo mâm. Et ſi in cauſa fuerit retentio menſtruorum aut be
mor]oidar]u] premittatur phlebotomia ſaphene eiſu]de lateris
2 p[os]tea duobus diebus itermedijs aut tribus aut plurib] p[he
botome]t: cephalica eiſu]de lateris: Hauria aſt q[ui]tita]s ſan. Fm
teno]é virtutis 2 ceteras círculatías i] dicates de ph[lo]mia. Et
penes rasim facta ph[lo]mia v[al]i alij]i p[h]lomam? venas frôtio ad
eradicáda mâm iuſi]tã vel 8 primo tráſitur] 4 iuſtã. Si vo] n[ò]
appet diu]num ſanguis: imo alij]i humor] q[ui] freq[ur]t accidit 4
ſcabie: minotef mâm peccas aut cu] p[uli]tus 8 ſumotere: q[b]admi
ſeaf]e pap] p[ra]ure aut aggrega. vt v[it]u]duca ad caput. aut cu] in
ſusſione aut d[co]tocto] polipody. 3. i. i ſero capno. cu] et poti]t ad
dak pari] ſucci]roſat aut aq] lúpulop] vt v[it]u]duca ad caput. E[le
u]tariu]n qui]q[ui] hamech è in B[cau] p[ra]ſtatiu]m cu] tree. 3. ei]miſceá
tur ſero capno aut aq] lúpulop] ſca] moriato]cæ a q[ui]choad]ú è mâm
exrite m[la]: Si vo] paucæ a digone i]p[ie]di]ú, p[cedaf ad digere
tia i[ſe] é] ſirup] 8 ſumofre cu] aq] lúpulop], ſuc]p] 3 ſumitre ſolus 3
p[urat] p[re]ſidênti aut p[mi]ſi]t] cu] ſero capno è p[ſant]iſſim] in h[ac
d]ispone 2 i] ſcabe toti] m[ú]dificas ſaguineu q[ui] m[á]xe è atedêdú.
E[ter] m[ú]dificatib]é]cias]ſtula. ſumuſter. capillu]e lúpuli 2 et]p
thymu] p[er]t 2 B[et] in e]bando humore] melacholicu] quapp] cura
mlia é] i] ca] p[mi]ſceaf. 2 i] digestiu]s 2 e]ſatiu]s 35 antonomafi
ſr i]ob]é]u]ntib] m[li]am: I3 tr] obilic] ſoluat. quapp] ſirup] 8 e]p[ithy
mo é]p[ri]t] i] digere]do h[uo]t]e melacholicu] 4 vi] o]li]i p[he]gma
groſſu e]t]i ca] s[á] li]e al]i ſebel. miſceaf i] digestiu]s 4] oximel]p
[im]p] p[ot]n]o]t caput p[ac]eti. Digellitua n[ò]s 4 h[io] diſpone
b]i]mo i] ob]é] d[be]t respicè deſkinatã mâm 2 méb]t] ta] mútés q[]
ſu]ſpiciés p[ru] 2 é]q[rt]a] viuté p[rm]a] q[ui] ſe]d]3 respicè diſcracia] mé
b[re]p] 2 m[ae] nec]m]o] mod]u] ſbe i]p]h]b]q[ui] 2 vt v[it]e]n]en] ap]te
aut stricte b[3] exigè]tã 2 p[ſp]iciat reliqu]i p[ſes] p[ò]t]o] 2 v[rit]at. p[ic]n.

f. iii

["De sebel.", "opatio sua felicitat et in scabie et plerisque alijs dispónibus attendé deus multitudines sanguinis dictus cu illis de gbus dicti est.", "Avid aut fit múdificare san. et clarificare et p quas vtrutes hoc cópletur et quot modis fiat et q sint medicine hoc facientes et virgus gbus modis spus illustruntur parte dicti est in ca. de ca. melacholie: 53 magis exigit dicer in capto de cura debilitatis yi sus. Digesta aut materia eradice aut cu pblebotomis 57 sm excitatio: 5 in B valet pblebotomia vene frontis de q. Rafi i. Ira aut cu solutius de gbus sermo fecit q et in his dispónib: 57 sit iterada: 5 vir in oibus dispónibus in gbus mă difficulter eradi catur aut ppter dispónem mébi aut măc. Et non obliwicaris q aloes est ppiu solutius in scabie septima quarti ca. pratio ut vt solus frequeter exeret et sic absolute sunt tree pme intéнийes: 5 minoreto digitio 57 et radicatio. Quarta intuno. 5. diversio posuit pfici oibus generibus diuersionu cu eúone et fine sicut di cu fut in ophthalmia: 5 puocen méstrua et san. hemorroidalis ex eor retetióne acciderint. Et ppiu s aut diuersionib: 5unt phlebotomie venarú no cre venarú post aures tempore et frontis cip sue illarú q vident magis tumétes aut in bis aut in aliqibus iparum sanguis fuge apopantur phlebotomia et venarú q fut in angulio lachrymali domestiçio optime cöfert magis eradicat: 5 do măz 53 dwertedó: 53 no vident nísi post forti gule 3frictio: 5", "Quinata vo itentio plicitur cu appositione repcussuor fronti et tibpis, et scöo cu sectione venarú et arteriarum defrincas 5c. Sed 57 régimè locale qneq plicitur cu medicinis in pruritu et scabie leuvi et sebel içipiente: qnque cu opatione manuali in scabie scede spesi et tertie et sebel antico. Apatio vo cu medicinu duas exigit itentiones sicut in albedine: Prúma pfi ciéda è cú mollificantib: 5 cút sicut balneo aque dulcis et cú fométatione decoctio ns raparú et alio rum post dicti fut in ophthalmia: 53 sec no fiat ní si mă fluente p venas et arterias extrinsecas 5c. Sed 57 régimè locale qneq plicitur cu medicinis in pruritu et scabie leuvi et sebel içipiente: qnque cu opatione manuali in scabie scede spesi et tertie et sebel antico. Prúma pfi ciéda è cú mollificantib: 5 cút sicut balneo aque dulcis et cú fométatione decoctio ns raparú et alio rum post dicti fut in albedine. Sed 57 inten io pfi cuit et abster gétibus et exficcantib: 5 iterdi aliqualiter coro: cctibus imedia te applicandis post fométatione p dicta in ytraq: 5 dispone: 5 i co. andú è a leuiozib: 5 gradatum pcededo ad fortioza. Ex ppiu s at levib: 5 pulis cactus ex zuccaro canditutia: far cocola: fum maris ana, fortius aut hoc è. R. alecos parte. i. salis armoniaci parte. 53 cösce et melle latis domestiçiu. R. carabe parte. i. cortici cum granate: partes. 53. pfi cianc et melle et applicet. Et fortius isto è medicamè. 2. accepiaf coter et i stet in aceto ca. x. dievus vel dimittaf cu aceto in sole et poslea enceef in ymbia et teraib. 5 tilfime et applicet: et ppiu in sebelipulues et lapidis hematii è ppiu in ytraq: 5 dispone et martie in sebel. Fortius aut isto è sief rubeu de scripti à Rafi. R. hematitii coloarbi viti. i. vitrio li romani et ca. in quarto et lapis hematius nò ablutus è ca. in pmo siccus in scöe: 53 ablutus fri. et minus siccus ana. 3. i. eris viti. 3. 5. myri the croci an. 3. Lipis in lon. ca. 5 fic in quarto cöpér gátur vino veteri post optimá pulucrizationè et fi at er eis sief. Et si timeres huinsmodi ap: oximatione pmiſee cu tertia parte aut. sief albi: 5 tuc paulatin augé fm necessitare et fm po ocu lus tolerat: 5 lapis hematius solus ſert aut cu pauco mellis. Almid. Desue faſtis domestiçiu. R. ceruſe viridis eris ana tere cu tritione vltima et 5 cösce coterendo cu vino alcoho potet. i. ſucco rute et ponan: 5 in vafe eneo limido p diem et nocte poslea colet et colatur et eſruet in vafe vitreo et distillec in oculo mane et fero Sief ſeré vlererib: 5 scabie oculor cu cluditare. R. climicu cro i scorie eris gúmi arabici eris viti ana. 3. i. myri the lapidis he hematius spice ana. 3. i. opio ro. ana. 3. i. pipi albi. g. i. iij. cösce cuz vino et vire cu albumine ouſed in hóp applicatione obſeruen tur bi canones. Prúmus et a leuiozib: 5 inchoef gradatum ad fortioza pcedendo. Sed 57 vt ſepe in oculo aspiciam: 5 nimis aut dimute iprimat. Et si nimis impſterint et dolozé et rubo: 53 pter modi fecerint dimittimus ip: opitione p aliquot dies donec oculus ſit reſtitutus. Et poslea faciemus vt p: 5. Si autem mediorciter quænam co móli dimute gradatum angebim: 5 donec sufficieter impmant. Apatio vo manualis in scabie pfi cificat. Jaceat eger ſupinus et ſup aliqua tabula capite aliquá pulú eleuato et inueret palpebr: 5 et ſub palpebr: 5 iuerat ponatur illius aliquate latitudinis cu palpebr: 5 cufricatur adhecreat: de", "inde mediens inuoluat digitus ſuſ indices eſ folia paritarie aut ficue: 5 tenédo palpebr: 5 et ſuſt cú alia manu fricet ſupſicis in ſtrifecam palpebr: 5 donec erumphant granum q: 5 ſunt in eius ſu perſicæ et bene ſanginare mpittat: 5 post lauet palpebr: 5 et oculum cú aqua ro. tepida. Aliquando hec opatio plicitur cú vna i subtiliſtio détuta fricando ſupſicé palpebe vt p: 5 et c: 57 etpedit. Aliquado vo ſricant cú buiwsmodi líma p: 5 ponendo ſup ſupſiciem palpebe aliqué pulueré ſicut spumá maris. Le re de p: 5 cö ſeba operatio ſit ceteris expeccion: 5. Poslea mundicato oculo. La san. cú aqua ro. tepida aut aceto aut vino forti aut cú his miſtis ſimul imponú mediciná aliquá abſtergenté et ſupe ſeris deſcriptis ad 5 p: 5 ummodi ſebidus refiduú illius q: 5 remáſit. Deinde claudat oculum de ſup ponédo faldellá et cotto circudata petita línæ veteri et inſuſam in lacte et aqua ro. aut in lacte et oleo ro. si volút magis mittigé dolozé: 5 aliquado ſecum piungút vitellis ouſed. Desue emplastrat t: e frigid o: 5 amigdaliz o: 5 cpmio t: mica pañis inſuſa in vino cocto cú pauco croco. Sed te cali do c: 5 num viellis ou: 5 oleo ro. et vtolis. 5. Sebel aut c: 5 opatione manuali curaf sic. Extendát egrú super tabula: aut faciant ip: 5 ſedere ſup vna bancha egando banchá: 5 ponant minifrum poſt ip: 5 ſmá palpebiam ſupio: 5 et trahat inferius palpe biam inferiozé ita v: 5 ſup octem: 5 deinde medicus capit cú vincino. i. paruo vno argenteo venulá vnár: 5 eleuvi et poslea cú acu penetrat vbi eulena c: 5 at anectat eam cú filo de serico cu tiltaut fi nò vult penetrare cú acu penetrat cú feta pozcina in cu: 5 ius extremitate est filú de serico et ſie annectút ip: 5; deinde ut hem facient in alia parte i: cuféde vel vel alterus et ſie faciut in ve nis. 5. magis apparétibae taz in parte filuſtri 53 in parte dome stica oibus filum anectédo vt. 53. Deinde oia buiwsmodi fila t: c: 5 inciden o: c: 5 venulas. 5ulens q: 5 ſunt fila alligata to taliter ex tráſuero, et ſinét multá g: 5 titutatem fan. egredi. 5 bác ope rationé faciant in p: 5 iucentua t: nò in cornea: 5 nam p: 5 ex: 5 ſan ab buiwsmodi belideſt et e: 5 vire cornec: 5. Deinde post oculo. c: 5 mûdificate a fan. vt. 53. imponú mediciná abſterim: 5. Desue p: 5 p: 5 iponit aquá in ſusionis cymin: 5 poſt illá pulueré c: 5 trinum et ligent oculi exteri: 5 applicando q: 5 dicta ſunt ſupius in scabie. Sed bonu est vt poſt has opationes fronti et tibpis applicant: 5 defenſua ne materia pr: ter dolozé atrahaf ad oculu: 5 deinde po natur in domo obfura et q: 5 qeſcat et dormi: 5 capit eleuato c: 5 non ſup latere oculi leſi et i: n: 5 iu: n: 5 fibi dieta tenuis frígida fine carní bis ouis et vino: neq: 5 maſticent aliguid neq: 5 le quanf nísi voc submiſa: 5 q: 5 to minus è poſſible moueant: 5 fi at t: e: 5 opando t: p: 5 têperato. 5. vere aut autu: 5no. 5. Tertius regimè vtris c: 5 co: 5 as exigit intéнийes. 5. accritum: 5 correc: 5 et regimè ſer: 5 re: 5 nò naturali: 5. Corrigat itac: 5 dole: 5 fométando oculi c: 5 laco et a: 5 aqua ro. aut oleo ro. Et fm. A. vitellus oui sanat dolozé ſequé operationé sebel c: 5 c: 5 iſione ſi oculo ſupponat: 5 melius est vt fit tepisiter buas ſicnes inucl: 5: ſed tangés c: 5 c: 5 ſi ſubtiliſt ma. Et si hec nò ſufficere int adminifref in oculo ſief albi: 5 cum opio. Si è eò: 5 istantia vigiliarú ſedetur vt p: 5 p: 5 dicti est. c: 5 uendú est et poſt operatione manualé in scabie et sebel ne palpe bæ adhereat oculo et ſecu inuifent: 5. Ad hoc aut c: 5 c: 5 c: 5 ſerit in die apere palpebras et ab oculo ſeparare. 53 melius è c: 5 c: 5 itra palpebras aliquoties revolueru. Ultima intenio est vt locetur in aere latis temperato non ventoſo neq: 5 ſumo: 5 boni odonis aliquater obſcuro. Libi et p: 5 us ſint declinantes ad frigidum et humidu: 5 níſi ſoſte in ſebel phlegmatica in quo decu: 5 net ad ſicüm: 5 ſint p: 5 ebentia nutrimentum subtile non groſſus aut viſcoſum. Laueat a salſis acutis amaris dulcibus: 5 venuto ſis acetoſis multum: 5 ab omnibus multum vapó: 5 ofio: 5 inter ce tera laueat a nucibus eruca cauliibus et ab omnibus que ſunt difficilis digestiónis et a melle: 5 caneat a vino vinoſo et ebretiate: c: 5 cæna leuvi: 5 prandio: 5 dommiat multum de no: 5 not incipiat dormire níſi diſtanter a cibo per duas ho: 5 et capite eleuato c: 5 nullomodo ſuper latere oculi leſi nec cum facie deo: 5 zum, neq: 5 ſebat aliquam operationes 5 fm quam o: 5 p: 5 p: 5 o: 5 p: 5 o: 5 p: 5 p: 5 p: 5 p: 5 p: 5 p: 5 p:

De pruritu lachrymalium.

37

Patiens tibi dušan e'phlomia ex brachio & frōte &
vēris solutiōe vtīdōs. Et i cōſtioe vitā dactilos & ſi
ſamos de melle & vitet ebietatem.

Ponit coru, & pmo p. vna. ſebo p. particularia. ſeda ibi. Et
quādo nō eſt plenus. De pma dicti q patiens dušan e' dōs vtī
plebotomia ex brachio & vena frontis & vēris solone de qui
bus dicti e'. vitet dactilos & ſilamos editos cūs melle: q p[]b[]et
nōtrumtus grossum & aduſtus. ſed videt includere dictione cū
durit. Patiens dušanus est. Iſtud ergo intelligendī e'. de regie
ſperluatioe: patiens, i aptus pati has dispōnes vtāle p[]bletho,
tia & cetera ne huīsmodi dispōnes i currat. Aliter patiēs haſ
dispōnes, i. nullas alia h[]nus egritudinē: nā poſſet h[]e aliquā alia
egritudiné q phaſherent huīsmodi opationes ſicut p[]tīſim.

Almanfoz.

Et q[]nī nō e[]p[]len? ſepe igredi balneu e' ei vtile. Et fre
qu[]eſter imitter oculo ſief rubeu ſi[]tr cōſert: ſieſ rubeu
R. ematitis colcotar ſubſki abōp an. 3. iij. cris vſti. 3.
iij. mire, croci ana. 3. i. pipis lōgi. 3. 5. 3. ſpgāt ex vino ve
teri & ſiat ex eis ſief. bis p[]terea egritudinib? ſer ſi vi
ride cur? d[]ſcriptio i caplo de vngula p[]tinet. Quod
ſi paſſioes iſte vetuſte ſiat ſcabies fricat[i]oē idigebit &
ſelb collectioē: nō t[]mi ſeſure hui[]libu] conuicent vt de
bis tractemus.

Primo ponit curatione localē cū medicinis ſedo cū opatio
ne manuali. ſebo ibi q[]s i p[]ſaſſone. De p[]ma parte duas elict
intentiones curativa. P[]ma e molliſtie oculi cum balneu &
fomeus ſient dictu? ſuit. ſebo e' abſtergere exſiccaro reſoluere &
corrodere c[]u ſief rubeo & ſi[]ſibus cui? d[]ſcriptione ponit & decla
tio? ſuit ſuperius: reſliqua ſi[]nt maniſeta e'. Cura t[]tio opa
none manuali remittēs nos ad alud cap[]l's ſi[]ta cyrrugia: q[]b[]e
ſol[]ſ p[]hſiſe tractat. De pruritu lachrymalium. Alman.

Ad diuina tenera ſumac ſiāt & ſiāt ex eamag
e daleões p[]ui & ex oleo viol. iungan[]t & oculis
ſupponan[]t in hora dormi[]di ligent: rosatu?
ti meli? e' et cit[]n? ſert. Et ſi hoc nō ſuffecerit lētes abſ
q[]s corticab? ſumach & ro. ro. ru. & granatī carnositas ſu
man[]t & q[]trita ex careno conſlgant & mor[]e emplastri
ſupponantur.

Jo.

Hic agit de pruritu lachrymalib[]us de quo ſupinu dicti e' q[]ſuz
est expedie: lachrymalia, n[]citius prurient q[]s c[]etere partes ou
li: 2[]p[]te lachrymale domesticum q[]t p[]les m[]ae ad ip[]im deſulut
c[]u vie ſint latiores. B[]nudit h[]c cap[]l[]m in partes duas. Primo
ponit coru p[]er localia: in ſeda ibi: q[]s i n[]ſuffecerit. Ponit curas
p[]vta. De p[]ma parte dicti q[]p[]ſiāt magdaleoncs parni. i. corpa
parua. ſ. ad q[]h[]utate: orbi[]te ex endiuina tenera. i. n[]o multu antiqua
q[]s. q[]tundat c[]u oleo violaceo aut ro. q[]b[]e melius q[]s magie q[]p[]ot
tat & reperutie & oculis ſupponat in hora dormi[]di & l[]ige[]t vt p[]e
niēter adherat. est. n[]b medicam[]e fri. & bu. repercuſtui c[]o[n]en
ens in p[]nicipio alterisio humo[]reſ i[]ſurui & remo[u]ſo malā cōplic
tion[]e ip[]ſſam & p[]hibet m[]am fluēnt[]e. Scorn medicam[]e ſi h[]
nō ſuffecerit e' vt lētes fri. q[]ſic e[]bſo corticibus vt n[]o ſit in eis
aſperitas. ſumach & roſe rubee & granatī carnositas iuſſeca
oia fri. q[]ſic. q[]ſiptica p[]teran[]k & poſt p[]tritione p[]spergan[]t ex care
no calido & bu. mi[]tigatuo p[]roſolutuō: e' ſi vi[n]u coctu? ſi redu
ca[n]k ad forma[]m emplastri & ſupponat vt p[]us ligado: eſt. n[] medi
cam[]e augm[]eu vſoq ad medium statue.

Quod ſi nō ſuffecerit ex cepbalica p[]rius p[]lebo
tome[]t patiēs: ſinde de vena frōtis & ex vēis q[]ſut i[] la
ch[]ymalib[]us q[]h[]us. Et c[]eter q[]h[]s frequēter ſoluaf & mul
totius balneum ingrediatur.

Jo. Ar.

Anod ſi n[]o ſuffeceru. Ponit coru v[]lem p[]lebotomia ve
ne cepbalica & vene frontis & venar[]u q[]ſut in angulis lachryma
libus domesticis. Henler et ſoluaf & balneu ingrediak de g[]b[]us
oibus ſufficیدer dicti e[]p[]ſus. Medicam[]e v[]pp[]rium in
p[]uritu & in p[]ma specie ſeabici miſeaf t[]ua p[]arata ſubtiliſſume

pulueriſata c[]u vino maluatico: aut optimo vino antīquo albo.
t aqua ro. t[]p[]ot admiceri magis aut minus d[]vino ſim q[]u volu
mus mai[]e: t[]minore: e: ſiccatione & reſofonem t[] h[]oc coll[]pru
quater in die oculo ip[]onat. Alud inſallibile. R. san. dra. aloes
tematic: ſarco colote nutrite ana. 3. 1. 33. gario h[]l. croci canſore an.
3. ſutie p[]parate. 3. iij. teran[]pulueres ſubtiliſme t[] miſeane: ſi
vini maluatice t[] aque ro. ana. h[]l. i. bulli[]at in vafe vitreo pon[]de
illud vas in vna caldera aquer cuuis bullition[]e bulliat dictu
collium cr[]is in vafe vitreo vlq[]s ad t[]erte partu]a ſi[]p[]tioneſ
q[]viuſeruſe. Et quādoconſes eo vtimur conquaſſemus v[]a[]s:
melius e[]t t[]i vt ante h[]or applicatione ſomenton[]e oculi c[]u deco
ciuſe aliq[]q de qua. s. t[]exculab[]it a balneu q[]b[]e R[]a p[]cepit ſi[]t e[].

(Capiulum de vngula.)

## Angula

dicta ad ſikitudinem vnguis eo q[]p[]a h[]a
tegut ſim plurinum extremitateſ oculi
verus lachrymale domesticum: ſicut vngues tegunt
extremitateq[]ui[]o, B[]elcrib[]ab. A. teria tert[]i ca. p[]p[]tio q[] est
addictu p[]nictive & velaminis p[]nientis oculum incipiens ſim
plurim[]u a lachrymalib[]us domestico & curret ſemp ſuper p[]nictiuā.
Et q[]nīq[]s tegit corne[]a t[] inuadit e[]ta q[]a cooperit fo[]zam[]e. Dicit
p[]mo addino. f[]ter naturā conſuicite. i. velaminis p[]nientis oculi
om: Colectiva enim vndech[]q p[]tinet oculi f[]ter vi[]bi e[] cornea.
Et d[]i confuctiuā q[]r cōlningit partes oculi ad tuicem: aut q[]r cō
wngite oculi c[]u craneo in orbita & curret ſemp ſup p[]f p[]nictiuā: 13
non ſemp tegat corne[]a. Et in vera vngula e[]membu[]z c[]u ſit cor
pus ex p[]ma multione humo[]z genitum & non cōpōſitu ergo ſim
plum. Et non e[]p[]niculo q[]r non cōpōſutur & villis nuerci e[]
ligametio necq[]s e[]neruus vt p[]t f[]atis ex p[]anecitate ſenſus reſinut
qui ergo q[]p[]o ſi caro: q[]r c[]u nullo alio simplici tantā q[]b[]o cōneniētā
t[]q[]mā q[]b[]i carne. Et c[]um car[]i ſit et q[]nictu veriſe q[]est ip[]am
e[] carne: c[]oſu ſam p[]ter nälem. ex quo inſert vngulam e[]e mo[]b[]u
in numero: mo[]b[]u q[]dem q[]r ſenſibuliter impedit motuā oculi. t[]
quādoq ſenſituā faciendo doloz[]e. Et in numero q[]d addit in nu
meru partium oculi. Si a[]t cooperat p[]upilla e[]t et mo[]b[]us in
via. t[]p[]ot e[]t d[]ici mo[]b[]us in ſim t[]e ſup ſicie. Et nota q[]b[]e aliq[]n i p[]ha
appare[]t venule p[]fam einu diſſeminante e[]. Almanfoz.

Um aliq[]d p[]aniculo ſimile ex águlo q[]e e[]p

tenaris orati v[]i t[] albu oculi coopire & p[]ucit
vſoq ad nigrediné generat paſſio q[] d[]i vngu
la. Cuius n[]ocu[n]tu t[]ic ſolui e[]pei t[]ui peruenit vſoq ad
nigredinis p[]t[]e que e[] iu[]r pupillam. Jo. ar.

Hoc capitulum de vngula diuīditur in partes duas. In p[]ma
parte determinat de ip[]s theo[]rice. In ſebo ibi. Nec iſitur paſſio,
determinat p[]ractic[]e. P[]uma par[]s ſatis q[]e dictis e[] maniſeta.
Et n[]o d[]ixit vngula e[] p[]nāciuſtus ſed p[]aniculo ſitem q[]r ſubtilis & la
ta. Et ip[]am d[]ixit e[] deteriorem cum p[]uenit ad parte nigredinis
i. cōneq[]s e[]t ſiuta pupillam. i. ex d[]ireto p[]uipill: t[]ic enim viuſz
impedit. pupilla enim p[]p[]tio e[]t fo[]zam[]e vee[]e multum prime viſt
co[]neq[]s. Species quand[]oq ſumun[]t a modo ſubstantie & ſut
tres n[]e[u]s q[]r ad nerui ſimiliuſtudineq[]s in duric[]ie, q[]e carnea q[]
ad carnis ſimiliuſtudiné quādo e[] mollior. Ad dipola q[]r ſimiliuſtudiné
adipis & h[]anc teria ſpeciem ponit albuchafis. Secundo bi
ſtinguītur ex parte colorio: nam qu[]edāt q[]e rubea notabilis a
fan. p[]ueniēs. q[]dā alba a phlegmate permilto c[]u san. q[]dā citria
na ſiu viridis a cholera miſa c[]u san. q[]dā nigra a melancholia
miſa c[]u san. ſemp. n[]fanguis q[]uivrit ad gnātion[]e méb[]ro[]z t[]
piu[]cta gnātione q[]s ſeuința: ſi ſit ad nutricioné. Etrui a[]ut ad
gnātionem membu[]oſe humores cōcurrat ſicut elemeta admi
n[]i generatione e[]t alterius ſpeculationis. B[]ſtinguītur et e[]
parte q[]h[]utatioe: nam q[]dam e[]t magna occupans magnā partes
cōnictiue: i[]mo corneam ip[]am qu[]edā e[]t parua qu[]edaz medio
cris. I[]tem qu[]edam e[]t groſſa qu[]edā ſubtilis. B[]ſtinguīt qu[]
t[]o ex parte adherentie: n[]a qu[]edā e[]t multu innificata c[]u conjuctiue
ua aut cornea: qu[]edā leuiter e[]t faciūlme ſeparabilis. A[]win
t[]o ex parte o[]rigi[n]nis. nam qu[]edā ſi[]tour in lachrymalib[]us domestico
e[]t ſim plurinum q[]i[]lud p[]pter latitudinem viar[]u e[]t plurinib[]
materiu[]s ſuſeptiuiq[]n. q[]nīq[]os oric t[]a lachrymalib[]us ſi[]nuelri & e[] rariu[]n[]o.
q[]nīq[]s a p[]ſunduicate palpeb[]e iſterioris aut p[]riuſiōs e[] t[]ariffiſmi[]o.

De atarpatbi flue sanguine effuſo in oculo.

Sertò et vltimo:qùd antiqù qùd nova et qùd à sgnationè ſcta.

Cauſe, p magna pte ſunt maniſcetè. Cà eni mállo ex qua eſt
ſm plurimù ſupfluitas nutrimèt lachrymalis et püctuèt; eli etià
alie mæc ſupflüètes poſſint eè cae mæles ipsi? Cauſe pmitne ſt
ſtqubu huinmodi hüozes m'l'tiplicant à ad oculos decinab
faciùt. Cà eſticiès è virtus augmètatuæ cù colote nàli. For
malis è forma carnis. finalis inqùstum caro vt habere eè. Iſ fina
liſ inqùstum mozbue vt ledat. Mâ vo adipose, et phlegme ag
ſum cù parte vnctuòſa ſan. permifumèt. Signa ſatis nota ſut
cum ſenſibè ſubliacèt. Pronoſtica qù dura è antiqua groſſa
magna parté occupas multu ſuifacù et pprie cù corneà è icura
bilis. Scòm adipofa molli parù ſuifata ſubtilis diffatà a corneà è facile curabilis. In medijs diſpònibè udicia ſt media tc. Almanfor.

Hec igif poſſuò ſubtilis eſt cù ſief viridi et ſief de
calcanto eſt medicanda. Si aŭt vetuſta fiat et groſſa
cum ferro è expoliàda. Jo. Ar.

Primo ponit modos curationis. Scò poſit dupliſe de
ſcriptione ſiefi. Sief viride. Undicat in pma pate ſatis no
tù eſt. inuit.n. dupliſe modù curatiòis. Unù cù medicinis. Reli
quù cù operatione manuali. Almanfor.

Sief viride qù de ſert ſebel et ſcabièc i vngule et albe
dini. R. 3. minar. 3. ij. colcothar vſti. 3. vi. arſenici rubeſt
baurach ſpume maris oium ana. 3. i. ſalis armoniaci
3.5. ammoniaci. 3. 3. ammoniacu in ſucco rute diſſoluaf et
ſpeties ex eo pſergant et fiat ex eis ſief: eſt eni nurabi
de. Sief de calcanto qù de ſert vngule. Re. eris vſi cal-
canti ambor ana. 3. v. 3. minar. 3. 3. ſalis armoniaci bau-
rach arſenici ſublimati oium an. 3. i. teranf et per beb-
domadam. i. dimittantur: deinde fiant ex eis ſief et fri-
cet vngula cum eis. Jo. ar.

B. 3. minar. i. viridis eris corioſiui ca. ſic in quarto. 3. ij. colcothar vſti. i. vitrioli rubei vſti ca. ſic in tertio. 3. vi. arſenici ru/bet ca. in tertio ſic. in ſecundo baurach ſpume maris ca. ſic in tertio oium an. 3. i. ſalis armoniaci ca. ſic in tertio. 3. 5. annoci. 3. 3. ammoniaci diſſoluaf in ſucco rute et ceteri puluères còſpergan de dè ſucco et ſimul ipo:po:zado fiat ſie qù è murabi le ſie in ſoma puluèris ſue in ſoma ligda apſ applicant. Sief de calcato. B. eris vſi calcanti. i. vitrioli viridis an. 3. v. 3. minar. 3. 3. ſalis armoniaci baurach arſenici ſublimati oium an. 3. i. teranf. et p hebdomada. i. dimittant iterim ipa bene puluèriando et in ipo:po:zado et fiat ſie ex eis cù aliquo liquoze vt ſucco rute et eis eis vngula friceſt. Quattuor ſunt ſpès vitrioli. f. colcothar qù de eit curinu: calcanſu viride: et hec ſic ca. ſic in tertio. Lcalcadi. Albu: 2. ſturſie rubeu: 2. hec duo ſunt ca. ſic in ſebo ver:tamè. Simò Ja. dicit qù colcothar è calcanſu viride antiquatù. Arſe nici tres ſunt ſpès rubeu citrinu: qù ſt mun: acuta ca. in tertio ſic in ſede. Albu: 2. dictu realgar ca. 2. ſic in q:anto. 3. 5. arſenici ſublima et ceteris acutius et multu cauſticiu et ei opatio durat tribus diebus du:浦unde cauteris: ap:ptor consideretur qualiter in oculo adminiftructur: ſed de hoc ſtatim dicuntur tc.

Lura
vngule triplex exigit regimè. Prtimuz vle circa cám
anteceſsedem. Scòm locale. Tertii vitriq: comune.
Pumù compleſt. y. i:entionib: f. minozatione digone: eradica-
tione diuersione et flutus isterceptione. q: œs qual: debeat com
pleri ſatì pòt ex ſup:ſcriptis patere in ca. de ſcabiè: 2. ophibal-
mia. Scòm regimè duob: pſicitur modis: pimo cù medicinif
ſebo eſ operatione manuali. Prtimus vo modus couènèmes in
ſubtilibus et molibus et pprzie qù no poſſut leuiter in ca: operatione
manuali remoueri duab: pſicitur i:entionib:¹ Prima è molliſt
caui cù balneo aut fòmèus ſup:ſcriptis. Scòa imèdiate poſ-
fòmationè appouere medicètis abſtergètis et co:ccidentes à
leuiorib: inchoado et gradatim ad foſtiora: pcedèdo. Thus ſo
ſum trifto et ſaplum cù aqua ca. et poſtea colliprizanè è erptum et
ſecuri. Collyriu. Rufini de ſcriptis à Jesuali. R. lapidis hæma
tto loteris vſi clüme argètii an. 3. ij. pipis al. 3. 3. pipis nigri

Spume maris an. 3. vii. aloes ſucco trini ſpice garioſk fit. an. 3. ij.
3. 3. ij. amili myrobaran: bellirico an. 3. ij. croci ſalis armo
niaci an. 3. i. teranf et cribellentur ſubtilifime et vtere. Eſt.n. ſubli
me et 2 famosum. Collyrius. Ac: teſta cancoro: fricata, ab cù lini
mento nuto: oleo cucurbite è apud cœm mirabiliter laudat.

Fortiora ſunt deſcripta p. Rafim in ſexto. Et ſi vi: vi ſound
ſine qibus ſm plurimù uſta opatio còpìeri no pòt: Ac: prie ſie de
ſcripta a Rafi et tenèdo allquod ipòr inter digito: applicat cù
extremita e: ſup vngulam: Et tâdiu teneas donec eger ſentiat
dolozè et poſtea amoveas. Et pone in altera parte eiudèd vngu
le et ſic paulatinu tota ſumetur aut intingaf extremitas full: cot
to inuoluta in aliquo collyrto ſoſti ex ſup:ſcriptis et aplica ſup
vngula vt pue: aut illi extremitati pùs in aliquo liquo: balneat
te annecte puluères ſup:ſcripte ſief. Et applica quouſqù ſentiat
dolozè vt. 2. et ſi oculne icurrente ophibaliá: et dolozè dìſte ab
huinmodi opatione p aliquos dies: deinde revertere donec cò
pleta ſit et hoc mo: ſecure poteris vii huinmodi mediemi ſoſi
bus. Elonga tâ hæ operatione à cornea qùstum potes. 2. cù fa-
cis huinmodi opationes dolozòſas bonù è ponere deſenſuvi
circa frontè et tpa ne humores fluat ad oculi: et daſuo po
ne de ſup faldellà corii bellam in lacte et 2 aqua ro. 2 oleo ro. ad
loris miügationè. Althodus aŭt opationis manualis in vngu
la è triplex. Primumus ſi vngula no pòt multu cù oculo inuifcana e
cù vcinis in extrematione et 2 magis ſepata ſive minus extremis
capiat palpebza ei aperta et ſic reſeta p aliqué bonù miniftrum
eleuèt. Et ſi opus fit alio vncino ad melozè elevationè apſ applicant
poſtea cù inſto: ad modu lacenteſed obuſo cù: alioq: ac: quæ
ipam ab oculo ſeparado v ſo: ad lachrymale cui annexa è 2 et
dem iuclidaf cù forzè et caute ne caro lachrymalie incidat: ſic
ei fieret fluxus lachrymarù ppetuæ. Scòa medus eit in illa
cù multu cù oculè è inuifcata et ſup ſendaf cù vncino ap:pter duri
tiem ei in parte magis elevata et groſſa et fi no pòt capi cù vnci-
no ap:pter burutie ei poſſucat cù au: ſubtilifima in cù: ex:
cremitate fit filù et cù filo ſuspendaf et elevet qùstum ſpe: fieri po
test quæ elevata adभue ad inſigra alia acus capìedi maiòre: partes
ei: de qùstum de ipa capi pòt: dimodo no ſed lead cù: et tra:po
filo de ſerico v ſo: ad medi: ei: trabah filùmè ad vnam vòlam
nùc: ad alia ſecando et ip:pm ab ſepando pimo versus cò
neá poſtea ſup:ſub lachrymale donec totaliter ſparet. Et vi:de
retur tibi qù cù pilo caude egne ſepari melt: poſset ſecando ipas
eperire quo melius pſicatur apatio hec. Poſtea iux lachry
male incidat. Et in hac operatione cauendù et ab iſicione partium
oculi: caro eni: lachrymalis cognosceit p rubedine et molliſt: et
pitiàta cognosceit p burutie et maxime de ne cornea ledat.

Tertius aŭt modus p. Albucaſim.ppius in vngula adpòſa
ſa acceptatus a multis in curatione macularù de qibus ſermo p
ſeſit: perſicif ex rafòriis rafpado ſine abradèdo totù qù eſt in
ſupſicie oculi: illud enim apte fieri pòt: no radèdo oculi et illa
addito fit oculo molliſt. et poſt has opationes ipònunt in oo
lo cyminù maſſicatu cù ſale ad phibendù ſuifcationè euli cù
palpebza. Ego aŭt poſt: cùnque pientuètis è immediate poſt has opa
tiones ſief albu: cù lacte ad ſedandù dolozè et phibédù ophibal
mià. Prohibeſt aŭt ſubcatio faedièt egru: ſepe mouere ocul
lum ſb palpebza: 2 i no poſt: ap:pter aliq: palpebze ſi ab ocul
li: ſepent: et poſtea ei ſi opus è tràſactis duob: dieb: v el trib: aligd
ex medicinis abſtergetib: de q: b: 2. ad ſumèdu reſidui i: ocdo
ponat. Tertius regimè duas exigiès ut:deſ. f. co:rectò: ac:miſtù
et 2:bitu: regimè ſex rep: no nàlium ex captis pècedèv: et ei: tæ.

De atarpatbi ſiue sanguine effuſo in oculo.

m Acula
rubea atarpatbitarpha puſtula ſanguis infuſo in oculo ſut termini ſi nonpùm
significantes hæ dispoſutione qù diffinitive è ſanguis in ſupſicie oculi adherens et inuifcatus. Et ſi fit ex: direc:to pu
pille impediès viſionem eſ mo:bus in vi: a: vo: ſit in alia: parte oculi et ledat ad malam còplexionem cum materia reducitur.

Si vo: non ledat non e: grituò: ſed e: de bis que no ſunt egrittudines et tamè cum egrittudinibus numerat: vt e: apud. 2l
ſecunda prumi doctrina prima capſo ſexto tc.

Species ei: ſunt: q: aliquando ſanguis ille occupat magnâ

De lachymis sive distillatione oculi.

38

parté s fupaciæ oculi. aliqni paruæ exíſtés ſicut púctu rubeú: ideo
atarphati dictú est. Iſtæ aliqni ex recens ſan.nouter infuſo: 7
eſt colous rubeu. Aliquádo est antiqua et ſuc nigra vel tédés
in nigrum reſolutis ex longa moza partibus igneus et aereus rei,
manenribus partib terreis tendebus in ſuſc. Cà imedia-
ta e doupler vna e critus ſanguinti a vena vel arteria: aut q[ui]
ſol-urip aran p[ar]tuitas aut p[ro]vi refuſationis. C[as]ta ſolu-
tionis cotinui aranp[ur]n q[ui]s est primitu ſicut p[er]ſuoff caſus frica-
tio oculi motus laboriosus ſtatio ſub ſole et buinimodi. Qua-
dus e irinſea corpoſa e corpoſa e multuio ſan. extendé: et ipſi-
ebulutio ſicut aliqni in ſebibus balneo et ſon exercitio vnde bu-
mo evbulliis ſcindit venar: et ſoſtate subtiliatus ſeludet ex vená
Aliquádo e humor: corzoſus ſam vene corrodens.

Seda c[as]a cotiuncta e aligd remanés e mă apatis ſan. resolu-
to ſm maió: parte: ſue vt veri? dica: illud remanés e ip[ra] ma-
ſac: ſed aſp[er]a p[er] ſcedens vel c[as]a imediata ipſius e c[as]a hu] macule.

Signa ſunt macula ru. aspiciens e manifesta: q[ui]a ut fit ex: reli-
quia ap[ati]o ex ſcedente ap[ate] cognoscurit. Nuod yo ſita c[as]
primitu e relatu egr habef. Nuod yo ſit a c[as]a corpoſa cogno
ſcitur c[ui] nulla c[as]a primitu ſeſefferit. Utrù aŭt a plenitudie vel
ab acutate cognofc: q[ui] plenitudiné declarat t[é]sio venarum.
Ebullitate yo e declarat c[ap]tores ca. corpoſus e cauſa ſanguine
ebullire faciéto: ſ[que] q[ui] ſit ex ſeruſatione cognoſct q[ui] tennis et ſub
tilis e. Et quando eſt ruptura venegroſſo: ſt macula illa ſan-
groſſo ſuente.

## Pronosticum

Hec dispoſitio est ex toto genere
ſalubris natura aut arte curabit.

Cura triplex exigi regimé vt ſupra. P[rim]u y[le]. Sc[em]s parti
culare. Tertiù c[oe] vtrigs. Uke q[dem] c[ole]ptur p[le]phbotomía
ſup q[ui] ſup[ur]p[ur] dictú ſut nee: medica ſolutu q[ui] do e[ſ]enlícés
et inſtrágis ſicut aqua fructu: c[as]a venar. et inſtrágis
ſterioru e p[er] ſcitur tam diuerſionibus c[ó]ibus q[ui]p[ri]s. ſ[le]p[ble]phbotomías
particulári venar[us] capit[is] de q[ubus]. ſ[flur]us e t[er]ceptio p
ſicetur vt. ſ[em]s regimé p[er] ſicitur in p[ri]cipio e repercuti-
dus e in fine c[ui] ſoluétibus et abſtergenib: in medio auté c[ui]
míſis. Ex p[er]ueniétibus in p[ri]cipio e aqua albuminio e in
oculo ſuſanat: fi in ea inſundat paru boli ar. et deinde colectur
et ſic colata e x[er]ſpa oculo imponat e deſelb ſeda vie ponatur in
oculo lac in quo bolus ar. et ſikia ſunt infuſa. Exterius aŭt ap-
pleſe album[us] eui c[as]o ro. p[ur]tum. Deide t[er]tia q[ui]ta vnto
et q[ui]ta iponat ſanguis colúbi caſidus: aut turturi exhendus p
[ble]phbotomía venar[us]: q[ui] ſunt ſub ala: aut p[re]dectione e t. c[ali]
dio: Et ſ[que] p[er] emplafret c[ui] ſenugreco et roſis c[ot]is in
aqua ro. aut emplafret c[ui] ſolijs ſalicis c[ot]is c[ui] aqua ro. dein
de emplafret c[ui] ſenugreco. et roſis c[ot]is e vino decoctis. P[os]tea
c[ui] no e timo: noni fluxus vapóre oculis c[ui] corvo decotione came-
mille meliloti aut folior[us] cauli: et p[os]tea emplafret c[ui] ſolijs ſali
c[ot]is: et cauli tritis: et c[ot]is c[ot]is e vino p[ot]eti antiquo. Et in hoc p[er]
ponant in oculo collityria fortia. R. turis. 3.i t[er]e vtilia p[ro]tio-
ne: funde ſup ip[mi] ex aqua pluniali in qua diffolutu fit ſal c[oe]. Et
ſi vi: vt magis ip[mi]nat diffolnat in aqua ſal armoniaci ant ſal
géma e c[ui] ſup[ra]ſcriptio ture et m[is]cear: et ſiat lachrym: ſon]t: aŭt
e istud q[ui] a Rafi in ſira deſcribit. Olibani quoq[us] paris ſena: et ſa-
lis gémé t[er]tia vnt[us] partis in lacte diffoluta egrege ſeruſt et ſi
cti e c[ui] ſenlafatret e molliſce: et ſoluafat. Tertium regimé c[oe]
vtrigs. ſ[co]plendúis e p[er] correctione accitum: et p[er] regimé ſer reru
n[ui] nallium p[ate]r e p[ot] ex ſepe dicti: in p[ri]nº. n. du e dolos et eſtua
tio do e e tenuis: p[os]tea his accutibus declináub: p[ot] igroſſari.
Almanforz.

Am oculo ex p[er]ſuſione aut ex re alia pun
ctu rubeú fieri cotingit ſanguis q[ui]b[us] eſt dil
ſolué: eſt. P[os]teq[ui] est ſtitio q[ui]uerit.
Suman[ti] igitur
arſenici ru. olibani amoniaci myrbe oiu: na partes
equales et ſiát ex eis ſief q[ui] ſucco coriádi fricent e: in

oculo distillent. qu[à]diu tam dol[or] p[er]ſuerat albugo
oui ſuméda eſt et oleo ro. coríſcédæ et totu: ex eis iu
lutum oculo eſt ſuperponendus.
Jo. Ar.

Am

in oculo re. Habet 15 ca. duas partes. In
p[ra]ma ponit c[am] bui: p[ar]ſationis. In ſecunda

curá. ſeda ibi ſanguis q[ui]b[us] eſt q[ui] d[ic]t in p[ra]ma manife
ſum e. In ſecunda parte. p[ro]mo docet q[ui] facièd eſt c[ui] egrin
ut p[er] ſefferit caſus c[as]a e: e: q[ui]2 medici ſb plurimú n[ui] vocan in p[ri]
cipio: ſ[que] p[os]tea q[ui] aliquádi p[er]ſefferit. ſebo ponit curá q[ui] debetur
p[ri]cipio, q[ui] d[ic]it in parte itá maniſesta ſi: Deſerbit. n. collyrius
latis ſoſte applicandú: p[os]q[ui] eſtuation. 1. calor e dol[or] e ſurus
homo: c[ess]anuerit. R. arſenici ru. olibani myrbe armoniaci an-
partes equales ſiát ex eis ſief c[ui] ſucco coriádi: q[ui] et c[ui] vi: vi
eis ſunt fricandi ſup c[ote] in ſucco coriádi e collyriádi melius
et e: vt arſenici ſepe abnáu c[ui] aqua roſacea aut ſucco iá dicto
Et ſoſte melius e: vt e: hoc collyrium c[ui] extremitate stilli cotto iuo
luto ap[lic]e: q[ui] ad placitú p[re] ſt removeri e ſi macula reiterari.

Hic e dubiu nondú decifum. vtrù. 1.in cornea it ven e: et arte
rie p[ar] quarú ruptura p[ot] fieri tarpatbi. Et videt q[ui] ſic q[ui] nutrit e
viuít. et q[ui] pati ſebel q[ui] e p[er] p[an]iculus accides e: p[er]ſatione venar-
apparenti in ſup[ricie] q[ui]ctuine et c[ome]. In oppítori arguſt q[ui]
q[ui]túscúb[us] e ent minute adhuc apparet. Iſt[em] e: cent plene ſan. q[ui] non
e diaphanu e p[or] n[ui] s[on] e: et p[er]ſecte diaphanámo in altib[q] par
p[ar]ca colota: ſi e oculus videt vapóre e p[ic]tudin e: ac eo mu
tomagio ip[ed]ia e p[er] ſentia ſanguinis in cornea. Eredo p[or]ma
de dicti. A. et cetero: et expérienti q[ui] e in ea ſint venue e:
arte e minutiſtine: q[ui] ſunt dyaphane e n[ui] replete ſan. ſ[que] humiditate
p[ra]ma de ſeſis ſacta diaphana e t[ra]ſparete p[er] ſan ip[mi]s c[oz]ne c[ri]
manea: ſed c[ui] multu ad oculos ſer ſup[ra] ſanguis ſan. replerit e
p[ar]paret. Et ad arguméta in oppítu: d[ic]o q[ui] ſi vapóre e p[ic]tudin vúſi
ſi te n[ui] non impediunt c[ui] ſint diaphanéſicut cornea neq[us] viden
tur ab ip[ra] separate cum ſint minutiſtine e t[ri]bí ſimiles e.

De lachymis ſue distillatione oculi.

## Achrime

Distillatio oculi ſunt termini ſp
nonini significantes h[ac] dispo-
nem: q[ui] diffútine e: egrito: fm q[ui] oculi ſemp appa-
ret humidi humiditate aquoſa: et q[ui]s q[ui] currit gutte vel breutus
lachryme ſunt humiditas aquoſa oculo p[lu]ens. et in alia ve
ritate ſunt egrundo in via: c[ui] ſum[er] ip[ed]iat. p[ib]h[é]do debita de
latione ip[er]um vifibúi p[or] c[ome]: et hec n[ui] ſunt níſi ſup[fl]uitas
aqua ſe fecat in ſecunda t[er]tia aut quarta digestione. Aquoſa
tate náq[us] genita in epate ſe c[am] digeſitione p[os]tea expulſa c[ui]
fan. ad chiliz magna p[es] et itanq[us] ſup[fl]ua expell[us] p[er] venas
eμμές ad rene: et deinde a ſan. collata expell[us] p[or] os vitiſides
ad veſicam et m[ig]t: Reliquiú aŭt ip[ſi]e aquoſitatis q[ui] remanſit
c[ui] ſan. vt ſit vehiculí ip[ſi]e ſan. penetrat c[ui] ſan. ad
generitates venar[us] q[ui] ad oculos terminat e: t[it] ſit lachryma. Venerat ſecim
c[ui] m[ach]lachyme in t[er]tia digestione in extremitáub venar[us] c[ui]
ſan guis q[u]ertif in p[ra] humiditate de ſe: c[mi]l. n. illi tertie digóniſ
ſup[fl]uitas. et hec ſimul e: m[ach]lachymar: e: et ſudo: ſ[que] p[ra]ma
aquoſitas ſit m[ach] ſudóris. T[er]tio reſeaf p[er] ſup[fl]uitas aquoſa e iqr
ta digón[e] c[ui] p[ra]ma búriditas ſ[que] ſeis t[ra]ſmutat e ſe: c[am] p[or] t[er]tia:
e in t[er]tia. ſ.c. cambiú t[ra]ſmutat e i quarts. e: in glute: et m[é]b[ez]o ſam.

D[ue] n. i q[r]ta digón[e] reſeaf p[er] ſup[fl]uitates alka groſſor: e t
illa imúdities q[ui] appet e corp[is] p[er] ſup[ric]e: e ſb 15 g[ue] ſut muchina
riú cerumé auríu: etc. Alka ſibtilis q[ui] aliqni e vapóre aliqni e ſudo:
paucú e t[ib]il[u] q[u]ertif: e: ólata ad oc[os] iachymas q[u]ertutur.
D[ue] át ſut vie p[as] e[he]c m[ach] lachymar e oc[os] e: ſo[ſert]: p[ro]
p[en]as exterio: es frontales e t[pa]les ad oc[os] termiáta: ſ[que]
p[er] vias iſtr[ec]as puèniétes ad oc[os] e p[or] ſamina q[ui] ſut i: obi
ta. P[ot] addi: p[er]tia via q[ui] humiditas flue: p[er] n[ares] q[ui]q[us] p[or]
m[á]na oſliu: n[ui] naſi ad oc[os] i: m[un]tina drwak ad oc[os] e: ſic ecóta.
Collyria p[os]ita i oculis oſeren: p[er] ead[é] foramina nariú ad os:
vnde quinta tert[ia] ſent i: o[re] ſaper: alcohó poſite in oculo. bu
inſom[em] aŭt ſíng q[ui] multus humiditábi: q[ui]flue: e p[er] n[ares] oc[il]
lachyman. Sp[é]s lachymar: ſut dupliſes q[ui]dá volútarie p[er]
n[á]miétes aut ex tribú d[ui] ſit cerebú p[er]ticio e p[or] húſiditá: aſque
p[er]ſp[er]io aut ex leutia p[or] q[ui] ſat cerebú vilatauio e ſu[or] meatunna

De lachrymis sive distillatione oculi

Et cōdequêter p canales dilatatos hûciditatis aquoſe effuſio; et fi
militer ſiut i ira ppter caliditatem dilatâre tâm mouêre ad exte
riza de quarù cura noſ est ſermo ipſoito. Aliqî at ſut iuolun
tarie t erut duplices qâda natüe, et qâda têpozales ſive accidetales
qur qâda ſut anîg quedâ nowe. Et iſtarù qâda ſequitur aliù moz
bù ſicut ſe. apat cerebrì et hio ſilla. Aueda yero no: et prie ſeo-
uenent cù remotioc egritudinù qâs ſequunt. Secunde yero qn
q fùt atinute qnq interpoltate ſm diaz cauſa qibus pèdent
et oés iſte ſut duplices qâdaſ. ca. et qâda fri. Sunt tî qâda lachry-
me accidetales cōſequetes ſultimâ debilitate oium virtutu oculi
t cerebrì ac refidien corpiq cù accidit in ppigos mori t hec no
fiut a virtute expellète: ſed ſunt a granitate hûciditati edinâio
deorſu: et i mo ſiut eſegniones i ppings mori. Et de hie ſepe
in pnosticis t in aphorismis t libro regis acutò fit metúo tc.

Laufe
Lachrimarù in genere ſunt quatuor defectù mébrì
ſuſciptiſtis. ſoculi defectus mébrì mittentis puta ca
pitis et cerebrì p[en]nua mæ et viar latundo. Ex defectu q[ui]d
gculi dupliciter aut q[ui] caro lachrimalis âmota ê aut a gnatio
deficit cuinu defectê e dic EDus morb in nùero diminuto. Aut ê
debilitas ípines oculi: t marie cotôtine. Defectus aut membi
mittentis q[ui] cè cerebrù aut caput ſaltem immediate: hâ toto por
poe ad caput poffit nec mă deruiri. Est at in ſuite tentuina
nò potère retiere debite aut acutius ſuperfluitates multiplic
ate aut i[mi] expulſua nò potète in ſenſibiliter ſoluerent aut p[ra] loca
conueniæ expellerè. et B p[er] malæ ſp[on]ène íp[er] cerebrì fri. et h[u] B
p[er] im et p[er] aut ex natuutate ſtâct aut pp malæ el? p[on]tus et
p[er] apat íp[er] ca. et fri. aut miſta. aliq[ui] accidit pp ſe. marie ſanguieſa
faciètes multas măs euapozare ac ad put q[ui] dein hûciditates
aſſaſ z[é]dansi aut ſiſq faciut măs íp[er] cerebrì vri ad loca ſuppo
ſita ſluſt. Preſentia at măe ê c[à] lachrymar[us] aut rône ſue m[lu]
dinu: aut rône ſue acutius expulſuam ípines capitis stimulà
tis. Latitudo at viar[us] ſue iitrinſe caru ſue extricæp ad B adiu
nat ſic ad ceteros flutux. Et q[ui]s c[à] c[à] lachrymarù ſut p[mi]ntiue
ſic frig[ie] ſorte moſciodic uculos: t ex[pr]mèdo multomagis q[ui]
calor. Similiter res ſtermutationè iductès tc.

Signa
Lachryme ſunt viſui nota, ſ defecti carnis lachry
malis et ſenſui biacare et habebit relatu aut
aliq[ui] q[ui] ſorte ſuit abſcisa vngula nimis p[er]ſu et lachrymati do
mèſtico. aut q[ui] p[er]ſit ſiſtula i codèque ſua ſanie corſoſit carne
lachrymalio. aut q[ui] curata ê cù corſo[di]tib? aut cauſticatib? et
q[ui] b[ic] ſ defecti ſuit a natuutate p[ra]tract? c[ui] ſep habuerit lachrimas.

Signa d[ib]ilitatù oculi ſunt q[ui] ocul? facile ſeipit ſup[fl]uittates,
nde ſit finemque ophθalmic? aut q[ui] nàſt émines alb? aui? de
bilitas ê a natuutate p[ra]tract. et marie cù parètes ſui fuerit ſb[il]
um oculoq: ê eni morb? hereditari?.
Signa ſupta ex[cre] ceter
bri ſunt ſigna d[ib]ilitatibus digesitæ cōretuus et aliaq[ui] virtutu: n[as] ſi
absolue ſb[il]as e[vi]rutes o[si] p[er]q: e[mi]top ab ipso ſunt diminu
tui: si yo digeſſia ſb[il]as ſit m[lu]plicank ſup[fl]uittates in ipso. Si
vero cōretuwa ſit ſb[il]as quæq[ui] ſup[fl]uittas in ipso aggerægata eſi
ſi paucæ ſit quæm[mi] ſluft ad mébra ſup[fl]oſita. Sed ſoſtasse q[
â] d[ar]ſtabit: q[ui] B ex[er] ſeruitudine ſexpulſine nò er debilitate cōretiune

Ad q[ui] dicêdu: q[ui] ſi he măe acpeſtant ab ipso p[er] vias c[ui] ſiſt
tutas B arguit ſeruitudine ſexpulſiue. Si yo ſluft nò p[ra] loca p[ue]
nie ſic ſint ad oculos pulmonè n[er]tuos arguſt poti? d[ib]ilitas c[ò]
téſtue q[ui] foritudo ſexpulſiue.

Signa at egritudinù que ſut cæa e[ra] d[ib]ilitatu[rum] cerebrì. et vir
tutu et i male p[er]ſionis male p[er]ſpositionis et apofematù haben
da ſunt ex h[is] que i capiſ p[er]cedètib? decâ p[er]t.

Signa măe ſi m[ta] ſit ê gravitas capitis et dolores exteriùn? aut
grauatiuq p[er]q: aut q[ui] ſorte he măe vndiq[ui] p[er]ſuut ab ipso cerebro.

Si yo mă fui acuitate ſit ca lachrymap cognosſat alix dolore
acuto i capute necno caliditate lachrymap.

Signa vo latitudine viar: ſunt p[u]tuo signor alix cauſus q[ui]
t q[ui] vene i frôte et têpo[ri]b? multu late et ſtyle videt. Signa la
chrymap que natüe ſunt habéſ ex relatu. Signa lachrymap
in ppigos mori p[er]ſi p[er]ſi moris pp[ir]gitas. Signa lachrymap ca
lidar haben ex relatu egrì, aut q[ui] vlerat p[er]ttes q[ui] atqui, necni
lterdù frequés ſternutatio egrì mă ſluſte p[er] vias iſtríceas. Si
gna q[ui] ſequaf alias egritudines aut c[à]s p[mi]niuas ſunt p[er]ſentia

íp[er]s e[ra] g[ru]tudinù aut c[à]s p[mi]nunç.

Pronosticum
Ane natüe ſunt nò curát niſt pro
ueniùr ex ſup[fl]ua humiditate p[er]
curh et atatuu q[ui]s ad etatè u[mi]eutis corrigéda. Secudù la
chime antiq[ui] difficiſtume curát. Tertium lachryme ſequetes ali
as egritudines curant fi curari p[er]t: fi yo nò nò. Quanu[ra] lach
chime duirute frequéter curut ad ſiſtulà lachrymalis.

AlTIMUS que p[er]ueniù ex ſ defectu totali v[er] maiotis p[er] cami
lachrialis nò curát: ê eni caro lachrymalis frenu lachrymap
q[ui] remota eſt i corpoze têpato fluerét lachryme.

Sed hie remanet dubiu: nò d[u]s d[if]uſiutus, a q[ubus] partib[us] qu[ui] lachryme fluſt: an lachrymali domêſtico an ſiluſtri. Ad quod dicêdu: q[ui] a lachrymali domêſtico ſm plurimù c[ui] ad ip[er] ſum plures vie t latiores terminêt. A lachrymali autem ſiue ſtri modicu: c[à]d ip[er]s pauciores vie t strictiores ſ. e. vene et arte rie têpozales terminan[que]. Sed dicit Beneuènt: q[ui] lachryme l[]s appareat i lachrymalip[us] p[pr]ie tamè ſluſt a duob[us] fo[ra]minis: p[ar]uis i fine pilor[us] palpebrar: yno i palpebra ſup[li]ori: altero in i ſeriori apud lachrymale domêſtici. Et ſubdunt aliq[ui] q[ui] lachryme que veniùt pp animi accidènti. ſ trifitiatâ v[er] huiusmodi p[er] ſunt a ſoramie iſeriori c[ui] hec animi accidènti i corde ſi at ynde rationabili? ê vt eſt kundank er palpebræ iſeriori: que magis c[ò]r c[à]t corde q[ui]s ſe lachryme. Aue autem vel p[er] alias c[à]s magis ce rebro c[ò]ricates ſluſt p[er] ſoramé palpebræ ſup[li]oris tc.

Ex i[mi] dictis facie colligum? folutioné q[no]zuða p[le]mabat.

Prùmi quare in rìſu ſluſt lachryme i[mi] trifitiat lachryme nò fit vèhe
mès. et ſubita nò ſluſt. Huiusmodi eni c[à] q[ui] rìſu et gaudio
fontis ſit ex[pa]ſio humor? et calorìs ad cìreſuerìtì toti? et etià p
via cuuſda ſp[on]ſionis cerebræ facie rìſu ſluſt lachryme. Œn
i[mi] trifitiat yero panlati facie nò ſluſt lachryme: q[ui] ſit retractio bu
mor? et ſp[un]z a cìreſuerìa ad c[er]rù. B et ſubita ſit còp[er]ſio cere
brò ſerpito humiditatu. Et ex et eade[mi] c[à] in timore nò e n[pi]cipio
tre: ſed in proceſu cum calor magis expanditur tc.

S[é]om p[le]mable: quare h[ui]ſte oculos lachrymoſo udicank
luxuriol: B hoc solu b[us] veritate in q[ubus] ad q[ubus] oculi ſunt lachrymoſi, p[er] ſubtilitate m[ob]ilitate humor latitudinè viarum
cù caliditate. Be enim p[er] cause p[ar]cùretes ad hoc vt hoſes
ſint luxurioſi. Etli aſi b[ent] oculos lachrymoſos ex alij cauſi
p[le]mable nò p[inter]et vertatè. Aerì potus ecóra poſſumus tv
c[à]ere luxuriosos b[es] eculos lachrymoſos: q[ui] in ip[er]s debilitan[que]
virtutes oés et p[pr]ie cerebrì: quare merito abundant lachryme
necnon c[ò]tere ſup[fl]uittates.

Tertium p[le]mable: quare in ſoriori ſituata alioq i[mi] objecti ſiut lachryme: cuinu c[à] eſt q[ui] in tali ſituata debilitat: alioq i[mi] objectu merito ſitionis p[er]ſum ſim habitudinè ynâ: Seo a lumine et o[biecto] oculi ita ex[mi] debilitatim[imo] k[imo] q[ui] in eſi ſit et q[ui] g[da]z modulus Doloris. T[io] remuſcili ita fixi ſim habitudinè ynâ ex[tr]edun: ſi ita p[er]s reme n[en]tib? ex[ten]ſis p[ar] alioqu t[ips] ſi humiditatu oculi ex[per]ſi o[mi].

Quartum quare lachryme ridenti[que] apparèt frigide. Dicendù
ſitud p[er]uenire: q[ui] p[er]titer expansionè calorìs ad facie in rìſu reddi
tur facies calida, et lachryme minus calide q[ui] ſit facies, apparèt
frigide ſicuit vina exire in balneo minſita ſup[or] corâ ſuâ ſappare
frigida c[ui] tî fit calida. Ad B adiuuatu: q[ui] in ridente calore ex
p[an]so ad extero[ra] lachryma redditur frigidio. In plotant
te yo est e contra duabus cauſis p[er]ſupra ſcriptis coptrarijs.

Aluiutu ès quare viſo aliquo obiecto delectabili vel audito
fluſt lachryme, huus enim c[à]q[ui]t et dictu ès in leititia calor
t humoſes ex[ter]ius expanduntur, et vle dilatantur quare tc.

Lura
lachrymarù ſi ſequaf cauſus lachrimas aut egritundi
nes alias ſit p[er] remotionè illarù carus et egritudinù
ſir remoubl ſint et rìſu i[mi]tè coſſationi membri: ſ. ocu-
loq ſi p[er]ſicis moderate t p[er]ſibæ humor ex oculi de
bito ſeruato regimine: et ſo ſequan[que] defectu carnis lachrymalis
nò integru necp maiòri p[er]curant c[à]d ip[er]ſitione pulueris citri-
ni ab. A. 2. et Rali in diuſionib[us] laudati. B. ſarcocelle nutrite. 3. r.
sief memièt. 3. iy. lic[ie] aloes an: 3. y. 2. c[io]ci. 3. y. 5. ſpume mari: 3.

De debilitate vīlis.

3.9

ſ, aggregentur et subtilissime teratur, puluio et factus ex ture ſiue
fumo uiris qui melio est farecolla z aloe est ad hæc rez et pze-
ſantiffimus ſi5 medicine ſiue phtaræ cu aqua decoctionis
myrni. Si vero lachyme ſuentium ſm q et vt pluriunt ſi p-
ſentia materie multe aut acute cu debilitate virtutu cerebrz i ocu
loruz i latitudine viarum aut ex pluribus de canis ſupraſcriptus.

Cura cópletur ſer intentionibus. Piuma euat. Secunda diuertit. Tertia cās debilitatis cerebrz remouet ipſuſz 2 fortat. Aquarta fluxuz itercipit. Auita oculum conſoſtus. Sexta ordi nate regem ſ conveniens ſer reri non nulium. Prima intëtio completur cú minozatione materie vt cù pululis de hiera simpli cu cu agaricus ad di pòt ma existente frigida aut cù pululis alia geret, magis ad caliditate declinat et ſi fat degiſtio in materia cù iuleb ro. aut firupo de papauere ut calidiori ſit. Si vero frigi da cù melle ro. et breviter cu ericcantibus in omni diſpoſitione ſed calefaciétibus aut inſtrigantibus ſm extegiamt materie et membroz non auté cum subtiliſtantibus neq aperiétibus:imo inuicantibus et ingroſſantibus. Eradicatio autem fiat cu pilu. sus cochis aut hiera copóſis. H. in frigida:aut cù aureis in ca. lida et cù bis miſtis in miſta. Diversio auté completur cu lo- tione brachiozum et crurium et toti corporis fricatione deſſeſe deſſende cùncon balnalis aereis: aut aqueis in quib? ſudo: pio ocetur:magnifice enim cōſerunt et cōſumen do materiaz aque ſam et diuerrendo. Item cù maſticatorijs et gargarifmatib: ad hoc ppiſi et tandé cù cetera non ſufficiant cu cairero in com miſura coronali quod est ad hoc cippuß maxime in ca frigida.

Tertia auté intenio. ſ.capitis cōſoſtatio dupliciter cópletur. Uno modo remoudo cauſas debilitáſtibus cerebrz. Alio modo conſoſtado ipſus virtutes et ſpiritus multiplicádo et cōſoſtato cù suſp. op[ſi]p[ſ]s p virtuté pruſa2 tertiam et quartam. Si ergo cauſe debilitáſtibus cerebrz fuerent egritudines aut cauſe pruſi in remoueant ſi remouibiles ſunt. Si vero fuerit cóplexio ipſus cerebrz naturalis lapſa fri. 2 bu. que est ſm plurimuz cā bu iuſmodi:tu cù euiſend poterit cocizi et czerb: cōſoſtari ſi cù ſacculus ex milio et ſale torzefact: cōſticibus citri maiotana ca lameto diſcado 2 cipero et ſimilib? Quibus miſor fuerit frigidas? et húbitas addi poſſut femen: naſturi et finapis: ut faci� caſeſiut ſuper latere calido vino potéſe asperſo et applicent parti capitis áteriori et medio aut capi lanef in quo decoda ſit maiotana bachara folia lauri et in fine cù vno ciato vini potéſi ad ſtiqui ſient malatrici lauri. Aquæ ardés capiti applicatis est un hæc diſpoſitio yltima. Cofoſtatur et cerebrz u mala cóplecio fri. 2 bu. cozligiſt cuz interius ſumptis ſiut tyriaca et mythri. diato diſtaba et electuarie de gémis cu ſpetiebus. D[ebefu]ſis arconcon. Nicolai et tandé cu aqua ardente cuius paru a.3.5.1.vf 3q ad.3.5.1.bibatur et teneaf 2 cloſuſz. Si vero fuerit mala cōſplo p[er]cauſa cociſat cuz frigidis et ſcificis ſicnt cù ſacculo ex mi: lio torzefacto et roſiſci:uti ſi maior fuerit caliditas addant fanda liſed ſoſte prefanti? est hec extríſeca omittere: naſi ſi calida ſue rut cereb[us]craſiant: ſi frigida humiditáde expriſunt et augent lachymas. Procedaſ ergo cuz iterius ſumptis ſicnt cù iuleb ro. firupo de papauere aut diacodion cui aliquid ſpetiueri diam bie v[or]diamuchis ad cerebrz diſpoſatione addi potéſi et cù odori bu quos require in capitulo de catharrò. Aquarta auté intè tue.1.fluxus interceptio cópletur ſi materia ſuat per vias extríſe ca consfructuus, fròti et t[é]po[ſ]b?applicitis de quib[us] ſermo pre ceſſit in ophθalmià:ſed p[er]p[er]tuz in hæc diſpoſitione in materia frigida est q ponit. D[ebefu]ſe ex inuentione D[é]corti. R. lanæ ſucidam nò ablutaz et cobure et cimerem ei? diligenter tere et ex eo cuz albumine oui lini fròtem et t[é]po[ſ]ra:m en[]z materiet fluxu amputat et lachrymaru:2 Multa huinuſodi dicta ſunt ſuperi in ophθalnia valéta in cauſa c.2 fri. 2 miſta. Sed his non potentiq[us] intercipere fluxum vendendù est ad ſectione venarù ſi cut in ophθalnia dicù ſuit. Si vero materia ſuat p parte in trinſecam hec nò cōſerut: ſed iteripiedus est fluxus necessario cum iterius ſumptis ad quod optime cōſert diabolibanú D[é]ſeriptio ne Nicolai dado ex ip[er]o.3.5.c.3.5.vini albi ca.in q coctum ſit oblibanú per tres aut quatuor:horas poſt cená leuez. In ca

vero ca. ſumat.1.ex pilule his. R. turis. 3. j. myrrhe op[er] crei
an. g. v. fiat. v. pilule cuz firupo de papauere. Graia quod[us] tu
re et ſimuliuer myrte 8glutita ad hoc cōſerut 2 non in his timor
de stupore 2 propteratae ipſis et ſimilib[us] est incoandtiz 2 multa
alia remediorz genera ad hoc require in capitulo de catarro.

Quinta intëtio. 1. oculi cōſoſtatio cópletur euſ rebus mensu rate ſipticæ cipune cuz puuere Rasis valéte in cauſa miſtæ: ſed in cauſa calida remoueſt pipen 2 er hoc puuere potéſt fieri col lyrium cu aqua myrni 2 cōſert. Et ad hoc iuuat puluis utie ab lutie solus cu aqua myrni. Item pulnis oſſi myrobalan[or]um cōbustor cuz dieta aqua. Item recipe utie p[er]cepare cu aqua myrni. 3. j. corali al. 2 ru. oſſi[ur] myrobalan[or] ke. cōbustor ſu mach gallarum aloes obliant op[er] an. 3. 5. puueres ſbiliter triti miſceatur cu aqua infusionis dragagati 2 gùmi arabici 2 est op[er]tum. Altimb[us] cui non est par per descriptione D[ebefu]ſe ex in uentione trizes regis medo[]c[er]ſen lachrymys a[rd]ori asp[iti] tati oculor 2 ſere oibuo egritudinibus er ca. 2 etiam aliquali ter in miſta 2 cōſert principio cataracte 2 qui videt vnà rem quasi duas. R. faraccolle nutrite in lacte mulieris dieb[us]plurib[us]. 3. 5.ij. dragaganti albi obliant 2 scocie ferri margaritari nò perſoſtaru[]r an. 3. j. ip[er]ce ide climie aur[]t 2 ar. acatie an. 3. 5. amid[em] cerene an. 3. ij. tutie p[er]cepare subzubee. 3. ij. tere oia cu ſüſu granator[um] aceto ſozum 2 fac ſiccari ſicut priu[]s: 2 endis cu aqua iſuſibus bu eg. 1. acoti:yltimo cu aqua ſolatr[us] 2 endi pone caſóre. 3. 1. i. uccari al. 1. e[nd]e tere yltima còtritione 2 ſiat cu medietate eino ſief cu aqua ro. ex alia medietate alcohol ſbililim[us] 2 poſtulums est eo vt cum albumine ou 2 lacte et mulieris: est enim optimu[] cōſo[]ſtans oculum. Sed nota q puueres ſhilatioses ſunt in la c[he]rymis q: ſo[ſt]ius iprimu[]t: et ſmagi oculis inuicant et adbe renti nò ſo[ſ]cant ardozem. Aq[ua]t[ia]n[]d[er]ns ſm q diu exptus è g[aud]m ad ſo[ſ]cijs cōſert optime ad eſcricangas lachrymys in cà mulb[us] fri. 2 bu. ſi lachrymale aliquoties in die

S[in] qu[er]it alig[es] quare medicamuna applicanda oculo in la c[he]rymis:imo in omni paſſione ocu[n]li vbi fanguis ſeruet et vbi et timeref de exitu veebe debent e[] cómenſurate ſipticitatis 2 nò foruſ: Et in alij[es] méb[ris] cù volumus 2 stringere aut reper[re] tere vtilim[us] ſo[ſt]ius ſipticis. Bicend[us] q: c[he]l[es] c[he]l[es] ſipticis ſarmacij[es]. Dicit q nò eſt ſiſtudo 2 in brachio 2 plus ribus alij[es] méb[ris] ſilibus ſaše ſluunt p venas ſup gbus ſlip[ci]ta ca ſo[ſ]tia apte poſſunt applicari:imo 2 ligature ſuppetientes: ſed ſup oculo nò ſit ynde melius è in eo utendere vino ad c[he]ſo[ſ]tationem magijs q[us] ad vtilim[us] ſipticitate ip[er]m debilitant[em]. In măt[em] aŭt ſluete ad oculos applicam[que] ſup vijs. 2 h[or]ante et p[ir]ibus etre me ſiptica:imo ſere ſic è in oi méb[ris] applicam[que] ſo[ſ]tio[ra] ſiptica ſup vijs p quas mă fluit q[us] ſup parte recipieſte. Et his inſer[]t opiata e[] vitanda q[us]tum è poſſible. S[ex]ta yltima intenio. ſ. debitus regimè p[ic]itur vt d[ecim] in catarro. Almanfor.

Em lachymales oculor anguli ſemp buv
c midi vident patiés quottetio ieniums igredi
atur balneu et i ocultu iſtu alcobol mittat. R.
tutie. 3. x. coralli ru. miroba[]l. citrino. ſricati aloes oiu[]s
an. 3. ij. pipis. 3. 5. fiat ex eis puluis q aflidue mittatur
in oculo. Jo. ar.

In hoc cap[ò] ponit curá lachrymaru. Et ip[er]mo curat p bal neu de quo dem[] ſuit: 2 p[ò]t e[]e balneu aque[] 2 a[er]eu ad eſtican d[ú] 2 diuertend[ú]m mám. S[ed]o pont curá p pulueré ſubtiliſt m[ú] in oculo ponéd[ú]. R. tutie. 3. x. coralli[or] ru. fri. in ip[er]mo ſic.in ſebo mirabolano[]p citri. aloes ana. 3. 5. ip[er]s. 3. 5. fiat puluis et valet in cà miſta 2 remoto p[ipe] valet in ca. 2 ſie p[er] textus 2c.

De debilitate vīſus.

E[lb]ilitas vīſus numecu[]tù defectio teneb[us]
titas ſunt termini synónymi h[ui]b?
d[is]po[n]sis de qua diuèriu anctores fb his diuèriu vo
cu[ba]liſis determinát:q debilitas vīſus diffi[n]itius est ac[]tio vīſus
diminuta corupta vel ablata v ſleſio vīſus diminuta coruptu v

S

["De debilitate vīlus.", "ablate.næ cī Rāsī nō faciat aliiud caplīm de coruptione vīlus ab ablatione gruīs è vt hoc caplīm fit cōc his trib? medis leſio nū. Et quibus inferat hāc debilitate è cōc accīns l3 èt possit eē morib? pediendo opationes virtutu interior cerebrā saltez p cōtatem.", "Sed p terminō: clarissmō. Scendēu est actionē tripliciter ledi. f. diminute cozipte z ablate. Actō qdem ablata eſt cī olio auſterur ſicut in vīſu cecuas: z in apetim oōnoda vīſus p[u]atuōt et dicit moris apputus. Acto coruptione eſt action non cōueniens aliقui iduīduo ſpeciī humane nāliuer dispoſito ſive ſibi ſano vt eruplī gfa in appetim appetīt carbeni z similuī nō ſueniut vt ſpiciet huāne: z in vīſu vīſus vnī: z q[ui]e duēs ſint z vnī colo ris p altero. Acto ſedā diminuta vt diminuta leſa eſt cū minut tur opatio a p ſectione opationis ſueniète homini ſibi ſano nō tī mutās ſpiciet: ſicut in appetitua appetit remiſſus: aut nimis iſtus vt canin? Et in vīſua vīſio remiſsa nō tī eſt ſimile de vi ſua cogitatura: z aliquib? operationib animalib s[ic]ut de appetitua z multis alijs: nāle ille p[ot] ledi diminute dupliciter remiſſus nē: z itſionē ficut in appetitua: z in vīſua z in qubſaſda aliſs nō credo l3 euenire. f. c[ap] ledant p[er] intefionē: imo quaſo et intēſi acutō tato: eſt p[er] ſecitatione: et ſi q[ui]e habeter vīſus carleſi z multi duci apparitib[ationib] oppćnentī ſtrīu. Et hec oſa i[te]elligēda ſunt ad bonu itellectā: dico eni nō eē poſſible vidēne ſedi p[er] intēſio nē c[um] ſoſtitudine virtutis vīſu que maxime arguīn er tolerātia excellentū ſenſibiluī: z fine buiſmoſi forſtitudine p[ot] ledi p[er] itſiē nesſec: z at in appetitua: z alijs: poſſut eni ledi p[er] itſiē ſoſtitudine appetitica. S3 z vīſio acuta è c[um] imaginationuī: q[ui]s c[ap] nō eē vīſio obtusa g. zc. Antecedēs è. A. tertia tertu tractatui. i[ui]ſa c[ap] nō eē vīſio obtusa g. zc. Antecedēs è. A. tertia tertu tractatui. i

De debilitate vīsūs.

40

est trubulentia sanguinis et quę generantur et turbulētia vapo
rum fecu s pmittioſ. ſ. p.ostq[ui]z geniti ſunt ſicut ecōtra cauſe clari
tatis ſunt claritas sanguinis. et eor v apovibus ōpuratio. Læ
ſi p[er]miſtio ſunt quæq[ui]z generant sanguiné turbidù. et quæq[
]ui p[er]sium turbidant ſicut o[ſ]e qualitatis prime modù excedentes.
Et ecōtra claritatis ſunt cauſe cōtrarie. Læ vero vnionis sp[ir]
ritiui eſt aer tendens in obſcuru cum ōbita ſtiperie ſicut ecōtra
nimia luciditas. et acris caliditas ſuperflua e[ā] c[à]ſiſgregationis
Et er bis poſſum videre cauſas ſer p[er]ſtieruz diminutionis vi-
fus: et c[à]s bonitatis vīſionis. n[à]ſi p[er]ſi[ur] ſint multi clari medio,
tres ſit optima viſio de p[rope] et de ōſe in claro et in obſcuro;
t respectu cujuſque obiecti. Habeb[es] at p[er]ſiuris his cōtrarios
ſ. paucos obſuros nimis grosſus aut subtiles ecōtra male ſe
habent in omnib[us] huiusmodi dispoſitionibus. habeb[es] v[ō] sp[ir]
ritus multos obſuros et grosſus bene videt de longe de p[rope]
yo[ro] male. bene res lucidas et albas male nigrae bene in claro
male in obſcuro. et melius magna q[ui]z p[u]a. et tolerat obiecta exce
l[é]tia ſicut aſpectum ſolis melius q[ui]z habeb[es] sp[ir]tus multos et
claro s mediocres in ſub[us]. et ecōtra ſe habent in omnibus oculi
habentes sp[ir]tus his cōtrarios. ſ. paucos subtiles et claros poſ
ſet et eſſe tanta pauctas sp[ir]tus et obſcuritæ: q[ui]o viſus aufe
rereſt ſicut in p[ro]p[io]ſi mori et in q[ui]b[us] e[nt]egra opulatio ner
uor[us] opticoz. diſgregatio et sp[ir]tuum minuit vīſione ſicut ecō
tra vnio perſicit n[ùſ]i modù excedant quod rarissime accit. Et o[ſ]
t[em]s he cauſt ſunt aut a p[r]ciptio generationis aut ex tempore
co[tractæ]. Tertio ſumunſ cauſe debilitatis viſus per eſſentiam
a t[u]nica oculor et a conjunctiva quid[è] cum diu paſſa e[sp]thb[al]
mäßlicet aliqui opbalmic[i]mi clarius vidéant q[ui]z iſpi ſani. xxxi[.]p
blematicum prohimate. ir. nam multis lachrymis fluéntib[us] ōpu
rantur humores oculi et sp[ir]tus reddunt clariores. Ex n[oc]uiu
to et co[n]ce debilitatur viſus corruſp[it] et auſtur: cu[n]i ex pati
erituram et v[ic]us. ſi ſit in tota co[n]nea viſus auſter ſi parte pupil
le occupet viſus diminuït aut corruſp[itor] et ſimilam cu[n] remanet
ex v[ic]ere videat c[à]trice aut aliaud ſeſtigl[ui] ſit in medio apparét ec[]
]cia perſo[ra]ta ſin aliquam parte Si in extremis coram pupilla
apparent obiecta diminuta ſin aliquam partem. Et quadrata
quandoq[ui]r apparent rotunda p[ro]pter diminutione vīſionis: q[ui]
q[ui]nui non videntur: quod etiam accidit cu[n] obiecta ſint d[u]ſtātia.
Si vero cornea fit colorata colo[ze]ubo p[ro]pter tarphati appa
rent objecta rubea. Si vero colo[ze] citrino vt in i[er]ticipia apparét
oia citrina et ſic erit actio co[ru]zupta respectu ſenſibilis p[ri]tunc
en[i]i accideret de ſp[et]iebus ad oculi deſatis ſicut accidet de radyjs
ſolis ingredientibus per vitrum citrinum aut rubeum: apparét
en[i]z rubei aut citrin[i] nonq[ui]z etiam cornea ericatur aut h[ui]me,
catur ſupſluſe et quibus perſid parietatem et eſt cauſa diminu-
tionis viſus aut ablationis. Et qu[à]doq[ui] etiam vapor exſi[n]tus
coram pupilla ſue naturalis ſuee accidetalis ſicut in p[ri]ciptio
cataracte eſt cauſa co[ru]zptionis viſus ſm ſitum: n[az] aliquid in
catur cor[as] pupilla quod n[ò] e[.]ic autem vapor et cataracta n[ò]
ſol[um] poſſunt eſſe co[n]cea adherentes: ſed etiam v[uee] et tele ara
n[è]e et q[ui]n in quocunq[us] loco inter corneam et crystalloide[m]. Aliq[i]
]p[ro]pter ſolutionem c[ò]tuiu[n] in cornea oculi n[ò] poſtet tolerare
lumen nec videt in claro. q[ui]ſe in obſcuro ex eo q[ui]rātis lu
minis non gradatissi q[ui]z magis ſubito peruenit. Et crystalloide[m]
ctiuiu[n] gradatim neq[ui]z in tempore. q[ui]z per gradatione illam intel
lerit. A. modiſicationem qu[à]dam luminis factam per p[è]tes o[ru]
que ſunt ante crystalloide[m] que modiſcationi quom[ò]n ſiat ſub[i]
ta p[ot]a potenti finita diſſicule eſt videre. q[ui]z e[credo] q[ui]s ſicut ſp[es] ſub[i]
to multiplicantur ita ſubito poſſunt moderari cu[n] ſint intéiona-
les ſicut radyi tranſeunte[s] per vitrum ſubito modiſicantur et co
lorantur ſm colo[ze]n ipſus quantum ad apparetia. Et deſectu
etiam v[uee] cauſa naturali q[ui]z eſſe nigra debilitatur viſus et cu[n]
mini q[ui]z nigra debito: ſic en[i] oculus efficitur albus et ſi nim[i]z nigra
ſic efficitur n[iger]. Et melius videt in claro ſicut ſibi contrariu
in obſcuro. Aliq[i]nado fo[ra]men v[uee] n[ù]mium dilatatur. Et vi[n]
tur alinuſar. Aliquando nim[i]z conſtringi: q[ui]t[em] pupilla appa

ret parua et dicitur conſtrictio pupille: que conſtricta naturaliter
melius videt omnia obiecta quæq[ui]z modo ſituata q[ui]z oculum
pupilla late. q[ui]z habentes pupilla latam melius vidrant in obſcuro
q[ui]z in claro: melius magna q[ui]z parua: melius nigra q[ui]z alba:
Et melius de p[rope] q[ui]z de ōſe: et ſemper iudicant obiecta mino
ra q[ui]z ſint. et pupilla p[ua] ecōtra ſe h[ui]z in omnib[us]'. Ex hoc patet
cauſa corrupte vīſionis respectu magnitudinis. Sed cōtra ar-
guitur q[ui]z pupilla magna magis de p[rope] videat q[ui]z parua. Sit
obiectum equale ita p[re]p[in]qu[ui]z ytrig[ui]z pupilla vt a neutra videri
potest p[ro]pter p[ro]ping tatem: e[li]ngetur paulatine equaliter ab
vraq[ui]z et t[uc] manifeſtum e[ſt] q[ui]z corus pyramidis bui[n]s rei cu[n]
recip[et]ur in pupillam magnam q[ui]z paru[n]m e[ſo] citiui et magis
de p[rope] videbit ipſum. Ad quod dicitur q[ui] argumentum con
dilut de obiectis mai[or]ibus pupilla: ſed n[ò] de min[or]ibus aut
equalibus nec yalet argumentum magis de p[rope] videt: ergo
melius videt. Et ſi argueretur q[ui]z obiecta mino[ra] pupilla e[ſ]que
be[m]n comum ſue pyramidis recipiuntur in pupilla magna ſi
cut in parua: ergo e[ſ] cito ab v[ra]q[ui]z videri debent. Dicitur ne
gando cenſequetiam n[ò] en[i]z ſuffici ſola receptio conti pyrami
dis in pupilla: ſed debita oculi diſpoſituo que eſt d[eter]ioz in pu-
pilla magna q[ui]z parua neq[ui]z etiam ſpecies tranſeu[n]ta ita vnite in
magna ſicut in parua. Et ſi iſertur v[er]tius q[ui]z to pupilla e[mi]
n[ò]deberet melius videt ſpeciebus tranſeu[n]tibus magis
vīſiui. Dicitur q[ui]z non ſequiſtura: q[ui]t[em] poſtet eſſe ita parua q[ui]z
t[em]its pyramidis tranſeuntis per pupillam p[us] deperderetur
anteq[ui]z attingat crystallinam ſub ſo[ma] pyramidis. In te
la autem aranea poſtet e[ſ] omne genus egritudinis vnde p[no]
cumentum eius poſtet viſus diminu[m] co[ru]zumpi auſteri: ſed ta-
men de n[oc]umento eius auctores non ſecerunt mentione[m] tam
specialem: eo q[ui]z e[ſt] in p[ro]ſundo ſubſoluta non ita ſubiacens vi-
ſualliarum v[o] t[unic]arum p[ri]eter corneam v[uea] et t[el]am arane[]
n[ò]cumentum non e[ſt] p[ri]miu[n]u[ſ] ſed mediatur: leduit enim vi
vi comuntancando n[oc]umentum h[is] de q[ui]ibus ſermo p[er]ſeſſit.

C[red]endum tamen eſt q[ui] omnes poſſunt pati malam com
plexionem cuiſeſtui generis malam compositionem ſolutione
conſi[n]tens et apoſtemata. Quarto et viſtum ledit viſus meri
tu h[um]or. Albugineus ergo vel multiplicatur n[ù]mium et bec
vna ex cauſis p[ro]pter q[ui]z oculi ſunt nigraut paucificatur aut na
turaliter aut p[ro]pter egritudinem ch[ion]icam vel acutam ipſum
reſoluentem: Et bec eſt vna ex cauſis p[ro]pter qua oculi ſunt
glaucſi[que] ſunt oculi multorum e[cor]um et conualeſcentum q[
]p[os]tua ſanitiſat reſiſtuti habens oculos nigros. Et non eſt dubi
um q[ui]z ſi vident melius de p[rope] q[ui]z de longe melius nigra q[ui]
alba melius in obſcuro q[ui]z in claro et contrary autem contrario
modo ſe habent. Aliquando albugineus obſcuratur aut p[ri]
pter vapores aut aduentur alterius materie ipſum turbidātis
aut q[ui]p[ro]pter aliquam egritudinem taliter mutatur in ſubſtan
tia eius abſque aduentu alierius materie: q[ui]t[em] male vident in
omni diſpoſitione: licet minus male res claras et in claro: inno
aliquando h[ac] cauſa viſus auſter, aliquando autem coru[m]
pitur vt e[ſt] in eo p[re]ſentia vaporis aut cataracte dimu[n]tio
p[ro]pter quod e[ſ]t[im]atur aliquod obiectum eſt coram pupilla
quod non eſt. Cryſtalloides v[o] aliquando magnificatur al[i]
quando ſituatur uerſus corneam: Et e[ſ]que cauſe ſunt q[ui]z o[cu]
li apparent glauſi c[ui]t contrar[ie] facinat oculos nigros. Aliq[i]
n[ù]mii ſubtili[que] et n[ò] tolerat ſplendorem neq[ui]z bene videt reſ
albas ſicut cum ingroſſatur melius videt in claro: et res albas.
aliquando v[o] obſcuratur p[ro]pter cauſas similes que dicte ſunt
in albugineo et in omni diſpoſitione male videt ſicut cum eſt be
ne clarus e[ſt] cauſa perſecte vīſionis, aliquando crystalloides
non e[ſt] ſituata ex directo pupille: et ſi e[ſ] elevata ſurum aut deoq[
]vus magis debuſo vnum apparet duo. Si v[io] ad latera fit ſtra
bositas. N[oc]umentum autem vitri vt dicitur. A: n[ò]en e[ſt] p[ri]miu[n]
s ſed ledit viſum p[ quanto] comunicat nutrimentum crystalloide[m]
qui ab ipſo nutritur et ſat ſibi nutrimentum infectum aut opacu[
]s. Et p[ro]terea omnia vaporaſa inflatiu[m]a turbidantia sanguin[é]
q[ui]z sp[ir]tus ſicut legunina vina turbida cepe et h[uius]modi ſut vi
tanda. Ex his ergo iam manifeſte ſunt cauſe colo[rum] oculo

g i y

ab humoris

De debilitate vīlus.

rum.13 colozentur oculi frequenter ſim coloſem cutis et comple
rionis Dominium. P[ro] cuirs rei amplioi notia sciendus
eſt continutius et oſes alias tunicas p[reter] corneſt et telam ara
neam eſſe vere colo[ras]atas nō diaphanas non lucidas. Lōnea
autem 1[ra] aranea ſunt diaphane non colorate n3 lucide:13 ſ3
B[te] aranea ſit lucentiſſima vt J. Albugineus vero et vitreus
ſunt diaphanificet albugineus magis non colorati nec lucidi.
Eryſtalloides autem folia inter ceteras partes eſt diaphana nō
colorata habens lucem prop[ia]t[iae] ceteras partes oculi luminis
sucſeptuāas illuminat:imo in quib[ui]ſdam animalibus illuminat
mediat extrincſcum ſicuit in gattis lueſque leonibus ſerpentiſus
buffis 2c. Sed ſolum restat vna cauſa ſumpta ex multitudine
ſpiri[uum] per quos preſentia oculus redditur glaucus et bene
videt in omni diſpoſitione ſicuit per paucitatem ſpiri[uum] oculus
redditur niger et male videt in omni diſpoſitione:que quid[em] pa
pitas ſpiri[uum] accidit aut pp paucitatem nutrimentu aut diſpoſi-
tiones reſoluentes aut p[ro]pter oppilationem in nervis obſtics
aut p[ro]pter lōgum aspectum rerum albarum et lucem vel lucen-
tum ſicuit accidit inter agentibus per nuines 2c: et qui ſolem intu
entur aut p[ro]pter longam moſa in tenebris p[ro]pter quaz tādeſ
ſpiri[uum] paucificantur. Et hec eſt vna et cauſis p[ro]pter quam
qui ſis diu cōtraxerit moram in tenebris poſſea veniens ad lu-
magnam ſubito exccecatur. Al[it] enim p[ro]ſtu]s qui paucif
cati fuerunt p[ro]pter longa moſa in tenebris p[ro]pter luc[em] valde
queccas decesis auſerit nō potest c[ui] de privatione ad habi
tum non ſit poſſibilis regreſſus. Quam rem Biōnifus ſiracu
ſanus ſepe expertus ſuit hoc modo exccecās multos quos diu
incarceratos tenuerat. Jam restat vt circa vſionem corrupta
aſſignetur cauſe p[ro]pter quid vnum apparet. duo niſi enim eſ-
fectus in p[ro]ſi]tāas cauſis reſoluere[n]s:non poſſimus ſibi cu
ram debitem adminitrare. Sex ergo ſunt cauſe q[ui]n um ap
paret duo. Pr[ima] ſumitur ex parte velocit[es] et inordinati mor[
ſue fluctuatio]s ſpiri[uum] deſerentium ſimulacri rei vſiſe. p[ri]ſus eni
ſi q[ui]s pr[ima] ſp[eties] recedat a ſensu com[ui]n in quo ſit iudicium:im
p[ri]ſumitur ſecunda ſp[eties] eiusdem viſibilis delata p[ro] ſpiri[uum]
ſubſquentem p[ro]pter agitationem in ſpiri[uum] viſibili deſerere ſicuit
apparet cum forma ſolis ſuſcitur in aqua velociter fluente ap-
parent eni]s due forma ſolis recepta noua forma in aqua antequi
q[ui]s pr[ima] deſtruif. et ſicuit apparet in gutta velociter moſa: q[ui]n fit vna
linea 2 in baculo ignito velociter circuſucto q[ui]n fit circularis. Hoc
autez accidit ebi[us] iratis et his quibus caput est contſum p[ri]
pter caſum aut offenſoné et quib[ui]ſecuq[ui] et er quacuiq[ui]s cauſa ſit
h[uius] moris inordinatus et fluctuātus ſpiri[uum]. Sed cauſa ſum-
fitur ex parte humiditatis ſeu vapors p[er]ſatis ſpiri[uum] viſibili
lem in daes medieſters vel plures quod accidit eti[que] habenti ſo-
lumodo vnum oculi et hec ſeparatio potest eſſe ante cryſtalli
nami in ipfa cryſtallina et poſt ip[ra]ſus ſicuit accidit in reumatimſis
et in principio aque. T[ertia] cauſa quādo vnus oculus magis
q[ui]s alter cōtrahitur ſim rectitudinem aut p[ro]pter ſalp[uum] illius
muſculi qui eſt ad retinu[m]o oculi aut p[ro]pter cōtraktionem
vnius nerui optici magis q[ui]s alterius aut alterius relaxationem
vnde p[ro]pter brieuitat[em] vie ſimulacrum rei vſe citiis deſertur
per vnum neruius q[ui]s et alium ad ſensu coſe: et v[na]s p[ri]ſo ſim
lacro non corrupto in ſensu com[ui]n reliquiu[m] subſequi. Quarta
cauſa eſt diſcontinuatio neurom[us] optico[rum] p[ro]pter ſalp[uum]
vnius duorum neurom[us] aut ambozu[m] vnde ſp[eties] non vniunt
[ut] etiam potest accidere a cauſu aut a percuſione. Quiuta c[ui]
s[um]itur ex parte vnius oculi cōtěri ſiſu aut deoſum ſicuit in
ſtraſobitate non autem ad latera q[ui]n in hac converſione vnius
oculi ſiſum aut deoſum ſp[eties] delate ad ſensu coſem non
vntuntur in cōntinuctione neurom[us]:fed tranſeunt ſeparate, non
autem eſt ita in contoſione ad latera q[ui]n in hac neurom[us] optico[
nu]s non tantú contrahitur. Et hec eſt cauſa quam aſſignat Aris[te]
les xcc[.]p[ro]blematam problemate.vij. Et B.r. de viſitate parti-
cularum ca[pe]nul[em].liet buuiſmo diſjo[ſutio] multas patiatur inſi-
tiās quas gratia b[eu]nitatis obmoſtio. S[exta] cauſa dicta e ſuperi
ue de intentione iſeu[ba]li quādo cryſtallina e ſi[ut]uata magis ſur
ſum aut deoſum obto. quod credo intelligendum eſſe altera

crystallina non ſimiliter ſiutata.

Superest

B[icere] cauſas corrupte vſionis respectu
motus et quietis respectu prop[iquitatis]
et distante. Caueſt enim quare quiſeſt apparet moſteru en
motus fluctuātus et inordinat[us] ſpiri[uum] de cauſis dictiis
eſt ſuperius. I[hi]s adde multitudinem vap[or]um permitt[um]
ſpiri[uum] qui ſunt cauſe inordinati motus ſpiri[uum] ſicuit in
vertigine et ſe[com]tacia ſuſſicienter dictum ſuit ſpiri[uum] enim ſequitur
motum vap[or]um ſecum permitt[um]. ſed de hec ſuſciant que
dicta ſunt in vertigine. Quod autem moſta apparet quiſeſt
tia non credo cōtingere. Caueſt autem q[ui]n distatia prop[iqua] ap
pareant ſunt cauſe ſuperius dicta: quod magna apparet parua
q[ui]t ſi reſeappeare parue eti[que] distantia iter oculum et re
viſam q[ui]sui ſit etiam magna apparebit parua: et per conſuèq[ui]
res viſa apparetur prop[inquæ]t, et cauſe quare prop[inquæ] appa-
rent distantia ſunt cauſe his cōtrarie. Et forte p[ro]pter h[ac]c
distantia et prop[inquās] non ſunt ſerunt ſensibile cōſe: ſed ad
magnitudinem reducuntur.

Signa

De debilitate vīlus absolute habentur et relatu
e[mi]tque ſi referre nesciat aut ſi forte velles ad ered
lentiam artis ſibi dicere quas egritudines patitur cōſidera ocul
lum et omnes partes eius:q[ui]stom pupilla ſit dilatato:aut conſu
lata:q[ui]s bene ſit c[ui]s oculi q[ui]s bene m[oue]tatur et q[ui]ſidera diſpo
ſitionem méb[oz]um per quos c[ui]s cōtatez oculus poſſet ledi: et n[u]
ſiti parentes ſu fuerunt debilum egritudinem:ma[n]s medicus et
ercitatus ſciet dicere quas egritudines patiatur et quas veriſimi
liter est incurfurus. Si vero oculi ledatur per com[unit]atem
a toto vel a parte cognoscat q[ui] p[re]ceſſerunt egritudines toti:
aut aliciu[m] méb[ri] cum quibus oculus eſt debilitatus: et q[ui]
augentur augetur debitas vīlus. et c[oe]ra minuit et ille n[u]
nuuntur. et q[ui] debitas ſim plurim[us] cōticātur ambibus oculi
imo pluribus ſensibus ſimul. Et ſi fuerint cauſe caleſacientes
et exccantantes apparet oculi cōcauitas et excciatione et leditur in
eiu[m] no ab euacuatione, et q[ui] aere ca[que] et q[ui]c[ui]s et iu[n]tatur a cōtrariis et
interdum oculi apparent albi c[ui]b[us] ſumpto albugineo cum p[ri]us
fuſſent nigri aut med[io]t. Et ſi ſunt cum materia ſicuit in feb[ri]
bus humoralibus. Aliquando com[putur] vſio vap[or]um de
delatis ad oculi ſacientibus eſtillimare aliqued obri: e[mi] co[ſ]az
oculis quod n[ò] est. E[c]o[ra]to v[ho] ſi fuerit a frigiditate et humidi-
tate: et [pp]ieſt q[ui] c[ui]s materia aderit ilſatio oculi et ſorte c[oe]cias. Junak
a calidis et ſicis ienio[ui]o eſione necetur a cōtrariis. Et ſi fuerit
p[ro] co[tit]atem a ſtomacho aderut n[ui]cunemo[to] ſtomachi. Et ſi fuerit
c[ui]s p[er]ſentia materia phlegmatice patieſ oculus imaginations al
bas. Et ſi in ſtomacho fuerit p[er]ſentia cholere patieſ imagina-
tio[n]es, et ſi melacholie imaginations nigra: et ſi plurim
m[ú]s magis ledit ſtomacho pleno viſus q[ui]s vacuo. Et ſic diſcunt
p[ra]materie et alia méb[ia]. Si v[ho] ledatur vīlus p[co]tatem ad
caput hoc declarat ip[er]ſus capitōs diſpōnes p[er]ſentes au p[er]tire
maxime in parte anteriòri ex[n]ites. Et et q[ui]n n[ò] ſolum viſue ledi-
s[ed] et ſim plurim[us] c[ui]s ſensu aut plures. P[er]conit tr. A. caſum ip[er]
lem q[ui]p[ro]cunt n[ui]cunom[us] cereb[ri]o ſat aliquado h[ui]o ocula ap[er]ſi
n[ò] potés claudere palpeb[ras] nec vid[es] ſed auſch[ies] quod eſt. P
p[er] n[ui]cunom[us] cōcicum ſpiri[uum] opticiq[ui] et neurom[us] mo[be]tibus
palpeb[ras] abſeq[ui] q[ui]s c[ui]s cōticem g[nte] pari neurom[us] méb[io]q[ui]
eſſe a cá p[er]mi[t]ina et a p[er]cuffione et filib[?] et cá intrinſeca aut a ma-
la comp[one] frigid[em] et ſic. et eſt quæda p[er]ſes c[oe]gationis. Si v[ho]
ſit in viſu n[ui]cunemo[ti] p[er]lionez neurom[us] optico[re]. L[ap]a p[er]opila-
nem ſo[n]onem cōt[ui]n est ſim plurim[us] viſus ablatus:q[ui]s ip[er]
ap[er]a aſſed ſe, et q[ui]p[er] oppilatione aſſed gravitas fine feb[re] et
euenit ſubito ſim plurim[us] ip[er]p[er] ſo[n]onem: q[ui]nu[m] ip[er] soliatio eſ
ſignu[m]. L[ogn]oſeit tr[ui] oppilatio neurom[us] optico[rum] fricando vnui
oculi et tenédo alteru[m] cōp[re]ſtum et videre vtr[ui] in ocula
poli dilatatio et ſtrictio g[bus] apparétibus n[ò] eſt oppilatio c[ui] p[ri]
ritus ſubere traſeant. ip[er]ſis v[ho] n[ò] apparétibus aſſed oppilatio in
nervi opticiq[ui]: et tu poſſea experire in alio oculo tenédo p[ri]mu
m[um] com[pl]ſum. Si v[ho] ledatur oculu[m] p[co]tatem ad ſecu[d]u[m] par
nervu[m] ſim plurim[us] impedif motu[o]s oculi et euenit ſtraſobitas
et freq[unter] vnui]n[ò]n]eapparet duo ſtraſobitate facia ſiſu[m] aut deoſu[q]a

De debilitate vīlus.

4 i

Et cī fit surſum res vīſa apparet magis ifra. Et cum fit deo: ſu
apparet magis deſup. Similiter ſi fiat ad latus dextru res vīſa
apparet magis in ſinifro et ecōra. Sī nunc agamus de ſignis
debilitati vīſus p[er] effentia. Si ergo fuerit p[er]ter ma[n]a comple-
rionē aut compositionē aut magnitudinem culti aut eminentia
ſenſui notat est. Subtilitas vero ſpirituus comprehēdiur q[ui]
di videm fine perſentatione ſic ecōra in habebītibus ſpirituus g[ra]
ſos reuqirit perutari ak vehemens iutibus et alijndiu obiectus
in turi ad bene videndu. Similiter ſubtiles t[em] tolerant long-
gam mo[ra]m v[ision]iam nec aspectum reru lucentium ad medi[J]us
valde luminofum. ſed ecōra euenit habebītibus ſpiritu[us] g[ra]
ſos male de p[pe] ſic ſubtiles ecōra. ſpiritu[us] autem turbidī male
vident ſin o[es] diſpositionē melius tamen in claro et res claras
q[ui] in obſcuro et res nigras. Et frequêter patiuntur imagina[ti]
nes. Spiritus autem diſgregati cognoſcūtur p[ar] cá ipſos diſgre-
gātes vt q[ui] iter egerut per nu[n]es et diu alpererut res lucētes et al
bas im[edi]tate poſt illud male vident in obſcuro. A. so reddens
rōnēz huius l[ui] [q] habētes ſpiritu[us] g[ra]ſos ſic ſent ſenes bene vidēt de
lōge: male de p[pe] et habētes ſubtiles e[ſ]. Bic[it] q[ui] ſi viſio fiat
extramittido: tunc radius visualis extiens ab oculo et t[ed]ens ad
rem vīſas lōginquās ſi g[ra]ſos eſt ſubtiliter et ad medi[J]us reduci
tur ap[portion]atum v[ision]i. Si ſubtilis eſt resolu[i]t ſed vidēdo p[]
q[in]pa: Si ſubtilis eſt in ſua ſubtilitate cōſeruatur: g[ra]ſos ſi
at ſubtiliatur quantum eſt ap[portion]um pro v[ision]e: quæ habē
tes ſpirituus ſubtiles melius vidēt de p[pe]: ſed habētes g[ra]ſos
melius de lōge. Aue opinio nullo modo ſatuari p[os]t: nam per
radii visualis aut intelligit ſpirituus viſibus q[ui] ſent corpius ſic
manifeſte exp[er]ſi. Iſe ſubhali et ſent ille ſequi q[ui] viſio
non fiat in iſatāmo: iſe exi[get] t[em]p[us] valde magnus. I[ante]q[ui] ſpiri
tus trāſeat ad obiectu valde diſtātus ſic ut ad oblectus enijs poſſu-
corpus eſt poſſint trāſre in plenō niſi c[ui] resiſtēta. Ampli[]b[us]
ſpirituus in tāta diſtātia et in tam frequenti[b]a[ſpecti[b]] debet o[mi]
cōſumi eti: ſic eſent multo pluris q[ui]atitāti: imo q[ui]atitāti im
ſe ſe. P[ri]epterea c[ui] trāſeāt per media diſtěperata vt puta p[er] ſpera
ignis debet cor: u[pi] et ſic viſio ip[ed]iri. Rurſus quomodo hec
corpo[ta]traſent per ſperas c[eli] que nequaqua[ſ] ſolui poſſunt niſi
dareut penetratio corpo[]r ze. Altimo ex flatu v[ēti] debet l[inea]
visualis ip[ed]iri vento ſimul ip[ed]iente acer[em] et ſpirituus. Mon
de re iſa[ta] q[ui] ſit poſſible viſione ſier p[er] exi[tu]r ſpirituus ab oculo ad
re viſam. Si vero per radii visualis eſt intellige ſpeties ab oculo
eremintem ad rem vīſas quod tamē n[ò] placuit ſentitutic[ui] stabit
diſſiculatas eade[m] n[ò] ſoluta quod ip[er] hoc ponédo ſolueru voluit
n[ò] enim ſapparet quomodo ſpirituus g[ra]ſos ſubtiliā pp[er] exi[tu]
ſpirituus qui ſunt intentionales niſibl resoluētues aut nu[n]uētues
de ſubā oculi aut ſpiritu[us]. P[ri]epterea ſpeties intentionales qu[ui]
modo poſſunt ſubtiliari aut i[ng]roſtari. P[ri]epterea ſi ſpeties i[n]en-
tionāles v[ad]at ad oblectum n[ò] p[pter] hoc videbif ſubjectus niſi
ſimiludo vel ſpeties obiecti ventat ad ip[er] oculum coru de v[ie]
ſruſtra in viſione tot ſpeties multiplicari. Si a[utez] viſio fiat in
tus ſuſcipei[do] ſpetie[m]us intentionalib[ui] ab obiectu ad oculum
tranſeuntib[ui]: tunc dicit. A. q[ui] obiectu exiſtente lōginquō crystali
na multum comoteuer q[ui] forſi comotione ſi ſpirituus e[ſ] g[ra]ſos
ſubtiliatur et ad medi[J]us reducitur ſpirituus autē ſubtilis ni[n]mi ſeſol
n[ut]ur: ſed obiectu exiſtēt e[pp]oquō n[ò] ſet glatialis mot[ia] ſo[ſ]i
ſi q[ui] p[er] ſpirituus g[ra]ſos n[ò] ſubtiliatur ſed ſubtilis bene vi-
det in ſua ſubtilitate cōſeruatus: q[ui] opinto niſi haberet. A. et reli-
quos auctores ip[er]a[ſ] ſeſendentes multu videref e[ſ]nean[ò] eniſ
appet[em] q[ui] ex c[ui] p[pter] aspecu[ſ] ad lōginq glatialis monea[ſ] n[ò] ab
obiectu q[ui] eo q[ui] diſtātus eſt ni[n]mi h[er] in glatiale ip[er]mere q[ui] ſi
pp[er]q[ui]u: eſi: z ſe ip[er]m[us] minus comouere[n]on etaz[ia] a lumine
medij q[ui] ſi ſue obiectu ſit p[ro]ip[u]q[ui] ſue lōginquāt i[d]e eſt lumé
alterans oculum glatiale et ſpirituus forſe dicit ſp[er] ſic ſent p[er] Jaco,
bo foriuiſi et q[ui] licet ſit id[em] lumen totale moués oculi afpiſiēte
de lōnge: et oculi[us] afpiſiēte de p[pe]: n[ò] tamē v[erb]os oculi to
lātque irradiātia qui ma[n]io multu radiat. ſub recto[]r u[pi] p[uen]t ad
oculom diſtantez q[ui] ad pp[er]q[ui]. C[ó]tra ſadi ſub radi. ſub recto[]r u[pi]
g[ra]ſos vidēs. b[]. obiectus ad viſiātiai pedale[] z. c[olo] ſimile. b[
ad diſtantiā bipedale: et manifestu[]ſt e[ſ] ab eadem multitudine

radiorum recto[]r illumina[k]a. ocula[]r simul vidēs. b. z. c[olo] p[er]teres
radii radiſtates in medio luminoso p[uen]entes ad oculi ſub forma
pyramidis p[uen]iut ad oculi: g[ui] o[es] tales recti p[uen]i
unt ad oculi. g[ui] n[ò] mai[J]or: q[ui]tatas radio[]rum recto[]r peruenit ad
oculam vidētio de lōge q[ui] de p[pe]. Aſſumpt p[ra]baf p[ra]ſi: e[ſ] de
radii z ſpetieb[ui] visibiſis: z[ante] oculo fixo ſin vn[ui] ſitu ele
uato viſibili: aut e[ſ]p[er]ſso aut lateraliter moto: intra tamē diſtatiās
in qua videri poſſu ſemp ſpeties recte p[uen]iut ad oculi: ergo
erit ita de alij[s]: ſic etiā in speculo o[es] ſpeties obiectu[]r q[ui]oq[ui]
situa[]r et o[es] radi[J] venientes ad speculum recti p[uen]iut ad
ip[er]i: ergo oculo ab equali q[ui]atitate radio[]rum recto[]r irradiat
ſiu videat de p[pe] ſiu de lōnge. P[ri]epterea ſi fierer viſio in me
dio obſcuro obiecto eriſtete in claro ſic ſut poſſibile n[ò] appa-
ret q[ui] habēs ſpiritu[us] g[ra]ſos deberet meli? videre de lōge q[ui] de p
pe q[ui] ſpirituus ſui non ſubtiliare[m]ur a lumine medij. Et in hoc ca
ſu h[ui]s ſpirituus ſubtiles debet longuus videre: q[ui] habēs ſpirituus
g[ra]ſos: q[ui] ſpirituus ſui ſubtiles in medio obſcuro z frigidu in
ſua ſubtilitate cōſeruabūtur et g[ra]ſi non ſubtiliab[ui]n: imo i[ng]roſa
buntur nec etiā p[ot] d[ici] q[ui] ſp[ur]s magis ſubtilien[]p[er]t obri lō
ginque q[ui] pp[er]q[ui] pp labore[]e q[ui] tāta labor: z difficultas ſit vi
dere longinqua magna ſic p[er]p[in]qua parua q[ui] ſo placuit Jaco
bo foriuiſien: imo equalis diſſiculatas e[videre] quec[ui]s obiecta
nimis de p[pe]: ſic ſic ſic ſic ſi longe q[ui] neq[ui]s pp ni[n]mi p[ing]taſt
neq[ui]s p[er]t ni[n]mi longinq[tatem p[ui]t v[eri]g in vidēdo de p[pe]:
de lōnge ſp[ur]s equal q[ui] ſubtiliari. Lattitudines. n. diſſiculatis
v[ision]i: p[in]p[in]qua et remota ſunt c[ui]tque c[ui] ambē de n[ò] gradum
potěſte vidēdi terminem. Altio ſi p[er]t v[ision]e ad longuina[]
ſp[ur]s g[ra]ſos ſubtiliare[]ſektuq[ui] immediate poſt illud c[ui] factus
e ſubtilis debet b[ui] videre de p[pe]: c[ui] z[ui] oppoſtu[]r experimur.

Solent g[ui] q[ad]a p[er]ſpectui ſolueri dicētes q[ui] q[ui]to conus p[ir]ami
dis rei v[ife] e[ca]u[i]t: t[ato] magis ip[er]mit in viſum z ſp[ur] viſibule
mapi[]z debilitat. z[on]us p[ir]ami[dite] obiectu q[ui] e[diſt]anſtus
t[ato] e[ca]u[i]t: ergo q[ui] e[diſt]anſtato t[ato] magis ip[er]mit in viſum
et debilitat ſp[ur] viſibulem. z[ui] ergo ſp[ur]s ſubtilis ſit debiliz: ſp[ur]
tu g[ra]ſos magis debilitatib et diſtātia obiectu q[ui] ſp[ur]s g[ra]ſos
quare n[ò] p[ot] ita de lōnge videre ſic ſp[ur]s g[ra]ſos. Econtra
a[ut] obiecto ap[por]inquante conus ſue p[ir]amidis e[ob]tuiſi: z
p[er] ſequēs minus imp[em]ens in oculi z p[er]p[er]terea c[ui] mo[zi]pp[in]
g[ate] ab oculo ſp[ur]s ſubtilis poterit videre[]t parua ip[er]ſiſo ſu
ſic ad v[ision]e non a[ut] ab oculo habene ſp[ur]s g[ra]ſos c[ui] mat
ior p[ca]ſanda v[isione] necerſaria q[ui] imp[er]ſi. S[ui] z[ra] ſequeret
fieri saltu de extremo ad extremi fine medio z latitudine actioſ
ſubito dep[eri]q[ui] p[zi] q[ui] obiecto ab oculo receděte donec in fine
hore n[ò] videakam p[um]tue intendif p[or] to[a] h[ore] ip[er]ſiſo obiectu
in oculi q[ui] tr[em] in fine h[ore] eſt ſub n[ò] gradu: Sebo ſequi q[ui] h[ui]s
ſp[ur]s g[ra]ſos videt er obiecta minora q[ui] habens ſp[ur]s ſubtiles:
conſequēs c[ó]tra experientiā. P[ro]baf conſquentia q[ui] q[uato]
oblectu eſt minus conus ſue p[ir]amidis e[ca]u[i]t: cetera paru
bus z p[er] ſequēs magis ip[er]ſiunis iurta r[ſion]em h[ac] ergo ze.

P[ri]epterea lucid[ui] ſine alb[ui] q[ui] eſt. pp[er]ingus oculo tāto agen
ti ip[er]mit in oculum g[ui] r[ſio]n[ui] ſalita. Et firmat q[ui] o[is] actio p[it]
ſtagit et debita[] approximatione e[ag]étis ad paſſum. S[ui] q[uato]
obri magis ap[pro]p[in]quat oculo magis ſibi ap[pro]ximātque ze.
Auiſa clarifiſmus docto[]r resoluſt hos effectus in coru-
gationem papille. t. partis cornee et direc[to]p[ille]: vel papille
i. foraminis vucc. v[ae] q[ui] in pleris[]o q[ui] ſient in senib[ui] coruſat papilla
er ap[ſumptione] humidis ſubſtatiſtific: quap[er]t p[er] mino[]z: S[ui] q[ui]
libet parte[] ſui. In his g[ui] conus p[ir]amidis rei v[ife] e[n]o ſuſcipit ni[
s]i in parte n[ò] coruſugata q[ui] parua e[ſ] n[ò] p[ot] ſuſcipit ni[n]ſi ſu paru.
nunc a[ut] q[ui]to res v[ife] e[diſt]anſtato t[ato] conus ſue p[ir]amidis e[ca]
acu[i]t: z p[er] ſequens meli[] ſuſcipief in parte n[ò] coruſugata paru
ua z p[er] ſequens melius vident de lōge q[ui] de p[pe]. Contra
quelibet pars papille ſue coruſugata ſi n[ò] coruſugata e[ſ] diapha
n[ò] ergo in qualibet parte z in tota ſup[er]ſiſque ſuſcipit con[] pyrami
dis. tenet coſquentia z aſſumptum manifeſtus e[ſ] ad ſenſum.

Secundo ſequeret q[ui] debet melius videre obiecta parua q[ui]
magna. E[ſ]olequens c[ó]tra experiēt p[ra]baf conſquentia q[ui] eo
nus pyramidis obiecti parui e[ſ] mino[]z z p[er] ſequens melius ſu
ſcipietur in parte n[ò] coruſugata. Tertio ſequeret q[ui] iſti debetē

g w

["De debilitate vifus.", "curarip humectantia cœsequens extra expientiam, nam curarip\necficantia. Quarto q. ethicus senectus aut cœsumptus et\negritudine ex simili fundamèto deberet melius videre de longe\nq[ui] de p[ro]pe; sequens est corra expientiam etc. Quinto hec opi\nnio è iuſſicens cujus reperiant tuuenes melius videntes de lon\ng[ui] ce q[ui] de p[ro]pe et corra aliquo quorum effectu causa nò p[ro]ſolutin\nin corzugationem aut nò corzugationé pupille. Item sequit q[ui]\nsenes deberet que bene videre obiecta mino[ra] ſua pupilla: ſiſt\nliuenes corra expientiam. Illeque autem error: q[ui] resoluerant h[ui]\neſſe in ſp[er]s magnos et paruos tunicas et humores groſſos et\nſubtiles facile depeſchend. Credo igi[que] aliter e[que] videtur, p[ro]\ncuius rei declaratione p[ro]ſuppono p[ro]mo vifionem fieri p[ro] pyrami\ndem veniètem ab obiecto ad oculum corriſbas est in obiecto;\ncuni in crystalloide, hoc ſupſoſum còter ſentiu[que] p[ro]ſpe\ncuti. Sedo ſuppono q[ui] obri p[ro]t esse ita distans vt nò videa\ntur eo q[ui] conus pyramidis nò attingat ad cristalloidem in qua\nſit viſio. Et ſi attingat ita debiller ipzimit vt nò ſufficiat ad viſio\nnem. Silr obri p[ro]ſteff est ita p[ro]p[er]quù vt nò videat eo q[ui]\nnus pyramidis l[ux] p[er]niat ad pupillam n[ò] t[em]p[er]n ad crystal\nlovidem ſub ſoema pyramidus ipedibus a ſoſamine vuee ut ſi\np[er]niat ita debiliter ipzimit vt nò ſufficiat ad cauſandù viſione\nh[ui]c ſuppoſitù expientia probatur. Tertio ſuppono q[ui] reſpe\ncuui cuifecùs obiecti viſibilis est ſignáda certa diſtácia in q[ui]\nopti me videri p[ot]est: ita q[ui] nec ſb[ar]mò illa nec ſb[ar]mò in cœdes\nmedio ita bene videlicet p[ot]est: que diſtácia non est e[que] reſpectu\nomnino oculoq[ui]. Et enim reſpectu. A[bi] objecti pedalium diſtania\nſit optima oculo temperatiffimo habentib[us] ſp[er]s fatis multos me\ndiocriter subtiles et optime illuſtres cuj[us] ceteris cùrcustantíuſ faci-\nentibus ad optimá viſione. H[ui]s diſtácia requiritur habeti\nſpiritus groſſos cuj[us] q[ui] maio[ra] diſtácia obiectu[rum] ſoſtius impri-\nmat in oculu[rum] et mino[ra] diſtácia requitur habeti ſpiritus subtiles\ncu qui mino[ra] deboiſi: ſiat ipziffio. Quarto ſuppono quod re\nſpectu cuuiſecùs obiecti è ſignáda certa diſtácia in qua illud ob-\ntecu[rum] ex natura ſua ſoſtiffine ipzimit in oculum ipzessione facie-\nte ad viſione et oculum debilitante: q[ui] non p[ro]uenit níſi q[ui] reſpe-\ncu cuuiſecùs obiecti est ſignáduus conus ſue pyramidis diſtermi-\nnáte acuitatis cuj[us] qua optime ipzimat in oculu[rum] ita q[ui] maio[ra] aut\nmino[ra] n[ò] ſi ita ipzimeret in oculum. B[ec] per experience patet et p[ro]\nte ſequitur ex ſecundo. Et hec diſtácia non est ſilla de qua dictu[\nfiuit in tertio: ſita enſis diuſerificatur ſim diuſeritatem oculo[rum]\nbec vero est ſna et e[que] re naturali rei et respectu oium oculo[rum]\nb[us] p[er]emissi ſolitur problemat: n[az] respectu cuuiſecùs viſibi\nliu habentib[us] ſpiritus groſſos requiritur illa diſtácia in qua obie-\ncum ſoſtiffime ipzimit in oculum ipzessione faciète ad viſione\noptimá illius obiecti ab oculo q[ui] ſpiritus groſſus n[ò] ſ facile pati\nmur ad obiecto. Et hec diſtácia est maio[ra] q[ui] requiritur oculo\ntemperata ad viſionez illius cuj[us] mino[ra] ipzessio ad e[que] cœus optimas\nvſioné ſufficiat. Et que requitur oculo téperato est maio[ra] reg\nſita habentib[us] ſubtiles: huic enſis valde parua ipziffio ſui\nſuit ad viſionez: et a magna oculus debilitaretur. C[ui] h[ui]c tamé\nſtat q[ui] oculus téperatus melius videret in omni diſtácia q[ui] h[ui]s\nſp[er]s groſſos: et q[ui] habens ſp[er]s ſubtiles. Et similes ſoluto[rum] affi-\ngnanda respectu habentu[rum] tunicas et humores groſſos aut ſub\ntiles. L[ox]ra ſequitur q[ui] oculus ſp[er]um ſubtilium debeter vide;\nre ad maio[ra] diſtantiæ q[ui] oculus ſp[er]um groſſer q[ui] ultra diſtá-\ntiam in qua oculus ſp[er]um groſſor etigés ſoſtiffimà impſioné\noptime videt remittit imp[er]ſio v[er]q[ui] ad n[ò] gradu ergo erit deueni\nre ad ipzessioné optime p[ro]positionatá oculo ſp[er]um ſubtilium.", "Ad q[ui] d[omi]n q[ui] no ſolus ſufficiet determinata ipzessio ab obiecto ad bene videndùs ſed et determinata coni acuitas oculis app[or]nonata. Exigit aut oculus ſp[er]um ſubtili[rum] conum obſtutiòre et oculus ſp[er]um groſſor conu[rum] acutioré et temperatus mediùi iter hos. L[ox]ra ſequitur q[ui] oculus ſp[er]um groſſor p[os]ſet videre obiecta mag[ie] parua q[ui] oculus ſp[er]um ſubtilium poſſit exigét conum acutioré: nam q[ui] obri est minus ceteris paribus coru[n]us est acutior. Megaf ad q[ui] deducit: nam l[ux] rón[e] coni acutio: riis deberet melius videre t[em]t deficit ipzessio ſufficiens qu[em] d[omi]n est ſotis in oculu[rum] ſp[er]um groſſor: et debilis in oculu[rum] ſubtili[rum]. H[ui]to enim obri est minus ceteris paribus tato minus im", "p[er]miſt, ſed vbi obri p[ar]uſi ab vtr[us] videri p[os]ſet maio[ra] diſtan\ntia exigeretur oculo ſp[er]um groſſor q[ui] oculo ſp[er]um ſubtilium.", "Et ex h[ui]c opinione iſtur q[ui] n[ò] omne agen[ia] q[ui] eſt ip[pi]\nquiis paſſo tato ſoſtius agit[ui]s enim illud ſit verum in actione\nreali n[ò] est p[er] veri in actione ſpirituallt vt docet expientia.", "### Signa", "debitatis vifus p[ro]pter n[oc]umenta tunicar[ui]t aut", "humoz ſumuntur ſicut statim in exempo decora\nrabo occurrit tibi fortes conquerens de mala valitudine oculo\nrum debes iſtur ipſum oculum diligenter aspicere notando c[ui]\npositionem q[ui] eminens ſit et q[ui] magnus. Auod ſi videreſ emi\nn[ati]nem p[re]ter modum ac magnitudinem nunciare potes ſoſtius\ne[que] debilium oculo[rum] et procluìve in multas p[as]ſiones de reple-\ntione et q[ui] ad p[res]ſens non h[ui]z p[er]ſectum vifum. P[o]ſtea etiam ac\nſidera v[er]tum oculum ſit ſtraſoſus et ſi ſtraſoſitas ſit ad latus de\nxtrum t[em]c n[unc]ia ſibi: q[ui] reſe v[ide]t debent ſibi apparere mag[ie] in\nparte ſinſtra q[ui] ſint et ſi ſtraſoſitas ſit ad ſinſtrum n[ú]cia oppo\nſum. Si v[oi] ſit ſup[er]m et notabilis res debent apparere ma-\ng[ie] deoſum q[ui] ſint. Et ſi ſtraſoſitas ſit deoſum n[unc]ia contra\nv[er]tum etc. Et ſi ſtraſoſitas ſit ſup[er]m aut deoſum notabilis in\nv[er]tum etc. ocula v[er]t i[n]a res appaidebt due. P[ost] hoc confidera bil\npositiones ſingularum partim palpeb[ar]um carnis lacryma\nn[ui]s coniuncti: et ſi que erunt dispositiones p[re]testaturalee n[ú]\nciare potes n[ib]il interius cum iſter ſubiacent. P[ost]\nhoc confidera corneam nun[ic]uid habeat p[u]ſutam y[el] v[lc]us q[ui]\ncomprechenduntur et ſignis ſupraſcriptis in ca. ſuo. Si v[oi] n[ul\ns[ui]to ſumbo habueram confidera nun[ic]uid ſit aliquod vestigii\nin cornea et etiam ſi est cíciratu[n] n[unc]ia p[re]ceſſeſſe v[lc]us. Si v[oi]\nalbedo alterius generis iſe paſſus est deſulcus humiditatis\nad oculum p[er]cuo reſolutionem hec macula remanſit, et ſi\nh[ui]uſmodi macula quecumq[ui] ſit non ſit ex ſ directors pupille n[ul]lo\nmodo vifum impedit. Si v[oi] ſit ex ſ directors pupille occupens totam\npupillam confidera an ſit peruia aut non. Si enim fit peruia\np[ote]s n[unc]iare q[ui] apparet vt videat per quod[da]z velum: et ſi est\nalba obiecta apparente alba: et q[ui] citrina citrina et q[ui] rubea v[er]t in\nt[ar]bati rubea: et ſic de ſingulis colo[rum]ibus. Si v[oi] non ſit peruia\nſp[er]tendom. Si v[oi] macula illa in peruia occuptum medi[que] p[u]\np[ille] ſolum: dic q[ui] omnia obiecta apparent in medio perſo[ra]tã.", "Si v[oi] ſit in latere d[ext]ro pupille obiecta appareb[ut] diminuta in latere ſinſtro. Et ſin latere ſinſtro appareb[unt] ex oppoſito diminuta. Et ſi in parte ſuperiori aut inferiori obiecta ſimiliter appareb[unt] diminuta in parte ſuperiori aut inferiori. Si vero nullam ſinſto[rum] fuerit confidera an ipſa tunicá cornea ſit bene peruia: an non: q[ui] ſi non confidera v[er]tum p[ro]ueniat ab humidi tate ſuperflua quod declaravit quia ſensa eſt: oculus plenus et multe humiditates q[ui] ſoſuunt a capite et oculo q[ui] p[re]ceſſerunt cauſe replentes tunc dic ſibi q[ui] diminut[em] videt ac ſi per veli apſi ceret. Et ſi illa in peruitæs multum aucta dic ſi p[ar]tatur im pruènientem ex ſreflexione luminis crystalloidis ad nubé cau li. ad humiditatem que est in cornea aut in albugineo ſiut in majori mundo fit iſris ex ſreflexione radiotum solariam a nube ſibi oppoſita. Si v[oi] in peruitæs cornee p[ro]uenient ex ſicuta: tunc apparet ſicut co[ng]ugata oculus diminutus cum pauca et ſuſione humiditatum ab oculo q[ui] z[ere]b[us]: et t[ur]que n[ib]il habet n[ib]il q[ui] diminut[em] videt ac ſi videret per velum vt ſupra. P[o]ſtea c[ui]s ſidera pupillam. I[no]ſo[ra]n v[uee] v[er]tum ſit dilatatum aut conſiri et p[re]ter modum. Auod ſi extreme pupilla dilatata ſit aut conſtricta ſere n[ib]il videbit. Si autem notabiliter dilatata aut conſtricta non tamen extreme videbit omnia maio[ra] q[ui] ſint p[er]ter conſtrictionem: p[ro]pter dilatationem vero omnia mino[ra] q[ui] ſint. P[ost] hoc confidera nunquid videatur homo oculi. I[no]ſo[ra]n ex ſaſpiciens in oculum. Auod ſi non videtur tunc iſtud est aut er defectus cornee aut albuginei aut crystalloidis et tele arane. Si quidem videris corneam obſuſcatam non ſolum ex directo pupille ſed in alijus partibus argue q[ui] ſit ex n[oc]umen to ei. Si autem videris corneam bene peruiam argue albæ n[unc]ium turbidatum vel telam araneam vel crystalloidem inter que distinguitur querende e[gr]um an appareat ſibi nub[eb]es p[ro]bibens v[is]ſum et t[ur]que est ex n[oc]umento albuginei obſcurat: y[el]", "Opi. De Tof.", "Aui, nunc etiam cœnam viderunt, p[ro]p[er]que enim viderunt, etiamque hominum et albi hominis viderunt, et albi hominis viderunt

De debilitate vīlus.

4 2

det enim parum aut nihil. Si autem non viderit nebulam et non apparet homo oculi vt supr:a.tunc iudica turbidationem te le arance et crystalloidis. Pro quo scendendum q homo oculi sive idolum oculi quod est forma aspicientis est in tela aranea per quam reflectuntur species aspientis in oculum vt et apud Haliebatem tertio theorie et apud. B.v.c.de vilitate particulari serto capitulo.cuius hec est littera. Pupille idolum. In hac te/ la aranea velut in speculo quod confitit: est enim lenis et mi cans super omnia specula. Sed contra sequeretur visionem non perfici in crystalloide cuius tamen oppositum omnes ar- bitrantur consequentur p:obabitur quia si a tela aranea que est ante crystalloidem reflectuntur species vifibiles sicut in speculo ergo aliququaliter terminat species vifibiles sicut et speculum: er- go cam non perfecite transeant ad crystallinam non siet visio p fecte in crystallina. Ad quod dicitur q in superficie crystalli ne cui hec tela aranea tenuissima est imediata perficiunt vīlus et simul ab hactela et superficie crystalline reflectuntur species et sunt causa apparitionis hominis. sed banc. B. appr:optant te le aranee tanq: parti dempfiotti, neq: etiam valet argumentum reflectuntur aliquateril species per telas araneam.ergo non. træ seunt species sufficientes pro vifione ad crystallinam. Nam a quocunque membro fiat reflexio: certum est etiam species tranſi re per neruos opticos ad senſum communem. Si autem nulli ſtoſtum no cumentorum que dicta ſunt apparet uti aspicienti in oculo: tunc considera vtrum no cumentum ſit in neruis opti- cis et tunicis ſequentibus crystalloidem: et tunc facias experimè tem de quo ſupra a pupilla per confrictionem et alterius oculi compreſſionem dilatetur et stringatur an non. Si non tunc argue oppilationem in neruis optici as in tunicis posteriori bus oculi et nuncia ſibi ipſum non videre. Sed inter oppilatio nem nervorum et tunicarum discernitur q: si ſubito euenit et ab lata ſit visio ſubito est in neruis optici.s. si vo paulatine est in tu nicio posteriori. Sed in qua ſit effecte compreſſendere Cognoficur tamen causa nocumenti an ſit mala complexio an apofemia. et etiam que species male complexionis et apofemia tis per ſigna horum propria ex capitulis generalibus perquere da. Quod ſi viderit oculum bene diſpoſitum ſm omnes par- tes apparentes et vides ipſius debitem motum non strabofita tem non oppilationem iudica ipſum effe fanum niſi forte habe ret imagines per effentiam aut per communitatem de quarum ſi gnis infra dicitur in capitulis propriis, aut niſi forte haberet doremolozem qui per ipſum a medico cognoci ſon potest, aut forte ynium apparet duo propter aliquas ex causis ſupra ſcriptis que vifui non ſubiacent, aut niſi haberet diminutam visionem cau ſa ſpirittum de qua ſupra. Aliai ponendum in prætica est vt per ſigna propria diſtinguamus inter caufas colozus oculo per ſicamus effectus in propriis caufas resoluere et eſideſ curam adhibere ſi oporuerit. Si ergo occurrens tibi habeat oculos glaucos debes considerare primo an coloz: cuius toti albedini oculi debemus in dominio complexionis plegma tice corpoſis et humorium resoluere. Si vo non habeat simi ſem colozem in cute aut in pilis debemus querere aut hec glan cedo ſit contracta a generatione an ex tempore propter aliquas diſpositionem precedentem. ſi ſit ex tempore et habeat oculos aliquateril concavos. ſ.magio ſonſueto et exſiccatos prouenit ex diminutione humous albuginei precipue ſi non videat ita bene res splendentes et in claro sicut consueuit. Si vo hec al bedo ſit naturalis quérerudem est an bene videat in omni diſpo- sitione an non ſi bene est illa albedo ex altera duarum caufari: aut ex multitudine ſpirittum et claritate aut ex magna relucetia crystalline inter que diſtinguitur.nam si fuerit homo habi tudinio bene colozatus abundans in fangune et ſpiritu: credet eum et illam glaucedinem prouenire ex multitudine et clarita te ſpirittum. Si vo haberet diſpositione bis còtrarias pro- venit et slucentia crystalline. Si vo non bene videt in omni diſpositione: ino melius in obscuro q: in claro potest ex tribus causis contingere aut er paucitate albuginei aut ex parua nigre dine veeut aut ex magnitudine crystalline: ſive pone etus versus

partem anterio:em oculi inter que diſtinguitur: q: si ex paucita et albuginei oculus apparet concavus depeſſus non plenus.

Si vo er paucanigredine veeut aut ex defectu crystalloidis hoc non apparet. sed inter illa duo diſtinguitur q: cum crystaloides est magna aut posita verſus partem anterio:em appa- ret albedo oculi cum reducta. Si vo ſit ex defectu vee ap paret oculi albedo ſine reducta, ſed inter magnitudinem crystaline et positionem eius verſus ſuperciem oculi diſtinguitur q: quando est locata multum verſus ſuperciorem videt nigra. bene etiam in obscuro.alba vo male etiam in claro. Sed q: do albedo prouenit propter magnitudinem crystaline equali ter bene aut male videt in claro et in obscuro. ſed tamen no ita bene videt in aliqua diſpositione sicut est conveniens. Et er si gnis contrariis ſi consideraueris ſigna diſtinctionis caufarus coloz: nigro: compréhendere poteris. hec dixi que nungq: legi neq: audiri. Tu aut si in aliquo est erratum coriſge te.

### Pronofica

Defectus vīlus per coitare ad nervos opticos ſm plurimùs unremediabilis est niſi in trib aut quattuor dieb: coriſgantr. Secuſus defect: vīlus ppter paucitate: ſpiritu: et cauſas inaniétis est deterior: q: ppter groſſus eorum et cauſas replecte. Tertius debilitas p: ueniés ppter crystalloidè et telam araneam est deterior: ceteris et minus coriſgibilis.

Almanfor.

I cum debilitate uil huiditatis ſigna appa ruerit manifeſtque in têpoze famis et exerci tij paruper diſsoluit: pilule cochie multoti ens affidie erut tribuende. Autrimetùs quoq: patien tis deſiccatiui: effe debet. Et eger ſepe vomere cogen dus e. pulueres etià deſicati oculis ſut imittèdi. Jo.

Sic capitum diuidif in tres parte. In prima partu cur: debilitatis vīlus ppter humiditate: phlegmatica exiſtentes in to to aut in cerebro aut ſto aut alio mebro oculis etuq: coicatate ſub et etiam de: chri:ehEDITOR cura illi: que est ppter turbulans et groſſit iem ſpiritu: In ſecunda parte iepiente ibi. Quod ſi cum predicta. Ponit cura illius que prouenit ex inanitione totius et exſiccatio tunicarui et huid: oculi necn: er paucitate et ſubſitate ſpùm. In tertia ibi. Confectio alcohol. Reuertif ad po mendum medicinas locales ponédas in oculo p curatione de: bilitatis vīlus ex replezione a cui: cura incipit in p[ri]cipio capituli.

In prima parte oia clara ſunt niſi q: quibus ſolus ponat medi cina: enacuátes: huiditates phlegmaticas. ſ.pilulas cochias et nò ponat digeretia vt breruiti idulgeat: dat t: ea i: telligi: quoz: ſuperius multiplicé poſuit ſcriptionem ad q: recurre. Intellige etià d: vicit. Eger ſepe vomere cogéduis: eſt. ſ.c: facultate donec eub: et materia phlegmatica ſt:om replés oculis còcías ſit educta: vomitus enſiz yéliutus facit oculos exire ipſos oblitáis et mate riáis ad ipſos p[er]cipitis: p[er]opterea oculi in vomum ligandi ſunt. Autrimetùs patiétis debet effe deſicatiui: q: pauci: tum q: actu et potéat: ſicqu: q: p[er]op: a nimio potu et brodalib: est cauèdi.

Almanfor.

Quod ſi cur: p[er]dicta egritudine affuerit ſicitas et corpoſis obſucatio nutrimetùs erit augendù et vinù in potu est tribuedum ac ſuper capit: ipſus aqua tepi da fundéda: et incurario: ſup e:as facièda: balneum p: terea ingrediatur in quo tamén no multum ſudet. Ma ribus quoq: olei: de amigdalis dulcib: atq: auribus est imittèdi. Oculis vero mulcéris adoleſcétis qua q: die est inijiciendù quod etià frequenter fieri conue nit. Hec vero obilitatis vīlus species for:io: fit in te p[er]pore famis et du: vêter vacuus fuerit. Jo. Et.

Ponit cur: debilitati: vīlus còungétis ex: ſicitate ad qua: ſequitur corporie obſucatio ſan. et ſpiritu paucificatis in qua lac inponendù est oculis. Adoleſcétis debet eſſe q: magio hu midium magio viuſicum et ſpumolum. Amplius ſpiritus et oculi los confortane.

Almanfor.

g iij

De debilitate vīsulī.

Coſectio alcohol quod valde acuit vīſum qui cā
humoris debilitat. R e c i p i t u t i e a b l u t e s i c c a t e . 3 . x x .
deinde extrahat succus ſanfuci viridis: et p nocte vnā
reſidere dimittat et coled et quo tutia cōspersa dimitta
tur quouſaſ ſiccurit poſtæ teratur: deinde ſumantur
3. piperis ni. macropiperis chelidonie oiua. 3. ii.
falis armoniaci. 3. j. c. tutia fuerit. 3. xx. poſt hec oia te
rantur et er ſucco teneri ſeniculi conſpergāt et ſicca
ta iterum ter antur et reponantur: et cum necesse fuerit
oculis immittatur ad hoc præterea valde confert ſieſ
de ſellibus.
J u. A r.

Audivi dicit in tertia parte notu est, est enim puluis iste erſc-
eatiuus resolutuus vapōr et humiditatis turbide et iſpius cum
lachrymis educuus et cù hoc igaſditur tutia et chelidonia ocu
lum ſeſtantes. Collpria et de ſellibus et quedā alia p ampliori
doctrina ilio adiugatur etc. (Cú debilitas vīſus dupſt eneni
at p eſſentiam et cōſitatem: 2 ab ea. 1. que p cōſitatem evenit est in
choādum, et pmo ab illa cuius cā est totus corporis repletus:
aut alicui? particule oculis cóicantis maxime ſtomachi cerebri,
et neuropōr enim comunitate frequētius vīſus debilitat et
comunitate alioſo membōr marine ſtomachi: cù vapōr multi
tudine tum viarù latitudie: numq directe reſpiciu oculos et par
tem cerebri anteriori. Cuius curatio qnq exerit intentiones
curatiuas. Prima euacuat. Secuſa diuertiſt. Tertia regit mem
brum mittēs. Quarta oculuī confortat. Quinta ordinat debittu
regimē ſer reru s naturali. Prima qdem itentio ſi cau-
sa repletionis fuerit ſanguinis q dominat perſicitur cù phlebo
tomia aut alia eſuone buic. p. p. p. p. p. p. p. p. p. p. p.
hemo: ydorāt 2 menstruſi q. eorq retentio fuerit c. 2 ſimiluer
cum eſuone cuicuſus humoris cuius cā oculus debilitat de qui
bus oibus necno digeſtus ſuperius ſufficienter dictum ſuit in
pluribus cauſis: 2 si materia fuerit in ſtomacho p. u. c. ſeuittu
ſed leuiter iteratis vicibus ne vomitus ipetuſus materias ad
oculos cipcritet et i pōs debilitet. Seca itentio perſicat cum ſri-
cationibus vīſoſ clīsteribus crurium lotionibus. Jſt eſi pere
duret cù phlebotomia venarū necre et 2 ſunt poſt aures 2. c. vt. 3.
in ophthalmia: aut in bis locis ſanguifuge applicent. Súmo-
pere tì cæu a numia ſanguinis eſuone: nam spuſ paucitanciu
quor magna copia e nectaria ad vīſus forſtitudines. Si vò
materia fuerit phlegmatica aut alteri? generis diuertenda caput
purgijs maſlicatoijus gargarilmatibus. Caputpurgia tamé
p nares poſtponanſ qubum possiblē e. Altimo vò hie ſo ſuffi
cienti? ſiat cauterijs aut in occipit aut in occisione potentiore aut
actuale qb melius e de quo ſupra. Tertia itentio. 1. médi: cói-
cantis regimē et maxime ſtomachi p[ic]ſic cum forſtantiibus dige
diſiue et: 2 arcentibus vapores a capite p[im]ſa eſuone ad quod.
in cā frigida optime ſoſert trifera mino: 3. Item keboli códiu: 2.p
p[ic]re in mane ſumpti. In calida vò trifera deſcriptio meſue in
cap[ut]o de debilitate vīſus c[ui]ſ est h[ic] textus. Sabo: p[er]trifer
mibilis vīſum cōſorſas cuius accidit impedimètum p[er]tfer
fumos ignitos cholericos aut falſos et c i p[ie]ſſio forſis: reducit enim
oculos ad ſoſmā vigore: cæque fecſſate. R. myrobalanu: citrinu
rum kebulo: 2 in d[io]p ana. 3. ii. j. bellirico: emblicco: ana. 3. ii.
j. succari. 3. v. j. tere in vale lapide: 2 funde luf iſm aque. kontijs
clare aspergendo paru poſt paru: 2 hoc fac per tridu: deinde p
mutte erſiccari et poſtæ ſparge ſuper iſm distillado er oleo ro.
amidgalaru: 2 cōtere p alios trest: 2 iterum pmitte erſiccari. dein
de accipe roſaru ſandali cubebe machasari. i. ſandali citrinu: coz
dument ana. 3. ii. j. spodij macis ana. 3. j. ſuc. i. galie muſchate. 3. j.
j. deide accipe succari albi. 1b. j. 2 ſat et ex eis formularis ſiles au
lanis: et da quolibet manu a. 3. ii. ad. 3. ii. j. cù aqua calida. Etin
hac cā optime cōſert succarum ro. 2 myrobaſ: citrinu condutl.

Quarta itentio p[er]cui c[ui]ſ c[ui]ſ bis q in oculo ponuſ componem
n[ui]tate cōſerantib: 2 ſeruatibus et curatiuus ſi qd necumèt
imſſum ſit et sp[er]t 2 bumores ſtratitib: er q[ui]bus est aqua cói
tatia facta ex ſeniculo berbena roſa chelidonia ruta p distillato
nem aut decoctione: 2 in cā frigida optime ſoſert collryu: et lami

nis aurī ſupiſus deſcripti: in ſeruatione oculi. Aliud collyrium
in cā calida deſcriptio meſue. 2 p[er]ſoſat enim vīſum debile: et ſed
multitudiné: lachymarj. 3. antimonij: lon: et p[ar]satii in a[gu] plu-
niali circa vies. 3. xx. tutie p[ar]sat climie. i. p[er]ume argenti vel aurī
ana. 3. v. marchaſite. 3. iiij. tere vnüque dq3 p ſe et tere ea bene p
s plurimos c[ui]ſa p[lu]nali multieti: donee ſiccent a[gu] c[ui]ſe deinde
teran[que] c[ui]ſa aqua ſeniculi multoties c[ui]tinuitate d[ier]ui ali
quoq ſi[mi]t donee erſicent. Tertio vo c[ui]ſa aqua ſanfuci. Quanto
c[ui]ſa aqua rute. Quinto c[ui]ſa aqua chelidoni: deide erſicent: et ad
datur c[ui]ſe eis ſedenegi p[ar]satii. i. lapidis hematitis et croci ana. 3.
j. margaritaru: n[ò] p[o]ſotararu. 3. iiij. muſchi. 3. v. tertia canſore. 3.
j. p[ro]ſi p[er]pta in moſtato c[ui]ſi p[ar]tus: deinde adde ſumac. 3. j. te
re v[es]q[ui]o erſicentur et fac alcohol et administra mane et ſero-
q[ui]m: p[er]batum est et erptum. Audivi s[non] velueris iſp[er] admini
ſtrare in forma alcohol diſtěpera c[ui]ſa ro. aut ſeniculi iſm q[ui]
est p[ueni]es t[uo] p[os]pito etc. Quinta itentio compleſt vt infra-
sit aer temperatus aut paru a tempere declinās iſm exigentiam
dispōnis corrigide vitādus e[ra]que ſumos v[é]toſus nebulosus
valde clarus et numiui obſcurus habiteq[ui]s i domo n[ò] alba neq[ui]
ni. ſed coloris medij p[er]ſtie viridis declinātis ad obſcurus aut
ad claru iſm exigentiam diſpōnis corrigide, ad aspectus eni reru
viridis marime iſer t[ur]c aque viridis aut exſiſtet in vale viri
d[ie] in qua ſi oculi ſup[er]caſi tenean[que] aperti t[em]to confert in
vīſus confortatione. Et ſi[mi]t aspectus g[é]maris viridis ſicur ſima
ragdiſi ſpeculi viridis optime enim p[er]ſoſat. Sit eius p[ow]s
vinu: c[ui]ſol[ui] bene claru pauciferu aut mediocris vinoſitatis i[mi]
plbām magis aut minu: c[ui]ſa aqua bene p[ar]ditatione i[mi]b d[ys]fera
fiam t[pi]s et circuſtātiarum exigeſi: n[ò] bibat t[ui] niſi in p[ra]ndio et
cena q[ui]d vapores reſpiſi: acipiat vt cydonia aut p[ira] q[ui]d taat
conādrum p[ec]ut aut p[ar]atum. Sit e[mi] panis bene p[ar]dita-
tionu in quo aliq[ui]d ſeniculi aut ſi[ti]um vīſum cōſorſantiu̇ ponar
Sint eius vāſates carru. reru berbena chelidonia ſeniculi
endiuca ſcariola p[ar]sagi: cico[rea] t[up]puli: Uitet lactuca q[ui] falate
cōdianc c[ui] aceto n[ò] multu acuto aut cum vino granator: 2 acre
ita ſp[er]di p[ar]di c[ui]ſonis erigentis. Adelit: n[ò] est vt coqunt vt ſint faci
lioris diſgonis. Sint i[fer]cula q[ui] er pane aut ouis fiat i[mi] c[ui]m
vīſum c[oe]m: Ex granis cōnuenit u[de]q p[an]ciu: iſp[el]a far riſi
p[er]p[ie]t et vi bi opus c[ui]t nutrimido orſiſios. Utent faba ſafeli ci
cera lentes meſi. b[ui]ſi fit raro in vīſu. Ex herbi cōnuenit ſeni
culus herba adli: q[ui] est filius tamarico p[et]roſelinu: ſerpilu: ſalutā
majora borago: 2 Rape cucurite et diſpōne et p[ar]calido amig-
dalata fermia. Utent t[ui] fercula in c[en]t p[er]p[ie]t in diſpōne hu
mida. Utenſi anetu: Ex caribib: magis cōnuenit a[ui]q 3[ui] dru
pedia p[er]p[ie]t q[ui] ſunt ſacularu ſup[er]flutatu: ſicur p[er]
dices facia w[ur]di allaude t[ur]turas coluſi volare i[pi]cietes et p[ai]
feres ſunt p[er]p[ie]. Et 3[ui]drupediib: cōnuenit vitiu: edi caſtrau anu
ales lepores c[api]lliculi q[ui] in p[ra]diio ſint eliſe i[mi] c[en]tis affate
ſalt[é] q[ui] er h[is] ſut c[api]lioris diſgonis. Ex p[ic]ſib: min[?]nociu: ſunt
p[et]roſi agiles pu[ti]n in ſpecie ſua et squamofi: ſie c[enu]tali lucu: ſi[mi]
cuedani borbones e[oi]s c[ui]ſa abieſet ſene ſeacue marſone:
2 carpione: Utent tinche anguille caneri ſturiones. p[ic]ſe: t[ui]
marini min[?]noeint ſut. Eligant q[ui] ex eis p[ueni]etes i[mi] p[es] ſua.
frequens t[ui] v[es] p[ic]ſi c[api]lanc: cecitate: Sapores cōnueniti p[es]
frigido et in diſpōne multu frigida ſut p[ip]ata et ſilia c[ui] aromati
bus et melle et zuccaro 3[ita]t: Utent alleata. 1[iz] p[er] calido et diſpō
ne calida yinu granator: 2 acersta: 2 acutu pauc[em] acuitatis: 2 fa
pores q[ui] er h[is] ſiut ſie ſalſa et ſiles. Utent o[es] sapores q[ui] ſut et
cepis por[is]: Dia.n.b acrumina vitāda ſut. Utent lac et lacticia
1[iz] a[gu] c[api]tis p[ueni]es ſit. but[ui]q[ui] ſol[ui] p[er]edun. Utet caſeus. Et
fruibi: p[ueni]ut ficu: 2 vue b[ri] mature. Siltr v[ie] ſicce p[ura]mo
ra peponea. 2[is] p[er]ſaria ſunt p[ira] et cydonia c[octa] in fine m[é]ſe.
J[ui] p[ueni]ut auelane amidgale p[ine]c[ui] p[ar]ſarate et ſiſtica. Ex c[ó]l
ti: p[ueni]ut p[ira] et cydonia. 3. 33. 3[ita]tui et diſpōne et t[he] frigidiſ
Aromatica p[ueni]ut ſie. 3. 33. p[ic]namomu: m[æ]s n[ux] muſ. gario
ſili. c[ro]e: 2 diſpōe et t[he] frigidiſ. 3. 3. c[ap]ato: he regule obſuic vt
n[ù]q[ui] comedat n[í]ſi diſo: celeb[ra]t. ſurgat a meſa c[ui] reſiquiſ j[ui]
m[is]: n[ò] m[ú]tipliſet c[ibaria] i meſa yna ſit cena leuio: p[ra]di:io: imo
ſreq[ui]n: cen[à] diutat et i cena p[u]et b[ro]diaſalia. ſu ſon: mediocrii. 1. v[é]

De debilitate vīsūs.

4 3

borarum aut circa sōmnus minis nocet. Sed superflue vi-
gulie magio domniat capite elevato et nuncibus oculis deoſum
neqo domire incipiat nifi distanter a cito in duas vel trespo-
ras: neqo domiat in meridie nifi parum, ſ. circa bozá mediam et
capite elevato a medio madí vſoſ ad medii auguſti et hoc nifi
ſonnii nocturnā aliqua occassione obmیرit. Evacuat ſup-
ſuittates a natura ſtitutas ſollcitæ et per loca continëtia. Loi
tus multum nocet nifi ad ípsum ſuperfluente materia ſtumuleur.
Sed eus exercitus fit mediocre ſuperfluus nans ſpim refoluit et
ntinia quies ſpithi ſiroſat. Similiter eligatur exercitium, oqu
lo proprii: ynde neq obiecta minima neqo multu distantaio diu
ſplicitat neqo colores extremos neq minima lucida aut obſu-
ra: 13 media et proprie colóre viridez vt anteineq faciat aliquod
exercitūr per quod teneat caput et oculos iclinatos: neq poſt ei
bum immediate exercitet: ſed quieſcat per duas aut tres hoſas ſit
ſperans et gaudens: Accidentia animi exſeffima et moleſa ſu
giat. Laveat a ſletu longo: 13 paucus aliquando vīſum cozo
boet humoſe oculi depurando et ſpiritus illustrando per exi-
tum lacchymarum.

Lura
aŭt debilitatis viſus ppter erſcriptionem tunicarūs et
conſumptione ſpiritus et humoſ per cōtitatem a toto pſicitur
cu humectantibus tam qualitatiς q[ui] subſtantificè
terius et exterius applicitis que debent e[que] aliquando frigida fi
cut in ethica ſebiſt. Aliquando calida aut tépäfta in actuïſt cut in ethica ſe. Interius aŭt que ſunt convenientia ad impin
gandi et humectand[us] tam qualitatiς q[ui] subſtatiſſe: 2 et 3 hoc
appnia in conſolutione vīſus collige ex regimine p[re]cedente et
ex capitibus ethice ſe. 2 ſebiſi. Sed exterius applicanda ſunt
balnea aque dolci tepide in gbus n[ō]ſident et 2 illa aqua est ſu-
per caput ifundenda. Hitentur balnea aerea et 2 aquarum calida,
rum: clea et humida exterius applicata ſicut amigdalināt et viola
aŭt lac 2, p[er]prie humanu vel aſtinu iponatur frequenter et 1 ſu
ma recurrat ad capitula de ethica ſenectutis 2 ſebuli. Sed iter
cetera attendat capitibus humectationi c[ui] ſiſutione latis ſup ípsum
et epithymatione ipſius c[ui] eo et c[ui] ſiſutione deoſicationi, hume-
ctantibus laudatuar[us] in melacholia 2 mania. Hanc tamen curas
aegre pertractat Rāſis in hoc capitulo. Rurationes egritudi
nam ſpālium ſue cōmiu ſue p[ro]priar[us]. 4 quibus noctatem oculi
lue haberi poſſunt et h[ui]s que dicta ſunt ſupine et ex dicendis 1
ferius. (Curatio 2o n[ot]umenti viſus per cōtitatem ad nervos
opticos quod ſm plurīsimu est deſstructio viſus est male poſſibi-
lis. Et iò cum A. poſuit cauſas et ſigna deſtructioni viſus non
ſubiungit curā reputans eam p[er]ſoſsiſible. Quia teda[m] aliqui
ſalt[ē] duo p[re]m curāt fuerut gbus acciderat deſstructio viſus ſu
bito p[er]pter oppilatione ſeruor opticoz curam ſubiugam: imo
me Jo. Ar. ſeribente hoc capitulari comu[n]tus c[ui]ndam veronéſis
que er doloe de ſenſiſtis filij in vna nocte cecitatem i[rr]cuerat hu-
miditate p[er]pter doloz[ē]z et cerebrī constrictione expeſſa ad ner-
nos opticos. Curata eſt: c[ui]us ſignu est q[ui] per ſingeriptionem oculi
lo p[er] ſm modu[m] ſuperius recitat[ui] pupille non bilatabank aut con-
ſtringebantur. Subiugam ita[que] modu[m] curationis p[re]m ſer
natum. In p[r]mis i[ui]s ſibi dietum valde tenuem: ita vi[n]tihui eſ
conſeſſerit nifi aqua mellis per quatuor diſes. et et nullo mo
do mouerentur: imo q[ui] non loquerentur timene ne motus am
plius faceret fluere materias ad locum ad qué fluere i[n]ceperat
facieb[ā] que ipſos domire capite elevato quasi ſedendo: et fi nō
habebat ventris beneficium su[m] supoſtozio aut d[i]ſtiter i[ui]n
bebam feces educi qui duo in quarta die ſanati ſunt. Multos
alios curan[ui] quos poſt multos diſes ſue cecitat[ia] visitare i[cep]e
t nullum e[or] ſanati in quibus ſic p[er]ſessi. Primo minotau
materiā cu pilulis de h[ier]a simplici et agarico. Deinde de digeſſi c[ui]
melle ro. et oximelle simplici diſſeperat cum aqua betonice et fe
niciu[m]. Deinde eradicavi c[ui] pilulis coch[is] et aliquado aligb[]
et quorum habentibus habitu[i]ndin ſanguinui cum rubedine ocu
lozum et tumore venarum. ſeci p[le]botomia er cephalica. Dein
de ſuperiōbus in quibus videbamo phlegma abundare, ſte
rabam digeſtui c[ui] oximelle ſquillitico et ſirupo de ſtican[os] c[ui]
aquis ſup[er]aſcriptiς et iterum eradicabā cum coch[is]einde de bi

vertebam c[ui] maſticatorijs 4 gargarſimatibus et ſtādem cum ca
putpurgijs per nares. Uſtimo h[ui]s n[ō] conferentibus ſeci cau-
tius in comiſura cozōnali vſoſ ad oſſis ſupſiciez quod d[omi]
si apertum donec os squamatuſ fuerat. Exterius ſuper parte
anteriōr capituis apſonebā medicinas reſoluentes et caput c[ō]
fortantes. Curā autem n[ot]umenti viſus er alijus cauſis per
cōmunitatem p[en]dentiis h[ui]c n[ō] ſubiugiu ne omnia capitula in
vno perſtringa[]c. 2. (Lura autem debilitatis viſus p[er] ſeſtientiam
in oculi: 13 ex multis cauſis pendere poſſit quar[ui] cura pergre-
da est ex ſuperius dictiς et er iſerius dicēdis h[ui]c ſolúmo de
perſtringenda est triu[m] cauſarum. Prima quando prouenit
p[ro]pter humiditati[m] turbida in tunicis et humo[ri]b[us]. Secun
da p[ro]pter turbuletāt 2 nimā g[ros]ſtienti p[ro]ſus viſibilis. Ter
ta[pp]ter paucitatem et numā subſtituflatem eius.

Lura
ergo debilitatis viſus p[er]ter humiditatem turbida[]z
completur quatuor intentionibus. Prima e[que] euca
cuatio integrata ex mino[ratione] ſ. digeſtione et eradicatione vt
vſup. dictum vīſus ſuit[us] in hoc caſu magio prop[oria] oculis exbi-
benda ſunt ſicut p[ro] mino[ratione] p[ule]tule de hiera ſimplici aut co
chie p[ro] eradicatione addende ſunt p[ule]tule lucis. Sed p[ro] di
geſtione cum melle ro. orymelle ſimplici aut ſquillitico miſceat
aqua ſeniculi rute 2 ſimilium. Sirupus in h[ac] cauſa p[ro]p[io]
2. Maiozane bethonice garioſate melſe chelidōn ie ana. 2. 2.
radicum ſeniculi p[er]ſellini ana. 2. 2. ſeminis anīſi ſeniculi en
diuie rute ana. 2. 2. 2. euſragie. 2. 2. 2. ſuccar[.]2. 2. 2. ſi flat ſirupus cu
us doſis eſt. 2. 2. 2. cum. 2. 2. 2. aque decoctionis harum rerum. 2.
2. ſene euſragie ſeminis ſeniculi floz[us] 2 bo[ra]ginis ana. 2. 2. 2. bu
liant in. 2. 2. 2. aque ad consumptionem t[er]tium partis 2. colletur
2 hoc in autunno: ſed in vere loco ſene ponatur acuſus 2 ſtica
dos. Et poſt purgationem o[di]nariam ſrequérē vtatur p[ule]tus
luci c[ui]s myrobalanis kebulis conditius. Secunda intentio
est d[io]uerio cum maſticatorijs g[ar]gariſmatibus caputpurgijs
per nares. Et h[is] non conferentibus ſi c[aut]erium in comiſtio
ra cozōnali. T[er]tia intentio est materie turbe[]di ab oculo reſo-
luto 2 i[pi]ſus in lacchymas e[du]ctio ad quod optime confert
p[ule]tule Rāſis in hoc capitulo. I[tem] collinia de ſellibus ma
guificantur in hoc caſu. Sed attende q[ui] ſella ſunt quadrup-
licia. 2. ſer. p[er]tilium inter que acutissimum est ſel viſere ſuper cuuſa
diminutione non est p[re]ſumendu nifi in modicissima qua-
titate 2 cum maxima cautela: Ex eius enim impoſitione quo
rúdam oculi ſunt diffipati. In ſecundo gradu acuſitatis ſunt
fella anu[m]: ſed marime earum que viuſit ſer rapina. In ter
tio gradu ſunt ſella quadrup[edium] ſed inter h[ac] bec agis acuſi
est ſel leſeopardi 2 leonis 2 minoris acuſitati est ſel poſci. In
quarto gradu ſunt ſella quadrup[edium] 2 minoris acuſitatis c[eteris].
2. Tu 2o incipe ab h[ui]s que ſunt minoris acuſitatis d[ú]modo ſint
prop[oria]: 2 in caſu laudata, Heru etas ſella in acuſitate diſlingui
tur ſm q[ui] ſunt aliaſi leuuni aut de p[ad]iuq[ui] de minus acuſus 2.
2. Collinia aŭt appropriata 2 ap[pr]obata ab aucto[ri]bus in fi
ne capitibus ſubiſ[ug]am: 2 cum hoc quaedam ellectuariu in h[ac] viſ
posi[ti]one 2 in ſequentiibus p[or]p[ia]. Quarta intentio est debiſi
regimen ſer reru[m] non naturali[us] ſuperius memorati[us] p[re]cipe
c[ui]o 2 poſtu que in h[ac] diſpositione debent paucificari 2 et ſic
cum deſclaringe. Unde viutur b[ro]diatoria 2 omnia vapórosa ca
put 2 oculi reſplentia 2.

Nocumentum
autem viſus p[er]ter ſuperfluam
groſſiemi[mi]t 2 turbulentiam ſpiri-
tu[m] exigit duplicem intentionem generalem. Prima est ſan
guis clari 2 ſubtilis generatio que est materia ſpiritus. Scda
ipſo[rum] ſpiritu[m] clarificatio 2 ſubtiliatio. Primum duplici re
gimine perficitur. Primum est debi[um] regimen ſer reru[m] n[ō]
naturalium ſuperius memoratum marime in cibo 2 poſu. An
de in hoc caſu ſunt eligende carnes laudabiles generāes. ſan
guinem ſubtilem, 2 claru[m] sicut auum ſaudatuar[us] magis 2[ui]s
qua drupedum, 2 ſimilariu yinum ſubule c[ui]ſiolum aut alb[us] non va
poro[rum] oua ſo[ſ]bilia 2 breuiter ſanguinem groſſus 2 turbid[us]
generantu[m] viutur. Secundum regim[em] est medicinale per
quod ſanguis i[am] genitui 13 ſit turbidus 2 groſſus ſubtiliatur et
di[ar]ificatur. Ad q[ui] faciendum duo ſunt genera medicinaru[m] ſm

De apostolate palpebrarum oculi.

Sanguine clariſiſque
sanguis cupit potest fieri turbidus. Unomodo in iba ſua;
Aliomodo p admitioné alior humoz ipsum turbidantium.

P[ro]prijs modi turbuléque ſerunt medicina, a prætiate ſangui nem clarificantes iter quas ſcipue et famosi ſunt luppuli q via cibi et medicina posuit erhiberi capillus veneris et fumus terre. Et ſunt multe copóſite iter quas ſunt due ſcipue. ſe decotto, ca. pullop veneris et fumi terre: quarr[us] descriptioné regre a zideſu in ſuo antidotario 1c. Carnea aut vipeſe 1m q est preparatur in lepia in hoc caſu 1 in illis cu? statim rememoratio p[er]ſtit. 1n homúmeto p[er]ſus er humiditate turbida ſunt ſcipue. Aliud est genus medicinaru ſoluenti et ſeparantiu humores turbidos 1a ſan. ſicut ſunt ſene et epiþymam in ſepando melácholicos hu[mo]res: 1myrobalani et agaric[em] in ſepando cholericos et phlegmaticos. et posſum? miscere hec cu ſup[er]ſcriptis a prætiate ſan guinem clarificantib[us]imo et quedam p[er]ſtia in viſio cofortatio ne calida et aut frigida 1m q est expedíes p[os]posito nostro. Et 1qo quereret que virtus et 1ſita clarificatua ſanguinis è ne virtut[ia] tertia. Et 1ſi tertia è ne virtus ſolannæ. Dicendu q est virtut[ia] tertia 1q respiciet determinatum humo: 1s. ſlanginé 1nò est virtut[ia] 1z 1m plurimum repertat in medicinis ſolutius. 1Sceda t[em]tento p[er]nalisé 1ipos ſp[er]pym am genitas depurare a vapóib[em] ſecum comſitutus et ip[os] turbidátibus et ip[os] et in ſui iba ſubtilia re ſicut de ſanguine edictu q duo p[er]ſicunt: phibéd[us] vapo[res] a 1s et a toto tráſire ad caput et fricationib[em] et alij[us] generibus diu uerſionu: 1z cu ſoſtotantibus ſtomachu et claudétibus os ipſiſus et vapóres ſerimentib[em] de qibus oibus ſnpta. Sebo p[er]ſicit p[er]cationitiam et capitis ſerificationibus 1ſo ieninio 1n celebraſt dogone itėre 1c. Tertio cu his q in oculo ponunt ip[os] vapo[res] reſoluertus de qibus partim dictu est: 1z verbus ceticur in ferius. P[er]ſicit bec iemtento. Sebo p[er]n paliter cu his q à p[er]ſitate ibam ſp[er]pus clarificant et ſubtiliát et virtutes membróz: 1p[er]calium et oculi p[er]ſoſtant ſicut ſunt trifere de qibus actu est: 1q d[omi] et 1c edictu etecuariata a mytridæ et multa odotabilia iter que p[er]ciu p[er]ſus est odo: maiotane fice 1c. 1ura aut debilitatius vifus p[er]propter ſp[er]pus paucos et n[im]um ſubtilés p[er]ſicitur p[no] p[er] debuit regimé ſer ſerb 1nò nálum. 1z ſcipue cibi et 1potus q in hoc caſu debét ès multi nutriméti et humidi et aliquar[us] groſſi et còpacti n[ò] m[ù]t turbidi ſicut ſunt carnea electe quadrupedi et pedes vitor[op] 1z quedar ſercula ſicut hozdei fararris risi fruméti ſpelie. Et in hoc caſu p[er]uenirent carnea c[ap]zine et vinu mediocris potéte c[ef]iolus bene claru 1z n[ò] ſubtilé. Sebo p[er]ſicitur cu cofortantib[em] virtutes membróz: 1p[er]calium 1z n[ò] ſubtilis calidis neq ſubstantibus: ſicut ſunt gémé trifera descriptiò: Melue ca, de debilitate vifus ſupius p[os]ita. ſuccar[us] ro, 1z et opus fuerit caſis effigat[ur] trifera minos tyriaca a mytridæ et q[ui]z] caliditas ſi videca ſup[er]flua alte reatur 1n zuccaro ro. aut trifera ſtatim memorata. 1s[ar]ybalan[ti]n vt vult meſue in hacte ſunt ſcipui. Regimé aut cofortádi ſp[er]pus ſim nouè modos d[ici] in ca, de melachola. 1hic n[ò] ſub ſügam descriptiones quóruſá medicaminu in debilitate vifus.

P[er]prius è vinu artificiati cui è bec descriptio. R[vini]nout ter eſpitiſſe: 1e. leufragie. m. 1v. ſaloue domefiune rute maiotane chelidonie rozísmarini bethonice ſeminis anſi ſeniciuli ana.m. 1s. cinnamomi. 1z. 1m. ſimce et p[er]mitte bullire cu quo vino poterunt ſumi effectuari p[ra]ſtrare trifere puluereos et ſiles medicine in can ſa frigida et humida. Eſt eni vehiculum medicinaru ad caput 1o oculos. P[ul]uis er iuentione B[et]tilis. R[.fol]io[th]onice ru te eufragie ſeminis anſi cinamomi. 1s. cardamomi. ſ. ſeniciuli petroſelulleris montani origan[is] ifopi cubebe ligritiæ ana. 1z. 1y. 1z. zuccari optimi ad pondus oium ſumac de eo mediú coclear in mane ena paucu vini ſup[er]ſcripti. 1s in cá calida vtendu est 1tr[ia] ſera ſup[er]ſcripta ex iuentione Melue vel vtédus est huius modi puluis. R[.my]robalan[op] citrinó[rum]. 1z. 1. kebuló[rum] indó[rum] bel lirico emblico ana. 1z. 1. teran[que] in vafe lapideo emb[ol]t dieb[em] omni die bis ſemp aspergéd[us] cu aqua ro, 1pmittendo ſiccaru, de quo p[er]uluere accipiat. 1z. 1. sandali ru. corriádi p[er]parati ana. 1z. 1. eufra. 1z. 1. m[ic]ſe de quo puluere p[ot] accipi medium colearer. 1n diebus cum fuco ro, aut cum paucu vini ſup[er]ſcripti ſub triplici ad aqua ro. bic etiam puluis potest fieri ſolutiunus adde do turbúb 1z. 1.33, aut diagridium ſin exrigentias necellitatis et po

test vulcòari cum zuccaro ro. 1c. Aune subſúgam quedam collyria de magis erp[is]. P[er]prius et facile est B[et]tilis. R[.ant]imoni p[er]ſeparati tutie preparate ana cu aqua ſeniciuli q[ui]zus ſuſticit fiat collyrium. Sebo est B[er]ardi de solo auis dicta p[ar]ca erſcicetur in furno donec posit puluerezari et puluis ſubuſi lúſum est er ea oculo impoſac[em] q[ui]s ſi cum ſucco ſeniciuli miſeatur aut aqua ro. erit conueniés buic p[os]posito. Tertium est meſue ſupius m[é]mo[ra]tum ex ſucco ſeniciuli cum nùmibus aurí aut auro calcinato cu argento vino n[ò] cum mozdicantib[em] cuí ſi addatur vigeſima p[ar]ſellis galli vt vult meſue erit magis reſolutiunu et abſterſiunu. Et ad hoc confert cohol ſupius m[é]mo[ra]tum au cofortatio p[er]ſenim ſed magis in cauſa calida. Aliud est R[u]ſi. R[.lic]ium et contere conſtrictione multa cu ſucco ſeniciuli depurato vyq d[um] fiat p[er]ſent et mel[it] 1re conde in vafe vitreo. Et q[ui]dam poſterioru q[ad]diderut ad oem. 1z. eiuſus ſellis galli aut perdicu. 1z. 1y. 1z. Eutia q[ui]q[ui]s sola. P[er]prius cum aqua p[lu]utiali lota et erſcата: Beinde cum aqua ſeniciuli trita et erſcата: Tertio cum aqua ſanſuci ſimuli trita et erſcата: Quarto cum aqua alfaratior[em] oculi impoſita optime p[er]ſo[ta]t. Aliud er iuentione meſue c[ó]ſe rens ſupeſaleſacioni oculo[rum] et debilitati vifus cauſa humidita n[is] ſubuſi et acut[em] et mozdicationi et p[ur]tui in oculi. B[ut]tice carmene lote in aqua p[lu]utiali deinde in aqua ro. pluries. 1z. x. 1ri cationis myrobalan[op] citrinó[rum] cum aqua ro. 1z. y. 1z. liciu. 1z. 1y. 1z. p[er]piperis longi ana. 1z. 1a. ſperſtum cum ſucco acroſſe 1 con terater cum eo, deinde erſcenc[em]t puluerezétur et fiat alcohol. Potest etiam ſiert collyrium lìgum miſcendo cum aqua ro, aut ſucco ſeniciuli 1m q tu[po]p[os]ito est conueniens. Aliud po[ſ]itum ab. 1c. de quo d[ict]ur q[ui]tanti eruſit iu[n]aminis q[ui] oculi ta lem eſt et ne ei noceat in fol[em] aſp[eric]e. R[.lap]udis ſentici. i. mar chafite lapidis magneti lapido[rum] batis. 1. albuminu[em] albi sedine i. ſedenegi ſue lapidis hematitis calamenti ſucci conditi quod q[ui]dam hellebo[rum] dicunt: q[ui]dam ſuccum cucumerie afinini.

Seb[it] Simon ianuens[em] d[ic]it è q[ui]dam herbam qa[mi]tun[em] et ctores non repertaz[em] apud nos oium ana partem. i. ſellis vultu ris ſellis vipeſe ana partem. i. ſimce. Tu de hoc collyrio crede quod vis. ſaciliu[em] est dicere q[ui]z lapide[rum] ego in oculo humano n[ò] auderem ponere. Et hoc teneas conſilium in medicinis oculiſt imponend[io]t et ſemper a leu[bo]tibus iepias gradatim ascend[em] do ad acutio: ne ſequatur nouſimus error[em] p[or]tio. Atta men de modo vtend[em] ſelle vipeſe dicam in ca. de iu[ma]inationi bus oleum balfami in hoc caſu magnificatur 1m quoddam et d[ic]unt q[ui] aut melhótax ſocus 1n coferut in eade[m] dispoſitione qua[re]perit. 1z ſuſticit una gutta et hoc in dispoſitione frigida 1c.

Almanforz.

e P[ith]ymetur ex epithymate quod in ca. de ophtrbalmia nominatibus. Jo. Ar

Tum[que] palpebrarum alinſat inflato oculi. Inflato ch[on]iuncti ſunt nomina ſynonyma banc paſſionem ſignificantia de qua diuſers auctores ſub his diuſers nominib[em] determinát que diſinſtitut est apostaſma palpebrarum oculi cum iuſtecen[em] tia notabili et plurimum coiunctive cóicans 1m Jefuſhali et p[]pterea ip[am] appellat inflationem coniunctive tractatu p[imo] ca. 1.1. 1n hoc diſſert ab od[ec]olo nodo et p[er]liſq[us] alij[us] apote matibus palpebrarum.

## Species

fumuntur a cauſis c[or]po[re]s et quibus ge n[er]atur que 1m. A. ſunt quatuor: ventosa aquosa phlegmatica melancholica, non enim posuit banc paſſionem a ſanguine aut a cholera prouenire, quáq[us] p[er]liſq[us] alij[us] dicant ip[am] ab omni humo[rum] poſse prouenire: quod videtur rationabiliu[em] et magis conſonum menti Raſis qui curáu[que] hæc paſſionem d[ic]it q[ui] epithymetur epithymate in capitulo de ephtrbalmia nominato: Et certum est epithymia uſtud magis conuenire in materia calida q[ui] frigida. fit enim ex ſief memitu[em] roſis aloſo lício ſandalis ru. ſaufel croco orientali ana diſsoluti in fuco coriandri aut endiuie aut aqua roſacea. Respond[et] tamen hunc humo[rum] ex ſanguine aut cholera prouenientem vocari roſarum. ſed hec nomina obmittamus. Potest aut prouenire a cauſa p[er]miſtua mouente antecedent[em] in coniunctiæ.

De diſpōne pilōp palpebrarum.

4 4

Signa hui'paffonis abſolute q. in initio ſui apparet frequè
ter ſicut pūcura acus muſee aut cimicie cù puzitu. deinde ſta
ſim palpebræ notabiliter tumeſcit. Sz q. puenit ex ſanguine eſt
cù tumore 2 durite ſenſua coloze rubeo iédente ad obſcuru do
loze extensino 2 pulſato 2 alijs ſignis plegmonitis. Aue vo
ex choleræ minotis 2 eumozie 2 ſſſionis ex dolore magis acuto
2 colere rubeo claro vel ad citrinu tendente 2 alijs ſignis heriſi
pile. Sz que ex vēſotitate euenit ſubito ſim plurimù magis de
clinando ad lacrymale domesticum ſicut 2 cetera et eſine gravi-
tateque mutatus e color palpebræ et e cù tumore notabili 4o
nò remanet velſitù impſſionis 2 cum paucu dolore. In phleg-
matica abſit colo 2 non mutet niè 2 durities mino: 2 remanet ve
ſl氣um impſſionis p alíquod tps cù nullo dolore. Similiter i
aquaſa e mollities maior q. in phlegmatica fine dolore in qua
licet facili ſiat impſſio tis citius remouef q. in phlegmatica e,
minus cito q. in vēſotaineq colo: palpebræ eſt mutatus: vt eſt
mutatus ad albedine tam in phlegmatica q. in aquaſa. In me-
lancholica vo eſt durities notabilis nò ſi ſicut in canero 2 leſpi-
ros cù ad tantā erſcificatione hui'gubitudinis mā nò puenit, nò
enim in tam paruo pe accideret: videm? n. cancros 2 lepbroſi
ad tantum tumo: e nò nido longo pe puenire. Unde hanc mel-
cholā quodamino miſſa arbitrant debem'cù alijs bumorib'
augmentu velocitiantib? Et tumo: hie ſim. A. coicat ſup cilijs
2 marilene ſ3 magis melville q. grāuſe e ſcendet e 2 cù coloze ſuſco
2 paucu dolore te. Pronostici hec egritudo 63. A. ſequit
ophthalmia 2 variolas 2 Bētulis erponēs dicti pp feri text?.
A. debere iſelligi de melacholia 2 cauſas aſignat: quaſi obmodi
que euenit ſim ipm poſt curatione e ophtalmie 2 variolaru: q.
credo nequaqua: puenire ſuenti. A. neq: experientie: ſi iſtelligen
dad eſt q. ſequit maguis melati 2 variolas. I. q. euenit poſtibl
he paffionea icohte ſut videmus eni p lepe icohta ophthalmia
multa materia fluente p partem exteriori palpebros tumeſieri.
Sitr in augmento variolarum 2 in ſtatu videm: palpebros eſſe
adeo tumidas vt nò poſſint apere ruclos: nò obstat niſi cum
māe ophthalmie 2 variolaru: ſint calide plurimù hoc apoſtema-
e caud ecalidum q. ſe repulſion dictis. A. niſi velit e: apā qnīſe e' ca
lidum maxime qn: ſequit alias egritudines 2 fit p viā deſlurus,
niſi forte iniciatue ſit frigidum. Pronosticum ſob. hib. in
mo: palpebrarum curatur ſim plurimù ſi hri tractat: Si vo in
perite pdcut pleruq ad cancrena materia enite multa 2 ca. exi-
tente autem melancholica pleruq ad canerum 2 lepbroſis te.

Lura
res erigit ſientiones gnāles. Prima e circa cām
antecedente cōplendam p eſionem: duuerſioneſ flu
xus isterceptionem. Seca eſt circa cām püſtum cōplendam
reſpuffione ſpincipio pueniente: reſokone declinationi pueniēte,
reſpuffione 2 reſokone ſimul puenientibus augmeto 2 statu. 2
toc ſi icedat in viam reſoſonis. Si aſt in materia maturatioſis
loco reſolutuor applica maturātia. Tertia intentio duas ei-
git ſientiones particulares. ſ. collectione accitum 2 debuit re
gemin q. oia ſiant ſicut in ophthalmia. Sz e dubiu: nò pūnus
in phlebotomia 2 reſpuffio cōueniant in hac paffione. Quod
nò arguit eri ſientione. A. neq: phlebotomia neq: reſpuffionem
2 ſuſulentem q. ſa ientionem apptobat Bentiſus in exponiſatione
cu pitulis de alintiphac. Banc opinione manifeste ponu Jefus ha
li vetans phlebotomia 2 reſpuffionem a quo. A. totu: hoc capi-
tulu accepit. In oppoſitù e: Ratis. Ex eu' dictis nò explectie ſ3
iplicite compħendere posſumus phlebotomia 2 reſpuffionem
cōpetere eſu docete curare hāc paffionem medicamine reſpuffi-
uo poſito in ca. de ophthalmia. Et 2 firmāq: 2 in cuiſuq: apo
ſtematis ſpincipio cōpetunt reſpuffia niſi in caſib' exceptis : Et
certù eſt q: hie nò eſt ex illio 2 in aſhate ſanguineo oſ: 2 cedunt
phlebotomia: pòt aſt palpebræ apoſtemaria a quocunq: humo
re ſicut 2 ocuſus. P[ro] ſolutione hui' dubiu: dicendu: q. aliqua
e manifesta d[ia]a in cauſis hui' paffonis iter. A. 2 Jefus hali eri
can parte vna 2 Rāſim 2 p[er]loſos alio: e: parte altera. T[ot]ul enis: 2
mi hāc paffione: ſol: e quattuor: humorib'iam dictis puenire.
Alij p[er]ter bos quatuor: humores frigidos arbitran: e choleræ
e ſanguine p[uen]ire poſse. Et ſo c[ia]a q[ui]a 2 Jefus hali ex[pre]
ſim plurimù non p[uen]it hec paffio p viam deſlurus: Sed

ophthalmia eſcora ſim plurimù p[uen]it p viā deſlurus. Et quo
inſert ſim Jefus hali q. A. q. ſequit ip[er]im. neq: phlebotomiam
neq: reſpuffione cōpetere tum q. mā e frigidu nò bene curabit
p phlebotomia: tum q. nò deſult ad ocuſu 2 ſcongerit. Phle-
botomia aſt debef cauſe antecedenti nò p[un]tue, Sz ſim alioſ, au
toſes ponètes ip[er]p[uen]ire ex humorib'calidis q. ſim pluri-
mum deſult ad ocuſu 2 non congerunt: dicendis e: rephboto
miam 2 reſpuffionem cōpetere multo minus t[ri] competut reper
reſpuffia ſup loco q. in ophthalmia e: ſo q. palpebræ e: mébriz
ignoble in cōparatione ad ocuſu. pp[erea] vitandu e: ne reſpuff
ſua applicata ſup palpebræ reſpuciant mām ad ocuſu q. eo ma
gia q. ſim plurimù huic paffioni p[ia]tutio cōcat p[áp]cipe ſim Jef
ve hali. g multo e: magis debem e: ſolliciti de p[ia]ntuata q. de
palpebræ ſicut 2 in ſcientia in qua ſimul mā e iterius 2 e: ſol[ui]
iterius applicam: reſpuffia: exteri: a[ut] attractua. Et forte pp
hāc cām dicit Jefuſhali gnāliter ſiue ſit factu: hoc aſp p viās de
fluſus ſiue p viā paulatine p[eg]ſationis reſpuffion e: nò cōpetere.

Sz nunc ad medicinas locales veniam d[ist]inguetiues medum
curaticiis. Sic hoc aſpa fiat a c[à] p[um]itua vt t[u]ſione al'con
ſuſione debem in ſpincipio admiraſtrare albumbeoui p[u]ſum cu
oleo ro. 2 iterius albumbeoui eſ: q. aqua ro. poſtea ſeda die olea
ro. cù vitello cui ſi dolc affuerit: Si vo nò fuerit c[ep]itubam
2 cù oleo ro. deſup alpergedo puluerit myrthi demus p[cedere] ad
reſpolonem ſangainis ſuſi ſicut f[er]c anones iterius a[ut] ve.
niemus ad ſie albu 2 t[à]dem ad c[etera] cōpetita in ophalmia
ſim tps ſua. Et ſi ibi fuerit tarphati vt plurimù eſ: curabim
2 cu]tatione ei' ſequit flutuis de[n]i: eſt. Si a[ut] a[pa] exteri' t[ed]at in vi
am maturationis mawrabim 2 apiemus vt documem in canu-
bus v[il]ibus. Si a[ut] p[uen]iat a c[à] antecedete. ſ. ſanguine fluè
e ad palpebræ in ſpincipio reſpucutim medicamine. Rasist
ei' deſcriptio e: in caplo de ophalmia aut cù aqua ro. okeo ro
faeco aceto bolo armeno ſil' miſtis. Et ſi mā fuerit cholera bic
poterim 2 addere aliqu[é] ſuccum frigidu f[er]semp ſemp e[ve] ſola
tri q. ſilio meo magis applicanda ſut ſup fronte 2 tribus q. ſu
p[er] palpebros. P[ro]eccidentib[que] a[ut] tribus resolu: aut mawra
aut c[à] miſtis p[ede]e ſicut in phlegmone 2 heriflipita auctores
b c[ip]iut com[í]ſendo medicamina huic mébriz magio. pp[ria]. Si
vo mā fuerit vētola cù ſubito fiat ſim plurimù. manifeſt[ú] e: re
p[er]ſuffia nò cōpetere: ſi ſim Jefuſhali nihila a p[í]cio p[ac]ſedú cù
ſin p[í]ma diei q. in ſeda ſi egritudo nò e curata laueſ facie t ocu-
lus cù aqua ca. 2 dieta ſubtilieſt. Si t[ri] op[or]uitur applica faculti
e miliu: 2 ſale 2 c[im]ino tor[er]eſactis. Sz Gerardo[us] 8 ſolo docet
admiraſtrare farinā miſtij cù a[q] ſeniculi. Si vo mā fuerit phlatica
eut aquaſa e p[erb]ymade ſut palpebræ ex a[lo]e cù ſucco ſeniculi.
2 e ſo p[or]tui: vis reſolune applice ſie rubu[que] leu diſleperatij cù e
aqua ſeniculi aut p[lu]nvialia: a[ut] a[q] ſabro 2 e chimolee cù paucu acen.
2 e ſi vis magis reſolu e cù paucu litiuq. Deſcriptio ſie ru. Aaſis
in ſuo antidotario. R. flouſis eris v[it]i q. ſi fit in minera eris. 3. 3.1.
colcotar v[it]i. 3. 3. eris v[it]i. 3. v. mprhe croci ana. 3. 1. pip[io]s. 3. 1. ſi
ant e reis collyria cù vino albo. Hoc eni e re ſolutuor efficac.

Alid ex iuſtione n[á]fā dometitico. R. alae myrhe lic[ia]g
scatie ſie memithe ciperi croci or[ie]talis boli armeni ana miſſe
antur cù aceto 2 ſucco ſeniculi aut adda[par]uq liuxiu: ſi vi ma
gis reſolu e, 2 in m[à]tuli aquaſa p[ote]s miſſere cù a[q] ſabro
rú 2 addè chimolea. Si a[ut] mā fuerit melacholica molliſca p
modeide reſolue aut c[à] miſtis p[ede]e ſicut c[à] mucilaginib mal
uauſiſ fenugre[ct]iini 2 p[ing]uedie galline gbus ſi voluerit ma
gis reſolu e add e bdelliu: aut ammoniacu in aceto diſsolutú. Et
tu e cura a[ſ]atum ſeliroticop collige medicamina huic diſpóni
pueniētia addèdo ali[q]p[ria] ſim ex[er]etiá particule patientis te.
T[er]tius a[ut] regimè e ſep[ed]ictis p[òt] e[cc] manifestu: 2 text: clarus e
De diſpōne pilōp palpebrarum. Almāſer.

3 I[pi]ſus ſuerit vn aut duo alijs palpebrarum
pilis cù m[à]ſt, aut oleo ſi am[à]ni ſut annectedi:
a[ut] radiciti euellant 2 loca a quib[que] cuuſi ſunt c[à] ferro
acuto: aut acu adburan. Si a[ut] multi ſuerint neceſſ
ſe eſ caro palpebræ i[da]da: loqui t[em] de hoc noſtri libri
menſuram p[re]tergreditur. Jo.ar.

## De disposizione pilos palpebrarum.

Pilus a pelle dīq: er pelle pcedit. er. j. ethimologiariu. ca. pmo sicut capitulus. d. capitis pilus. Pilus e diffinitive pars corpo ris in alata tenuis rotundæ longa dura flexibilis in pozis cutis. Fumis radices fita ab evaluatione fumos terrestri vifcose vnctio tate participante genita: a calido adurente ad pozos cutis elleua ta: s a compone cutis & aeris in pilum defata ad decoré tutela. ta: s a formale atq. ab illis posis geniis sunt et consumit aut q2 materia pilo: a pittu alteri? mæ acutæ aut falè sicut fumit: in alopitia aut er defectu caloris cù pauci ficientur. hoc rarissime est cæ defectus pilos palpebrar: alioq. aut multotens cù videam? in oì etate in omni compone pilos palpebrar: debe generant. Defectus aut er parte cutis e aut ppter oppilatione poros cutis et strictur aut nimi: dilatatione fide et epe ture flue gnatione contracte sult. aliquis accidit ppter vlerca corsoniones manifestas: 2 pultulas in palpebris exilis est er gb fit pilos caus: sicut e in ceteris mébris. Et ex cotrarijs causis tam efficienti q2 mæl i: quæ e in qua accidit pilos multiplicato. Iuverfank aut pilin oculi aut q2 pozi exitis pilos: fut obliquis e versas oculum directi aut ex gnatione aut er tpe: aut palpe: bræ ipha est Hctæ et versus oculi curuata: aut q2 radix vn: pili nae in porcere aut alteri? sub radice e: in pores exire citerque ppter i pedimentu radicis alteri? pili curu: aliter ierius versus oculi. Hla le aut colorant pili. aut ppter egritudines cōsumetes: vn: er de fece cu humidi dealbant fuc fegetes, cu mature: fit humido deifici ente dealbant: hæ hec albedo incipit ab extremitate pilos. q2 deal banf scido pili. ppter pſentia mæ phlegmatice putretis in radi: ce sor: sicut accidit in canitie. aut ppter pſentia albaras aut mo: phee in cute pilos fm cuius coloratione et pili colorant. 2 h co: lo: icipita a radice pilo: tédens paulatim e: eop extremitate. Sed ad ppositum redeudo cù quatuor: sint de dispone pilos. folioz vna. l. iuerfatio e: egritudo cù sensibiliter ledat opationes: e: z plerùg: c apbalmie et p: apuarii e: gudinum. e: st. n. m: ob: in fl: tu, alie aut dispone: s not frit egritudies. 13 p: pepe pèdeat ab egrì tudinib: aut caufis pter nälibus. Et er his liquent he dispoſitio nee 2 cari eari. (Signa aut manifesta fit cù sensi biacæt.

## Pronosticum

Ile dispone: difficillime curatur cù male dispone: pilos nò nifi a forte agete possit rectificari. subflinet autptili et cuttini pilos fortes medicinas fùt durite e vifcositate multum resifentib? etc.

## Lura

paucationis pilos in duob? siliti. p:imo in re motione cæ pilos paucitans. Sèdo in ſitione v'l'n attractione mæ: pilos generari. p:ppositionate. Si ergo cæ paucitatis pilos fuerit humidi: cù consumptio e: erificatio cù humi: dis e refumentib: curada est. Si aut: ppter p:ſentia pediculip: ipos remoue. e: iterſe e: mâm gnationis ip: op: còſume vt docet tertia tertij: tractat: tertio ca. pmo. Et Rasi: scdo continêts.

Si yo fuerit p:ſentia mæ acute e falè in origie pilos cura cu ratione alopitæ. Si yo fuerit p:pter vlerca aut pultulas in cu te pilos còlumentes mâm: gnationis pilos e pozos oppilantes aut ipos eozodètes cura curatione asahaphati. Si yo fuerit nimia strictura aut dilatatio po:z: a gnatione contracta nò reci: curam. Hic aut: ſolmo debem: u: init: circa sc:mo. l. circa attractione materie terrestris vnctuo: ſi bi: jaci de generatione pilos ad quod facièum quæ: medicina facètes nafci pilos ſunt diuerſor: modor.

Auedà enim agut a: p:ppietate oculta vt lapis laulij et lapis ar menus. Auedà a: caliditate trabédo materias pilos verus

po:z:os còcurente et quad: am: p:ppietate sicut ip:spica nardi e cætica. Auedà faciut hoc quad: a: p:ppiticate còſtatiua: parti: mi:bi:nde calo: vigora: fuc laudan: i: etc. Auedà faciut hoc nò ge nerado piles de n:vo: s ipos genitos ſeruendo fuc medi: cine fliptice e vifcos: euedà faciut hoc remouèdo malitiam materierum co:zondent: i: eſte ſunt diuerſe fm q2 mæ: co:zume egent rectificatione ſine exſiccati: ſine abſtensione aut refolione aut co:zrigedo: aliquod cùs genus malitie comp:onis i: iſto s:mo: regime: continen: quedà ad hoc wuatiue ſut tenédo ali: mæ medicinas in loco vifcose aut defectu vifcositate faci:tes alias medicinas palpebe: adherere fucit mel. Et fi inſtet q2 medicine vifcos: oppilat: o: ergo: p:hibét gnationem pilo: rù oppilando: negat: p:na. non: n: o: yifcosum e: cù yifcose: p:ppilat: e: cù part: e: còferetia ex parte alioq: q2 hoc paru: n: document: (Descriptio p:uentés ad pilos: gnationem. R. lapis armeni lapidis laulij ana cù melle icor: ren: i: applicent. Sèm magis e: ſtercus muris aduſt: aut nò aduſt: cù melle confect:). Terti: magis i: uin:ae in ca: fa: c: a: v:bi: e: p:uritus rubedo e co:zios: e: vt granatu: cù ſua totalitate decoqua: in aceto donec diſsolu: a: ſup locum pon:at. Et hoc qdem magis còſert p:hibédo ca:ſum pilos q2 e:or nò: gu:gnation: p:ppurando. (Medicæ aut: p:hibetes o: tu:z pilos: po:z:os e:uſt: ſunt: ſunt multe ab aucto:ib: recitate. Una e: s: ru bigine ferri e: salutæ di: ſperata: vel limatura ferri cocoa e: u: ac: to vel ferri calcinat: e: u: cœcus ferri co:cos e: aceto. Sèm e: ſanguis rane: p:przie in catanis habitat:is. Terti: e: s: tù cinea ca: est ſeu lende: c:ubicibus ca:u:is còſuis e: ſo: loco: ap:ppicitis. Quartum e: cù frigidis: flipticis e c:epatiæ c:laudeitibùo: pozos e: calot: nat: rale: debilitatibus. Adint: e: cù ſie: d: vitriol: e: invenit: e: Jene: ferri hali: còferente pili additis. ſilac: c:ebati: vingule: bel: R. g:mi arabici: draganti: ales: ſuecrotin: viridis e: cù arſeni: ru: col cotar: eris: vi:tilium: piper: ſed: negati: amidi rubbe: tinctor: bata: re: vif: e: viti: ana. 3. i. chafus: e: n: vif: e: ſanguis: e: t:utie: p:ſce: l: ci: galle: v:ſtrana. 3. i. chatimie: argenti ceruse: myrbe: an. 3. i. ſalis armoniaci ana. 3. i. ſib. diſsolu: a: r: arſeni: cù a: q:u:ate e: ſuco p:mi: curiari: alia bene pulvérata: miſe: e: ſiat ſie: f:ci. S:z certe: dicant e: ces: quicq: velint: ego adhuc nò iu:en: medicina: in bæ re: còſe rente: sicut nec: B:al: vt: tefat: k. e: de simplic: medicina: P:æ cù plu: ree ex: p:rmis: fuerit nò iu:en: aliquas in bæ re:conferentes: etc.

Lura aut: iu:erſionis pilos qno: modie: p:icfitur de gb? tres tangunt: a: Rasi in p:iti: caplo:.

Primus e: iu:icando pilos in iu:erſatos cum pilis nälibus cù maſtice aut: oleo: ſeni. i. e: illa re: gione q2 vifcosum e: st. Sed iter cetera vt refert. A. in hoc p:ra: tio: e: gùma: p:ſcium: S:z caue ne pili iu:er: ſuper: e: pilos rectos e: trabat: ipos in oculi. Sè: modus e: p: cauteri: actual: faciu: in modù: acu: curue. 3: ergo palpebræ iu:er: ſan: i: p:ſi: extremi tatem debem: e: ca:pe iter duos stillos e ipos ex: vtra:q: parte liga re e pilos iu:er:os cù moſa: dentata: e: chere. Deide oculi tu: e: r: cù p:asta vt: di:ct: Jesus hali oculo suppo:ſita. 13 m:eli: fi:et cum cotto in aqua: ro. u:ſu: oculo suppo:ſito e uta: acum illa: curu:am ignita: in pozos pilos: al:exTRACTI: in: ſigere: femel aut: purlies: e: latio: p:ufunde donec tota: caro por:u: ſit còbusta: po:ſtea: lacie: applicito p:uflo loco: dol:it: e: po:ſt: medi: hor:am: aut: quartà: tilli: ſol: u:an:ut: vt: palpebza ad ſit: n:alem: reade: cùde: cum: p:hibent: bus: ap:balmi: medice:.

Tertius modus e: p:positus e: Rasi. l:icito: e: hoc penes aucto:es tri:pt: pòt: fieri. Aliq: idicunt pal: pebza iu:er:us parum diſtàter ab origine pilos e ſecant: fatis pro: funde ad hoc vt: caro o:ta in cauſura: pp:ellat. e iu:er: e palpebza: alterius e h:ic modus e: ſatis in anis e carés: rone: al:iy: aut: ſein dunt cuti: palpebza: exter: aliqu: a: p:pi:us: elevado: ad mod: b: vi:nius: alute e deide: p:olidant: vn: lab:um cù alio: vnìndo: aut futura aut: alio: igen: vt: palpebza po:ſt: solidatione: remaneat aliquar: iu:er:us iu:er:ata. Modus aut: capidi: pellé: aptio: e: vt cù p:ic:arolis: eleu:et e: comp:hend: a: iter: duos stillos: ſt: lìſſimo: fm e: am: q:zitatum e: videt: tibi: necessaria ad hoc vt pal: pebza remaneat: aliquar: iu:er: ut: a:de: vt pili nò igr:edian: oculi: deinde tilli: stringan: e: v:ro:q: capite: notabiliter e pellis uta: in tercepta: e: cum: ſo: ſnice: sup: tilli: ſcind: a:deinde: ante:q: stilli: re: moue:ank: figur: acus vna: vel: p:lu:res: imediate: ſtilis: vtrungos

De aqua descendente in oculo.

4 5

labriu vulnereis cœphtêbêndo beinde killi remoueantur et fiat puctus vnum aut plura sim necessitate que remaneat et visq ad cò solidatione perfectas. Et si remanere in hoc proprioris est ille modus est er inventione nostra. Alij iicidunt totaliter extremitate palpebræ in qua naſcunt pili inuerſati ipsa palpebræ p[ra]t intercepta inter duos ſtillos vt dictus est p[er]ſueri ſed non paucæ apparebit de/ formitas. Quartus modus nò tactus a Rasi est cù ſuittone: Et est vt ligetur primo palpebra iter duos ſtillos ad modù ioue ete circa mediis iuſi et cum acu p[er]ſotur p[pe]lilu inuerſus ab intra ad eſ ita vt p[u]cata acus veniat exterius er directo pili iuuerſa it in margine aliozus pilòs et cum acus est fixa in palpebræ non dum ex toto penetrans ſigatur p[er]ſatur p[er]ſotur in fozamé acus et ſi non potest aliter iſigi capiſt capillus duplicatus et ſigatur ita du plus in fozamé acus et ſi illa duplicitate que ab auctoib[que] vocat anſa capiatur p[er]ſatur p[er]ſotur et trabatur donec p[er]ſutus ingrediat fòzamé acus: et poſtq[ui] greſſus è trabat acus exteri[que] ſimul cum p[il]o inuerſo et i[bi] p[ra]mittatur cò solidarit edubus est vt iuicetur exteri: et viſco aut alio glutinum vt non poſtut redire et h[ic] est mo duus omniu pulcherrim'. Et ſic diti de vno pilo ita fiat de re lìquis ſi plures ſint. Sed caue ne p[er] idé fòzamé multotius acus reiteretur est en c[ac]a ſo fòzamen illud ſi latu vnde p[er]ſutus poſtus nò remanebit laterib[que] adberés et ex hoc còphtêbendere poſtum in actu pràctico et quato acus est ſub ſubtilior tato est aptior d[umò]b[us] he operationes cù ea poſt p[er]ſicte. Ultimus modus recita tbus auctoib[que] non approbò est vt euelletur p[il]us:inde cù probib[et]ibus eius generatiune p[eed]atur. f. cum medicinis ſupbraſcriptus quarum pilòs adhuc nullam inuenitua fidere posſum, (Tultima dispoſitio pilòs est còum nò d[ib]ita coloratio ad qua remouendá duplex est intétio aut remouere egritudiné aut cauſas a quibus dependit uti mala coloſione. f. cauſas canitìtus aut morpheà aut albaras: ſi ab eis p[é]det que faciliòra ſunt dictu q[ui] ſactu. Sed quom[que] remoueant require a Rasi quinto buſus et 2. ſeptima quatuor ſint remouere nò poſtut reſtat vltima intètio. f. coloſiatio illoz pilòs cum tincturis coloſantibus vſi exige tiá pilòs naturalibus ſuorù: ſed preſtatius est vt ſint nigra q[ui] alte r? coloib[es] 13. ſi p[er]ſerib[que] dispoſitio nò p[er]reperiam rubet: qua c[it]us ras collige ybi s in locis allegatis et ex t[à] dictis p[us] ſre exponiſto.

Be aqua descendente in oculo

Aandoque

De aqua descendens in oculo imaginaio fantasia apariutio

ſunt termini ſynonymi ſignificantes h[ac] dispoſitione

de qua diuerſi acuſores ſub his diuerſi nominat[que] determinat

13. ſtricta viz vocabulòp[er] considerati appareat q[ui] h[ic] terminus ac

q

descendit in oculo ſit inferior ad alios tres c[ui] non eis imagi

natio fit aqua ſc[ed]eſced in oculo ſed bene c[oe]stra. Sed vtamur

hoc vocabulo large ſicut vitiur rasi in p[ra]ſenti capitulo. I[le]c
dispoſitio diffinitive est viſio corupta colo[rum] qui ſentimunt cora[

vitu ac ſi p[er]ſi ſint miſt in aere: et h[ic] colo[rum] accepimus large et q[ui]

ſoſte iſterit q[ui] p[er]ſie loquêdo hec dispoſitio nò est egritudoſz

accidés egritudinés loquéd[que] de ea que c[ó]parant ad n[oc]umentu:

En ſenz accidens opulatione que morbus in via c[ui] us oppilationis cauſa est aliquod corporaſculi iterpoſitus inter
crystalloidez et res diſtice viſas. Sed c[ó]tra hec viſio corupta

ſue corparet ad n[oc]umentum ſiu nò per ſe et 2 imediate ledit

operations alicuius virtutum cerebriz[que] per ipſum per ſe et 1

mediate corruſp[er] iudicium: q[ui]tudicat aliquod eſſe in medio co

ram viſu quod non eſt: ſi ſue iſtud iudicus attribuam? ſenſui c[ui]m

muni ſue cogitatime. Ad quod resſp[o]ſeſ q[ui] hec viſio corupta

c[ó]parata ad oppilationem est accer[es] ſed c[ó]parata ad iudicium

quod corruſp[er] est morbus aut ſalté cauſa morbi. Si aut[que] hec

viſio corupta ſit de his que nò c[ó]parantur ad n[oc]umentu di

cendum est q[ui] non eſt accidens morbi neq[ui] morb[que] cauſa

mo:bi q[ui]uis ſit acio corupta: ſed non corrupte leſa: et corruſp

iudicius ſed nò corrupte ledit. Sed c[ó]tra eode[do] modo et equali
ter et q[ui] ſi ſense corumpit iudicu[que] p[er] viſioné non corrupte leſaſ

penſenté ab acutitate ſenſui ſicut p[er] viſioné non corrupte leſaſ pen
dente ab oppilatione ergo q[ui] ratione hec pend[es] ab oppilatio

ne corrupte ledit iudicu[que] eade[re] ratione p[ed]es ab acutitate viſio

etta corupte ledit iudicis. Pro solutione buſi dicêduq[ui] ali
ud eſ viſioné eſſe corupta et alud corrupte leſaſ. Ad viſionez
eniz corupta ſufficit q[ui] iudicatur alíquem coloré eſſe coraſ oculis
qui nò ſit. Sed ad viſioné corrupte leſaſ requirant p[er]tuer hoc
vt fit eſtoz circa ſenſibilia c[om]unia aut proſp[ia] c[ó]iter occurret
circa que cum debitis c[u]stantibus non debet eſſe eſtoz. Pr[ui]
miu accidit in homine acutifimi viſus: Sed p[er]cùs accidit in
bis qui habent vapores groſſos in oculis. Et ad foſamen ar
gumenti c[ui] dicif equaliter et eque iteneſe corzuſp[er] iudicium per vi
ſionem nò corupte leſaſ pendétem ab acutitate ſenſus: negatur
vt patet ex fundamèto ià dicto imo non valet hoc argumentum
viſio ſo[ſ]z. reſpectu aliquorù obiecto[rum] est corupta: et viſio [Plato]
nato sibi ſani reſpectu nulli: obiecti est corupta neq[ui] alio modo
leſa reſpectu obiectorum que potest videre. ergo melio est viſio
[Platonis] q[ui] ſo[ſ]z. q[ui] viſio [Platonis] reſpectu illoz obiectorum
est ablata reſpectu qu[or]u viſio ſo[ſ]z. é corupta quod eſ deteri? etc.

Speties imaginationù ſunt duplices quæda nò c[ó]parate ad
n[oc]umentu[que] que non ſunt in oculis acutifimi viſus. Quæ
dam c[ó]parate ad n[oc]umenti que ſiut in oculis medocris au
obtusu viſus. Pro cui[que] itellectu est ſciendù é q[ui] o[lium] imagina
tionu c[ui] imediata è obiectu aliquò nò paruiaut ſalté nò pu[n]a ea
putate q[ui] e[m]diu iter reſ diſtice viſas. Si q[ui] viſus obiectu aliquater videtur ſed nò diſtice c[ó]phtêbenditur. Si q[ui] hoc obiectu ſit minimu[que] ſiu in oculo ſit: ſiu in medio extrinſeco non videtur níſi a viſu acutifimo: nò diſtice c[ó]phtêbendatur et hoc eſt duplex: v[er] dupliciter ſituatú. Aliq[ui]n è ſit in medio extrin
ſeco c[ó]sa pupilla ſicut ſunt athomi a q[ui]b[que] aer quaſtuncuq[us] pu
nùs nò snudatur nec etiam aqua nec alia media denudant. Aliquando ſituant[em] in oculo et ſunt quid[ata] ſumi ſue vapores mi
nimi ab oculis reſoluti a quocuq[us] eniz méb[us] ſere ſemp aliq[us]d
reſitu. Et hi ſumi vidènti in viſu acutifimo ſit q[ui] athomi de q[ui]b[que] lermo c[œ]ſeſit. Et he imaginationes p[uen]iètes eu tan
ta acutate viſus nò c[ó]parantur ad n[oc]umentu c[ui] nò ſint mo[ſu]
bus neq[ui] alia reſter natura[n]e nec ipſe reſit eſu in c[ó]p[re]ione c[ó]poſitione vnitate nec in aliquibus p[ar]ticularis ipſum i[er]
grantib[que] nec etiam per c[ò]titam. et ſimile buic q[ui] dictu eſt de viſu
accidit in ſenſu auditus et eſt apud Rasi ſecundo c[ó]tinentis et
Jesús hali tractatu tertio capitulo primo. Fit eniz aliquádo tini
tus et ſibillus: quod eſt acio corupta nò c[ó]parata ad n[oc]umentu
propter acutitatem auditus auſtens minimu[que] ſonitú exiſt[ere]
té in organo auditus propter vapóre minimu[que] in eo motum a
quo organu auditus non snudatur. Aliquádo audi[er] ſonitú
minimu[que] in acre aut in alio medio extrinſeco a q[ui] c[ó]phtêb[us]
quicſens nò snudat. Aliquádo fit propter groſſas ventolita
té in organo audi[er] exiſtente et hec ad n[oc]umentu comparatur.
Imaginat[iones] at c[ó]parate ad n[oc]umentu ſunt ab obiecto
exiſte in ipſo oculo c[ó]penzo a viſu medio[eri] vt obtuſſo ſiu ſit
vapo[rum] groſſus ſiu ſit vestigiu[que] alterius generis: eſt ení cauſa
aliquem oppilatione, et hoc obiectum n[os] c[ó]phtêb[us] aliquo nò
non tr[ia] diſtincte c[ó]phtêbenditur. Et he imaginationes ſunt du
p[lices] quedam p[er]tuer n[oc]umentu tunicarú. f. c[orr]ne aut te
le aran[ea] p[er]tuer aliquò velſigi in alio coruſis c[ó]reliktum aut e
egritudine aut ex alia cauſa p[re]ternáliq[ui] q[ui]sui ſit in cornea
non tr[ia] vid[ea]b ab homine in oculo aſpiciuſtú c[ó]phtêbendatur ab
ergo cuuis rei cauſa e[que] q[ui] non vid[ea]b ab oculo aſpiciéte p[er]tuer
p[u]aitatem: ſed c[ó]phtêbenditur ab ergo ex eo q[ui] ip[edit] debuitum tra
ſitum ſp[et]ierum viſibiliu[que] minimu[que] eniz exiſtens in pupilla q[ui] a
nullo oculo aſpiciéte acutifimi viſus v[ider]i p[ó]t potest multum
ip[ed]ire tráſitum ſp[et]ieru[que] viſibiliu[que] má d[ac] hoc q[ui] reſ et ſi fit maria
ſicut celu videat: o[ſ]zam[que] eius recipi in pupilla: et tande in cry
ſtalloidé: minimu[que] ergo ip[ed]imentu[que] exiſtens in pupilla aut in cry
ſtalloide potest ip[ed]ire viſione magne partis c[eli]. Aliquádo n[os]
n[oc]umentu è ſt in humo[bi]tú. f. albugine aut crystalloide freq[ue]
tiui tamen albugineo c[ui] e[que] ip[reſſion]e ſui subtilitate faciliu[que]
ſuſcipiat. Et hec erit dupliciter aut pp re[ad]ueniète ipſis h[ui]o[
ſi]b[us] ſiu ſub forma vapóris ſiu ſub forma h[ui]o[bi]s q[ui] vap[or] ſiu
humo[bi]miu[que] c[ui] albugineo t crystalloide redit ipſos nò puíos
aut non peruios ea peruietate qua debent eſſe et qua ſunt c[ó]tere
partes e[cor]um: Unde ſi aliaqa p[ar]s ip[or]sum fiat in peruia et op

b

De aqua defcendète in oculo.

pilet totum foram pupulandu tunc est cecitas pule quando cata racta perficitur. Si ius opplet partem tunc est in medio res nò videnf nìsì hæ latera nò fin mediù. Si át sint in aliquo latere res nò videnf hæ illud lat? imo apparet diminute. Si át illa pars fit puia fed nò puietate còsmili pime: ut apparet diverse Imaginationes hæ ipsius diveritatè. Si eni têdat in citrinù apiparet Imaginationes citrine et obiecta oia citrina. Si át ad rube hæ scilicet apparut rubea et sic de aliis colàib? Et hec que veniut ad oculù fut simplicia aut vapor aut humo? Si vapors tunc puenit a toto sicut in febrìb? et crifib? aut a stò aut a cerebro per venas z arterias et nervos aut ipse vapor ab ipso oculo resoluti et corà crystalloide situa. Si vò hæ forma humoris bò marie est a cerebro sicut in reumatissimis p vias nervòz venarù, z arteria-rù. Aliqi yo hi buòzes alterant et efficiunt nò bì puìnò pp res aduenièz hæ q2 mutant in subà sua aut pp caliditàbìbili antezi aliquà pèt ipsoz et puertezè ad natura aeris. Vn illa pare appa ret alba sive lactea: aer eni còmítibus humido aqueo facit colorè albiù facièd pùsmà tertio z quito de generacione aialui. Z. rrxi. p ticala pblematù, pblemate pmo. Aliqi mutant a frigiditate co gelate et igroffante: vni fit colò albi? aliqi ab humiditate tenebèt e aliqi a ficitate igroffante vì ipplifante. Diversificant eni spe ties Imaginatione multipliciter. Aliqi fed colòre: vt q2 appa ret citrine ipsi pèdentibà, a fumis dolerici eni a velutigibò ciri nìs puìs, aliqi apparèt albe ipsi pèdentibà vaporib? plegbimaticis aut velutigibò albìs perùs ita aliqi apparèt rubee aut nigre e similibò causis. Sed sic nota q2 fi velutigibò fit nò puìnò cuisufucù colòre fit semper imaginatio apparebit nigra: cui cæ in sequèutib? aſſignabit. Aliqi divitigunt Imaginationes ratione quantitatis q2 quæda magne quæda parue fin quàrati Imaginatione vaporis aut velittigibò situat iter crystalloide et res vihas. Aliqi divitigunt ratione grossitiet aut fitilitatia ratione vaporis aut velittigibò gros fi aut subtilie. Aliqi divitigunt fin figurà q2 qàdz apparunt cimi cales qàdz muscales quæda capillares et sic de singulis fin vari as figuras rei situat iter crystalloide et res vihas aliqi apparèt furù mouere aut dòsiter iter alaterale fin vapòz variù motus.

Ad evidentia eor que dicta fut cadit hic duo dubia. Pri mui vrù res nò pùa fituata post crystalloide verus cerebrum possit esse cauſa Imaginationum. Et arguit q2 sic vapores ele uati in febribus aut crifibus ſunt cauſa Imaginationis cù perue nunt ad cerebrù, cauſant eni aliquádo phezenicum nò veras: q2 questio vera p2o parte affirmativa. Secundo hi vapores eleuas ti vel existentes in parte anteriore cerebrì mouètes ſpiritus mo tu iozdinato ſunt cauſa vertiginis aut ſcotomie tèr colèqués Imaginationis: Imaginatibè eni homines corpus ſuì moueri au res aliquas circa corpus ſuì moueri: et co magis q2 ſcotomie interpretat obtenetràbatio videri. Tertio res non puà exilèz in huòie vitreò pòt videri per crystalloide sicut et res exis in albu guneo: ergo cù male videat poterit eè cauſa visionis corrupte tèr per colèqués Imaginationis q2. Assumptù probat q2 ſunt oia neccesaria ad visionè. I. obiectù mediù crystalloides videns lu men taz extrinsecù q2 ipſius crystalloidis. Quarto ſpètes re feruata in memorio aut i aliq virtutu cerebrò pòt munerire ab vtio vêriculo ad mediù i medio ad pìm u à pmo ad crystalloide: et sic pòſt vide p crystalloide: g a forziori aliqòd cop? nì puìs exis in crystalloide et pòſt crystalloide pòſt videri, et z male vi debit erit cauſa visionis corrupte tèr Imaginationis: alìptum est Auerrois tertio coliget in capiulo de accidentib? ſenſiſi vifus tèr in libro de ſenſu tèr ſenſato. Et confirmat q2 illa ſpètes puèniés a cerebro ad oculù obuías vaporib? exisitibò in vitreò inficiet fin natura illo? vaporù: ergo puèniés ad crystalloide ſic ifecta erit cæ Imaginationis ſicut ſpètes exterio: obiectòrù puèniètes ad crystalloidem ificiunt hæ colòre vapor aut hùiditatis eſt nee exisitis in albugineo tèr cæ Imaginationum vt referunt oes. In oppitù autè est. 2. d. q2 cæ Imaginationis vt res nò pùa inter crystalloide et obiecta exterio: nò autez pòſt crystalloidez.

P2o solutio nee bius questionis pìmitendù Imaginationes eſse doz modò: quæda eni pertinet virtutu cerebrù. ſen. ſut cot Imaginatione tèr que apparet tá in luce q2 in tenebùs tam homine vidèque nò vidente et de iltis nò est questio nostras: sed

questio nostra est Imaginationibus que app: opiantur vifui et nò fut nìſi homine vidète. Et circa homine modù est duplere ſpòſio. Illi enio qui tenent visiones fieri in crystalloide que en: communis opinio dicunt q2 res non fin poſt crystalloide: non est cauſa Imaginationis turn q2 non est mediú inter res vihas et crystalloidez. Sed respòdèdu est ad duo argumenta. I. ad terium et quartu3 facta ante oppitù questionis. Unus probat q2 res non perura vidèt a crystalloide q2: ſunt quattuor reuiffica ad visionez. I. obiectus quod est ipſa res nò perura mediú dia, pbanuz. I. pèſe humo: vitreus crystalloides videns tè lumè sufficiens. Dicitur q2 non est mediú sufficiens. Et si arguetur gè medius diaphanù sicut et albugineus. Bicuntur q2 nec vitreus nec albugineus ſunt soli mediú sufficiens ad visionè colollum nìſi concurrat mediú extruſecù de hoctamè clarius in sequèt quentione. Ad alidu argumentu cù dicitur ſpètes tranſies à ce rebro ad crystalloide: obuans vaporibus exilètibus in vitreò inficietur fin naturaz vapor: quibus obuabit: ergo ſic ifecta vià a crystalloide erit cæ Imaginationis rubearus aut catarinùs q2. Fin naturam rei iſi centibus. Ad hoc dicitur q2 hec est ſpètes materialibus et mul: magio denudate a còdibus materialibus: q2 ſint ſpètes venientes ab obiectis exterioribus cù obuiant vaporibus exilètibus in albugineo et età hec ſpètes es potest esse cauſa visionis q2: multim est in materialibus absc: q2 cè traſeat per mediú extrinsecù tè hoc tenendo opinionem Auerrois. Sed fin opinionè tenetem visionè fieri in crutatio non nervòs obtico: et cùs respòſio. I. vna que magio est utit Hentili qua dicit q2 hec res nò pernia poſt crystalloide: nò est cauſa Imaginationis er eo q2 ipſa non potest videri nec aliquo modo còpèrèdi q2 vifus cu cuibulòq2 do bèst aliquo videri ſive bene ſive male opòteat ſpètes plus depurari tè mo: difficari in crystalloide: et ét q2 hec res nò est mediú iter crutatio non nervòs et obiecta exterio: er eo q2 viſio poſt crystalloide: nò fit hæ rectitudine linearù nec hæ forma pyramidis: ſed fit q2 ſpètes vibiles in crystalloide. I. spuratè ſucapiunt in ſpiritibus et ſerunif ad crutationè nervòr in q2 viſit viſio. I. vna respòſio q2 mihi magis placet q2 res nò pùa poſt crystalloide: pòt esse ca Imaginatione q2 ſpètes obiectu vifibili traſètes pè hác res nò p2 vià pòt infici fin nàz buti: rei: q2 uis hec res p2 prias pèſes nò poſt videri vt ostèdeſ in sequèti qſtione: q2 qùis et poſt crystalloide nò ſiat viſio hæ rectitudine linearù q2 pìrit? ſderes pè ſie ſimul cù ſpète poterit ifici ab hac re nò pùa et ſic erit cæ ima: ginationis. Et er bis tá aperte liquet q2 fit in hac tota qſtione tenèdi q2 quomò ad arguméta facta in principio qónis ſit respòdèdu. Sed tenètes visionè fieri i nervòs obticomanie poterut ſaluare visionè fieri in itatù. I. cù pìrit? nò moueaf in itatù q2 oq: Sæſtòs dibus vtrù res nò p2 per uia exis in oclo poſt videri. Et arguit q2 nò pmo viſible po ſit ſup oculi nò pòt videri: g a forziori politu in oclo nò pòt videri: còſequètia tenet et alìſupì tè philosophi tè còmentariis ſedo de anima. Œſo ad visionè requirunt mediú extrinsecum vt vult Auerrois ſedo de aia pmetò. Ixxvii. g res exilèz in oclo cù nò multiplicos pèſes ſuas pè mediú extrinsecù nò poterit videri.

In oppitù arguit q2 vapores in oclo exilèz videnf cu de ipſis p2 viſu faciam? iudicati vt q2 ſint critini v4 rubet q2. I. pietere, rea pèſes veniètes a cerebro ad oculi ſut cæ visionis vt ſut dictis in pcedèti qſtione er iétione Auerrois: Et certù è q2 nò multi plicant p2 mediú extrinsecù: g multo magio res exilèzì in oclo p2 prias pè ſes videri poterit. Picterea lumè politu ſup oculo tèr in oclo videri poterit vt docet experiétia. Immo expirimur in nobis ipſis q2 fi còpùnamus oculus in lachrymali domestico verus parté filuèstre ſue teneamus oculù clauum ſive apertù videm? aliquod lumè. In hac qône cùt alig q2 res nò pùa in oculo exisit vides q2 male. I. diminute aut corrupte sicut tan gible poſtut p2uia ſupra nervù ſentit q2. I. diminute aut corrupte, tè cám aſſignant q2 ſunt ſibi quattuor ad vifus neccesaria. I. obin lumè mediú iinsecum tè crystalloides videns. I. ostra ſegur pmo q2 res nò perura exis immediate ſupra crystalloide: nò poſt videri nec aliquo modo còpèrèendi cù non multiplicit pè ſes ſuas pè aliquod medium tè ſic nò poterit cæ Imaginationis q2 è ptra

["De cholúrica passione.", "In hac parte curat synepim puſuenientem tum rōne yapo rum malignop[or]z di cōcan tium:tum ratione cópaffionis cor di oze stomachu[m]pter paucit[ur] pacit[ur] ſequitem euca cuation[é] ſupfluam. Primo exhibet vinu cú muſcho vputua vnam. ſz.vini odoriferi ſubtilis cú quatuor: grano muſchis fed melius ét huic addatur media vncia aut. ſz.j.vini cydoniu zt ut alientus similis frigidis valétis in stomachi ſeratōbe. Secu do exhibet ci bum resumptiuu restauratiuui ſpirituu in breui tpe ppter facilem elus dignōnem, et penetrationé ſt stomachi conſationé. Quis ſit hec descriptio. R.ucci carnis hedine vel pul line aut alicuicus ais bene ſeptionate. ſz.ij.vini cydoniu zini ſubtilis aromatici aliquid dulcée participātis. ana. ſz.j. muſce et totu debite calidum vel q[ui]tum ſumere p[ot]ita vt nō yomat ex hibetur in potu. Tertio p[of]tat egru bonis odoribus: ſicut pullis affatis et ſractis appoſtu ppe nare: ſed bonum est vt vnicuic[us] preſentef ſibi placentes. Quarto iubet p[of]tatib[é] ſt stomachi et reténione vomitus thus maſticiar[é]t ǒgluturi aut ſi ei? maſtificato abhorret deglutiat abſons maſtificiō. Quinto bo lum coraſcenum q[ui]n é non é apud nos cuius loco accipimus ma ſicinis boli ar. ana. 3. j. canſore ana. g. ij. vſons ad quatuor: et for miare pilularis cum vino cydoniu: cydonia enim et que cydo nijus ſunt ſerunt fm omnim modum administraſtionis et ſere omnes excedut medicinas in hoc cauſo. Almáſor.", "Aucuq[ui]d auté de buiu paſſionis cura nunc vſons diximus donec vomitus ſedetur et ſtomachus cibum recipiat fieri cōuenit. Pos[que] vero ſt stomabuſ cibus retinere poterit nutricibus et eger et paru vini veteris in potu ſumat b[í]n redolétis et dormire incipiat. Jo.", "In hac parte ordinat dictam venientem. Jo. ſe, dato que d[os] eſſe groſſor: ǒſque ante: ſed tamé oia que exhiberit ſint pacua in q[ui]ſitate faciles dignōns boni[chimi]pancarum ſup fluviu quor paucum multu nutriat ſt stomachi et membró[rum] nobilium p[of]tatina odoris et ſapóſu boni egro placentia et p[ec]piciat ſomni q[ui] t[í]s é p[ien]uenientis in toto cure p[ec]ſu minózati ſuper fluitatibus et p[rop]rie poſt cibi et potus aut alicuicus medicinalis ſumptionem. Almanfor.", "Trocſiſi de olíbano dicti ad vomitú. R. boli coraſceni turbi[us] ambo[ra] ana. 3. x. cube[be] cardamomi amború ana. 3. ij. 7. 5. canſore galie gar. omnium ana. vi. 5. 3. ſi ſiant trocſiſi pondere aur. vniuſ. bi enim vomitui multum conferut. Rob de malis granatis ſuccus ma[no]rum granato[ra] aceto[ſ]or ſumantur. et per noctem. i. aut amplius dimittantur donec quod groſſum é in ſu do resídeat. et deide coquatur et dispumetur donec új leb ſimilitudinem babeat; in quo ab igne depoſito ad buc tamen calido mente viridis stipites mittantur et in ipſo permanere permittantur quinque ſtrigidus inſtridenti. Cúq[ui]s inſtrigidatú fuerit extrabantur ad cuius ſimilitu diinem ſirupus de cydonijs ſirupus de malis matia nis fieri conuenit. Si aſt vomitus hora alia iuualerit nimis et ſuperfluerit magna ventosa ſto ſuperponat. Jo. ar.", "In hac parte describít quaſda medicinas de gb[ue] fecerat métióne quar[ui] descriptiòes ſunt iſte. R. boli coraſceni loco ei: po[ne] maſticiar[é] boli ar. turbi[us] ana. 3. v. karabe cardamomi ana. 3. j. 2. g. xy. canſore galie muſ. garioſiōr an[]. g. v. formenti trocſiſi au rei. vni: cú aq[ui] acetofe aut rob de granatis iſraſcriptis de g[bus] deſ vniu in ſeima p[ilar]u[m] poſt cuius ſumptioné ſumat paru z. eufdem rob cú pauco aque calibate. Descriptio rob de grana tis: ſuccus granator dimittat ſeridere p noctem: deinde ſubtilite accepiat bulliat et dispumet donec iulep ſiſtudinem habuerit in quo ab igne depoſito adhuc calido myrtu viridis stipites ponat; tur et in ip[ò] dimittant manere donec inſtrigide poſtea exhatur et refuſet ad cu[ui] ſi ſiſtudinem ſirupus de cydonijs at malis maſtianis fieri p[uen]t et ſunt p[ri]ij ad vomitum et ad ſup[ra]. Ali", "timo vétoſam magná ad ſiſtendú vomitúm ſto ſuperponit. N. viuſis cura p[es]pe difficilis et i[di]get medio p[ra]ſate: et ex per tno tere nant accinia. Et in ſumma q[ui]s exigit intentiones. Prima cám remo[u]et eúando humiditates coruptas que ſut in ſto: et in itestimis necn[ó]cacochimá in toto eritem p[ra]ſipe in venis membró[rum] nunc ſóre et tertié digónijs doló[rum] n[ul]pum: Scöa diuerti[te]. Tertia humores i grossat vias et ductus p[ra]stringit tande ſuperaſciendo ſi fuerit ne crosſat vias et ductus p[ra]stringit tande

De nuncio digestionis.

93

Et nota q maſtr diffolutus eſi oleo cydonior & aceto & ęxtelſus ſup corio ad modu ceroti eſ effic in retinědo vomitum. Et ſi opus eſt maiò in frigridatione poſset addi ſemè rosaz & sanda li & ſimili. Berardus de ſolo ſacit ceroti optimu effic val de. R. laudani maſticis ana quartá. ſ. olibanti. ſ. sandali albi & rubei ſumach berberis ana. 3. j. antere cozalloz acatie bipoqui ſtidos pſidie balavantine. 3. s. terebyntine 3. gbus ſufficit ad te nactuaté puluerizanda puluerize ſk 2 cum piſtello niſceank oia malarando cí oleo ro. 2 ſat cerotum ad modu ſcuti ſm 3. qžtua, tem ſtomachi. Et ſi vomitus eſt forſis 2a ſat duj vinum ponat ante reliquú poſt. ſ. circa decimáteriam ſpondilé. Páa oficiuſi ſoma chibi maſgis declinat ad parte poſterioſe 3. q 2. ſpondiles. phiben penetraté maſticarú a parte poſteriori ideo maſticis ponimus ante. Et dicit ſe vidisse efficim poſtú a parte poſterio et liftés vomitú 2 no a parte anteriori.

Item deceribit ſtud. R. ſucci plátaginis aque ro. de ſlipitibus 3. qta é magis ſlipica ana quartá. j. aceti. ſ. ſ. ſumach berberis an. 3. ii. maſticis olíba ni ana 3. j. ſarine lentíu. q. ſufficit pulueríada pulueríſen cí miu ſeantá e 2 ſat amplaſtru medicriter ligdúz 2 ſup ſtomachi ponat. 2 dicit ſe vidisse quandá vetula q accepit de pane cocto 2 piaſtuit bene 2 accepit. 3. ii. ſulueris maſticis 2 miuſcuit totum 2 poſuit in faculo: 2 utú ſaculí calcæſtim manibus 2 poſvit ſuper ſtöm patiétis 2 ſatum ſuit retétus. S3 melius é hác medicinam ſic pſicere e 2 é experta medulla panis torzehat 2 infundat in viu no giro ſlipico acerta pſucco méate ana: 2 poſtea ſtundaní 1 mo tario addédo maſticé e 2 gallia muſchata e 2 ſemé roſarum aut ſan dalos aut cotallos aut alios medicinas ſlipicas q tibi magis placuerent aut pures e 2 bis ſimali peccantes ſunt frígiis e compo nális elige calida ſtipica q é actu calida applicení. cí cures ſe 3. h5 écótra applica frígida ſtipica actu 2 po ſetia. Cú 2 ó res medio mò ke 3.5 medium teneat vt applicando ſtipica téperata e 2 frígida permitira e 2 calidís 2 frígidis ita vt ad mediú ppoſitionatum reducaf. Aunq2 tii applicení níu actu ca/ lida aut frígida no aút tepida: tepidú náq3 diffoulit robur 2 ſoní. Et qdam diffoulit maſticé cí albumine 2 z extensum ſup co/rio applicant ſto 2 vicut é effic 2 vtimú ad retinendú vomitú 3. de curatione vomútus díctú e ſupius qžtum est oppoſtu. S3 2. reſto vomitu elabozádu e 2 vt venter moderate fluat quouq3 cacochimia ſit reducta: aut quouq3 virtus tolerare pí poſtea elabozádu é 2 3. stricione 2 quo cóplendo humores 2 in grossen vie 2 ductus oppenentí cí interius ſumptus 2 ut rob 2 e 2 rupus de cydoníis e granatíes de ribes de myrto cu aqua pás taginis aut calibeata. Electuariu de ſobris 2 fúlia e interius ap/ plicata ſunt cerota emplafra 2 vnciones de gbus ſermo p[er]ſeſt e 2 er 2. veniennibus p[er]ſis e 2 vt yngat venter cu oleo ro. notabi/ liter calido. 1. qžtum ſuffere pót poſtea deſuper aspergaf hic pul uis. B. ſ. ro. 3. j. galie muſchate maſticis ana 3. j. milſe e 2 ſuper loco vncito aspergaf. S3 de his ybertus aget in caplo de ſluru vévrio. Et ex appropiatis é aqua andachoc. e. trifolij. Anar ta intío. A. accinitú recto p[er]ſicuit cí his q dicta ſunt in te/ tue, ſed p[er] ſitis ſedatione no é bibéda níu aqua calida aut fugga tur aliqd ſucci granatí potus ení nínuíis 2 p[er]cipue actu frígidis multí nocet. Syncopi aút intendat cí auſpione aqua frigide in facíes 2 potu p[er]pauc vini ſubtilis odoziferí no mulú vínosi 2 lim phari 2 ſumptione ad carnis 2 ſilibus in gbus paru muſchi po natur 2 ſi extrema inſtrigentí caleſtat cí pánis calidí. Singul tuut aút 2. p[er]zie ex inanitione ſubueníat cí frígidis ſtöm 2 forſtá tubus eúonem p[h]ebentibus ſicut vinú 2 miua cydonior 2 erte rius apſicef efficim er cydoníis decocitis in aqua calibeata cí pacon aceti ad penetradú 2 stringédú 2 hie p[er]t addi rose 2 fan dali de gbus ſupra 2 cibet sepe 2 parumi cí aqua carnis 2 buinu modi bonti chimi facilio digónis alteratá e 2 frígidis 2 forſatibú 2 2 stringentibus. Spafmo aút subueníat yngendo nuchá 2 par tem spafmatá ex oleo ro. violaceo p[ing]uendine porci receſte e 2 me dulla vinum 2. scies lotio 2 cí aqua f[ri]t. 2 the frígido ex oleo amígda lino. Et p[er]ſalis intío circa mádibulas spafmatas et eleuńc cí mento ad ſupiora 2 rectificíen in 3.ium spafmi unungendo eas

cú humectantibus de gbus ſupra. Regimé aſt fer rerum eſ vt n[ò] comédát nec bibant virtute stante níu mundificatione p magna parte facta. Interim t[em] ſemp 2. forſten bonis odozibus ſibi placéutibus. pluríu. n. fructu. 2. odoribus delectant odo re vini. yniciuq3 p[er]cedatur odo q fibi maſgis placet: 2 ante mun dificatione 2 ſi fituiner coluát sibi os aut lambédo ſumát ſuccus granator 2 cydonior 2 filium: toleráta. n. ſa 2. ſert 2 e 2 n[ò] poſ ſunt abſtinere a cíbo ſumant paru aque carnis aut t[us]i aut pri ſane 2 filium. 2 paru vint pauciferí linphatú e 2 virtus ſubſtentel. Decinante aſt egrúdine detur 2. vet pulli 2 panis in vino i[no] ſus 2 carnes anium laudabilíu 2 filia 2 p[ira] cydonia 2 timú 2 bibat vinú nígru ſtipicum linphatú eú aqua calibeata. Raſis aút exhibit vinú vetus. 1. cílarú 2 deputatú 2 carvo granatorus 2 aut cydonior. Et ſi vomeret iterú detur donec retuncat 2 parum p vice p[er]cipue paru bibat: 2 in ſumma t[at]a cibis boni chimí cali dis aut frígidis 1. sm erigétia: 2 fed oia ſint ſtomachi 2 membroz p[ri]ncipalium confortatua multú domut precipue ſumpto cíbo quic[ue]ſcat animo et corporé.

## De nuncio digestionis.

Irea rubricam more 2. sueto est ſciendú 2. debilitas di gestiónis p[mo] que debetur fundo 2. floí é mutatio ipſi? a dispone naturali p[er] corptione diminutione 2 a]bationé. Corruptio aút ipſius fit quadrupliciter: ná cibus rece putus in ſtomacho aut acceſſit aut adurit aut putreſſat aut acqui rutus alia qualitatem no[mi] p[ro]portionali ad alia qualitáta 2. ſuſtua rum. Diminuit aút apud quodá dup[er] p[er] remissioné aut inté ſionem cíbo dominute aut ſupflue decocto: ut n[ò] vt non corum p[ar]atur aliquo modo[que] ſup[ra]ſcriptor 2. No[po]r error alios ſale rephendík. Cú digestio ſit equatio eí q 2. digerit in ordie ad nutrítioné: q[sto] aút aliqd maſgis equatur in ordine ad nutrítio nem tanto maſgis 2 e meli 2. digerit. No[po]r 2. digerio pót ledi p in tensioné. Et p[er]ſirmatur 2. digestio ſit a calore equali multiplica to in q[sto] apud Hal. p[mo] affo[ſimor] affo[ſimo] gnto decimo: q[sto] é erit equalio: maſgis e meli 2. digeret. Item q[tem] methar[oz] digestio é complecti in vnoquocq3 humido app[ro] náli cali do ex oppoſitis paſſui: q[sto] maſgis compleſi 2 vtimabitam erit p[er]ſectio. J[he] ois vigó in iuutatuo ordinatá in gnátonem vel p[er]ſectioné mixtí 2 no[mi] in corruptioné: cis ſuperflua decoctio ordi natur in corruptione: q[sto] nulla ſuperflua decoctio é digestio p[er] politú aút itingit in operationibus vurtutá minutiáriu nutrítie p[er]ſent enim ledi p in intióné 2 remissioné. Digestio t[em] diminuta dup[er]nt aut q[to] tarda aut q[to] n[ò] copléta nec t[em] e his ſit coruptio ad acetoſum. S3 j[ro] ſic ut pót é e[mi]náta a cómpleto abſo[ſ] corruptione ad acetoſum ita pót é e[mi]náta a cómpleto abſo[ſ] corruptione ad acetoſum: q[to] c[ir] corruptione ad ſumofus: q[to] c[ui] n[ò] poſſet reponi in alia specie erit vigó lep a intióne: 3. 2. firmat c[ui] ſic ut é in artificialibú ita e 2 in náliq: 3. 2. ſtingit artificio aliqd maſgis aut min[ò] decoc abſo[ſ] q[to] corruſpant: q[to] etc. Item quarto methaurop 2. ſtingit p[é]pa ſim ledi in maſgis 2 minus. Credo opinioné vtráq poſſe ofen d[ia]z forſe no[mi] eſ p[ra]ctuatio níu in verbis. vtráq enim cócederet decoctione poſſe ledi p in intióné 2 remissioné abſo[ſ] corruptione e 2 quelibet p[er]cederet equationé e 2 debita[mi] p[er]ſitionem humidí cuſſico in ordine ad nutrítioné aut multi generationé e 2 p[er]ſectiones no[mi] poſſe ledi p in intióné. Et faciètes d[iam] et iter maſgis digeri e p[er]ſectus digeri forſe ſentiut hoc ide. s[í] ení q[sto] elquatio e[ſt] for[ti]o: tato vigó effet itenio: t[uc] faciet tráitu ſubitá ab itenſua di gſitione ad n[ò] gradú digónis vbi ponator ſerificari vigónem donec digestibile aduraſ. Aufertur aút digestio cíbo non imu tato aliquo modo[que] ſupraſcripto[rs] aut leuſime imutato ita vt aliquando etiam poſt longam retentione ameucat aut egera tur non permutat ab ea dispositione in qua aſſumptus eſt.

## Laufe
nuncumenti digestiónis ſut duplices p[er]ſutie e 2 cor poſſee. Et p[er]p[r]imiti ſunt aut ertrance ſicut p[er]ſuio ſtomachi aut membrú fibi comuncantio. Item morus ſup[er] poſt applicatio venen[io]z. Balneum calidum poſt cíbu conver t[em]s caledís exteri? aut fr[im] caliditaté ertingué: aut n[ò] ſi ſt[em] eſſe n[ut] e[ſ] cut ſup[er]te a ſer reb[no] nálibus. Aer náq3 ſupflue lap[us] in qua lítaturibus p[mi]s aut corrupt? aut h[ui]s vapores malos admíntos ſicut cadauerú 2 filium ſeſtúi e 2 c[í]n nuncumenti. 2. corrupti e[nt] aut

De nuncumento digestioni.:

diminutionis digonis. Síl cibus aut q[ui] supluus vt bene dige
ti n[on] possit et corzumpit ad acetoſum; maxime ſi ſtomachus ſit
frigidus aut diminute digerit vel est tam pauc [g]üſtztat vt adu-
ratur et corzumpaf ad fumolum in ſtò calido aut nimis decoc-
tur. Secundo p[er]titer aut litatem ſupfluam ſicut mel in dulcedi-
ne cu] notabili certitate et corzumpunk magis ad fumolum aut
supfluuatim ifrigidationibus et diminute digerit aut corzumpit ad
acetofum ſic lactuca papaver et ſilia aut ſupfluutates in humi-
ditate ſicut perſica pepones et ſilia: et putrefiut in ſtomacho cali
di et acetoſan in frigidu: et ecstaſitas ſupflua cœpit magis
ad fumolum et p[ic]tua ſit caliditati ſupflue. Tertio ratioc
modi ſbe tenuis ſicut lac oua ceraſa et ſilque ſ facile putrent. Si
cut econtra que ſunt groſſe ſbe tarde digeruntur et diminute
cor]pur ad acetoſum ſic caro bubali p[ira] ſpiffe ſubſtatie et ſilia.

Quarto q[ui] ſunt cor]traria appetitut ſicut oleaginea ſetita pin-
guedines rancida crocus et ſilia que magis corzumpunt ad ſu-
molum et patridu: Aintoq[ui] cùrunt p[er]prietates etrarie aut
a tota ſpecie ſicut uer carnes crudas et hoem aut inſequéatu ma-
teria ſicut alig abhorrent vinu alig caſeum. Et amicus meus ſol
uebaf comeſtione cancroſ. J[he]ſte ergo p[er]prietates ſiue active ſiue
paffiuе ſunt cá n[unc]umenti digonis. /corruptionis aut diminu-
tionis et male p[os]ſum remouerit iz aliqui p[er]gerit et alii bibentes vi
num poſtea bibiffe. Et impriméter opantur q[ui] studét bas p[er]prie
ſpecíficas aut inſequentes mâm mutare et magio fallunt et
inepius opant et eſtigent vel alii aduſt ſm.p[er]prieratem aliciu
ſiam q[ü]ſtucuq[us] cognouerunt illud ſm. qualitati manifeſtas
ſore cœuens. p[er]prietates enim in oibus ſiue ſpecífica ſiue inſe-
quens materia eſt ſup o[es] disſpòsitions maniſſetas obſeruanda et
vtr hit modus ampliſt ad qué[c]uncs cibû et potu aliciu horibi
lum ſone o[re]nis ſaporis curitatis et ſilium. Sexto quando
cibus ſumit n[on] in hora ſua ſicut c[ui] ſtomachus eſt p[er]reſit p[u]bi
ribus ſupfluo aut c[ui] ſumit cibo p[re]ſede nondi p[re]ſecte digestio-
te ſi ſumit ame p[er]ſuet exercitus vel expeſulion e p[er]ſufluitationis et
ſi n[on] ſint in ſtò d[um]modo ſint alterates ſtomachu. Septimo-
p[er] errore in ordine afflùmendi. ſicut emin cibus difficilis digo-
nis groſſus et ſipticus p[er]mittut ſaciliti ad d[ig]erud[em] fubtili et
lubrico: quap[er]p[er] errat q[ui] p[er]mittunt carnes ouis n[on] ſint dura
et lac coagulat[ur] et ceraſa vua[es] et ſerculu comedut in fine menſe
et elixi ceteris paribus poſt aſſatut. Octaui q[ui] cib[ui] duerſi
comedunt vt lig[ia] da aſſata fruta eliſia artoclee. J[he]ſz multu d[ui]er
a ex parte ſapor necno ex parte modi ſbe: malu ſup o[ia] eſt com
miftio ſalfor c[ui] dulcibue et aſſatut vel frizou c[ui] rebus ſacilis
corruptionis: ſicut miſcere p[ic]ſes ſalitos caſeu ſalituz p[ic]ſes.
fri-
tos c[ui] ouis aut lacte. Et hi parte corzumpunt p[ar] parte diminu-
te d[iger]unt. Non p[er]peter malitius artifici ſicut cibus male co-
cus aut p[ic]ſe q[ui] poſt c[oe]ctione iſterint ſuffocati. Decimo q[ui]
facies: eructatione q[ui] ventoſabilis alij[us] ſponik abis. T[us] c[ui]en
ventoſitas alios c[ou]mout eibos et p[mi]ſicet neſit ſtomachum
b[ui] alios amplerari. p[er]terea raphanue et ſilia ſut comedéa in
fine n[on] in p[í]ncipio. Decimo mo q[ui] eſſet male ſbe n[on] corzigi
billis a virtute ſicut fungi et cib[ui] q[ui] patruerunt c[ó]tra illos q[ui] come
dunt perdices et quakæ fetétes et iſi corzumpunt ad d[ig]erut et
qualitatis malat n[on] p[os]ſetam. Decimo ſecundo q[ui] multus e po-
tus in c[ó]paratione ad cib[ui] ant econtra. S[si] ex parte ſonni ſpoti
cib[ui] ſicut digestio iuua calote intuſ revocato ita minuit aut cor-
rumpit c[ui] homo vigilat p[er] ſonni calo[re] exterius moto ad in-
ſuméta moths et ſenſus velutari[g]. Repletio qu[o]ſus ſupflua
et n[on] e[ri]s in ſtò ſed in méb[ris] ſib[ui] cóicantibus ip[ed]it ſtomachi
digónem calo: e[n]nati ſuffocando ſicut nimia inanitio ip[]ſum
paucificando. Ah[or] qu[o]ſus laboriosus poſt cib[ui] minuit aut
cor]b[it] p[it] digón[e]tus c[ui] cib[ui] agutádo vt n[on] bene amplectat a ſtò: t[u]
calorem trabédo ad inſira motus. Leuſis t[í] deambulatio iuua
caló[re] cib[ui] ad ſungu desſédere ſtomachi. Et ecótra q[ui] ſiua
ad ſumit ad digónem plongata eſt completa digónem minuit
digónem calo: e[bet]ando. Loituo a[ut] poſt cib[ui] ip[ed]it di-
gestioné: e[m]ultiplicat[ur] marine nocet. Accenția qu[o]ſus animi et
moderata imoderate mouënta ſp[u]s iterius aut exter[ati]e aut ſimul
terius et iterius ſicut p[al]ſuo dicta elleni digónem ip[ed]iunt.
Sp[es] v[o] et gaudiu moderat ſon digónem iuua[ut]. Laue vero

corpo[re] ſunt p[er]plices p[er]ſentiam aut p[er]editatem p[er]ſentias q[
]dem aut in cópoſitione ſicut ſi ſtomachus peccarct q[ui]ſitate
[en]ſtens nimis magnus aut paruus: aut figura e[ri]s figure rotum
aut de beat[que] eſ figure oblonga ſicut cucurbita reto[ra]t: aut fi eſt
nimis tenuis aut rare ſbe aut eſt nimis asper aut p[er]t u[er] linu in ſup-
ficie: iz h[uius] ſp[er] cópoſitionis equalitas i[mediate] deſeruari,
tationi mediate digestione. Síl lapsus in complone ip[ed]it impedit ad
gestioné: S[si] inter o[es] lapsus ad frigidu: et ſiccum c[um] digestio
maxime iuueſ calido et humido iu: affoſiſm[]. Auciug[us] vêres
habet humidos iuuenes e[rit]es melota cœmutant ſicco habet
bus. Lap[us]a u[ait] in paſſuis cu[te] percie[bat] activar[ur] paru imper
dit digónem n[ifi] portionem ad materia: Humiditas quides
cum pr[í]ta materie et ſiccitas p[er] ſp[um]tione et areſactione. ſut.n.
be qualitati paſſiuе pauc[ie] imp[ſſ]ſionis neq[us] multu p[ri]t inſedi[tu] ne
le lap[u]s activar[ur] u[ta] Materie a[ut] in ſtò ſupfluentes cuiuſc[ui]s ge
neris impediut digónem ſiue in ſtò p[ot]ente ſine aliud de deruatis.
Et ſi[rum] vêtoſitas aut cib[ui] corzumpédo cu] admiteſ: aut minuè
do q[ui] n[on] ſint ſtomachi p[ar]ietes ſuſſicieter cibo adheterébona
en[is] comp[li]enſio ſtomachi ſup cib[ui] eſt cá bone digónis n[ifi] de
grauatina: iz grauatiua facit retentione i[com]p[li]mèdo n[on] ſiuta
bona digestio: iz cib[us] c[ui] desſécdat et n[on] ſint c[ui] ea eructuati et
rúſtioni: iz calide e[ſ] ſe magis digónis: imo c[ui] ſtomachus e[mi]
calibus abs[que] m[à] aut cu] m[à] coſica effuſa e[re] epate ad ip[]m
multitudinem gn[ation]is e[pi]n ip[os] p[os] vias fellis corzumpunt in
ip[os] cib[ui] leues: e[ſ]r digónis foſtus groſſus e[ſ]o caro vaccina, fraca
de v[o] diminuut corzúpunt et interdu auferút. Sed m[à] lanioſa
plin corzumpit ad fetidu. Síl[rum] ſoluto p[in]uii recc[es] aut antiqua
aſſata botho: digónem impediut diminuèdo in ip[os] p[er] defectu
et nota digónem dup[er] poſſe a ſua opatione impediра tas p[er]
defectu in instr[ò]g[que] eſt comp[lo] calida et humida moderate: q[ui]
in organo q[ui] eſt fundus ſtòs et defectu in ip[os] ledit digestio
p[le] et i[mediate]. S[si] aliquádo ledit mediate et p[er] acci[ns] p[er]ſte
cum p[ot]etive leſo p[iler]on ab humiditate ſupflua aut arruſtato
cali d[ura]t exſiueris p[ung]eſt et i[mediate]: ſiut p[er]ſume ſi n[on] a[ut] ip[os]
re: n[on] t[ó]t]a p[er]retene retentione retinet donee digestiua ſuá compleat ope
ratione: et alij[us] p[er]p[er] ſupfluitationis appeſtive q[ui] debetur o[ri] ſi
p[er] ſp[ui]m p[er] a frigiditate ſupflua q[ui] tingente: q[ui] et ſupfluit attractua
et p[er] inter ſit comeſtio ſupflua in cóparatione ad digónem. S[si]
p[er] cóitatem impedi[do] dig[og]a aut a toto ſicut in ſeſub: bydrope cr[iv]
ſi et ſilibus: et p[er] cóitatem a membriis particularib[ui]e[ſ]t a cerebro
a ſp[u]alibus méb[ris]: ſp[ue]ne epate intellinus renib[ui]ycſica meſen-
terio s[ir]bo nervi iſtucturis a mirach matrice et ſilib[ui] cóitate abr
ſoluta aut n[on] aſſoluta. Et inter cóitatem absoluta ſuplumac p[er]
[ui]atio tráſinſiio e[pi]us q[ui] debeter tráſimiti ſicut in fluxu ſanguio
ledit ſtomachus ſup]u] sufficientem ad ip[os]m non trarmitu.

### Signa
n[oc]uméti digónis in ſe et aſſolute ſumunt et gra-
uitate et m[à]t]a toleratári cib[ui] et ſi pauc[us] ſit aut me
dic[io]. J[he]ſe ex multilicata vétoſitate p[er] ſupibus aut iſerius: aut
er rugat: tardo desſenſu cib[ui] et ſtò n[ifi] fuerit lubrici aut adſt
alia c[á] lubricans. J[he]ſe ex pauc[us] cóp[is] reſtauratio: p[al]iditate
faciutem ſim[que] p[u]to c[ui] debilitas digónio longo p[le]plongat. J[he]
ex víſu relatu egri et aſſantiu: videmus.n[os] poſt longá] retentione
cib[ui] in ſtò ip[os] egredi p[er] ſupibus aut iſerius: nihiut aut paru a ſua
digóni p[ut]umato: q[ui] e[ſ]t eudèſes ſignum p[er] digónis ablact.
Et i[ſ] digestio è diminuta notabil[ir] eructuatio poſt octaui aut de
cimá hora] reſolet odo[re] cib[ui] et ſorte adſet naſua e[ſ]tensio et e[ra]
tuatio anhelitus: et ſi corzupta ad acetoſum fetidu, aut ad fumo
ſum aut ad qualitat[em] n[ó] ſuetam eructuatio reſolet illud ad q[ui]
corrupta è. Signa c[ar]um p[er]mittuar[ur] ſunt p[er]ſeſio earu et ſub-
ſecutio h[mo]i no cumenti digónis veriſi cauſe p[er]ſedens propor-
tionalis. Et q[ui]t[é]uesc[ui]s talio ip[ed]it ca: tale ſegut necumè
tum, et q[ui] non p[re]ſedit non ſegut h[mo]i no cumentus. Signa
a[ut] malar[is] cóp[on]um ſtò: l[ui]ma cóp[on]is cópoſitionis: poſ-
nis i[tn]nuitatis aſp[atum] patere p[ri]t ex h[is] q[ui] dicta ſunt in cap[lo] v[o]
p[om]tu et ſi ſigna vétoſitatis. S[si] malá cóp[on]em frigidus aut
humá[rid]a ſignificant paucat[us] ſit[us] et ſp[an]ces ap[pe]tius ad fumo
alb[edo] lingue ſap[or] otis inſipidu aut acris. Eructuatio acris
aut inſipida: tardus desſéſus cib[ui] palor faciei cu] albedine. Et
ecótra malá cóp[on]em calid[á] et ſiccam ſignificant ſitis paucites

["De nuncio DIGONIS.", "99", "appetitus ad cibum: sapio oris et similiter eructuatio amara fetes aut vomina. Color, lingue tendes in citrinum aut sufficient, palor, faci et cù citrinitate et similia, et ventoſatè signiſcat rugitus et extreſio et ipius per ſupertus aut inferius expulſus. Signa reliquiarù diſ poſitionù in capitulo de vomitu perquirant. Signa autem fornis copſessionis ſtui ſupra cibum abſque bonitate virgùnis ſunt cù copiatio et tremula abſque eumè rugitus et eructatione. Jie adſet extreſio et ſingulus cù impotéria perſicidio ipiùs. Jie adſet cœur batio gravitas deſiderunt minuèt gravitate cù coſtrictione, et alii quod cibis ſelicher ofendere abſque coplmetò digonìs. Ha terere vero corrupte ultra ſigna ſui generis de quibus ſupra coſ ſunt ſe ex ſetore ſapere borribili incosueto nausea vomit ſingul et ſyncopti et ſubilimus accidetibù maligni, et ſi huic modi mæ gerant in ſò ſignificat buiſmo ſi no nec ſub nuncio metuam et ſi ſub ſeruam et ſi ſub ſeruam et ſ

De nocumento digōnis.

riandri melanopiperis macropiperis cinamomi tu
ris spice gar.nucis muf.ciperi.33. omnium ana pon
dus aur.j. scorie aut.x. omnibus sextuplum veni adda
tur et coquantur donec ad medietatem redeant et co-
letur: deinde eger de hoc firupo poſtque colabitur po-
dus.5. xxx. quottidie fumat et nutricionem alleuiet.
Quod per tres hebdomadas faciens caueat sibi ab
acetosis et a fructibus recentibus et aqua frigida: vi-
num vero mensurate bibat. Emplastrum quod ſtom
conſoſtat et caſeſac. R. ſtozacem ſpicam ſquinantuſ
aſpinthium calamum aromaticum maſticem: ex his
cum vino veteri et succo cydonioruſ cōſpersis empla
ſtrum ſuper ſtōm ponatur. Ad hoc p[re]terea confert
vt ſtomachus fricando iungatur ex oleo quod fit ex
ſpica nardi et ciperu: aut lana carminata in predicto
oleo caſeſacto iuoluta ſuper ſtomachu ponatur et cù
pāno ligetur. Eger quoq vinu vetus bibat; aut miuā
aut idromel. D[ia]na autē hoc modo fit: ſuccus cydo-
niozu muſzom ſumatur et per diez et noctem et vſt
dere poſſit dimittatur et culetur: deinde eius quod cla-
rum est partes.ij. ſumatur zuccari pars vna:vini vete-
ris.i. et incipiat coq ſuauiet et diſpumarī donec in iu-
leb ſimilitudinem tranſeat, poſtea pro vnaquaqz. lib.
ex toto ſumani.33. ſpic. cinamomi gar. omnium ana.
3. j. maſticis.3. ij. oia puluerizata in panno ligent et int
[rum] caſeſactum est mittantur: et cum inſrigidari cepe
rit pannus extrabatur et exprimatur: deinde ſirupus
recondatur. Jo. ar.

P[unc] curat no[cum]étum diſgestiune intetum et inueterat[ur] pen
dens a frigiditate. Et ordinat quiſq remedia. Pr[im]u est 1. B. R.
diacimini diaboliban aura. i. ſumat ſtō ietiu[n]e plurib[] dieb[
] cum. 3. j. vim veteris: ſue diſteperent ad inuicé ſe bibat poſt
ſum vinum. Subdit poſſlea q[ui] venter est ſtipticus vtatur diaci-
mno. Et enim aliquater ſolutu[n]o n[ot]u quid[et] a p[ro]petietae ſed
merito quoqu[us]dam pungentu[n] et ſtinuallium ſicnt piper et bau
rach. Auo eti[m]o vinum granato[rum] ponit ab Aui. prima quar
ti capitulo de curatione generali februiz inter ſolutua 13 ſoſte et
ſolutu[m] cōp[ri]mèdo, ſi veter fit ſolutus vtat, diabolano cui[rum] ſeri-
ptio est in cap[us] de kluxu v[er]tis: notabiliter eni stringit p[ro]pter ba
laundas. ſi aute v[eter] medio mo[rum] ſe 13 poſſut ad inuicé cōponi
buc切 docet Rasif. Descriptio autes 1[sta] diacimini est ſatis ne-
ta. est eni notabiliter calidu[n] et ſic. ſtōi cōſo[ſ]tatuiu[n] et v[er]ſotatia re
ſolutiuiu: Baurach arabic[ia] ſebionit on grecce 1[es] ſpuma nitri lati-
ni: bic tam[em] per baurach panis credo. Rasim intelligere fal[é] pa-
nis p[ro]quo vide zheſ capitulo de ſpibus ſalis ip[sum] fal[é] pa-
nis inter quattuor: ſpecies famosae ſalis numerat. Securiz re
medium est decotto ſcorie ferri que multu[c] cōſo[ſ]tat ſtomachuſ
2 et 3 exriccat inter oia humiditates ſuperfluas: est eni ſicca in
tertito 2 ſuper alias ſcoriu[m] removet loliſicationum cōpon co[rum]
vino: 2. Raſ fecu p[mi]ſicet pluruma calida et ſic. pp[ria] in ſtōi ſo[ſ]
tatione. Aniud[é]i. radix berbe de q[ui] ſit aſſa 1. heſin. i. leuſticiu[m] me
lanopip. i. niſtr[us] pip macropip. i. loſſu[m] pip: cetera nota ſut. 1. c[ó]ti-
nuat v[ui]z bui[us] p[re]t hebdomadas q[ui] hec malitia cōp[ler]cionis
cu é inueterata et fixa n[ot]a facül[ate] remoueſt. T[erti]ſt est caueat ab
acetosis et acrib[us] a fructib[us] receuib[us] ab aq[ui] ſri. et similibi[us] ſri. bu[us].
bibat vinu vet[em]ſurate. Quatu[m] é emplastru ſo[ſ]tās ſtōm et
calefacés cui[rum] cōſcriptio est ſatis nota: 3[us] vt 1. emplastru ſit tenar
o3 multu[lic]plicare maſtice ſup alios puueres: laudat et ap[pr]oximo
to olei facen ex spica nardi et ciperu in 2[ob]rite caſeſacto lana aut
filtriu infuſu et optume ex[per]ſſu ſtō [ap]plicet et liget. Et i[mi] potu ſumat
vinu vet[em] aut miuā aut h[id]romel si n[ot]u bibet vinu: ſd[er]ſit at mi-
uā cydonioru q[ui] est n[unc]e in c[ó]i y[u]u qua[ro] aromatizat ad 1. vt magio
calefaciat et ſo[ſ]t[em] et oia nota ſunt. Almanto[rum].

Quod ſi diſgestiune obilitas fuerit eu[m]a ſiti et p[au]
con[]cib[us] appetitu et fetido ructu ſirup[er] acetosuſ de
cydonio bibat. R. ſucci cydonioru acetoſo[rum] pt[em]i. j. yuc
cari al. pt[em]i. aceti clari quartā pt[em]i v[n]t coquan oia ſi
mul donec inſpiffent. Et ſt at ſirup[er] iſte ſtōi ſo[ſ]tatuiu[
] et ad ſuas perag[ed]as op[ation]es iuatiu[n]t[em] et ybemem
tiā inc[é]ſionis: et inſlamatione q[ui] e[n] in ſtō sedat. Egri v[ó]
nutricatio ſit res in qua ſimul cōgregan[]t acetositas et
ſtipticitas et vt caro cum succo vue acerbe coacta et eu[m]
malis matianie ſi[li]t coacta et eu[m] ribes et ſacta ex aluž[é]
et almoſt: et illis ſilia ex cibis. De iſto p[re]terea de p[ul]e
re vt traſglutiat: q[ui] recipe roſarui ru. 3. x. ſpodiij. 3. ij. ſe.
co[]sadr[.] 3. v. doſis et 1[us]t. 3. ij. eu[m] succo granati muſi et
eu[m] ſirupo de c[í]doniuſ acetosis. Jo. ar.

In b[ac] parte curat no[cum]étu[m] diſgestiune ſue ſit diminua[n]
ti[ation]e: ſue ſit co[n]zuma[ta] a caliditate ſup[flua] cu[n]i signa ſut eu[m]
ſitiu[m]: paucu c[ib]us] appetit[ui]r: nuctus fetidu[n]t: z reli[que] signa ſup[fl]u[n]
dieta: p[ro] qua c[or]riq[ú]gida ſeedit ſirup[ur] acetosuſ de cydoniu[m] euiva
descriptio nota e[n]: et ip[sum] ſicnt est veritas ſumis laudib[us] extreſtillu[n]
[que] p[er] [la]udes quas ſibi attribuit phibet truſtuiu[] cholere ad ſtōm
que multot[es] cōrruſp[it]u diſo[n]t[em]. Dieta at ſit fr[á]t v[ta]t acetosuſ et
ſtipticuq[em] q[ui] nominat in textu et ſatis nota ſut. Aluž[é] et almoſt ſi
co[d]imeta reru[em] fic gelatina limonea myrrea et ſimilia acetosuſ et
p[ri]tca: 1[od]inat p[re]terea pulu[n]ere fr[á]m ſic. et ſtipticus cu[n]i descriptio
et iu[n]amenta ſatis nota ſunt. Almanto[rum].

Si at eu[m] hoc q[ui] dimi[n]t[em] fuerit in c[or]po[re] extenua[n]
tio et inſlāmatio[rum] egro lac et aqua ho[ra]zada ſut. Iſpe q[ui]
q[ui]z ex berbis h[ue]ctatib[us] nutriu[d]us e[n]t ſi l[act]ue mal
ue cucurbite citru[l]i carnes hed[or] agn[or]z lacteu[n]tuiu[n] et
p[il]ce[s] rec[e]tes. Balneu[rum] p[re]terea at[é]q[ui] comedat et poſt
q[ui]z comederit et tinā quortridie ingredia[t]. et vinu[rum] claru[
] valde t[é]peratuiu bibat et affidie vt[em] q[ui]e q[et]e et motu[n] et ex
ercitu[n]i vitet ſitq[ui]z totu[n]t[em] et regim[em] ſicnt et q[ui] c[or]po[si]
groſſit[em] adipilci [b]ſiderat. et ſi eu[m] b[ac] dispoſitiu[em] infla[
matio fuerit et inc[é]ſio v[eb]emétiſſima ſtomachus ex
reb[us] diſrigidi[em] e[n]linu[d]eus et aqua bordei[danda. ſitq[ui]z et
regimen eticb[em] habentis. Jo. ar.

Curat diſbitat[em] diſgestiune a caliditate eu[m] c[or]po[si]t[em] extenua[n]
ne per fri. et hu. exten[us] et inter[us] ap[pli]cata: et int[é]dit fr[ig]idare et hu[
b]me remane t[as] q[ui]tatione et ſib[il]atit[em]: et q[ui] d[ic]it nota ſunt: lac est opti
muſi n[ot]u adiu[n]t ſebrua putrida: 1[es] egro putride ſebriét[em] vit[á]dum
eſt lac: balneu[rum] aque dulc[em] c[ó]cedi[n]t ſicnt c[ó]cedi[n]t et i[th]eica et ad eaf[
d]es int[é]tiones. 1[es] Raſ c[ó]cedat ip[sum] ante c[ib]us et poſt c[ib]us: crei
do t[em] ip[sum] magie c[ó]uenire c[ib]o di[ſ] digesto quo ad p[á]m[] et ſedam
d[ig]onem.f[í]n nutrumetuiu d[os] ad m[é]bra delegar: i[mo] credo bal
neum c[ib]o n[ot]o digeſtate ſatue quo ad p[á]m[] di[ſ]igonem magie obſſe
q[ui]z p[é]deſſe cetera nota ſunt. Diſta aŭt iter balneu[rum] et tina e[n]: q[ui] tina é[n]
vas in quo balneat. Balneu[rum] aŭt é[n] locus constructus ex trib[us] ca[n]
sis in quo balnean[ct]ina q[ui] poſſet é[n] in balneo et 2[ex]tra balneum.
n[oc]umenti[rum] diſgoni[us] p[er]mi[ſ]te p[é]deat a c[á] p[er]miu[n]a ſer
creigt int[é]tiones. 1[er]ima remouet cam p[er]miu[n]am et
no[cum]étu[m] ab ea p[er]ſtuiu[us]. Sećo educit c[ib]u[rum] c[or]zuptu[n]i ſi affuerit
et cetera q[ui] ſunt in ſtō adiuuſtita ad c[or]uſiones. 2[ertia] c[or]zigit
malu[m] diſp[ón]em ſtōi ip[sum] ſo[ſ]tado et é[par] q[ui]o é[ſ]edes et p[ri]ci[
pi]um virtuſis n[ál]io. Quatu[m] phibet flur[us] h[um]o[us] ad ſtōm. Aui
ta c[or]zigit acu[i]tia. Sexta ordinat diſbitu[m] regim[em] ſer[per] n[ot] náluiu[].

Si q[ui] p[é]deat a vulnere vel diſtione i[ſt]o aut in mé[]zio ſibi c[ó]
cante c[ure]nt ſim op[zi]q[ui] ſi p[á]m[] int[é]tione: et ſi ſump[er]it veneno
ſa v[om]itu educan[t] aut ſeſſeu cu[n] medietin[]e lenientib[us] et den[em]
be zabartica 3[ua]l[la] venenota et 3[ou]ſe et mé[]bra nobilia c[ó]ſo[ſ]teni: et ſi
militer ſi ap[pli]cita fuerint remouean[ct] 2[en] no[cum]étu[m] p[í]a p[er]ſtuiu[
] et 2[il]t] cure[] moruſus venen[o]ſo[rum] et no[cum]eta p[er] ip[sum] imp[er]ſa ſicnt
ſepe de[n]em] ſuit. Si q[ui] p[é]deat ab aere c[ib]o et poſt et religi[es] reb[us] n[ot]
nálibus 1[en]co[n]uèt[er] ap[pli]ciu[tio: remouean[ct] cae ille et 2[en] no[cum]étu[us]

De nuncumèto digónis.

ioo

p ipsoſis ipſumm et inducaſ regimè còtrariu. Et q[ui] regimè malu
in abo et potu ſm modos. xy. ſupraſcriptos è frequèt¹ in ca ip
ſius correctione attédaſ marine. Et t[em] abus in ſt] fuerit cor-
rupſus uſt] c[é]ſaſ intentione educat c[é]ſi citius fieri p[òt] et ſimiliter
humores ſibi c[om]uli vomitu aut fecessu vomiti¹ ſt] eſt proptior
ad educuſi in ſt] c[ô]téta:nò: est ſt] vomitus frequêtudin est ſt] machus ſiat ſat ſacina ſuper ſluctatu¹ et ſinu p[òt] fieri aut ſno ſufficiat denſu ſolutua lenia ſic caſia pilule aleſangine ſtomatice et dia
trópipeon est p[ri]ſu in corruptione ad acetoſu¹ q[da] p[ra]tia inſerius ſcribuntur.
Postea t[em] t[er]tia intentione c[or]igaf n[ò]t] op
ſcrasia¹ et digestua eu¹ c[ô]ſoſteſ cu: c[ò]trarijs p[ri]ſus c[ô]ſoſtatiu¹
ſt]om t[à] p[ri]p[ietate] c[é]ſi stipticitate terperatis¹ et m[ita] valde p[ri]ſus
ſolènia d[er]ſcribunt a Rasi in ſra ſupius exponita t[à] interi¹ q[é] exte-
rius applicáda. Et multa excelléntia ad d[az] inferi¹.
Pr[ob]ibet
aute ſlurus h[uo]p ad ſt]oſ tu: q[u]t]a inténué p[ri]ſu ſoſtando
yt stati dicti est¹ et t[ei] diuèrtedo c[u] euone aut fine c[é]ſ exigentiu.
Cor]igan[at] ac:entia tu:q[ui]tá inténué. Et ordineſt regimè ſer
r[er]u in c[ò]trarijs dyſcrasie c[é]ſ q[]p] d[icet] in ſequiub¹. Si vero nò
cum[é]tùs digónis fuerit p[er] effentia qu[il]q[ui] exiſu[n]tiónes. P[ri]
ma educit c[ib]u corruptu¹ et h[uo]zes ſibi admítos. S[ea] c[or]igit
dyſcrasía n[ò]t] c[eteras] c[as] digesti]u àßlutantes p[ri]ſus c[ô]ſoſtato
Tertia phibet h[uo]zes ne FLuat ad ſt]om. Quarta c[or]igit accidé
tia. Quita ordinat debitu regimè.
Pr[ima] inténuó p[ic]ſit vt fu-
p[ra] dictu ſuit. S[ea] v[ò] p[ic]ſit ſm exiſerit cae: c[or]igede¹ si ſen-
ſi b[it]as n[ò]t] aucta aut diminuta aut malitia figure fuerit in ca: per
mutar[ia] n[ò] poſſunt c[é]ſu c[ib]u est moderandus et ſt faciliſis digóniſis:
medio[cris] q[ú]ſtitut[i]es in ſt]o: tu: p[aro] do: c[é] paucè q[ú]ſtitut[i]es et deb[us]
pluribus ſumi in die vt ſufficiat ad nutritioné. Raritas t[à] et t[enui]
tas ſubè aliquateri emédar[ia] p[òt] cu: p[ri]ſijs moderate stipticis
et aliquateri vifcoſ t[ou]ſo: incòſi]tui¹ de q[u]b]mo c[é]ſceſſu in ca:
na vomiti¹: c[ib]i ſint faciliſis digestiónis et moderate q[ú]ſtitut[i]es.
Alſpitas a[ut] ſupſua] c[or]igaf cu: leniétib¹ ſup[ti]n in p[ri]n¹ m[é]se ſic
ſunt iura p[ingua] et ferula aliquateri b[ro]diſoſa p[runa] natura
vua ficue t[à] ſi]a ſupta in p[ri]cipio c[ó]reca] lenitas c[or]igaf vien
do stipticis t[à] interi¹ q[é] exteri¹ appliciſtus. Dyſcrasía v[ò] c[or]igaf
cu: c[ò]trarijs p[ri]ſus moderate stipticis interi¹ aut exter¹] applici-
tus de g[b]egú Rab in luteria et m[ita] ſtantia inferi¹] ſcribentur.
S[ed] tertia inténuó p[ic]ieda est vt stati d[em]i é. Quarta t[à] et q[unta]
inténuó p[ic]ſit vt d[ic]eſ inferi¹? Si vero n[oc]umètù p[re]me digestiónis
fuerit p[ò] co[rita]tate a méb[ro] aliquo vel a toto ſer exiſt[ion]es.
Pr[ima] rectificat cop]¹ aut méb[ro] mittés euacuado¹ et diuèrtedo
tam ab eo c[é]ſa t[ò]r: t[em]o] dyſcrasía mébi mittitis c[or]igendo¹
et c[ui]c[ui]p[us] c[ò]ſoſtando v[ha]ſat minera] laudabilis chini. S[ea]
educit c[ib]u corruptu¹ et ſup[er]flua q[ù]ſut in ſt]o. T[ertia] c[or]igit euijs
dyſcrasía p[ri]ſu p[or]tado. Quarta phibet h[uo]zes a ſlurio. Quin
ta c[or]igit accidétia. S[erta] ordinat regimè c[ou]entiés.
Pr[ima] inténuó cóp[le]t euacuado a toto aut a méb[ro] p[ú]tulari mittéte cu:
ph[of]mia aut ſolutus c[é]ſu q[p] vid[eb]it expedies. Sint t[ui] ſolutiua t[à]
lia q[p] n[ò] d[u]bilitét multu ſt]omachu] ſicut è p[ri]ſijs ſolutiun[or] exoluè
tiùs¹. et ſi]t diuèrtanک m[ae] tam a méb[ro] mittéte q[á] ſt]o recipiètue
en ſu evacuatione t[à] fine euacatiuè q[é] ſp] vid[eb]it expedies. et dy
ſcrasia mébi mittentis c[or]igaf et ſil è p[or]ſoſte cu: c[ò]trarijs ſibi
p[ri]ſijs moderate stipticis n[ò] opp]rátibat¹. S[ea] inténuó. l[edu]
t[atio] c[ib]i corrupti cóp[le]t v[om]iti¹ cu: aliq[ui]e v[om]itiuſ ca. aut ſfr.
forti aut d[uli] q[p] ſup[er]ſta fuerut ſup[er]i¹ in ca: de v[om]iti¹. et ſi] ſuffi
ci]at ſola impoſtio d[igi]tis aut p[é]ne i o[re] iterata multuó[n]s n[ò] p[io
cedaf ad ſoſto:¹ Et ſi hec inténuó v[om]iti¹ cóp[le]t n[ò] poſſut denſu
ſolutua aut leniétia: ſicut caſia aut m[ána] aut electiue ſoluèntia ſic
p[ilule] aleſangine aut ſtomatice reubarbarus aloes lotus cu: pa
rum myrobalan[or] aut maſticiis p[òt] addiſtunt enſi talia vt euacu
ando p[or] ſoſt] nec virt¹ fua]træat ſt]oſ u: meſaraicas b[ip] d[irit]
q[p] aloes epaticis cu: aqua apſinbüh v[]l] arthe]miſe p[pi]nata c[é]ſo
liuino ſanat ſt]om ab o[li]ago educredo et eo m[á]s fraudulétas
C[ó]ſoſtat cerebr] et v[ic]era m[ú]dificat vermes occidit et educaſu:
nat ap]ata n[ò]t] v[ic]eru¹ et m[ú]dificat epar. P[il]ule p[or]ſotus ſtoſ
in eu: c[ui]o] l[ago] et leſione intríſeca nec p[u]m]tittum humorè è putre
fieri in eo: ſed abſtergunt et qui v[it]e c[ui]o] diebus ſingulis ſanu]s
p[an]ebita] a dol[ore] n[ò]t] capitis et ſunt salubres oculis c[ui]s et c[ui]
triftan]t¹ et ſt medicina matricis vitioſe et alio] v[ic]eru¹. R[.]maſt[ia

cis. 3. iij. aloes electi. 3. x. agarici boni. 3. iij. y. et melius et ſparek
cum or[my]melle: ſed cóſice cu: ſucco altimilie. doſis a. 3. j. v[]ſus ad
3. j. per h[o]ra ante cen[an]y v[]ad]it domitum. Corrigit et op[ra]ſia
ſia n[ò]t] cu: ſimul p[or]ſoſtak cu: c[ò]trarijs p[ri]ſijs moderate stipticis
que dicta ſunt in textu¹, et ex ſimplicib[]e] p[ro]ſijs in hac intentione
calidis ſunt gar[io]ſi]i méta cinamomódi] p[or]ſat paſſura]lgæi: ri
loaloes. 33. macis galága pellicule intríſce ſt]omach[or] gallina
rum. et inter cetera vinu]z aromaticu: i p[er] marie iuat d[ig]entio
nem. Ex c[ò]ſop]tis calidis ſunt aromaticu] roſatu] diragálaga]bia
cinamomó diat[ri]bip[ere]on et c[ô]ſectiones magne sicut tyriaca et
mu]h]idat[ú]. Electuariu] nobile apud Fráciu]z de pedimótiu
conſo]ta]ſt]om et d[ig]estioné a c[á] frígida. S[al]galáge n[ú]scus mu:
cardamomi an. 3. y. Anthos. i. floris ro]ſiminarí. 3. iij. méte ha
laſer ana. 3. iij. ſirupi d[]o méta v[]l¹ c[ô]ſo]tici]b¹ citriq. y. ſuſſicit¹ et in cor-
ruptione ad acetoſu] p[ri]ſert maſt[ia¹ cu] est ſo]tis c[ô]ſerút magni
ſice¹ et ſt]ume]tates ſquinát] cum carui. Ex frígidis at] ſunt ro
ſe c[ò]trá]druz p[ſar]atu] c[or]alli sandali lábúſea c[y]doniu]z è ſi]r
gulare. Ex c[ò]ſop]tis diaróvon abbatis: m[ita] acetoſa t[í] ſimillá: t
multe ſunt ſpecies tro]c]ſo]p¹ in hac dispón[e] p[ri]ſe¹ et exteri]s ap
p[licita] ad hoc c[ô]ſerunt ſicut emplaſtra] et v[]nctiones c[erata] facu
l[ia] ſom[ate] q[u]o] p[ri]ſerio] p[er]ſuperi]s poſita est in cap[bo] de
v[em] in b[]e d[ía] q[ui] restrigétia v[om]iti debet c[é] magis stiptica] imo
n[ò]bí]r] stiptica] hec v[ò] moderate. Buo at] q[]f] p[or]ſo]t at] c[ía] méb[ra
ynum a cóp]tione t[à] eſt olen] ro. qu[ed] penes B[al]c[afé]ca: de
frígida: et frígida c[ale]ſacit.alteru]z a p[ri]p[ietate] et eſt terra sigillata]
et c[ô]ſo]tanu]tib¹ c[or]pus¹ et c[ía] méb[ra] est exerci]tui] moderatum.
S[ed] quarta inténuó. f[.]p[hib]itio ſluribus humo]z e[ſe]c[é] cóp]leſt
ſed aliquát]ulu]z magis stipticis: nec]n]o] cum duerſonib[]c[é]s c[ui]
ne: t[à] fine ſi ſuerit expedies. Cor]igan[at] at]q[ui]n]ta] inténu]tions
n[oc]umètus toti¹? c[ui]nu[ſi]c[é]s mébi ſequiétia c[or]igaf]s p[ri]ſijs
prime q[é] poſſunt eſſe] p[lura] cum ſit d[ig]o] fere oiu]z egrindinu] m[á]
lid]que qualiter d[be]at c[or]igan] p[ar]u]raſ in p[ri]ſijs capitui] dicti¹
et d[ic]es p[ic]ipue c[or]igaf n[oc]umètui] epi]tatis adiſt¹ et ſi n[ò] ad
ſit p[ic]ipue iten]daſ p[ri]ſo]ſo]tationi. Eſt. n. ſedes de p[ri]cipium vir
tu]tus n[á]t] maxime iuuan]s ſt]om ad ſuas op[ationes p[ic]fiſcés
et eructatio acida] illicio c[or]igif et frígida. 53. d[iti] aut n[ò] d[iti].
A[er] a[ut] iu]ta] ſer]ta] ſt]entioné ord]ineſt in ſi]um dy]ſcrasie: c[é]ſi
boni odóris egro p[la]cétis¹ et ſit notá]bí]r] idutus ſm] ſer] exiſerétia t[é]
poſt]e: v[em] in dy]ſcrasía frígida et humida p[á]nos magis calidos
id]at: p[ic]ipue teneat partes n[ò]t] it[est]in]o]z notá]bí]r] calida: s[ki]
cut p[elle] v[ult]utis aut ſaculo ex p[é]nis c[ys]ni anſeris vel ana:
t[à] minus calida è p[ell]ie agn: et abduc minus è p[ánus] d[ra
n]a: nec]e gerat idumenta circa ſt]om multu] fricta nec multu] lata.
S[il]r] dieta ord]ineſt in ſi]um du] decim] illo] modos q[u] ſunt ca
ſa n[oc]umètui] digónis de g[bus] ſup[ra: t] decline]t in ſi]um ſlapuſis
ſm vná aut plures qualitates, iten]c[ui]e aut remiſſe ſm] exi]e]t]iá] p[ra]
ſus c[or]igendi. C[ibi n[ò]t] calidi et humidi ſubtilibus ſbe ſunt c[ô]ſter
magis c[eteris] digóni, p[ro]portionati. A[u]od ſi n[oc]umèt]u] digóni]s
fuerit p[pter] diminutioné calidi ab]q[us] ſlapu] graduali] ſicut quan
t[à] ſt]oſus è t[enu]s rare texture: aut ſluribus è e]u]culum aut ſimiles
cae: ſint c[ibi] et potus ſacili] digónis t[é]perati aut aliquar] ad cali
dum de: l[ín]ates q[u]o] c[é]ſt]itas min]o]zetur et ſint aliquar] stipticis.
Et ſi c[ó]ſtra fuerit m[ú]tito] caliditatiq[us] ab]q[us] ſlapu] graduali] ſint
aliq]i]ulum difficilicis digónis et notabill]s q[ú]ſtitut[i]es temperati aut
aliq]i]ulum ad frígidi] declinátes. Et A[ut] in ſt]o] calido] phibet ci
bos ſubtilés et p[ec]it] gros]tos. f[.]carni] vaccinari] conditár] cu:
aceto. P[ot]us a[ut] calidi et ſic: ſint ſicut vinu] v[in]oſum v[eu]s] odo
r[ifer]u: vinu] a[ut] vin]oſum nou]b è calidum et humidu] et p[ri]ſe] fi
dulce]at: c[é]ſi vinu] pauciferu] acre eſt frígidi] et ſic]cum. A[ui]n] auteſ
pauciferu] i[pi]ſidu] est frígidi] et bu. A[qua mellis cu: paucu p[ipe
re] è calida] et ſicca notá]bí]r]er: ſed p[ri]implex minoris è caliditati]e
et ſiccitati. A[qua ho]de]t] et a]qua diſtillationis p[ar]enam aut aluter
bene c[ö]d]itionata è frígida et humida: fil]r] miſta cu: usle] violac.
ſed vinu] gran]ato]p] acraſte ſuccer berberis limonu] citri arant]u
ſunt frígidi] et ſic]g]b]us poſſunt v[iti in potu] debita] c[é]ſtitut[i]e at]
q[é] poſſunt cu: ſuccaro] dulco]z ar]ſtr]idi] et humidi ſunt ſicut ſuce]
piun]or] c[er]aſo]p] acrium: berhe a[ut] g[bus] poſſunt v[iti declinam]
ta] ed calidu]s et ſic]cum ſunt ſicut me]ta c[ui]a] ſep]r]ſu]llo] ro]ſa
rinu]s feniculus p[et]ros]elinum] et filia]. Sed frígide et humide ſui]

r y

Medoloe Romachi.

ficut lactuca en diuia cicoea portulaca eucurbita 7 siles. Sz ca-
lide 7 humide fut sicut borago 7 buglofa. Frigide 7 fut, sicut acæ,
ca sa plantata coriádrum. Et grants frigidis 7 fices sunt miliu
pancum kisch fabarù 7 lentium. Et calidis 7 fices cicera 7 ipso
rum kisch rizum. Sed calida 7 humida fruménum far. Frigida
7 humida kisch hoſt deiſuana bordecea robilis. Ex caribuni
eligantur carnes auium 7 quadrupedù bene cœditionateſ. que
que boni chimi faciliu digónis paucarum ſupfluitatum. Siluse.
ſive còiter ſunt ſicces ſomeſtibles 7 quales ſint ſupſlue bu
miditatiu 7 cœcedantur elice in dysferia ficca: et affate in ſyrſa
fia humida. Ex pſicibus similiter eligant parui petroſi agiles de
gentes in ags bene p[]ditiuntes 7 habes ſquamas. Qua con-
ueniut nifi timeaf eor corruptio ad fetidum: 7 ſint debite prepa-
rata 7 in ſtomacho valde calido melius 7 e[]t ſint dura 7 cum ali-
quo frigido conduta. Lac optime conveniut in lapſu ad calidum
7 ſic.nifi adſit febria 7 ſiſr caſus reccens nò ſalitus. Sed in dys-
feria frigida 7 humida caſeus antiquus conveniunt modice 4[]zil
tatios in fine menſe 7 aliquádo paruſi in p[]ncipio butprù 7 ole
um ſed maxime amigdaribus dulcus conveniut in dysferia ficca.
Sapores ſicut piperata ſinſimſus 7 ſikes conveniut in dysferia
ſia frigida 7 humida. Et sapor 7 amigdalidis 7 paſſulius in frigi-
da 7 ſicca. Et sapores acetoſi ſupraſcripti gdam in calida 7 hu-
mida gdam in calida 7 ſicca ſut facta 7 p[]nibus 7 marunata.

Fructus p[]uenientes in ca calida in fine menſe ſunt p[]rca 7 cydo-
nia coact aut condita. Similiter diacryntué 7 coriádrus femicó-
fectum. Sz in ca frigida: ſiſt: auellantur paru toſe uſuare 7 paſſu-
le 7 poſſunt concedi in fine menſe 7 in p[]ncipio 7 diacrydonité cù
aromatibus calidis in fine méde. Aromata aſt ſunt illa de q[]bus
ſuperius deſi 7 et 7 maxime piper in ca frigida. Regule obſer-
ande in cibatione ſunt edicto cibo corrupto p[] ſuperius vel in
ferius 7 diem nàlem a cibo abſtuneat 7 plire domiata deinde co
medat ſed paru 7 res nò aptas coruptionis 7 in ſperatuque 7 cu
rando opume valet vt nò comedat nifi p[]cedente cibi digestione
celebata. Surgat a meſa cù reſliquijs famis: non multiplicetur
cibaria in menſa vna.notabiliter comedat anteßibat deinde
fatis frequèter bibat vſq[]b ad finé menſe: ſit tamé potus p[]pozio-
natus cibo. Et in fine méſe ſumat aligd 4[]p[]oratiuonis oris ſoma-
chis ſicut diacrydonit: ante ſimile 7 poſt ip[]m nò bibat necibat
extra ho:as cibationu. ſit eius ſomnus multu 7 maxime no-
cutnus 7 ſit còtinuus 7 ſufficiens. ſomnus et meridianus ſi-
bi cœdiciuur maxime a medio maſſ vſq[]b ad medium auguſt ni-
ni aliquid particulare obſtet: ſed nò domire incipiat nifi diſtan-
ter a cibo 7 ho[]ra 7 dormiat p[]mo ſup latere dextro vt meli[]bus
ad fundi: ſedefectat: ſecitù ſup ſinſitro vt epar compariat ip[]m
amplectéo cù q[]nq[]b penulis ſutſic eniz melius adiuuat ad bi-
gestioné 7 t[]àdem ſuper dextro ſomnium compleat vt factus chi-
chius melius træſeat ad e[]p. p[]ocuret q[]es evacuationses a natu-
ra iſtitutas. Co[]tium nò exerceat nifi nàlter multum stimulat: ſed
nullo modo imediate poſt cibum 7 t[]pe digestionis cauta in
ſudo: erercitium ante cibum quenit poſt cibum gefat: Leuio
tr[]eambulatio p[]cedi p[]ot nifi ſtòs ſit valde debilis in quo ca-
mo ius motus nocet imo vociferat. Spes 7 gaudiu moderatu
ſibi cœuenit:ccetera animi accinita vitat a ſunt. Aliq[]i t[]s digo-
nem quarta melius còpleri in vigilijs q[]s[] in ſomno p[]pter cœur-
né caloria ad exterioza t[]pe vigiliarù. Et penes Aut. amplera
ri inſantem p[]p[]inquù ad B[]t polluat ſim longitudiné noticis est
de rebus magis iu[n]atibus ad digónem. Et filr catulú canis aut
gattum maſculú nigru cuius 3[]nuiz habet in de ſomno. 7 a Bar.
in de accideti. Pa 7 ſi min[]o: calo: ſit in exteriorib? t[]pe ſomni q[]s-
t[]pe vigiliarù est tr[]i tatu: vt vna cù e[]or comp[]tione ſufficiat ad bi-
gestioné quartà q[]e é facilio: q[]s[] p[]ma aut ſeda. P[]rcterea mem
b[]ra i[]trinſeca idigent vt digo 4[]rta in eis celebret: quor[] cura d[]e è
maio: abſolute. Iſtaq[]b ad q[]t[]wo[]t digónes magis adiuuat ſom-
nus q[]villiga 7. De dolore Romachi. Almázo[].

Olo: ſtòi q[]e ſen ſus nocitiis euſide multipliciter di-
ſtinguitur aut rónæ ſue effeſtie q[]al aliq[]i è grauatiuus
aliq[]i extéſtibuus: aliq[]i p[]oratiuue: aliq[]i p[]ügitu? aut
m[]ordicatiuus: aut rónæ loci 2[]q[]al aliq[]i è in toto: aliq[]i è in parte vt
in or[]ificio eius vel in fundo 7 q[]hbet est intéſus 7 remiſſus: con

tinuus 7 iterpolatus p[]lodicus aut fine periodis. C[]a cuſiſcug
doloris imediata e[m]a compoſt duerat aut ſolo p[]tinui rece[n]
aut antiqua: Sz mala comp[]o è calida frigida ca[]póſita aut copóſita
fine m[]a ut cù materia calida m[]ordicatua aduſtua aut frigida
ph[]latica aut mélica. 7 ut materie cùſiut dolozem aut alterando
aut solu[]edo continu[n]i aut extenſu:cu[]s continèm in loco ampl[]
aut perſo[]atiu[n] cum p[]tineſ in loco angulò ſicut iter twica[n]s
ſto machi. A[]pa a[]ut est vtrò q[]b modo c[]a doloris cù aggreget i[] ſa me
lam componem 7 ſol[]onem p[]t[]inom. 7 dolò ſequè[]s ip[]m è pungi-
tius 7 m[]ordicatiuus ſi p[]édeat a m[]a acuta. Et extéſiuius 7 gra-
natiuus ſi p[]édeat a m[]a multa 7 et aliq[]i pulſatiuus d[]ù maturatur
7 p[]ügiuus 7 extéſiuius dum è præmius eruptionis. A[]ut eſte[]
mediate doloris ſunt duplices p[]miſtuat aut coporée: p[]miſtue q[]
dem ſicut p[]cuſio caſus aut offenſo: ſtòi aut médi[]s fibi còican
tio: ſicut cerebr[]u nerui aut inteflina 7 filia. A[]er frigidus: yentus
j[]ordinatio in cibo 7 poſt ſmi aliqué mod[]or.rij. in cap[]lo p[]reece
denti p[]ositò: q[]e ſic de aliq[]i ſer rebus nò nàlibus incouenienter
applicitus p[]cipue potus aque in h[]o: a nò p[]uenienti è aliquádo
cù v[]ehementis doloris. Co[]poree a[]t ſunt duplices p[]còitatem
et p[]eſsenti: p[]còitatem q[]dem aut a tete ſicut in ſebr[]u? aut ert
ſi a[]ut a membro i[] particularium ſicut cerebro 7 còicante fibi au
abſo lute aut mittèo m[]am catarralem. ſiſt a nervis ſi p[]m l[]m còitate
aſoluta. J[]tem a ſplene ſup ſlue in frigrid àdo aut tráſmit[]en
do m[]am méliči: 7 ab e[]pate 7 cù mittèiuius m[]am choleræt
J[]tem ab iſtiniu[]s elevatùs vermibus: yentofitate aut ſecibus ad
ſtò. Et p[]còitatem a renibus ſcut in doloe calculi: 7 è ſm pl[]z
còitas acſoluta. J[]tem p[]còitatem a matrée a retéitione méſtro[n]
rum. J[]tem p[]rétionem ſanguinis hemor[]zoydalis fluere 7 ſuſe
7 d[]ieutuer ſtòs p[]ot recipere ſupſluitates a quoc[]us m[]embro
mediate e[]pate. P[]er eſſentiu[]o y[]o cauſe doloris ſtòi ſunt cauſe i
mediate doloris de q[]bus ſupra: f. mala comp[]o ſolo continui 7 a
ſapata. Sed c[]a remoti: frequèter accidens est necumétu digo-
nio p[] quod coruſpici p[]ibus ad ſumefum ſeitum aut acetoſum:
7 multiplicat ventoſitas 7 ph[]legma p[] indigestioné q[]oia ſyrſa
duando ſtòm aut ertédete ſunt ca doloris. A[]hala quoq[] digo
cum debilitate expulſionis è c[]a q[]p[]a a[]pa a[]tomacho p[]vaz paula
tine p[]gestioni generet, bic a[]t ponà cauſas quor[]zùdam par[]
particulam dol[]p[]or frequently p[]tingent. S[]t. alig[]i qui famelici iu[]er
runt dolorem ſtòi 7 c[]ù comedut ſedatur. buti: c[]a è effuſio ma
terferu: m[]ordicantiu[]i ad ſtòm q[]ri vacuus è a c[]ibo: q[]ui aliquádo ſut
m[]lice acetoſe effuſe ad os ſtòi ſplene p[] viam n[]alem còſueta: ſed
nocent aut q[]r plures aut acetoſiòres q[]s[] in diſpòne nàli: ſuſue
runt. Sz frequètius ſut colicè effuſe a cíti ad ſ fundu: ſtòi p[]
po[]r ſellem ad ip[]m ſentitum in maiòiu: q[]ui ſtitué q[]uè debeat i[] di
poſitione nàli. J[]ngt enim Auic.tolerare fam[]e ſtòm pu[]tridus re
plet humo:ibus. Sedaf a[]t poſt comeſionem cibo comp[]mètue
hos humoſes ad ſ Fundi: ſtòi: 7 poſte p[]iciter on: 7 h[]oc g[]it fi nò valde multe ſunt: 7 in ſtò illo ſit faciliſs effuſio còtontop[]
in ipſo ad iteſlina aut merito còpositionis aut alteri? diſpònis.
ſo: ſunt aliq[]i q[]bus poſt tres au quatuor ho[]ras poſtq[]s[] co
mederut 7 aliq[]i poſt decimà ho[]ra i[]cipit dolò: 7 nò ſedaf n[]i cù
vomitu rei acetoſe: q[]e quodda aggregat[]us et humo[]re ph[]latico
atico m[]eric o[]ri. 7 et ip[]o cibo coruſt ad acetoſum: aut c[]b ſd[]e
ſione totali eiuiq[]s in ſtò p[]tineſ. Et aliq[]i bic dolò remanet per
longu[] t[]p[]s vputa p[] diem nàles 7 zupra. Cauſa a[]t p[]mi è mélia
m[]sia aut ph[]laca acetoſum q[]e eritſita in fundo ſtòi manent geta.
Et ſc[]o[]i c[]a è cholerà manens k[]l[]r geta in fundo ſtòi. C[]ù a[]t c[]
bus ſumik ſalcédunt 7 c[]ù ip[]o p[]miſcent 7 c[]ùz[]punt ip[]m. Sedaf
tur q[]p[]mus c[]ù vomitu rei acetoſe. Et feciuius p[]édés a cholerà
cù deſenſu ip[]ſius ſimul cù cibo: est enip[]nòs ſua stimulatòe ad
hoc vt effundat extra ſtòm q[]s[] melacholia: remanèt a[]t ſic lógo
p[]e: aut q[]n y[]omitur aut q[]n non còplete vomit neq[]s còplete de
ſcédit nifi poſt longu[] t[]p[]s. Et aliq[]i humo[]: ibibif aut apoſſomat
è c[]o dolò: diu p[]manet. T[]ertio ſunt aliq[]i q[]bus accidit dolò: ſtòi
chilo comédutè: 7 ſedaf poſt digónem 7 apud Auic.plurimi e[]or. ſi
melacholici 7 patiètes meliam mirachiam: cuuis doloris c[]a è
ventoſitas elevata a m[]a melacholica. Sedaf a[]t poſt digónem
chilo ſimul c[]ù humo[]: melacholico descendente ad iteſlina.
Quarto ſunt aliqu[]i q[] poſt cibationem i[]currut ardorè ſtòi cum

De dolore Stomachi.

101

eruptionibus arsulis têdentibito in acetosùs fin plurimum et sedatur post digestione buiis causa est corruptio cibi ad acetosùm fin plurimù et aliqni ad potridù vel fumosùs et tunc eructa ius redelet odorec fumis aut rei fetentie, et pmus ardoletendens ad acetosùs pendet a mala coplerione frigida fine materia aut cum materia phlegmatica acetosa vel meladoica non multa. Secùs vero ad ardo a creditate fine materia aut cz materia calida fin plurimù cholerica corrupeat buiis ad potridù aut fumosù et hoc est rarius. et aliqni hoc cœlitigitpter multitudine comestio nis aut iteratione quicibus abfons fame vera, et aliqni ppter comestio nem rerum acetosar aut acrius in stomacho frigido aut calido rum acutarù in stò calido scut alleop et similis. Huius ardois et dolosù de quibus suptas causa immedia ta potreffum obit aut cibus corruptus necno vapores et ventositates ab ipso elevati. Quinto aliqui post somnù incurrit doló est stó cusius causa est materia catarralis de cédés ad stòm in sonno et vomitù sedat materia catarrali cu eo expulsa. Doló stó aliqni pmutatur ad ce. rebz aliqni ad nervos aliqni ad cor aliqni ad ucturas et uteftina.

**Signa.** Doló stòi cognoscit ex relatu egri. Similiter signa specierù distingitur penes doloris per esentiam quibus homina sunt impoſita et ipfa natura ret habent ex relatu euſide fi copòmétis ſit et vero no: os ad notitú earus puente ex notitia ppriarú causarú cuicuſúq doloris. Logſat autem in qua parte stó ſit doló: similiter ex relatu egri. Si eniz est in ore stó doló est in parte ſuperiori in ſtra malú granatú puobus dígitus et magis ledit appetitus et fortis adſet ſingultus et aliq ni còicatur dorso circa, et yi. ſpòdilecti eius que est ù incipido a prima. Si vero ſit in fùdo doló est fupà vmbilicú p puos diſi tos et magis leditur diſo et ſi doló è in ore et fundo doló in am bobus locis ſentitur et ſimul ledit appetitù et diſo. Sed nota q. ſi doló effect in parte anteriori stó tactus inuenit doló. Si yo in posteriori minime nifi cu fortiffima coprissione. Bistinguit auté doló fundi stói a dolóre coloni ſupequitáte ipſus: qu in co lica est forto reticito fecit et vétosisfatit et c udencat ſubito ſedat hec at no ſunt in dolóre stomachi: ſed ecótra vomitùs ſedat doló lozem stói paré còferens in colica. Alie species doloris similiter cognoscut ex relatu egri et aftastit. Soluto còntinuì ſit recens ſit vera et manifesta cognosſcit ex ſanguine flüente. Si vero antiqua ex ſanie vomitù aut per ſecellu expulsa: aut reliquis ſignis leſio nis stóſedala ſimula còtis aut materia et fine ma cuicuſúq senere is cognosſcif per signa ſuperius dicta in capitulo de vomitù in capitulo de debilitate digestiones: ſupersinu eni effe adé totés uterere. Centoſtatis at cognosſeit ex riguti et eructatione et q at diu is erpulſus ne per ſuperi aut inferi? ſequif dolóis aleuia, tio: et frequèter dolói pmutatur. Be apatib? vero ſpàlit agetur in hoc capitulo. Causi pmitum ſunt lipita ſigna et q quodacum q similes cae pceſerut similis fecutus est effect. Dolóis ſoma chúdoló at ſut p còitaté a toto aut a mebto p particulari cognosſcif ex pſessione nocomutepo cùs aut mebvi còicatis: cu quos aug méto auget et dèremento dcreſcut et ablatione aufertur. Jie ex er fecibus sequébus nocomutæ mebvi còicatis qui ſunt ca dolóris stói ſicuit exépliga in còitate cerebri ad ſdinita œſenſus catarri ad stòm et in còitate ſplenis flurux melacholie ad roſo et ſic de ceteris. Nocumewz à diſagónio quod frequèter est ca do. dolóris stói cogno ſeit ex dictis in ſcedét capitulo. Cognosſcif aut tem dolóre aut materia cùs pmutari ad cerebrú nervos cor iun curas aut intestina ex ſedatione dolóris stói et aduétus leſionis Imbè ad quod ſit permutatio. Iſecotomie paralyſis syncopio dolóris iuncturarum colce.

**Pnonofica:** Prtmú doló stói nifi ſit pendés ab vlcrec aut áſpaté fin plurimú curaſeri gu tamen medicum diligenté et expertú. Secudú, multa ſenſibili tas stói cù deſluxu materierú acutarú ad ipſus est qnqá ca doolo ris intolerabiliis pucueſi ad ſynchroni. Tertiuiz, cù pmutatur ad cor qnqz subito interficit. Quartú, cù plogatur doló stói timen dum est ne ducat ad apoflema eius. Quintú. I3 dolói stomachi multiplicet in pgnstib? et in quibù méſtrua retinétur portédit ni aliqni pſocationé matricis materijs vapòib? aut vétosisfatib? ele uato ad stomachu et ad vaph: agma. Sextú. apud Aui. i. libro

mortis festine dicif q qnq apparet cù dolóre stói ſup pedé dextrú quoddaſ simile vesice morif panés in. xxxvij. et re signo ills est q appétit res dulces. Ueſica eniz illa quam debemus credere eſſe phlegmatica ſimul cu appetiu rerú dulciu. ſvehemenſtis dulceſ diu nis arguit dolóre stói pendeſe a phlegmateg acetose: tobus enim pteternaturalis diſpoſiutus appetit còraria. Sed crisís illa per mutationis diminuta arguit virtuté debile et materia inobediéſt ex quibus cù aliſs malis ſignis que bic òbem? ſupponere argu endum est ipſum eſſe moriturú. Statut at ſibi. xxxvii. que est vna de creticis moribòz tropicoz licet poffit me ſat et a poffe ſiz diuerſas cùrciſtatis. Septimú ſignu est fi h3 dolóre ventis. I stói et apparet ſup ſupciliu cùs ve ſligiu et bothor nigrú ſimile ſabe deſende ſit vyclus tunc ipſe mozié: et bis quidè accidunt multu do ſomni ppter frigus ſue egritudinis. Significat eniz ex bis matériá huc facienté dolóre stói eſſe frigida p mutuari ad cerebú q2 ſequif ſubeth: ſit at bothor in cilie natura tâptante ex pellere materiá ascéndénté ad loca ignobilia: cù nò poffit ipſas nifi dimuſate expellere maie: pars eius ad cerebú pmutata uter ſicity affer vero q2 licet radicalica frigida ſit aduſtione tam p ticipat et forte magis facit ſubeth multudine oppládo q2 pſpfr frigus ſue complexionis.

Almáſo:

J cù dolóre stói adſut tribulato et angustia et naſuea egro aqua tepida ip potu est tribuèda et vt vomat precipiendu. Et si hoc non ſuffererit venter ex biera pica ſoluatur. Que. R. pulueris ro. ru. spice maſtic. xilobalsami carpobalsami ciamantomú xilocafic aftari oium ana. a. v. aloes. scroſtis duplum oium quod bene tritum miſceas cum medicinis tritis et cum pano ſericino subtiliſime criebalatis: quarum trituratio cum aloe ſecundo iteret cuq2 doſis ſit a pòdere do: noz aur. vſoz ad. c. y. 3. Egro quozidottié de turpanis in vino et vino graniani in fulus et in firupo acetofo de cydonijs. Jo. ar.

Simidit hoc capim in quatuor partes. In prima agit de dolóre stói ab hù oze calido. In ſea q2 et a vétosisfatib. Aui. q2 cù dolóre. In quarta parte dicit eè opus medico erudito ad curádu doolo rem stói et epatis in fine capití. ibi. Ad dolóre tamé stói. Prima in quatuor: pimo ponit signa. ſcò curam p vemitum. ibi. Egro aqua tepida. tertio per ſolonem ventrie. ibi. Et si hoc no ſufficat at, quarto per dictiam. ibi. Egro quocitque. De duibus pismus pú bus dicit fi cù dolóre stói fuerit tribulato. i. turbatio et anxietaſ stomatácha et naufica. i. clinatatio ad vomitue pefidentes. ſad hù bus rubibus cálidis. c. cholera vitellina cúria paffina et hùbóis egro aqua tepida è in potu tribuèda. f. lez. y. 3. aut circa: buic ne poffet addi aliqd aceti ad idcidendú et 2 magis stimulandú ſupliuam: aut y. 3. orymellis simplicis fi humoet eè groſſio et vifciorio: et p cipienndú est vt vomat digitu aut péná in oleo tepido intictam multotens imponédo in gulture donec ſequeſtis ma euacuetur. In tertia parte dicit q2 fi hoc no ſuffererit ad curá dolóre at q2 vomitùs no poffit fieri: aut q2 fact: no ſufficit ad eradicationem mæ vèter è ſoluéduz cù hierapica dado ex ea a. i. y. 3. vſoz ad. y. aur. yna tó. y. aut vn? aur. hominib? regionis nfe còیرu ſufficit. Et melius est vt ex h2 puluere pſiciani pulell vt faciutus ſumi posſint deſcriptio hec nota è: q2 oia igrédieta ſunt calida et ſicca pter roſas et ſunt roſo ſontantia: et nibil hic ponit ſolutuú nifi aloe. Et h2 hec hiera h2 pncipiu apud Aui. i. q2. tertij caplo d cacesia vt educat ſupfluitates stói referuatis humiditatib? inatis. Et ei cò feretia no è ſolú in eſione hùonis cholerici: ſiz et phlatici, et aliqni hi pulueres cù melle pmifcent in modù electuarior: 2 pot exhibe ri et eo. y. 3. j. hùorib? exerſitib? imibitis aut iuſcatis erut maius cùs ſeretia q2 in forma púllulari. Ecredo tó q2 in dolóre pen dente a cholera pura fbili magis obſeſet inflamádo q2 iuaret euando. Detur iuaq in cholera groſsa aut in cholera miſta cù p ſp alternate: imo è et in phlegmateſo folo in flo natate inſate còſato et imbiu to optime ſert. In dolóre aút púgiiuio pèdente a cholera ſub tili magis ſerret reubardarú et myrobalani citrunt aut mána aut

r iiij

["Medolore Stomachi.", "caſſa ei ſcoctiſe inſrobalanor eirinor xilobalſam. i. ligni bal\nſani carpobalſam. i. fruct. balfami xilocſaie. i. caſſe ligue cete\nra ſola ſi. altum o. i. dinās dicta diſciq. q. def panis in vi\nno. i. ſuaru. z succo mali granati ad cōtéperādu caliditāt vini.\net def et panis inſuſus in vino et firupo acetoſo de cidonys. i. fa\nto er succo cydonior acetoſo q. ebita quātitate zuccari et poſ\nſunt bec ola ad libitum inſuſé permiscerit. Almanforz.", "Auod ſi cù dolore ructù multitudi et extéſio atq\nſingultuſegro electuarii diaciminu et diacalametuz\nſt alie cōſectiones que vētositatem diſsolueret ſluſue\nre: que in capto de colica noiabinus dāda erut. Liba\nria quoq ei'lint calagie et mutagenat cù ſeminib vi.\nni veteris puri paru bibat et vtaſ motu et ingrediat bal\nneu. Stomachus quoq er oleo d'neridé vt diximus\nin panno inuoluto vaporetur. Jo.ar.", "In hac ſeda pte curās dolore ſto i. a vētositate. Primo penit\ntria ſigna. ructu multitudiné extéſione. i. dolorem extéſiui ſin\ngultu. ſequeſt vētitat. ſebo d'at medicinās diſsoluerēs vēto\nſitate. ſ. diaciminu diacalametu et cetera huinſmoi que diſsoluit\nvētositate de quib in capto de colica dieſc ficut est electuaris de\nbaccie laurante tì hoz carminatu. eribitionē pueſmēs et at\nprecedat euo huoer ex quib vētitas generat vornuui aut ſecut\nſu: z cibi ſui ſint ficut calagie. i. cibus qui fit ex pulmone corde\net epeate incitis miu i et cù oleo frītu in cito pulmone remotione pte\ndictor ponit paru accet oua et paru croci mutagenat. i. cibus qui\nfit in casiola aut ſartagine 2dina cù ſeminib carminatib vēto\nvōritate anſut amoeus cyminu et ſimuli paru vini veteris pōtus\ntis dandù est et nò in multa q̧štitate. Exerceak ſto iuene poſt a\nbum quieſat ingrediat balneu. i. aereti aut balneu näle aut arti\nſiciale carminatim vētositatu nù at balneu aque ſimplicis. Sto\nmachus quoq vaporec cù panno aut philro infuſo in oleo de\nneridé. i. de spica qui expeſſus optime et notabili calidus ſto plu\nries applicet et hoc fiat stomacho iuengo. Placet niibi gratia\nclaritio doctrine pº expedire materiā de dolore ſto i ab omnib*\ncausis cōtingeub pterqu ab aſatibus ſto i binde 8 apofemati\nbus euis ſpeciāle facia ſermoné. Sed anteq odiné curā dolo\nris ſto i cibi multoties a vētositate cōtingat et ſequa ſto i infla\ntione placet de inflatione et rugitus aliqua ſumati dicere. Est aſt\ninflatiōn extéſio alicuins partis a vētositate in ipa cōpbehæ ma\nnète geta. Rugit yo è ſonit vētositatis in aliq pte comote abſq\nipsi erpulſuo q. fi aſto p os ſerpelleret ſequit eructuatio. Si yo\nab uteſtinis p an ſequi trula. Inflato aut diſtingui pòt 3s ma\nmnitudiné et paucitate extéſionis ſ3 rugitus diſtinguif ſin q̧štita\nme ei' diam ſonon. Multiplicat aci ppter multitudin vēto-\nſatitæ et loci angustiæ et ex oppoſiis cās paucificatur : ppterea\nmultiplicat magis in uteſtinis ſubtili? q in greſſis aut ſto. S3\np ex parte ſon i granis è ſonitæ cù in loco amplo ſcut in ſto:\naut in uteſtinis groſſi è et acutis: ei è in uteſtinis gracilib. ?\nJtè aliqni è claru o cù vētositati in nò pmiſet humiditas. Et ex oppo-\nta cì reddit o clare: ąptroper claritas ſonit in uteſtinis ſigni\nſicat multificatione uteſtino aut erſcificatione fecis. Aucta cì\nmediata iſlationis et rugitus è vētositas: opus è vt cau vētosa\nnt abſoluamus. Cà ut vētositatis in ſo è in uteſtinis è dupler\nefficiez māli: ſo malé et ſinalé philosopbi reſinuo. Et vte-\nq è dupler corporæ a pmiitua. Corporæ dupler p effentiæ 7 p\ncoſitate. Cà at efficiez vētositate è caliditas diminutam ferito 8\naccidèt i morbo 7 3° colliget caplo pº 7 i3º tertij caplo de infla\ntione vētostitas nò a forti caloze mktiplicat q. resoluit inſenſibl\nliter nec a forti frigore q frigus phibet elucationè vagoq 7 ſit v\nvētostitates 10a tertij caplo de cauſis diminutionis coit calidii,\ntae 7 frigiditas ſut he vētōſatit: iò in fortilſimo caloib 7 ſi fri\ngozib in macrocosmo nò appareat vētus. Silr ptingit in corpo\nre no ſiro qo nec in forti caloze pp resoluzione è inſenſibilè nec\nin ſo fritto re phibere ibbliationè vapoc aut vētostitas generabit\n7 q cib 9 vi ma vētabilis reperiat. Alaprepter ſit calitate\nme inter resoluzione è nò ageteſ ita vt agat ſ3 nò resoluat vnde\ner cibo q buóre de ſe nò vētoso dicta caliditas generabt vēto-\n", "ſitate. Et ppter 3 in corporib egrie vel sanis debilibi multiplica\ntur vētostitas in fortilſib sanis minime re paru 13 vtand reb vē-\ntositas. Eòra in fortilſimo caloze def febriciu multiplicat vēto\nitas q positiu falſa. ſebo ſi calo: forſis quertut mâm vapores\nresoloni iſeſibili aptiſſum cù nò ſit tráſitque de extremo ad er-\ntremus ſine medio erit deuenire ad mediocritate ſbe vētositati p\nportionatá. Tertio calo: debili difficilíè ex humoze vētostitates\ngenerare q vētositate genita resoluere ſ3 facit pmiu q faciet ſcos\nquapropter nò erit cà inflatione aut rugit: ſinut nec calo: fortil.\nAuanto calo: qnumcuq diminu? et corpe humano quertit bu\nmidu in vapore q et. Alſumptu pbaſ q: cù nullo calore corpori\nvétuëta è admisita tata frigiditas q̧bæ reperit in aere hyemali\nqgelate ſ3 tì illè quertit humidù in vapòre ergo 2c. Et ſtrmat\nq in moriète tam in egritudinib acutio q3 in chronico mucti\ncatur aliqni vētostitas q vqfs ad finé vite in gb calòz diminu qvs\nad gradú cù quo nò ſtat vita. Alſumptu manifeſtè è ex ſnia. 2a\nin caplo de finocha et expientia coprobaf in tympanite. Ad p\nmum dì q p caloè ſoſte nò iſelligit calor intéſis: ſ3 forſis inſu-\ntialiter ex egit tres 2ditionee: pma q fit latio itenſue: ſeda q fit\ncù notabili multitudine caliditatis: tertia q fit forme humane bû\nportionatu cù? è inſtrutalis aſt nò e calo: ſe calo: fortil.\nAd ſcom dì q fiet tráſitua a ſba humoris ad ſbam vaporez p medi\num,portionatu gnationi vētositatias. Et pnter q vētostitas ſe\ngenerare milla ſu ait ſer. ppotencia nata gnationi vētositatis ge\nphta aut meſia aut multi cibi de qbus iſra: ſ3 tì illa vētostitas que erit\nmediu tráſitua ita calo in vapòre vēuertet et resolueſt et nò poſt\nfacere inflationé aut ruguìi cù? ſideratiori ptinet ad medicam.\nAd tertis negat maiu? et dì q 13 fit maior viſitata iter ſbam huo\nti mebiu calidu ppter mellicé applicatione q̧bè humoſis in uſuari\nſi ſue cibi et ſbam vētostatio: q3 iter ſbaz vētostatis et vapotis\ntrui mébiu calidu ppter applicatione q̧bè humoſis in uſuari\nbem q ad vētositate in ambitu alicui? receptaculi tentat: poſt fa-\ncre pum nò ſub dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas nàq\ngenerat ex parte groſa terrea: vapot aſt ex parte aquæ q extra\nlatio ex pte ignea et aerea. qptroper ceteris parib difficultiè è ven-\ntum q3 vapòre aut exhalationè generare. Et ad firmationé dì\nq in multis egritudinibus generat vētostitas q vqfs ad finé vite: imo\net nò ſub dì q ſegut vètare et alie rilionesque quaſa gra beutentias\nemitio. Ad quarti dì q calo: qnumcuq remissus in uſuari quertit\nhumidù in vapòre genarèdo ipm ex parte aquæ. Et q\nq in ſub dì q ſegut q debeat generare vētositate q̧bè humoſis ex pte\ngroſa terrea alicui? cibi vel humoſis ſient nec in macrocosme tépo-\nre magni frigoris generat vētus: 13 generet multudo vapores\nut ai in corporo nò generet vētostitas uſa eét modica non apta\nfacere inflationè aut ruguìi a medico q siderādu. Vētostitas

De bolore stomachi.

102

tenièns cibù circa què se couvertat couvertius fup humiditates qù sult in stomacho vel intetinis ipsas couvertètes in sumù vaporæ et vétoitas. ppterea in fathe multi incurrut toſiones rugit? et eru cuationes et quâdoqùs inflationes et quâdoqùs ppter calidationem erpediti a cibo monenf virtutes nãles et mouetur aer effusus in ſpacijæ: et mouet cù eo residuus vaporum humiditatum et sicut vé toſitas. Serta cù ſunt egrudinesque splentis et multiplicatio melie que ventolat et facit rugius et inflationem tam ſto pleno qù vacuo: et est deterior vétostate phàtica lз vétoitas plegmatica fit plus iro enentius. Anod aut melia ventofur habetur tertia pble matum pblemate pmo et quarta pblematum pblemate tertio et ad banc reducitur melia mirachia que è cà multiplicationis vétoſatius: it debilitatibus digestiomæ: vnde cibus ventolat, lùz et melia precipitad at ſtòm et intetina ex qua vétoitas generatur. Septima cæt multiplicatio plegmatis in ſto et itestinif quod ventoſatum è cà rugius et inflationem et vehementis doloris ſto machi et intetinòp. Cholera et groſſa ventolari pòt fed minus qù melia et melacholia rarius qù phlegma lз vétoitas melacho lica ceteris fit deterior. Ause et auro cospore remotores ſunſu, bilitantes digeſtionis male complones vlcera apata oppilationes raritas texture et similia. Et cause pmittue ſunt inordinatùs regi men in ſeribus non naturalibus et annexis cuius rememora tio in curio iam dictis preeſeſit.

### Signa:

Inflato r гugtus coſſunk ex relatu egri. Sed cause ſue ſi ſint pmittue ſunt cibi inflatiui potus aque et similia coſſunk qù ſeit cibi illi ſut inflatiui et qù quicqùs ſumunt ſequi inflatо r гugtus? et ſic de ſingulis cauſis pmittutio et qù bono regimine obferuato non ſequie huinſinò. Jèt qhe accidëtia ſut leuia et ſacile ſedank vt puta homine eructate bis aut tertinutio át caloris cognosſi p leſionè bigonis etià ſono obferuato regimine hóſoæ et peccatis qù ſut mä vétoſatatu: co nſoſunk p ipſor expulsionè vomita aut ſeſſu: per ſapòre em cuationis et alia signa ſepe ſupus dicta. et ſpud. Aui. dia iter in ſlatione melacholia z illa qù et ex hùoſibò malis crudo è q infla tio melie è cum ſicitate: et alia cum humiditate.

### Pronostica

apud Aui. Pumù qù multificat inſla tio in vêrbi: quæſſentùs indicat puerſione, reciduì: ſignificat. n. ſbilitatè, digeſtionis: v! mä vétoſa biles quor quodqùs ſufficit ad reciduìam: mò no ſuerit et pte cibò ruz. Secùdi plurimum egritudines Americhiai, i. mirach; miferenter ſequi vebemètia caliditate stòi et oppilationes várui cibi ad corp? quare reddit et retineat in ptib? stòi et cozupt? facit eructationè acetoſas: q accidet vomit? ſupſefaciens dèſte cibo acetoſato ſimul cù melacholia evomuit ſcipie ſi colèat splen et est eſtiglio húida i. liquida chilo nò potète tranſire ad epar et in gins ſanguis: qtdit in melacholicù: et qùs è llic apà faciès vapòre melacholicù et facit euenit melà qù di melachia. Ubi vo eſſet vebemètia caliditate stòi et splen nò colèaret ſeret poring conſuputo cibi ad ſumofus. Lura doloris stòi a mala copione fine mä curat cù ſijs exterius et interi' applictis tà caba ùbilia poſtulacu curucula e ſimiles. Ex granis miliù paniciti: ho deu ſpella lètes et similia aut ibſop luſch. Et carnib'alcubus gii. ipdices et alduraſi. i. turturi et ſimiles. Et pſicib? pui petro prie acetoſus et marie de q execti è butyrù. Jèt pcedit aq frigida et prie his q ex pot ei'ledi nò colüeverut et nò coluſeitis aq vo- lètb? potare vinù dak apud Rais pmiſtu cù vino granator: aut cum ſirupo ſacto et ſucco cydonior acetoſop. Ex medicamini bus couenit firup'acetoſus ſimpler rob de acreta de cidonij s de granatie et similia fatis nota, et trocifici trocifi de ſpodio et ſimiles et exteri: frigida a applicent: et fi pèdeat a frigiditate cali da acu et potèia interi? exteri: ſut applicàda sicut diagalanga diationpipeon et ſilla. Si vo a ſicitate humectef qùlitatie et ſub ſlafifice interi? et exteri? balneàq dulcis è pueniès et pot? vini etuſéant ſant notabilif lymphat? et lac et wra piguia pullo: pueniunt et similia. Si vo pèdeat a mala copljectione cù mä alifide ſto. ſòcita exiguif fer intètiones. Prima eucauat. Scòa diuertit. Tertia regi mébè mittès. Huarta ſtòm ſuſcietè. Auita curat

accidètia. Serta ordinat ſbtili regimè. Ubi vo dolo: ſit p effen tiaz in ſto ſol exiguif qnoq: ex ſupſaſcriptis: nò.n. op? è regere mébè mittès et hec intelligunt vbi dolò nò ſit tant? vt ordine re ſeuuaricet lз vbi modù excederet. Pàſia itenò: doloris ſeda tio q ledato rect? odo curationis p ſquêdus è lз intètionè ſup ſcripta q dolozè vere ſedat càs remouèdu. Dolò yo ſo ſortis et intelerabilis fuerit ab initio: ſedaf cù anodatis cù ſic faculi ex ſloſb'camemille meliliotiro apſinthio et ſimilib? q faculi prit caleſieri ſup latere calido apſpo vino: et ſto applicari: aut inſudà tur in aq calida cui paru vini ſit admilù: et exſpìt ſb dite calidi ſto applicant. Silr faculi ex ſurſure atrimèto milio et ſale ſut pſian te et prie vì vétoitas ſit in cà: veſice qno plene 8cocone dolori modi anodinòb dite calida et ſpitaſes. Silr phtira in ea inſu fa et erpſſa ſup toſ ſto applicita: op? n. èt magnà ptè occupèt vnctiones qnoq et emplaſtra euſde intètionis poſt ſomètation denk ſupeſacieta: ſicut in cà frigida filoni. a. 3. ſ. vqz ad vnam cum paupo vino ſuani diſtèperatu, et in cà calida midè regei de pacione Picolai cù aqua succarata diſtèperata aut piu a pulila de cynoglossa et frequèter colüeni còungere ſupeſacieta cù ſol- butiuis: vt ſimul vera cura et médoa p[raſtata] cù. 3. ſ. p[ilular]ù de cynoglossa cù. 3. ï. alefanginarù cà p[legmatica] aut cà p[legmatica] aut cù midè aloea loti i cholera groſſa aut mä miſta ex cholera z p[halate] aut cum. 3. ï. p[ilular]ù indarum in melica, et ſi nò haberenk p[ulele] de cynoglossa ponanck cù ſupſaſcriptis. g. ï. op? z tatiù de croti aut caſotet. Silr poſſemus còtingere medicinas ligdas ſic filoni cum aciaphinicone et ſimilibus ſm defiderium patientis.

Sed, p cura ordinaria pmo debemus ſodiri ab euone: p[ra]ſe mittat diſlere lenitiui ſi fuerit ſlipticus: poſſea p[ci]piaf vomitus ſi naſueauerit: et ſit facili ad vomiti: bic.n. épmentior ad educerit mä qù ſunt in ſto qù vêtris ſolo. Nòt in mochad ù dì ſo ſonibus fed cù leuib? ſicut cù ipſoſitione digiti aut pène in ore aut cù ſupſione de q tepide cù aceto aut exrymone ſimplici et ſilibus ſem per adiuado cù ipſoſitione digiti aut pène in ore et hoc nò ſuſſi cieſte ad cura: ſoluaſ véter cù leuib? fi mä ſto nò allüde còicetur cù ſic caſia mána aut reubarbaro mä exnte cholera subtili.

Si vo cholera fuerit groſſa aut fuerit cholera miſta cù p[ha]ſte ſoluaſ cù hiera picra aut in forma p[illular]ù aut in forma ele- ctuarij p[ci]pue ſi fuerit imbibita aut iuſcata. Et p[ha]ſa cù p[illular]ù alefanginio aut ſtermatario. Et melia cù ſene et epithymio t[ra]my robalanie indio. Si vo mä alüde deruſet ſoluaſ cù ſonorit buo p[pi]ys ta mébè mitteti q[res] p[ri]ciëti et cù hoc eligitib? mämi p[er]cantate ſic cerebro: aut alus mébres còicantib? mämi cholera cam denſ p[illule] auræ: lз miſte cù tertia pte myrobalano: citri nor. Aut mä exnte phàtica p[ule] cochei aut hiera copòſita. S. z p[ro]ſuit p[mi]ſerit cù myrobalani kebulie et diaphinicon è ad bàc intètionem. Et ſi mä fuerit miſta denſ p[illule] aggregative et mä exnte melica p[ule] ide qbus p[òt] p[mi]ſerici myrobalani indi in modica q[rit]itate: ſemp.n. cù bis exultebib? d[os] p[mi]ſerici in diſpo- nibus stòi aligd ſlipticù stòi p[of]statutiù ne ſ facile recipiat mämi alüde ad ipm venièt: ſic reubarbar: myrobolani et filia: è et meli? in p[ì] nondù digeſta mä incipere cù medichis brìdicitis le uter ſoluſitib? nifi véter difficulſ ſoluaſ. Bigeliva atin mä cho lerica ſbtili ſut ſic firup? de acreta q[ro] granatis de cydonij s acro cù aq endiue marie vbi epar colèct. Et in cholera groſſa aut cholera miſta cù p[ha]ſte firup'acetoſus orymel ſimplex: firup pus d méta d apſinthio cù ags endiue apſinthi? et filum, z mämi exnte valde groſſa aut v[ic]ſoſa orymel còpofiti [gl]liticum cù aq apſinthi: p[ar]tui et filium. Et in mä frigida nòv[ic]ſoſa mel: ſz in mä melancholica firupus de epithymio et de ſumo terre: ſi ſue rit adusta cù aqua bugolſe iſcolpendrie et filium. Sed bigeſta materia eradietur cù ſoſtibns. Phlebothomia aút concedi tur vbi timewr aduentus apoſtematis aut vbi ſanguis effet in cä ſed marime ſiat ex vena deferuie: mébè mittu. Si vo nulli effet mittens ſiat ex basilica. Scòa vo intenio. i. diuertio per p[ictur]u cù fricationibus ligaturis vétoſationib: cluſeribus caput purgijus et ſic de ſingulio diuertentibus tam a mébè mittès q[ui] incipieſte. Tua aút interest eligere diuerſiones p[pi]ras ſm vnù quodq[ro] mébè mittès cù tå euvone q[ui] fine.ELYsteria tamè ſuent

r iſij

De dolores Romachi.

coſis tuamenti tandem respectu ſtoſi ę respectu cultuſcoſi mittitſis.

Tertia aut itentio ſ. regimem médi mutetis tribus perficit. ſ. etione ſibi pprita. unde ſi matru. ppter retentione mensius fuit in cāpuocentur niſi ſit pſgnans. Quid ſi pſgnans fuerit edu cultur māc a matre ad ſtōm derivate vomiti aut ſecessu: neqns ſtringantur in ſtō ſicut pleriqua faciut ppterea cluſteria abſterge tia et leniteta pueniuerit ſumat in potu ſupruſi acetoſus zuccarinuſ aut mellinuſ. Læuendu tamè e phlomia q[ui]tus e possibilite et me dicinis exculuentibus. p[u]oaneubus in ceteris p[ea]cedatur ſicut in ſi n[on]p[an]giantibus. Similiter ſanguis hemoc[]taly discurus p[u]oetur ſi eius reſtio fuerit in cā ſi ſic de ceteris. Qualiter aut a matrice et ſingulis médiis mittentibus debeat euari patuit in p[ina] intetio. ſecundo remoneo[n]unko movemento membro[]p mittentis. ſ. male cōpleriones cu[] iterius vel exterius applicitus ſin exigiétus et oppila tiones et ſic de ceteris nocometis et ei ſi[em]dem virtutes ip[]o] con ſoſtur. Quarta aut itentio ſ. regimè ſtoſi recipientio p[ra]ſicatur p[mo] euacuado cōtenta in eo vomiti aut ſecessu ſi fuerit cādolo ris. Secundo dyſerasiam eius corrigédo et ſimul ip[]mi conſonant do cu p[ri]ſi moderata p[ra]ſtictive[]participativibus. Tertio do[]lorem ſedado ch anodinis auſtupacietibus de q[ubus] ante a parum dictu ſuit inferius aut describam p[ra]ita ad bac intetionè. Eurenct aut accidentia iuxta q[amt] intetionè. ſ.instantia vigi tiarum syncopis et filia ſin ip[]to] exigiétiam ſicut d[em] ſuit in c[ati]pulis p[ri]ſiōs. Sed p[ra]ſația intetione. ſ. regimine ſer. verbi ſi non n[al]ium declined aer in ſi[u]um dyſeracie stomachus t[in] ſatis calidus teneaf ſicut e correciarum in p[ass]ionibus membro[]p n[er]uo] ſo p[ra]ſagio t[in] in dyſeracia frigida q[ui] calida. ſi[li]que ſi potus declineit in ſi[u]um dyſeracie ſi ſit paucus in quantitate boni chimi paucar[]s ſup[flui]tatum faciis bigonis veloci penetrato[]s 2 gu ſtui delectabilis p[ri]ſi]o]s in p[or]ſatione stomachus et ſedantibus do l[or]is eius ſicut pellicule i[tr]inſecu stomachu]p gallinari]p. 2 n[ò] co medataut bibat niſi ſcedente cibi bigone celebrata n[ò] ſin famè toleret p[ri]cipe si a cholera vel melia contigeruſ. Nuxus ſi p[li]rus 2 domniat quádo p[ò]temarime enim uſuat in ſedatione do[lor]is, p[u]currentur eſiones a natura iſtute: 2 venter teneaf c[ito]r]ibus q[ui] stricites. 2 p[ò] coacti niſi n[al]uerit cumulim stimulatus. Exercitet stomacho ieuino. P[ost] c[ib]um g[ef]catuſt iſperas 2 gau dens: i[ra]m tristinatim timere 2 huiusmodi accenta moletza fugiat, doloris vétoſi. Exigit quatuor intentiones: P[r]una removet caufam tam factius q[ui] cofortatu]p ventosi tates. Scba vétoſitare carminat ſi ſtōm cofortat. Tertia corrigit accidentia. Quarta ordinat debiutu]p regnod. Si ergo caufa ven toſitatis fuerit debilitas innat caloris cofortetur cu[] exterius et interius ap[pli]catis: ſient ch p[ell]ib[]t. 2 faculis ſt]o]bus q[ui] bus ſup[ra]t in debilitate digestiuſ. Læuendu tamè eſt maxime cu[] corpuſ eſt extenuatu]p ne p[ier]ter modu]p caſeſat: 13 eni ſeito calorit interpretet gradualiter ſorte diminueret in q[esto] 2 humiueret in 2 p[li]ritibus reſolutio: 2 ſint hec calida p[or]ſotatia tam p[pr]prietae q[ui] ſi]t p[ri]plicitate téperata: ſicut vin]s bene p[er]ditionatu]p aromaticus 2 ro. dia galanga p[re]ſectiones magne ſicut p[ri]taca 2 mihridatia. Si yo c[à] fuerit c[ib]us 2 potus vétoſabilis aut p[ot]us aque et filia extrim ſeca remoueant 2 inducet regimen ſi[u]um. Et si ap[pli]cis egri fit in c[ib]u]a ſua frigiditate nocent[]e corrigaf cum calidus carmi n[ant]ibus ventoſitate ſicut diagalanga diacyminuſ ſumptum in p[ri]cipio méde. Aut p[er]cibus corrigaf cum aromatibus calidio: ſicut galanga pipere. 33. 2 ſimilibus. 2 e contra ſi c[ib]us eſet cali, du]s ſumendus in ſtō calido ſumant in p[ri]cipio m[enge] diarod[]o triſa]nadalos 2 ſimilias. Aut corrigaf c[ib]us calidus cum acreta vino granato[]p 2 ſimilibus: 2 ſi c[ib]us ſit habens frigiditate ex[tr]inſecam paulatim ericetur in vmbra aut ſole ſm] q[ui] res exccic]a de habent plus aut minus de humiditate extranea: 2 ſm] diu[]er] ſum modu]p ſbe. vnde y[ue] 2 fructus exſiccent in ſole: 13 rose 2 vio] le 2 filia tenunt ſbe exſiccent in vmbra. Si yo c[à] vétoſitatis ſue rit c[ib]us calidus ag[es] in humiditates in ſtō aut intefinissi reper tas: aut q[ui] c[it]or in ſt]o] vacu] a c[ib]o expedite quertit ſe circa eaf. dem aut q[ui] vapores humiditatu]p coniunguntur cum aere etias] a calore cōmoto: op[]z illa ſup[flua] a ſtō 2 intefinissi euacuare: p[os]ita dyſerasiam ſtoſi ſm exigiétiam corrigere. Si yo c[à] vétoſitatis fueru materia in ſtō conſesta euacuetur vomiti aut ſecessu.

## Lura

Lura autem reliquiorum dolores particularium per eſtentiam aut per cōſitatem perſicitur eſdem ſex intenio nibus que ſuperius dicta fuerunt in cura dolores a mala cōpione c[ù] materia: nec opus eſt in bis ſingulariter ſm] vnaq[ui]s speciem ſermonem p[ro]longare.¹

Si yo fuerit aliunde ad ſtōm derivata e[nu]retur ſicut dictum ſuit ſupius in cura dolores stomachi a mala compone cum materia aliunde ad c[ò]m derivata. Scba intétio. ſ. carminatio ventoſtatia t[ur]s i[pi]ſus eductio p[er]ſicatur p[mo] lenièdo ventrem vt fit via ſilibera vétoſitati cu[] diſteri ex br]odio pingui oleo comuni aut anetino 2 y[]i. ſz]mellis: aut exheuſa. 3. i[pi]lularu] alefanginaru]p aut de h[ia]bres p[er]ſiclibi p[os]tea carminetur, vétoſitas exhibitedo diacyminuſ dia galanga diatri]mpipere in electuariuſ de baccis lauri]p aut exbendo decoctione amea]os cymini ſileſe]s ruſte baccarum lauri galange carui dauci anifi 2 filium c[ù] melle ro. aut orymelle 2 pil lule iſe ſunt p[ra]ſantes ſimul ſolventes et carminates ventoſtat[]i p[er]p[illularu] alefanginaru]p. 3. ſ. p[es]pecteru] diacyminu]gala galange caſto rei ana. 3. ſ. forment p[il]lule 2 exhibitede an[]stomacho ieuino. Simi liter galanga. 33. ar]ito]s 2 ro. 3]edo]aria ſingulariter aut p[li]cuct 2 vi]no potenti antíquo exhibiteda. 3. a. 3. y]ſo]s ad vnam cu. 3. ž. 3. vini ſup[ra]ſcripti. Et caſto]re i. 3. j. vſos ad 3. ſ. paucu aceti potenti aut cum paucu orymellis p[er]ſimplicis e[mi]rablebi. Ex ap[pli]catis ex tercio e]nctio e]nctio ex oleo rutaceo de p[is]ca laurino de iuera 2 ſimiti libus aspergendo ſup locum inunetu]p aligé ex pulveribus ſup[ra]ſcriptis vel cu[] oleis ſup[ra]ſcriptis com]ſi]endo. Et cum oleis ſup[ra]ſcriptis aut decoctione reru]p ſup[ra]ſcriptur carminatu]p vé toſitatem p[ò]stomachus f[ò]metari cum p[hi]lto s[]pongia lana et ſimilibus in ſup[ra]ſcriptis oleis aut decoctione debite calidis in ſulis debite exp[er]tus 2 p[er]ſcriptus poſt] applicationem ter aut v[er]ter vingatur cu[] alioque ſup[ra]ſcriptis et emplaſtru] de baccis lau ri e]n b[ac] dispoſitione p[ri]zium. 2 item cu[] melle 2 lana groſso mo de inca]l p[ri]lubus ſup[ra]ſcripti carminibus ventoſatam ſit emplaſtru] co]neniés: 2 balnea mineralia lauden]t 2 v]nctio vé tris et caſto]re]o diſoluto cu[] oleo antíquio aut aligbus et oleis ſup[ra]ſcriptis e[mi]rablebi et vaporatio cu[] milio toſetaſo]t 2 v[ì]no potenti asperſo eſ p[uen]iensis in dolores ibus a ventoſitate p[ar]ca 2 ſubtili. Et ventoſa magna fine ſcarificatione vndiq]s comp[endens] umbilicis ana 3. j. 3. erodi. 3. j. milſe. Et reliquium regimen ſer re]rum n[ò] naturali]p obſeruetur vt ſup[ra]t 2 ex his ſacile patere p[ò] cura multitudinis eructationis.

## Lura

Lura autem particularium dolores de quibus ſup[ra] perſicur ut infra. Si ergo dolos fuerit p[pter] tractum materie ad stomachum cholericè aut melacholice tépoſe famie p[rimo] buiſu]n]o]tum cholerice eſentur vomitu aut ſecessu. 1. ſ. per eam regionem que videtur habibili 2 qu[à] natura magis tem p[ar]tatur. Secundo materie ad altam regionem deruentur. Ad intetina cum diſteribus 2 ſimilibus aut ventole fine ſcarificatione ſuper ſp[ene] aut epate ponantur vt p[ro]hibeant raptu] ma terie ad ſt]omachum. Tertio stomachus confortetur ne red piat cum interius 2 exteriu]p ap[pli]catis vt cum diarod[]o aut ar]matico per 2 ſimilibus ſin humo]ris 2 dyſeracie exigiétiam ſem per ho[ra]z aut med]i]ante am[]cibum ſumendo aliquid ex ſup[ra]ſcriptis p[ro]hibentibus tractum materie ad stomachum: aut bucellam panis inſuſam in vino granato[]p acreta aut vino cydonicum aceto[]p: cholera repente ad stomachum: ſed me lancholta repente aromaticum ro. aut bucellam panis in vino nigro stiptico inſuſam. Et cibentur tempeſtive vt potius p[ri]eue niant famè q[ui] fames p[re]ueniatis eos. Et tempore dolores vomi]tus puotetur c[ito] exiſtire in ſt]o] vel non exiſtete vt humo]t] edu catur vel p[u]curetur eius exiſus per inferius.

## Lura

Lura autem reliquiorum dolores particularium per eſtentiam aut per cōſitatem perſicatur eſdem ſex intenio nibus que ſuperius dicta fuerunt in cura dolores a mala cōpione c[ù] materia: nec opus eſt in bis ſingulariter ſm] vnaq[ui]s speciem ſermonem p[ro]longare.¹

De apostolate stomachi.

103

Lura aŭt dolores stomachi pêdentis a câ pimitua est vt pimo cá pimitua remoueat, 7 necumment p ipaz in prieum: 7 inducatur regimê cœnarium. Secundo stomach? cofortek cum ppuiys moderata stiptitate participantibus.

Tertio corrigentur accidens. Quarto ordinef regimê in cœnarium nocumenti in stomachu p cám pimituâ impisii. Quod si dolor ad membri ignobilium ipso permutetur sicut ad iteftina aut ad incturitas & similia adiuctur illa pmutatio fricando mebrum illud aliud ad quod permutat & vias aperiêdo vt facilioriam pmutatio, & bzeuiter permutus aliys ingenij adiuutibus permutatio allam. Si vero permutatur ad mebrem nobilii pectur ad cor cerebru & similia impediatur illa permutatio trabêdo ad contrariu cû phlebotomis vêtosationibus tâ cû scarificatione cî fine & ceteris modis diuerzionu tam cû evacuatione cî fine. Et mebriu ulud ad quod fit permutatio cofortetur ne recipiat vieq inter medie clauduntur & hâvero subiungâ quafda medici nas proprias in cera dolorei stôi incipieto ab eis que fumutur ab intra. Terebithina supta cû vino potêti calido aut fi pot est? fumutione vinu2 bibitur in dolores prieptie pêdentibus a caucla frigida dolises eis est eß. j.vfqb ad. Æ. z. iij. Similiter vitiis. j. vel. ij. confert in causa frigida potêtiffime. Auicêna do loz qui accidit ad cibum & nò sedatur nifi yomitu est dolor ma. j. & rectius quid est vt fumutur omni e aliquid mellis ante cibum & vt còsideres caufas illius ex c vomitus. ex eo quod vomitur & eua illud quod oz euacuari er infusione aloes & simili fum im ex exigentia huctus peccatis sinde administra trochicos stelle qui yalet ad dolores stôi qii recipit superfluitates expulſas a reiquis mébris ad ipfû & ex eis que cofert ad hoc est vt fumat obliarum maſtificis nigelle ames còrtici fiticidius viridi uiloalo es crudi ana partes equales coficiatur cum melle emblociu2 cum fumatur ex eis omni die ante cibus cî tititas. ij. j.vfqb ad dvos aur. & cofert ei adminitrano cotâridi & fubrus monitum cum menta. & ex eis que coferunt dolores stôi cû proprietate b3 q prorogatu. Ba. funt cutes intrifecce b3z gallanu2 & melius est vt sint púus lote cû vino odorifero & poſtea exccitate & pulueringa2 e fumatur cû vino & radit ponie sumpta & fernen eius simili carerunt cû proprietate vt cozallus ſupſus ad stòm ila tangat os stôi. L cœfectio trochicu2 stelle fm Almáfozê qui dan tur ad dolores stôi pioſudos & difficiles. R. ſpice maſtificis cinemomituri squinati caſtoei myrbe piperis mădragote ſeminis hyſuliutam apſinthij aloes opij oluz ana. 3.x. formetur trocicif et dêtur in potu. j. ij. cû vino & ſunt de viliario Rasifn ti in Almáfozê ponit alia ſcriptione trochicu2 stelle ad quâ ingredi tur terra ſigillata quâ exultuat eſtellâ & trocific de roſis b3 eû dem ſunt ad eandé intentione. Hippo. medicamen cofortans stomachu p fugas dolores & facies accelerare diognis. R. gage lange maſtificis ligni aloes cinnamomi feminis myrpt ana. 3. iiij. eufragie anifi ana. 3. z. còrticis exterio2 fisici obliarum rofarum eubus j. j. ſpice. j. j. ſalis gême 3. j. iuleb ro. 1. j. vofis a. 3. j. vſqb ad. 3. j. s. stò iuieun. Aliud valés ad dolores stomachi er grossis humoibus ſepultis in stomacho & vilis eius & prieptie ſenibus & tópeze hyleme. R. baccarii lauri anifi an. 3. j. piretri. 33. galage ana. 3. iiiij. maſtificis myrbe ana. 3. ij. orymelhs ſimplicis 1. j. mi ſce Hal. medicamé valés ad dolores fortes & rellquas egritudines stôi fortes. R. trui piperi (spicenardi). 33. rofarum flozus ca. memille squinati cêtauree arisfor. ro. an. 3. v. ligni aloes. 3. ij. còſiciatur cù melle in quo cocta ſint maſſu & garioſili dolises 3. s. cù aqua calida. Aliud coferens ad dolorem stomachi et epiats re moués putrediné ab eis exкалitate & acuitate cholere citrine faciens digere cibû & cofortans ea. R. ro. ro. 3. x. Trocicu2 diaró doliquiritte an. 3. iiij. garioſ. calái. aromatici ſpodi maſtici cò ligni aloes an. 3. y. triu. sandalozum. 3. y. feminis pomulace sciarole feminis còium mundator albarú margaritarum rafureuris dráragáti gùmi arabici ana. 3. j. s. caphóre. 3. s. còſice cù firupo ro. doſis. 3. s. cù aqua calida vt frigida. A medicamen ſlanans omnes langores stôi oës eius virtutes cofortanea ſluxuris & vomitum ſiftens quòt nallú ef preſtati. R. maſtificis ligni aloes myrhe cinamomi an. 3. y. còrticu2 exterio2 fisicidu2 garioſi lotam ſpice ana. 3. iiij. eufragie. 3. s. corallop alborum & rub. ana

de his duobus ad pondus omniu ſupraſcripto2 firupi ro. q. ſuffici. Ex ſolutiis cœnientibus ſunt puleus alefangine pulei stomatice quaru ſut plures ſcriptiones apud Mclue. bis po tes addere ſene epithymu pilulas idas p eductione melie aut alia ſolutia ſimplicia & còposita ſm calitio neceflitation. Plunc subda medicinas exteri? applicádas tâ calidas cî frigida2 alie rantes resoluètes cofortates dolorem fedates tam per prie2 tate2 cî manifeſtates qualitätes. Cæſtatiu ad dolœi stôi friz R. cînemor calidum & unple parasidem & ſuper asperge cimas origani aut apſinthij & ſuperpone pánum ſubtilé bene ligádo2 ut applica loco doléti aut fac faculci ſm quâſitare dolores qum im pleas. Pniuusmodi & applica doléti. Sunt etiá experta caſeſtoria ficca ex ſale milio ſurſuribus floibus meliloti apſinthio ozigano & ſimlibus ſm exigétia. Jtem caſeſtoria humida ex de coctione roſarum coriádi preparati apſinthij ſpice origani flo rum camemille meliloti & similiu calidoru2 aut frigidoru2 cofortantum aut ventoſitates carminatu2 ſim exigétiam neceflitatis que poffant applicari cù ſpôgij philtres aut veſicis: poſt qua rum amotòm ſubſequatur emplastra vngueta aut cerata ſm eri gentia: ſomenta etiá cum oleo & ſpice ſum maſtifico aut laurio roſaceo aut camemillino de apſinthio & ſimlibus ſunt prestatia. vngueta cofortans stomachu remoués oppilationes dolores & vêtoſitates. R. olei nardini 1. j. bullhat cù ſanfucro trito ebulli tione vna poſtea adde cere. 3. iiij. & fiat vnguétum addédo maſt cem myrbe terebithine laudani ana. 3. j. venge & ſupraſpge pul erunt anifi & rofarum & ſuperimpò ſaldellis lane succide pâno linearu inuolutá debite calida. Aliud in cauſa calida. R. olei rofarum olei mpirtini olei cidonior an. 3. j. rofarum rubearum corallop ru. an. 3. y. maſtificis obliarum ſpice ana. 3. j. aceti modiu2 cere. q. ſufficit fiat ynctio mollis, & fi opus est arcere vomutu ſu peraſperge pulueru roſarum granator & gallá muſ. Aliud cœme niuen lana minuti incíca incomporet cù ſufficiant qûitate mellis ad ignem & ſuperaſperge puluereos calidos aut frigidos cofortates reſoluètes vêtoſitates carminatu2 & ſm ex exigétia extéſu ſup petia applicetur. Jtem placetula cocta debite calida ſcindatur mediu2 & ſuperaſpergatur oleum aliquod obite caſeactu virtuâ liter calidu2 aut frigidu2 cofortatiu2 reſolutu2 ſum ventoſitationis carminatu2. & ſimlibiter puuliches ad eandé intétiones ſm ex exigé tiam neceflitatis bene incompóado & applicetur: 7 hec occupet magnam qûtitatem ventris.

De apostolate stomachi.

Aia Rasifn in hactertia parte ſupiu2 diuisa ponit curâ q dolores ab apſatibus stôi opus est v mâm de apſatibus stôi bzeuiter curamus. Est. n. eor. iuestigatio pmari me medico neceflitaria. Auid nois & qd rei apſatius stôi ſint fatie nota. Species ſimpte a cámili in qua ſunt q. apſotema alio quâdo ſit in oze stôi aliqûn in fundo aliqûn in parte anteriòri ver ſus vêtre aliqûn in parte poſteriori verus dozum difficultic co ngeschibilia q. 1. a tactu ſunt remota: nifi forte in macilente cù cò for ti còpistione. Jtem quedá ſunt in tunica exteriori quedá in. in exteriori & qnq2 occupát totu stòm & ſunt mortalia qnq3 parte: Ss er parte caufe eſticientis humoralis hoc modo diſtinguunt: ſut enim aliqua calida ex ipſis ſanguinea vel choleraica aliqij frigida phlatica vel mîca ſm pîn ſunt miſta. Et melica qâdam ſut a mâ nò aduſta quedá ab aduſta ſunt de genere cancroc. Cause at eor2 quedá ſunt pemituës ſicut caſus & pucſo violente medicine & pprie eſoluètes aut vomitum. puocantes stòm inflámantes & excedentes. Similiter cibi malí ex omni genere de qibus ſupra. Corporee vo ſunt vomitus frequentes & laborioſi dolores pio longati & pprie cum corporis replezione & cacochimia: 7 he cau ſe ſm plurimum generant apoſtemata calida p viam deſluxuris. 2 apſotemata vo phlegmatica 13 poffint generari per viam deſla rus er caufis ſupraſcripti. Aliquando tamen paulatue conge runtur debilita: stôi digeſtiva & expulſiva: & pprie cù homo mul tum comedit &ociaturi: 7 interveniunt relique caufe multiplican tes materias groſſas: 7 eas in vafis & visceribus concitantes: melica vero rarò ſunt incipiendo frequentis permuturam ex apoſtematibus calidis & pprie ſanguineis etiam aliquando ſed rarius ex apſotematibus phlegmatici.

De vleribus stomachi.

Signa. Sunt p[ro]coðia kiè dolōr j[ntinu] lógo tépore p[er] sueræ q[ui]ts regimè flat bonu[m]i: t[em] in ap[atib]r[is] gravitas notabilis: sz minor in cholerico t[ui]or: senfus p[er] cept[ur]t; et male tolerat c[oe]prezionè nifi apa fit posteri: t[é]sio et duritiæ: et major in melacholico et sanguineo minor: iph[il]icato cholerico: febrijs c[ôtinua] l[ze] remittà in ap[atib]r[is] lexicò dignònis aut appetitus aut vitruibus: Sertus n[ò] tolerat c[ibus] mediocris q[ui]tatiæ ned[us] e[m] magne pp[er]t si è in iteriori t[unica]: q[ui]n g[unc]ibus c[ú]ptimit ita vt sententia molestia dol[or] in getudo dum in stò eft et quouf[us] exerit et q[usto] c[ibus] è maioris q[ustitatio] gravatis duri et acuitatis t[ato] magis molestat ita vt cogaf nùs multus defecta fit cu vomitu vel fecessu expeffell: poseth[ri] c[ibus] effe ita levis ita paucis et remittes malà c[oplò]nom stòi vt paruà infer ret molestià et retineret. Signa vò sp[er]t distinctarù e p[re] cauſe mális in qua ſunt: q[ui] si è in ore stòi dol[or] è magnus et p[pe] ſita t[um] poſt assumptionè c[lib]r: tumo[rum] p[pe] malu[rum] granatù no menocum t[ui] appetit[magnù] c[u] freqnti nausea ſubversione et vomitu: et 2 comutibus fréqntur ſunt sp[af]m[c]u alienatiò: ki è calidus: vel c[ui] ſubeth et ſtupore si è fr[im]. Ite fréquèrte ſequi pulſus c[ord]is frigiditas extremitati: ſu[n]do fr[igidis] et tremòr c[ord]i: ſynco[pi]s et ſut valde mala. Si vò ſoit in fundo stòi dol[or] è minor: et exerſut n[ò] immediate poſt c[ibus] sz p[ho]zò poſt ei[] ſumptionè t[ui]or: et dol[or]: p[pe] vmbiculò p[ur] duos digitos aut tres aliq[ui]n clínanda g[ais] verſus d[er]tru: aliq[ui]n verſus ſinſtru: et magis ledit dig[que] ap petiſus. Si vò ſoit anteri[magis] ſubiacet ſententi: et dol[or] in poſt an[teriori] ſententi: et n[ò] tolerat c[oe]prezionè. Si vò poſteri: et ex contra: et dol[or] ſentit posteri: Si vò ſoit in o[ibus] partib[]ut accita[n] in o[bus] partib[]ut ed[ia]. Ap[ata] calida ſignificant p[ro] inflamatio[n]tò. Et adustiónè q[ui] c[ó]icat o: i: lingue. Et virna p[re] egònes ſunt p[li]m c[ui] tinctura et alijs ſignis arguètib[]calicitatò. Dol[or] int[ér]ſus p[ú]petiſus si fuerat a chelera et extérniſus et gravatu: Si fuerat a fan[gu]e febrijs int[é]ſa q[ui] méb[ri] n[ò]bile et vicinu[] c[ordi]. Alienatio p[er] p[ter] vapores aſcedètes et magnà colligat[ia] c[ui] cerebro p[ro] nervos deſcedètes ad ſtòm a c[ir]to part[ernu] cerebr[io]: cooptatio col[or]s et pulſus r[é]dés in ſerinu[m]. Frigidà y[ò] p[he]laticà ſignificant do lo[z] p[fe]uèræ remittus a[n] ingetudo et febrijs remittà nifi apa ſup[er]ſuq[ò] raro accidit: non: n[ò]credo ap[ata] notabile nobilis méb[ri] vicini c[ordi]a febze e[u]ar: h[ú]biditas lubrica: 1. fluida in ore: c[ol]ore albus c[ui] p[al]iditate paucitas fitu[m] malicia dig[on]s[le]t paucitas ap[petiſus]. Ap[at]ica y[ò] ſignificat duritiſs pulſus c[orp]is extenuatio gravitas notabilis col[or]: 2. lingua ſuſca lóga duratio: 3. p[ee]ſerut ap[ata] calida sanguinea fm p[li]m et aliq[ui]n p[he]laticà: raro: n[ò] fit inci p[ied]o: multiu[m]o varietatis duritiæ a durite aliq[ui]n ap[at]um stòi c[ui] c[etera] n[ò] euacuenka durite quad[à] et t[és]ione: sz hec iſtenſi: et manifeſtor: et magi[que] ſapiés n[am] duritiæ q[ui] t[és]ionis. Alr multiu[m]o varietatis duritiæ q[ui]z nervos ſua è y[al]de diſſonat: c[ui] n[ò] vniforomer o[es] parte[ns] induerent. Si vò fuerit c[á]cero[bi]ſter p[er] ſup[ra]ſcrip[ia] ad ſut[or] dol[or] ſulminen[us] fiti[us] ſentis febrijs notabilis: et inflatib[]o multa accitius tim[or]io: de g[bus]: sz, et c[ui] vleracf emiti tur viu[m]r fetés et adſunt ſigna/vleribus. Signa y[ò] maturatio n[is] ſunt c[orp]or[is] extenuatio m[ú]plicatio fluribus, v[é]tris et vomitu febrijs et dol[or]s excreſcetica mino[ra]tio vrnæ: et ap[ata] excitatio et mino[ra]tio bm[ó] accitari: et c[ó]pmédo ſentit molliſts j[ac] antea duri ties ſenſata fuerit. Cúq[us] vult eru[pi] reſeſt dol[or]s et p[ú]giti et p[ra]ſatiu[m]. Ite multiplicat ingetudo et multa et accitatijs ſup[er] ſeriptijs. Cú eruptijs è dol[or] ſedaf sz pulſus debilitat et facies pa ſeleſi et ſoſte ſequi lipotomia aut ſyncopis: et n[ò] ſentit ampli[]t: w[mo]r: p[lu]ſet: et ſi eru[pi]tur it[eri] egrediſt ſanies vomitu aut ſecessu. Si vò exteri[]n vacuitate v[é]tris ſanies colluſt in inguinitibus.

Pronostica. Quod cúq[us] apa stòi notable c[ui] ſir matur fm p[li]m it[ér]ſit: c[ui] calidus velo c[ui]s q[ui] fr[im]p[ter]ea in et cura ab iniſio ſollicite intendatur. S[om] c[ui] ap[ata] notable exiturakè, epp[ing]o: desperan[ti]o q[ui] spei. T[er]tui[] n[ullo] ap[ata] canceroſo puo fine magno è ſpes salutu. De vleribus stomachi.

Ald nols q[ui]d rei vlercis stòi ſunt ſatia manifesta.

q Spés enim c[oe] distingutur fm d[u]erilaté particula le patientis ſicet de ap[atibus] ſuperius derinuit. Et d[i] linguit fm ſuam effentià: ita vt quèd[à] ſunt múda a g[bus] p[fluit]

ſaniee laudabill[es]. Auedà ſordida a g[bus] p[fluit] ſanies groſſa ſordities dicta. Auedà virulenta a g[bus] p[fluit] ſanies ſubtili, Auedà putria eritnia c[ui] ſba c[or]zupta a q[bus] ſanies fetés egrer ditur. Auedà corzofuia a g[bus] ſinful c[ui] ſante vò p[or] ſanien ſanguis egrerdif. hec q[ui]ſz ſunt canceroſa: q[ui]ſz ſunt ſiſtule in stò sz rarifíme c[ui] n[ò] tantas dent inducias vt cum p[u]ſandate ſi at in eis caro calaſo et quanq[ui] doq[us] ſunt conjunctiá male complecti apotemantque quanq[ui] doq[us] non.

Laue. vlercum stòi ſunt ap[ata] et bothor: poſt erupiones, Ite catarri calidi c[ui] p[ef]uerat corzóde aut p[ut]re facièdo. Ite humores acut i ap[ate] aut a reliquis méb[ri] me, diat[é]e ap[ate] deriutati ad ſtòm: sz q[ui]ſz a ſplene ad ſtòm d[er]tueur ab q[us]q[ui] tráſitu p[er] a[par]. Et c[ui] humores in stò conſeſt[u] tandé corde d[é]tes et p[ut]re faciètes n[ò]nunq[ui] c[ib]i et medicine acute, item p[uc]ſiones. Signa ſperum vlercu[]r ſunt fatis ex dictis manifeſta. Similiter signa c[ar]um corpor[ar]u[]s vt catarri ex capítulo 2[pp]io cognoscenti; similiter relig humores cholerici ſanguinei aut me. Lancholici: similiter ex ſplene aut ab epate aut reſiduo corporis mediæ epate deriutati cognoscent ex natura humoris et no[mi]tus ceptis ex membro inſitu fr[igidis] c[ognos]cet aut humo, res e[em] in stò conſeſtos ex gravitate et c[eteris] no[mi]tus ſtòſe c[ot]e c[ot]inu[m]. Quod aút vlerca p[é]decte a medicinis et c[ib]is acut i te reliquis cauſis p[imit]i[n]tus ex c[oe] p[re]ſeſſus cognoscentur. S[is] distinguit inter vlerus stòi et int[ef]tino[]p[ra]culum: sz p[er]ſu[er] conuenſt in eſeſione ſanici et c[oe]ticum ſubtili q[ui] dol[or] stòi ſentit d[if]ta n[inter] ab vmbiculò verſus ſup[er] ſaltem p[ur] b[us] digitosido lo[z] int[ef]tino[]p[ra] circa vmbiculò vel in fra: Secu[do] q[ui] frequenter in vleribus stomachi et m[eri] adſent[us] ſanici et c[oe]ticum q[ui] non adſet in vleribus cholerici. T[er]io ex ſonumento p[cept]o in deſenſu c[ib]i sz p[rie] acut i ſicnt ſnapis aut aceti et c[ui] deſet de ad fundum q[ui] n[ò] int[ef]tino[]p[ra] in ſententi n[ò] p[it] longu[] p[ac]it[i]o ſcum exuſit p[iler]on. Quarto ex fetore exernutionis reſident ſanien ſenſato in vlerce stòi et non int[ef]tino[]p[ra]nto. Quinto ex ſeuca leuca motione vapores faciènt a c[ir]to fecitiamque lingue manifeſtus q[ui] in vlerce int[ef]tino[]p[ra] sz et in vlercibus int[ef]tino[]p[ra] q[ui]z erſſent: Se xto q[ui] rarius egerunt c[ort]ices in vlerce stòi q[ui] int[ef]tino[]p[ra] gracilis um sz p[ur] ſuq[lo]z[us] et n[atio]ns q[or]t]e c[ort]ices et q[or]t]e c[ort]ices. D[if]tingut aút inter vlerus m[eri] stòi q[ui] in vlerce m[eri] ſentitut[ur] dol[or] poſſe, rius in collo et inter ſpatulas et verſicat 2[pp]o[n]em eius traſitio deglutitijs ſignificat locum dol[or]oſum cum p[re]ſentia eius: 1. quaq[ui] doq[us] pertranſit h[ú]c locum par[iter]p[er]. Sed vlerus ſactu in ore stomachi ſignificat q[ui] dol[or] è in iſerib[us] p[ectoris] et ſup[er]miſis ventris et e[re] vebementiu[m]p[er]to m[eri] o[ris] stòi ſenſibilitates: 2. degluti tum ſignificat ip[m] cum tranſatione p[ector]ie: 3. plurimùs ei[] de clinatur ad miraci: et minoratur ex eo anbectus in fr[ig]udatur cor pu[ſ] sz p[rie] extrema: et perp[er]t ad ſync[em] p[im]t[er]myerum ſignis in fundo stomachi ſignificat exuſtus c[oe]tico vlercis eius in egeſtione abq[us] exorziatione int[ef]tino[]p[ra]: 4. iuendo dol[or] poſt q[ui] tem eius: q[ui] ſumptijs è in iſerib[us] q[ui]ſi. Dol[or] n[í] è paruus in c[ó] paratiòe ad dol[or] e[ris] stòi n[í]ec ſequitur acceſt[i]ta ſena. Et er bis facie distingui p[òt] iter ap[ata] stomachi et vlerca eius.

Pronostica. Alerca stòi et m[eri] ſup[er]ficialia noua ſa c[elle] curanq[us] sz p[und]a et antiq[ui] diſſu[n]t me et fr[equ]ter cura è ip[os]ſibilis ſpm. Autic: et q[ui] stòns diſrumpit me e[u]eudant nifi pauci a ruptura p[arua]. Almáſ[or].

Si át c[ui] dolore stòi fuerit ſe, et ap[ata] manifeſt[i]t c[ui] tancaſ ſentit caliditas eger p[ui]s ex basílica phleboto m[eri]: et loco doleſi duo ſupponátur sandali et ro, et can ſore c[ui] aqua ro, et ſucco cy donio[]p[ra]. Autrimen[ti] vero eius n[ò] ſit nifi ſola bordei aqua et cult[io]ſda: a carne et vino et c[ó]ſectionib[]q[ui] de melle fiu[t] et bibat ſuccus gra nator muzo[]p[ra]: et rob de fructib[]r[is] frigidis. Quinq[ui] calo ris vebemén[ti]a ſedata fuerit egro caſiſa: c[ui] ſucco endi uie diſoſuta ac bullita et diſpúata ad bib[ed]u def. Jo. Si aúre[us] dolóze. In hac tertia parte principal[em] ſup[er]miui ponit curá dolóre stòi ab ap[ate] et h[3] duas p[tes]: In p[ra]mi ponit curá dolóre ab ap[ate] calido ſedo ab ap[ate] frígido. 2 ibi. Cum

De viceribus stomachi.

104

aŭt aŭpa. Prima iuer in dnas. Ram pmo curat aŭpa caliduz
nòmd quuerum in durine. Scöo curat ipm pofti indurata e.
ubi cum aŭt egritudis. In poma parte politiis gbusdá lignis apa
tis calidi q ſunt febris notabilis: aps a manifele cogniti p duri
tem granitatis dolore notabilé p[inuui]t filia de qbus ſupita p ſen
ſationé caliditatis in regione ſtoi tam a medico tagéte q[]b ab
egro. Curat quatuor inſtris. Primo p b[]flomiaz b[]ſiſce de q
agetur eu o[]dinabo curá. Scöo p epithima flori ſupponéd[]ri
ſi gud[]u ſticipti repcſuſuus cui deſcriptio ſic ordineſt. B. aque ro.
b. J. ſucci cydoniop. ſ. j. sandali al. z ru. roſarú rubearú ana. 3.
y. canſore. 3. y. aut. j. ſi maior: ſuerit caliditatis miſſe: et petia ſue
filtr aut lana in eo ifuſa nò multu frigidá apſcheet: et falte ſter
ter in die náli replicet. Tertio p dieta q ſit ſola aqua bordei erhi-
bita ter in die náli: ant p aqua bordei intelligamus ptulana colata
bis in die exhibitam q ſorte p[]tibus nostris eet p[]nuciètior: in g-
bus hoies c[]roſtius comedut. Et abſtineat a carne vino t] co
ſectionib[]q ſunt de melle t olbus calidis: dibat vinb granator-
musop: t rob de fructib[]frigidis ſicut de acreſta cydonior de ri
bes q filia et temperent c[]ui aqua coacta. Quarto c[]ui ychemetia ca
litiatits ſedata fuerit p medicanas ſupraſcriptas detur floa
cie c[]ui ſucco enduie diſſoluta bullita et diſpumata cui bec de
ſcriptio. B. flozum caſe. k. j. ſucci enduie p residentiá deputati
b. J. es q[]ui trabat caſia ſupraſcripta bullit ad lentu igné diſpu
mádo donec acqrant medioritate ſbe t] poſſunt ad libitum c[]
zuccaro tabarzet dulco ar[]tibus doſis ſit. k. j. vel circa. Lóſert
educat materias c[]es inſtrigidas deſtans et dolore ſedas q[]ui er
erbiberi bis in bebdomoda aut q[]ui videbit ſim oppotutates q[]
q[]ui ebibeatur calidum ſicut e[]t aut c[]ui aliqua aqua diſtemperatum
que magis videatur oppotuma. Almanforz.

Cum aŭt egritudinis dies elongant fuerint et calo[]
oino quiuerit ſi remanſerit apſotema cum duritie ex
hoc emplastro e[]pithimetur locus. Quod R. violat
ſiccarum. 3. x. roſar[]p. ru. 3. v. ſpice odorife. maſticis am
bo[]p ana. 3. y. iij. ciperi ſquinanti calami aromatici o[]lium
ana. 3. y. j[]i. farine ſenecri. 3. xx. flozum camemille ſemi
nis maluauſci al. farine bordei o[]lium ana. 3. x. c[]oſper-
gantur o[]ia ex mucilagine ſe. lini. deinde locus ex oleo
de neriden tepeſacto inunctus emplastretur er predi-
ciis p quattuor bo[]as anteq comect. Et poſt[]o ci-
bus fuerit digeſtus et ſtomachus fuerit c[]uiat ex oleo
de neriden cum lana vt diximus vaporetur. Lóſectio
olei nardini ſimplicis. R. olei d. 1. k. 1. ſpice. 3. 5. ma
ſticie costi ciperi ſquinanti calami aromatici omnij[]
a na octaua. 3. y. niuus o[]ia hec puluereſata in predicto
oleo polita ad ſolem p bebdomoda. i. vaſis o[]re clau
ſo dumittantur: deinde colentur et exprimantur feces.
t ſcopbe que in manibus remanſerint emplaftris ad
miſceatur: optrime enim erunt. Jo. ar.

In hæc parte curat a[]pa calidu de quo ſupra versum in duri-
tie cu[]t d[]urutici cá p[]ot e[]t triplex vt inepta reſoſo aut nimia ifrigi-
datio aut mäe etherogenitäs cui accidit vt p[]ies ſubiles ſol-
vanant ueremane ſeranéterre: 2. curat p emplastru et 3. vn-
ctioné. Descriptio emplastris nota e[]climat leuitur ad calid[]u et
ſoluit molliſcat et ſo[]ſat et e[] excellens in B. caſu. Antico autem eſt
oleu de neriden. i. de spica calid[]u ſicum ſo[]ſationu flori p[]ripieta
te et ſticiptate moderatis. In quos approximatione de c[]er b[]uc
cu[]t d[]ine ſeruari. p[]mo euapoz[]ſt obus c[]ui lana ſuta ſup peſta ad fi-
gurá ſto[]i ifuſa in o[]le poſto deute calido bis aut ter. P[]oſte
emplastru ſuppona deute calid[]u et falciet: et bec ſiant p q[]tuor-
botas aut paucioſes ante c[]ui c[]uo p[]senti iam vigillo bis i die
náli. Descriptio olei de spica e[]fatis nota: 1. credo p[]latisus e[]c vt
loco olei de ben q[]b e[] quodda granu de quo apud W. notabilír
calid[]u et ſicen acciperef oleu filaminu[]t sicut facit. Ab. Almá.

Lú aŭt apſotema in ſto inueteraueut troci. de sp[]
ca erunt adi. Qui. R. flozum ſquinanti xylocaſie ra

ued ſcení calami aromatici ſpice o[]lium ana. 3. iij. croci
myrre aní ſcosti p[]iperis o[]lium an. 3. j. bdellij varij. 3.
iij. maſticis. 3. y. ammoniaci. 3. y. iſo[]mentur troc. quo
tum vnufi quiſq[]z ponder et aur. j. ex gbus vnus quoti
die c[]ui vino cocto detur. Emplastru quoq[]z ſtud ſiat
quod. R. bdellij molliſ. 3. x. ammoniaci. 3. v. feminis be
ben ſe. ap[]ij ambo[]p ana. 3. x. ſpice maſti. nigri ambo[]p
ana. 3. v. cere. 3. iij. olei de neriden. 3. xv. güine in vino
diſſoluatur: deinde omnia coniungantur et ſiat ex c[]is
emplastrum.

In parte prii curat a[]pa ſtoi frin: 7 p[]mo c[]ui troc. de spica quo
rú ſcriptio nota e[]g caleſacitú ſerſicant ſo[]ſtát et molliſcat ma-
rime c[]ui vino cocto diſperatari et ſupi ſalte p tres botas an[] c[]ui
cibo ſceden[]o diges[]to. Scöo c[]ui emplastro cui deſcriptio nota e[]
è ppriu in reſoſone apſatis et flóis ſo[]ſatione bec t[]ui due medieci
magie reſoluut q[]ui molliſicet ap[]ſopter ap[]ſate exerte duro si opuſ
ſuerit magio molliſicare bis addo molliſtantia ſic adipes biu
dullas mucilagines oleu[]mi amigdalini filaminu[]t et filia p[]rm exige-
tiam, t[]ui régimè in cibo et potu. p[]positionu[]n regimè medicinali.

Ad dolore tamen ſtomachi et e[]patis curadú me
dicus valde eruditus eſt neceſſarius qui ip[]ſo[]votiligè
ter attendat diſpónes. nos tamè aggregationes et iu
edoc at hoc conferentes iam diximus: 13 inq[]tum po
tuimus in hoc abſceutuari erimus ſermoné. Yo. ar.

Ad dolore in ſtoi. In hæc q[]rta p[]te v[]tima diuſt q[]p curadís
flóis et e[]patis diſpónib[]q ſunt neceſſar[]y medieci valde eruditi et crp
mi n. e[]cito ſuccurra[]p ab initio yana deinceps erit o[]ris curá: a[
]titer ergo facient tuuenes parum docti et inexperti.

Lura ap[]atum ſtoi, triplex erigit régime. p[]mum debet c[]e
anteceſſati. ſc[]om p[]iuncire. teruui eſt c[]oe vtris curan[]
accientia et o[]dinás régimè ſer rerú. Pr[]timú régimè c[]ópleſt trifus
intutionibus c[]ione duerione t materie fluens interceptione.

Fílo p[]ma intçãone. ſe[]uone ſetencti e[]q[]ui ſenuncti eſt erat
fatio a[]p[]h[]omia vel ab aliquo gerete vícez p[]h[]lomie in cura ap[]
tum ſtoi et cuinſe c[]ub alteri mébti nobiliq[]u generan[]p vià o[]ſtu
rum ſive calida ſint ſue ſri. 1. multomagie ſert p[]h[]lomia q[]ui ven
tris ſolo aut vomit: 2. pp[]zie in ap[]anbus flozum ino in bis vomit:
e]p[]r]t]multomagis obſeſe q[]p]deſse et vtritis ſolo pa[]p[]r]derit im
mo ne c[]ebit mihi fit limitata 2. d[]itionata vt iſeri deſſet. Ad p[]h[]
miá a[]t et reliquib[]mi gen[]urationis e[]pperadú ſtati ab initio: c[]u. n.
a[]pa notabilír creuerit cura erit caſſa et vana. Ergo q[]p[]r]mu[]z oc
curris fac p[]h[]lomiam p[]miſso cluſerit lenitiu si op[]eruerit. Qua-
titas a[]ut ſanguío baurliédi t electio venarú p[]h[]lomandarú ſu
mu[n]t a virtute rep[]p[]one magnitudine dolores ap[]ate et ip[]li[]p[]e-
oib[]q[]b e[]p[]lentieib[]q]fiat p[]h[]lomia copio[]da ichado a veni ma-
gis diſſatib[]q parú poſt p[]h[]lomádo magis p[]pinç[]e. ybi a[]ut bec
differentíret ſiat p[]h[]lomia p[]ua et ex vena bafila c[]uſde lateris ſed
bis medioriter ſentieib[]q]p[]h[]lomeſo p[]h[]lomica c[]uſde lateris q[]ui
baurian. 8. 3. ſanguío et p. xy. botas poſt aut circa p[]h[]lomeſo ba-
fílica e[]ſide lateris baurliédo. 4. 3. ſanguío aut abe ſil p[]h[]lomen[
baurliéd[]o. x. 3. ſanguío vt circa. Si[]tu reſtítio ſan. méſtrualis aut
hemor[]ycdális e[]et in c[]u p[]mo p[]h[]lomen ſaphene poſſea bafil-
ca e[]ſide lateris. E[]ſiones át alio[]p[]humor: ſiat dieb[]q[]eſtutib[]q
bumor[]y exigiétia cholera c[]ui flore caſie miſto c[]ui ſucco aut a[]q en
diáie vt diut R[]as aut caſia vt mána diſſeperé c[]ui a[]q fructuui. ſ.
p[]zun op. tamarindop[]viel et ſe. enduie n[]o át myrabol. c[]ui n[]o:
q[]ui nimio ſticiptat et erasperát n[]3 c[]ui medicis exoluétib[]q n[]i i má
yenenola aut foruioſa: imo iſte leniètes ſint leues et notabilír ifri
diádes. Et alij hóſes ſoluan cu[]ui leuvi p[]rm ip[]o[]r exigiétia q[]b
femp miſcean c[]toq[]z ſo[]ſatáta t[]p]p[]ticiate q[]ui ſticiptate medicam
ta q[]ia ex multotieſ dictio p[]ri facſt elici. Credo t[]p[]ſiút[]q e[]c vt
p[]fo ſo[]ſi c[]ui medicinis lenieib[]q ficut in apate p[]h[]latico cum. 3. j.
flozis caſe tracte cum decoctione flozum camemille t melitou[]t
in melancholico trabatur caſia ſupraſcripta cum decoctione ſene
t ex epithymi c[]ui pauc[]o. 33. S[]t a[]t h[]mo[]li ligda abboſeret ſumat
p[]illulas aleſanginas et filia lenta respiciéta humot[]e et andum.

["De aſpate ſtomachi.", "Bierſio aſt compleſt cum clyteribus varliſdis ſm exigiſt\nmaterie cù ventoſis pucatione ſanguinæ nariou mérſual\naut hemorragiādalis et ſilibus. Fluris aſt interceptus fiat co,\npingendo et igriffando mām fluente ſi fuerit ſubtilis. Jtè clau\ndendo vias medias inter membri muttés et stòm cù ſiuris ſub\nper vijs ills applicitis q[ui]nt magis aut min[er]ſigida ſm mate\nrie et dyscrasie exigiſt; q[ui]nt aſt buiſmodi er sequêtib[us] appa-\nrebit nà reſpucſiua de q[ibus] statim diece còſplet h[uius] intentiun-\ndis. Sèm régimè ſtatim cù píncio excrequédus h[uius]miſſa phleboto\nmía exigit tres intétiones reſpucſionem in píncio. In augmè-\nto yq[us] ad mediú status reſpucſionem cù reſolone v[it] maturatio\nviò. Tertia è reſolutio pura: aut pura maturatio p[u]nenijs de-\nceps verù in mà frigida magis ſollicitus ſumus de reſolone et mi\nnus de reſpucſione: e contra in mà calida: et in melacholia ma-\ngis de molliſcatione q[ui] de reſolutione e cota in phlegmatica.", "Prima compleſt in cà calida in qua de reſpucſione maxime\ndebemus c[ui] ex ſolliciti cù epithimate. Raisi ex: ſandalla aqua ro,\ncanoſa vino cydonior q[ui] medicina ſuit ſupius dolata et deca-\nrata: illi poſſent addi coralli ſpodiù labriuſca balauſtia ſignanti\nq[ui] et pluribus iam dictis poſſunt fieri ſunguata ch[ui] oleo ro.\nmo[rtino] cydonior q[ui] ſi ſub cum cera et aceto q[ibus] apud neceſ\nſi ſtatimo maſſi ſi ſrigatione poſſet ad di modicum canſore et\npoſſunt fieri emplaſtra q[ui] potéſt operan[que] p[ro]pter maioſt: multi-\ntudinem ſorme cù ſup[er]aſcripti plurib[us] miſcendo farinam hor\ndei fabarù lentes excorticatæ carnes cydonior coſtices eucur.\nbite potulacæ plàtaginæ et filia q[ui] parù ſignanti et apinſthi: et\nt[em]punguàdo cù aliquo aut plurib[us] ex oleis ſup[er]aſcripti et ad-\ndendo parù aceti q[ui] p[ha]c intènione còpléda ſunt et reſpucſia in\nterius ſuméda ſicnt miua cydonior ſirupus de ribes de po-\nlaca viol: nenufarin q[ui] de p[iris] de granatis de acreta: et apud ma\nlorem necessitat[em]e inſrigidàdi et ſedàdi dolórem ſupera p[apa]\npueræ: multum in frigida vitàda ſunt q[ui]tum est poſſible: Còpin-\nguit enim q[ui]phibent materie ruludationè l[ui] bec in píncio in q[\n]materia adhuc paucà fit aut perveà ſunt et p[er]tite ſi fuerit ſub-\ntilis. Aque aſt ſunt ſicnt endiùque ſolari lacte potulacæ p[lata-\nginis] S[is] in cà frigida reſpucſiua ſint ſiptica aliquater ad cali\ndum decimàtia: vel miu[rum] calida ch[ui] ſrigidis ſi ſunguata olei ro. aut\ncydonior cù oleo maſtico de apinſthio vel de menta cù q[ibus]\naddito aceto q[ui] ſexta parte poterim q[ub]pumare ſtòm: aut er bis\nm paucò aceti et c[era] poſſumus q[ui]cicere ſungueta addendo\net ad libitum puluerè roſarù myrti maſtico et abfinthi c[iper]i ca\nlami aromatici et filium. S[is] iterius ſueniút ſirupue de méta cù\nuleb ro. Jtè ſirupue acetoſus cù apinſthio longo t[ue] in eo ſiu-\nſo. Jtem ſirupus acetoſus cù melle ro. Aque aſt ſunt ſicnt cico-\nree mente lúpuloq[ui] et ſillum ſingulariter aut p[u]ſictiun q[ui] ſide\nbitur expediens. Secunda intèntio buiſi ſed cù de regiminis p[er]\nficitur miſcendo cù ſup[er]aſcripti reſpucſiuis in cà calida alia\nquæ ad ſolutinam ſub domenianta vt flores camemillæ melicte ab\nſinthiù ſquantum paſſulæ ficus capillos ve. farina[ſ] fenugreci\nſe. lini parù c[oci]t filia. S[is] in cà fri. reſpucſiuis ſuenientibus et\na addeſs ſolutinam ſolubilitate t[em]t aliaq[ui]a participatión\nſicut oleum de ſpica maſticiu[n] ſpican ſemè ap[ri]ſi maſtice bdelliu-\nſoniamicum et filia. Et emplastru Raisi quod c[it] diuè cùuenire in\naſpate cum induſa q[ui]nienè in hoc t[ue] quod ſit ſp[er] violo ro\nſis ſpica maſtice q[ui]. Et in hoc t[ue] ſueniut oleum ro. oleum ma\nſicinù et de ſpica ſimul miſſa. Et ſi aſa t[é]deret in vià maturatio-\nnis his poſſunt addi aliaq[ui]a inuàtia de maturatione melicte nu-\nſacines maluauſiſci fenugreci ſe.lint p[ing]uè dinis galline in mà\ncalida. S[is] anatio anſeris et isopù humidam in mà frigida: et iso\npi ceratum de descriptione Philagri apud Mefue. Et ſi empla\nſtru de meliloto reſoluſt mollificant et maturat valétia magio in\nmà frigida et in materia ph[il]atica A. laudat hoc emplim. R. poli-\nmeliloti amomi camemille anet[em]a. 3.v. apinſthi ſpica ani. 3.viij.\naeſſo. 3.vij. maſtico. 3.v. t[ur]bi. 3.vi. radicis allee. 3.vx. ámonia\net oppoeran[ci]o ſtoracii ſtacca an. 3.v. adipis anſeris et galline ana.\n3.viij. cere rubee. 3.v. miſſe et ſac ſungueta miſuis in vino diſso\nlutio: polium aſt de quo ſup[er]a est p[lata] cuuis longitudo è circa\np[alm]u m[à] qu[in] linino et 3[ui]dus mirabili p[é]dicant folia en[] ei\nmane candida mercidie purpurea ſole occadètè cerulea ap[ſp]icunt", "calida in ſecido ſic. in tertio. S[is] in materia melacholica apud\nAucui emplastru medulla offinſis curui medulla curui cruris\nvaccin et p[ing]uè q[ui]b[us] camellò: et ex ſerentibus ad hoc et il\ndubellan est utud. R. meliloti fenugreci camemillæ baccarù lau\nri alieate apinſthi ana parte: j. ámoniaci thuris ana buas tertias\npartie ſulſuolant gùme iſte. ſámoniacum et thus in decoctione\nex. ſicui cù vino et melle deinde 2üunge iſte. ex enim inter\nmoliculæ, huic fi vis magis molliſcure adſus medullas vituli\nadipes oleum amigdalinú dulce mucilagines maluauſiſci ſe.lini\net filium ámoniacu[c] cù p[ing]uè dine galline et oleo maſtico diſu\nſolumenti molliſcere reſoluſt et p[or]fat. Et emplastru Raisi in p[ie]\nferi c[ia] de bdellio ámoniaco q[ui] est. ex optimum in mà frigida ad\nmolliſicandú et reſoluèdum l[ui] magis ad reſoluenſu. Tua aſte\ninterest h[ui]om[ina] medicinas ſamofas traditas ab auctòb[us] modi-\nfiare ſm exigiſt. Et c[ui] vis reperutere et calidità alio[pi] tepe-\nrare adde ol[ro]. et acuti: c[ui] vo[rum] molliſcere adipes medullas et\nmucilagines c[ui] vo[rum] calidità p[ug]ſue calida t[é]perare adde viò-\nla[os] olei viol: et farina hor dei et ſimilia. Et poteris er medicinis\nſup[er]aſcripti q[ui]cicere ſunguenta decoctiones linimètæ\ncù q[ibus] ſtòs p[ot] min[enti] varias habéſtæ virtutes ſem[mi]\ngentiæ. Sed iterius medicina q[ui] ſumunt in virtute ſint e[cor] q[ui]\ninterius a[p]plicans. S[ir] 3. p[os]tionari regimè ſer rerù p[er]cipue in\ncito et potu, qualia aſt debet eſse reſpucſia ſumpta interius in\nmà calida et frigida dictum est ſupius. Sed reſolutionu in aſpate\nph[il]atico ſunt diagonal[as] diacinamomum: et multi trociliſc\np[ro]funt de reubarbo de apinſthio et filis q[ui] et Raisi in tertu ex\nbet trocifeos de ſpica cù vino cocto et ſunt pp[ri]tij. Sed in mà mi-\nnta ex cholera et phlegmate diaròn abbatis et aromatici re.\nmaſſis molliſcere minàtate. Jtem trociliſc de roſe trociliſci dia-\nrodon et filis q[ui]s. Sed in aſpate melacholico ſauonia. 1. olei amig\ndatinum cù zuccaro. Jtem decoctio camemillæ et decoctio mel-\nloti et isopi et quâdeq[ui] decogemus paſſulos cù alio[pi] ut[sp]or.\nJ[ui] apud Aui. camemilla bibitur. p[ro]pter apoſtemata viſceru[] ſpila[ſa] et\nabfinthio cùnſent vertibus trin[mi]ſec in emplastru poſtum\naut bibitú: et tua itérer p[mi]ſcere buiſu[mi]ſodi ſm exigiſtentiam tem-\npop[er] 2 millionem materierù: et ſi videamus ap[ra] ſuppurandum\ne[m] interius et exterius multificiæ maſtificantes ſup[er]a ſoluto\nrina. Sed aſpate maturato intétio eſ t[im]p[er] erum p[ere] melior: autè\neruptio l[ui] zaro 2[ing]at et eſt vt venter ex directo stò iu[ment]æ: et ibi\nrumpaf vt ſantes p[ro]ſluat erteruè bec aut operatio melius ſic\nfi c[ui] rasoſio ſtricto paulatiun p[u]ſundado donec ſanies exerat et fiat\nforamè paru[n] ne multutio ſaniei ſubito effluat et ſpiritib[us] exalat-\ntibus mo[ſ]que ſub ſequat. Secunda eruptio minus bona è vt rum-\npatur interius: n[am] p[er] ſeces[ui] et v[om]itù ſacile purgari poterit et\nre bane facienda valèt motus violenti ſicut reſvolutio ipotetwa\nad ſup[er] ſtòm. Jtem v[om]itù t[us]ſiis ſotis et ſternutatio et medicina\ninterius ſumpete abſtergetæ mo[d]icantes et mo[l]liſcantes ſicut q[\n]ui\ncòctio ſicui paſſularum cù paucò p[ip]ere aut c[ui] paucò cepe nar-\ncifici et 2[ob]i aut radicis iro[s] et ſi ſillum bullit[us] c[ui] ſup[er]aſcripti\net melle: deteri: aſt o[mi]n è vt rumpaf ad 2[au]c[ui] ventris inferio\nris: tum q[ui] medicine q[uratione] ſульceru male poterù applicaris\ntum q[ui] forſte op[er]tib[us] cùndere in inguiniq[ui] et 2[ui] materia colliget\nP[o]ſtea curetur ylcus ſm q[ui] cp[2]s muſſicando et 2[oli]ndando:\nt[em] magna p[ia]da inter ſylvera n[ou]a ſuper ſocialia et antiqua: In\np[er]mi enim ſola 2[oli]ndato ſufficiet p[ic]ficienda cù 2[ui]a aqua albuminai\noui cum qua p[ot] dragagantú gùmi ara. bol. ar. t[he]us maſtú et ſi\nmilia p[mi]ſcere aut buiſu[mi]ſodi pulveres miſcean[] cù aqua hor\ndei aut lacte aut vino cydonior et 2[ui]o iu[n]uno deglutian[em] aut hu\ntuſu[mi]ſodi miſcean[] cù uteb aut zuccaro ro. Et ſuccus p[lata]ginis\net bólo armeno est mirabilis et pp[ri]ſi e adſt dyscrasia calida.\nSi vo[rum] ſylvera fuerint magis p[u]ſanda et 2[of]ridada aut v[ir]ulèta p[mo]\nmundificens: for[di]da q[em] cù abſtergetibus notabiliter et erſic\ncautibus ſicut aqua mellis zuccari ho[dei] aut paſſularum ſingula\nritter aut p[u]ſictiun et v[ir]ulèta vero et erſicautibus paucè abſterſo\nn[is] ſicut aqua p[lata]ginis aut ferrata cum melle ro. aut zuccaro\nro. deinde 2[oli]nden c[ui] his q[ui] ſtatim dicta ſunt ſupius aut c[ui]\nacalibeata et zuccaro ro. ſub quadruplo ad aqua q[ibus] p[ot] addi\nad maiò: em 2[oli]ndationè thus maſtú bolus armenus draga\ngantú et filia et his medicinalibus vtendú ſtò iu[em]io: l[ui] et cibaria", "", "A p[er]ſa p[er]ſa p[er]ſa p[er]ſa p[er]ſa p[er]ſa

De singultu

105

debent medicinæ proportionari. uti tè mûdificationis dètur piti
sana borde acæs kîsch borde iei cercurz 2 obiò fabay 2 filia: Et
pows fit vinù al. et cù aqua bordei zuccari aut passulæ: tè cò
solidatòs kîsch rizit panchi miliy lentù prima aqua abiectæ et si
miliù. et pot'ht vinù nigrì stipiciù aqua ferrata. Si vero vlcus
fuerit putridù mûdificetur piro subà putrida. Unde si oriciùz
exteriòs possumus applicare cù stuello vnguentù cerasèos aut
egyptiacù vqz3 ad remotionè subè corzio. Si vero oriciùz
fit iterius laudat. Avi. hieram pirù nò tangz solitùs fed velud
absterfiùz 1 mûdification: io in paucæ qûstitate dz. adminitrari
cù aq bordei aut mellis aut zuccari nec ad mûdificandè ibam
corruptà debem? p os exibìbere corzofia fs solù mûdificationis
domestica. Scò subà deperdità restaurec cù dragaganto gum
mi arabico ture maſtice corallis spodio 2 similibus exhibiis cù
aqua zuccarata bordei ferrata vino nigro stiptico 2 ſkillib, Aliſi
mo ſigillarenc cù notabiliter exccantibus ſicut corzu cerui vsto
lapide hematitis loto cù aqua pìtaginis balauſtis 2 ſkillib exchi
tis cù aq ferrata 2 possunt cù iuleb aut zuccaro ro. dulcezari, et
côglutinatùia poſt mûdificatione iuamt cooperiendo mèbiù
et defendendo ne ab alìs cibiis aut hùborum ledaf. Lac est cò
plet mìtuè et bis intentòib abstergendo 2 ppe cù nelle aut zuc
corpus permistum et eſt optimù 2 solidatùis 2 pprie calibætù aut
pmiltù cù puluerib 2 solidantùis de quibò supò 2 cum hoc ère
motionè male plerionis calide pprie acetoſù. Et ad bas intè
tioneſvalent firupi 2 iuleb et rob ſie de acreſta de cydonijs de pi
2 similes. Iem met ro, et poſſant motus cù mundiſtantib?
2 subà deperdità regeneratib? 2 citrzaſtantibus fm exerientis.
Et si vlcus fit in meri bmoì in quibus ſermo pèſeſit miſceantur
cù bis que hìt tardare deſenſu medicinaz pè meri 2 ſint mìſa
fta cù iuuiſcanb 2 facientib? ipſa adherere ſupſiciei meri vt per
motà 2 melioè applicationè mellius imptimat pìeteræ erhibe
ant in ſoſma electuarì 2 pæſtionis ſolidè ſic diadragaſantib et
ſilia 2 paulati deglulantur 2 in deſenſu lògà moras 2 trahant.
Quod si vlcus corzofia fuerit nibil è piantibus 35 ſuccus pla
taginis cù belo ar. Et si adheſit flυus ſanguis Eurentis ab accidentia fm ip
ſo exerientia. Solutio quidè ventris cù trocifis de spodio cù
ſemine acetose 2 robub stipticis 2 aqua ſauci. i. bordei toſeacti.
poutus aùt acuſt vt dictio ſuit in cap. ppòto dieta at. pportione
tur intentòib 2 regiminis particulari vt denf mûdificantia incar
nanà aut carnem gerantia & ſigillantia fm exerientia inteniois
pſicfiende.

De singultu

Jingulus dictæ p[ro]cece alarum lignus: arabice alioach
Et apud A. deſcriptiue eſt motus diuerſus còpofutis
ſicut spafimus 2 strictiois cù tensione dilatatiua eri-
stens in ore stòi aut toto corpe eius aut meri ex quo
aggregatur ad ſe ipſum cù spafmo ſugieno in nocente ſi fuerit
noceant aut prepatus ad motus fortis erupſolòs ſequentiſis 15
ſic sicut accidit ei q vult 2 affimulatur alicui modòru motus tuſſis
que eſt in pulmòe et velamine ad expellendù hùoè aut fi nò ſit
noceans imo ſit ſeem ſentimi ſup ſufluituatis fecitatis moétuè ad
sillimitudinè aliquà ſic spafmus: 2 nà moueat ad dilatationez
2 non obediat illud 2 ſuccurrat ei. Bf piro motus diuerſus. f.
amotibus nàlib. 2 còpofutis. f. et 2 strictoè 2 dilatatioè in eo
et p[ro]tractio 2 tensio dilatatoria: non aùt in spafino. Sicut spaf-
mus 2 strictiutus. Cù intenſioè dilatatiua. i. ſicut spafmus i fieri
in eo que p[ro]tractio 2 tensio dilatatiua: nò aùt in spafino facio: q
singultus non è vere spafmus cù meri nez ſlòus ſint mébza la-
certaſa. Eſt aſt spafmus p[ro]ſio mébri lacertòis vt ſupius deca-
rati ſuit in capò de spafmo. In ore ſlòi vel mèrl vel in toto co
pore ſtomachi cum aliquando ſolum os ſtomachi: aliquando
meri cum ore ſtomachi aliquado totus ſtomachus ſinguliet 13
principali ſingulatibus et tremò: 20 i. ſtomachi tanq[ui]z parti ſenfi-
biliffime appropietur. E[ra] quo aggregatur ad ſeipſum cù spaf
mo ideſt cum p[ra]ctione. ſugieno a nocente ſi fuerit nocès: au
p[ra]rectione ad motum fornis erupſolioſequentiſis ipſi. f. spaf-
muz. i. contractionè. Sicut accidit ei qui vult. i. in motu volunta

rio ſic ut in p[ro]ſiende lapidem Et affimulatur alicui modòru
tuſſis. I. non voluntarie. Quæ ſelicet tuſſis. Eſt in pulmone ve
lamine. i. diaphragmate Ad expellendum humoſus fi adiſt i. to
macho humo: expellendus aut ad expellendù alii ſi adiſt ali
ul deſu: quod nò ſit hùoè ſic ſuperflua ſicitas in ſtomacho
contrahens ſicut spafmus. deinanitione. Et natura moueat ad
dilatationem 2 non obediat illud. f. ſicitas. Et ſueccurat ei virt
namos dilitat ſed ſicitas trahit 2 conſtringit. et ſic in singultu
deinanitoè ſiunt duo motus oppoſiti. f. dilatatio facia a virtute
que conſtrictio a ſicutate facta 2 etiam a virtute ſententie nociuum
tque primo ſe dilatat vt deinde impetuſius conſtringendo me
lius nociuum excutiat. P[ro]cuus diffinutione declaratione
notandum primo q in expulſio duo reperiuntur motus. An 9
9 pura contractio ſicut in expulſione cibi digesti a ſtomacho p
pileron. contrahendo enim ſe expellit ipſum ad intestina. Alius
eſ impulſio quedam quando poſt p[ra]ctoſez vel simul cù ea è
impulſo membri vt in manu expellente lapidem manuſe mo-
uetur ad ſequendum motu lapidis per certi ſpacia. In ſin
gulhu ergo eſt vterq iſtozum motum oris ſtomachi meri vel to
to corporis ſtomachi contractuus 2 impulſius ideo dixit cù
positus. Secidum notandù q affimilat ſingultu tuſſi cù tuſſi
ſternutatio affimiletur tuſſi vt ſuperius oſſeum ſuit ſequitur q
ſcuturis etiam affimilatur ſternutatioi. Affimilatio autem eſ
in hoc quia in tuſſi primus motus eſt dilatatio pulmonie dia-
bragmatis 2 p[er]ctoſis vt pulme impleatur aere vt adiunet pul
monem ad expellendi poſtea è conſtrictio pulmois p[er]ctoſis
diaphragmatis cum impulſione ad ſuperio: 2 q ſim ſi adi
torio acris ſubleuantis humo: expellatur 2 hi duo motus ſut
in cibæ Sternutant. P[ro]mo dilatatione cerebri vt aere implea-
tur. Secundo conſtrictio cum impulſione acris 2 hülditatio et
p[er]pelle n[ut]io ſicut in ſingulii vomitus 2 ſubuerſio ſunt iſtì duo mo-
tu. P[ro]mo dilatatio oris ſtomachi meri vt oſtus ſtomachi
non quidem ad recipiendum aliquid in adiutoriu: ſicut in tuſſi
2 ſternutatioe ſed ad impetuſius atrahenduz cù impulſione
p[er]ſicat volentes p[er]cere lapidem retraherunt manum poſtuæ vt
impetuſius moueat ad p[ro]ſiendù. Secundo eſt motus cò-
tractionis ſtomachi cum impulſione ad expellendum. Sed cò
tra ſequetur diffinutione 2 iſam yomito 2 ſubuerſioni competre
re. Dicitur q licet in monbus iam dictis multu ſimilentur ſin
gultui. Eſt tamen differentia in hoc q[ui] motus iaz dicti p[er]cipue
poſterio. 2 p[ra]contractio cù impulſione ſunt in ſingultu cum vibra-
tione ſed in vomiu 2 ſubuerſione fine vibratoe. Notandum
tertio q[ui] motus p[ra]tractionis membri eſt p[er]ter duas c[as]. Unæ
ut vugat licet poſt ſugam aut fugiendo ſp[er]pultu manu ſe ad
igne p[er]busta fugit ſe retrabentes licet poſtea ſe cœcotiat ad ſepe-
lendum Sedæ vt non fugiat ſed vt forti: ſp[er]pultu c[ui] ſepe
foriter lapidem p[ro]ſcere manum retrahit ſulm cù lapide vt
impetuſius manum extendat ad p[ro]ſiendù lapide. Et the due
cæte contractionis membri ſicut imaginabiles in cerebro labo-
rante epiſepleia aut ſternutatioe 2 in pulmò de ſubuerſione. 2 ſtoma-
cho ſingultante: cù eniz a re nocente p[er]ter modù leduntur 2 ſi
mulentur intentio p[ra]tractione eſt ad ſugam nocitiu: vnde p[er]
oſt e huiusmodi membza primo ſe trahant anteq[ui]z dilatatur
2 forte in illa contractoè abq[ui]z potenti dilatatione expellent nov
ciuum. Si vero a re ledente paru ſtimulent posſible eſt vt còbra
turant non ad fugà ſed ad expellendum rem ledenti: ſed in 15
catu prius ſe dilatant anteq[ui]z trahant vt deinde impetuſius ſe
attrahendo nociuu ſp[er]pellant maxime hoc ſiet cù id nociuum
e[mi] difficultate expelletur. licet enim huiusmodi membza in his
operationibus non vtantur discurſu dirigunt tamen vt placuit.
Auer. ab intellig: n[ò]n errante. Notandum quarto p[er] declaratione
p[re]dicte diffinutionis 2 dictop. A. in preſenti capitulo d[omi]ne
tiam eſſe inter rem ledentè 2 rem nocentè. Res eniz ledens eſ
parum ledens 2 non multu de]ci[j]iens virtutem ita vt virtù flui
mulae remæcat tante potentie vt poſſit facere ſupſiluſi 2 et duos
motus ſe ipſius integrationem concurrentes. Sed res nocès
eſ intenſe ledens 2 ita virtutem de]ci[j]iens vt nò poſſit facè hos
duos motus ſp[er]pultus integrante: 2 facit tremòre. i. motus 2 re
mulù oris ſtomachi. Sicut etiam res p[er] ledens cor: facut puſt

3

De linguis

fum cordis in quo cœmo motuer motu constrictio et dilatatio
fertibus ad expulsionem nostrui. nec res nocens facit tremorem
condis in quo cor deviditatu non potest mouere motibus fori,
bus sed tremit faciendo motus puos et inordinatos. Aut res
nocens si vileri augueat inducti finocipsum et moriemus.
Et licet cause singultus possint esse multe forte semper in ſunt
minores et minus ledentes in eade specie caute et cibi maiori for
tudine virtutis igitur cae tremoris ſtomachi. Ideo videmus in
ſultu de inanitio mortalem et similiter alios singultus qui cù
bus eger ducitur ad mori tem deficere et remanere motu tremu-
lum. Item etius in corde pitiis deſicere pulsum igitur tremotem.
Nota tamen tremore ori ſtomachi frequenter fieri in ipso du
eit ſcum sensibilitati ſum et debile. Et ſimile de tremore cordi
et ſtinnandu est. Al. tamen in hoc capitulo aliquado bis terminis
ledens et nocens vitutur vt ſynonymis. Aliquando videtur ap-
propiare nocens causis facientibus singultu rendo aut ſti-
nulando ſed ledens magio ſiccati et causis facientib? ſingul-
tum inaniendo ſed de his non eſt habenda cura. Notandum
quinto ą singultu es leuio motus ą vomito pp duo. Pri
qui q[ui] leuio ca non potens facere vomitu facit singultus
que poffea aucta faciet vomitu. Item q[ui] in singultu ſim plurimò ſo
lum moeurit os ſtomachi ſed in vomitu os ą ſudus. Singul
us eſt duplex proportionat ad materiae ą non proportionat?
Et proportionat ad ma[n] duplex: quidam de repletione qui
dea de inanitio ſicut de spafum dictu ſuit et eſt aphorism, ąxtr
ſerte spicule. Quan[que] non ſi moſtim inducendum de spicule
mo[rum] ſingultu: pot[er] enim aliquis spafumo eſu ſolum de replectio
aliquis ſolum de inanitione: alitquis ſolum non proportionat?
ad materiam. Annopti p[ro]mi calet aucta effectiva est ſola ma
replens, ſecundi ſola ficcitas, tertij ſola virtus stimulata p[ra]tibeh
Sed de omneq[ui] singultus necario concurrent virtus c[ui] ſit com
poſtus ex duob[us] motibus dilatatione et conſtrictione qui non
poffunt caufati neq[ui]a ſicitate ſola neq[ui]a materia replente ſo
ſa ſed neceſſarum et yniciu[que] ątop cogere virtutè: verus a
vutare ſola p[oss]unt ambo mora perfict non concurrente aliqua
alia cauſa: tanq[ui]a cauſa imediata et p[ro]ſcet eſſe aliquis singul-
tus ſolus c[ui] non proportionat ad ma[n]i. ſed nullus p[oss]ut eſſe ſo
ſus de inanitione: neque aliquis ſolus de replezione. Caufe ſim-
gultus quedam ſunt per effentiam: quedam per communitates
quedam p[ri]imitu. Per effentiam ſicut mala complexio ſieni
ſine materia calida ſiue frigida vel ſicca: calida mordicando ſri
gida per contrarietatem. Item per constructione et coru[n]
ionem qu[am] facit in ore ſtò. Sicca aut[em] ſi no fuerit q[ui] firmata quo
libet humectante curat: Confirmata difficilimè: ſi in plurimò et
ca[m] ma[n] ut calida p[ug]ente aut frigida grauante aut morcida: ſi
fuerit phla acetoſu: aut coru[n]gare et tristigere. Si fuerit phla
ponticuz aut meſtia que etia exccando iuuat ad ſingultu. Bo
tho[que] qu[us] ą vlcera in oris ſtò diu q[ui]s ſunt in c[ui] et q[ui]s ſingultus c[ae]
sunt religæ, vomitu que remanerunt in ore ſtò ibitibe vel ad
berentes: ideo ſepe ſingultus ſegur vomitu et aliq[ui]n asciſed c[ui]
ma[n] ſit paucu aut pa[st]imulans et ſu ſu ſufficit ad vomitu que po
ſta aucta facit vomitu. Ite ventoſitas exilès in ore ſtò è aliq[ui]
in c[ui] aut eſtendendo aut ſua acuitate stimulando: ſiue ſit in ſtò
genita ex h[ui]zibus aut c[ib]is yentof abiliſ[que] ſiue alide ad ſtò deri[nata].
Per c[oo]tát[ato] vero a toto ſic in febribus caſeſtado: aut
exccando aut vapores vel humores acutoς oris ſtò c[oo]icani
do q[ui] marie accidit in principijs portimoz ma[ſ] petète interio[ra]
Item in crisibùo in q[ui]m[à] vel vapores oris ſtò c[oo]icat. Aut per
c[oo]itát[ato] a cerebro ſic in p[u]cſionib[us] capitis et in ph[an]e[n]i in q[ubus]
per neruos reuerſuio[us] p[at]ati os ſtò et e[m]otale ſe[ſ]i pl[im]o: aut
p[co]c[oo]tatem ab epate e[mi]t in apate eius. et p[pe]t[em]i c[oo]icando aut
q[ui]litát[ato] ſola: ſic caliditatu aut ſiccatatu et eſt d[eter]ius aut cholera p
[te]iuninu[us] aut n[oc]umentijs ſolus p[er] n[er]u colligante ſtò ad c[oo]pate
et g[ui]ocuq[us] ſiat hec c[oo]itas oris ap[pa] e[mi] magnú pp. p[u]ſtianu[ti]a oris
ſtò i[mi] a c[oo]cauio epatis et de hoc loqutur aphorismus. xvi. ſeptij p[u]
cule in phlegmo[ne]patis ſingultus malum. Aut per c[oo]itatem
ab interſinu[is] du laborat vermibus aut a[pat]ib[us] aut măebus cu-
luſcuq[us] generi[us] velut in colica et illeos vt apho.io. ſecunde p[ic]tu
le. In illeos vomito[rum] et ſingultus malu[m]. Ite p[co]c[oo]itatu e[m] r[ic]ſe in

retentè menſtrior partu abom[us] ą ſiſlib[us]. Ite a y[efica] renſibus
et aliq[ui]m[è]s oris ſtò c[oo]icare potenti[us]. Caufe vero p[ri]miſtu
ſunt ſic aer frigid[us]. Ite res comest[ie] ledètes acuitatiſc: res ac
toſe ſinapis diapiperem hellebome. Et cibum corruptus ad
qualitate acutæ. Ite cibi ventolabiles aut m[itt]udite ſua aga-
vantes. Item fames longa os ſtò ericcando et quecùq[us] p[oss]ut
os ſtomachi p[er] modu[us] ericcare ſic c[oo]batòs ſuplue ą ſimuli.
differt ſingultus a tremore oris ſtò: oris in ſingul
tu adſunt duo motus integrantes. l. dilatato et
m[itt]ricio ſot[us] et integr[us] in tremore diminuti: e[n]i[n] mor[us] ut
m[itt]us oris ſtò e[ſt] c[ui] ſet ut tremore debilitate. Aut e[ſt] ut
de replezione cognos[ic]t p[ra]gravitat[ato] ſtò extéſiò [e] vomitu ſubuer
ſiue ą ſiſlib[us] et q[ui] ſubito[us]. in paruo p[os] accidit et exreſcit: e[ſe]p
ſerunt c[ae] replentes ſtòm p[ri]miſtu aut corpor[io]e iu[n]a feme et
relig[ia] inanientibus noceat a p[ri]jo. Sz q[è] de inanitò[de] paulat[i]
accidit et reſcit et p[re]ceſſerùt c[ae] inaniétés ſic febres acu e[u]
nes ſot[us] ſeſte facie in puo t[oe] Juatur ab h[ue]ctanu[bi]t[us] t[à] q[ui]tatiò
q[ui]s ſubſtantifico noceat a p[ri]arijs. Sed n[ò] p[ro]portionat? ad m[à]
cognos[ic]t q[ui] nulte taleſ c[ae] inanientes aut ſerphant p[re]ſeſſerut
Sed c[ae] m[itt]rodo stimulantes: et iſe ſim pl[im]o p[ri]miſtu aut
ledètes os ſtò p[ò]citatez n[ò] tranſmitte[do] h[u]o[res] aut mala? q[è]
in ore ſtò fine m[à] y[u]c[us] aut botho[us]. Sz ne p[u]ſurgat e[ſo]r: Acta
q[ui] aliq[ui] in ſebribus acutis et e[ſ]onibus h[u]o[res] acutis m[à] ſi
menti ad os ſtò cauſant ſingultu: qu[æ] medici pp. c[as] preceden
tes credut e[ſe] de inanitò[de] c[ui] ſit de replezione aut ſorte n[ò] p[ro]portionat
ad m[à] ſi de hoc certificam. p[u]ocádu ſimuli. ſi e[n]i vomitu ſtòm m[à]udiſtícas ſedat ſingultus n[ò] e[de] inanitò[de]. Si
vero n[ò] ſedat imo addiſ e[de] inanitò[de]. Ši[ſ]r i toleran[ta] ſitis ſit
cauſa m[à] c[ognos]icitur p[ra] ſigna ſuplùs p[ova] in cap[ò] de vomitu.
Ši[ſ]r vlcera botho[us] et ſpa c[ad]i in dictis in ca[de] apatibus [a] p[ri]ebr[us]
ſtò] i[mi] q[ui]s ſingultus ſequens ap[pa] vomitu n[ò] ſedat. Sed y[ent]oſus
tes cognos[ic]t ex t[é]ſiðe abſ[que] grauitate: q[ui] c[oo]tut ex carni
n[an]itibus ventoſitate ſ facile ſedat. Sed q[è] p[it] c[oo]tát[ato] alio[mi]c
membi aut c[oo]tát[ato] totuſ c[ognos]icur ſeit: q[ui] n[ò] e[ſ]t p[ri]tinuus et p[ee]
reunt n[oc]umentu c[ui] minuti p[or] coiciantc[ui] c[ui] q[ui]o] augmet
auguet et decremèto minuit. Caufe a[ut] p[ri]miſtu c[ognos]ic[ur]
ex c[ap] p[re]ſſiò[de] c[ui] ſtitudine effectuus.

## Signa

P[ri]mi[ſ]u ſingultus malu[m] p[oss]tendit et
p[er] pl[im] mor[è] in m[ì]tus c[af]ibùo: In
apate epatio illeos vulnere aut apate cerebri, Secu[di]u è apbo.
30. q[ui]te p[ic]ule verificat? p[er] i[mi]. in vomitu et ſingultu oculi rubei
malu[m]: na ſingultus n[ò] ceſſans in vomitu nec p[os] vomitu et c[ui]
lo[qu] rubeded notabilis significat ap[pa] in ſtò aut in radice neuvi
n[em]iſtis ex cerebro et ipso aut i cerebro ipſo. Et ſeq[ra]b[us]. ap[pa]
cerebri et ap[pa] ſtò rube do c[el]p c[oo]tát[ato] neuvi veniètis a cerebro
ad ſtòs. Sz diſtinguit iter vtrùq[us] p[ac]cita ap[at]u cerebri et acci
dèna ap[at]ib[us] ſtòi. T[er]tij è 4. libro ſignor m[or]tus velocis q[ui]
ſupb. H[is] q[ui] accidit ſingult? y[eh]bemè h[ui]nti ap[pa] in latere d[uro]
egrediés a n[à]. i. a ſu[et]windè p[] magnitudie ſua: vel q[ui] ſit ſingul
us habens ſola p[ra]tractione pp. fuga rei necètis abſ[que] c[à] cogni
ta q[è] c[à] h[ui]m[à] ſingultus difficulter cognos[ic]t 13 c[à] tripledd[em]
ad ſup l[ip]us egredire aſſi ex ſingultis ante ſi[lo] ſol[i]. c[oo]tifiſe: m[à]
giſificat eni ap[pa] magnú ap[ati] c[oo]icani n[oc]umenti n[ò] ſel[ò] oris
ſtò 13 c[ordi]a. Quatu[us] q[ui] ſingultu h[3] p[u]ctioné vomitu et c[ue]z
i. ſpaſſus 3 destructioné r[ò]nis mor[i]. ſalde cito. Significat
en[i]s n[oc]umentu e[ſ] tantu[us] in ſtò q[è] et m[à]rimu[m] cerebro c[oo]icatur.
A[nt]inu[m] ſingultus de inanitò[de] q[ui] h[ue]ctatibus n[ò] ſ facile ſedatur
mortalie p[é]cipie p[u] ſibi ſpaſſimus p[u]nctune fuerit. Significat en[i]
ficitatè fixam. Sertum relig ſingultus q[ui] neq[us] manutinens n[ò]
ap[pa] ſequitur ſeom pl[im] falubres. 7c.

## Pronofica

Um ſingultus p[os]t groſſi c[ib]i com[et]ioni[es]
et vinvalde p[ate]t ad bibitioné p[ru]ſeneru[n]t
aqua calida in aqua c[yr]minu[m] et meta et men-
taſt[em] et paru turis bullerit m[il]toni[es] in potu
eſt ſumenda et ego[ro] vt domi[at] e[pi]ciendi et venter
vaporandus et ieu[n]a[d]u eſt ei. Lum a[ut] p[ml]tos di

De cura singultus.

106

es a comestione abstinuerit iubendù est balneum se/
pe ingredi:deinde paucí cibis deficcantibus tún ël ale/
dus sicut fùt calagie et mutagenath cù seminib? et vini/
paz puri in potu tribuendù. Et si hoc non suffecerit
trocísci ulti dandi sunt q dicunt de ture, recipe turis, 3.
v. enule, 3. iij. mentaſtri foliorú rute siccę amboz ana
3. iij. seminíl ſilimbrí, 3. iij. 5. ifo menk trocísci ex eis pô
de aut. i. ex qb? vn? i die cù apozímate cymíní tribuát

Cum singultus. Dividitur pís caplín in tres píes. Púio cu
rap singultus a vétoſitate. Se de inaníto. Tertio dicit in cura
singultus püenire ſternutatione et anhelitus retentione. Seba
lbi. 3. 3. si singulmo, Tertia in fine captí. Singului ppterea. Se
prima pte dicit cu singultus ſupuenerit p[ro]mestión cíbi groſ
ſi. i. pp ſua ſubám groſſam difficilí digónis sicut ſunt fabe ca-
ſtanee caro buſali et ſilia poſt potú vini valde temperati cù, aq
q[ui] debilitando olgétius est c[ui] ventofitatis et v[os] ſupplue que
cúq ſoſunt multiplicare ventofitateſ ſic cíbi habětes húidum
ſupfluú ventofabile sicut herbe et ſimilia. Et sicut húo[re] p[ha]
tici ut melici in ſtò p[ro]gessi aut at ipſu derivati cù ſunt apte vétoſa
ri. In h[ui]s eníz c[ar]ibus poſt eductione cíbi aut húo[ris] ventofa-
bi[que] cù abſtinéntia cù eúonib? opportunis def aqua h[ui]moí calida
B. carni menti. 3. boltanula domestica calide et ſicce mentaſtri
3. filuléſtris adbuc calidioria et ſicioria: 13. méta romana habéſ
ſolia longiora et latiora ſint adhue magíſ calida aní. 3. 3. turis. 3.
q[ui] que cíba ſicca buſati in trib[ul]ib. aq. ad 3[u]ſiptione medietatis et
colecur de qua accipiat ſomacho ieiuno. 3. iij. et bonú et ſecú
míſceatur. 3. iij. dyacimini aut diagaláge aut pap[ra] succari et ſumaf
debit calida tribus et q[ui]tò diebus et q[ui]tò debite cíbi per q[ui]to
horas aut qnq[us] et poſt eius ſumptioné dormiát ad libitú: ſerſ
enim ſomn? et maxie ſtomacho ieiuno hec ení tria. 3. fames ſon?
t[em] exercinú optie ſerút ad refólatione ventofitatis, et véter va
pozandus é cù carminantib? ventofitate ficut ſacculíſ somen
t[em] et h[ui]moí et bic 3[us] p[ro]multos dies a cito abſtinere ideſt pap[ra]
co meſtare poſte balneu iegedi. 3. 3. ſuſa[que] aut balneu acti et potéma
calidú sicut therme que p[ter] virtuté fulſuream qua o[ui]s pticipát
ſint etíápticipantes virtute ferrea aut ſimili ſtò[] ſoſtinau. Li,
bi aút ſui ſint caſſacientes deſiccátos paſt in qualitate ſut ca
lagie et mutageátib. i. cíbi facti ex caribus fríris in ſartagine co-
diti cù ſeminibus ſ. aníſi ſeniculi et ſilíibus et alígb[us] aromatibus
inter que p[ra]ſtantíſimú é galága et bibat pap[ra] vini vinſi puri ad
mediocris potentie: nam multú ſoſtificat digóné. Bis aut non
sufficientibus ad curá denk h[ui]moí trocíſci. 3. turis. 3. v. enule. 3.
iij. mentaſtri foliorú rute ſicce aní. 3. iij. ſi ſemé. i. ſerpilúri. 3. iij.
5. ſoſmentur trocíſci pondere aur. vnius. Ex q[ubus] vnius in die
exhibeaf cù apozímate. i. decocto cymíní hec o[ia] calida ſunt et
ſicæ vétoſitate carminantia. Et p[er] ita intelligit electuaria calida
famóa ſicut diacymínú diagalanga diatnon diaolibanú electu
arú Ó baccí lauri et ſilla et garioſi ap[os] A. app[io]p[ank] singultui,
**Elmanfor.**

Quod si singultus poſt ſe. acciderit fuerit q[us] c[ui] eo tri
bulatio: aut nauseá: aut ſitíſe: aut in ore ſiccitas aqua
calida egro ml[ot]iés tribuenda erit n[ot] tún rep[è]te ſed
paulatíſ. Et si ſedat[us] n[ot] fuerit aqua bordei c[ui] oleo
de amigdalí dulcib? detur. Spódiles q[us] colli et do[or]
ſi er oleo tepido inungant et ſricentí. Et mucilago p[li]
líſi c[ui] iuleb et ſucco granati in potu tribuani. Jo. Alr.
In parte ita curat singultum de inanitione. et que dicit nota ſut
tributat ideſt conturbatio et anxietías ſtomachi. Almanfor.

Singulti p[re]terea et ſternutationi c[óſ]ſert retinere an
belitu. Jo. Alr.

In h[ac] p[et]e dicit q[ui] ſternutatio c[ó]ſert in singultu q[ui] ſp[er]t conſi
lando totú corpuſ et ſtòm remouet m[á]s ab ore ſtomachi inura
aphoríſimú 3[ui]méturſte ſerte p[ic]tule a ſingultu bito ſternutatio
lupuéníes ſoluit egritudiné et er eodé fundamento tuſſis et o[ui]
fotes m[ó]us ſerút 13[us] retentio anhelitus ſp[er]t: q[ui] corde infla-
matio inflámantur p[tes] circumstantes: vi[rum] ſit ventofitatis et h[ui]
m[ó]us ſeroluſi; p[ot]erea hec itelligunt de ſingultu p[é]dente a m[á]
vel ventofitate. Be cura singultus.

Era singultus. A mala c[ó]plone ſine m[á]s p[er] ſepe di
citi ſuperti: folia ení alteratióe c[ui] 3[ra]rijs ſterius et er
terius applicitis indiget: que tún ſtòm ſp[or]tent t[á]ppri
estate q[us] ſtíplicitate moderata. Si t[us] ſicctas ſequena
húidi ſp[ú]tioné pp febres acutas aut eúones faceret ſingultú
de inanitione due exigu[n]k intentiónes. Prúma eſt remotio aut ſe-
fatoa caufe ericcantis q[ui] 3[us]. 3[as] eſt humectatio totius c[ó]ſis
3. marie ſtòi qualitatína aut ſubfatísifica c[ui] interius et exterius
aplicitis que due intentiónes iurta poſſe 3[plende] ſut ſim[í]c[ui] c[ui] aq
hordei excozoticati c[ui] ſtrupus violaceus poſſet addi et pap[ra] vi
granator[us] buſciu: aut mu[ſ]or aut vini c[ap]donio[]p ſi flúrus v[ér]tia
eſſet in c[ui] et n[ó] exiſtente ſebre putrida lac[ui] e[l]ublúme et ſtate flúru
poſſet calibeari et detur aqua carnis et iura carni[ſ] refúpta alte-
rata ſm[or] q[ui] et bibat vinú n[ó] antiqúi aliqualiter dulce multe p[]
míſtionis c[ui] aq aqua bordei et balneef in aqua dulci tepida et 3[ra]
machus epithemetur c[ui] oleo ro. c[ap]donio[]p et ſitib[us] et c[ib]et ſepe
p[ar] p[ice] et multú dormiát et ſi op[er]t v[ér]tis lenitóie fiat clúſe
re c[ui] lacte aut aq bordei et oleo violaceo. Et si maió[us] infrígida
oputæ eſt ſit adda[ſ] ſuccus cucurbité et apud Rais[on] vngantur
ſpondiles colli et do[or]i c[ui] oleo ſed. p[re] violacei et deſ mucilá-
go p[li]ſi c[ui] iuleb et ſucco granati et oleu amigdalá[us] dulci[us] e[pi]
comus ſp[or] o[em] modú[us] admíſtratós caumate n[ó] eriſſete magno.
Si vero ſingultus p[é]deat ab h[ui]o[ib] imbibitis natantib et inuſ
ſcatíſe ſine in ſtò congeſtis ſue aliúde oftransmiſſis octo exigu[n]
intentiónes. Prúma eſt digitoſi ſim h[ui]bóris exigióntia debét c[ui]
e[ſ] gétiuá eſſe quátú ad qualitatés p[í]mas traria dysſeráſe mébri
mittentis ſtòi et h[ui]bóris: q[ui]tú ad 3[as] incíſua ſi fuerint v[í]ſoſi
ſub ſtitiationis c[ui] groſſi inuſcalatína ſi fuerint ſubſtutes imbibi[us] vt vilcata
cum eis enuelant ip[os] a mébú ſuperſicie: et respiciant p[ra] virtutes
tertías q[ui]rta[es] ta[om] q[us] h[ui]o[res] peccantes: imo mébria mitté
quóq[ue] deſcriptiones p[rit] patere et p[ra] ſup[ra]ſcriptíos. Seba inten
tio eſt eúo m[á]e peccantis t[á] v[om]itú q[us] ſecſeu et reiterata 3[us] op
poſtunitaté. Tertia intétio é diverſio c[ui] chiferibus ligaturis et
er tremó[us] et ip[of] lotiónibus. 3[es] balneus diverſitibus máſ et
cuté et e[as] p[or]ios cutís ſeſoluentib? ſue ſint balnea aquea ſi-
ue aera t[é] vétoſis. Et ap[os] A. in ſingultu antiquato ponátur vé-
tofe ſup t[om] fine ſcarificat[é] et ſup do[or]o circa. 13. ſpondile v[í]
incipit os t[ò]i et poſt ventofas ponátur rubéſicáta ad attraſe-
dum máſ ad cuti: in quo caſu inueni: v[ic]eratòcia p[u]enire ſup eſi
dem locis ſp[er]tis applicate nec min[í]n? et ſerút p[or]a ſup mébrius mit
tentibus hec t[ui] ſut de illis que debét poſtponi et in h[ac] intétio-
valent diuretica et ap[per]ientia pop[ra] ſelleu ſicut c[ui] ſeminib? maió
tem p[or]a deocto[que] radicú a[ſp]agí ap[ui]. Item aqua lupuló[us] bordei
excozoticati capiſo et vení cutſe et ſimiliú que 3[us] má[e] diverſita
tem p[or]a diuerſicanda. Quarta intétio eſt exculſio má[e] ab ore
ſtòi aut diuérſio má[e] v[í]r p[ter] vomtú et ſecſeu de q[ub] sup[ra] co-
tenút[us] motus labó[si] ſicut vocerá[ti]o alterius ab clamó[]
p[ri] 3. et ita timó gaudiú trifícia a[ſp]agí aq frigide ip[ro]uone con
verſio al forſis ad alíq[da] audiédu[us] aut c[ó]teplandú comótono cor-
po[ſis] magna currendo ſaltádo eg]tano tuſſis ſternutatio re-
tentio anhelitus et ſilia. Hec eníz aut m[á]s ab ore ſtòi exécuti[us] aut
corpus inflámado ſeroluſt aut alám diuertút vt n[ó] pcipiat tristé
o[ui]s t[ò]i ſenſationé. Et er 13[us] genere ſut doló[es] 3[us] alías p[í]ce
co[pi]s iurta a[phor]ísmop ſe p[ic]tule. Aućúq[us] dolóſes. 13. Aućnta
eſt obiúſio ſenſus o[ui]s t[ò]i marie exequéda má[e] exiſtente acuta
ſua acuítate p[úg]é et ſimuláſs et in ſtò acuti ſenſus q[ui]t[é]o aliq[ui]
plec c[ui] húidis marie v[en]tucíos vt butyro bródijs pinguibus
vel fiant electuarla lógióre mo[ra] in ore t[ò]i [tr]ahétta vt. R. d[ia]
dragaganti fr[í]s. 1. i. butri recentíſe ſine ſale ſe. papuareſs albi ſer
heſt emuiu[b]arú. aní. 3. 1. m[íſce]t et ſi hec non ſuffecerit m[á]ſce
m[á]ſi hijs narcótica ſicut ſemé hyuſqami albi canſo[ra] ſemé lactu
ce mucilago p[li]ſi et ſilia. Et poſſunt h[ui]moí c[ui] šuccaro violaceo
inco[po]zari. Et apud maió[us] néceſſitates de p[ra] ſequei aut p[ri]
loní[us] et h[ui]moí o[pi]ata ſine aliq[uo] liquóre exhibeant vt diuturnio
r[é]mo[ra] [tr]ahat in ore t[ò]i aut extérus applicent aliq[ui] o[pi]ata in
ore t[ò]i. Hec a[ut] o[pi]ata ſue in interuís ſue exteriuó caute apply

9 10

De appetitu

tur nocumetú cori diיקetur neq posteri¹ circa tiij. spondulé ap-
plicétur ne mébúz iſerior ſenſus aut mori pideiat. Seta ien-
ti è ſtoł p[ro]ſatio ſi coriigendo malá ?nè in ſto derelicta poſt
húoſis eónem. Septimæ coriicæ accidens p[ro]ſicæ aſm
erigentiá. Ad hæ mi tentoés ſut trociſci hmbi. B. coſti crociro
ſap receúu masticis ſpice an. aur. iij. affari aur. iij. aloes opj an
mediæ. L. p[lic]iſtant cù ſucco p[il]iſi et hibaf ex eris p[lic]iſtæ aur. p[il]ſi
eni. et opji ſtupefacit ſpica p[ro]ſat et resoluit, affap[ci]t ielinat húi
dkates ad p[ies] vme educas eas p[ias] illas, aloes inclinat il-
bas ad vià fecis et ſequis e as c[oo]ſus et c[ro]nus maturat et p[or]
tant caleſacitées: pp hoc ergo ſut trociſi ilti p[er]ſetes valde ſin-
gultui vebeméti et ſubuerſiò aie et ſut a me expti. Octaue at vli
mi itetio è devitib regimi ſequi q[ui] tédat in hriu dyſraſie. Ager
ergo in dyſraſia fria et húida decinet ad calidú et ſicú: calida
et ſicca ad firm et húidú et ſit boni odoris. Síl[ra] dieta in calida et
ſicca fit frígida et húida cù aliſi ſlipticitate vtaſ itaq[us] poſtulacíſ
cucurbitiu lacticus ſpinachyis en diuia boragie blite acetaſa ſar-
re panicio múlio robiſijs et ſilib¹, S² c[oo]diáſ cù acreta vino gra-
natox aut cydonior aut eſ puluè coriadi rosap sandalor et mi
ſtilúi. et gelatina limóea m[pr]tea ²ueniùt et comedat carnes lau
dabiles ſir alteratæ dibat aqua ſi ſfuetus ſit aut eá bit tolerat
ſi vêro nò bibat vinu paruiffimù optie lymphatú. S3 in cà fria
et húida dieta decinet ad calidú et ſicuſ vii ytaſ capparib¹
feni c[ul]pofino ferpilo iucre c[ic]erú et ſilúijs et c[oo]diáſ et aroma
tibus ſic pipere cymomana galága. 33. croco garioſtilis et ſilib¹
et ſit vinu antiqu vinoſu p[us] ti i p[ua] quantitate et ſikr reliquú re-
gimé o'dinét in p[ar]truiu dyſraſie. Aura aut aſa botheor et vče
vrce p[er] ſe dictis in ea. p[il]ti, Et ſilt p[er] ſe cap[lo] p[ć]cedént cura ſingul
tus a ventoſitate. Si vero ſingult fit p[it] c[ò]itatè a toto vt a mébúſ
p[ic]tularibus: Cura p[er] ſe his q[ui] dicta ſut statis ſuplìus et cura ma
le p[ton]is cù mă ſiuè in ſtoł g[est]a ſiuè aliúe derivata: c[ip]uca
eni. intétio è habédæ ad mébá cóicantă vt ſuplata c[oe]n ſen-
ti. Si vero ſingultus p[é]deat a cauſis p[rim]itiuus vt puta ab ae
re ledente a ſua calidità ut frigiditate loccf in aere p[ra]trior
fo v[or]u ipſe¹ et dyſraſia in ſtoł ipr[ia]ſa et p[ar]truijs altere ip[u]s v[or]
tado et p[er]fuerido ne húoſes fluant ad ſtòm. Et ſi ſit a c[ibo]
cozuructa p[er] ſe dictis cap[lo] de debilitate digonij¹ et ſi p[é]deat a
cibo acuto aut medicina acuta modicate os ſtoł: p[om]u vòmu
aut fecessu educat et cùs acutis fráſag cù ſupſtque acq tepide aut
que hódei in notabilí quátitæ. v[il]q[us] ad i. il. vel lib. et duas. Et ſi
fuerit necessitas maioris abſteriòis addáſ in decocte: paſſule
transimarine p[ue] nigre vel hmbi amq miſceanf cum ſirupo aceto
ſo fo aut opymelle ſimplici. Et ſi p[er] edocta hop c[oe]n medica
rú acutat neenó húo[ar ad ſtòm de]ſluxor eſſi opus aliquo leni
en detur c[ar]ia et máná cù decocte: p[un]o[in]o tamarid[or] ſebefet
et ſi ſit ſenitétis et lubricantis. S[è]o corrigat dyſraſia ſtoł c[oo]
ſerſ cù iterus ſupſus ſic cù m[ú]a cydonior rob de granatis aut
de cydonij¹ et ſyrupus de cydonis q[al]ib[us] ſupriu aceto: adi-
di pot à ad ićidéu et abſtergedú si q[ui]d imbibitú et iuſnictatú in ſto
remanſſet. Et exteri[us] p[lic]iſtis ſic cù oleo ro. de cydonij¹ et ſi
bus. Et phibeant húo[res] a flurx uq tetádo eos ſono et gete uq
duertédo ſm erigentiá et corzigat accidéta et o'debitú de v[em]
re gimé in p[ar]truiu dyſraſie. Si vero ſingultus p[é]deat a cibo groſ
ſo ventoſabili aut habéte húidatez ſupſluá aut a pot vini m'l
ú lymphati aut groſſi multi ſir v[é]toſabili cura sufficieter diota
è in expositó textus circa p[ri]cipiù cap[ti].

( De appetitu
P[er]petijs q[ui] est d[ef]iseriú aiatú cibi aut pot[re] sequens
trifex[us] ſenſationé oris ſtoł è duplex: Alte: cibi et vii fa
mes q[ui] deſeriptive è appetitù calidi et ſicci. Alter pot[re] et
di ſitis: et ſt appetitù frígidi et húidi quo[er]t[er]q[ui] ledif
triplicít ablate q[ui] o[n]oinbnil appetitù: diminute duplícít p[it] enſio
nè: remissioné p[re] remissioné quide cù minus appetitù q[ui] ſit ne-
cessarijs p[er] nutrute corpiſ húeſtus. Aut q[ui] aliſi appetunt aliq[ui] n
ex h[ui]s q[ui] ſco[ſ]z n[á]z debet appetit ſiue cibalia ſiue potàbilia, p[or] u
ſione è v[em] q[ui] magis appetit q[ui] p[os]ſit d[ige]ri aut q[ui] ſit expediés p
nutritiòe et corpiſ húeſtato[em]. Et h[om]oi appetit q[ui] è c[ad]ib[us]
appetit¹ caninuo. S3 q[ui] ad pot[us] di ſiſtis ſupſluata. Et ex h[ui]s gen-
ernis è appetitùs itolerabilis ſut ení q[ui]dg[ui] d[u] famé notabiliti pa

tiúſ incurrút ſyncopi cholera repenthe ad os ſtoł aut ſpiritib¹
termodú reſolutis aut incurrút dolóre ſtoł at capitæ et ula funt
corpa cholericæ ad ſicca ut acutus ſelus britia poros latos et bu
tatmulte facile refolubile. Et q[ui]d[ui] h[ui]z ſit corpa exerubens camí
habentia multu de calido et húido h[ui]z ſelipu subtilé cu latitudie
poró[et] et ois c[ui]s calor in atus è fortis valde aut plurim[?] et val
de debilis n[ò]t p[er]famé tolerare. Holimus q[ui] è famébiuóis
cù societati ſtoł. Sed appetitú corruptus è appetitú quòrúdam
q[ui] n[ò] d[in]t appetit ab aliquo in diuino do specie húana nàliú d[u]
ſp[or]to. Nunc vero è ſequid[ui] odiez 1. P[ri]i ageſt 3. m[è]q[ui]s
et oblitæ de famí. S[è]do d[u] corruptò de ei¹. T[ert]io de appen[tu] cant
no et de intollerabilu. Quarto de bolísmo. Quinto de ſiti. C[à]d
at minutus et oblatóis famí p[ò]t œc è genus male q[ui] n[ò] in ore
ſtoł fine mă cù ſupſluít calidità q[ui] de a q[ui]cúq[us] cá p[é]deat ſiu cor-
po[rea] ſiu p[er]mitina rare facièdo raritate oppoſita corru[ga]túo. Fo
attrahédo húo[res] ad os ſtoł q[ui] replédo famé deſciut, 3¹ q[ui] n[ò]s
simit os ſtoł pati frigiditáre ſequèt nàle resolutioné et aduentú
m'k[ie] ad famé ercitáda frigiditas vero 3 n[ò]s excedés multu exct
mat appetitú: q[ui] pp inveniùt septetroníes ex vétis et h[ym]en ex p[or]
tempos vebemétores ad excitádu appetitú: et q[ui] iter pagit in ní
ue vebemétoriis appetitú valde. Attni cù ſupſluít magis de c[ì]ter
tererates deſtibés eruppes appetitú moríſicado duas virtutes
1. ſenſibilí et attractiú: h[ui]z œc è raro: húiditáſ vero et ſicitas ſut
in pacu ſi v[er]o 13 ſiti minuát et i[ter]dú famé ercitat d[ù] ſut pauci et
n[ò] multi p[ì]ternáles et p[pe] p[à] pa[ra] acre et m[è]tica p[or]tica: attni c[à]
ſupſluít et p[ì]ternálitate aut m[ì]tudíne auferút et 2 minuát naueſas
ſubſuérunt aut v[om]itæ eructates. Síl[ra] vče bothor et 2 abata i
ſtoł famé p[edi]utí ſit i[li] caſida fuerit excutatíá. Diminutio 3 d[ù]b
latio ſenſus oris ſtoł fine ſeſt aliq[us] ex c[à]s ſup[ra]ſcriptis p[or] c[ì]
tiá in ore ſtoł fine p[or] c[ò]itatè de cerebro aut 3 parì p[er] ſexto nervo
rú cerebri ſit i[li] famé simul aufernt aut minuít p[ò] c[ò]itatè vero aut
a toto ſic in ſebibus et 1 q[b] caliditàs oni ſtoł c[ò]icata: p[ter]temcom
m[à]cale ericat ſit augés famé minués aut auferens pp c[à]
ſuplìus: dictas et alíni repletio h[ui]o[us] ūq]itate aut q[ui]tátate p[ec]
catú i veni[us] facit ipſas fugere ab attractio[em] et p[ot]i]labóre ad
expulſoné quo m[ò] ſincopali h[ui]o[us]a deſicif appetitú, et in mul
tis aliſi labóratib¹ n[ò] solú ſebitib¹ et aliſi generib¹ egrútandinú
vidi eni mulieré laborát[em] flurx v[et]ris nihil coſediffi n[ò] b[ib]ſuè p
octo dies ni[li] aqua frígida q[ui] ſi ſup[er]ſit. Síl[ra] theutonicú quen
de ſebiété nihil comediffi in 28 dieb¹ c[ù] oia penitus abhorre: 2
ſolú ſolú b[ib]ſuè vinu q[ui] evenit q[ui] e[or] ven[em] h[ui]o[us] ſup[fl]uis p[re]
termodú erat replete, et q[ui] c[ò]m q[ui] ſid[ic]if deſtibés p[an]gitanú
in q[b] generua retinen[qu]o m[ò] et v[yr]i p[ot]u] hyemé abſiné
a cibo aliſi deſtibés pp [s]bvilitaté attractive mébúz ſic
in ethibés aliſi eg[ri]s multu debilibus in g[bus] mébúz virtus
attractiá deſit: n[ò] q[de]b de defectú reſolónis ſed pp attractive
ipotéitú, et aliſi deſit pp paucitatè reſolónis ſic et fris[] valde c[ò]
plexóaliter aut etat[ie]o quo m[ò] ſerpètes rane q[ui] alia[ta] deſtibés ca
lori[us] in hyeme ſtat fine c[ibo] q[ui] cal[or] e[or] p[of]ip eminuít ita v[em]
ſola respiráte q[ui] ſet et nutriciáon q[ui] n[ò]lła faciat c[ò]itatez ve
ro a mébúz p[ic]tularibus ſic catarrou a capite deſcendés ſi figa
tur in ore ſtoł aut iuſnecit et adheрат deſicif appetitú et q[ui] faci
appetere p[ar]tria¹. L[ic]idéta et ſubtiliántia ſi fuerit groſſus v[il]ſco
ſus. J[é]p p[ò] c[ò]itatè a nervus veniètibus ad d[à]du ſenſu et motum
ori ſtoł. J[é]p. ſexto pari tollíu desideriú cù n[ò] p[é]cipiat ſuſctioné n[ò]s
lancholice ip[er]ſioné. J[é]p p[ò] c[ò]itatè a plene cù m[è]lca n[ò] tráſmit
tif ad os ſtoł aut cù ſup[fl]ue tráſmitti aut nimis acro. J[é]p p[ò] c[ò]
tatè ab epate cù debilitat[ur] et p[ar]tractiána poſt flurx ſanguis aut
alias eúones: aut cù ipſu] aut meſaraice ap[an]tur aut oppilaſtr
ſic hydrupe, aut et cù oppilaſtr venè q[ui] ſut p[ò]ſot ant[ur]. J[é]p p[ò] c[ò]
tatè ab intetin[us] ſicui et colica et illeos in g[bus] appetitùs ad cibú
deletú et ſitis intédit c[à]s iſerui ponédus in capit[us] p[ri]p[ri]us. J[é]p
pp vermes exiſtetés et iſteſtin[vi]uetaes aut mo[zu]os q[ui] ſu p[ar]
ribus noce[ti] oris ſtoł. et ſi alendú ad ſtòm multomagis vomi
tú ercitádo: 1 aliq[ui] chilú ſugédo faciát appetitú caminú yt irſa
i cap[lo] p[po] J[é]p p[ò] c[ò]itatè a corde ſic cù opp[ſ]ú et veneno: aut

Apparatuus

Nuncius corvus

8. Ragionem

10. Ragionem

12. Ragionem

14. Ragionem

16. Ragionem

18. Ragionem

19. Ragionem

21. Ragionem

23. Ragionem

25. Ragionem

27. Ragionem

28. Ragionem

29. Ragionem

30. Ragionem

31. Ragionem

32. Ragionem

33. Ragionem

34. Ragionem

35. Ragionem

36. Ragionem

37. Ragionem

38. Ragionem

De appetitu

107

ſcut in peſtilentialib? cù os ſtoi pp ppingtatè et marimà ſenſibi
litate facile p[ar]itur. P[ri]eteræa magna p[ra]ſtratione appetitus i p[ri]
cipio niuierali ſebis abſoſs manilſeta leſiò ipp[us] oris ſtoi è
ſignà ſatis efficac ſup ſebreè p[il]tilientiale. I'le p[ar]coitata a matrice
q b Schulcùs méb[us] pot[ibus] cóicare ſtò coitate absoluta et nò
absoluta. Cæe aùt primitivè ſut ſic caliditàis aut frigiditàis a[er]
supflua: aut ipp[us] occulta malita fetor. ſub ſilia. I'le ſiè ci
z ppe valde p[ingues] et vnctuosi ant l'upſue dulces et hùdi vidi
leſi ſupſue resoluendo et tâde infrigidado l3 fonte in p[ri]cipio ca
leſicunt. ſónus vero hebetado et m[it]kliſando ſupſuſtra l3
ſomnus et vigili aliquado ſaciant appetitù carinù vt inſtra. I'le
q[ui]n inanitio ſupflua debiliado ſic ecotra repleto ſupflua, os
ſtoi reundo. Sùi monus et q[es] cù ſupſuſt necno at acciden-
tia valde ercedetia. I'le res extranee p[ò]tò occurre, Et ex his
dictis p[3] solutio, p[le]mati:q[re] ſup[ti]o cibi aut potus aliqui ſuciſ
ſat appetitù, facit ei ilò remouéd[io] nocumètù ſtoi quo appetit?
obtùdebaſſue ilòs ſit qualitaſ p[ma] ipſa corz[ú]pèdo ſua p[ar]tra
state actuali aut p[ot]enti:ſue ſit h[ó]or inuicatus ip[ſ]s abſtergéd[ò]
os ſtoi ſupſicie: ſue ſit nimià raritas p[te]s vnliendo: ſue ſit
ſ defectus ſenſus oris ſtoi ipſu excitat: ſue ſit defect: melie de]
bentis ſuere ad os ſtoi p[ame] ſerit excitada: vt q[ui] ſumaſ aligd p[ó]
tiùs ſupſues vices ip[ſos] ſtò ietiuo. & p[er]ſi ſit ſu ſt calidi et cer-
tificat p[or] vomitù, et h[ó]or è g[ross]us et viſc[us] adest appet-
tus inciditù et ſubſiliantù et naufea frequens et limofitas oris
et lingue: debilitas viginti.

### Signa
Ulceru ſtoi ſupiuſe poſita. Dololo: et egreſſus ſat
nici vomitu aut fecſu: molliſcatione v[é]tris p[uit]aſt
more cibi in ſto: mo[d]icatio cù ſuſſal aliq[us] acuſtì ſigna apatis ſu
perius poſita ſunt. Signa obſuſiòs ſenſus oris ſtoi ſunt q[ui]
ſicit fames et ſitio: et nò p[er]cipit aliſ ſtoi nocumètù et reſ acute nò
faciunt mo[d]icato[es] n[im] ſingulato[es] ſic diapiferòre: ſup[ſ]r è ſilia ſu
p[ia] ſto ietiuo et ſorte aliq[us] nocumentù cerebri aut nervuò p[er]ſe
ſit. D[2] àut ſit p[ar]coitate a toto ſicuit in ſeb: ibus er ſebib? ipp[us]
cognosſat, et q[ui] ſitis adest ſm p[im] et ſi hùzes in ſebib? ſtoi
coſi ſenſcognosſat ex ſignis ſtati ſupiuſ positi et et cuſiwm[oi] hùo,
res ſint. D[2] àt ſit ex repleſiòe hùo[rum] in toto cognosſeit ex ſignis
repleſiòis colligendis, ſa p[ra]mi ca, p[po]f. et regimie p[é]cdete tu
more venar] g[ross]itie vrine plenitudie pulſus ſommoneſtia pigri-
tia, corp[is] multitudie egeſkòis, et q[ui] cù ſone abſtinètia et exerci-
tio uioiuo. D[2] àt ſit p[er] ip[ot]o]tia attraſciant i[mb]ro cognosſat ex c[or]
poſi debilitate: et ſup[ſ]töſe. Si vero mébra nò attraſbat pp pauci
tatè resoluſiòs cognosſat q[ui] ſorte corpora illa valde frigida ſut
ſup[ra]ſi[al]iòri aliter atut et aliter notabiliter infriſa ſut. Et q[ui]
pp abſtinètia corp[is] nò ſuſtuir. D[2] àt ſit p[ar]coitate a cerebro z
neruis cognosſit ex n[oc]umèto ip[or]z. Et ſi i ca ſit catarr[us] cogno
ſcuerit ex ſignis catarr[us] de q[ub]b in cap[lo]p[io]. Quod ſit pp de
ſectù melie tráſmütende a splene ad os ſtoi cognosſit q[ui] ſuat
p[ò]tica aut acetoſa appetitùs excitaſ: ſuplèſt et vicè melie: et facit
credere h[ac] significatione magnitudo p[le]ntio p[re]tentione ei?
q[ui] oz vt effundat. D[2] ſi ſup[flua]uo q[ui] z p[pe] ſanguis, et aliq[us] apà aut op
p[il]atiorius eius aut meſaraic[ap]c et q[ui] nò apparent alie cæe. Signa at
oppilatiòis viar[em] q[ui] ſunt poſt epar ſut color malus et corp[is] con
ſup[ti]o q[ui] phibetur ſanguis penetrare ad mébra. et cuſi p[er]ſicie:
t non apparèt alia mébra. Oppilatio aut epatis cognosſe ex grata
gra uate tenſiòs et q[ui] frequèter adest flut? D[2] àt ſit p[ar]coitate ab in
teninìs ſic in colica z vermib? cognosſe ex ſignis iſeriui ip[ri]ſſ

capl[is] ponendis. D[2] àt p[ar]coitate a cotde cognosſeit ex n[oc]u-
meſtì ip[ſiu]o de gbus ſup[ra]. Sed q[ui] p[ar]coitatem a matrice a
gnoſſeit q[ui] ſorte eſt p[ign]ans aut alia ex c[ar]reta ſut méſtra: aut
ſorte ad ſunt alia n[oc]umèta m[er]ſicis de q[ub]b'infra. Sùi q[ui] ſit p[ar]
tatè a quocuſis alio mébro cognosſeit p[ar] n[oc]umèta ip[ſiu]os cù drú
augmèto augеn n[oc]umentù appetit? et decremèto decreſſit et ab-
laſte auferit. Cauſe at p[er]miuſe ſe ip[ſa]s ondùt et q[ui] qu[á]do cuſos ta
ta cæ aut ſunt talis reſequitur effectus.

### Pronofica
Prinú cù appetitùs ſualeſcentùi nò
è bon? aut cadit ſignificat recidivio
nà níſi ſit p[an]guis paucitatè et debilitatè c[ö]pvis. Sc[om]n cæ
appetitùs i egritudib? ch[ron]icis è ſignificato valde mala: imo
nuq[ui]z vidi aliq[ue] cui? appetit? deſtrucio p[fe]uerti in egritudine
ch[ron]ica et remiſa q[u]e uaderat: ſi ecotra p[ò]ſtátia appetit? in egric
tudine ch[ron]ica et it[é]ſa magná affert p[é] ſalutis. Cura diminu-
tòis et ablatòis appetitùs exiſt qu[u]o intiòés. Prima è reten-
ti cæ, ſa è ſest appetitùs excita[ti]o, 3ª accidètùi correc[ti]. 4ª regi-
men ſer rep. Si ergo pendea: a mala 2ª ne fine mă remoueaſ c[ar]
ip[ſa] aut ip[ri]mès auq ſeruas et qualitas ip[ſa] i flòs c[ur]tarrjo
interius i eteri? ap[pl]icittis p[ri]ſos flòs 2ª forſtitib? de gbus ſatì.
S[3] in mala 2ª ne cù mă digerat p[mo] mă ſi fuerit ch[ro]ica c[ur]u
po acetoſo ſimplici orp[]zachara de acetoſitate c[ar]tì limonù 8 gra-
natis cauſado t[á] m[ú]liu ſliptici: et c[ur] ag[ui] endiui l[up]ulo[]p[ra]
tice acetoſe i filùz. S[3] p[h]latica c[ur] oximelle ſimplici p[ò]ſito l[ap]
litico melle ro. ſirupis de méta de absinthis 2ª ag[ui] mente ab-
ſin-ſi, ſenti ſentuli et miua cydonior: c[ur] melle eſt p[pa]. S[3] in melica è
uſta c[ur] ſirupo de ſumoterre de b[is]anti: et in nò aduſta c[ur] ſiru-
po de ephymo ſirupo ſab[or] et ag[ui] ſirupo: botagintis bugloſe
ſeholendrie et hec digeſſua ſp[er]iant p[er] măž t[á] mébúi m[ú]
tens q[ui] recipiens. Cauſedú t[á] ne digeſſua ſint valde p[li]tica
in p[ri]cipio et p[pe] i mă groſſa et viſco: poſtea c[u]eútur mă calida c[ur]
verilic[em]o myrobalanis cytrin[i]as m[á]na p[ur]tis tamaridis el
ctuari de p[il]io de suco ro. S[3] frigida c[ur] aleſangis puliui ſto
matícis de h[ier]a ſimplici myrobaláis le[be]vis 2ª dius que ſuci-
nicidant appetitùis. 3ª melica c[ur] polypòticodis epi[thym]o ſene
diaſene electuario hamec puliui: indi et respiciat t[á] membrum
mittès q[ui] respiciès. Cau[ean]t t[á] w[ú] poſse for[ta] exeruientia obl
biliant c[ur] ſtò i mébra nobilia Aliq[ui]e eúamus c[ur] yomuitùs t
è p[em]ptior euò et magie ſeſtina q[ui] v[é]tris ſoluto: eſligant ergo vo
miutia q[ui] videank magiſs opo[t]una. S[3] de his áple in cap[lo] de
vomitu d[ict]i et et marie fiat vomit? et in bis q[ui] inclinati ſut ad vo-
mítú et ſacile vomit: imo et excitatio vomitus c[ur] digitis ip[or]ſi-
ſert excitado virtuté q[ui]s nò vomát. et mirabilítè ſert vomit?
ei cuuis appetitus p[ra]tratus è in dubibus v[en]ctuolios et appetit
acetoſa et acuta: Appetit ei p[ra]rtata dispóni ſue p[ern]áliest itaqs
verilite deſtructioné appetitùs ſui pendere ab h[ú]oze grosſo et
viſco: et hec p[ra]mi intiò et p[re]ſe p[le]c d[u]erwhio[em] q[ui] ſiat t[á] mébúi
mittente q[ui] recipieſt: eſligant ergo m[ó]i duertédi magiſs opo[t],
ne ſi ſiant fine eu[ione] ſicent ligature f[ri]catòes vétoſalos lotio
nes et ſiles ſiue ſiant c[ur] eu[ione] ſicut d[ister]ia puca[ti]o: ſudotis
vrie z h[om]i. Si vero n[oc]umètùs appetitù p[é]deat ab ap[at]ibus
bothero et vylercib? in ſtò c[ure]nt ſui dem è in cap[lo] p[po]. Si
vero p[é]deat a diminutòe aut ablatòis ſenſus oris ſtoi remoueaſ
cà diminutòis aut ablatòis: ſi fuerit alio[eg]rituo cereb[ri]o: ſiue
egrituo n[er]uor: ſic paralyſi: Et de his ſupiuſ p[ri]p[ri]ſus capl[is]
sufficiét dem è eſt: ſi ſuerit mala 2ª in oris ſtoi aut h[ú]o: iuſcat
iè 1ª ſupſicie et de e[or] cura ſati d[ict]i est. Si vero ſuerit p[o]ſo-
tatè a toto ſic in ſebib? h[ú]o: alib? c[ur]ét v[é]géréd[ò] et eúando h[ó] p[er]
pedit. Et q[ultas] to[pi]s] p[ri]ſessa, al[er]tè c[ur] et p[ar]tari[o]. Si vero h[ú]o[es
ſto] cóicati ſunt euenur vomitu aut fecſu deinde t[ue]ſa ſtòis et
2ª forſetur ne recipiat c[ur] p[ri]p[ri]ſus moderata p[li]ticitate p[tic]ipanti,
bus appetitùs excita[rib], et ſi pendea c[ur] ſebibus ethicis c[ur]étur
ip[ſe] et dispoſitio to[pi]s] p[ri]ſessa c[ur] frigidis h[ú]dis ſtòs 2ª forſtanib?
et ethicis senectuti c[ur] h[ú]dis calidis aut ſupiuſ in actiùs: et c[ur]
frichatòe et balneo p[ſecta] et ſa digeſtio et nutrimentù ad mébra
attraſbat. Et ſi ſuerit in toto repleſto vt caocchimia ſicuit i[ca]be
ébo[la]p[he]botomeſt aut e[ut]eút fm 2ª op[or]tè et mébra nobilia
2ª p[pa]nália rectificent et 2ª ſoſent. Et in ſincipali h[ú]o[ſa] i qua
est repleſto humóru cruod[us] obſeruent p[os]cepta. A prima quarti

9 iij

["De appetitu", "capitulo proprio. Et fricationes fortes et ditturne ea cesserunt et inibus o quibus est necessarii superfluitates resolueret et nu trimentu ad membra trabere aut calorem sopitum excitare. Et si fuerit per cōtitatem a cerebro sicut in cataro pittimatur cura a tarii. Et si quid ad stōm dōfluerit educatur vomitum aut fecerit et postea stomachus forreatur eius dysferasiam alterando. Et si fuerit p cōtitatem a splene supfluam transmittente meliāque digere cuacutur et diuertatur ad intestina dittelubue et solutuīs ethibitis et si fuerit defectus meliā in oſe stomachi confoſtetur splen apertatur vena que eſt inter splenè et stomachi cù decocti oene epithymi polipodij lupoſi: capulòrum ve. scolopendrie corticum radicum cappario et ſiſium bibita: vel cum veſica fa ciendo fomentationes et ſiant fricationes in loco transitus illi, venet et aliquando vomitus pucetur pprie cum bis in quibus ſit virtue bellebori et cappares et troſcifa de capparib: ſunt ad propositu hoc et si fuerit per cōtitatem ab epate ſicut in flubritus curetur ſm q dicitur in ſequentib: et ſimiliter oppilatores et apo ſtemata: postea epar et stomachus confortet et ſimiliter ſi fuerit per cōtitatem a corde currentur egritudines cordis ſicut dictum ſuit ſuperius et per cōtitatem ab intestinis ſicut in colica vermi bus et a matrice et a quocirſis membro ſibi cōciate: curentur pri mo diſpositiones membro cōcianticis adinde stomachus rectificare cectetur: verus quia in pzegnante menſtra no ſo poffunt: puocari at tendatur dispositioni ſtomachi ſm q eſt poſsible: hoc tamè ſu perius dictu eſt in capitulo de vomitiu qum est oppoſtum. No cumentus autè appetitus a caufis primitius curatur remo uendo cauſas pimituas et nocumentu stomacho impleſtum postea dysferasiam stomachu corzignendo: et iſum poſtando ſm q oporunt et ſic abſoluta ſit. Prima inſtio que eſt remotio cæ diminutiōs et ablatioſo appenſus. Œsa intentio ſ. cōſfortatio otis ſi et totius: et appetitus exerciſatio pici ſommodi inſra ſcriptus qui piciſt cauſas cōcurrentes ad veram famem q cæ ſunt médiop inanitio ipſop attractio a venis venat ab epe atepatis mediantebus meſaricis ad intestinis et ſiò: orio ſi ad nitio meliā a splene ad os ſiò derinatio tristis ſenſatio i oze ſto machi ad que ſequitur fames ſiue cibi defiderim. Si ergo me biza non inaniant forſe pp poſtoru oppilatione aut debilitatem caloris reſolutuīs et ſequenter mébza et no attrahant a venis nec vene ab epate nec epar a stomacho ſiant fricationes médiu rum etiam iterate ſi oporuerit et pprie poſt ſomnum: et ſam pfe tata prima et ſa diſoſne qn. i. eſt tépus deſtribvendi ſangutne ad membra ad hoc et conferut balnea aera et aque dulcis et oia q ſo ſo ſo ſo ſo ſo ſo ſo ſo ſ

De corruptione appetitus.

De appetitu canino.

108

fabuenitur dando cibus facilis digestionis cite penetrationis et multe nutribilitatis que gusti egrit sint conformia quantus est possitile. Tertio aliquando causis appetitus perdicto ad fine si pi. Et cura eius apud Auic. est approximatio odoramentorum delectabilium sicut hedus luctens et galina affata. Et phibeaf ei somnus et cibetur cum conualecit pane ifulo i vino et lomat forbitionem velociis nutrimenti. Pro quarta intentione regi men ser rerum declinet in contrarium cæs deiciens appetitum et fit excitans appetitus omnibus modis possibilibus de quibus suura vitentur ita quibus multum pinguia et oleaginea rancida et quecunque malo odore aut sapore aut alia mala qualitate par ticipantia et apte ego dissipantia et videntur cocus et eligantur que sunt boni odoris et saporis et proprie placentia et habentia tam qualitates manifeitas quæ occultas ad hoc conveniètes de quibus in secunda intentione sufficienter dicti est et obseruent canones inuenientes in cibatione scilicet vt non comedat nisi pcedente cibi digestione celebrata. Unde fit nobilis distantia iter. vnam catione5 et alteram immo probibetur cibus spatio 16 go et proprie in mala completione frigida materiali phlegmati ca vt materia ulla resolatur aut aliter expellat vt per longas ab stinentiam sequitur fames sicut etiam aliquando somno lono 15 go tempore prohibito poſtea sequitur somnus fortis quo con cesso fit in ipso fundatio. Et inter cetera non multiplicetur po us sicut citoer faciu qui non posuit comedere, Leteres res 10 naturales taliter ordinetur vt non sint cotarie cause deſciente appetitum.

## De corruptione appetitus.

Appetitus corruptus est appetitus rerum diuerſarbi a conſueto humane speciei. Et est dupeur quidam minus corruptus sicut qui declinat ad acetoſu et acutum et appetunt aliquando fecem aceti aliquando calcex et ſimilis. Autem magis corruptus decius ad exciccat valde sic cum sicut est lutum ſicum carbones et teſte vasorum gipſum et ſimilia. Et quandoq[us] est decius ad aliqua in ſonſulta ſpeciei humane licet conſueta alij ſpeciebus que omnia evenientur p[ro]pter humores in ſtomacho exilſet[em]s affect[us] mala qualitate ma nifeſa vel occulta diuerſa a ſonſuta ſaciente ipſos appetere ei bos alio animalium. Et quandoq[us] res nulli animali con ſuetas vidi enim quandam comèdentem carnes crudas: quan dam melancholicam et speltam. Et quandoq[us] vt ſupra appeunt res nulli ſonſulta ſonſa huusmodi est quia ſto machus p[re]ternaturaliter diſpoſitus appetit contraria diſpoſitioni p[ter]ternaturali ſtomacho imp[er]ſe vt ipſam fugent et corum p[ar]ntigroanto aut vifcoſo oppounitur ſubtilitantia et inciden[ția]. Sed humiditati ſuperflue lubrize oppoununt exccipiantia. An od autem appetunt magis carbones aut gipſum quæ panes vſtulatum qui eſt culeus et notabiliter exccipens ſpeciei humane p[er]ſuet aut quæ n[on] ſeppetant in differenter oſa exccipiantia equalis incensio[di] potente ſibi cognita equaliter n[on] p[o]uenit niſi ex qua c[ad]a p[pe]petate currente inter vn[u] strarium et non alterum: hic aſt appetitus 13 poſſit accid[em] in diuſiudis ſpeciei h[ui]sane vtrinſq[us] ſe. ſuus pp multiplices variis et 2 in ſueta humori corrupt[us] diſpoſit[i]o[n]s in ſtoſi ipſo[rum] reperis et cibis et ipſo[rum] corup[ti]tus: nec non er c[ad]is corpo[re]s accid[em] potéſtibus frequétius tri accidit p[er]gnatib[em] 3 ſe co[do]t tertio méſe pp reſtétioné méſtruor et ipſo[rum] coruptor ſt[ó] co[li]cationé. In p[ro]nó n[á]q[us] méſe retéta p[ro]t paucæ: n[on] ad modu[rum] corrupta 15 ſupra tertú plura[m] eo[]z cédut i nutrimé t[u] ſeuus ſetu iaz magnificato quare n[on] ſua ſupfluít vt n[ó]t co[li]cée tur[í]zimo ap[o] 4 h[ui]s appetit corupt[us] plus accidit in eis q[ui] ipſi? deſstructio. Signa fatis nota ſut et h[ui]us corup[ens] appetitú co gnofat[em] ex odore colore eructuat[em] et ſilib[em]. Pronosti ca h[ui]s appetitus apud Auic. noſi al[iqui] piculúq[us] p[ot]e[em] ſignu[em] et c[á]pi coluſa[per] egritudinu[em] et noſi al[iqui] discrimé. I. ofa diſtinguit en i p[ro]ipſu p[re]gná[m]a n[ó] p[re]gná[m]ate. Sc[on] h[ui]s appetitus ſin pl[im] cura[m] n[ifi] ſit a p[ri]ncipis gnationis ſctus. Aliq[ui]n tri est cura difficulti[que] q[ui] n[ifi] longo tempore p[rae]ſicat.

Lura

huius est Quatuor res p[re]cedentes in cura p[ra]ſtratio n[is] appetitus. Prima remouet c[as]. Sc[on] os n[to]

mach[í]mo totum ſt[om] rectificat. Tertia curat accidéna. Quar ta ordinat regimen. Pro prima intétione c[u]andi ſunt h[ui]ores ſcorupti vomitu aut feciſtu. A[omit]tam est p[ra]mptio: via natu ſciantur et ſit facilis ad vomit[i]us ad perficiens est ſit vomi[t]ius de quibus ſepe dictum est. Ilem cum solutionibus itegra tis er ſuis min[or]atiuſis diſeſtiviis et eradicatiuſis. Digestia aut oppenatur humori corrupto tam ſm qualitates primas quæ ſe cundas: ſm plurimú[m] enim h[ui]ores h[ui]usmodi ſunt frigidi p[er]terea digestiva debent esse calida ac frequenter ſunt groſſi et vi ſcoti et digestiva debent esse incidenti et ſubtiliantia ſic ori mel. I.compositum et ſquiliticum: et quandoq[us] ſunt subtiles fluri biles et digerentia debent esse exccicantia abſo[ſ] incſione et ſubtiliatione ſicut mel ro. Et appetitus corriptionis indicant qualia de bét effe digerentia: debent eni effe c[o]ſormia appetitui ſtomach[í] cum ipſe appétant ſtraria diſpoſitioni p[ter]ternáli ſie. Solutia autem ſint propria contra humore peccantem. Et polypodijs est proprii in appetitu luti et in p[re]gnantib[em]. Et hier apicra obi net principatu taz in humoribus groſſi qu[æ] subſublibos inuſea, tis au[n]tibibitis cu[i]viis doſis. ſi. i. pilule eti[as] ſic aleſangine et ſto matice et electuarium de alchaf. de ſcriptiune A[he]b é prop[ri]um et conceditur p[re]gnantibus. Et myrobalani conſoſtant ſtomach[í] do[mi]s et c[ir]ca. i. drachmas et c[ir]ca melissas pluribus d[he]b é h[ui]bita q[ui]ſitas quinq[us] 3. aut pluríi lauat et mudiſcat ſtomach[í] et inteliina a ſuperfluitatibus in eis contentis ſi[er] aqua therma rúi bibita ſicut aque porțete. Debenet etiam humores dueriſt ſic dictum ſuit in capitulo precedenti. Et de bonis aurilis in cura tionei eis est vt accipiatur res que appetitur ſicut luti et miſcea tur cum quibufam vomit[i]uis ſicut ſunt p[ing]uq[ines] rancide oleaginea. Et qu[ad]a proprietate vomit[i]us puocantia ſic ſuccus raphani aut. 3. i. h[elle]bori aut p[u]ntes in liquore in quo eſt res q[ui] appetitur diſsoluta infundatur taliter vt euomatis ſic enim deſie tur aut auferetur appetitúr ille: et hoc modo facimus abbozre v[n]inum illos qui libenter vibunt et inebriantur multum ſunſt dendo h[elle]borum in vino taliter vt euomant. Sc[on] a [nt]entio p[rae]ſicitur cum corrigentib[em] dyſerſam ſtomach[í] et ipſum conſorit tantibus et quibus est aromaticus ro. de ſcriptione gabrielis. Ilem diſcinanom[ú]m et alique triffere ſunt ad b[anc] intentionem amigdale amare vinu[] ponticum coctum v[no]q[us] ad mediétates de quo bibatur in mane per hebdomodá vnam. ſi. i. drachmas et c[ir]ca melissas pluribus d[he]b é h[ui]bita q[ui]ſitas quinq[us] 3. aut pluríi lauat et mudiſcat ſtomach[í] et inteliina a ſuperfluitatibus in eis contentis ſi[er] aqua therma rúi bibita ſicut aque porțete. Debenet etiam humores dueriſt ſic dictum ſuit in capitulo precedenti. Et de bonis aurilis in cura tionei eis est vt accipiatur res que appetitur ſicut luti et miſcea tur cum quibufam vomit[i]uis ſicut ſunt p[ing]uq[ines] rancide oleaginea. Et qu[ad]a proprietate vomit[i]us puocantia ſic ſuccus raphani aut. 3. i. h[elle]bori aut p[u]ntes in liquore in quo eſt res q[ui] appetitur diſsoluta infundatur taliter vt euomatis ſic enim deſie tur aut auferetur appetitúr ille: et hoc modo facimus abbozre v[n]inum illos qui libenter vibunt et inebriantur multum ſunſt dendo h[elle]borum in vino taliter vt euomant. Sc[on] a [nt]entio p[rae]ſicitur cum corrigentib[em] dyſerſam ſtomach[í] et ipſum conſorit tantibus et quibus est aromaticus ro. de ſcriptione gabrielis. Ilem diſcinanom[ú]m et alique triffere ſunt ad b[anc] intentionem amigdale amare vinu[] ponticum coctum v[no]q[us] ad mediétates de quo bibatur in mane per hebdomodá vnam. ſi. i. drachmas et c[ir]ca melissas pluribus d[he]b é h[ui]bita q[ui]ſitas quinq[us] 3. aut pluríi lauat et mudiſcat ſtomach[í] et inteliina a ſuperfluitatibus in eis contentis ſi[er] aqua therma rúi bibita ſicut aque porțete. Debenet etiam humores dueriſt ſic dictum ſuit in capitulo precedenti. Et de bonis aurilis in cura tionei eis est vt accipiatur res que appetitur ſicut luti et miſea tur cum quibufam vomit[i]uis ſicut ſunt p[ing]uq[ines] rancide oleaginea. Et qu[ad]a proprietate vomit[i]us puocantia ſic ſuccus raphani aut. 3. i. h[elle]bori aut p[u]ntes in liquore in quo eſt res q[ui] appetitur diſsoluta infundatur taliter vt euomatis ſic enim deſie tur aut auferetur appetitúr ille: et hoc modo facimus abbozre v[n]inum illos qui libenter vibunt et inebriantur multum ſunſt dendo h[elle]borum in vino taliter vt euomant. Sc[on] a [nt]entio p[rae]ſicitur cum corrigentib[em] dyſerſam ſtomach[í] et ipſum conſorit tantibus et quibus est aromaticus ro. de ſcriptione gabrielis. Ilem diſcinanom[ú]m et alique triffere ſunt ad b[anc] intentionem amigdale amare vinu[] ponticum coctum v[no]q[us] ad mediétates de quo bibatur in mane per hebdomodá vnam. ſi. i. drachmas et c[ir]ca melissas pluribus d[he]b é h[ui]bita q[ui]ſitas quinq[us] 3. aut pluríi lauat et mudiſcat ſtomach[í] et inteliina a ſuperfluitatibus in eis contentis ſi[er] aqua therma rúi bibita ſicut aque porțete. Debenet etiam humores dueriſt ſic dictum ſuit in capitulo precedente. Regimé ſer reru[] declinet in co[li]trariuſis dyſerſatie cauend[us] ab ab eurre corrupto c[ib]i c[u]uenet[et]is ſut pulli colúbarú affati farina amídi in iure carniu[]s laudabiliu[em] c[u] sale condita ſuctio ſalfor[] vinu[] ponticú. Et apud Auic. in ſa menſa v[n]ime ameos é valde mirabile et ſimiliter amigdales amarí[es] p[rae]ſis ca paſſulio grifomilie caſtan[ei]es et inter o[ſ]e herba[]a rúta é p[rae]ſtantiffíma et inter o[ſ]e ſp[es] p[er] p[ir]síſiber et reliquí[us] regimen ſit ſt[ar]ium dyſerſatie et h[ui]ori corrupto et p[er]cure ſummoperere vt bona fiat digestio.

## De appetitu canino.

Appetitus caninus 13 apud quodſus ſub appetitu corupto reponatur c[us] non conveniat alciu[] inuidio[n]o de ſpecie h[ui]a nálliter diſpoſito: o[n]mo vi[] tráſcendere nam humanam et ſequi naturam canum vel lupo[nu]s a quibus non ſupſit vende apud iſto[n]o n[ó] est inconueni[]o e[rid]em appetitúr ledi corupte et diminut[em] p[re]intensione. At[im] uita diſ finutione appetitúr corupti ſup[er]t[em] p[er] me dat[em] conformé mé[m]t. 2. n[ó] est appetitúr caninuſe ſub corupto appetitu poné[]d[em] o[n]mo ſub appetitu diminut[em] leſo p[int]ensioné n[í]ſi ſorte appetitú corupt[em] modu[] tráſcendé[n]t in appetido res diſconueni[]os p[er]ſiſ[]ane poſt

9 iiiij

De appetitu canino.

quarù fruentione nò latiatune enim idè effet appetitus canin?  
comupt? 13 h5 distinctas rónes. Et aut appetitus canin? appe  
que intels? et pluris 13q posuit digeri? et poft ei fruentio nò sataut  
hic appetitus est dupler qda q fegtur caufas quasi nàles aut  
neutrales sic appetit? multu vigilantiu? et 13q famè mìto pore  
pore ppeffus sunt 2 supflue se exercitantiu? 2 balnearorum flue in  
balneis calidis reſuentibus flue in aquis frigidis calorem in  
trinſecu p antipithiſch forſtificab? 2 iter agentiu p nùes 2 acſis  
Jéte convalescentiu a longis egritudinibus q areſecerut corp?  
Jiem eúonà nà vel ab arte, et er hoc genere è appetit? ſequens  
caliditate forntè in ore ſto: ſue ſiue innec intrinſeca ſue extrinſe,  
ca ab aere q caliditas nò ſit debilitàs nec inflamans 13 faciens  
id q6 facit fuctio venar meſaraicar attribuédo in virtute epati?  
ad que ſegi frigiditas pp reſolutione hùidi subſtituè et er hoc  
genere est caliditas exiro in totu ſit ſtalis 2 notabiliti reſolués  
Si vò ita caliditas eét pternalis cauſa fame ptermodù reſol  
undo tic appetitus eét pternalis, et ſub hoc pternali reponit  
ille q ſegi debilitate 2 pétiue cibi pp qué corpus nò nutrif, et ſub  
hoc pternali reponit q ſegi catarru deſcedéte ad ſlòm q nò ibi  
bitur in ore Kòi 2r et reſpet ſlo: 13 ſolus ſolur inſidat frigiditate et  
citante fame, et ſi catarrus ite eét póte? vel acetoſus adhuc ma  
gis excitatet famez, et ſub hoc appetit pternali ſphendit ille q  
ſegi ſuctione humiditatis eibat culemb? aut qnì ſtumulado  
faciuip aſz ſcendere vt exeat ſicut in lienteria: Aua pp corp?  
non nutrif vii neceſsariuſ est ſeg famez: p[.]cipe vii nò ascendant  
ad ſlòm turbátes 2 porgentes os ſto: ita puio centem naueſum  
bi tì vermes aliqi corzumpunt appetituz ſua mala ſtituate po  
tiù occulta 13q manifeſta q pp 1m dueros ipſor effectus? 2 ap  
plicationes aliqi minutiuimo deſtruít appetitù aliq auget ali  
qnì corúpùr appetitù, Et ſub hoc genere ſphédit ſequés p[.]k  
phà acetoſu in ſto g[.]ſellum: aut aliude deuatiu aut meliáz acre aut  
poſticà a ſplene ad ore ſto: durauiat: 13z forze hic appetit? niu ni  
dù excederet ſub naturali: aut quasi nàli zp[.]hebi d[.]oſset, d[.]ucut  
eni hi hùores frequèter ad appetitù caninu q[.]uonep[.]t v[.]ſoſi  
tatè ab ore ſto: cnius p[.]ritia ip[.]dedit appetit. Se 13q coruſat  
os ſto: q corzugatio ſuſcuit appetitù, Zertio q[.]r inſpitali vniut  
2 forſtificant vilos lògitudinales q[.]b[.]t attractio, frigus 13q inte  
ſum aeris corzugado 2 inſpitalando vilos lògitudinales p[.]ſte  
eá huius appetitus ſic accidit iter ageúb paquas 2 p niues: 13  
ſoſtificando caloè intrinſecu p antipithiſem hoc poſſut accidè  
sic ab initio victi ſuit. Et in ſuma q[.]h[.]e cae fuerit nàles 2 ac  
les faciut appetitù caninu näle aut q[.]sì näle. Si vero multu p[.]ie  
ternàles faciut ipſu egritudinale, 13 h[.]ic appetitus 2 oes cæ eius  
nò abſolutur ab aliq p[.]ternalitate. Et er bis manifeſtui ſi p[.]ſes  
2 cæ appetitù canini. Signa appetitus caninu cognofeit q[.]  
è intenſus. Et hi h[.]o ei ſequir è neceſſariu iuxta Ralſi 13 cibù egre  
4 indigenſi p[.]er ſupibus aut iſerim plus eni[.]urta ſcriptiones  
[.]uperi? datà appetit q[.]b[.]t poſſit digeri. Cæ át p[.]mituie, 2 v[.]iglie et  
eruivi balneatio frigiditas aeris aut ſupflua ei? caliditas reſol  
ués longa fames 2 ſiles cognofuncq 2 cù adſut h[.]ic p[.]cfeerit  
1m p[.]lm ſequur h[.]ic appetitus caninu: Et q[.]r nò adſut alie cæ  
a quib[.]t poſſit p[.]ède. Cæ autez 2 còtàta a toto ſic in cùnaleſcè-  
tibus ex lògis egritudinibus ſoluti 2 arcaractes, Et s[.]c ex caliditate forzi ta,  
etu p[.]cepta cù coloze rubeo aut tèdère i sytrinratè: 2 roboze cor-  
poſis: ſi caliditas illa fuerit nàlis, ſi vò fuerit p[.]ternalis erit moz  
dacior debito cù debilitate corporis 2 impfectòe opationu. Si,  
gna tì zp[.]plexòis poſita ſt ſcò p[.]mi ad q[.] recurre, 32 vero ex p[.]cef  
h[.]de cùuationu Spontanea[.] aut artificialiu. Et c[.]us q[.]b[.]t oib[.]ca  
p[.]termodù reſoluſtibus 1m p[.]lm v[.]eter è ſlupticus: q[.]r nà retinet  
ſeces vt exſucet q[.]cqd p[.]lòr 13 aliq[.]n actuali flux? poſſet eè cauſa  
appetitù canini. Latarri aut cognofuncu er dictis ſupibus in ca  
plutulo, p[.]: 2 q[.]p[.]u fluit 1m p[.]lò 13 nò ſolù ad ſlòm imo: et ad pulmo  
ne: v[.]e[.]p[.]er exiſto ip[.]os raro eè in cà cù magis ſint ap[.]p[.]et appetituz  
destruere q[.]b[.]t intendè. Signa vermiu ponen[.]fra. Signa át cæ  
rúz q[.]b[.]t ſunt p[.]: p[.]: 2r o[.].stòi ſumitur hoc mò caliditas ſupflua oris  
ſto: 13 p[.]z[.]p[.]hedif et ſi t[.].uz c[.].u ſolù e[.]icett hùdi ſubſtanſicu: 13 et

roridù et vèter ſlupticus et ſtine acetoſotatez rugitu et ſillb'
frigiditate significantib? Et etària signa ſút dñantia, et fi he di
ſpoſitos fuerit nàles appetit filia: fi vero p[.]ternàles etària: 13
hùor acetoſus 1st cònogitici er eructuòſe ſapòre odoteyomi
tu redolentib? ſapòre acetoſu q[.]p h[.]o nò appetit aqua: neq[.]s reſ
frigidas, et fi eſt p[.]hà color lingue eſt albus 2 1putu albu: aceto
ſum 2 color: faciei albus; et ſilia q[.]p ſút p[.]hàlatis, et fi e[.]mella
color lingue eſt ſuſeus 2 ſapez in ore reſpresentàs cù acredite 8ci
nat ad p[.]oicitate, et forze adſunt numocumu ſplenti 2 ſingua ei,
q est er debilitate contéure 1st 2 in corpe ſut egriffio ſeſtina ci
et indigesti. Et ſi adſut debilitas ſi tétie alioru mébròz ad ſutu flu
rus alioru generu 2 forſatte puenitur ad ſanguinoleiæ eſtionè
et ad eadeque que e[.]fuit lotura carnis 1m p[.]lm tìu his fluxib? dum
acte ſunt coniugunt deictio appetit.

Pronofica.

Prinúz appetitú caninú p[.]dicit ad bolísmu facit eni vt multus cibus fu-

maq qui ſuptus nò p[.]ot digeri: q[.]fi e[.]necefſariu iuxta Ralſi ip[.]fu
indigenſi egredi vomitu aut ſeceluq 2 multas hùiditates p[.]ter-
nàles in ſto conget 2 corpus nò nutriri q[.]p ſequur bolísmus
q[.]t e[.]mefus mébròz cum ſatietaſe ſto: 13 p[.]ot ad ſubet pp[.]u
itutudinè vapòp p[.]hàlico[.]z caput repletiuq qui e[.]leuank ab humi
ditatibus p[.]hàlicis in ſto còſeſtis. Et er eadeq cá p[.]ot ducè ad
p[.].orvam p[.].orvam e[.].leuank ad caput in hùiditate p[.].hàlicas
condenſatis 2 ſacientib? apà letargicuq 2 eti q[.]r corpus nò debi
te nutrif vii exccitaru 2 areſit. 1m h[.]ic appetitus caninu 1m plu
rimum curat. Almanopt.

Am aliquis famez affidue patitur et cibus
poſt ſmeſtionè aco grauat vt aut vomere
aut per inſeriorè regionem ipſo[.]z eicere co
gatur rizi dandum e[.]i quod cù coquitur er
liquore qui fluit ab agno q[.]i ſun in ſaſtatur impingua-
tur 2 cauda 2 ei ſimilia necnon en ex oi cibo qui vnctuo-
sus eſt. Et v[.]inum vetus puru dandum de quo q[.]tum
poterit bibat, Deinde ciſpienduſ est ei vt euomat et
hoc regimen ſeruandu 2 est donec sanetur. Quod
ut nec cib? eu grauat nec ip[.]fu euomit nec per ſeceluſi
erpellit carnes vaccine ſunt dande 2 frumetu coctus
vt puls et rizi cum lacte 2 aquam frigidas in potu flu
mat 2 in aere frigidu moetur. Hac aut egritudine la
bozanes nib[.]il acetoſu 2 ſlupitiu nec acutu comectat 13
dulcibus 2 vnctuſosis ſolu vtatur. Jo.ar.

Biwiditur hoc captim in p[.]tes duas. In prima p[.]te determinat
de appetitu canino pendente a cá frigida. In ſceda de appetitu
canino a cá calida. p[.]a ibi. Qued. et neq[.]s cibù. Prima in dua
[.]p[.].lmo ponit ſigna eius ho curà. p[.].a ibi. R[.].izi est ei v[.].adù. Aue
dicit in prima p[.]te nota ſut p[.].er ſupraſcriptus. In p[.].a p[.].e curat ap
petitiu caninu e[.]nch[.].ibenduto r[.].i p[.].lpinguatu cù p[.].ingudine cadède
er agno duz aſſat erχebit carnes valde p[.].igues ſicut carnes e[.
ſintes in caudis agno q[.]b[.].ec h[.].i valde p[.].ingues hec eniz e[.]
p[.].ingue 2 filr oleaginea d[.].ufruittu appetitù: poſtea dat vinu vetus
in magnu quaſtante: co[.].zigit eni malam q[.].neq[.].s frigida poſtea in
bet vomitu puocari vt h[.]uor acetoſus in ſto exiſtens educatur 2
hoc multotés 13 ſieri donec sanef n[.].o n[.].i debet euomere oem ci
bum q[.].sic n[.].o nutriet: Sed exempli gratia comedat 2 bibat co
p[.].ioſe in p[.].zario ex his que dicta ſut aut ſimilibus poſtea euo-
mat. 135 i cenis er bis vnctuſosis p[.].e comedat 2 vinu vetus bi
bat inoderata quaſtante 2 illud retireat: Et hoc pluribus dieb'
faciendu est donec sanef. In p[.].a parte curans appetitù caninuq
a cá calida dicit q[.]p ib[.].e n[.].o grauat nec per v[.].omitu aut ſecel-
fum emuttat. Et q[.]bus signiſica caloè n[.].eſse forſte 2 bene di
gerentè 13 ſupflue resoluèdanda ſunt ea que ſut difficilis d[.].igo-
nu 2 solidi 2 viſcosi nutrimenti ne facile reſoluant 2 c[.].u hoc ad
frigidu deſclantinatia 2 t[.].p[.].ur q[.].supflue calida ſicut est frumentu
coctum vt puls optie coctum: Est eni p[.].ap viſitas a p[.].tameto ver
ſus calidu ip[.].atu in paſſuſi 2 ip[.].um eliſtatur ſic h[.].ic p[.].capitur est
apud Aui.tarde deſigitionis inflatu plurimi nutrimenti ſup oia

Biwiditur hoc captim in p[.]tes duas. In prima p[.]te determinat de appetitu canino pendente a cá frigida. In ſceda de appetitu canino a cá calida. p[.]a ibi. Qued. et neq[.]s cibù. Prima in dua [p.].lmo ponit ſigna eius ho curà. p[.].a ibi. R[.].izi est ei v[.].adù. Aue dicit in prima p[.]te nota ſut p[.].er ſupraſcriptus. In p[.].a p[.].e curat ap petitiu caninu e[.]nch[.].ibenduto r[.].i p[.].lpinguatu cù p[.].ingudine cadède et agno duz aſſat erχebit carnes valde p[.].igues ſicut carnes e[.]ſintes in caudis agno q[.]b[.].ec h[.].i valde p[.].ingues hec eniz e[.]p[.].ingue 2 filr oleaginea d[.].ufruittu appetitù: poſtea dat vinu vetus in magnu quaſtante: co[.].zigit eni malam q[.].neq[.].s frigida poſtea in bet vomitu puocari vt h[.]uor acetoſus in ſto exiſtens educatur 2 hoc multotés 13 ſieri donec sanef n[.].o n[.].i debet euomere oem ci b[.].um q[.].sic n[.].o nutriet: Sed exempli gratia comedat 2 bibat co p[.].ioſe in p[.].zario ex his que dicta ſut aut ſimilibus poſtea euo- mat. 135 i cenis er bis vnctuſosis p[.].e comedat 2 vinu vetus bi bat inoderata quaſtante 2 illud retireat: Et hoc pluribus dieb' faciendu est donec sanef. In p[.].a parte curans appetitù caninuq a cá calida dicit q[.]p ib[.].e n[.].o grauat nec per v[.].omitu aut ſecel- fum emuttat. Et q[.]bus signiſica caloè n[.].e ſelle forſte 2 bene di gerentè 13 ſupflue resoluèdanda ſunt ea que ſut difficilis d[.].igo n[.].u 2 solidi 2 viſcosi nutrimenti ne facile reſoluant ne c[.].u hoc ad frigidu deſclantinatia 2 t[.].p[.].ur q[.].supflue calida ſicut est frumentu coctum vt puls optie coctum: Est eni p[.].ap viſitas a p[.].tameto ver ſus calidu ip[.].atu in paſſuſi 2 ip[.].um eliſtatur ſic h[.].ic p[.].capitur est apud Aui.tarde deſigitionis inflatu plurimi nutrimenti ſup oia

["De fini.", "quas causas dīscurre que pnt elici ex caplo dstructioſis aut di-\nminutione e appetit? et ex hoc caplo appetitus canini. Signa cu\ninſuncus cæ patent ex ſupraſcriptis in dictis capl. Signa nã\nná inanitione mebrot ſumuf in macie et ſplexóle calida resolue\nte q. ſilibus. Sed signa cap dstructioſis aut diminutionis appetit\nus poſita ſunt in caplo pprto.", "Pronofica", "boliſmus q.55 ducit ad syncopis t. pp.\ncorpoſis inanitione t. pp. nocumetú\nors t.50 cu coz copatitur. Scöß 13 bolſmus ſm plin curd. t.5\nlongo tpe ſpeuerit in plin ducit ad interitùs fine cæ valde\nmanifecta. Cura exigit quatuor: intentoſe. ſ. remotioné cæ v\ncauſat tam dstructioſis appetitus t.50 inanitos alioj mem\nbrop. Quæ cæ qualiter debeat remoueri patet er dictis in ſu-\nſcriptis duobus capl. ſ.in caplo dstructioſis appetitus t. i\ncaplo appetitus canini. Scöa eſt appetitus excitiato et oris t.50\np. ſoſtato q. q.1r debeat 3pleri manifestu e cæ dictis in cura appe-\ntitus caſini. Et inter cetera in lapſu caſo adminitret odorifera ſi\ncut cydonia poma odorifera arancia limones t. q.1r ut ipſus t.\nc. 5pebus odoriferio corzadri 3pariar roſe flores labru-\nſce canfora t. ſilla t. in lapſu frigido garioſili cinamomu yinum\nodoriferis t. mica panis affata et alpfa garioſilis et ſilibus aro\nmaticis aut c. ſortellis 5 ſcent. i. pano bſcocto iſu in vino op-\ntio 2 comeſto erterius et t.60 applicata. Ad hoc cœrútut que ſunt\nſtiptica aromatica t. p. p. cæpitate appetitū excitantia declinantia ad\n3trariu lapsus que poſita ſunt ſunt in capto dstructioſis ap-\npetitue. Pro toteria intotcê corzigeda e ſyncopia aſpendo. ſa-\nci c. e cua frigida 7 ponendo ſub naribus odorifera et nô fine\ndo ipſos dozire 7 excitando ipſos a. p. ſandipundate ſyncopis c.1\nligaturis evulſionib 6 aliquor pilor aut aliquo alio mò leuè do\nlo. 5. 5. 5. 5. 5. 5. 5. 5. 5. 5.

De liti.

iiº

mâ cognoscitur per ea que sepe dicta fuit in fecundibus caplîs
p[ron]onica primum qui aggregant in egritudinibus acutis sitis
vemeremæ: z siccatae vebemæs est malu valde. Scet si sitis de
bue regatur in plurimù curatur aut tépatur. Cura sitis exigit
quinque interea. Prima remouet causas sitis. Sed a sedat huc
Zertio postat stom. Quarta corrigit accidentia. Quinto ordi-
nat debite regimè ser reru. Si ergo cae fuerint primitius sicut er
estiusus vinum potens aq falso cibi salfi aut acuti res grosse et vi
scole et sitia remouea et inducax regimè pratiuri. Et res comete
aut ibide in h[us] exilètes vomiti et fecessu educat c[ui] aq tepida
fupta in notabili quatitate: deinde remoueaf dyscrafia p causas
pmittuas ipreffa c[ui] pratijs interius et interius applicitus q[ui]pt
et e[man]eaft ex sepe dictus: 53 magis et statz diçedis. Similis
fi supluftus ſoni aut vigilke fuerit in cāminia locutio et exercitui
et accidentia ai remoueaf et inducax regimè pratiuri. Si vero p[er]
deat a moru venenoſo[rum] aut sumptöe e[rum] fupta educantur vo
mitu aut fecessu aut vtris[que] festinater et frangat ipso[rum] audacia
et veneno fitas et dentur besoartica p[er]a et ſir refitatur moru
ipso[rum] exurbando venenù e[ui]t. p[er]hibendo ipſu infecit[ui] cum
defenſuisu supra locu]s applicitus et intendat [fortat]i mébros
nobili: et ad remotiones dyscrafie ſibi ipreſſe c[ui] pratijs habet
p[er]p[pet]atem ad illud que ſup q[ui]to et febri [ut]que in febri [ut]que
Almanforis pergreda ſunt si vò ſit p[er]coitate a toto ſicuit in febri [ut]que
cura febru]i fecq q[ui] 03 et vanditus est potus in principijs porſi
no: et exerabationu] quatu[que] e[ui]t poſtulio: fed h[uius] ſitu mitiganda est
alijs ingenijs de quib[ui]n infra ſir in crili vitandus è multus po
pus te nã ipeditat: imo ſinat opari et aduquet k[ui] 03 q[ui] 03, ſir in ſiti
p[er]coitatem a mébros p[ot]icularibus attendat correcioni] disponi
mébros coicantis et ſitis mitiget remedij[is] o[p]or]tions de gbus in
fra. sed fi fuerit per coitatez a pulmòe et mébros p[ot]icalibus cum
supſuie calefiant aut excicant intedaf ipso[rum] inſtrigidatione cu[n]i
p[er]ſtratoſe aeris notabiliter frigid[em] et in hoc caſu miltu]s ſerunt
renta in ore et q[ui] labunk deculantia notabiliter ad frigidum et h[ui]
midu: Et aqua frigida lambendo fupta. et ſi fuerit p[er]p[pet]atem
in or[ato]i pp malà p[er]lexionez calida]z aut ficea in ore stóri cozi
gatur cu[n]i pratijs, et ſi fuerit mă educaſ vomitu et fecessu fin q[ui]
03. Aunc vero iuxta fecb[us] intentione q[ui] est ſitu ſedatione. memo
rabo octo modos ſedandi ſitis quibus p[er]cedentu]s è nunc cum
vno nunc cu[que] alterus in pluribus ſimul k[ui] 03 p[er]diferitate caufap sitis:
Primum modus è c[ui] his to olfacim[us] at super gbus anhe
lamus sicut odoando poma pira cydonia roſas violas flores
nauferis ſolia ſalicis et ſilia aut anbelando ſup aq frigidiflima;
que modus marie confert in ſiti ſequente ſupluſis caſeſatione
cerebi: et membroz p[er]ſualiz. Scetus modus è per retenta in
ore sicut frutu]s angurie cucumeris melonis cucurbite prunari
arceci citri p[er]i k[ui] 03 q[ui]s p[er]ſu inſiui in aqua frigidiflima
et sepe iterata. Item zuccarú candi crustallu] et lquiritia et h[ic]mo
dus marie valet in ſiti ſequenti caleſactione aut excicatione me[n]
ci[que] pulmonis aut mébros p[er]ſualizum. Tertius modus è
p[er]coluſione]z gargarilmata c[ui] aqua frigida ſola aut cui admí
ſum fit aliquid vini granator aut aceti aut ſucci citri aut arceci
et ſitius de his que bibunt p[er]fedate ſitu et h[ic] marie valet in ſi
ſi ſequere diſpones capitis marie q[ui] colluendo aut gargariza[;
do facimus liquore]z ascendere ad ſuplora verſus colato[rum]. Si
milleri i ſiti ſequente diſpones meri c[ane] pulmonis et p[er]ſualin
Quartus modus è epithimata aut vnctiones frigidas circa gu
lam collum i ſpondiles v[os]q[ui] ad ix. et malu granatu] c[ui] lacte aq
dendiue acetoſe nenufaris luctace q[ui] aligd aceti p[er] admiseri
ad penetrádui aut oleſi violaceo nanuſario c[ui] paucio cere et ace
ti et h[ic] modus valet in ſiti merito cuiu ſeuq[ui] membru]s contungéi
tis cuius regio vngik aut epithimat[ia q[ui] p[er] tingere merito e[pa
tio renu]z et alioru]z e[rum] in ſu[n]itio aut epithimátio ſerſent. S[ir]
in ſiti p[er]p[pet]atem in ore stóli. Quaitus modus è c[ui] ſono ſoniti
cando bigónez t[em] p[er]elus debilitatez accidit ſitis fir[b]eando
meri iuxta aphorizmu]z ſuperius et allegat. Síl[ite] vigiliæ alii[que] ſe
dant ſitis reſolu[do]vapoſes q[ui] in ſomno accentant. S[ext]i]no
dus est c[ui] bibitis que in mala p[er]ſone calida et ſicca fine mă de
bent eſſe frigida actu et potentiá. Sed ybi adſit materia ch[lica]
aut falſa aut alterius gen]eròs potu]s p[er]ueniut actu calida: et p[pe

vbi mă fit imbibita aut vifcata de lauiu]t abiciant materiam
a ſupſicie oris stomachi sicut aqua calida simpler aut dectocito
nis hordei aut ligríte aut paſſularu]z nec obſtat q[ui] dicitur tertio
regimini acutum q[ui] aqua calida inflamat et in choleras conver
titur. Similiter pruma quarti de cura febru]z p[er]ſtientiui]z aqua
in paucæ quantitate excitat caliditatem: intelligitur q[ui] non èt an
ta vt poſſit h[ui]ores a stomachi ſupſicie abluere aut ad intellectu
Auct. quando q[ui] sequenter et paulatim exhibita tota convertitur
in vapores corpos inflamantes propter vebementiam caloris
febrivils non est eni extinctiu]z tanto calori] p[er]portionat[us]. fed ybi
ſufficit h[ui]ores a stomachi ſupſicie abluere est conveniens. Alq
vero frigida forte noceret humores p[ing]eſdo et amplius cos
circa ſupſiciem stomachi inſuſcando: potus aut convenientes
p[er]ter ſupraſcriptos qui alii]q[ui] ſut exibévi actu calidi aliquado
frigid[em] ſunt infra scripti. Aquæ hordei cum ſuleb violacco aut tu
leb ro. Item aquæ coacta mita c[ui] zuccaro et vino granator dul-
cium in materia frigida vel muſo[rum] aut acetoſorùs in materia
ciada. Similiter mucilagine]s feminis cydonior vel p[er]ſilu]q[ui] aq
hordei et zuccaro ybi] non timeretur ventris lubicitas. ſir ſucc
fructu]z acetoſo: q[ui] sicut acetoſitas limonu]z citri aranciu]z pomor
pirouz p[un]o]u]z marafarú extremitates vitis soli aut bibiti c[ui]
zuccaro et tamarindi ſunt p[er]ſi]q[ui] ad hoc et refiſentes feruſi ma
terie cholericæ et ſanguinu]z et debite dulco]zati c[ui] zuccaro no ſu
p[er]ſacuit dentes. Et tuleb facti cu[n]i buiuſmodi acetoſio optime
ueniut. Et a ſide digno habuit et expertus h[ui]us aquæ frigida]z c[ui]
acqua]z quantitate aceti guſtui fumet]us proportionata è optimu]
tis extinctiu]z. Heru d[u]erif potus eligant inm diuſeritate măc.
In mă ph[atica] mel ro. orymel simpler firupus acetoſus ſim-
plex, in colerica ory[sachara firupus acetoſus firupus de aceto
ſitate citri limonis aranci diap[ur]nus simpler firupus violaceu]
Et robub er supraſcriptis magis extingut h[ui]us ſicuit de berberis
de acerba de citro de limóibus de ſumach de pomis de pisar et
ſimilibus que c[ui] aquæ zuccarata p[ri]t exhiberi et alii]q[ui] exhibem]
aquæ subflimatas ſic enduiue acetoſe rosarú]z et ſimuli]q[ui] debent
eſſe sublimate ad vapórez aque fine ad balneu]z marie et nort in
ignes ſicuit coiter fit. Prime eni ſunt p[er]ſtates habétes odóre
v[ini]num reru]s que ſublimantur. Secunde vero habétes odóre
aduſionibus ſive decinantes ad ſumofu]z ſunt p[er]ſati iuam]nemati]
ſignu]z quia n[ò]s ſeru[n]t odóre p[er]ſo]riu]z que diſillant et que e[ri]bú
tur er rebus frigidis minus inſtrigidat q[ui] debent et q[ui] ex calidis
magis caleſaciut q[ui]z debent et c[ui] hoc null[em] ſeru[n]t odórem v[ini]
p[er]p[pet]ates reru]s a gbus p[er]diffillationé e[ri]buntur. Et ſuo malo
odóre et ſapo]re diſplicent facientes egros renuente]s v[ui]s earu]z et
ſic p[er]p[iciunt. Leteris enim parib[us] magis iuam c[ui]z et medi
cina placés q[ui] diſplicens iuxta aphorismu]. P[ar]z d[eter]o: cib]
Aucta pp medici multu]z debere t[em] e[ri]gillantes vt fierent h[ui]no]s
imo c[ere] medicie k[ui] 03 c[ui] alii]q[ui]z o[pi]rant ilitis ag[ui]s v[iti] no]t v[ini]
t[em] medicinalib[us] fed loco pot? q[ui]g[ui] in h[id]rope colica et ſitibus
in gbus aquæ o[io]z p[er]hibetur et alii]q[ui]z pp dysferiaz]s calida]z non po
terimus vt] vino: his ergo potibus ſitis ſedatui]z alii]q[ui] vtimur
in parua ch[ustate] aut mediocri alii]q[ui]n magna aut vna vice aut
pluribus vicibus non t[em] pp ſit]i]q[ui]z q[ui]s cauſa ſicuit in gbus
caufone terciana c[ot]inua finoca febre p[er]ſituali]z in gbus de aq
aut alio potu inſtrigidante exhibetur quatu[que] bibere poſſut, et h[ic]
móus marie valet in exticti]e ſitis p[er]p[pet]iatem in ore stóli et p[er]
cotate] a toto et a mébros qu[or]p dyscrafijo]s os stóli p[er]modum
calefit et ericæt et ſi p[er]deat a cauſis p[imitu]s de gbus ſupra.
Septimus modus è tupeſaciendo alii]q[ui] ſennum oris stóli c[ui]
itene frigidis acu]z et poténa sicut c[ui] ſuprime electuari]z in gbus
ſit virtu]s inſelis lactuce et p[pe]nigre papaueris albi et nigri man
drago]es inſu]quam v[os]q[ui] ad opium fed de opio in modiciflima
quantitate et h[ic] modus valet in ſiti a qua]e]q[ui] cauſa p[ungente.
Octauius modus è p[u]ertendo méte] ad alia multu]z tangentia
ita vt ſitis obliuſcatur et h[ic] modus valet in ſiti ab o[mi] cauſi]z
gente ſi parua fit. Tertia] intentio ſelicit conſo]tatio stomachi
p[er]ſicatur cum interius et exterius applicitus p[er]ſo[ra]tarijs diſcra
ſie h[ui]b[ui]z p[er]ſticipitaté moderatá de gbus ſupi]z accidentæ autem
iuxta quartam intentionem corrigan]k[ui] 03 p[er]o]petet. Regimen
vero ſex rerum iuxta quintam declinet in contrarium dyscrafie.

De anathomia epatis.

Abnus Sins Aquilæ

Aucè so: diminutio aut ablatio sitis è signu pessimù et ppè in egritudinib: acutæ causæ ipsi: breuitur purram? P[er]imitive q[ui]de sult fici aer supflue hübiti cibi quosq[ui] supflue humectas tes acti et potentiæ. Somnus nimis pauca inanitio q[ui]s corpo rea et animalis. P[er]còitatem autem a toto sult fuit superflua repletitur humiditati phyltopæz p[ar]icitas repletit[i]o[n]is aut pp gr os sitem et vircoſtitutè humidi aut pp stricturà poror et paucitatem caloris. P[er]còitatè autè a capite est aliquando catarus phla[i]ticus fluens ad os Stomachi. Aliq[i]i nodentù cœbri pp q[ui] supeditur ſentatio oris Stomachi sult aliq[i]i in epilepsia letargica et ſimilibus aliq[i]i paraleſis tertij aut ſexti paris nervorum cere, bi[bi] ſimiliter impedis debiti ſentum oris Stomachi. Ite qu[em]o cunque membrú p[òt] còdicare humiditatiè ſuperflua oris Stomachi p[òt] ſitimi impedire. P[er] effeſtia vero ſunt hübitas ſupflua fi ne mă aut cum mă phylatica ibibita inuiſcata natante in ote ſto machi. Ite quicuiq[ui] lapsa còplexionis potens debiti ſent. ſum oris Stomachi impedire: quom[ò]m aliq[i]i in ſebibus acutis fit tanta aduſtio in ote ſtomachi vt ſentus eius p[hib]ebatur eius ſigna q[ui]ta lingua est nigra et areſecta tamè potum abhorret, quando in egritudinib? incenſu[i]is ſic ſebres eſt calibò et apofemata calida abhorretur potus est malú tam per viam caufe q[ui] abſtinéna a po tu est cauſa a refactionis q[ui] p[er]tiam ſigni: q[ui] ſignificatur deſtructiorum ſentus oris ſtòi aut ſecitatis et calidità in co: factas q[ui] habituatas pp quod non appetit præaria. ſ. frigida et humida. Scorn quandoc[ui]s ad ſunt chemètes cæ caſi: et non ſit eſt ſvalde malú et frequenter pernitiſum. Cura diminutionis aut ablationis ſitio erigit quinſi intentiones proportionales ſup[er]ſcripti in ca. p[er]cedièi. ſ. remotione c[ar]um diminutionis ſitits. Que intentio qualiter deat còpleri patere ex dictis in p[æ]cedent i caplo: intentione prima. Scba excitatio ſitio còplenda octo modis proportionalib: ſup[er]ſcripti in p[æ]cedenti caplo. Con trarioum eni[us eadè] est diſciplina, Cæuendum tamè est ne exerctando ſitum augeamus cauſam diminutionis ſitits. Sicut fi di minutiio ſitio puñeret in aduſtione oris Stomachi. ſ. exerctat, da ſi daremus calida et ſicæmo in hoc caſu et ſimilibus inten dendi eſt caufe: q[ui]suis non ſiat potus violenter exibendus e[que] diminutionis ſitio contrariis. Tertia eſt q[ui] ſpositio ſtòi: còplenda cum pp[ri]s moderata ſlpticitate participantib: et còtra rijs cauſis diminutionis ſitio et ſitiz excitantibus niſi excitantia ſitum augeam [cau]ſam ſitits in hoc enim caſu vt ſup[er]ſa dicti è: eſt e[que] intendendú, Quarta vero. ſ. correcio accidentiú perſicitur ſm ipso[ru]z erigentiam puta corporis ericcatio remoureatur cu potu dyſeracie contrario violenter exibito. Regimen aſt ex feruzs declinent in contrariis caufe et cu[us] hoc inuiet ad excitandú ſitim niſi ſitim excitantia cauſam ameſt in quo caſu intérdi c[ui]e. Apperitus aſt corrupti ad potu: qui ſitits corruptas dici p[òt]sult quando qui appeteret dibere prina ant oleum ant aquas marina[ſ] q[ui]t ad q[ui] rei ſpecies cauſa ſigna pr[on]ofica et curà p[ar]ate p[òt] ex his que dicta ſunt ſup[er]ſu in capitem de apperitus corrupto ad cib[ui].

## Pronoftica

Abozretur potus est malú tam per viam caufe q[ui] abſtinéna a po tu est cauſa a refactionis q[ui] p[er]tiam ſigni: q[ui] ſignificatur deſtructiorum ſentus oris ſtòi aut ſecitatis et calidità in co: factas q[ui] habituatas pp quod non appetit præaria. ſ. frigida et humida. Scorn quandoc[ui]s ad ſunt chemètes cæ caſi: et non ſit eſt ſvalde malú et frequenter pernitiſum. Cura diminutionis aut ablationis ſitio erigit quinſi intentiones proportionales ſup[er]ſcripti in ca. p[er]cedièi. ſ. remotione c[ar]um diminutionis ſitits. Que intentio qualiter deat còpleri patere ex dictis in p[æ]cedent i caplo: intentione prima. Scba excitatio ſitio còplenda octo modis proportionalib: ſup[er]ſcripti in p[æ]cedenti caplo. Con trarioum eni[us eadè] est diſciplina, Cæuendum tamè est ne exerctando ſitum augeamus cauſam diminutionis ſitits. Sicut fi di minutiio ſitio puñeret in aduſtione oris Stomachi. ſ. exerctat, da ſi daremus calida et ſicæmo in hoc caſu et ſimilibus inten dendi eſt caufe: q[ui]suis non ſiat potus violenter exibendus e[que] diminutionis ſitio contrariis. Tertia eſt q[ui] ſpositio ſtòi: còplenda cum pp[ri]s moderata ſlpticitate participantib: et còtra rijs cauſis diminutionis ſitio et ſitiz excitantibus niſi excitantia ſitum augeam [cau]ſam ſitits in hoc enim caſu vt ſup[er]ſa dicti è: eſt e[que] intendendú, Quarta vero. ſ. correcio accidentiú perſicitur ſm ipso[ru]z erigentiam puta corporis ericcatio remoureatur cu potu dyſeracie contrario violenter exibito. Regimen aſt ex feruzs declinent in contrariis caufe et cu[us] hoc inuiet ad excitandú ſitim niſi ſitim excitantia cauſam ameſt in quo caſu intérdi c[ui]e. Apperitus aſt corrupti ad potu: qui ſitits corruptas dici p[òt]sult quando qui appeteret dibere prina ant oleum ant aquas marina[ſ] q[ui]t ad q[ui] rei ſpecies cauſa ſigna pr[on]ofica et curà p[ar]ate p[òt] ex his que dicta ſunt ſup[er]ſu in capitem de apperitus corrupto ad cib[ui].

## De anathomia epatis.

Ura conſutudine: Premittenda est anathomia epatis quod descripti est m[æ]trum principale magnus figure lunaris in latere d[er]to sub costis médoſis col locat[us] ex carne rubea p[ar]nucleo innuente et ſupſen dente veni: quar[que] est principium ſm medicis vico nervo et vica arteria p[os]titum ex latere gibboſo et concavo integrum virtutis et ſpiritus naturalis ſedes et principium ad generandú ſanguinem ex chilo ordinatú. Et eni[us] niſi membrú prin cipale: cu[ſ] ſit p[er]p[er]tium tamèt alioius instrumèt/virtutis na turalis. ſ. ſpiritus naturalis necessarij ad inanidui ſeruationé. Et est magnú: imo mainu q[ui] in ceteris aſialib: reſpectu ſue mo: liis: q[ui] debuit homo plurima caliditate et h[u]bitate habundare. Et q[ui]suis Auic. dicat q[ui] alia[m] multu comendentia et debilis cor: diſis habet epar magnú multu ſanguinis generatiúi q[ui] debuit in ma gna quantitate in venie continenter p[er] nutritions c[ar]ut nervio debu: t et eſſe q[ui]túna: non ant[é] generatio ſanguinis debuit eſſe ſup[er]ſu fi cut neq[s] generatio chilí neq[s] comestio debuit eſſe c[ò]tunna. Et

figure lunaris. Imatop q[ui]s media luna ſed nondum còplea cu ius connexum est ſuperius q[ui]cau[n]s inferius ap[ote]rea apofemata ca epiatæ ſunt figure lunaris in qua d[in]ſt ab ap[ost]ematè lacertus ventris: q[ui]e ſt figure länge ſi fit in longitudinálib[us]. Et ſtil in tranſuer salibus et latitudin alibus est ſt figure tendentis ſm in la tum aut tranſueri ventris. In ſem incelium ip[er]ſo. Et autem in ſtere d[er]to sub costis médoſis collocat[us] q[ui] pars d[er]tera debuit eſſe calidio: ſinſura. Et q[ui]suis in moſto c[ui] anathomizatur ap pareat epar multu eleuati[us] et multu p[ri]ſemines diaphragma q[ui] membra vitalia ſunt in anita calido exalante. Qua pp phlatae in fra costas mendosas. Compoſitur aſt ex carre rubea que est ſi cut ſanguis coagulat: a calido et non a frigido que caro in ip[er] dominatur et habet p[ar]nuclei innuolèt et ſuſpendentes gene ratum ex ligamento et nervo ynico a cerebro veniente, ligamen t[us] aſt venit ex costis doſi q[ui]b[us] epar alligatur: p[ar] diaphragma ti ab eius cócano cu[i]s q[ui]s rami tranſeunt ad q[ui]s p[en]ulas epiatæ et ſub diuindunt et conſtext ad inſu[c]es ad modu: reſis cu ius vacuitates replet caro epiatæ iam dicta. Rami et ipſi ve ca pilares vadunt versus g[ib]bum epiatæ et ſm suas extremitates obuant extremitibus moram venc chilí venienti[us] verſus co[mi] cau[n]s ſanguinis in hoc tranſit p[ar] anguſta loca bene digeritur et perficiatur. Ex hoc apparet epar eſſevalde p[ron]ú in oppilatio ne: Hoc aſt facta fuerunt vt minimú chilí ab eſp[an]tangeret vt bona fieret ſicuro ſanguificatio. Non aſt ſic ſuit in ſtomachi: inco cibus tanq[ui]s in quod d[à] vafe collectus è: t[um] q[ui] cibus erat groſ ſus et non potuſſet p[ar] loca anguſta transire. Aum q[ui] chilificatione non eſta perfecta eſſo q[ui] ſic ſanguificato. Ab h[ac] autè vena porte oziunt multi rami egredi entes epar qu[or]v. vi. ſunt manife ſi utus tranſit ad nutrendú partem d[etr]a ſtòi inferiorizòm Scens ſtatit ad splenem deſerens ſanguinem melc[it]i: et vêl de manſiſtus. Tertius tranſit ad nutrendú ſuperio[re]t partes ſtomachi d[etr]a. Quartus tranſit ad nutriéu[rum] z[ur]bum p[ar] te. Et pro parte ad inſterius recti. Quintus vadit ad colon. Sextus ad ilia et intestina graciliaria. Et qui vadunt ad inſterina component[em]e marſicaes p[ar] quas epar ſugit chilí ab inſteritis.

A g[ib]o aſt o[rit]ur venæ chilí ſm medicis ab Auic. dicta c[ò] cau[n]s ſoſte dignus ſit pp caſe ſup[er]ſadictas in còſde v[ra] c[ò]de o[ri]zatur: habet aſt ynic[i]u: nervum a cerebro venientè ad ſtenden tuem p[ar]nuclei ad d[an]bú ſi chilí ſent: chilí arteria venit ad ip[er]ú a còſde ad d[an]dum virtutè vitalè. Et aſt integrat[us] et latere gibboſo q[ui] est ſuperius et concano inferius et eſt p[enu] latú: q[ui]nq[ui]s p[en]tulis licen q[ui]n in oibus ſint manifeste q[ui]b[us] amplecutur ſtomachú ad vigó[ra]ndú eius digeſtioné, et habet virtutes q[ui]noz n[æ]les attractivam retentiná digestiú: et expul ſi uam. Attractur eni chilí mediandib: p[ar] meſarica: Retinet ip[er]ú donec ſit in ſanguinem p[er]ſu[er] per viſes tranſuerale: digerit per calo[re]t[i]us eius principaliter ſúdatú in carne rubea p[er]tæa ſan qu[i]s est rubeus q[ui]s generet ex chilo albo, expellit aſt ſanguis nem p[en] vená chilí e[cor] q[ui] raliqua meb[ra]: Sed ſup[er]fluitat[em] cholem ad h[il]lium felis mediante porro ſelleo exiſtente sub p[er] nula eius ſuperfluitat[em] melic[it]u expellit ad splén[em] mediante ra: mo vene porte de quo ſup[er]ſa, Aq[u]ositate vero ad renes per ve: nes emulgantes. me[ra]ſe[m]t: m[æ]lic[it]u p[ri]cipaliter per eas attrahat epar chilí: habent t[ri] p[er]ter virtutè attractivam aliquem virtutè ſanguificatiú in virtute epiatæ s[ic]ut et y[as]a ſpermatica inutat ſanguine versus nam ſpermanenteq[ui]n veniat ad testiculos. et adhanc eſtiam confirmandá Auic. de c[im]aqua Marti ſit capito p[ri]mo in fine multas adducit rationes quas inutile eſt p[er]qui Reliquia poſita in diffinitiò[e] ſunt maniſeta. Et eſt his t[as] patet q[ui] epar est calide et h[u]bide p[or]tions et p[òt] pati q[ui]e genus egritudi nis ſimplicis et p[os]ſite. ſ. malas complexioné cuinqueq[ui]s generis neſmá et cum mă. Item ſpecies male p[os]titonis et p[pe] opp[er]ationes necnon ſolutioné q[ui]tini éia ſalubr[é] plusq[ui] multa membra nobilia t[us] q[ui] quietú tum quia carnoſus et q[ui]a eſt ſedes et principi virtutis naturalis ſ触a q[ui] p[os]tolidando. Item p[òt] pa t[ia] ap[o]ſtema et veſicas que rúpúrt[em] et ſequér[em] debilitate ſuſa virtutis q[ui] sequunt alia[q]us aut p[lu]res et egritudib: ſup[er]ſcripti pp q[ui]a aliquando corporis extenuatio dolores ictericia et ſil[ef] Ego vero p[er]t[ria] tria cap[la]: Raſ p[ar] c[ò]p[let]io: i doctrina intende

Sins Completus

Epar ad Aquilæ

p[er]nugium et

["De anathomia epatis.", "iii", "agere de debilitate epatis, opulationibus eius. He de atheribet? et vl\ngenibus eius. Nam he frequentem euenit de fluruo at epatico lo\nquar cui aga de passionibus intestinorum. Reliquiarum at egritudinuz\nepatis cura erit ex bis manifesta. Sed ante oia p habedo in\ngenii curatiuus egritudinu epatis ponébit ut alig canones su\nfati in cora dissónu eius. Quo? pms est q medicine exhibe do\nper os denti qn còpleta est digo pma et seda t supluitateb aruus\ndignus fut expulſk. et prie qn canon obſteruáus est qn exhibit\nur medicine apitine. Ha tuc téporis epar est pparatu ad ſuplicie\ndu3 operatione medicine et ad reguládui ipfaz qn tuc no è circa\nalii occupat. et de apitine maior est ratio q: posset fecu tra\nre de chilo indigeto. Tep' at pme dignis est circa horas octo.\nTemp' at ſcude digestionis est p maturimu ibdudplu. et q: b3 pluri\nmus nodi finita pma incipit seda cois termin ambaruè decez\nhore l3 iſi termini no pnt bn litari pp diveritate copor. cibor\net cœucominu. Si t plus viferit no è incœuènies nifi i ſolutuis\nque no d6bt dari in fame l3 stati poſt coplemétu pme et ſcude di\ngellonis. Secุดus canò vt cù oib' medicinis apituis gbus\nindigem in moribus epatis malib' apostolomis ſicut in oppila-\ntionibus mifeanç medicine moderata plicitutate cofortates nifi\nforet timerem' scicitate ſupflua t ppiys. D3 eniz ſemp intède\nre ad cofortatione mébi principalib q marie coplenk cu ppiys\nmoderata plicitutate picipitub? Tern' canon q subtiliáu me\ndicinari: l3 ſint apitine ppietas est vt acut sanguiné ſicut aqua\nradicu apituaru? et qnq generat huoès dueros dissœuènites per\naduſatione et qnq cœrantant huoès in lapideitare ſeg d6bt\nmedicine lenitine qn ciaſa et ſimiles vt mûdificat aduſationé phl\nbeat et petrificationé. Quartus canon viduè e ois ſupflua caſe\nfacte et ois ſupflua frigidatu pmo q: epar et méb pma\nle indigés magna custodia: vnde 4ª pmi caplo pmo. Sup me\nbia principalia cu foritub' medicinis no faciem aligd in q fit am-\nbigedis quato magis poterim ne nocumetu toti cò facimus.\nPrò q: nocumetu principalib è toti còe. Scöb q: alia non pinci\npalia a principalib tuuanf. 3pfa vo principalia no qn ſic iuuanf ni a\ncoia. Tertio q: ſupflue calida colligit subſtatiæ epatis q elſt\nlassa d6bilis còpaginis indurat? et in lapide couvertut. Epar etià\nest inclinatu ad lapu calidu. l3 intèle frigida oppilát meatus et\nmaxime venas epatis et prie capilaris q fibi obuat cu ſint un\nguite aptissime oppulationi. He frigida inimicam virtutitub pinci\npalib'epatio marie bigelitue et attractive o3 itaq3 illa còmelàre\nre vnde qnq merito dyſeratia gra exſpè őberent calida aut frì\ngida in 3º ppter causas hic ſupſcriptas adminitrent ſolò ta\nlia in? Ad qb adiuutin piquitas epatis ad vias ſueſceptione\nper os. 4º ppiquitas ad ſtomquas et ad ea q imitunt p inferioſa\nl. ppiingtas ad intelfina, et t ppiingtas epatis ad ea q exterius\napponunt cu no ſit multu pfrùd sed ſub ſifac imediate. Quin-\nnus canon d6u frigidam epar cu notabiliter infrigidàub? ſem\nper fecu admifeanç calida aprobata ſicut apsinthiu? et Ignatum\ntu, ppter causaz dicta tu et qn na dirigt frigida còtra dyſeratiam\ncalida et calida ad foritub d6u calida näle. 4º ppiy et prie ſi he\nmedicine no fuerit fermetate q canò ſupert est tradius in dissoli-\nnibarum cordis d6i uſet ſerno de trocilibis de canoſa et d6bt ob-\nteruus in curatione diſpositionibus o3s mebraz nobilibus. Sextus\ncanon o6e medicine q p caràdis diſpositionibus epatis admíni\nfrank b3 ibstatiæ ſua d6bt eſſe ſubtilſime trite vt poffint pueni\net ad meatus angulios ipfus et ppiie in oppositionib? Qua\npopter trocici ſut ſubtiliter terédi et milcèdi cum lìgdis vt pene\ntreque poffint. Septim' canò aperire obemus et vrínaz pucare\nquado mæ fit in gibbo coteta q2 gibb vijs vrine còicat et viretres\nsoluerre quado mæ fit en cœcano qn cœcano intefintis còicat me\ndiate vena poite octanus canon vitenit qnæ cæ oblitatios dige-\nriue nòt i pfunps memorate in e suo. Debilitas náq3 nòt ippa-\nrat ad oblitaté epatis et vitet potus aq et ppiie in ieuuno et poſt\nrotiun baheuè et exercitus necno poſt o6e euenes fortes na tunc\ncalo: eſt d6bilis: et aqua frigida qnq ipſu totaliter extiguit et leg-\ntur idrops et moro. Quod si volutas affuerit affumédi aquam\nfumatur cù vinu o' aceto aut aliquo leque tufum paulatu 2 hoc\nin carib ipfaz exigiétibus dàda t isq aqua veri frigoris in alig\ncus bus cahib? et in magna quàtitate ſubito. li in valde paruo tépo", "re ſicut in pessitutelib' cauſonide synocha inflativa. Na3 paucà\nt còſequerit exhibita fortaſſe executare calitate? et hoc colligetur\nprima quarti caplo de curatione februï i generali et caplo de cu\nra pessitutelis, et vada est alíqi poſt copioſaz phlomià in ſyno\ncha c6 p tépois interuallu, et no è incœuènies q corpus intèle\nfebruïs minus ledaſ frigidis q3 ipſu ſanu. Bonus canò in diſu\npositionibus epatis vitétur vitcſola ſic caſeus píſces vifcſo paſtis\nlia fruméti cocte et ſimilia. Hez ea que ſut foris plicituticæ ſic\ncaſtanéa pira imatura ſoib e nspita nifi in carib? in gbus oſſet\nteret virtuté retetiúa cofotare ſicut in flurib? Altenſos dulcia cu\nſi puttilatia et prie qn cù dulcedine vifcuitate picipit ſicut\nvinu dulce et ſappa. viro vero eu dulcedine effent abſteriua ſicut\nmel t succaru no ita nocere posſutimo in multis caribus iuua\nre, t filr qn effent incisiva. Et vinu dulce et oppitatuus pulmonis\nconuenies ad abſtergedu3 t mûdificadu3 ptes pectorales cu?\nratio è q3 vinu dulce attrahit ad epar no gradatis: ppterea ea\ne par diligit ipſu q3 dulce. et pp ſua penetrationé er hoc è po\ntus quare no moſaſ in ſto quàtitate qua lepareſ fer ab eo q3 mo\nraz aliaru reru groſtaru: imo ſupuenit epati in greſtitudine ſua\nt inuenit yas ad ipſu paratas qn vie qf inter ſom et pfar\nample ſim còpérationé ad illud q6 eſt de venis ſparſie in epatc\nAmpliuus cù copzédif in epato no moſaſ quàtitate qua lepareſ t\nbigerat: imo expellit ſubtile in venas strictus veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie. In pulmone\nvero res eſt ecorario qn ſupuenit ei vinu cu i3a colatu eſt aut\ner via meatuus meri ſim ſemitaus refudatione mea: p[ri]ſtici\nad amplos aut er via còcaua cu i3a dimitif fecè et vadit cu tå eſt\ncolatu3 t tradiſ ex meatib p[ri]ſtici ad amplos: quare colat vice ala\nto qn me ſut relique cæ attractiones velocte ea in pulmones\nque ſut in epatc. Mediciné vo cœuènictes epati ſi in gb? è ama\nritudo cu virtute apitina ſicut apsinthiu: marubiu endiuia filue\nſtris còzera. Hez illa in gbus è eperat cù p[ri]ſtici veloctate ſue pene\ntrationis et dimittit ledimé ppter coftrictionez vie.

De debilitate epatis.

2 contans non facile enaporaſble 2 proprie ſi non ſit oppilaſt:
ſano tamen epatis perdices ſunt ſaniores.

( Capitulum primus de debilitate epatis.

1. Clavis Rais de debilitate epatis explicite non loqua
tur tamen p complemento doctrine decresi de ea face
re capit cum pluribus jatingat; 2 fit frequêter câ reliqui
rum egritudinu cius.

2. Debilitatis epatis scripturâque est eius potencia ad suas pofficendi operationes 2 pprie digestiue abſiqs manifesta câ ex apate solutione continue in eo: 2 similibus cauſis valde manifesteſt, dictur aut pprie digestiue 2 13 epar debili tatum ſm attractuâ retêtiuam aut expulſuâ debeat dici debile; tamem nomê debilitatis importat debilitate p[er]cipaliter operationis eius que e digestiue cui cetere ſubferuit 2 abſiqs manifesta cauſa: 2 quasi adſet aliqua manifesta cauſa ſicut apostaſma solutio cōtiniu 2 ſimiles: 2 ab illis dispositio ſua ſumpſillet denominatio
nê 2 non a noire accidêtis quod e debilitas: sequec tamê aliquiæ eius egritudinem aut neutralitatem ſicut et ſualeſcêtem ex ſebre dimicuus debile 2 no ſebrientê. Quâdo ergo e par eêt neutrû cû ualeſcente: 1 ut accidenti ſic ut eêt neutralitas compōnis com positionis vnitatis aut apostematiu aut egroretat egritudine diſſiculare nociſcibili diceremus i[mi]m eêbile debile non denominato i[mi]m ab aliqua tali egritudine aut neutralate. Cum quelibet tali ſit imanifeſta, ppterea Bal. 2 qinto interio[rum] ſeptum capiulo i[mi]tio n. Epaticus i. debilitas ſm epar. Et ille in cuibus epatis opat tionibus e debilitas abſiqs tamen debilita ex apostemate aut dube lati i. vicere vel apate maturato 2 in veritate debilitas epatis ſe quæ ius egritudines tanq[ui]z accidens. Et hec ſuſſicat q[ui]tum ad q[ui]d rei. Licet aliter poſset d[omi]cri 2 e diminutio aut corruptio vnius aut pluribus operationem e 2 pprie digestiue abſiqs mani ſeſita. 2 Spes debilitatis epatis quâda eêt noua dezais et antiqua quod 2 remiſa quâda intes[ra]. Item quâdoq[ui]z e debilitas vnius virtutis t[em] q[ui]s pluri pluri aut oium. Et p[em] q[ui]d debile taf attracta ex frigo[re] retentia ex hûbideat expulſuâ ſicilitate.

Laufe
quedam ſunt p[er]miſtue: quedam p[er] cōitatem: quedà p[er] effentiâ: p[er]miſtue extrancee ſunt ſicut perſußus cauſis 2 ſi ſoßen ſup epate. Item leſe a rebus venefos i[mi]ſiels 2 No extrancee ſunt que ſunſum a rebus no nalibus indebite ap p[er]ciliuſ. Per cōitatem ſu ſo aut a toto ſicut in ſebrib 2 aut a mebiuſ particularibus ſibi 2 tiguis ſicut kilſis ſellis quâdo non trahit cholera am ab epate aut p[er]ppter oppilatione aut debilitatem aut q[ui] eêt ea p[er]tmeruum repleta e par ſupſluæ calefaci[es]. Aut a ſplice quâdo n[ot] trabit meſiam ex cauſis eſidé: aut quâdo eêt p[er]tmeruum ip[er]ſa repletus: e par ſupſluæ infrigdans. Aut a renib 2 vefi ca: quâdo non trabt aquositati ex ſiſibus cauſis. Si[ra] a matri ex quâdo p[er]tuer ſup ſub ſluus fluxum méſtruo infrigdair e par. aut p[er]tuer yehem[em]t retentionem e[os] 2 corzumpit p[em] fan guis epatis ſicut et p[er]ppter ſup ſub ſluus fanginis hemoz. Roydalis: aut eius retentione accidit epatis debilitas. Et ſimile accidit in quoc[ui]s ſupſluo fluxu fanguinio. Aliquando p[er] cōitatem a ſtomocho cóicæ e pati chilum diminut e g[ra]diſſu aut c[or]ruptum. Item p[er] cōitatem ab intefunis c[ui] ledut aliquo nocumê to notabili. Et q[ui] accidit inter ea: 2 inter ſel p[er]tuer multitudinem p[er]ſteria vifco exiſtens in eius aut in vijs ſteri a ſel oppilatio 2 n[ot] mûdificatur cholera ab epate: 2 intes[tra]tina remanêt plena ſe cibus quare n[ot] recipiut illud q[ui]z vadit ad ea ex ſanguine 2 alijs humoibus. Et hoc multotie accidit in colico 2 aliq[ui]s p[er]p[er]t cōitatem memb[or] p[er]cto[ris] g[bus] p[er]p[er]t vicinitatem 2 ma kima colligantia e par facile compatif. Et breuitur p[er] cōitatem a quoc[ui]s mébo potente e par notabiliter ledere. 2 Aliq[ui]s ſu c[or]ſe ſunt p[er]ſentiam in epate p[er]p[er]t malâ compl[om]em cuuis cu[si]s ge-neris c[ui] materia 2 fine ma ſut ap[er]p[er]t apa ſanguineu[mi] criſpila 25 phiro[s] os 2 cancer aut vndimis i[mi]. ap[er]p[er]t phylacticum molle: 2 aut p[er]ſonem p[en]tuiu 2 c[ui]n ſanie aut fine ſanie aut p[er]p[er]t putrefactionem, accidente ei. aut p[er]p[er]t oppilatione de q[ui] er ſequê cap[li]s aut cri- tum ſanguis ſupſlu[fi] ex c[or]p[er]t ruptuâ venæ aut e cam aliam.

( Signa debilitate epatis.

3. Igna ſumun[que] p[ro]m[que] ex colore q[ui] color[us] citrinus ſignifi
cat caliditatem epatis: 2 color albus palidus i[mi]ſi: frig-
gidatem. Et viridis obscurus adhuc maiorem frigi

ditatem quod p[ot]e eſſe dupliciter aut q[ui] e par dyſraſiatum ad ca-
lidum multiplic cholerâ citrinâtem cutim 2 dy]ſraſiatû ad fri-
gidum ph[al]a palleſactens c[ui] albedine. Et dy]ſraſiatum ad, frigi
dum 2 ſicuum meſiam p[er] cuuis pritiam color cutis fit viridis ob
ſurus aut forſe fit color yiridis obſurus q[ui] c[ui] domino bu-
mor frigidor: p[auc]iſanct ſup[er] debêtes ſanguinum illustrare;
vri color: ſanguinis ſit obſurus 13 hec mutatio colores ſangu-
nis et poſt eſſe p[er]plicem alteratione epatis abſiqs ſua bu-
mor generatione: 1 e[mi]t obſurus p[er]defectus ſup[er] nalís
debentis humo: e[os] aut cutim illustrare, 2 cuuis color e[mi] optimus
h[ui]s e par ſanum. Et q[ui]s Auic. dicat q[ui] medicus expert? cogno
ſic ut e p[er]cipaliter 2 ſomatichú c[ui] colore non egens ſignificare
alia credo t[em] diſſicule eêr per color e[mi] soluſ diſtinguere inter epatici
2 ſomatichú t[em] q[ui] necumétum ſto[li] frequêter facit colorem ma
lum nocêdo epatis 2 poſſible ſit ſzium ſient in ſyncopi c[or]ſate
a ſtomacho: tamê q[ui] colores er defectu vtriuq[us] puementes ſut
ſimiles p[er]terea ad diſlinguêdum inter vtriuq[us] op[er] considerare
actiones leſas aut e[re]centia vtrius pertinentia: hec tamen quod c[ui]
da ſunt de significando per colorem intelligunt ſeruatis condi-
tionibus Bal. 2 2. tegni. q[ui] color n[ot] fit alteratus ab aere aut ab
his cauſis extruerit: 2 q[ui] humo[res] n[ot] ſint in interiorib[us] occul-
uit vt c[om]mento p[er]p[ic]tule aphorismor. Elerû necumétu p[er]c
n[om]ſi e p[er]cituâ pot[em] facit color e[mi] malus q[ui] necumétu ſto[li] p[er]effentiâ c[ui]
n[om]ſi ſto[li] p[er] faciat colore c[ui] nocêdo epatis. Scorn
ſignû ſut ſumptu e[ge]ſtione aut vrina que ſut ſicut lotura car-
nis. Que 13 ſignificant p[er]cipalibus aut p[em] plurimú debilitatib[us]
g[est]u q[ui]z debilitas non bene trafimutat chilum in ſaguinum
nem quare fit ſicut lotura carnis recentis c[ui] ipſe exi[mi] albus n[ot]
complete rubificetur. Posſunt t[em] 2 c[ip]eue egſtio ſimili lotura
carnis e[mi] p[er]cuiuſe carnis n[om]ſi et atraſhête i[mi]m ad e[mi]
trum epatis ſed dimutiut i[mi]p[em] in meſaraicis que 13 habentæ al[ui]
quam virtutem ſanguificatam tamen illa e[mi] diminuta. Tertio
p[ot]e e[mi]t defectu n[om]tive non tanto t[em]poſte deu[n]tio de[n]t
geſtiva ſua compleat opationem. Quarto ex acuitate virtutis
expulſue ſexpellerit i[mi]m ad intefina anteq[ui]z geſtiva epatis co
p[le]te eum trafimutare. Nam ex acq[ui]nus cauſa accideret hec
diminuta trafimutatio chil in ſanguiné natura expellit i[mi]z tanq[ui]
ſup[er]flu[mi]: 2 marime ad intes[tra]tina q[ui] hec via e[mi] ſibi aptor 2 n[om]ri necumétu p[ot]et etiam fieri ſicut lotura carnis er defectu geſtiva epatis n[ot] bene trafimutat nec ſeparantis aqueſita-
tem a ſanguine. 2 p[er]p[er]t bane c[ui] quâdoq[ui]z apparet in ſtomat[
]icis. Si[ra] e[mi]r ex n[om]cume ſe p[er]cuiuſe expellens ad renes c[ui]
p[le]tam ſanguificationem, 2 tertio retentive non t[em] retinêts do
nec geſtiva perfecte ſanguificaverit. 2 p[er]p[er]t has cauſas ac
dit aliquado micus ſicut lotura carnis ſrequÊtis e[mi]q[ui]z debilitatem geſtiva. 2 apud Œui: ſi ſe fluxus vêtris lauatiutus 1 fine u[mi]o permutatur ad alteram p[em]: 2 fit in habente compl[om]o necalidam viruleuſi. i[mi]cui ſu[per]vulenta que c[ui] albedine de q[ui] dam tendit in rubedinem vel citriuitatem deinde ſicut ſex fer v[em]i particubus ſubtilibus reſoluerit, 2 ſit ſicut ſanguis adſuus qui t[em]têd in nigredinem: 13 ante h[ui]c frequenter multiplicet solutio ventris cum cholera pura. Sed in habente lapsum ad frigidus fit poſt ſluxus qui e[mi] ſicut lotura carnis flurues qui e[mi] ſicut fan guis congelato. 2 perueniunt ambo ſimul de rea educ[us] b[ui]uerarum qualitatum 2 ſubstantar[us]. Sed magis in habente c[om]plexionem frigidam calo[mi]z: n[ab]q[ui]p[er]t intensione actiuvitati ſue tribuit vn[am] forma aduſtionis agendo in paſſum magis vniſo[mi] muter. Sed frigiditas mino[ſi]s actiuvatis aliquam partem ma
gis paſſiblem congelando imutat dando color e[mi] 2 modum ſub
ſtantie p[em] ſut exi[gi]tum: Alliam v[em] partem magis resſistentê alec
rat corzumpendo eius compl[om]em 2 calo[mi]z p[er]p[er]t cui po-
ſta ſuccedit calo[mi]z extraneus putrefaciens 2 dat ei colores 2 m[om]
dum ſubstantie diſſerêtio a p[mi]s. Tertium ſignum e[mi] dolo-
reius exſtus i[mi]z ad furculas dum penetret chilune in e par. n[ab]
ſut ſomachus grauatur ſumpto c[ita]b[ita] e par e[mi] chilo
Sed iſta gravitas non ita percipitur in epate ſicut in ſtomocho
c[ui] non ſitante ſen ſibilitatis percipt tamen ab his qui diligen
ter confiderant accidêta ſua. 2 e[mi]t his ſignificamus debilitatem
epatis absolute 2 pprie digestive. Sed ſigna c[ar]um p[er]miuſat

De debilitate epiæs.

Ii.

fumantur et infra. Quod eniæ debilitas epiæs pèdeat a causis primitius cognoscitur et earu preceffione: vt quia aqua frigida pota fuerit et similes. Et cœscutione debilitatis, et quæ quæ docujs pècecerùt similes cae secuta et similis debilitas. Et regi mine fer rerùs in melius mutato multotius facile corrigitur epiæs debilitas. Quod vero debilitas epiæs fit per còitate sicut in febribus cognoscitur: quæ pècecerùt appre zebres cronice que debilitat et paucificado calidus: in zò remittet: do fit eniæ bona di gestio aкалiditate naturali et equali multiplicata in calido. Sed il lam que fit còitate fellis significat colo: ictericus, et quibus est cum eo egestio alba qui est oppilatio inter fel: et infestina. Acta vero còitate splenis significat per egritudines splenis et per colo: in quò vincit nigro. Stomatina vero significat per malità bigestio: z necumèta stomachi no solu pèsentia sed et que pècefit sunt. Et illa que est per còitatem ab infestinis significatur per pò curatur coru ventokates rugius et per colicæ et que funt illis fi milia. Et que est còitate renu aut vefice significatur per alterationè dispoſitionis vrine ab eo: quæ in natura: et per declinationem formè ad malità: z hìdrepis, et illa que fit propter média pecto ris significat malita anhelitus et tuvisicca: et quibus fentù hùs eà in supeſorijs epiæs aut pulmonis aut vtrius colo: gravitate aut te: ſi que est per còitatem a matris significatur per retenti: nem métruoz: aut flurù superflù: aut alias eius egritudines. Et similiter que est per còitate ab hemorroidibus significat p flu in ſupflu: aut auctur fanguis hemorroidales. Signa vero debilitatus epiæs per effentia funt yt infra. Adala nàq col plexio calida frigida humida ut sicca significat p còplectiones epiæs naturæ: facili: nàq labit quod cùs mèbius ad lapso pìeter naturalè fibi simile: quæ ad còrarùi. Jèt ex preceffione regi minis in mala: quò sequès attestat sicut causà effectui, et quò nec est a similis fìuutatur a còrarùi: et calida cognoscit per colo: et trinus et frigida per colo: albù palidù humida per molliti et le ntatè et sicca per asperitatè. Jèt calida multiplicat hùzos ad uos frigida grosso tardi motus, sicca paucos et groſso: hùsì da aquos. Signa at oppilationu: apatium solute còtinuitatis ſient manifesta in capitulis ſequibus. Sed signa debilitas cu uſcùs vurtutis ſunt infracripta. Primo ſi digestiu a minitur ſanguis exis in toto erit diminute digestus yt qv pèlatius ſic in iposarca: vt aquoſus ſicut in afclite. Aut ſuperflue decocus. Et qv erit colicus aut aduſtus vt plurimum tamen in afclite digesti ad nuncumèta digestiu stomachi et generaliter qui est chilus in còuentès pò nutrimèto corporis: et ſic non attrahetur ab epatè et decendet. Jèt pò ſequi oppilatione meſaraicarù. Item debi litatez attractive epiæs et meſaraicarù. Jèt debilitate contentive epiæs quare regreditur sicut intrani inter quas cauſas huìuè effectus. ſ. flurùs chili proſductijs 13 ſit difficile diſtinguere: ere do tamè hoc mò distinguished effe. Pami pòzenit ex nuncum to ſtòi adſunt et proceſserunt necumèta stomachi. Jèt chilus il le apparet male imutatis in modo ſubſtuta vt colo: eritibus forte diſſomis in partibus ſuis. et cù eo affociatior lienteria. Si vero ſequatur oppilationes meſaraicarù aduſt ſigna oppilatio num earu cauſarù de quibus infra. Si ſequitur debilitates attraxi epiæs valde cito egreſtur celebata prima digestione cu non attrahitur ad epar, et in hoc marie diſſert a flurù chiloso ſe quente ablationè digestiu cù poſt celebrazi digestione: ſoma chì notable tempus interuent anteguè egrediatur cum oporteat ipſus ingredi epar: et regredi anteguè fluat exteriour. Si vero ſequi tur debilitate: retéti epiæs state bonitate digestiu et attractive cognoscitur quia est aliquiter imutatis verus colo: ſanguis cù aliquato tépoze in epatè aut meſaraicis mozetur in quo tempore per actionè digestiu imutatur. Et z alia dìa quia cum auferitur digestiu apparet ſigna frigidityis ſm plurimù. Cum vero leditur còtètua apparent ſigna humiditatis. Et ex similibus ſignis distinguit inter diminuta digestione ſanguinis cu aliquà

to tempore in epatè aut meſaraicis manet et debilitate digestiu epiæt et còtètine eius. Sed de his statis dicitur vbert? Sed corupt digestiu epiæt et flurus rerùs corruptarù cognoscitur. Item ex generatione aquoſitatis ſupertſue sicut et afclite et multiplicatiune ventoſitati sicut in timpanite. Et ex multiplicatiune pèlæs ſuperflùi et multù distantis a natura ſanguinis ſic in aliqua biposarca. Et flurus lotiuns potest eſse tam a diminuta quæ a corupta digestione. Si eni fit chilo diminute verio in ſanguines est a diminuta digestione. Si verò fit a aquoſitate ſanguini per miſta cu impotètia diſcretive erit a corupta digène. Logoncicf tamè corupta digestiu epiæs magis ex vrina quæ ex egestione quæ in gibbo ſit humorù generatio aut ſalte per ſectione aquoſitatis ſequeſtratio. Cum ergo apparet vrina male subſtulio cùſe in qua nò apparet ſequeſtratio vt hòpofatis: aut quàdo apparet vrina ſanguinolèta nò er defectu mézoruum vrine significatur corupta digestio aut valde diminuta. Significat etià corupta digestio per ſanguine coruptu qui ſit in putredinez verus ant in meliàs per ſupertluâ infrigidationè aut adulfionè sicut cu aparèt egestiones ſicut vint fer. Et cognoscitur ſanguis corruptus in phòlia cu est diuerſorù colozus cum viduitate quadà. Sed cognoscitur eius diminuta digestio in phòlia quiat tendit in al bedine cum admifione multi pèlatis et aquoſitati: ſupertſue decocus tendit in citrino cum nigredine quadà et multù mulche cholere. Debilitas vero ſue diminuto attractio significatur et debilitate. Jèt debilitas in toto et macrefactio a patectu ſanguis significat debilitate attractive. Retétiuè de debilitate significat no cumita digestiu cui ipa retétiu sborziat: ſie penetratio ſanguis vt minuti docci i mébià significat debilitate retétiuè plus digeſtue. Jèt appitio ſanguis in toto miſtì cu ſupfluitatiu pùs. ſ. pèlha te cholera melia et aquoſitate significat debilitate retétiu ita vt fit colo: citrinus p cholera albus p pèlafucus p meſlam: et molities p aquoſitatem. Et minitur vina: qu aquoſitas miſtì ad totum et minuit neceſſitas afcladi: qu cholera debè iuare er. pulcram interſinòz miſtur ad totum. Et minuit appetitù qu: de ficit aduentus melie que excitat appetitù. Jſta enim oia nò ſiut nùs qu: nò tanto tpe retineſma ſanguinea in epatè quò poſſit ſie rìſequetraſtrio vnde aliqi: ſit hidropo digestiu debilitata autre tentiuè. Et aliqi: ſit colica fecalis aut pèlauca qu: deficit múdifica tiuò intefino: quod è cholera. Expulſiuè vo debilitatem ſignic ficanmus ſir qu ſanguinis ſupfluitates remanent pìmite ſanguin ni. Et nulla ſufficièr expedil ad locum ſuì. Sed coruptionè et pulſiuè significamus qu ſupfluitates expellunt quo nò debet cu aquoſitas ad ſlom et ſic de alijs. Et cù er debitate retétiuè et expulſiuè aliquado puènuerant ſiles effectus et accidentia ſimuli liter quò diſlingui inter vtràq per cauſas ſue debilitatus: cu enimudem ſiuum humiditatiu debemus potius cù dere debilita tem: expulſiuè iuxta dicta lupus. Sed dubitatur quare debili exiſtente retétiu humores alij a ſanguine magis expellutur cu ſanguine ad totum què expellatur ad loca propria. ſ. cholera ad lùtim melia ad splenè aquoſitas ad renes cu potius debere ete oppoſiùs kufiit et reliquis receptaculis hùmores nàluter ad trabentibus. Rìnditur duplex è tempus retentionis. Anum et pìmum in quo humores generat aut acqunt suas forma: qu ſtantiales. Sed o in que poſt què geniti ſunt localiter ſeparantur. Et certum è qu: è difficilìus retétiu bis duobus tépoibus retù. nere què pìmo tìn, et eſt facilis expulſiuè totam maſſam humo: a tem expellere ad venam hilis et conſequent ad totum corpus què ſingulos botum ad ſua receptacula expellere. Quapsopter in paruo tempore poſſet facere pìmum et non ſecundum. Et etiam poſſibile et ſonque frequenter contingene qu: retétiu ſit uſa debilis vt nò poſſit tato tépoze retinere in quo et chilo ſint quòt humores geniti ſm suas forma: ſubſtittales: ſed ſol u ac quisuerunt dispoſitiones qualà diminutas faciètis pò intro ductione ſue forma: et tunc expulſiuè miſtì cos imperfeſtos ad venam hilis aut totùs corpus: et in vtròs caſu minozàbiu: ſepa ratio ès ſupfluitatibus ad loca propria. Et in vtròs caſu aggre gabitur in corpore mollitius cu citrinate perma: et albedine

Ij.

De debilitate epatis.

nigredine permitfica ficut vicit Aui. quia in cospore tue cuf maf
fa humoralis in qua non funt humores actu per fuas formas
subfultates: fed folum fût adepti aliquas vifpositione pro for
mis fuis in cofufo ficut in abortibus. 30. Dueri apparente lina-
tiones 7 similitudines médiobus exterioibus: 33 mébra noî fott in
tegre formata. 7 hec que dicta funt intelligi debét de notabili par
te ipfus mafle humoralis non de tota quia fit tota mafia effet
taliter imperfecta noî credo vitâ posse nifi paruo tepore perma
nere cu nibil nutriat nifi fit aut fuerit formaliter humoz. 8 Et eni
certi talem maflam fi noî firt humozes eê chilum. 9 Scorn du-
bium quod est deterius an operationé auferri corfip vel dimi
nupq quo fecium q necuméta haru opanotuz possunt dupli-
citer ſiderari aut qztum ad câm pudentem ea: aut qztum ad
nocuméta que relinquitur. Si pmo modo ſideretur necumé-
tum ablationis é deterius deinde diminutio vultimo corruptio
nis q ablatio et diminutio 7 pprie nutriutie 7 vigetiuie fût a fr
fiditare que aufert oém virtutem fi é fortis: 13 frequetius attrai-
ctuam 7 digeſtiuæ. Et ipfa facit maus necumetuz 35 caliditas
que est corzupens fm plm. Si vo ſideretur feco mò necumé-
tum corruptionis é deterius deinde ablationis deinde diminu-
tionis. Etro q difficultius é rem corrupte digeſtæ corzigi qz nul
lo modo digeſtæ aut diminute qt noî atediffi mali maior aut mi
no nifi in qztum funt magis aut minus remota ab hoc vt perfi
cianct. Et certu est q ſanguis corruptus magis diſtat vt fiat bo-
nus q ſanguis diminute aut nullo modo digeſtum. 13 hoc no
do pot effe corcia inter Auic. q dicit q necumetuz digeſtionis
quod ablatio é deterius deinde diminutio: minus o corruptio
qz qztum ad câm 7 inter ſerapionez quarto biuziari yo capo
dicictem q necumetú quod é corruptio est deterius: deinde ab
lationis deinde diminutionis. 15 qztum ad posse corzigi.

Pronostica.

Pium necumétum digestione epatis est factum aut ſtructuù fere omní
egritudinum tam maliùm qz imateriali, eepis скл. debilitas epi-
tis notabilis cu fuerit antiqua difficilime aut nunqz emendak-
remotatio epatis hz quatuor intétiones. Pritma é debilitat is

Lura

Siergo cá fuerit pittina remoue ipham et nocumentum p ipham
epati impfum ficut exempli gfa. Sipotus aque frigide ferruit in
cá phibe iphm 7 potet vinum. Et fitr remoue frigiditæ epatis et
membris nàlibus impfum cu calidio interius 7 exterius appli-
citus, 7 idé fit iudiciu de religis causis pittinum. Si vo debilitas
epis fit p cóitatem a toto ficut in febribus cura febres fm q
opz; 7 remoue dycrasiam epati impfam cu 2trarijs iphm cofó-
tantibus tam pripriateq 7 flipticitate moderatis, antomàtice
te qua gaudent spiritum. Si vero fuerit p cóitatem ab aliquo mé
bro corrige illius mébriz diſpónem. pmo cuacuado 7 duertedo
mat remo ab q ab epate: si q humorius fuerit in cá. Secundo ma-
lam illius mébriz diſpónem corzigendo. Et tertio iphm 2fortado
vt fiat minera laudabilis chimitremoue et necumétum epatis fir
pfeftum fbemiçans. Quod ſi debilitas epatis fuerit fir
effentia ppter malam complonem malá còpositioné solutá con-
tinutatem aut aſp remoue iurtae posse egritudiné illam qua de-
bilitatur. Et in ſumma ota hec ſunt ad pripiciu qz pamb inti-
nem q est remotio caufe debilitatis epatis cu qbus gubit hec inte
tio plicatior pút eſſe manifetu ex curis egritudinú epatis poſi
tis 7 ponédis necen ex curis egritudinum totius 7 membrozì
particulari qbus epar compatitur debilitas náqъ ipfarum est
accis remouendú p remotionem egritudinis facientis ipfam.
Seda intétio. Lepatis 2fortatio que pprie p Sentinel buic acut
lo pfiicienda eſt cu infraſcriptis. Primum est calcfactio subſutilis
Leluis vt ſerue compò naturalis epatis aut pirituâvel ſubſutilis.
Lelum ſub ſubilibus in ſba habetibus virtutem penetrat: pufi
tio ſignato ipero croco. Scorn est apertio et leus qùere ſemper
eit timor de oppoſationibus. 7 hec repenf in pfiicitiu apſinfin-
marubio. Tertium é maturatio ficut in croco. Quartus lenſica
tio ficut in paſſulio 7 vino granator dulciu. Quintu abſterio ſi
eut in aqua hordei ercorticiu de mellis. Serunt ipfum incoſto
vino granator muzoq 7 acetoſoq. Septimù cu ſtupiciis mode

rate ficut in Ignanto apſinfinio roſ 7 ſub ſubilio. Octaun; phibitio
putrefactionis ficut in cinamomo caſia lignea. Aonum erſicca
tio ficut in ſpodio. Decimù mundification virus ficut cu melle
vino ſubtili. Undecimù cu pppueteat. ficut in ſpica. Epat adip 7
carne limacaru reubarbaro. Buodecimù cu amicitia current inter epar 7 medicinas ppter multas, cauſas ficut in paſſulo.

Aon dico tamen q in oibus caſibus p ſoſatione epatis bis
oibuo idigeamus: fed hec memorata ſunt vt bis vtamur que p
poſito nòftro magis deſeruut. Et vt ſeiam? verificare receptus
aucor póponentum anndota ex diuerſis simplicibus habentibus
bus plures aut oës has intétiones. Quaùs ſint poffible q in
vno simplicibus plures er bis 2ditionibus reperfan vt p3 habentibus
notitiam simpliciumpiſter hoc eſto memo p cóſoſatione epatis
multú attendere conſoſationi ſpirituù ipſos multiplicando et
oibus nonem modis ipſos cóſoſtado de quibus ſuit ſermo in
capitulo de melia. Ipſi enim ſunt cuiſeque virtutis inſtrum ad
fuas pfiiciendæ eationes. 3tem pter hec eſto memo? viliſgen
ter còſiderare que virtus fit leſa principaliter 7 ipfus 2ſoſationi
magis attendere 7 pprie digestive: cui reſidue ſubferuunt. Atra-
tua cùnque enim pofatur calido 7 pſico 7 reſತura frigido 7 pſico 2bige
diſtina calido 7 humido aut cu temperaméto paſſuariu. expulſua
calido 7 humido 33 magis humido qz calido: 7 digeſtua magis
calido 7 humido 7 qz temperaméto paſſuariu. Retentuam vero
magis pſico qz frigido: 7 attractua magis calido qz pſicb. his g
veter que tuo ppoſito deſerutam fm exigiétiam virtutis leſe. Altuo
no ſolum attende cóſoſationem epatis: Sed cor p membóq ze
que debent trahere ſupſuittates ab epate que ſunt renes ſplen kufis
fellis 7 eſtinau: 13 ipfa non ita immediate epati deſerutam ficut reli
qua tria. Sed ſupereſt ponamus quaedam antidota iuanta
p ſoſatione epatis. excellens in c& frigida est slagalanga de
seriptione Befue 7 diarodv abbatis in cauſa calida. er ſuprues
in c& frigida ſirupus de apſinfinio ſirupus acetoſus diarodex.
S3 in c& calida ſirupus bifanținus ex trocſeſis in cauſa frigida
trocſeſis de ligno aloes trocſeſis de reubarbaro. S3 in c& calida tro
cſeſi de sandalis de berberis: 7 Raſ in capitulo de doloe epatis
describít medicinas elegantúſimas in conſoſatione epatis ta3
in c& calida qz in frigida. Auic. vero deſcribít medicamé acceptu
a Raſmultum in debilitate epatis laudatu. Ra. paſſularibus enu
dlearatum aur. xcv. croef aur. j. calami aromatici aur. ij. bedelij in
daii aur. j. j. cinamomi aur. j. Caſie lignée medicament aur. spí
ce aur. ij. Ignanti aur. j. j. myrthe aur. iiij. gùmi albotin aur. iiij.
darſeleam. j. arboſis granati filneſtris aur. ij. leco cùsni poní
rplocaracta mellis aur. xxy. vini ſubtilis qztum ſufficit. 7 quado
qz ponimus in iphm opium 7 semen uſgami albi. ſ. cu affunt vt
gra ſupſuie caliditatis 7 hanc receptam verificat Auic. in textu
Raſ. Electuarium valens in c& frigida mirabiliter conſoſtanſ
epar 7 múdificans canales cùs 7 vrinam prouocans. R. ligni
aloeſis roſaribus spice nardi cinamomi ana. 3. j. laccé reubarbari
garioſlop ana. 3. j. affari anſi malozane manſane gùmi balfami
ana. 3. j. ſu. meu. ſquino ſpodij ana. j. camepiteos euſcute
ana. 3. j. confice cu ſupro de ligno aloes. Euapozatio in c& frí
gida. R. cinamomi caſie ligna. j. 3. j. spice. 3. j. abſinfinio eu-
tonoy ana. 3. v. bulliát in vino odosifero fliptico in quo ſunt comi
meque toſtezzo. 1. ipanis bifoctus: 7 parum olei de neriden infume
daur lana vel filtrum in hoc liquore 7 ſiat enuapozatio. Sed in
c& calida. R. endivie. B. j. ſandaloq al. 2. ru. ſpodij ana. 3. j. cu
ſute apſinfinio ana. 3. j. bulliát in aqua rosaceæ in qua fit quarta
paro vini granator aut parum aceti 7 ſiat euapozatio vt ſupras
fed vbi é foris caliditas melié est vt fit actu frigida. vnguentum
in c& frigida. R. ſucci epatoy. 3. j. spice. 3. j. olet de spica. 3. j.
bulliát ad ſumptioné succi. 7 ad addéo spicam in fine cù paucu
aceti 7 cera ſufficiét ſiat vnguentum. S3 in c& calida. R. ſandalo
ral abloq 7 rubuoq ſpodij ana. 3. j. spice. 3. j. ſucci endivie olei
rosacei ana. 3. j. bulliát ſucces 7 oleum ad ſumptionem ſucci 7
cù paucu aceti 7 cera ſufficienti ſiat vnguentu, Multe alie medi
cine ſunt in hác intétione quaſa gá breuitatis omitto. Medici
ne tì Raſ in caplo de dolore epatis ſunt phtaſuiline, attendi tì
scepta Auic. in ppojo caplo de debilitate epatis. Pám cù vidés
debilitari digeſtua ſoſta cu cù in qbus est ſtupicias 7 calidb

The compila tion of the book of Proverbs, in which are set forth theological and moral principles which are to be observed in the conduct of life.

De oppilatione epatis.

iij

tas cù mefura.l.nò efficacitæ 2 fit in eis maturæ
tio sicut funt medicine cofospute ex eis que funt sicut spica folius
nur muſchata cosſidrus cardomombi maſſix calamus aroma-
ticulus ciperi 2 ſimilæ, 2 ſi fuerit prouenius a reſtituæ adde of ſli
plicitate 2 minue de caliditate aut coforta huinſomó medicinas
cum medicinis oppoitis eis ch infrigudatiuſis ſicut funt balan-
tie roſe 2 ipoquidoſiis, 2 ſi fuerit debilitas in attractiva coforta
cum eis in quib'est ſtifticatas parua ſita, 1.ç virtuté epatis con
feruet, 2 fit in eis caliditas 2 aromaticitas: 2 ſtude in aperitone
oppilationu, 2 ſi fuerit debilitas in expulſua coforta cum calefa-
cientibus 2 humectabatque aromaticus, 2 caleſac ſplenea renes
2 vifcera cum ſibi proſtijis 2 aperi poros ſue meatus per quos
superfluitas ad hec mébra expelútur, 2 quia cuiſueqúz virtutio
debilitas pòt ab omni mala coflexione cotingere eſt neceſſarù
vt magis cofideres malita coflerionis leditus virtutes q[ui]z vir-
tutis leſioné cù oporſeat virtuté cofortare per remotione cauſe
leſendis vnde oportet aliquado digestiuæ 2 attractiva cofortare
cum infrigudatibus:licet ſm plurimù debilitetur à frigoze, 2 paf
ſule conferunt in debilitate epatis ita vt prohibeant ſolutionem
ventres ſimilem de carnis.

(Capitulum ſeem de oppilatione epatis.

Poppilatio epatis eſt morbus in vijs eius prohibens
transſitu humbumente naturalis aut ſuperflue que per
ſpſu naturaliter tráſire cofueuit. Et eſt tripler quaedam
in porio ſubé cùs eius per quos tráſit nutrimétus fibi proſtijúi d[am]
in venis cùs p[ro] ſa tráſit nutrimétus toti cùc:é quod in porio ſue meatib'p quos ſuperfluitates expellunt. 2 Cà prime apud Aui.  
eſt groſſities ſanguinis qui nutrit epar aut δίβitas expulſue cù
vebeméta attractiæ e[mi] 2 quaſper opter cù ſuperfluitates epatis
que reſeſcant in digone 4 ſuſſiciter expellunt 2 nutrimétus pro
priuæ attraſhit indigestu. Cauſe à remotione ſunt cibi prebeteſ
nutrimétus groſſus 2 cœcque p[ro] ſuſtibat ſobitare expulſus 2 ſoſt
ſotire attractiua. Càc à oppilationis q[ui]ſt in venis ſt q[ui] create
ſunt ſtrictè aut inuolute a gnatione. Unde ex of pua re oppilant.
Aui. ſt q[ui] ſut er t[em]pore ſtrictæ 2 ſm plurimù rami porre oppilat
q[ui]m mă oppilas p[er]uenit ad ipos: ipmo p[er] illud q[ui] collat a ramis
ipſus iamos vene hilsi fibi obnuitæ. Quaproſp[er] ſer in ipſis
relitiqui ip[os] oppilas p[er]terea plurimù oppilationu, eſt in latere
coſcauo: et q[ui]z[ui] ſi at gibbo, 2 oppilationes ite q[ui] ſut in venis
epatis aut ſut coarctatione ab huoſo miſto grosſo ant vifcoſo ge
ne ex cibi fibi proſortionalib[us] cœcurrent ſobitare digiteſque et c[ui]
pulſue aliciu'c'oplectionis malita in ſequète, cibi à iti ſut ſicnt
carnes groſſe 2 res q[ui] comèdunt in appetitum conzupto ſicut car-
bones gipſus 2 filiaq [us] naturaliata huane ſpèſitè ſic fùgi et que
das genera pro[or] nutriu Grosſi 2 ſic jarroz.i.ſoſe 2 filia. Aliſi
ſte oppilationes ſut attenuatone ſequètes aſa yétositaſt aut q[ui]
litatiu[que] ſtrictiud. Carnoſe yo nunq[ui]x utartristilme ſut q[ui] ofſi
venarù ſi nervoſa ſup qu[or] sub[que] nibil tale generat. 2 ſi ſup alij
oritù no c[ó]icat oib 2 au[ui]l ib 2, 2 ſi dictiæ e[ in] dispositionib[us] pul-
monis q[ui] res q[ui] ſut groſſe 2 oppilates e[par] no oppilat mébra
que ſut poſt epar ch[ui] digerimt in epate ſicnt frumetù 2 gluinoſoú
2 vinu dulce 2 filia. 2 oppilationes at q[ui] ſunt in meatib'epulſio
nùs ſupfluitatù dicenti cù agem'de dispositionib'efell 2 ſplenis:
ipſe mă c[ó]ſilib'cauſio p[er]ueniut 2 ſt triplices coarctatione atte
nuatorie 2 carnoſa ſiut precedentes.

### Signa
oppilationis in epate ſut color 'citrin'v[al]pudis
in toto corpora q[ui]n ſanguis bon[que] in quantitate ſut
ficiét ad corporis ſupſicé nò accedit ſed ſubtil e poti' aquofita
ti v'l cholere miſtú attraſebit'mébris inanitius. Sc[om]d est graui
tas in hipocódrio dextro t[ur] pp măz oppilates t[ur] pp măz er op
pilatione retétàmo apud Aui. 2 p[mi] é maióz granitans in oppi-
latione q[ui]z in aſpate q[ui]d verificat ſi oppilatio ſit magna aut in vijs
tráſit h[u]o[z] 2 ſupfluitatú aſa q[ui]o nec h[u]o[z] nec ſupfluitatú tráſi
t[ur]mè impeditio. Sz v[bi] cetera ſi paria er p[re]q[uit]atitios 2 loci de
reliquor credo maiòre eſſe gravitaſt in aſpate q[ui]z in oppilatione
cum ceterio p[ib]d'mă ſit magis in aſpate in vno loco collecta 2 ſit
magis granitātus. T[erti]u é impeditimétu anbeli[tu] 2 p[ri]e q[ui] c[ú]ßili
taf p[ro] ſp[er]cione diaphragmatis ab epate oppilato 2 ipſi'ra
tioné inſeri'. Quod marie verificat cù oppilatio é i gibbo hec

tamé signa ſt c[ó]sa atſapi epatio 2 oppilationi inter q[ui] febris diviſi
guit q[ui]c[ó]n eſt neceſſario atſapi epatis 2 non oppilationi. Quar
tuz ſignu eſt flurus vétris ex măe groſſe regurgitan[que] oppilatio
nibi ſtráſit impediéte, 2 vrine multido 2 ſubilat pp ſbileq a
um m[ú]tlicatuq[us] ex indigone penetraſe epate pelléus 2 mébris at
trahétib'. Si epatis 2 totu' corporis ariditas nò abſiſtat. Sed ſi
gna diſtictua inter oppilationé poro[ro] tráſit nutrimétu p[ri]z 2
oppilationé venarù ſunt q[ui] in oppilatione venarù p[é]dicta signa
ſequitur a p[ri]cipio 2 corporis c[ó]ſuſtio. Sed in oppilatioe po
poro[ro] tráſit' nutriméti illa nò ſunt a p[ri]cipio. 13 apparet in p[ri]cipio
multiplicatio ſanguinis i venis, 2 color rube' in cute q[ui] ſanguis
nò accedit ad nutriéd[ui]s epar. Sed ſi oppilatio eſſet in porio fine
vijs purgationis ſupfluitatù ab epat. 1. vijs purgationis cho
lere ab epat ad litiu fellis, 2 meſſe ad splenem appareret in ſan
guine m[ú]tlicatio cholere 2 meſſe cum colore cirino nigro aut
miſto in cute. Sed de bis v[er]i'agec in ſequétib'. Signa v[o] di
ſtinctua inter oppilationé venè hilsi aut ram[oe]i 2 oppilatio
nez venè porè 2 ram[oe]i e[mi] ſunt q[ui] oppilationé venè hilsi 2 ra
mor[io] cùs ſequif flurus vétris ſanguinis 2 h[u]o[z] 13a5 generator
in porio ſue c[ó]cauo epatis nò potetiu[que] penetrare ad mébra op
pilatione hilsi tráſitú impediéte ad ambitù toti 2. p[ri]prie q[ui]z[ui]
ad parté poro[ro] groſſaz. Quare regurgitat ad porţa:inde p
meſa raicas à intefitua, 2 ſit virine ſubilis multiplicat c[ui] tictura p
p[er] t[er]bilitate digónis epatis multiplicátis aquoſitateſ 2 p[er]t
tráſitú ſubtilis partis ſanguinis 2 aquoſitateſ nò br[in] a ſangue
difcrente mébris trahétib'. Groſſities q[ui]que ac durvitios hypoc[que]
drúx dextr[ia] é ſenſui maniſeta. Sed oppilatione exiſtete in porţa
2 ramis e[mi] e[mi] ſit flurus chilofus aut h[u]o[z] diminute digeltop, na
ni ſit oppilatio in meſaricaſ 2 ſit rami venè porite poterant ab
intefitina ſit flurus măe chilofe. Si v[o] ſit in porţa 2 ramis e[mi] c[ó]
tentif in epate ſit flurus h[u]o[z] diminute digeltop 2 aliſi ſiqui lato
carne carni chilo valde diminute 86 cocto, 2 aliſi flurus p[u]z ch[ui]
loſus parti humoſalis, 2 nò appet groſſities aut téſho ſenſui ma
nifeſta in hypocódrio dextro. Signa à diſtinctua iter oppi-
tioné porè 2 ram[oe]i e[mi] 2 deblitare ſeppilatis. Auiſuis c[ó]
cuueniut ſluxur chiloſo maniſeta ſunt er caple p[er]cedète. Quod
át oppilatio ſit coarctatoria a multimie humor cognoſcif er fi
gnis p[le]ctorie de q[ub]us. 2 p[mi] additúis signis g[ul]ibus oppila-
tionis ſup[ra]ſcriptis. Quod v[o] p[é]ceat ab humoſe g[ra]ſo aut vi
ſeſo cognoſcif er signis coacchimie de q[ub]s c[ó]ca p[mi] additúis fi
gnis oppilationis ſup[ra]ſcriptis. J[é]t cognoſcif er regie p[re]ceden
ti 2 malicia digónis er q[ub]us ſi m[ú]tipleſe venteſitas apparebit
groſſines 2 téſho augeri aut minui ſubite vel in brie. Si vero nò
temp[em] téſho groſſities p[ra]mancebunt eſſe de q[ui]s inuabit regim[
nis debiti vartato 2 miſto humo[]p in eſectionib'el prin[is] ap-
parè. Si vero oppilatio est attenuatatoria yt q[ui]e epatis create
fuerit ſtrictè cognoſcif er diuturnate p[al]ſionis 2 a p[ri]n[ato] g[na]tio
nis Aſte c[ui] ſo fortundie retétive 2 ſobilitate expulſue. Si vero op
p[il]pilatio attenuatatoria ſequaf aſa aut alia c[am] vi[la] attenuante ſue
corpo[ra] ſue icorpo[ra] illo[z] signa apparbunt de q[ub]us infra.
Si v[o] oppilatio fuerit carnoſa er p[u]ſula botho[z] vel veruca op
p[il]pilatio nò erit v[er]imo in paucis venſ. 2 ſic signa oppilationis
erunt debilia. Et cum hoc cura paruſ proderu aut niſib il fuerit
a veruca aut carne addita.

### Pronostica.
Primum oppilationes epatis ſut ma
tres oium egritudinum. Sc[om]d c[ui] p
longaf[ic]ilicis aut ipoſibilis e curatio 2 multoties p[re]duct[ur] ad
putrefactioſes faciètes accidere febris aut aſpata p[u]dcientia ad
hydropilim: Et ad g[na]tionem vétositaſt facièt[ia] accidere do
lotes p[au]os. T[erti]u multoties p[er]ſotur natura ad expel[é]das
măe oppilationum ſeip[ia] v[l]arte. Et egrediunt aut in eſectione
ſi fuerit oppilatio in latere c[ao]ut aut in vrina ſi fuerit oppilatio
in latere gibboſo humoſes permiſtú groſſi 2 ſeluif oppilato.
Quarum oppilatio nális a generatione tracta non recipit cu
ram preferuari t[ur] potest q[ui] h[ac] patitur cum bono regimine ab i
curſu egrindinum do oppilationes ſequi p[er]ſueuerunt. Accidè
tio vero nona ſm plurimum facile cura.

### Lura
oppilationum epatis eſt quatuor intétiones. p[ri]
ma cám oppilatèm c[ar]p remouet. ſc[om]p[ri]m p[or]ſat.

t új

## De apate epatis.

tertia corrigit accitia, quarta ordinat debitus regimè sex rerum. Prima intècio plicitur in diueritatem cause oppilatis. Si ę opilatio fuerit a multitudie euacua aut cù phlomia si languis vi erit vincens aut alij humores peccaverint cù sanguine. Que phlomia flat a vena còi repone erit in toto aut a lapbenis. Si in cà fuerit retéto sanguis mefrualdis aut hemorroydals poſte phlometuer basilica aut salutella dextra. Si ę vo repleto nò ſue rit còis ſi pria epi aut ſufficit phlomia ſoli'basilice aut salutatelle poſte ali humores euentur fm q. opſ. Si vero cà oppilatio fuerit humor grossus et viſcosus: pùs digere:deinde euacua, diſgestina aùt in pìmi ſint intiuia abſterina subtilitati abſo mi ta apatione au:puocatione poſtea ſint magio apitiva. Eúo aùt ſiat cù solutus ſi oppilatio fuerit in 2cauo. Si vero in gibbo diuoreticè: et foriter apientib. Digestiva at puenièta a pn' fùt sicut firup'acctoſus simpler zuccarin aut mellin' cu ags endiut aut apinthij aut ſilib'pauce apitionis. Deide in pceſu cù ſirupo acetoſo copoſito mellino aut zuccarino orymelli ſalitico et ags cufcute capilli ve, affart rubee ſi ſilib'calidis et frigidis aut ppiuq cù eglitati hù exigitia. Et 2o q. ſciedù è pù medicine apithue qda ſt ſimplices qda copoſite. Et vtqùo qda frigide qda calide: qda cù eglitati vicine. Fre qda ſimi ſic endinua ortulana et campe fris è eteraracon et aq'platácon et ſolijis et radiquis: ſu i oia uocantia cù ifrigidatò cù ſemia còia fra gbus vtédù è in oppilatiorc cù caliditate. Et ex copoſitis firups bisſantin' firup'aceto stacpoſitum hù forze puenièti iter eglitati, ppinca poſſent nu merari. Calide ę vo ſunt oppilatio forita vt affart tapia petro ſe linu aritologia rubea tinctop ireos phistici agaric' epithymus ſqualia polijs píica cetaurea minor et succus ei'cétiam. Et er 2po ſitis firup'acctoſus cù rubea et melle orymel ſalitici orymel cù politi, et hce ſi ſub caſitate pìmi gradus. Téperate at aut vicine perèmato ſùt pulipulacca cufcute capilli ve. Et ſunt ambo apitiva valde cù eglitate valétia tá in oppilatiorc cù caliditate q5 cù frigiditate. S3 calide circa pìmi gradù qf prime immediate ſubſcripti ſe reubarbaq cùpintiné cupatone pìni cime lgn' iti amiga de amare succus fenicii camepitheos et ppe qn oppilatio eét in vijs strictis acutè ſalitici ſparagi et ſikes et valèt in oppilatione frigida cù vinu at aq'eminis calidop. Et in calida cù aq'endinæ cufcute qpppe aperit oppilatioes splenis. Jtè cù doctioceeminùs frigidor còum vel et fine bis. Nò.n. curadù è d inflamatica cù iuuanetù apitionis pualc nocomùtis q5 efficit eaz ca lor inflamádo cù qo ad extinguédu è facilis poſt apitionem.

Et nota pù medicine ſupſcripte nò ſolus valè ſupte ierius h5 et iteriè: applicite fm oppuriamutant, et multas medicinas pòſtis fuenies i antidotarijs huic pòſito ſeruètices calidas frigidas i téperatas er genere doctionis firupor electuariòz trocicop vnguentor hù ſulius qb'ytere fm euenitatiè. Et multa tupe cò ponere potes. Si ę vo oppilatio cèt attenuatoria a gnàtio c2ta vputa nàliis strictura venap curà nò h5. Caueſdù ti è ab bis lìs pítè è cà alteri' accentalis oppilatoſis. S3 cura oppilationis atte nuatorie ſequéutis alicut'copionis malicià patere pòt ex capto pècedéti. Cura ę vo oppilatiois ſequéutis apà epatis manifesta erit ex caplò ſequenti. Cura at oppilatiois eminens in meatib' expulsionis ſup fluitatùi ageſ in caplò de icteritia et d dolore ſple nis. Scba ę vo intèio. l'epatis pòſtato pìſic aut medicinis diſtis in capto pècedeticavèdo tì a multu ſlipticis aut viſcos: et oibus q5 poſſent oppilatione renouare aut augere. Tertia intèio. l. correctio accentum plicefi curado et pferuado ab oib' egridinib'quarù oppilatio epatis pòt eè cà:he at ſunt plurime q5 rum curà pergre in capitìs pèceden. et ſequè. S3 p. qrta intèide caueſdù è a ſupflue ſlipticis pòſticis viſcosi et multu vulcib? et pèbétibus nutrimetù grossù: et fréqnter vtédù è ieciuſis subtilianti bus abſtergèub? et ſumope elaboſardù è vt flat bona digo tá p5 q5 ſeda. Quap: opiter vtat bis qb pòt digere re et nò ſuppluat i quòtitate nec comedat niſi pècedéti cibi digone celebata nò mul uplicet cibaria in méla vna. Surgat a méla cù reliquijo famis. Prio notably comedat anteſt bibat:deide frequenter bibat et parù p vice: caueat ab aq frigida et cibis et potib' actu aut potenția valde frigido. Sónus fit. 7. horarù aut circa vt flat bona div gelito ſit nocturn' meridiani' vitâdius è niſi forze a medio ma

dù vſo ad medium auſtiti dormiat p horà in meridie pectur euones a nä titustas poſt cibù qeſcat et exercitus pecta pìa di, gellate: et ſit pérus et gaudes et fugiat ſolicitudine brùltia timo re irà et ſilia corpus exterminatia: et ſit idutus vestib' medioric calidis ſim tempor exigitia. De apofemate epatis.

Postema epatis. q5tum ad qd nois et qd rei é latis

a manifeſtù S3 p. notitia pérſus è ſciedù p apatum q5 accidùt in ſi ſupere epatis qda accidunt in ipo epate qda in lacertis poſitis pepar:qda accidùt in meſaralibus et me ſenteria. S3 eoz q5 accidùt in ſe:quadam accidùt in partib'lu: perioribus et i. in gbo:qda in ptibus iſciorib'f. in 2cauo. Jtè qda accidùt in ſupſeſorijs t pániculis et i'da in venis et'. Queda in ipſus iba. Pluribus et in ſupers iba: et qnìs còicant ptibus ptibus simul. Dúſtinguitor pterea er parte mae effectue q5curretis ad ipor:gnatione3. Ma aliquod è sanguineuſe pueplemonides dubelati aut nò dubelati. i.coligés et nò colt ges. quodda è cholericu quodda è phl'aticum quodda melicu factu iepicido aut pmutado. Et melicum est duplex quodda er melia nò aduſta de ſene ſephuros. quodda pèmella aduſta de ſene caneroq. quodda è inflatiuì ventosum: et freqnter apata epatis ſut mitla. Caufe apatum epatis ſe effentia ſut mala copter calida malignas humores t ipos attrahis q nò debite regulati faciut apata. Jtè mala complo frigida debilitas digeſtui uà et expulsiuà è cà cur apà congeraſ in epate ſupflua qoq5 attractio epatis è cà:cur attractu nò bìr reguleſ t faciat apà. Appliato qoq5 retinés humores et ſupflutates è cà cur indebitè fi, gank in epate pçipue oppilato in pte epatis terminata ad poru felleu q è ſub media penula epatis. Bolores qoq5 epatis fre, quéter caufant apà attrahédo mâm ad locu dolétè t fit apà per vià deſulux: alijn debilitàdo ſunt cà vt apà paulatine q5gerat. Jpèr còitatè ę vo aut a kiti ſellis cù oppilat aut alit efficit ipotés ad expellédu cholerà pmeatus pueniètis. Thì regurgitans ad epar è cà apatis. Silpì p còitatem ad splenè cù oppilat aut apàs, et ſikr cù oppilat via deſerè meliam ad splenè. Jtè còitatè ad stòm cù ledit et marie ſm digestiuam nò pparaſ chilus epa ti pueniès vt ide ſanguis et humores laudabiles ſlati. Jtè p còitatè a mébria ſpitali: iteſtien reibus matrice marie in retitio ne meſtruo. Et p còitatè ab nò retinec ſanguis hemorroy, dalis. Cæ at pimitne ſut caſus poffuìo offensio epatis. Jtèz cibi ſupflue calidi aut frigidi grossi viſcosi et quecunq5 prit epar ledere. Modi terminationis.

Postemate epatis terminanè qdrupkl' aut.n. resolujs

a tur autuppurant aut idutur aut pmutantur. et i'pmu tank ad mébra ignobilia ſic ad splenè è bonù et ecòra i pmutenkt ad magis nobilia malu. Et qnìs cretice expellùt aut nò ſudoe vocatòvne urine in fluxu ſanguis nariù cù è i gibbo. Et sì è in 2cauo facit crisim ſum ſudoe vomitu aut so'one vétris.

## Signa.

Prio ponà ſigna distinctiva iter apà epatis et pleuremi ſuplùs h5 in multis ſimileni. qpppe cù pleure fìs è in costis médosis lateris dextrì. Pìrimù è er pte dolòris q5 in pleuresi dolòs è B costis versus pulmonè in apate epatis tì. costas versus anchà. Jtè in apate epatis nò è ſputu cù tuſi in pìn' neq5 in pceſu. S3 in pleuresi è ſputu cù tuſi saltè in pceſu. Tertium in pleuresi è pellus ſerinus in apate epatis vndos. Quarù in pleuresi è dolòz pugitions ſatis intèſijs in apate epatis gravatiuons. i. remiſus niſi cà dolòris fit in pániculo. Quatuì in pleuresi è magna anheliù malitior. S3 in apate epatis nulla aut paucæ. Sertù in apate epatis è colòz multu a nàli mutat' in plen refi paż aut nihil. Signa ęo distinctiva iter apà mirach t apà epatis ſunt q tumor in apate mirach leni coprèſſione ſentif. est.n. epar politu in apundo. Jtè tumor in apate mirach pleruq5 ſbiacert viſui. S3 in apate epatis mìne niſi forze èet in gibbo t marie qubitis t in macileto. Tertiuè er pte figure.ná lacertus apatus è lògitudina, lis latitudinalis aut tràſeraltas: t apà è illius figure icedès ſim ſit muſchuli. et affimilat caude muris cui'na pe è bùſtilis altera groſſa:ſic.n. è figura laceru è.n. groſſior i orzieſia q5 versus mediu vétris. S3 apà epatis è lunare bùs ſturra ſemicirculi aut maiòre: ſic.n. è figura epatis. 4" apà muſchuli nò facit accritia

De dubelati epatis.

114

ex fit fecb: alteratōe coloris aut forme q: ſequiſt ad apa epiatios. Quicui vides mirach extenutari et têdere i: ſuſque indica q: apâ aſt in epate: hec.n. ſequunt ſeſectu nutrimenti q: nô ſit nifi: er nocu, méto epiatios. Et nî ſièdiu: huiuſmoi apâra mirach qniz facere hidropè nocêdo epiat mariê qnî ſut in pte mirach ſupposita epi aipp cópresseionê vicinitate et colligatiâ. Biftinguif at apâ epiatios ab apoſtemate meſaricarû: 13 in ſignis mûſ coicétif. ſebre grauitate dolore q: ſimilibê. q2 apâ meſaraicarû e cum minori ſebre minori gravitate. et ſequit ad ipſi flurax chiloſus 33 plurimò q: nô ſequit ad apâ epiatios, et ad ipſi e: magis apta ſeq extenuatio q2 cazefia aut hidbros q: frequenter ſequunk apâ epiatios. Apæq tactus ibliacet ſi apâ epiatios. Signa vo apâ epiatios epi infra pta. 12. prumû gravitais notabil in apate epiatios. et maiors 33 in oppilatione ceteris parib13 in oppilatione magna poſtit e: maior gravitais q3 in apoſtemate puio ſic voluit alii. 14 pmi. Secundum dolos mìto maior in apate epiatios q3 in oppilatione re: solutio nis otinui q: e in apate q: nô in oppilatande. Tertiu ſignu: é mutatò forme q: coloris valde notabil.nô.nat bon: q: colòz ſine p[er]ſentia boni fanguinis cuiq: ſequit ad apâ epiatios. Minus tî ma: la mutatio e: phlone epiatios: imo aliqni videt habitudo q: color: factus bon: pp[er] apâ meſuram inſlaminatio faciere faciere rubere. At, tî ſi b[ri] notabif videbif notabiliter mutata in viuſiditate oculum et in forma: et ſi forte tâta mutatio nô appeat a p[er]cipio parus poſt appearabit. Quatuor ſignu: é attractio ſurcule z: hùeri dextri ad in ſeriora: q2 epar gravitais trahit ſuſpèſoriù alligatú dorso. Quin tuus q2 habetæ apâ magnu: 7 pp[rie] calidu: nô p[rit] domire imo paru: facere ſup laceter dextro: q2 epar còpimif a ſuò et h[uius] t[em]intifîmque p[rit] facere ſup sinſutro q2 epar gravitati: imo et gravat eu: ſit ſe: ſup复in: 15 minus ceteris. Signa vo diſtictuā inter apâ gibbi cœcau: r. Quia t[ac]t: iu[n]entiu: ipfu: còprimo: in extremitate coſtaru: hypocódrui dextri e[ſ] e: gibbo nô at c[ui] e: ſt in cœcau n[ui] ſi forte in maciléto habetæ apâ magnu: 7 c[ui] ſon: compresseionē. Secundo iu[n]entiu: gravitais in apate gibbi q3 cœcau tuus q2 epar p[er] gibbu app[ed]it q2 t[ui] cœcau n[to] 33 ſtbleta[]. Tertio in apate gibbi e: ſtrictio anhelitib: q2 gibb: apatus còprimo: médo diaſtragma et pulmonê facit ſacit q2 ſic q: nô accidit in apate cœcau. Quatuor minoraf vrina in apate gibbi: imo c[ui] e: magnus aliqni retineſt p[pter] oppilationê attenuatoria ſequet[é] ipſu: 7 aliqni pp[er] ſbilitate expulſive. S3 nô accidit in apate cœcau, ſed e[ſ] in apate cœcau ui adſut aliq: accidetia q: ſciciut in apate gibbi. 12. prumû ſingult q: apâ aſt magnu: pp[er] colligatiâ oris ſto: in cœcau epiatios medi ante nervo ſbtili: cœdu[ſ] dol: magnus q[ui] ſumit cib: c[ub] notabil: v[al]iter ſtomachus extéſid q2 ſtomachus ertéſi: còprimo: cœcau n[ui] epiatios. 2 n[ô] gibbu: 7 in h[uius] p[ar] apâ cœcau ſtomachus m[ui]t[us] velor. 7 e[ſ] p[er] apâ gibbi multu: ledun[que] ſub marie pulmo 7 dia: ſragma. Ad ſi apâ e: in gibbe 7 cœcau apparêt o[ſ]ia accidentia ſupſcripta: q2 ſi apâ e: in p[án]iculo e: dol: vebeméto: 7 tract: hùeri deoſu: plus. 7 marie ſi e: in ſuſpèſorio. Signa vo ſperum apoſtematios epiatios diſtictarù penes m[ai]z efficié: ipa ſut infra apoſtematios epiatios. q2 ſi apâ ſit cholericis dictú almeſer. p[ua] e: gravitais q2. p[u]a t[ui]o: 33 inflamatio et mordicatò magnæ. J[é]t citrinitas ligue deinde ſmigratio c[ui] ap̄ſitate. 7 e: ſebris forſis otinua eracerbãs 33 in tertiu: Et pulſus e: durus magis ſerin: q3. yndofus multu: velor 7 frequés 33 non valde magnus. Sitis intěſa. Et tuuac a: frigidis et hu: Si vo fuerit apâ fanguineu: dictú ph[on] significat p[er] rubedine: faciei et exuberationê venarù. 7 pulſus e: plenus ma: gnus velor 7 frequés magis yndofus q[ui] ſerin. Et maiors: 7 eu mor: 2 minor gravitais. Dolor e: gravatius: ertéſi: uus magis q3 p[ug]atiuus. ſebris otinua coluſa. 7 n[ô] tuuac a: valde frigidis et hu: ſic cholericis. ſed apâ ph[at]icis: significat p[er] inflationê quâda: Et lenitate cutis. Plu[ve]tate: coloris. Et non e[ſt] in loco ſenſata durities 15 fit gravitais. 7 e[ſt] pulſus lenis. Et n[ô] e: fitis: neq[us] n[eg]redo lingue: neq[us] ſebris notabilis. ſed apâ melicu: e[ſ]uplex: qdas a melia adusta 7 e: cancer: quodá a melia n[ô] adusta 7 e: de generè ſephtro: 7 z[tra]pvis q[ui]s ſit incipief qu[ib]s p[u]mutado e apate fanguineo aut e[ſ] aliq: Signa c[ô]ia ſt durities manifeſta 1[er]o ſenſata. pp[er] ſi fuerit in gibbo. J[é]t gravitais notabil. Tertiu extenuatio mirach: vnde manifeſte reſſentat ipſi: figura lu: marie: p[er]atio ad hidropè ip[os] farca: aut acſitú. Extenuatio cor

porie: caſus appetit: teneb: ofitas coloris aut minoratio vrine Signa vo diſtigüeta inter zefuros 2: canncr 12: n[ô]n: cancro eſ te bris notabil: 1 zefuros remiſa. In cancro dolos notabil: 7 pp[ie] fulmine: 1 zefuros nullus ſi fit puru: s[ì] vo n[ô] puru et n[ô] e: dolos n[í]i leuſis apud magnu motu: corporis aut forne: cópresseionê ſi per locu apatu: aut c[ui] ſtomachus e: plen: c[ibo] cópimes: ipſu: 7 in ſuma c[ô]ia accidetia ſt forto: in cancro ſic inquietuo caſus appetit: ſingult: naulea: maiors extenuatio et ſilia. Signa vo q[ui] ſi incipief ſunt q[ui] n[ô] p[er]ſeſit apâ alteri: 12: ſpei: 13 ſolu: aliq: c[ui] p[mit]uia aut corpozea n[ô] de genere apatis. quod vo ſiat p[mut]an et e[ſ] cognoſit q[ui] p[er]ſeſit apâ alter: 12: spei et marie fanguineu: 1115 enzi inter cetera facile p[ut]mat in duritie: 7 lapideitate: 7 pp[ie] cu: in fine applican[] cupeo notabiliter frigida et ſliptica epar nanq[us] velociter oppila: 7 indurat. Apa vo v[et]olu: coſſicif et dolore et t[é]nuo abſp[ra]guedine c[ui] paucæ aut nulla ſebre. Diſpositiones quodq[ui] n[ä]les et n[ô] n[ä]les ſic etas: 7 q[ui] regimè p[eced]es et ſimilia du cum in notiá m[ae] apatis. P[á] in habebit: 3imbolú faciol: est tranſitus. 7 Dubelati epiatios.

Ubelati de quo eſt bic ſermo fit cum apatibus materia

d in vno loco colligit 7 ſianat: pp[er]terea marine ſequit

apa ſangineum: c[ui] illud iter cetera marie maturato[] paratu: fit. Signa future maturatiois ſunt q[ui] auxilia debite fa c[ta] n[ô] p[iciunt]imo acciutia ſicut ſebris dolos: grauas ſitis inge tinge: instatia viſigulari: et ſilia augue: p[ed]eunt et viu perſeuat. C[ui]z hec acciutia notabil: forſtantificat iá maturatio i[cap]it. 7 tunc aliq: accidit rigores diuerſi m[á] p[ut]refactioné exacuata led[é] te magis méda: ſensibi]a ſibi: prima. J[em] ſlendit apud refupua tioné nedu: a ſatione pulſa laterca m[á] in vnuz: collecta magis grauitate. P[á] at ſit dolos: p[ul]ſatiuus ſicut in ſelig]a: apatib: exeribit" in médis magis arterioſis c[ui] maturan: q[ui] ad e[ſ] paron non venit niſia p[ia] ria p[ia]. S[3] nota q[ui] durities pulſus fm. A.3.8 quarti cap[ò] de ſi g[ni]ficatión e[xit]ure inſinæcc: e: teſtimoniu: magnu: exiture aut du belati in vicerib: 7 d[ic]it enim q[ui] quâ度 apperit ſigni e[xit]e 7 tu belati in vicerib: 7 n[ô] indurat pulſus n[ò]tudines penitus q[ui] e[ri] tura fit iterio: 12: m[ò]n. ſotalla: n[ô] erit in vicerib: 7 imo in ſiphaq 2 p[int]et v[ic]era. Cum at ſacta e: ſanies tunc reninu: q[ui] a: acciun: a: níſi gravitais q[ui] ſit maiors m[á] magis in vno loco 2gregata. Et còprimo: médo iuueni lenitas ſive mollicies c[ui] p[us] ſentireſt durities C[ui] at eruptio app[op]inquat t[uc] redit dolos 7 p[ú]tio 7 ſebruſa crescit 7 gravitais fit maiors. C[ui] at accidit rigors: ſubit o: ſedat grauitas 7 dolos t[uc] erupto ſca e[ſ] e: t[uc] ſi n[ô] fuerit ſca erupto ad v[é] magis egrediés ex apate e: utatur: aut p[er]maricaſ: ad iuſteta 7 e: egredif c[ui] egone ſi fuerit in p[ca]uo aut p[er] ven[à] iliz: deſcedéſt 7 emulgéttes ad renes 7 veſicam: 7 e: egredif c[ui] vrina ſi fuerit 7 gibbo aut euacuatur in concavitatem ventris e: p[er]rupto ſiucta ſit ad ventrem. Et t[ec]e poſt eruptionem materia exiſtente melan cholica accidit pulſus coridis 7 ſincopie. Et ſotalla mo: 2 proter reſolutionem virtutis: aut ſaltem accidit debilitas virtutis manifeſta. Sanies autem egrediés ſignificat mo: imum adubatum epiatios. P[am] si tendit in nigrum ſignificat ipſum ſuſſe: pròſun dum in ſubſtantia epiatios. S[ì] pero tendit in albedinem ſignificat ipſum ſuſſe: factum prope p[annic]icum cuu: colo: albedo atteſtatur. Et ex ipſus ſanici colo: ſubſtantia odo: multiu di ne ſignificantur ſigna efficatia ſalutis 7 moris: 13 fm plurimum huiuſmodi adubatiæ epiatios ſint morialis.

P[ronoſtica]: Primum apoſtema lateris gibboſi e: d[eterius] apoſtemate lateris concani. Secundum permutatio apoſtematios epiatios ad ſplenè bonum econtra malum. Tertium ſingulus ſequê: apoſtema epiatios 33 plurimum morit p[en]uniciat. Quartum fm plurimum apoſtema epiatios cum plongantur cuunt ad h[é]dipos. Aun[in] tum cum apoſtema epiatios ſequitur solutio ventris e: moriale. Sextum non e: uadit aliquis ab apoſtemate duro quiſcente có firmato in epate: multo minus ſanablie: eſt apoſtema duros n[ô] quieſcens quod eſt cancer velocius enim interſicit. Septimum eritura notabilis in epate e: p[ro]p[in]quiòr: deſperationi q[ui] ſpei. Octau: fm plurimuz q[ui] apate epiatios ſananc: fi debite regantur 7 marine ſi non ſit erro: in principio.

t iij

["De dubelati epatis.", "Lura\napatis epatis exigit tripler regimè pmú debituz cæ\nanteccènti. csm debitù cæ quæntur, tertiù cœ vtriqs\nPrùmú còpletur quab'intètionib'. seione et diuerione. Scos\nvo exigit reprecussione in principio; in augmèto yscb ad mediù\nstat reprecussione cù resolutivò. Deinceps vo reſoluerem solas fi\ntedit in vià reſolùonis. ſi vo in vià maturatiois adiunueſ. Tertium\nvo regimè còpleſ cura accinium et regimine ſer rerùs nò nàltum.\nS3p còpleſ is his intètionib duo cañi, marie obferuere. Pri-\nmus q medicus ſit festinùus in cura apatis epatis et ppe calidi\nples ex ſupſcriptis intètionibus ſik còplèdo nifi.n. ſuccurraſ a pinci\nvo ſeltine ſ3 q. 9. et ſink in cura cuuſequib apatis calidi mei\nbri valde nobiliss mpm pìm cura erit irrita et vana. Scos canò q\nmarie intèdàphibitionis augmèti q. pribitiòi maturatiois canè.\ndo tì ne indureſ. est.n. valde pnum in duritàtè. Prima intètio. ſ.\neuo in principio cuuſequib apatis epatis còpleſ phlòmia nifi fue\nrit pribitù. forſtis ſicut etas ifantie aut vltimi ſeni: aut q: corp\nfuerit valde exrague: et apa pendeat ab humoſe cholerico phlòpi\nco aut melico nullo' docante cù ſanguine et nò apto cùari cum\nphlòmia: imo pot p phlòmia: timeref cholerè ebullitio: aut fri\ngidòz potuit cœntis in et ilantì vltimo ſene fone dea natì dextre poſset\napplicari languiffuga aut vétoſa cù ſcarificatione in ceteris caib'\ncòpetit phlòmia q repletiòte evirite multa cui? reſpon'ato cù fuerit\nretétiu phlòmia métrualis aut hemorroyaldis aut ſaphenonis\nbauriak notabilis qútitas ſanguis. Simde ſequenti de phlòmeſ\ntasilicæ dextra haurediu notabiliqutate ſanguis virtute rataſ\nspicæ ppi fa a fuerit ſanguinè. Si vo ſeltrepi ſuerit multa cui?\nti cò nà fuerit retétiu ſanguis métrualis: aut hemorroyald: pri\nmo phlòmeſ BASIILIA MINIMA DE LACTU MUSCULIS\nPHARMACIÆ\nPHARMACIÆ\nPH

De dubelati epatis.

115

aliquid mucilaginto malauſiſc fenugreci aut feminis linigt ali
quid medulle aut pinguedinie: ut ponatur aliquid aceti. Epiby
ma ſonenie in principio apatis ſanguinet. R. aq. ro. aq. endiwi
ane: ſij. aceti. ſj. j. sandali rubei. 3. y. ſpodi. 3. j. mife. 7
tum pe taut infilo inſuſo in eo apſicet ipſis alioqualiter inter man
peſacto. Ancto. R. elei ro. 3. j. ſperu cerati sandalini. 3. y. aceti
modicus cere. q. ſuſſicit ſiat vncioſiſ in heriſpila cu his mifea,
tur magis ifrigidatia ſicut ſuccus ſolatri ſempuine caſoſa: et filia
et erilſeite magno caumatue ponanſ actu frigida. Ss i augmento
apatis ſanguine cu ſupſcriptis mifeaſ aligd olei de spica ma-
ſcini aut camemillini. et paru mucilaginjs malauſiſc fenugreci
aut feminis lini vt paſ medulle vituli aut piquedinis aliciu"aut
olei ſifa. aut olei amig. dulciu: et ita gradati ſio magis peedit au
gean: reſolutiua addédo et qdā moliſſicatī: ſi in heriſpila et
vſqo ad ocATIONE nō ſut addéda calida reſolutiva aut moliſi-
caſa nifi in modica ſtititate. et in fine principi apatis ſanguinei
cōuenit emplaſtrū factu: ex cydonijs tritis cu farina bordei cu
aqua roſacea pauco aceti aut cydonia in aceto dōcota: ait aqua
tripla ad acetu quib"pot addi oleȗ roſaceȗ 7 sandali hec. n. ſub
ſub forma pincii ſpenti: impinſi: ſi poſtea in pectuus addan: ſpontis
cotis oleu de spica maſticiȗn pinguedines medulle aut mucilagi
nes ſm exigena. Et Aui. collige empluz 3 exptu: 7 laudabile co-
vües in statu ad ocATIONE. R. toſacis lqde cere ana darchi-
mebth. 7. maſticijs crociomami an darchimeth. 4. olei de arbore
maſtici olei ro. an darchimeth. 7. vii. cotilas daues 7 mediam.
Est at darchimeth pōdu: 3. vni"fed cotila pōduſ octo vinceari
hoc medicam: hoc mo coficiédu ſt bulliāt vinu: et olea ſim ad
coſuptione vunt: et cip uſis miſeaneſ reliqua et reducaſ formā
vnguen. Quod ſi apſa fueri phālici ſuprimébim et pnaplo regio
epatio B epithimate. R. olei ro. de spica olei maſticiinis aceti an.
3. j. mife. et petia vt filtru in eo inſuſi expmaſ: et alioqualiter iter ma
nuus caſeſat et apſicet vt ſiat vncio: et pectiis addédo cere qz-
tuz ſuſſicit. Sed in augmèto dimittat oleu ro. 7 acetu ſit ſubqua
cuplūda ad olea et apſicet vt ſupra. 3 in statu cip dictiis ſuccus
eupatorij miſeaf. et 2 op"e maiori ſolutiſe cu aliſi moliſica
none ſuppona: emplaſtrū de meliloto. Interi tr cu aq siri ſuprius
et electuarij cluſerib: 7 ſimlibin in bac dispositione papiſi adju-
uctur q. puocet apate erilſeſ in gibo. 2 vt vtrèt educat apate ei
ſiſte in cocauo: 2 er puocatib: est orymel copoſitu cu aq ſenicu
li apj apſaragi 7 ſimlibi: 3 ſt dialacone diacuruma q. vi videanct ni
miſo calida cu diarodon abbatis poffu'téperer. 7 et ſimplicib: 9
papiju puocatib: 9 vt ſotatib: ſt cinamomuz cappares 7 ſiſica.
Si yo fuerit in cocauo leniaf vêter cluſerib: 7 denf pilule ale
fangine pilule de reubarbaro 7 filia. Quod ſi apſa fuerit meliſci
ponan: in principio repcuffua dicta in phlatico: 2 q. 5 cippiuſn
in phlatico in augmèto in melico addaſ farina fenugreci farina
ferinais lini aut oleu ſilaminu: aut medulla vituli aut aliſi pigue
do aut aliqua mucilago. ſ.maluauſiſc fenugreci feminis lini 7 fi
miliu: 7. peedéte tepoze admiſturaſ iſopt cerotu: 7 ai maiori erit
opus moliſicatione cu ez miſeaf medulla vituli aut alidu er
moliſicatib: 5a dictiis. 7 ſi fuerit in gibo puocet cu aligb" ex p-
noctāb dictis in phlatico dilferatis cu dōcotione paſſularu: 2
fi fuerit in cocauo téptef eductio cluſerib: 5 factis er dōcotioni
ne fene epethymi polpoſi ſalis indi 7 filiſi cu ſufficiēt quantita-
tate olei aut ſumat ſene cu aliſi lucta aut cu dōcotione paſſularu
cui p correctio addaſ. 3. 33. Si yo hec apata epatis non cito
interſiuteneq: et reſoluti pib: 3 ibtilib: 3 puertan ad duriſte neqz
ad aliud méb: pmuten: neqz totaliter refoluſan op"e vt mature
tur vt vult Gal. comèto pnoſtico: picaula pma ſup verbo illo.
Quod ſi trāſerit dié. 10. n. 6. ſunt alij mōi terminationi. Aua
propter cu hoc cognouerit p ſigna p[ dicta]ia adiuua maturatione
coſeruata virtute 7 calore inato: q[ui]tēs eſſibile. Empluz cōve-
nicis in apatib: 5 calidis. R. farine bordei. 3. y. 3. j. farine
fenugreci farine ſe. lini piquedints anatis anſeris porci an. 3. y. 3. ciperi ſiqu
nati an. 3. j. amoniaci. 3. j. s. terebetine. 3. y. 3. j. malauſiſc mūſadi
aligino interioſi corti 7 2 p[ar]aſi. 3. j. olei maſticii olei ro. an. 3.
ij. cere. 3. j. diſſolutan amōniacu cera et terebetina in caſola ad
ignem. 2 cum diſſoluta fuerit ico: poſentur in moriario cum mal
unanſiſco dicto 2 omnibus alij hie p[os]iti 3m q. melius fieri po

test fiat emplaſtrum et exten datur ſtum de eo ſuſſicit ſuper co,
rio 7 calidum epaſt acplicatur ſuſſicert inter medias c[er]a mete.
Aliud et inuètione Raſ nono Almāſoſis in cap[ò] de dolore
et apate toſi magis equale et quenieni vbi nō certi ſimus de ma-
turatione 3. volumu magis intèdere ad molliſatione 2 reſo-
lutione q[ui] maturatione ſicut d[3] fieri: q[ui] cu maturatione raro vi-
ta ſaluaſ eſt hoc. R. violarū ſiccaru. 3. x. roſaru ru. 3. v. ſpice odo
riſere maſticiſ ana. 3. y. ciperi ſignanti calamī aromatici an. 3. y.
farine fenugreci. 3. xx. ſloru camemille ſe. malauſiſc albi farina
bordei ana. 3. x. 2. p[er]ſangan oſia cu mucil: ſe. lini 2 fiat emplaſtrū.

Emplaſtrū maturatiu: apatum ſenigrido. R. bdeli[]a monia
ct oppoponacis ſerapini ana. 3. y. farine ſe. lini fenugreci ana.
3. y. malauſiſc 2 parat. 3. j. olei 3 spica 3. y. terebetine. 3. y. diſſol-
vatur gùme in vino: 2 cu diſſolute fuerit addaſ cu eis terebenti-
na: 2 diſſoluſa cu eis poſtea ponan: oſia in moriario 2 p[oc]tuanک
cu p[ist]ello: 2 de eo ſup corio extendaſ q[ui]tum ſuſſicit. Aita. n. em-
plaſtra: hoc q[ui] maturat: 2 p[of]t: ſoſtort: moliſſicant 2 adiuuāt nām ad
mūdificatione ſaniei poſt apertión 2 ruptura. S3 rarifīlme cu
maturatione ſaluaſ vita: imo poſt apertióne q[ui]s cito mori: q[ui]
q[ui] vita aliqua: to: p[ro]lana tādem mori: p[per]t mebri nobilita
tem cu cuius tāto nocumèto nō p[ot] ſaluarit vita. Amtarant aſt
buīus apata cu iteriu: ſumptis ſicut lac alinu[n] cu juccaro ſu-
ſu[mi], 2 c[ic]t ſicut aqua dōcutione radicu apitinaru: ficu paſſularu:
2 dactulo: poſtea facta maturatūre adiutuſeru eruptio nā nō ſuſſicit
ente miſceſo cu emplaſtris ſup[er]aſcriptis cepe naroſci: fermuſ
cu m[u]ſi colubinu: 2 filia: 2 iacuſo ſup latere egra ſe ve lociſc mouen
do. Quod ſi erupāt fit penes Aut. erupta ſolutu ad aut itina: ſanie
epuſula p[er] meſaraicas ad ipa q[ui] eruptio acidiq: q[ui] e apā in coa-
co uo ait ſit eruptio ad renes 2 yeficam q[ui] ſit d[3] aſpa eſt in gibbo;
aut ſit eruptio ad 2 cauittatem vétris inferioris q[ui] ſ. rumpit ſub
ſtāta epatis 2 p[án]iculus iuolues 2 t[uc] ſan[te]s colligit in iugume
decto ſm p[mi]. Ego aſt nō video cu me: p[er]mearaicas termina
tas ad ſtōm nō poſſit e[] effuſio ſaniei ad ip[mi]scu: et ideameus
fanguinum effundi ab epate ad ſtomachu: imo ſtomachu reci
piu ſup[er]uſituaſt toti: mediante epate. Si q[ui] ſantes effundatur ad
ſtōm vel ad intetina ſumat in potu aquā mellis debite calidam
ti: fiat mundificato toſi 2 intetin[]oz: necnon viceris a ſanie.
Et attendat vomitui aut vétris ſolutiun: cu leuſi: 2 ſan[te]s effundatur
règiones ulla[]as marie nā téptate e[]on: e[] p[ea]ſde. Si yo erup[]it ad
renes ad veſica ſumat aquā mellie cu lacte ſeminu: coú[] frigido
riu: ybi adſit notabi[]l caliditas v[]l et ponan grana alatiecti ad
bulli[]du d[3] ſit aq: mell: Si yo eſſet remiſa caliditas pa[n]on cu
ra: p[ar]sparagi ap[ui] 2 ſimiliu diureticu: ad bulli[]du d[3] ſit aq: mel
liu. Si yo ſantes p[ui]neat in inguine: 2 ſit notabi[]l quantities vt
n[ot] ſit verſimil: ſolutu p[ro]ſet vêter ybi e ſantes cauèdo ſlectio
n[ot] muſchuli ita vt p[ro]ſet iſach noiatu: ab Aui. burabat[]o. 2 ſit fo
ram[è] pu[]n in q[ui] ponaf cannula p[er]c[it]o: ſaniei 2 ſi fuerit expediens
2 paulatine e[]kaf 3. q[ui] e[]kib in e[]ctioſe aq. idropico[]p poſtea in-
t[é]tada: p[ol]idationi cu ture maſtice ſanguie draconis bolo ar. ka-
rabe 2 filiſi q[ui] ſumanc cu aq mell: auq ſuccar aot endiue p[á]tagi-
nis 2 illum[]t in toto c[ure] p[ro]ceſſu coruſantur accidentia. Ja
p[ra]tum intentionem tertij regiminis ſm q[ui] ſuferit expediens
v]tima autem intentio tertij regiminio perſicur it viſta.

Regimè. n. ſer rep: n[ò] nālium in apatib: 5 calidis d[3] e[] frigidis
ſi magis in cholerico q[ui] ſi ſanguineo. 2 in frigidis d[3] e[] calidis
humidu in melico ſicu in phlatico: vii: p[mi] o in calidis eligat aer
frigidus v[] p[ar]paret artificial: modis ſup[er]dicti: 2 buie oppoſi-
eligat in frigidis vel p[ar]paref cu igne 2 ſilibus. Dieta ſit frigida 2
valde tenuis ſicut aq bordei cu pauco iulep violati: ſel vt aqua
2 uccara ita vt vſqo ad tertium nihil alidu def nifi poſte p[an]
que et cōtinuetur vſqo ad ſeptim[]i: ſel detur ius pulli parui cum
acrestia vel vino granator: donec perueniat ad extremitates pul-
larum 2 olera vt luctuca attripices 2 spinachia edinuia 2 epatica.
Et si opus ent panis ſit er v[ar]deo vel farre aut et farina frumè
ti non oino a ſurſuribus depurata vinu: non concedi nifi poſte
pauciferui cu aqua pm[ita] ſit ſexcupla: p[oc]dente i tempeſt e[]
pp[er]ie cu v[em]um eſt ad ocATIONE dieta magis ingroſſet 2 ſi
riu: vinum p[edi]cet p[ot] subtule n[ò] dulceſed q[ui]us animo 2 c[oe]
ſomnus iuuat ad dig[]onem 2 dolore: seda[]uonè. Et rōne buiis

## De dolore epatis.

beberet eſ longus: nec oſ c et n attrahédo materias. Eligat ergo me diocieſ. ſeptem horarù aut circa. Lredo tamè minus malum eè declinare ad ſonnum pluriorem qù ops qùs ad breviorè quaſ ops ſcipe in aſpatibus calidi in qibus multu impedit ſomn? In frigidis vò similiter dicta qù eè ſubtilis: nò ſi tibi qùtum in ca lidis ad phibendum augmentù et digerédu humore. Mâ facta diminutione in bumoſb? nò ſiet tatus flurus ſed qù eè circa téperem aut declináis ad calidum ſicut pitiſana panis lotus que h preparent cù ignanto erunt p[]ſantiora poſtea [p]pareuſ cù c[]roco paſſuſi et alijs digerétibus vêter ſit potius lenis qù strictis, et p[]curent alieones naturales et et nò nates ſibi còſucte ſicut flurus hemozoydalibus et vulcas diu ſuſuet et ſiſia ſonnuo ſit ſeptè horarum aut circa qeſcat animo et corpo.

### Lura
aſpatum mirach et lacertop vêtris iſeritòs è prima curationi aſpatum epatis. Unde eedem medicine et eiusdem intétonis quenuti in vtrisqù et nò est d[]ia níſi q[]u in his debemus audacius recutere in principio et p[]p[]tie in angúmetò. Et audacius refoluere in statu et declinatione qù in aſpatibus epatis. Mediceine poſite in aſpatibus epatis our accomodant in exéquido intétiones ſiles tam v[]ſes qùqù particulares. (Lura aſpatum meſarcaſe ſue meſenterij est similu curationi aſpatum concavitum epatis, ſequitur de dolore epatis. Almàfor.)

Um quismale fuerit coloratus et cum hoc malà habuerit forma habuerit q[]sò dolòz in dextro latere apud coſtas poſteriores et ſue rit eius malus color citrinus et ſuerit cu hoc in oze ſic citas et ſitis vebemès, aqua bordei et ſucci berbarum vt endiuei et folatri et cufucute cum ſirupo acetoſo de zuccaro al. facto in potu tribuaſ. Emplastrum quod ex ij. sandalis et roſis et canſ. et aqua ro. cù p[]ano lìneo loco ſuperponatur. Quod hoc modo fiat p[]anus in predictis inuolutus ſupponat; quando tepere icë perit remoueatur et alio loco eius aponatur. In po tu p[]rèterea ſumat granator succum et rob qui inſtrigidae ſueuerunt. Hic quoq[]s a vino et a ſectionibus que de melle ſuit ſibi caueat et a cibis calefacientibus et ſumat trocisc. de berberis. Qui. R. ſucci berberis. 3. x. ſe. endiuei ſe, citruis porſulace ſe. oiuſ ana. 3. ij. roſa rum. 3. ij. rauedſeni. 3. i. ſpice. 3. 5. inſorment trocici p[]òdere aur. vnius ex q[]b? vnus in potu oi die tribuaſ. Suman p[]èerea maſtix ſpica ciperi ſgnatui, calam? aroma. croc. myrrha. deide myrrha et maſtix i vino diſsoluta cum alijs miſcean[]t et ex eis emplastrù epati ſupponatur. Eger vò a cibis frigidis et grossis abſtineat. Si aut h[]n suffecerint trocici de lacca cu apozimate de radicib? ſuit d[]ati. Et alia ſu apodacca ſuit de lacca. 3. q[]u. R. laccare uedſeni ambor an. 3. ij. ſpice ſe. apiij. ameos: maſtici ſgnanti: ſe. unipii: amigdalaru amara: coſti amari ru bee: ſucci eupatorij: aſſati aristo rotude: gétiane oiuſ ana. 3. x. 3. 5. inſorment ex bis trocici p[]òdere aur. vnius. Apozima de radicib? R. coticib radicib apij: ſeniculi ambor ana. 3. x. ſe. apiij: ſe. ſeniculi flo[]r. ſquinat[]i ameos oiuſ ana. 3. v. roſ. ru. ſpice odorſere ambor a. 3. ij. coquank in. 3. s. j. aque donec ad tertiá re Rede in potu cu predictis trocici. Jo. ar.

### De dolore epatis.

Ob cap[]im intinulatum de dolore epatis. Et ſp[]num l. b. ter capitula diſpónum de q[]bus agit Raſis in parte ſpenti q[]dolor q[]tum ad q[]d nominis aut quid rei est latibus. Diſvidet hoc cap[]im in partes tres. In p[]ma determinat de dolore a c[]s calida. In ſe[]co de dolore a cauſa frigida. In tertia pro cura aſpatum epatis remittit nos ad en ram aſpatum ſtomacu: ſe[]co ibi. Quod ut malue coloris ibi Si aut apata in epate fiant. p[]ma in duas. In p[]ma ponunt alioſ signa apoklematis calidi in epate. ſe[]co curas. ſe[]co ibi. Aq[]ua bordei. In p[]ma d[]icti: cum alioſ ſuerit male coloratus. 2. cù h[]oc ſue rit male figure. i. habitudinis ſue forme. 2. habuerit dolorem in latere dextro apud coſtas poſteriores que dicunt médoſe. 2. co[]lo: ſuus malus ſuerit citrinus. 2. ſuerit in oze ſicitas et ſitis ve, vebemès. Aue duo ſigna poſtrema arguut diuſum licitatis cù materta cholerica: ſuple tu hic dolòr p[]uenit a c[]s calida. Aq[]ua bordei. In p[]ma ponit curam p[]ma ſequi cù aqua bordei et ſucci endiuei folatus cufucute miſtis cù ſirupo acetoſo ſimpler facto ex zuccaro albo q[]u in potu tribuan[]k. Aq[]ua q[]de bordei p[]se ne forte miſta cù ſirupo acetoſo in ſt[]o acetoſe. ſucci et ſingulariter aut p[]ſib[]tim miſtis cù ſirupo acetoſo. Sút. n. apitini epatis ſo[]ſatatiun, 2. priniu duo frigidis. S[]3 succus cufucate circa téperieſ, notabil[]r apituuo

oppilationi et p[]e pori ſellel. Se[]co emplastrù. i. epithima ex duob? sandalis an. 3. ij. roſ. 3. j. canſore. 3. s. aqua rosacea. 3. s. tig. in quo ifundat p[]anuo et aliquat c[]óp[]ressus regionis epatis ap[]plicetur notabil[]r frigidus. Et c[]u tepere cepit remoue[n]s et alijs actu frigidus ſupponat. ait. n. Anti. p[]frigiditate actual[]e et potem. tial[]e caliditas epatis ſupflua tempereſ. Tertio in potu ſumat vin[]i granator. 3. muz[]os et acr[]i rob. 3. ſuccos p[]dectione aut ad ſolè iſpilato[]s q[] frigidis ſint ſicut rob de acreſta de acetoſitate c[]iitr limonis et ſilium cù aqua endiuei epatice et ſiluſ aut cù aqua cocta cù zuccaro. Quarto a vino ſectionibus 3. melle et cibis calefacièt[] abſtineat. Quinto ſumat trocicos 3 berberis. Quod ſcriptio. R. ſucci berberis frigidis et ſicci i ſue tertij ſe. endiuei citruis pori[]t. ana. 3. ij. ro[]ſarui. 3. ij. rauedſeni. 3. j. ſpice. 3. 5. inſorment trocici p[]òdere aur. j. ex q[]bus deſ vn? cù ſi ſirupo acetoſo de zuccaro aut cù ſucco granati. Sexto vêter ſineße eè cù ſucco fructu[]s ſolua: ſt haberi p[]ot. Si vò nò. R. p[]uno rù tamarind[]o ana. 3. ij. incidant et ifundant in vna. 3. aque et media p[]de c[]o horas deinde bulliát donec remaneat tertia pars aque et coletur ſufficienter ex[]p[]mendo. calida in potu exibeat et cum zuccaro dulceſtore. Almàfor.

Quod ſi malus color est cù dolore epatis ſuerit albus medi? videl[]s iter e[]u q[]e cù fluxibilitate et c[]u qui ê cù tumore ſuerit q[]s cù eo vêtris ſolo et palpebrar[]us atq[]s extrematu[]tum t[]ro[]trocif[]is de rauedſeni cù firu po acetoſo de melle i potu d[]ati ſut. q[]b. R. ſpice maſtici ſucci eupatorij ſucci ap[]ſint[]h[]y ſe. ſeniculi anſi oi um ana. 3. ij. rauedſeni. 3. x. 3. 5. inſorment trocici pondere aur. vnius ex q[]b? vnus in potu oi die tribuaſ. Suman p[]èerea maſtix ſpica ciperi ſgnatui, calam? aroma. croc. myrrha. deide myrrha et maſtix i vino diſsoluta cum alijs miſcean[]t et ex eis emplastrù epati ſupponatur. Eger vò a cibis frigidis et grossis abſtineat. Si aut h[]n ſuffecerint trocici de lacca cu apozimate de radicib? ſuit d[]ati. Et alia ſu apodacca ſuit de lacca. 3. q[]u. R. laccare uedſeni ambor an. 3. ij. ſpice ſe. apiij. ameos: maſtici ſgnanti: ſe. unipii: amigdalaru amara: coſti amari ru bee: ſucci eupatorij: aſſati aristo rotude: gétiane oiuſ ana. 3. x. 3. 5. inſorment ex bis trocici p[]òdere aur. vnius. Apozima de radicib? R. coticib radicib apij: ſeniculi ambor ana. 3. x. ſe. apiij: ſe. ſeniculi flo[]r. ſquinat[]i ameos oiuſ ana. 3. v. roſ. ru. ſpice odorſere ambor a. 3. ij. coquank in. 3. s. j. aque donec ad tertiá re Rede in potu cu predictis trocici. Jo. ar.

Die ponit cura q[]ui è a c[]a fra. p[]ro p[]rocícos 3 rebar. 2. et em plastrù. 2. p[]regimè vite. 3. 0. p[]rocícos 3 lacca q[]u ſeribit. 2. de ſeribit et decoctione vnà qua[]t vult dari c[]u d[]ictis trocici. 2. ibi. Eger vò. 3. ibi. Si aut hoc in p[]ma p[]te d[]ict q[]u malus color eſt q[]u cù dolore epatis ſuerit alb? atſeſtās p[]h[]ati medi? videl[]s int e[]u q[]e cù fluxibilitate. i. magna mollicie q[]lis è mollicies repta in ipofarca ſu paru[]a mollicie q[]lis è mollicies p[]h[]atici n[]är dispoſiti. 2. medi? et iter illu q[]e cù tumore ipo[]artico. 2. illu q[]e c[]in p[]h[]ati co n[]är dispoſito. J[]ste. n. coſo: 3. q[]e è h[]ermo: e[]p[]e co[]lor 2. c[]asctu ci q[]e medi? inſ colo[]re ipo[]arce 2. n[]ales p[]h[]aticiſi è mollicies 2. t[]u[]o: ſut med[]y. Quod i[]u ſuierint q[]s cù eo vêtris ſolo et palpebras rù atq[]s extrematu[]tum t[]u[]o: ſic aliq[]ui accidit trocici 3 rauedſeni cù orymelle d[]ati ſut i potu. R. ſpice maſtici ſucci eupatorij ſucci ap[]ſint[]h[]y ſe. ſeniculi anſi[]p[]an. 3. ij. rauet. i. reubarbaru. 3. x. 3. 5. inſorment trocici p[]òdere yn? aur. ex q[]b? in potu oi die ſumat c[]u alijs liqueo p[]po: ſicut aq[]u ap[]ſint[]h[]y aut eupatorij aut apozima statis ſeribédu. Sumat p[]terea. 3. ſeribit empl. 3. R. ſpice maſtici. cip[]i ſgnat[]i calami aroma. an. 3. ij. croci. 3. j. myrrha. 3. ij. 3. s[]ſicatib m[]o myrrha et maſtix i vino diſsoluſt et c[]u alioſ miſeaf: et e[]pati ſupponat. Et si non eſſet br[]i tenar ad d[]aſ plus de maſtice et myrrha. Eger vò a cibis grossi[]s et frigidis abſtineat. Si aut hec n[]o su[]f.

T[]roſci de berbari

dolovis

De ieteritio.

116

ficerint trocifci de lacca cum aposúmate. I. Sectione de radicis
bus dandi sunt qui. B.lacee rauſedeni ambos an. 3. 1. 11. ſpice ſe
minis apſi ameos maſticiſque ſquinam ſeminis unipere amigdala
rum amararu coſti amari quia calidio: rubee ſucci cuparioſ
aſari arithologie ro. geſiane an. 3. 1. 1. 5. inſorment trocifci ponderis
aur. j. ex. quibb detur vnus cum aposúmate de radicibus. quod
H. costicu radicu apſi ſeniculi an. 3. 1. 1. 3. ſeminis apſi ſeminis ſe
niculi floz ſquinanti ameos an. 3. 1. 3. ro. ſaru. ru. ſpice odotſere
an. 3. 1. 11. coqúatur in H. vna aque donee redeat ad tertia et detur
in poiu cù predictis trocifcis. Certe ego nò credo tantà quatia
tem rerum in vna H. aque poſse decoquimo vir ſufficerit tres
H. ex q. collige magnæ qútitate reru debè ponti I. cooctioe cui op.
poſtut faciu faciut moderni: 15 mihi videt antioque 17 modernos tenet er
trema: còplexiones uſtaru medicinaru ſunt ſepe oſclarare ſupr. 1

Si at apata in epate fiat eor cura erit vt aparu in ſtomacho generantur. Jo. ar.

Ralis in parte p[er]ſenti pro cura apſoſtematique remittit nos ad capitulum de cura apatis ſtòl Bolo: epatis. Aut est perſoſatiuus et fit a vétoſitate aut vapore grosſo ſub panniculo contento paru[mi] ſpino occupate. Aut est occufiis et fit a vétoſitate aut vapor ſatis é magnú ſpacu[us] occupate aut ab h[ui]ore mul to extédente. Aut est p[ug]itiuus et fit ab h[ui]ore acuto p[an]iculum pungente. Aut est grauatiuus: et fit ab h[ui]ore multo au grosſo ſiue apſotemet ſue nò. Sùt et alie ſpecies dolores ſed he còther acutidem epatis. Sed p[ro] noticia cauſaru est fiendu[que] c[à] imedia to dolores euus et soluto c[ò]nini aut mala còploret p[an]iculò c[ò]dicata cu e par [q]tus ad euus carné nò ſentiat. c[à] ſt solutionis c[ò]nini est vétoſitas aut vapor grosſus etrédens p[an]iculi 17 fa c[ion]itatiuone. Aui vapor et vétoſitas nò inueni exutum aut p[ro]pter multitudiné aut p[ro]pter oppilatone. Cæc aute vapò: 17 ventofatu]t 17 c[ò]ſequenter inflationis epatis ſunt ſicut inſlatione t[or]di c[à]tis. Aut ex parte vapò t[ro] p[er] illo q[ul] et ſeda digone véto ſan quor[us] vétoſitas in epate reſineſt facieis ei? inflatione ſiuer illa que generatur in 3º digestione c[à] c[à] erections virge. Aut ſut ex parte caliditatis medie inter ſolumente ſenſibletate 17 po po temet humidu vétoſare et plurimu] t[em] canna materialis est mul tuendo p[h]atatis aut melie vybiuq[us] ſit in epate venis nò y ſplene Seda c[à] ſolutionis c[ò]nini aut mala c[ò]plexionis 17 c[ò]ſequeter dolores est multuendo humor aut eor acuitas absq[ul] q[ul] apſoſterment. Tertia canna est a]ſa calidu] aut duru. P[ro]m p[h]atatiu]s ra]t facit dolorent. Quarta c[à] est motus cretives t[em] ſ Romanicus h[ui]or]us qui dolore faciu]t aut ſuis vapori]t aut qua ip[er]met moti ad epar implédo etrédunt: et ſimul faciu]t malat c[ò]plexione 17 ſolutione c[ò]nini. Quita c[à] est oppilatio. Seda debi lita 17. Sciendu] tamé q[ul] q[ui] dolo: epatis est fortis aut est ab apat te aut a vétoſitate, et ſi est ab apatæ est febris 17 gravitas. Si vero a vétoſitate nò est febris neq[ur]as et talè dolore: vétoſolut fe bis u] ap[ho]lufim q[ui] drægas[im]unon] ſeptime particule. q[ui]b[us] c[ui]q[us] c[irc]u]d oled er par his febris ſupuenies ſoluit dolore. Signa ventofatits 17 inflationis ſunt t[er]cho quedà in epate, et aditio ſeffet i] na 17 mutatio] pro]p[riu]t en] vétoſatit est c[ito] augeri 17 minui muta 17 si vétoſitas habeat materia ſouentè. et q[ui] c[ò]p[re]ſi]t sedam can ſimiliter carminatua t[em] ip[ra]t ventofitas nò habet materia. Signa vero malaru c[ò]plexionu epatis debilitatis oppilationie apſolate matu] patet er capitul p[re]cedetib[us]. Erifis vero cognosceit er p[re]ce deni egritudine que cum ea terminatur.

P[ron]oſtica. Primu] dolores epatis ſanatur fi egritu
dinea o qui bus p[é]det ſanari prit. Se
cundu] est ex li. Hip. inuètue in ſepulcru q[ui] est dolores epatis cum
paru[mi] ſehemeti in cadamad. i.n. collo y pl[er]ſotorti p[re] capitis
et police pedie: 2 apparant botho] ſimile fabe in collo morit talio
in quinto ante ortu] ſolis. et accidit ſub]i difficultas vrine cu d[omi]na
tio p[ro]pter oppilatione in collo vifice. p[ro]pter n[om]entu] tacer
t[em]eis. 17 ratio bui]us est q[ui] car dolor ſit ab h[ui]oribus malignis
que ſunt oppilative i]deo ſit difficultas vrine: 17 in ip[ra]t est calidi
res 2 bauracitas vnde elevatur vapores qui faciu]t puri]tù in lo
c[io] dictis. 17 natura téptat materiá expellere et nò p[or]i niſi paru]s
parte permutare cuius signu] est botho] in collo egru figuſcat

cum hec egritudo fit acuta q[ui] n[am]o c[ito] ſuccubet. In fine quarti. i]o
moritur ante ortu] ſolis quinte diei.

Lura dolores epatis ſi ſequat vapores et vétoſitates inflates et extédiét exigit ſer intèlições. P[rim]a euacat a]uone integrata ex minozatiu]o digestiu]o et eradicatiu]o et ratis ſi fuerit expediés. Seda diuerti] cu cliferib[us] et alijus generi bus diuersionu]s. Tertia apit vias et vétoſitates h[ere] poſſit exire. Anarta vétoſitates resoluit epar cóſo]tado. 18 corrigit accitio]a. Sexta ordinat debiu]s regimé ſer reru. Sumat p[ro] minozatiu]o iutura p[rim]a intètione, 7 pilularis de reubarbaro aut de eupatorio aut deakel: engi. Et p[ro] digestiu]o ſup[er] acipulum cópolum est aut orymel cópolum cu aqua apſinth]ycicizee 17 filium. 2 pro eradiacione pillularis de raued aut aggregatu]us aut electuaru]s indum. P[ro] ſeda intètione vta]t d[u]teribus carminantib[us] vétoſitate et euacanibus humores et q[ub]us vétoſitas generat. Et aliquádo ponant vétoſe ſub epate. Sed p[ro] tertia vta]t dialaca aut diacuruma. 2 si viderent nimis calide cu diarodon tempe rètur. Sed p[ro] quarta vta]t fométi resoluitu]us vétoſitate sicut è fométat cum oleo q[ul] spica aut c[u] decoctio in vino aut aqua carminatiu]o vétoſitatem ſicut spica anetia ru]ta et filia aut c[ui] laculis est milio aut ſurſure to]ſe]actis aut vino aspilis. 2 apud A. 2 s[ic]ideret ad quod latus declineat vétoſitas, n[am]i extédi]t dolo: ad partes intèlin]o]t: t[uc] ſolue venţet p[us] c[ui] p[re]dictis deinde reſolu]e vétoſitate. 2 h[ui] extendit ad diſragma ofa p[ectoris] et do]ſum admira diuretica lic]dialaca et c[in]de reſolu]tia vétoſitate p[di]ctam. S[ip]p g[unta] intèli]one corrigant acciditia ex firmement. P[ro] ſexta vero apud Aui. c[ò]nueat vinus puru] in ieu]no: ſed in modica quátitate vitet potu] aque frigide]ſt paru]cus in cibo 2 po qui t[em] declineat ad calidu] 2 ſic]u]m plu]rinu] 2 ytatur ape rientibus 2 carminatibus vétoſitatem, 2 vitet multiplicáti vétoſitatem et oppilatá]t: ſed his dictu] est in p[er]ſionib]t]omachi. 2 vi c[it]et in colica vétoſa et timpanite inter cetera notabili excatur t[em] ſtò ieu]no. Bolo]s ant[em] pendéti]a reliqui cauſis. 1, 2 ama la c[ò]plexione de]t materia et c[ui] materia ap]oſtematib]ab op]pationibus et debilitate cura patere p[ot] ex capitulari p[re]cedebus. 2 p[ro] magna parte p[ate]t er textu Rabi. 2, 3 tu]i]t ap[pr]o]p]iat q[ui] in cura dolores epatis ſunt c[ò]ſtricos de]t reubarbaro p[re]ſectu] né de reubarbaro diacurcum 2 similia q[ui] lege in eo in]p]ro ca, De ieteritia. Almáfoz.

3 Je] c[u] ieteritia, 2 c[u] ieteritia fm p[er]m] cauſatur vicio l[ui]ſtis fellis i]o] de ip[si] an]athomia iux] mo]ſ]p]t]u]t agéd]u] est l[ui]ſtis fellis eſcriptiue è mediu] inflate paru]n figure oblonge ad rot]utátite t[é]diét ib] media p[é]nula epatis collatu] q[ul]vna pel licula nervo arteria et vena cópolum ex fundo 2 collo trifurcato integratu] ad m[ú]dificand]u] cholerá a ſanguie ip[am]q[us] ad f[us]du]s ip[ro] vigo: rada digone expelléd] 2 ad intèlinu] diuodenu] p[ro] vigo rada expulſione finaliter ordinatu]. Eſt g[é] inflate q[ul] cópolum et ad opatione p[er]luviatione in]dudiu] necſſariatas toti]q[us] c[ò]n]atinu]. Paru] g[é] falte] in c[ò]paratione ad ſplené cu] m[ú]no]t ſit q[ut]ras cholere q[ui] melie. Eſt at figure ob]loq]e fi]c.n. apit] viui] di p[ot] in colli] 2 fundu] e]t? T[é]dit at ad rot]utátite q[ul] hec figura e]num capaciſtura 2 a n[oc]umétio magis tuta. 2 e] collocatu] ſub media p[é]nula epatis q[ut]rum ad fundu]d] colli] a medio epatis origine trabat. H[oc]n. p[uenies] ſuit vt cholera ſup]flua poſſi ap tuus ad ip[am] purgari, in mediu]n. epatis p[re]ſic]bigó: 1 e] a parte cholere reſecatio, 2 et B p[ro] p[oz] cordia] 13. 5º 8. u[u]amétis méb[or]t vicétis l[ui]ſtım ſelt i medio colocari iuer venas q[ui] d[er]ut chilu] ad epar. i. mesaraicas 2 venas q[ui] d[er]ut ſanguiné ad méb[ra]. i. vena chilim. H[oc]n. intelligi] de]co e]p[si] q[ui] q[ut]u] ad ip[si] originé: n[am]i at]e fùdu, 2 e] p[os] poſſita ex v]nica pellicula h[rite] tres p[es] villog: ſola.n. ſibi ſuſticit ex v]nico nervuo 2 v]nica arteria veniètib[us] ad ip[as] ad d[ad]u] ſibi ſen]u] 2 vitá. 2 hi ſt] ram] iu]erui 2 arterie q[ul] e]ſlegati ſut 2 cereb] 2 c[ò]de de]c]ap]enyá at ip[as] nutriés e]ſeedit ab epate. Eſt at integrata ex fùdu ad p[in]tèndu] cholerá in modu] facultate] colo e]p[ri] trifurcato. P[ri]a át p[ol] colli p[it]nua fùdu ſert cholera ad fùdu] 2 ip[as] refert c[ui] expellé]a è ad f[us] 2 ad intellina]a pp[er]tueræ d[ici]t Hal. tertio] virtutu] náliu] q[ul] l[ui]ſtis p[id]e] collu] attribut choleræ r]as 2 expellit. H[oc át collu] bifurcera vna pare tendit ad medium epatis ſue meliu] ab ip[so] oriz q[ul] soluzé cholere ad l[ui]ſt]i] latua.

De ieteritia.

Alter aſt ramus ten dì verſus ſun dů ſt ði 7 intefinus, duodenu 4 bifurcatur in gubſand vna cieue pares ſq. e minó; vadit ad ſun dum ſt ði ad vigórum digónem. Altera aŭt pars 4 maiò; va- dit ad duodenu ad vigórum expulſua intefinio, pterea ſe cœ ſunt curine. S. aŭt pungat q. maiò; e ramus in gubſand te- dens ad ſom ille ſunt iſelices a gnatione 4 ſere quondidie cho- leram euomát 4 ſunt ſtricti ſm ventre. P. poſta in diſſinitione et pruimitur tres ſines húſtis ſellis ſu ad mundicandú chole ram a ſanguine ne nutritionem ipediat. Scedo eſt ad vigórum digónem ſtomachí. T. ertus ad vigórandú expulſua iter. 10 Et his p5 q. húſtis ſellis et componitus cide. 15 ſt. 15 am ad componem inatam actuát p influenté. 20 pót pati omne ge nus egrutinis simplicio 4 cópſite p[ic]pue freqünt patif oppi lationé ad quæ ſequi isteritia de qua Rafter agit in ſpenti caplo. 25 Isteritia dicta e[ba] ave ieterit croecea colore. Et e[au]is q. come- diſicus. vii P[olinus] ieterit vocat auſis a colore q. ſi p[ect]et ab ieterico ſanari illud malus tradut 4 auem mori. 30 A gubſand dicit moribus arcuatus ab in reu p[pter] colo[ra] varietat. Isteritia 35 scriptiue apud Aui. decimaginta terijt é alteratio colo[ra] ſeda in citrinitate tedens ad minigres p[pter] curſus humoſus citrinus aut nigri ad cutem 4 q. ſequitur e[ra]. Isteritia 40 e[tr]piter curina ni- gra 4 viridis: citrina p[é]det a cholera citrina nigra a cholera ni- gra ſe melſia viridio a cholera viridi 4 ab vtrisq[ui] ſimil mitis. 45 Et colore enim adrinco admiſto colo[ra] ſ nigra resultat colo[ra] vir- di. His quibus humoſus? venietibus ad entim caufat ieteri 50 ia vitia viridis. Naui. 55 aginable a cholera viridi parafina 50 5inaria ſparla ad 4 húſi ieteritia viridem. De hæc ſi cum ra- 55 ſilſme ſtingat per pauci auctores ſi faciut mentioné. H[ui]s aŭt huo- res ſi putreferit ſaſerent ſebras: cholera q[em] dem tritarii meſta 60 quartans ambe ſimul vnaq. C[aus]a ſt citrina a ſm p[lm] ſet e[ra] par- 65 te epatis: 4 húſtis ſellis. 60 et c[ain]e nigre e[ſt] p[le]ne. Et q[ui]s accidit er p[er] 65 cœ ſupfluat et ieteridas. 65 q[ui]s accidit et ſit c[ain]e citrina aut nigre ſimul complot c[ors] corpori c[ui] ſupfluuit in caliditate: p[er]tui 70 tur enim ſangate partim in cholera partim in meliſa p[er] adſuio 75 n[em] ſi loquamar p[us] de cauſis citrina. 70 C[aus]a e[ſt] ieteritio ci- trine ſunt aut multitudino cholere 75 et gnationis et a[ut] p[hib]ito aut c[ui]s 80 e[mi]t. 75 C[aus]a e[ſt] aut multitudinis cholere ſunt p[er]miſtio aut c[ui]s 85 pozee; e[ſt] p[er]miſtio alique ſunt extranee ſic moſtus p[er]ſeps t. q[ui] 80 c[ui]s gererat moſtus tiri vel vepſe groſſe. t p[uctura] pediculi vul- turis 4 res bibite ſicut ſel leopardi 4 v[ipere] q[ui] no interſicit ſta tim. 4 85 ita ſunt o[es] medicine foruſſime caliditatis adurédo ſan- guine in cholera. S[ut] aŭt quedá no[rum] extranea ſumpte ſer ſe- 90 geribus rerb ſicut eſtas 4 a[er] valde calidus 4 ſicibus 4 v[ip]e ſites 4 inſurus celeſtes ſol ignis 4 h[om]i. I[tem] p[ot]uo calidi ſicut vi- num p[ot]uo e[que] viſtis 4 a[qua] multi mellors 4 o[ia] notabiliter vul- 95 a[ta] 4 amara 4 acuta. 4 marie ſe calide ſubtilis ſbe c[ui] ſapte ſupflu ſecondo. I[tem] e[ſt] parte artifici ſicut res frice aut ſuper- 100 flue afflate er b[ie]ni ſim e[pa]t multa cholera generari. I[tem] viſi lie ſupflu e[que] e[re] ſi tum itenſum 4 martie ſub effu ſolis aut circa n[am]a aduſtuaſt. S[ir]r accinia animi multú inflamantia ſicut ira timor etc. 105 C[aus]a aŭt corpoze ſunt aut p[pter] totus aut p[ro]p[ter] e[par]ſi 110 ſt ðus e[no]tuit 4 c[ui]s multum ſunt calidi p[ter]tut totus q[ui]dem ſicut qu[ia] 115 e[ſt] aut multú ſupcaſit a febze: au- alij[us] cauſis: 120 aguinis converſit in cholera. 4 q[ui]s cholera c[ui]s multú e[que] natura ſubilatam creſtate in ſi- 125 matice expellit ad euté ſicut p[ler]ſus accidit in febrio, cholerei t[em]a apboſiſmu. I[ri]k[ia] quare pa- 130 tle. C[ui]sib[us] ſeb in ſebribus 135 ſe ſeptima aut nona aut vi decima aut decimaquarta die ieteritia ſupuenit bonum: si n[ò] derum hypoc[ed]rium durú fiat. Si v[o] 135 fit non e[ſon]u, 4 t[uc]s ſit ſubito ieteritia. N[am]o doq[us] ſit paulatinq 140 q[ui]s illud quod de cholera paulatim generat ad cutum tráſmittit: 4 n[ò] ſo refoluit p[ter] ſp[itu]tudinem c[ui]o vel groſſué materiét vel 145 p[hib]itionem ſerotons ab a[ere] frigido 4 p[er]tue q[ui] ſiant venti ſe p[etr]tionales. S[ir]r c[ö]ingit in retetione ſudotia 4 quacib[us] cau- 150 ſa flat. p[ter] e[par] ſo q[ui] e[ſt] calidiftime cop[on]onis 4 t[re] ſere ſemp h[o]s e[ſo] aliquiter cholera aut q[ui] ſupflu e[caſ]ſit in ſebrio 155 apatibus cholidis. Aliquado 4 ſupercaleſit e[par] ſupnaturalliter p[ter] longam mo[ſ]a cholere in ip[so] aut p[ter] opulationé aut s[] 160 bilitate[re] expulſus ſue aut debilitate[re] attraſtive kúſtis. Et ita d[al]ijs

cauſis p[re]termodú inflamantibus e[par] vt p[ati] calidi d[ys]teria calida q[ub]e aliquado vtimur in cholica a[q] vitio: aut p[ot]us reli qui ſupſue calidi. P[ro]hibitio a[ut] e[ſu]onis e[aut] ab e[pat] e[aut] a[ut] h[ui]s ut ab iſteſtinis aut ab alij[us] mébís. A[ba] e[pat] deblis q[ex] 4 q[ui] tu e[ſu]s e[expul]ſua aut ſeparatua ſue diſcretia e[ſub]eblis p[ter] a[li]qua e[ſu]s egrutindé aut for[te] q[ui] ſoplati e[ſ] p[ter] cauſas op- p[ila]tionis ſup[ar]criptas. a[ut] p[acta] e[ſ] oppilaio in c[ri]picio vel c[ui]e 10 p[ri]modali q[ui] p[er] h[ui]s ſecipit cholera a[be] e[pat] e[ſ] p[ilato] 15 a[ui]n. 15 apati ſue n[ò]. Ex parte v[o] h[ui]s ſumú, et e[ſ] debilitate[re] attraſtive auſis a[ut] iſteſio 20 m[em] a[vi]nde attraxit in iate vna: t[ui] p[le]ſt n[im]o 25 et exidié tur p[er]modum: 4 ſic debilitat máxime ſim v[illos] longitudina- les 4 latitudinales vt neq[us] p[os]ſit e[pp]ellere neq[us] atrahere. I[tem] aliquado accidit p[ter] n[im]o ſe[na] attractione q[ui] alij[us] p[ha]ſa ſimul c[ui] cholera atrabif n[ò]dum p[acta] p[ect]a ſeparatione i[pa-] 30 c[u]p]a: q[ui] p[ter] ſit oppilaio p[ót] e[ſ] in triplici meatu. a[ut] in u[lo] p[er] 35 a[ut] p[equ] ab e[pat] e[aut] p[equ]litt ad ſom aut a[ſte]tina. A[ua] p[ter] p[ha]m[oi] oppilaio p[ót] e[ſ] in triplici meatu. a[ut] in u[lo] p[er] 40 a[ut] p[equ]litt ad iſteſtina. Sed p[co]titatem ab iſteſtinis ſi c[it]e- tina q[ui] ſoplatur extremitas meatu h[ui]ſtis ſellis e[ic]unump[er] 45 p[er] p[ha]lata q[ui] ſunt in ip[is] iſteſtinis obturatioz 4 oſcifici[us] dicti au- tia vel dum p[ot]a iſteſtina ſunt oppilaio in colica 50 i[leos] diſec. Cholera e[ſ] groſſa reſpens iſteſtina p[ót] e[ſ] c[ai] cur cholera e[ni] 55 in h[ui]s n[ò] veniat ad iſteſtina q[ui]s[u]s meatu ſit aptus. E[tn] in B[ca] 60 in h[ui]s aliquado cholera in iſteſtinis iſte]ta ſacceſt ad ſom p[er] reuol- 65 tiones iſteſtino: 4 ſit ardo[us] in ſto 4 co[ru]ztio]p] diſgangio vertigo ad 70 ſilia. E[tn] in his c[alib] n[ò] h[ui]s deſeſum iſteſtina reuertur ad p[er] 75 a[be]t p[os]ſita p[ar]ſargis q[ui] cholera p[ot]um 4 e[ſ] t[ui] c[ai] iſteſtina: B[ui]s e[ſ] v[al]de raro 4 n[ò] n[im]i ſopita e[pp]ulſa vel deſstructa ſipito a[ut] 80 ſtructu iſteſtinó p[er] ſenu vel et deſstructa opatione latitudi- 85 naliوم ip[er] iſteſtinó quod alij[us] accidit p[ter] n[im]ato ip[er] 90 exétonem. vii colica e[ſ] c[ai] iſteſtina 4 antecedet eam 4 alij[us] iſteſtina 95 tate edecim colicam q[ui] p[ter] oppilaio aut aliam c[am] cholera re[ta]enta n[ò] venit ad iſteſtina ad ſimuládum expulſu: 2 lau[si] 100 dum iſteſtina. 4 p[édent] ambe iſteſtina 4 colica ab e[adem] c[ai] c[os] 105 com[ui]p[uta] ad opulatione po[mi]ſe ſellei veniétis ad iſteſtina v[li] 110 timo p[it] c[ò]titatem ab alij[us] membriſi ſicut q[ui] p[ter] oppilaioné po[mi] 115 c[ui]s p[ha]beur cholere reſo[lo]. I[ster]itia nigra in c[ui]s 120 ſimulatur iſteſtice citrina. E[ſt] enim q[ui]s p[ter] multitudiné melſe 120 q[ui]sá doq[us] p[ter] p[hib]itioné e[ſu]onis e[ſi]. 125 C[aus]a v[o] multiplica[æ] tionis e[ſu]s q[ui]s ſunt p[er]miſtio ſicut choliditas acris aduſt 130 q[riditas] c[og]elans nec n[ò] c[ibara] p[ro]positionata generatió melſe: de q[ub]e d[em] in cap[ò] de melacholia. C[aus]a corpoze ſunt ſup- 135 ſua choliditas epatis aut totius aduſres ſanguine: 4 groſſus e[ſi] 140 quertens in meliſam. A[ut] e[ſ] ſuperflua frigiditas 2 gelando 145 la[gu]inem denigrans 4 in meliſam quertés. C[aus]a a[ut] caleſacien tes 4 i[fr]igidates p[os]ſunt e[ſ] p[er]miſtio iam dicte 150 c[or]poze e[ſ] ſicut ſe b[ies] aduſretes 4 totius frigiditas ſupſua maríxe fíciiatí con- 155 iuncta. I[tem] alij[us] hec iſteſtira e[ſ] cretura ſicut in ſeſribus quarta 160 n[is] aut egrutidine ſplénis: 4 ſit in paruo p[te] c[ui]s virtus ſp[er]vellens e[ſ] for[ſi] 165 t[ui] materia n[ò] multú groſſa. Aliquando v[o] ſit in longo 170 ſe melia paulatinu generat 4 paulatim ad cutim erpulfa. Se 175 c[ui]s iſteſtina nigra ſit p[er] p[hib]itionem e[ſu]onis sequentez de 180 litatione deſer[ti]e 4 ſupp[er] p[hib]itionem aut debilitatem attraſtive 185 ſplénis aut n[im]io e[ſu]s repletioné. A[ut] oppilaioné rami vene poite deferentis meliſam ad ſplén[em] aut oppilaioné meat: a p[le] 190 ne e[ſ] os ſt[oi]a: a[ut] p[ter] oppilaioné iſteſtinó p[er] meſaraicar[æ] 195 q[ui] ad ip[ſa] terminant. E[go] a[ut] vidí iſteſtia n[igra] ſequente gibbo 200 ſitatem p[qu] ſiebat tátá c[ó]p[ess]o ſup ſplén[em] vt n[ò] p[os]ſit re recipe 205 re meliſam ſibi ab e[pat] delegatá: alij[us] due iſteſtine. L[ic]itrina 4 n[ui] 210 gra ſimul 2 angunk p[ter] cauſas 4 n[ò] c[um]eta c[ó]a p[ati] h[ui]ſel 215 210 p[er]miſant q[ui] due cholere e[ſ] ſanguine generant p[er] e[ſu]s adu- 215 tioné vel c[ui]s ſanguine comíſcen[que] 2 sparguntur in toto.

## Signa

iſteſtitio ſim e[ſu] tres p[es] ſunt maniſſetta v[ist]ui 220 maniſſetat a[ut] ſim p[lm] in c[ó]uniſtice oculi p[ro] 225 p[ter] e[al]bedinem facient[em] vt o[e] minímu vestigium in ea ſacile 230 ſubito appareat. S[si] op[us] e[ſ] v[o] ponamus signa c[ui]s c[ó]q[us] pro 235 p[ria] 4 c[arum] e[ſ] i[cap]iendo ab iſteſtia c[itrina]. P[rim]u signu ſere

["De ictericia.", "ii 7", "comune omni ictericit citrine vrus citrinitas propter miltio-\nnem cholere cum ea: imo interdù tanta fit cholere admittu cu\naquositate vrinalìt vrina appareat nigra et stante icteritia quà\nto magis tingitur tanto maior significat fortitudo expulsiuepa\nta licet melius et fit expellerit ad intestina. Secundo mno\nraior appetitus pp caliditate et horvilitate cholere et ecóra mi\ntiplicatur fitis Tertio corpus ericatur et extenuat. Quarto fit\npaulatim nìsi icteritia fit cretione. Quinto fit pulsius pan\nrus propter debilitate virtutis et arteriæccænæque sit\nficitate supflua et mala restauratæque vudorium. Et non\nest ita fornis vt velocitate fit pmalinæplexioris et hec fut\nsiga ictericie citrine absolute fere còia cuicunç icteritia citrine\nSigna vero cár surnunur hoc modo. Nam si fuerit primitiue\nearum preeessio et numcumèt er els in corpe derelictù declarant\neas: nam si fuerit morus alialis venenòi ipse morus est lignus\net aduetus icteritatis fatis felinus et sìr si sumpferit venenosa ip-\nformum preeessio. Aduentus felinus icterit et reliqua accidentia\nveneni significant ipsam. Itè non apparèt alie cae icteritie. Et si\nmiſtueri significant relique cae primitune ex ear preecessione\nno coment ex ipſis derelicto. Et quia non apparent pzerer eas\nalie cae icterite. Caufe vero corpe cognoscitur hoc modo. Nam si\nfuerit icteritia propter numcumèt toti? Significat ex egrit-\nritudinibus totius ſunt fuit ſebres que adurendo subtile ſangui\nnis conterunt in cholera. Aut forze debilitando virtutem, phebet\nseparationem cholere a ſanguine. et hec icterita fit paulatim. Et\nnon apparent feces albe ſic in icteritia sequente oppilatione\n5imo fere oia exequuntia apparet citrina nec apparet gnarue que\nfentietur in oppilatia. Signa vero malat complerunt 5epatis\ndeblitantibus ſuam virtutem oppilationem et apofemata eius di-\neta fuerunt ſuperius cù p tractate fuerunt eius egritudines: 7o\ncognoscitur aŭt pendere a caliditate supflua epatis ſibi naturali q2\nfere semper est hò aliquiteric ictericus. Tertio vero significatur\nper egritudines precedentes in gbus veriſit talis crisís poterit\nto ſeuſuit fieri. He aŭt ſunt ſebres colice urta aphorismu ſera\ngelufimòm ckerte particulæ ſuperius allegat: 2 est� pluribl\nconditùbus laudabilis crisís. Sebo q2: forze còingetur non\nſea ſubuerſo: Et forze aliquis vomitus aut fecibus colicis in\nflantia. Vigiliæ paruitas appetitus lingue ſicitas et amaritudo\ncibi q2 oia ſunt er agitatò mæ colice: imo aliqui ſiet anheltit? co\nſtrictio et diuerſitas in vapotibus a măgaſit elevato: pueniè\ntibus da pulmonè. Et forze per ſoſadœ necfit co2: 2s ſiet pulſus\nduerſus et fit in puo tempore. Synthomatica vero cognoscitur\nper eadez signa h2 cùs est paucis aut nullis conditùbus lauda\nbilis crisís. cum vero cholera nòs expellerit aut creme creme in\naut synthomatice fit icteritia paulatim 2 in longo tpe. Et hec vt plin\nſunt signa icteritie ſequentis multiplicatione cholere quibus 01\noibus signum còe et cp oia exequuntia ſunt citrina: Ad hòſt ictericia\nrum que ſequuntur phibitionè cùonis cholere quibus fere\nnunq2 oia exequuntia ſunt citrina. Prohibitio at eationis cho\nlere que ſequunt aut debilitatem difſerente et expulſive epatis\net debilitatem attractivei kritiis aut expulſive eius: aut oppilatione\ncognoscitur hoc mó. nam si ſequat debilitate virtutù de quibus\nſupra icteritia fit paulatim 2 in lógo neq2 est valde intenſa:\nfeces non apparent albe ſic in oppilatia: imo medio mó ſe ha-\nbentes inter albedines 2 cùritinatè. Itè ad ſunt signa debilitat-\nvirtutù epatis de quibus in pprio capitulo ſufficienter aut ſit\nSigna vero debilitatis kritiis cù constantia epatis ſunt q2 vrina\nfit multù citrina 2 in paruo tépoze 2 icteritia ſatis inteà neq2 ap\nparent reliqua nocumenta epatis. Oppilatite vero signa ſumù\ntur hoc mó: nà i opplatio fuerit in po2 felleo excritione ſub me\ndia pennula p què cholera delegat ad kiftum cognoscit q2 adſet\ngrauitas in epate 2 inflàlio pp retentionem cholere in eo. Et pi-\nntus fit icteritia 2 vrina citria poſtea feces dealbank. Si yero op\npilatio fuerit in po2 felleo terminat ad duodènum pùns appa-\nrent feces albe poſtea fit vria citrina 2 icteritia. Et forze comeuè\nnauea ſubuerſio 2 yomitus cholera retenta deriuata ad stòm:\n2 venter ſtringitur. Et forze fit colica cuuis cauſa est oppilatio i3a\ndicta. Cognoscitur aŭt q cholica fit ca icteritie quando ipa pre\ncedit icteritia. Cognoscitur aŭt q fit oppilatio in po2 felleo ter", "minato ad ſom er diminutè deſtitioſi stòi. et q non repreſen\ntato amaritudo in ore ſim q confuèuit, et cum hoc icter itia est\nremittisa, et fit in longo tpe 2 feces ſunt citrine. Signa vero cauſe\noppilatione ſumuntur hoc mó: nà fi cauſa est buò: gròſus ſi\ngnificatur per regimen precedens, et fi cá eius est nafcentia rei\naliens in meatu aut eius incarnatiu significabitur p affìsua-\ntione3 ictericie. Et per affìdationè signo3 oppilationis, et pa\npitas iuamenti p administrationè chilerio2 et reliquio2 u3 appa-\nrenti, et fi oppilatio fuerit attenuatiora ſequens apofema mem\nb2 ictiri aut alid ſimile cognoscitur p signa apofematio illius\nmebi aut alterius filis egritudine potètis oppilare attenuatiorc", "Pronofica", "Pronofica\nPumù in oi oppilatoè meat? epatis\nad fel: Aut meatus fellis ad intetina\nque ex incarnatò aut po2 ſine carne o2a in meatu non ſperat\nfanitas. Seò3: h3 plm velociù generatur icteritia citrina q3 ni\ngra q2 facilius 2 velocius a caufis cènèis generatur cholera q3\nmelia. Tertium ſic icteritia citrina est frequès crisis egritudinù\nepatis 2 kritiis fellis egritudinù cholericarum aut icterita nigra\nsplenis 2 melicar. Quarto i llo hi h3 ictericia facit 2 nò cura\ntur neq2 mă expellit est timò. Aa pluribl? eo2 acidit mo2 is.\nbita mă repète còicata cor2i ad alteri membro nobili. Quinti\nest aphorism? lexagesimufecùs 3rte pìcule quibucſez in\nfebribus in ſeptia aut nona aut. ij. aut. xiiij. die icteritia ſupuenit\nboni fi dextru hypocondriu non durù fiat. Si yero durù fiat\nnò bonù. Sertum Jpoceras dirit in hòre referunt ad ip2u\nq ictericie ſpecies est mala q2 in vrina. Ante ius ip2u è ſitutdo\nhobòbi i. corpuculò gnàtoru p adulfionè. et eo2 pufundatio in\nventre pp ericcationè 2 tremò: 2 in potentiur locationis pp debi\nlitate virtutis alialis interficit eni in. xiiij. vel circa ſcom tenoem\nvirtutis. Septim q2 diu remanet vrina alba aut par2 tincta icte\nritia nò curata è timèdu q3 hi5s eà cadat in hydropilis significat\ne2m 9 oppilatio est ex frigore.", "Signa icterit nigre.", "Signa icterit nigre.\nHod icteritia fit nigra ſenſui màiſtù cù eius ca con-\ntucta ſp è melia. hec aŭt plm pt3 puènt evicio splenis-\npt trì vicio totius 2 epatis puèntre. 3s icteria citrina\nnunq2 puènt vicio splenis et cù hæ icteritia nigra yn\ndecuq2 puènta frequèter mirach è extre2 cu dolore 2 grauadu-\nne pp multiplicationè vètòſatios 2 gròſtions hùo2is, et plm pt\nnà est atricta. h2 q2 nò cu melacholia è aduſta stimulàs expul-\nsiuæ. Et tertio est digestio mala 2 deterior: q3 appetius. Et qrto\nest cù e malicia aie. i. male cogitatòes 2 tritiuscia vel melia aie\ni. lotis stòi. Et yarietasideſt erro: in virtutibus 2p2en ſiuſis pp\nvapores melicos petètes co2 et cereb2i. Quinto egredit qunq2\nſudo2 niger hìc in citrina egredit ſudo2 citrine, S3 q2 hec icter-\nita ſi vicio splenis cognocif q2 è veberementius nigredinis q3\npueniès vicio totius: aut epatis ſo durities magnundo splenis\n2 dolores eius q2 ſut in finifiro late ſeperat cam ab ea q2 vicio to\ntius 2 epatis contingit. Tertio q2: h2 in Spenletica ſit qunq2 egſitio\n2 vrina nigra cù ſupſuit nocumètus eius trì ſòm plin no2 è ea\nvrina nigra. Sed in ea que vicio totius aut epatis accidenti ſere ſp\nest vrina nigra. Item pceſerùt nec2 ius aut epatis cu5\np columnate splenis 2 e contra cù è e2i00000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000

De icteritæ.

melia est adustus referantis in ea quibus dictibus igneis. Ego tra melia splenituit est terrea opaca, et significat ipsu nocentum in vrina. Et si fuerit corruptio, i. digestio, i. corrupta epatis quæ generat melia pp dominium caliditatis et siccitatis erit nigredo icteritæ decibus ad citrinatæ. Et sic fuerit illae diunum caliditatis et húiditatis erit nigredo cum rubedine: et si fuerit diuus frigidita, et si siccitate vicente frigore nigredo decinabit ad viriditatem: hú siccitate vicente decinabit ad nigredine, et si fuerit diunum fri viditatis et húiditatis húiditate vicente decinabit ad citrinatæ. Et si siccitate, et colores ictericie melice f. l. languée cholerice phætate et melice que tата diueritas no reperitur in splenitica.

Pronostica
Primum icteritia nigra est rariois, euë tis quæ icteritia citrina. Scorn ictericia nigra magis prolongatur et ceteris paribus difficilissim curat quæ citrina. Tertiu icterina nigra est frequeret crisis egritudinis. Splenicis melicarit. Et nota quæ húz aggregatur vtraqæ icteritia simul q2 cholere et ei quod ipsi admisceret ex sanguine accedit adustio. Et fit nigra aliquater et aliquater remanet de citrinatite priori. Et quis quoniam ambo húzibus simul q2 in epate et spleneum hú mul est documentum. Et tertio quia sanguis p adustione f. m par te subtilem vertitur in cholera, et fecúd2 parte grosam in meliæ et ex his duabus ictericis ſi mittis f. m plurimus ſpurgit color viridis: licit fit imagnabile icteritizæ viridem a cholera viridi pè dere. f. p. affinæ aut zinaria. Huusii at icteritæ viridis signa pof ſunt ex dictis elict et ſit proſtoria. Si euë icteritia. Almamor.

Feru icteritia fuerit febris ſucceus endiuie et solatri et aq bordei ego i potu tribua. Ipe quoq5 er cucurbita et crisolocanæ et citrulis et bis húlibus herbis frigiditati attinen tibus nutriciudus est. Et ſirupum acetoſum ex forſtifi mo aceto in potu ſumat. Epati preterea emplastrum ex duobus sandaliis est ſuperponendu, et veter ex ſuc co pruorium et zuccaro ſoluendus. Aue si non ſuffic erit trocifici de caſora cuz ſucco granatoz dandi ſut Trocisci de canfora. recipe zuccari (podi roſanu3 ru bearum oium afu. 3. iiij. ſeminis endiuie ſeminis citrulo rum cucurbite lactuipulacei ſe. ex oibus sandat ru oium ana. 3. i. infomentur et his trocisci pondere 3. y. ex quibus quottidie vnus cu fexta. 3. i. de canfora detur si ait eger venas habuerit plenas fueritq2 diu ex quo minutus non fuerit phlebotometur. Jo. ar. Hoc capitulú viduatur in tres pites. In p[ro]zio curatur icteritia cum febre. In ſeda icteritiam fine febre. In tertia docet remoue re calidu2 daries in oculis remanentes ſeda ibi. As si icteritia fu erit fine febre tertia ibi. Si ait icteritia in oculis remanerit. In prima p[te] curat hanc icteritiaz cu febre septuarijs p[ro]. R. fucci endiuie. 3. i. fucci solatri. 3. s. aque ordei. 3. iiij. milſe bis ad libitú posſet addi p[ar]z zuccari nec multo ſumatur. 4. aut quinque diebus et yalet in icteritia cum febre ſine fit coniuncta, oppitati0 ſine nò. Scorn q nutriatur ex cucurbita aut crisolocana que est aureum olus, a colore aureo. Ma3 crisus aurú2 lachána olus Et est atriplex frigida et húida in primo: et apud aliquos p[ta]ta et citrullis et ſimilibus ſicut cucumeris anguria que ſut frigida tertio fumat ſirupum acetoſus simplicem ex forſtifi mo aceto, est enim magis apertius. et p[ot]i ſpu fumere cum aqua endiuie, et in opulatione melic2 et quinque aqua cufecte. Quarto ſpati ſup ponat emplastru er duobus sandalis. f. albis rubeis. Item ſic cerotú sandalinu2 descriptio2 zideſue. Quinte venter er ſucco p[zu]noz quatuor aut quinque. 3. zuccaro ſoluendus est: et finó6 habeatur succus fiat decotto 13 ſit major quantitatis vq2s ad ſer 3. Sexto trocisci de canfora dandi ſut quor2 descriptòem vide in textu. Et p[ro]duabus 3. trocicorum milſe fextaz. 3. viuus de canfora. Sed c[oe]titer ſufficeret medietas huius posis nifi corp

ſit robustu naturaliter et preternaturaliter notabiliter calidum. Septio si venas habuerit plenas ſeu quod non minus fuerit ph[o]lometur. f. ex dextra basílica. Almamor.

As si ictericia fuerit fine ſe, vêter er bis pilulis soluat querecipe, aloes. 3. i. f. camoëe quartá. 3. viuus er bis c[ui]s ſucco endiuie confectis ſiant pilule et ſufficient ad dolim. i. deinde dentur trocisci de laccæ c[ui] apózima te de radicibus. Joan. Ircu.

His curat icteritiam fine febre et proprie oppilatiori coniuncta duobus aurilij. Primo soluit ventre c[ui]s his pilulis. R. aloes 3. i. f. camoëe quartá. 3. viuus agarici partes duas vii2. 3. idest 3. iiij. succi eupatozii tertia. 3. vii2 ex his c[ui]s ſucco endiuie milſis ſiant p[ip]ule et ſufficient ad desſi ynus ſed erit magna ita vt i[mi]tis ſufficeret medietas. Simul enſi c[ui]t cholerá et ph[ab]a q2 oppi lat. c[ui]s do dentur trocisci de laccæ cum apózimate idest decoctio de radicibus de qua in caplò precedentu. H[ui]s enátur ad deop pilandum. Almamor.

Si autem icteritia in oculis remanerit eger forſtifi mum acetum paulatim ofaciat et balneu5 ingrediat et quoq5 oculis qui icteritiaz cum ſe. patif aqua ro. mttenda est. Icteritia preterea confert vt eger per tres hebdomadas ſerum bibat. Jo. ar.

His remouet icteritiam in oculis exeritenté. 4. aurilij. Primo odoando acutú forſtifi mo cuuus vapores iuam ad refolutio né. Sc[ui]s balneu5 ingrediat. f. aque dulcis debite calidú ſimi liter ad refoluendú. humozem faciente ictericiam ſub forma ſu doris educendú. Tertio imittit oculis patientis icteritiam cum ſe beq2 rosaceam ad 3. frigatúd2 et 4. frigidandú. Quarto bibat ſeru3 p[res] tres hebdomadas debite calidú ſumédo tres aut. 4. 3. p[er]yice confert enſi cholerá eúando aliter colozé viuando.

(Ordo cure. Et p[ro]zio icteritæ citrine.

Tia icteritia citria a duabis cauſis in genere còtingit altera est cholere multiplicatio. Altera, ph[ib]itioné e[ui]onis et. p[ro]zio curabit2 sequenté multiplicatioéné cholere. Sec[ui]o sequéte, ph[ib]itioné e[ui]onis et. Lura icteritie ſequentis multiplicatioéné cholere erigit ſex intentòes. P[ra]tia re mouet cauſas multiplicato[is] eius. Sc[ui]s c[ui]t ip[ſa] multiplicatæ. Tertia corrigit dyſeràſia mébroz. c[etera] e[or] cop necuméta que re manuerunt ip[ſa] conſontando ne iteru2 multiplicent. Auarta re mouet citrinatitè ab oculis et a toto. Quinta corrigat accidentia Sexta or dinat debiú regimè ſer rerú ybi tamé cholera e[st] p[er] modú multiplicata. Inteatio ſeda que est cholere e[ui]o dz ee p[ri] ma tu2 tanta mulutudo cholere non dat in induitiu2 q[ui]t uuat ad ſui ip[ſus] multiplicatè. Si ergo cauſe fuerint primituie u p[ra]ta primá intétioné remoude ſunt p[er] nociumenta ſup [ip]ſa ip[ſa] vnde intenda[ſ] moruſi venenoſo2 trabédo venenú exterius cuz applicitis ſup loco moro2 ficut calus galline viuentio. Et ſic ani malia noniter moruſa p[ar] media ſecta: et empla p[pa]a f. m quodliet venenofu. J[ui]t p[te]ſus ſup[ra] locu2 moruſi meaſt cu[ri] frigidis et Al ptictis ſic aqua roſacea aceto et ſucco infrigidantibus p[pi]s cuz 6. ibita stricta: et 2. forſtæ cor. et mébra nobilia et 3. dētur beóppa p[ar]tia 3. illa. Et remouea caliditas et siccitas ſupflua p[er] venenofa ip[ſella]. S[it]r si venena fuerint ſupta p[er]curet e[or] vomitus et ſe c[ess]us et frigatur ip[ſo] acutæ cu[ri] p[pi]rs. et tucanerit mébra no bilia et extinguatur mébroz et húori2 ſupflua caliditas idè e[st] in diciu2 in reliquis cauſis primituie. Similiter cae corpo[ee] p[oi] c[oe]tate a toto remoueant ſic febres cu[ri] q[ub]us 03, et f[im] pln opus è ertinictius cum febres ille ſua caliditate ſupflua ſubtilé, ſanguí in cholera p[u]ertat. Opus et è e[ui]one aut cu[ri] ph[b]omia aut ſoluti uis et reliquis ſecuú q[ui] p[ci]pitur in capitibus p[pi]rs. C[ri]ſis a[ut] cholere ad cutim no è p[li]ediéda que p[ler]uq2 fit in febrib2 inunta aph[or]ſimú. l[ri]j. quarte p[ci]ule: q[ui] poti2 adiuuanda cu[ra]s aſpectu rerem citarinarum, et etiam induo velles citrinas et reliquis aurilij. et cu[ri]s hoc studédu2 est in ip[ſus] educti6 p[or]os cuti e[ui] c[ui]ricat[é] balneo et ſilibus aurilij. occulte aut máſſelſe ſub for[ma]s ſudor[em] cholera educibus. Si vero cá multiplicato[is] cho lere ſi fuerit chaliditas ſupflua epatis aut toti? náliis aut p[re]ter.

De ictericis.

ii8

naturâ aut & cinsuſcùs alterius mébi studençâ est in remotio ne eius & inductâe dispoſitionis còrtrare: còplentia aŭt banc in tentione ſunt infrigidantia magis aŭt minus potentia ſeem exer gentiâ ſui contrarij dispoſitiones tamé naturales magis paulati ne pmutande ſunt q[ui]t[em]p[er]taturaurales. Cum hoc in ſemper cauendú ab oppilatòe: obligatur ergo regimè ſer rerú de clinlanſ ad frigidu et húndú de quo infra in ſexta intentòe. Item regimè me dicinale plêpùdem ex his que interius ſumitur ſicur firupus acetoſus ſimpler oryzara. Sirupis de granatibus de acetoſitate ci trilimonis et similis ex cù aquis endiuie lactue epatie acetoſe et similibus que aliquádo poſſunt aromatizari cu infuſione ſan doloſ frilimùi. Electuria puenièntia ſunt triflandalí diro d[omi] abatio trocifi couenientes ſunt ſicur trocifaci de canfora de qui bus in textu. Et ex ſucco couenitibus est ſucco ſolari, endiuie acetoſe qui poſſunt ſumi c[ui]s aqua hordei. Item ſucco granato rù ſucco berberis acetoſitas citri et limonis. Applicanda autè exteriùs ſunt ſicur ceratù sandalinù applicandùs epati. I[le]p[er] iminata c[ui]s sandalí ſpòdio aque endiuie epatie roſacca aceto aceto ſimiliter applicàda epati. Item infrigidans Bal. applicandù re nùbus. Item cordialia applicanda cordi de gbus sibbus ſupl[it] dicti et. Et c[ui]s his etiam hoc mébroz virtutes conſotabùtur. Sed a intentio. f. cholere eúo p[ic]ſitur c[ui]na manna aut c[ui]s caſita diſtě peratis c[ui]s infuſione prunòp[er]t & tamarindòp[er]. I[le]c cum infuſio ne reubarbari, et etiam c[ui]s ipso ſupło in ſubſantia. Et fortoſora ſut electariùi ſucci roſap eleetuarùi de pilio piluque a[re] aloes lotus et nutritus c[ui]s aqua endiuie et ſolatri euat choler. grossa ſuccus roſag e[va]t choleren et apert p[er]opilatión est tamé calidus. Tertia aŭt intentione còplent ea que dicta ſut in prima intentioque replicàda ſunt ſi fuerit expediens. Quar aŭt intentio. f. remotio citrinituratione ocuſis et totò còplèt inſter ta[ta] textu cum odo reſeti aceti. I[le]c cum balneo in aqua dulc[em] et aceto que oia iuuant ad cholere resolutioè. Si tamé fuerit notabilí calidus & p[er]zie ſebulis aqua roſacca oculis iſponatur. Quin aŭt intentio. f. correctio accidentiù p[er]ſicatur ſim ip[er]ſo exſi, exerſi, itiam ita vt non ſolù p[er]ſentia cunent h[ui]ſ et futura veriſimiliter ſuſpecta p[he]baveantur. Sed p[er] ſexta delectinòre ac delectur ad frigidum n[ot]i superflue ne poros oppilando cholere resolutioè impediat vitent oia cholera multiplicantia ſic dulcia amara fal[ſa] acuta vintuosa vinu potes: imo e[vo]nùs iuari participat[io] diſtio obſtet aut for[te] ſit ex nudis delectantib[us] ad frigidu ſit albus ſubtute et cum aqua bene p[er]ditionata sufficieter linſetur vitentur oia ſiptica oppilantia. Et herbe c[ui]s couenientibus ſut ſic lacucta endiuia portulaca ſcariola epatica ſed poſſent m[ic]ſeri c[ui]s medi o[mi] ſeniculi et p[er]ſtiliní. I[le]s ſparagi et lupuli p[er]ueniit cucurbita cucumferis et filia frugida et húnda. Et ſi ſunt ſalati poſſut c[ui]s aceto vino granator acreta ſit ſibibus. Et ex his ſerculis c[ui]s neutut h[oe]deu far p[ra]ſana hordeacea de carnibus eligan q[ui] ſut facilí DIGESTOIS boni chini paucæ. ſuppluítatez et p[il]ceus parui petroſi et ſiles bene p[er]ditionati p[er]cedi poſſent eli[mi] aut affi [i] c[ui]s et c[ui]m delectantib[us] ad frigidu ſic ſut ſupraſcripta ſu ſuccus ará cei limonis et citri et caro ericiſ ſi p[er]tia et caro lúmati[ar]. Ex fructibus p[er]cedík p[oma] perſica p[un]a melones anguria ceraſa et ſelilia ad frigidu delectantib[us] ſomus ſit ſatis paruúi p[er]curet e[ui]ones n[ae]s ſit ſperan[ſ] et gaudens vitet in et ac t[ia] c[identia] ai inflamantia. As fi i[ct]eritioria ſequaf p[he]bitioné e[ui]onif cholere t[ue] est dupl[er] aut pp[er] debilitat[em] virtutu[us] aut h[ui]ſis fellis aut pp[er] oppilatión. As fi ſequaf debilitate cura pat[em] p[ot] er his que dicta ſut in cap[lo] de cura debilitat[em] e[pat]is. Si vero oppilatión: Exergun ſer intentòs prima remouet c[am] oppilat[ez] ſeda cholera ex oppilatòe retenta cuat. t[er]tia corrigit dyſera ſi mébroz ipa p[er]foſtado q[ra]ta remouet citrinitate ab ocuſi et a t[oto], q[ui]ta corrigit accid[em]a ſexta ordinat d[omi] regimè ſer rep. P[ro] p[ra]tia intentòe c[ui]s c[am] oppilans fuerit p[ha] aut cholera groſſa ſic est ſim plin ſumat. 3. al[oe]s in forma pilulæ p[er] h[o]aui ce n[ot] a e[ſ]c et e[ſ]t c[ui]s c[ò]tinue altemus diebus. Si vero fuerit numis debile in p[ar]apatòe ad e[ui] qui ſolui. D[u]z. fortificetur c[ui] tribus aut q[ui]mo[ra] diago[rid]iu, aut ſumaf solutiù ſexti ab A. R. aloes. 3. a[con]emonea gra[ta] q[ra]ta falls naptici gra[ta]r. rubee t[ui]tor aga. a[n]i. 3. s. miſce et ſiant pilule: et ſunt doſis yna. Et ſuméda est c[ui]s c[usto

dia. Alud in for[am] ligda ſumaf electariùi ſucci roſap. 3. i. ſ. electuarij indi vel diaſtitionis tatué vel q[ui]ſi videlic ſpediés c[ui]s ſero cap[ato]no diſténéreit et ſumaf c[ui]s c[ul]ſodia. As fi h[ui]m[oi] ſolutiua ſumerent c[ui]s infuſione aloes aut reubarbari p[er]ſantibus operarent. Alíquio ergo aut pluribus ex his vtere ſim q[ui]tibi v[er]per diens. Et hec ſimul causá oppilatióne e[uant]: t[er] cholera ex oppilatione retentá iuxta ſe[am] iténéreit. I[le]t vomitus q[ui]ſert in omni icteritia e[u]ando et diuertendo. Ph[oi]a quoq[ui] bafílice et falatelle man[re]t exforte iuuat et aptiòe oppilatois marie ſanguie habúdante. Et ad apiendú oppilatoſes et ad m[ú]dificádu canales va let ſirupus bilantius c[ui]s aqua c[u]ſute. I[le]t ſuccus roſap duar[as] c[ui]s a[q] endiuie et c[u]ſute an[]. 3. i. et ex expertio est h[ui]m[oi]. R. vini albi ſubtilis pauciferi aut medie vinositación a[q] endiuie an[]. 3. i. c[u]ſute p[ra]ſiſtij recentiù an[]. 3. i. bolantib ſit ad p[er]ſutioné tertie ptis ſed c[u]ſute ponat in fine: et colectur de q[ui] colattura denſ. 3. iij. aut. uij. c[ui]s yna. 3. s. ſirupt acetoſi simplicis p[er]cedete tamé alíq[ui]o ne c[ui]s his de gbus ſupra. et de ſirupis p[er]ſis ad m[ú]dificandum canáles: et apertendú oppilatòes est ſirupus de endiuie de bilas t[as]. ſirupus acetoſus ſimplex s[ucc]uaribus aut mellinibus: ſirupus acetoſus p[er]ſitus orymel c[oh]poſitú et ſgluticú fi m[ã] e[mi]ta et grossa vt in ſenibus et p[inguibus]. Aque átis ſut endiuie c[ic]oee lupulò c[u]ſute c[ol]opendrie capillò veneris raphái ap[ri]c ſeuiculi petroſillini ſparagi brufci de gbus in cura oppilatòis epatis et alíqi c[ui]s his admíſemus puſueres subtilíſimos ap[er]tibus vt c[u]ſute rubee t[in]c[to]t affarí gentiane et ſilium. I[le]c c[u]ſeui n[ut] dectoſes h[ui]m[oi] ap[ien]tiú: et ſunt for[to]tioes a[quis] diſtilatio[nis ſic decto] capilli veneris: et rubee t[in]c[to]t ſemínu ap[er]tienis: et c[ui]s et dubiú in apitius ne m[ã] tanta ſera[do] et vias virene ex c[oo]zietiſtop t[ri] ap[ien]tiú e[var]ius yſus ap[d]o medicos modernos alíq[ui] d[at] ſuccos aliqui iuſe in quo decto a[pt]ientia alig[ic]a viter diarò dialaccea diacuruma c[ui]s a[q] dectoq[ui] d[ui]tilationis aut exſpionis. Tu vero vtere ſoſtibus ut debilib[us] m[ai]gis aut minus calidis ſi frigidis ſem exerſitioria. Si vero c[ui]s op[ilat]atio ſuerit apa in epate aut in alíquio ramo l[ui]ſtus cura pat[er] ex dictis in cura ap[ati] e[pat]is: et iter c[etera] n[ot] p[mi]ttat ph[oi]omia. Si vero oppilatio est carnoſa p[ua] e[ſ] p[es] ſure: 1. q[ui]s q[ui]s n[ae] bene ſicio caro illa c[ui]s m[oll]ie est remoneaſ, e[ſ]t q[ui]d[am] ad banc vare l[ui]s ſucco porțulæ ſu ſucco folior[as] raphanti et aqua acetoſe de gbus p[er] quoq[ui] accepiaſ. 3. s. ſt] bulliant ſimul ad p[er]ſutioné tertie partis et colétur gb[ui] addaf ho[bo]i pruti ſeis melonis ſeis raphanti. an[]. 3. i. j[ui] costi myrbar[as]. 3. i. j[ui] e[ſ]t p[er] tribus v[ic]ibus. As ſi oppilatio ſit a p[er]ſicitate c[ui] ſenientibus h[ue]ctanib[us] a[per]diecta est ſic c[ui] ſirupo violaceo. 3. i. m[ito] c[ui]s mucilagie ſeis c[odon]p[us] ſeis p[il]i[ſ] ſeis maluari an[]. 3. i. k[diſ]petápi c[ui] trib[us]. 3. s[co]ctoſis p[u]nque b[ef]ſeſt[em] et fili[us]: et c[ui]s his p[er]ſo p[er]míſeri mána aut c[eaſi] fi op[er] e[ſ] ſolutoſe: vomitus quoq[ui] q[ui]s q[ui]s iuuat in ap[er]ſutioné oppilatión. Sed a[vo] int[é]tio p[ic]ſitur c[ui] ſolutibus de gbus ſupra. et ex ſoſtibus et p[er]ſantib[us] ſunt electariùi de pilio et electariùi ſucci roſap ſed apta oppilatióne leuioribus vtédu est: ne ſoſte p[uder]et ad diſenteriam ſuſſicit ergo aloes lotus inſuſio reubarbari i ſero ca[pi]no ſi filáta: aut de his ſoſtibus detur modica quántas. Tertia v[er]o int[é]tio p[ic]ſit ſim plin c[ui] frigidis p[er]ſo[nt]antib[us] méb[ra] n[ál]ia g[ui]ta p[ic]ſitur c[ui]s q[ui]s que dicta ſut in cura icteritie ſequéis multitudinem cholere. Sexta a[ut] int[é]tio. f. regimè ſer rerú p[ic]ſit ſi[fr] sicut dicti ſuit in cura icteritie ſequéis m[ú]tiple[ció]n e[ch]olé h[io] additis q[ui]n in cura h[ui]uus oppilatois n[ó] oq[ui] ita ingridiare, et maſis cauendú é a[q] grossos viſcoſis p[er]ſicatis oppilantib[us]: t[ar] magio vtendú est incíſuis subtilitatiuſ abſtergentibus et ap[er]tius p[er]p[ente] rea in b[ac] acetú maſis p[uenit] q[ui]s v[in]h[us] granator[us] aut a[creſſa]: et iuſe c[ic]e[ſ] radices et ſemia a[per]tientia liberuſ c[ó]cedúm.

## Quia icteritia

I[mi]gra a duabus cauſis in gene re p[er]tingit. Ph[oi]a è multiplicatio cholere nigre. Sed a[ph]ibito e[ui]onis eius: duplex erit regimè curatui: pr[im]u[us] 3. icteritio ſequéſtě cholere nigre multiplicatióne Sc[em] otra icteritia ſequéſtě p[he]bitioné e[ui]onis eius. P[um]um regimè h[ui]s ſer intentòes. P[rim]a remouet cauſas m[ú]tiple[ció]n choleré nigre. Sed a[q]ui ip[la]z m[ú]tiphicatá. Tertia corrigit dyſera fiá mébroz et c[etera] ex[or] nocuméta que remáſerit ne u[er]multie

v

iš

De hydropesi.

plicentur. Quarta remouet nigredinem ab oculis et a toto. Quita
conigit accidentia. Serta ordinat debitur regimè ser rerù. Abi
ti cholera nigra eæ stermod multicipata. Sceda intio. L'melie
euo debet eæ pria pp causas lupius dictas in cura citrine. Jpio
eceutœ ergo prie inietiòsis remouet oest cæ p'rimitive meliæ
multiplicantes sive fuerint p'rimitive extrance si venena sive no
extranee súpe er ser generib' rerù remoueaturq[ui]s cause corpee
sicut febres adurentes febres in ordinate vagantes aut q[]tane
nec non male s[]pontis corijs et mébroz naliuq aliq[ui]n súpflua
caliditate et ficitate meliæm adusta multiplicant aliq[ui]n frigidita
te et ficitate meliæ no adusta. Et aliq[ui]n apata méb[]n naliuq. L'epa
tis aut splenis sùt in cæque egritydines qualiter sint curade vii
de prima quarti quatuor ad febres iz quarti ad reliiæs dipòsènes
epatis collige ex dictis superius in cura disponùs epatis. Et er vii
cendis inferius in cura dispositionibus splenis. Et si in caufa fue-
rit crisìs p[]uà mă ad cui expellatur adiuuàda est fìcut súpibus i
citrina. Sceda intio p[]icitur minòrdo măs cù sene epithymio
polipodio et filibus marie súpibus cum s[]ero cap[]ino aut ture pul
li in decocteose pulsatular. Item dirigido meliæm cù sìrupo eò
p[]o mis dulcibus si fuerit adusta. Et epithymiòs no adusta q[]um s[]umà
tur cù s[]ero cap[]ino aut decocteose pulsatular floz bozagis aut bu
gloſe. Et a. laudat euiando decoctione epithymint cuius melioze
descriptione collige a d[]esue diftictione septia. Et a Rasi in ca.
de meliæ. Et fecio bamech euiat meliæm adusta iz no adusta
diaſcance. Et pìule inde de lapide lazuli et sìtes iz de bis yverius
in disponibus splenis. S[]i tertia intènuè 2plent ea que p[]icuipt
praui 2tentione que sùt replicanda si fuerit expediens. En eis
nula 2[]o c[]izys t[]emboz naliuq remoueda cù 3[]os súpibus et ap
plicitis que bmòi mébra 2[]oſoetù t[]uipretate t[]u moderata ſi
pticitate. Quarta aut intioè ſir. Quinta p[]icitur et propositio
naliubis que dicta sùt in p[]icidatois 2quinta intentionez p[]
cura icterute citrine. Sed p[]exta intentòse intendaf multiplica
tioni b[]òi ſanguinis et paucificatois melie cù aere sereno declinat
a te ad h[]uidi p[]ato in actiis aut leuiter ad frigidà declinante in
p[]èdente a meliæ adusta aut leuiter ad calidù ipendente a meliæ
non adusta. T[]vinus 2[]o eis ſit clap albu ſubtute attinen[]i dulcedini
et carnes ſint uinuenes bene 2ditioate q[] potius 2medanck elige.
Et vitelli ouo[]z s[]ut p[]irij[]t cerebela hedopiviten cauleſentes et
alia legumia ſalita oia z picca. Et ſomn[]i 2[]it plixuus faletiùs mo-
derat[]i et accidentia al[]i q[]uiocidatate afterant. Et ſupfluitates ſo-
ſicite expellant p[]ueniètes regiones. S[]c[]b[]o aut regimè 2tra icte
ritias 2fequentè p[]hibitione e[]ison chole nigre. Si p[]erituo euo
nis ſequatur debilitate virtutu epatis aut splenis attenda e[]oriz
2[]o[]rato[]i cù p[]ris vtris mébroz p[]ir remoti cauſis debilitatùt
vtris. Et er p[]irij[]t s[]o[]rto[n]bus splenòe cù t[]uoc h[]oc effutio[]p[]op
p[]ilationes ſut cappareo scolopendria tamariscus ſemè agnica
h[]i z de bis in dispoſitùbus eius ageſ yverius. Et si spleni pp
debilitate non attrahet ponat ſup ip[]fo emplafio epithema attraconia a
lida ſic emplaftra de fermèio descriptòpe melie: cù hoc ençiz q[]
at rabbit iuutat mirabiliter ad resfolone h[]uorix melici in splene co-
tenti 2 et diminutione eius. Et ſup flug h[]uorix splenis ſiant ventoſe p[]
ne ſcarificatione ad attrabùd[]u meliæ ad splenò. Nd si phibea
tur euo melie pp oppilaţiòes erigitur ſex intentòes p[]portiona
n illis que dicta sùt in cura icteritè citrinu a fili c[]à p[]ueniète d[]i-
geratur ergo p[]io ma oppilas et et humor melici ex oppilatio
ne retentus cù oxymelle ſimplici ſirupo de epithymio cum ag[]
scolopendrie tamariscus et filibus dein e[]uétur cù his que ſuperiz
dicta ſunt poſtea meatus aperianſ cù foribus. R. scolopétrie
tamariscus corticu radicu capparis ſeis a[n]gicaſt iemis endime
ſeio poſtulace an. A[]d. L. epithymi. A[]d. y. j[]y. bulliant aut i[]t trib. 2[]b.
aq[]e cù q[]nq[]os aut ſer vncijs mellis et tribus. 2[]aceti acuti ad p[]
ſu[]patione medietatis et coletur. Et c[]etificitur: ſ[]b. epithymius p[]ona
tur ad buſledù in fine de qua debite calida d[]étur q[]uato aut q[]
q[]p. 2[]o quotidie in mane stò ieiuno. cù hac poſt3 m[]uli c[]eru ſirup
a[]c u[]s ofus 2[]o p[]o[]t[]i aut o[]rymel poſituq[]i ad libitum. Et si a[]p[]a n[]pli
nus e[]t in c[]à attendaf curatòi cùus iz 2[]o di. Et er p[]riij[]t is ch[]p[]lò-
mia ſalnatelle ſinilfr et c[]ù bis u[]peta è prima intioè q[]e remo-
tio op[]pilations it 2fa e[]t e[]uo melie ex oppilatore retente: relii-
q[]uor intentiones. L. correctio dyscrasie mébroz. Remoti ni

gredinis ab oculis et a toto accidetui correctio et regimè ſer rep
patere poſſut et dictis. Si yero 2ite due icterine 2ponerem ſim
tunc ſilf r[]ponantur vtris c[]oñenienta put cæ in indicuerit e[]q[]ui
vel yna for[]n altera et ſic ſplenti ſit hoc cap[]im diſſicule 2 isterina.

De caefæ.

Um venter q[]uæ caefæa ancedit hydropè de ca in p[]mis
agendù est caefæa ſiue caefæa dicta a caefæa grece
idez ſonante q[]mala bitudo latie. Est descriptiue ma
la habitudo p[]uìa in hydropre ſpecies ip[]ius p[]ut affi-
gnari tres ſim tres ſp[]es hydropreſis quas ancedit de q[]b[]us ageſ.
T[]c eis vtilium corruptòis digestiòtis epatis. P[]am cù eru c[]
p[]lenta corruptio diſognòis epatis: ſiet vna ex trib: ſpeciib: hydro
pis: Cæ taq[]us fortes de quibus agetur q[] faciunt aliq[]ui s[]p[]em by
dropis cù ſunt leuves et i[n]cìt àres faciunt caefæa. Tenendù t[]e n[]i
posſe ſiuer hydropem et aſcl[]ieut aut timpanité abq[]us q[]p[]ecdat ca
caſia iz de hypofarca id no creda fore poſsibile. Cù quo t[]u tenè
dù est euviſenq[]us hydropis c[]as ſuccesſive auger: faciut t[]u aliq[]
hydropre non p[]ecedè caefæa cù ſunt fortes accelerat[]es hydro
p[]em. Et q[]h[]i apud Aui. accidit caefæa pp aggregatione aque in
pulmòe et ſit forma patiètis cù al[]ijs ſo[]me hydropreſis. 2q[]s et s
pulriss egritudinib[]t super p[]ot affirmiti. P[]am d[]uoc dunt
ad hydropres io[]o tertij c[]tiam poſſunt ducere ad caefæam.

## Signa

S[]ut p[]mutatio coloris faciè et corporia ad albè
din[]e d[]inritiatatem. S[]cùm eſt in latino palpebtil[]i
et extremitatibus. Manuq 2 peduq 2 aliq[ui]n spargitur in totu corp[
marine q[]ui ancedit ſp[]em hydropres dicta hypofarca. T[]ertiuq 2
l[]z ſit in ea inui coruptòis diſognòis epatis et aliq[ui]n ſlo[]t frequen
ter a[]t appetitùs eſt forſtis. Quartuq ap[]d Aui n[]a. i. venter i ſua
retentioe et refolone ſim o[]dines i. eſt leuſis et strictis 2[]oq[]uq n[]i
conſuient eſte. Aliter aliq[ui]n fluo venter aliquo diſconstrigur
ſecundum o[]dines ideſt ordinate quo ad tépus ſim aggrega-
tionè m[]ae t[]ue stringitur et ip[]ius expulſione et tunc ſoluit.
Avin
tum et ſit et dispositione syncopis. E[]vere aut lipotomic iq[]i. i. in
aliq[]ibus ſim effumatione materie maligne ad cor. S[]extuq 2 viq[]
liarum et elogationis eius c[]i. c[]aliq[ui]n p[]iermodum vigilant aliq[ui]
liarum do[]miunt aut forte nimis duverititate m[]ae effumantibus
ad cerebrú. Septimúq 2 elongatois eius ad viis. i. non b[]i p[]ut
ambulare. Aliter ſunt elongati a viio ſuis. i. ab operatoibus ſi,
bi n[]i al[]er consuetiæ. Decantuq 2 morat[]e c[]a e[]ra pruina et ſo[]m ſupflui
tatibus p[]prie aquosis retetis et n[]o expulſis p[] regiones p[]uetaſ.
Et hoc q[]ui caefæa ancedit aſcl[]ieut aut hypofarcaq. 2 multiplicat[]
ventoſitas et forſtis ſit inflato miracul q[]ui ancedit aſcl[]ieut aut hy-
poſarca q[]h[]i a[]t antecedit p[]itaniatè. Monúq 2 q[]h[]i inflantur ter
c[]iculi. i. o[]ceu marine in antecedè aſcl[]ieut. Decimúq 2 c[]ù accidit
vles ſit difficillis 2 solidifico pp multiplicatione ſupfluitatibus ma
lap[]i 2 minoratione bonifanguinis. Undecimúq 2 accidit in com
m[]itturibus. L'capitùs 2 g[]inqui[]as cauditas et p[]uritius pp yaporem
conruptùs aſcendentem iz magis petit committuras faciens i par
te i[]la p[]uritù quia per illas yapo: egredit ad cingiam matrem
valde ſensibilem faciens in ea p[]r. v[]itù c[]u caliditate. Similim gi
give p[]uritù t[]e c[]alèt q[]i ratione eſ sub e[]ſub ſunt facile p[]aſſiles.
Buodecimúq ſit cop[]us debile molliſcatu materijs petentibus
instrumenta muos.

## Pronosticum

Dec paſſio curat n[]i p[]édeat a c[]
inconſignibili ſic ut effect ap[]oſtema
pulmonis et a[]q[]retenta in eo a[]p[]a epatis ſlo[]t filia.

De hydropesi.

Idrops ſiue hydropreſis penes Theodòp[]ifanum
libro v. dicta ab hydro grece ide[]onante q[]p[]a aqua lati
ne t[]p[]itis paſſio: quaſi, aque paſſio, eo q[]p[]o in triplici et
ſpecie adeſt aque in aſcl[]ite multa in tim panite paucæ. In hypo
farca p[]ra molle a[]que p[]roportatùi et descriptiue ap[]d Aui. ruy.
tertij cap[]to p[]p[]uo est egritudo mális cuius c[]à eſt m[]a eruberas
frigidà egrediés membra 2 creſcunt p[]e c[]a aut méb[]na málificæ c[]ia
aut loca vacua partium in q[]bus fit regimen nutrimenti 2 h[]uo
res. Est q[]nidem egritudo mális c[]ù ſit ap[]oſtema aquo[]lum quo
ad aſcl[]item ventoſum quo ad timpanité ph[]laticuq[]o ad hypo
farca[]ideo subdit. Luius c[]à, l' immediate efficieſt eſ t[]u eruberat
frigida. Sunt en[]i aquositas ventoſitas et ph[]la frigide licet ſonore

De hydropeli.

iij

babeant aliquà caliditatem accidentale ǒ mæc ingrediunt mébra
et crecenti. tument pæ aut mébra. Manifecta. et extrasse oia
quo ad hyposarcam aut loca vacua. i. venter inferio: 20entiuus
mébror nāliu ǒ quo ad aſclitè ımplek aquositate 20 quo ad tim
panitem ventofitate 20 bis mébris nālibus ſut regimè nutrimé
ti marié in epate 20 ſunt huoſces cù i ipso 20 ipſu huoſces gene
reuer: Et est huo? melicus in ſplene cholericus in hiriſ. Tres
ſunt ſpes hydropis distincite 8m cám triplicé imediata māles. 8.
cum qua no er qua 20 cuß hydrops fit accidenò no h23 cæ malé
er qua yna eſt aſclitù cuius cæ ǒ aquositas a pdríio. Timpani-
tes eſ cau ius cæ eſ toſotas a dominio 3ª hypofarca cui
æ eſ p[ha]a aquosæ: 20 di ſcites ab ofcis eſ vter. 13 greci dicat
aſcites eſ enis velut vter plenus aqua hypofarca dichto hypo
q6 est ſub 2 farcoſaro quasi ſub carne q2 in ea tuſet tota caro
to cuius extrinſece 20 forte etià p magna pte caro iirinſeca vt dice
tor in cauſis 20 bec vocat leuco phlatica a leuco q6 eſ album et
phla qa fit a ph[le]e albo. Tertid: timpanites ad filitudine tim-
pani. Causè imediate ſut tres iam dicte. Causa remotio: 20 de
bilitas aut corruptio digestiu epati cù hec ſit ut necessaria in ǒ
cunq[ur] hydropre p[ha]a multiplican[]c aut fouen[]k alique ad plure
et ſup[ra]ſcripti materieſ. Et quo inferq ǒ p[ra]ſom m[pl]itica
retur ventofitas ertéd[es] ventre inferio[rum] no 2curret necume
ot epatia no eſſet tapinta[es]. Sílr i[mi]ro pozo viride au boie hou
altera er cæ no potet minge ſvi vidiri in vna pregnate impléatur
venter inferio: 20 non 2currente necumeſto epati non eſt aſclit
tes. Sílr si p[ter] frigiditati extrinſecam mébror 20 aut ſu vi[bo]c
frigid[or] aut frigiditati 20tò no h21 chilificant nutrimet[us] no cò
ueniens ad poros mébror20 attrahet[us] 13 no vntu[us] eſt cauſa tu
mus ſolis in hypofarca no dicere[rum] tumre ille hypofarca: q2 no
2curret necumeſto epati. pp[er]tate in descriptio addendum est
q2 e[gr]avitò māllis pendé[]s a necumeſto digestiu epati ap[po]
pitatur eni[us] hec egritudo epati ſic preſis cœli. Ex gubis ſup[ra]
q2 si venter eſt tumid[us] aut mébra manifecta oia in c[ab]if[us] ſup[ra]
ſcripti ille tumor 20 eſſet hydrop[is] q2 poſtea necito epat e p[ra]
ſup[ra]ſcriptas dicet hydrops q2uis no pendeat ab erreote dige,
ſiue epati nifi in ſeruari. Causa remota eſ debilitas vel cor-
ruptio digestiu epati eni[us] cæ eſ aliqua egritudo eius aut per
essentia ſic mala 20 euilicuſus generis ſine m2 e cù mä. J[he]t ma
la 20 ap[po]titio ſic p[ra]uitas epati oppilatio solutio 20tinu[us] lic[us] raro.
ap[ra]s vero frequenter calid[us] frigid[us] molle 20 duru q25 oppilan[]
oſtifici vene accendet[us] c[ó]pitat vero aut toto ſic in febriv[us]c[ro]
nicis aut acutis que paucificando calor[em]e inat[us] epar debilitat et
faciunt digestiu[na]t ipsius errare vt p[er] languine genet phla aquos
ratatem aut ventofitate. Calor[us] n[ac]us epati 20 etià toluens q25 pa-
latim resoluit q25 velociter extinguiſt que extinetio p[ot] eſſe taz a
calido ſup[luo] ſicut a ſebribua acutis q25 a frigid[us] ſic a potu ǒq
frigid[us] 20 h[ymæ]. Et poſt balneu exercitus 20 cœlit. J[he]m ab ofc
ecicante 20 h[ue]ectante ſup[er]fluo. J[he]t o[ſe] euones ſup[ra]p[ra]citi
cant calor[em]e inat[us] ſic euones p[er] ſudorem vrinæ ſolutione ventris
cum rafura intefinio[rum] aut fine. J[he]t p[er] meltrua hemor[u]oidas flu
rum ſanguis nari[us]: 20 e[uo] ſanguis in ſup[ra]p[ra] quocuſq[us] m2 aut p
quac[us]q2 regione. hec eni paucificando calor[em]e inat[us] debilitat
ant eſt faciut e[uo] ſanguis e[rrare] necocilit[us] oium euon[us] e e[uo]
ſanguinis p[ar] coítate vero a mébris p[ic]icularibus ſic a pulmòe et
diafragmate a[stant]u aut cu pulmo e plenus aque aut cu aliq[us]
o2 ſup[ra]p[ra] caleſit aut, infrigidat n[ac]i 20 ter[mi]n[us] ca. de ap[atib]us ac
cidentib[us] pulmoni m[pl]otiens q[de] p[re]ducunt egritudines pulmo
n[is] ad egritudines epati ſicut p[re]ducit vehembent[ia] frigiditati
eius 20 vehembent[ia] caliditatis eius ad hydropeliz. 20 ſir velami
n[is]. d[ia]fragmatis. Similiter cù empina in p[ecto]re diuturna[ſ]
aliq[us] pp[ra] friguis 20tò 20 maliti[us] 20 niſi eius. Et p[pe] cù ſuccedit flu
rus ventris ſanguinoléuſt aut e[ſ] pp[er] meſaraica. i. necumeſt[ui] et me
ſenterio. A[ur]t p[er]t coítate plenus pp[er] magnitudine 20 pp [a]bura
dur in ipſo ut leuca calida. A[ur]t 20 no h21 mudiſtare epar a me
lancholia aut q2 numt[us] 3]p]letur ea. Et ſic ipletu[us] necet 20 ſup[ra]p[ra]
infrigidando ipſu[ſ]eſt. n. 2]bl]t]stratus aut nocet ei acredie melie
que eſt in ipſo inficiendo ſanguiné aut facièdo ipſu accrefere:
aut forte q2 cù melia quæ attrahit etiam m[pl]u de ſanguine. En
virtus digellwa epati debilitat. Et q25 coítate reru[us]. 2]p]ter cali

ditate ſup[ra]ſua aut frigiditati aut pp[er] e[po] oppilatione aut duritie
quare no attrahit aquositate aut pp[er] egritudines intefinio[rum] 20 p
p[ie] monuli q20 e[ſ] p[er]p[ri]p[ua]ctum. J[he]t pp[er] veſicam t[mi]c[es] m[pl]
tis er cauſis fatis notio. Non hec membra cauſant hydropre
solu[us] coicando malas 20 neſ epati. ım po[pe] oppilat[es]o dolo
res 20 e apata 20 aliq[us] coicando m[am] ſibi ſic lepe ſact matric cù
oppilat. Et q25 per coítate ſic teris cù ſanguinis hemor[u]odialis
fluere 20 ſuſet[us] retineſt. Et p[er]m[co]icat mébra fecis 20 c[au]pitaſt. et m[be]
20 ta reteniſt. 1. vriſe 20 anheliuſus gibbodit. Et q25 ledici epar
leſione educante ad hydropre pp[er] a[ph]a p[hi]bæ tegentis epar 20 ve[]
plume coicantes p[du]centes ad hydroprem ſunt coicationes cù
renibus o[bo] ſplene meſenterio 20 t[ò]t cù in o[bo] de cu min[
videtur eſ q2 ordinatus e[ſ] in complemétu[us] prime digestionis.
Cæa aſt primitiue ſut in ordinat[us] regimen ſer rey no n[al]liu 20
maſſeſtabi[us] ordinado regimè couent[es] p[ar]a hydropre. J[he]t
cæa extranee ſic p[u]ſſo cauſis eſ offeſo ſup[er] e[ſ] filia. Sed
dubitat. Aui. que p[er]s[pe] hydropre e[ſ] deteriori in quo dubio tenen
du[ſ] est cum Aui. aſcitem e[ſ] deteriori e[ſ] p[im]p[er] t[ui]a p[ueni]a p[er]
deterioribus cauſis ſicut ſut ap[ata] epatie ſebres maligne foru[ſi
ſiue ſicut impreſſiones a cauſis primitiuis: 20 q2 debilitas d[ige]
siue faciente aquositate eſ maior cù ſi aquositas generat a frigi
ditate epati: no generat nifi a magna aq no gnatur phla aquo
ſum neq[us] vêtus ſed a minori. Si vero a calidate generet ſup[
flua hoc eſ q2 caliditas nális paucic[at]e in quato p[re] ſolutori[e]
pp[ri]z h[ui]di 20 p[ir]timu[us] m[lo]magis q25 in timpanite aut hypofar-
ca. S[co]q2 aquositas in vêre 20gregat[us] difficiliuſt educi q25 vê
toſitas vt maſſet[us] e[ſ] p[ter]maio grotſa l[it]e 20 difficili q25 phla
cù 13 phla ſit groſſus eſ tamen ad minima disperſu p[vi]niuſa
corporis ſup[ri]ciefi ynde minus cæ reſoluent reſiſt: et cuibet p[er]
ti cauſis calidu[us] reſolueni melius applicat e[ſ] ecorat in aſcite.
Tertio q2 accidenò ſequenta aſclitè 20 cæ eius ſut deteriorio. 2.
ſiti vebemens grau[do] corporis ſuſſocatio syncopis mä aq
aqua eſ impet concauitati e[rt]endente 20 refruſtante ad ſpiritualita.
Et pp[er] ascenum vapòp[ro] co[rr]upto[rum] ad oia membra nobilia. Te
n[ed]o bo cum Aui. 20 hypofarca p[ra]m]p[er] e[mi]n mala ceteris
pp[re] tres cauſas 20 trarias ſup[ra]ſcriptas. Ex qubus infer[ut] timpa-
nu[ſ] eſſe media p[er] maliti[us] 20 q[li]cet in qualibet ex trib[us] specieb[
]reperiatur aliqua moratilie 20 aliq[us] ſalubris: p[er] p[im]p[er] t[ui] min[
]mor talis 20 magis ſalubris e[ſ] hypofarca: e[con]tra aſclites: 13 p[im]pa-
nites media. L[ó]tra determinatione inſat[ur] q2 in hypofarca no
cument[us] eſt in o[bi]nus membruſis ſit c[à] in ea vt p[im]p[er] co[rr]uptionis
digellonis tertie q2 e[ſ] in o[bi]nus mébror20 venis: n[am] vbi debet ger
nerari h[ui]biditas p[ra]e de ſecuſis generat h[ui]biditas phlatica i cò
ueniens pro nutriméto mébro[pt]. J[he]t ledici digellio qua[ta] o[mi]
membor[us] 20 n[ut]rimentu[us] inconueni[us] attrahitur in poroſita
tibus mébror[us] 20 non vnitur neq[us] affinilat[us] 20 cù hoc e[ſ] necume
tum digon[is] e[ſ] ſicut i ceteris que aliq[us] ſequitur ſectat digon[is]
prime 20 12]r]maq2 q2 oia membra nobilia 20 ignobilia tument pp
c[à]s dictas q2 iſ c[à]s multu[us] ledunk ſecuſo inſatur q[li]p[an]ites
sit deteriori ceteris q2ua[ſ] e[ſ] ſe h[u] vent 20 ad aqua 20 phla in cópara
tione ad ſanguiné laudabil[em] ita digellio p[ra] qu[em] generat vêt[em]
ad digon[is] p[ra] quas generat aq 20 phla in ap[aratione] ad digellio
n[em] p[ra] qu[em] generat bon[us] aſcites. 13 ventus magie diſtat e[ſ] a ſan
guine laudabili q25 aqua 20 phla ergo fil[ra] digellio p[ra] quas ventuſ
generatur magie diſtabit ab optima digell[io]e generat bonum
ſanguiné q25 digon[is] per quas generat aquositas 20 phla maior
tanifecta q2 effectus et c[à]s p[ro]p[o]nutiones ſiue ſikes in bonu-
tate 20 malitati e[ſ]ed minor 20 p[ra]baf q2 ventuſis in m[pl]ubſtatie ma-
gis diſtat a ſan. q25 aquositas 20 phla vt maniſet[us] eſt. J[he]t magiſ
in 20 neq[us] ſit frigidus ficus: 13 aquositas 20 phla frigide 20 hu
mide vnde p[uen]iut c[ù] ſanguie in h[ui]biditate, ex quo ſequi q[li]p[er]
panites cuius c[à] coniuncta e[ſ] ventus fit deteriori c[ter]is q2 qua[ſ]
to alig[us] magie diſtat ab optimu in aliquo genere illud eſ
deteri o[mi] 20 inſatur q[li]p[an]ites fit minus mala ceteri[us]q2
ventoſitas facilime resoluit. S[co]q2 qua[li]a leui c[à] generat tam e[ſ]
re c[ib]o[rum] q25 e[ſ] p[er]te caliditatis. Unde non significat tantú] lapſum
quátu[us] alie due. terioq no c[ò]c]aſc necumeſt[ui] n[ui]nuſt ſale toti ſicut
in hypofarca. Ad primu[us] c[ò]c]edif[ic] q[li]p[er] necumeſt[ui] eſt in o[ib]u[m]
bri[us] in hypofarca: 13 ex hoc non ſequr q[li]p[er] c[ter]is deteriori: c[à]

v lli

De hydropesï.

Similiter in aliis duabus nocumetûs fit in oibus mébres. In oium
membros 2 fortis ericcatio subfâtîstica que nô est in hypofarca.
Præterea nocumetûs cœ nô sp est deruster nocuméto púticuli fit
in lepta que e cancer vniveralis 2 paratu cancro púticuli q
est deterior? non sandalis nifi cui euiluioe mébi cacerati: tertia
qürt capitulo de cancro et caplo de lepta lepta ait multotués fa-
natur mébres nô amputatis ita et de febre 2 pata aliis egritudin-
nibus púticularibus. Et ad firmatione dicif q 2 dzu isled antur
res digônes fa 3? 4? diminute ad corrupte: tîn fm plm lefio
fœ in timpanite 2 afclite e deterior? et minus corrigibilis 2 q lefio
trius in hypofarca 2 pendés a fortiori cæ minus corrigibili. Et
ad fm firmationé dicif nô oia mébra tumere: 3 bîn manifesta
ignobilia: 2 forte caro cuti piqua 35 co pulmo epar 2 cetera non
bilia non tumet? 2 qûuls nutrimentu? 3 fm plm eius fit incuveni
ens tîn membra nobilia q6 er nutriméto è pnenientus attrahut
ipfù vntientia: 2 assimilantia 2 refinùp 2 ignobilibus reliquien:
tia: 2 forte illud q attrahut aliquater pfiictut. Et si multu ecre-
feret malitia nutrimetì forittumetuer membra nobilia 2 tâde fe-
quere moris: 2d samb rône negatur major: gnâl fupta: 3 bîn
2 cedif q sic fe h3 vêtu ad aqua 2 phla in malitia in copâtiose
ad languiné bonûita fe h3 digestio generatua vêt ad digônes
generatis aq 2 phlatis. Uthi vent? tipanité e medi? in ma-
litia 2 difficultate extraictiòis inter aqua 2 phla. Ita digestio per
quâ gnâtur vêtus est media in malitia inter duas aliâs digônef
non tîn est medi? in mò fubè 2 qne nec o5 in oibus affectu affi
milari: cæ pripue illi q nô est votalis. Ad tertia sequêdo 2 nê
dictas di 2 q l5 ventus ceteris parib 2 facili 2 resoluta 2 q phla 2
et q aquoitas atque ventofitas mita 2 oclusa in ventre difficilibus eua
tur 2 q phla p mébra ad mima duisù pp eas suprascrictas. Ad
plm fit negat q a leui cæ gnâtur: imo fm plm fit a coruptio pime
2 fœ de digônis a fortiori cæ puèniete 2 q3 nocumèta fœde tertie aut
qarte digôntis faciens hypofarca. Ad tertia patet er dictis qfr fit
ridendu. Si q at fit auctoritâ 2 qon fonsi 2 hûr determinatione. Ad
dic q fuerut fue opiniones hrie opinioni. A vel fi forte dixerut
hypofarca e deterioré intellererùr rône collatis nocumèti toti
aut majori pte corpipt. Si vero dixerit tipanité deterioré tellere,
rut rône majoris distantie vêtì a fanguine laudabili in 2 ne 2 mo
fubè 2 q phlatis aut aquoitas et intellererùt de tipaite sequèque
febres acutas sic languiné peftilettate 2 filres. Aut, uver intellit
afcluté e deterioré eo q fit magis mortales 2 mm salubris 2 q5 re
liq. Hypofarca vero 3 et timpanité mediat 2 hæ sniam iâ dicta in
patode hypofarce 2 timpanites affirmat magis erpientia 2 q3 ro-
Ego vero in diebus vite mee vidi paucas hypofarcas 2 mikias
páitáles 2 veraq 2 fm plnamagis pter qrdá tipáites füe veras
füe nô veras eueneiètes in febribus acutis qh subito 2 un ppping
tate mortis afclitidis vero cu multas viderim paucas vidi sanari
Nunc vero agamus in spâlè de cæ spæ hypropis. Et pìmo
afclitis q tûre fiat ab aquoitate expulsa ad con
cautatué ventris iferioris: prò ponà cæ multiplicatis eius fo-
deruítôs eius ad 2 cautitate iâ dicta: 2 cur nôfual p vias 2q5
tas p quas fi copioſe flueret nô fieret afclites. Cæ ergo multipli
catòdes fùt er pte materie: agetis ac extrinsecòz er pte mae, 2
pò is q aut vini multu liphatis. Item cib supſu fubide 2 atqhi eis
cerera perſica pira poma cucumeres angurie melones vue ima-
ture 2 filia. Et parte vero agetis debilitas aut corruptio digesti
ue epatis de qibus dictùs fuit in caplo de debilitate epatis, 25 er
p te extrinsecòc sic aer húdibus 2 frigidis q circuîdat ipſatur ab
bis q bitant loca terrena 2 carceres 2 meat 2 subteraneos lógo te
pore: 2 q habitat in valibus 2 balneanf in ags aut bibût eas: et
ppè post exercitùb balnei aut coitù. Cæ vò 2 parhòſis ei? i vêvre
ft aut er pte epatis aut renu? v'l fice v'l er pte ipfih, aq e pte epa
tis qn ei? expulſua è debilitata ita vt nô pite expellè ad vias vri
ne aut corrupta quare expellit ad ventre q6 nô 25 el forze in ve
na magna vel emulgetibè est ventipal aut in gibbo debita: qua
de aquoitas nô pòt penetrare. Aut in gibbo epatis è apa 2 ppe
turè er pte renu? 2 in renib? fit oppilatio vel aha pp q6 aqua nì
pòte penetrat regurgitat ad epar vel forze e2 attractia dihûl
tet vel fiant in ipfis vyccra dolozola. Ita vt pp dolozè aut ardozè
er vrina fugiant ab attractoè. Similiter intelligatur de vesica 2 po

Aune
vero agamus in spâlè de cæ spæ hypropis. Et pìmo
mo afclitis q tûre fiat ab aquoitate expulsa ad con
cautatué ventris iferioris: prò ponà cæ multiplicatis eius fo-
deruítôs eius ad 2 cautitate iâ dicta: 2 cur nôfual p vias 2q5
tas p quas fi copioſe flueret nô fieret afclites. Cæ ergo multipli
catòdes fùt er pte materie: agetis ac extrinsecòz er pte mae, 2
pò is q aut vini multu liphatis. Item cib supſu fubide 2 atqhi eis
cerera perſica pira poma cucumeres angurie melones vue ima-
ture 2 filia. Et parte vero agetis debilitas aut corruptio digesti
ue epatis de qibus dictùs fuit in caplo de debilitate epatis, 25 er
p te extrinsecòc sic aer húdibus 2 frigidis q circuîdat ipſatur ab
bis q bitant loca terrena 2 carceres 2 meat 2 subteraneos lógo te
pore: 2 q habitat in valibus 2 balneanf in ags aut bibût eas: et
ppè post exercitùb balnei aut coitù. Cæ vò 2 parhòſis ei? i vêvre
ft aut er pte epatis aut renu? v'l fice v'l er pte ipfih, aq e pte epa
tis qn ei? expulſua è debilitata ita vt nô pite expellè ad vias vri
ne aut corrupta quare expellit ad ventre q6 nô 25 el forze in ve
na magna vel emulgetibè est ventipal aut in gibbo debita: qua
de aquoitas nô pòt penetrare. Aut in gibbo epatis è apa 2 ppe
turè er pte renu? 2 in renib? fit oppilatio vel aha pp q6 aqua nì
pòte penetrat regurgitat ad epar vel forze e2 attractia dihûl
tet vel fiant in ipfis vyccra dolozola. Ita vt pp dolozè aut ardozè
er vrina fugiant ab attractoè. Similiter intelligatur de vesica 2 po

ris vritibus. Ex parte vero aque q fit tate cætitatis q supèt et
pulsiam epatis 2 sequefratina quare remanet in sanguine
2 penetrat poſtea p venas 2 pricp p venas mtrach 2 reduſado
penetrat in cocautate mirach, et hec est vna de vijs qibus aqua
penetrat in concautate mirach. vt aqua penetrat p venas cœs
mirach vel puñenes ad venas que afcedut ad ſum p qua mi
git fecus in vtero ſudando cadar in cautate: 2 q hec penetra-
to 13 mirabilis ſit possibilis: patet medicine chirlee aliqni
penetrat ſpondiles ad nucha p qua penetratione ſegur para
leſis vt ſupraſcriptu est in paraleli. 2 via q penetrat p meſara-
ta: 2 et e5res ſedudat ad 2cautate 35 certe facilio: effe etius pepe
cas: et e5res ſedudat ad 2cautate teflinu: ſed hoc accideret quâdo e5t e5t e5t
râs tertia via q ab ipſo epate ſedudet ad concautatem: quarta
ſi aliqua via vel meat 2 frangeret ſicut vena aliqua de p[ dictis aut
ſoſte vyus er poſis vritidibus. Et p[ ſiur illam flueret ad 2ca-
uitate. Cause vero spâles hypofarce pterer p[ iucta que è apſo-
tio nutrimenti in portis 35 non vno pp ph[ laticiæ ſuan. Unde
tetum mébra exteriorè e2 corruptio digonòs tertie. 13 ſic fit ſenit veni
ad ph[ laticiæ: Unde generat prima húditas de ſeculis phla-
tica cruda incepta ad nutricioné. Et sp 2 currit nec numetùs digo-
nis cæ aut aliqni p[ e5t similiter c[ dinatis ad ph[ laticiæ 2 crudi
taté. Cæte vero corruptiòs h[az digestibonu? ſut male 2 n[ es h[oz
méb[ orù frigide 2 húdi aliqni oppilatòc 2 aut apa frigida ma-
me in epate. Cæt infri�atòdes 2 oppilatòdes in méb[ ris extero
ribus obtúdentes caloré innatu: 2 phibentes ſupflua euapòra
tre. Cæe aut p[ m[ tufiue ſut 2 h[ o in aere vchemeter frigido vt in carbe
ribus cameris terrenis: 2 locis paludosis 2 ſilibus de qibus ſu
p[ ria. C[ ite cibi frigidi 2 húdi ſupraſcripti potus aquofi res vico
ſe 2 filia. Et q[ in cæ eſt caliditas coliquas 2 lìſacieſ cæres
eua ppter burum[ es lique facti puienter omo-olat oppilat[ eos
groſſit ſua. Uthi non potentes deſcedere spargútur p corpus
2 fit hypofarca. Timpanites vero cæe ſunt fm plm corruptio vi
gonis p[ imè. C[ uis c[ abus 2 eſt diluitas 2 digonòs 2 q[ quia
mă. 1 cibus qui ſumif è vétobabilis caliditas eni 2 to[ diſbilis opa-
tioné debile factes in cibo facit vt cu peruenit ad epar p[ uerat
in vapòre aut ventofatitæ eo q n[ o è p[ aratus in p[ uerifiné in
sanguine q 12 h[ o eliquationé boná c[ p[ m[ tione p[ ti[ subtilu
2 cu groſſis. Unde separate ventofatur faciliter. Sced[ cæ eſt diſ
tas calorio epatis que aget i cibus vel măs húoræs fibi vicias
ita vt non ſufficiat tráſmutare 2 agere in eas nifi euapor[ado, ter
tia cæ eſt caliditas intenfa in 2 to [ epatc extranca que agit c[ ibo-
húdos ac[ oeſp[ opionali ante q3 calo2 e2v t[ nális incipi
at digereere. Unde p[ uerit cos in vapòre 2 ventofitatè. Quarta
cauſa eſt multus vyus c[ bo2 ventofabili[ vt ſunt leguminæ rece-
tia fare faboli aleu 2 cepe 2 orix fructus húdi lac acrestia vn[ gra-
nator 2 filia. Sed h[ c[ diſdi 2 q digestio qua generato[ vétofat
2 similiter caliditas è cæ genero dicitur corupta quia generatur
aligd n[ h[ o rónem h[ uoris hec aut ventofitas gnatur ex cibo
afupto. Aliqni er humiditati[ reptis in 2 to [ itestinis epate 2 par
tibus vicinis a caliditate extranea ipfas subtilante in vapòzem
groſſi aut vétofitatè. C[ ite ſciendu q in ſebribus peſtilentialib[?
imo in multis acutis peſtilentialibus ſicut in fin oca[ 2 filibus ſit
inflatò ventre 2 timpanites: c[2 repréſentata c[ ſoni timpani, et
h[ oc ſit a caliditate fori ſed debili in quatu[ nális 2 a multudine
mäer[ aut crudar p vià indigestiòis múlplicatáp aut corupta
rum p maligná putrediné que per actioné buin[ caliditati vé
to ſanf 2 euapor[at ſed n[ o resoluſutur: 2 maior 2 eſo[ m[liplica
tio q3 resoluſio. 2 eſt malum p[ ſignu 2 1c[3 plm moſtale.

Signa
Primo ponetur còia ſere oibus hydropidis.
Beinde de signis cuinq[ specici spectabilib[ aget.
Prinúm est mutatio coloris a nálì viudo ad malì duerum in
fm complexionem epatis. In frigida enim mutatur ad albus
plumbeum 2 in calida ad citrinum qui aliquando non aduerde
2 apparetibit rubens rubedine ſana: Sed q[ bene 2 viffinitio nota
bitur videbitur in oculis mutatio a viuviditate ſana 2 a pulchritu
dine in finu oculorum 2 circuîferentia marillarum: 2 in bis colo
ribus bene caucant medici ne decipiuntur. Scorn[ figiunt est in
flato oculorum pedu 2 interdu manu[n nifi in timpanite. S[ in
hypofarca plus quod p[ uenit pp húditates 2 vapores groſſal

De hydropes.

120

communicatos partibus extremis nisi in tempate ybi nullus
tumo: nisi in ventre repeterit. Manus aŭt no ita inflantur ut
cut pedes quia fonti calotis p[]p[]inquiotes per quæ fit resolutio
virtutum naturalis extortio: et cum hoc p[]pter fortitudinem
crumpuie non recipiunt supflua. Scb[]o quia frequentis moue
ur. Tertio quia humores graues amplius sunt parati, defcède
re contingit tamen aliquádo vnum crurii plus altero tumeferi
vel ex maiori eius debilitate: vel quia materia in médis superio
ribus eiusdem lateris magis continetur. Tertii signu est fit sitis
intensa in omnibus speciebus hydropis calide, prime in tipani
te cum non restauretur hybi sed corpus aretina in aclite. P[]p[]t
vapores ab aqua elevatos calidos sive er putredie sive er mi
litione cholere euq ea q[]ui. l. aquositas est citrina: qui vapores pe
tunt superioa. Et quia non restauratur húridum roridum conue
niens sed mala aquositas: Similiter in hypofarca er caufis s[]fil
bus. Quartum deieictio appetitus cibi. Et p[]p[]rie in calida p[]ro
pter vêbementiam appetitus aque nifi accidat quæcunque illarum
a frigiditate et p[]p[]rie a potu aque frigide non a sua hora. Quin
tum in omnibus miratur vrina: et p[]p[]rie in aclite deinde in hy-
po[]farca th[]in pluribus rubet propter paucitatem suâ ut a p[]u
ca cholera fit apta tingi. Item tingitur propter paucitatem p[]ep-
rarionis aquositatis a languie t cholera. Aua propter ex citri
nati aut rubedate vrine non est iudicanda hydropesca calida
nifi effet vêbementia tincture euq mediori q[]ubitate vrine et latis
bona subfiantia. Ex quibus infertur tincturam vrine ne no effe p[
]ter caufis nuper amplius transmutatur versus hydropis calide nifi cum
du[]bus conditionibus suprascritius. Aququa vero que in ventre con
gregatur non est ita tincta sicut illa que mingitur. Primo quia
non tam du[]n remanet in epate sicut illa que mingitur secundè q[
]t resudat p[]ro[]sitates anguistas. Unde depura. Sert[]tu febres
in hydropisicunt tepide: quia humiditateque leutere purtet
Septim[]ni accidunt in eis botho[]q[]ue eructe emittunt aqua c[]iri
nam q[]s magis verificatur in potremis mă ià maligna. Octa
u[]do[]n retinetur. Et hec sunt signa comuna hydropes. Signa ve
ro causarum sunt hec. Si enim p[]endeat a c[]a calida adest fitis
magna inflamatio citrinitat[]i. Vel rubedo amaritudo v[]omis euq
tumis humores aut viridis corporis notabilis ericatio defectus
appetitus cibi tinctura notabilis vrine cum p[]ditionibus supr-
[]a[]scriptius. Et aliquado dorat i[]p[]ius. Et frigritatis superflue c[]stra
ria sunt signa. Si vero p[]edeat ab oppositione aut apostolate si
gna p[]efferut in capitulis p[]rop[]ijs. Si v[]o fuerit absolutiò c[]on-
nui signa sunt c[]e i[]p[]ius pr[]imitive f[]icnt caufus p[]uclu[]o o[]fensio
in regione p[]epatis ad quas s[]egur contusio v[]leus apostema t et
milia que per signa p[]p[]ria cognoscentur. Et si fuerit per c[]o[]titate
a toto s[]ic in febribus frebres ip[]es que adſut et p[]reſſerut ſut
signa. Et si fuerit arſiue for[]te adſet lique facio tam in eſgetio
q[]i in vrina aut in altera: et ſo[]ze erit eſgetio viruléta: vrina ſicut
lotura carnis: aut forſtale p[]eſſut. Si vero hydrops ſequa[]l aliq[]s
notabilem euqem et p[]p[]rie ſanguinis i[]p[]ius p[]teceſſo est i[]gnu
et palor faci et. Si vero fuerit per c[]o[]titatem a membris p[]icula-
ribus ſicut a pulmone et ceteris membris ſpiritualibus to[]s p[]le
ne meſenterio intestinis membris vrine matrice cognoscentur p
preſſationem e[]gratitudin[]i illio[]rum médiocum cum quarum au-
gemto augédo p[]eſſut. Eufe vero pr[]imitive et p[]rop[]ie que diu
preſſerunt ſignificant ſe i[]p[]las; et p[]rop[]ie quando non appa-
ret aliqua cauſa corpora: per eſſentiam aut per c[]o[]titatem que ve
rimitatur ſic in cauſa. Scpecies vero hydropis habent signa p[
]p[]ria per que abnuicem diſtinguntur. Pr[]imum h[]num aſclitis
eſ gravitas ſensibilis in ventre. Secundum cum percuttur:
non est et ſonitus ſic in timpanite sed quando commostruct

auditur ſonitus aque commote ſimiliter quando habens eam
permutatu: de latere ad latus non ſic in timpanite: et hypofarca
Tertium tactus eius est tactus vtris pleni aqua non vtris ple-
ni venter. Quartum non magnificantur euq ea emnia membra
ſic in hypofarca. imni[]os ſuperioa areſuent et ſuperioa ſicut pe
des inflantur: ita vt aliquando inſletur virga et orei. In tampa-
nite vero omnia areſunt. Quintum cuſis vtris et crurium est
humida extensa lucens cum aquositate supposita. Sextum est
paucitas vrine magis q[]ui reliquis. Septim[]ni pulſus e p[]arvus
frequens deculis ad duritiem euq aliquata tensio[]e p[]pter tenſio
nem velamin[]i et quandoq[]os in fine declined ad lenitatz, p[]pter
multitudinem humiditatis. Octanu quando est hydropis[]i
aſclitis euqeniens subito: et maxime poſt lapide excentrem abſo-
cauſis mauiſſiſt documenti epatis vna viar vrine est disrupta
ſic etia po[]r]vittides aut vesica inter quas diſtinguitur per loci
doloris. Sz[]i signu, p[]p[]rii subiaces viſui p[]os ſpe[]ch[]ydropis i
ter ſe deſſiquitur et et diſliguſi a molla matricis: et p[]iegnatoe est
vt refupines patiente et yideos no[]t totus venter fit extenſus an
solum ab vmbilico infra: Si p[]im[]ni est hydrops. Si ſim est p[]e
gnatio yel molla. P[]oſtea ſi venter totus est extenſis q[]idera an
ſuperiori pars v[]etrio deſtinaſi: latera extedat et tu c[]e ſaſtelas.
Si v[]o p[]ars superiori eleuctur et p[]pe vmbilico exécuté latera vero
non extendant e timpanites bui[]s exempli habes in duabus
vesicis ſiue duobus vtribus quorui vnus ſit plenus venter altero
aqua. Ni vero venter non appereat multu elevatus: et cum priem
it c[]u d[]igito remanet vêſtigium est hypofarca et marxe quâdo
ſimilis tumor est in reliq[]s membris. Sed molla diſtinguit ab
implegnatione per signa que d[]ceni in capitulis ſutis.

**Signa** hypofarca ſunt in ſilatio in toto corporis ſicut ac-
cidit in corpor mortui. Sc[]om et impugnantem mem-
bia omnia apparet: Et p[]p[]rie facies et partes ſuperiores nutri-
tionem ph[]atico petente ſuperioa p[]pter cerebri. Tertium cum
p[]remant d[]igit[]i in omni p[]te corporis remanet vêſtigium. Quar-
tu non est in ventre euq de inflatione et c[]omotione q[]b est in ven
ter aſclitis nec de inflatione et exi[]tio. Suminie i. vmbilici et p[]arti-
pp[]inquar[]u quod est in timpanite. Quinti[]i et ſequunt e[]ſurus
ventris ſanguinolentis et lenitas n[]æ tendens in albedinem. ſ.
ph[]atica q[]b signu verificat ſuit in ſignis generalibus. Sextus
q[]uandocq pulſus eius est yndolus latus lenis p[]ropter mul
tam húridatem.

**P[]ronosticum**

Aui. auctorate alioq q[]ui in facie hypofarici aut manu ſiniftra eius fit. A[]pollities i. paraliſi et accidit in principio bui[]s acidiétis p[]uritus in naſo mortui in 2[]de aut in 3[]. Significat enim ma[]gna co[]zupitio: ynde fit vap[]o[]n co[]zuptor elevatio ad ſupioq faciunt p[]uritui in naſo quare ſlate tanta co[]zruptione cu[] debi litate virtutis ſignificata p[]araleſim morit ſestine.

Signa timpanitis. Prim[]us egredit in ea ſumen notabiliter. Sc[]om no[]t e[]n ea gravitas ſicut in aſclite. Tertii est in vêre ma[]tior tenſio q[]ui in aſclite imo venter est ſicut corda tenſa. Quartus t no[]t e[]n i[]p[]s[]u p[]inguo i. inſlatu cu[] mollicie alio[]num médi[]ro[]rú f[]icut in hypofarca: imo tendunt ad areſactionem. Quintum t c[]u venter percutit auditur ſonitus ventris pleni acre no[] vtris pleni aqua. Sexti et eſt appetens eructatione ſemper i. inuatur et e[]a p[]ropter exi[]tus ventoſtatis. Septim[]ni et eius pulſus e l[]on- gio: pulſu alio[]num hydropico[]sum p[]pter tensione[]s cu[] forſitudi ne virtutis in comparatione ad aſclitem. Et pp[]ro hoc apparet du- rus velor frequens: euq p[]ropter inobedientia instrumenti non poſsit fatiſacere cum magnitudine: eſt ſatte ſo[]tio cu[] virtus no[] debilitetur ſicut in aſclite. Octanum t non est inſlatio in ea omni- num membró[]u ſicut in hypofarca nec peduq[]i ſicut in aſclite ca[] patet ex dictis. P[]ronosticum. P[]rimúm homo de quo vehe- méſtium timetur cum accidit ei hydropesis est ſule cu[]ui c[]o[]p[]lerio naturalis est calida: ſicca non enim egrotat in contrarium ſue complexionis non p[]ropter fo[]tem cauſam. Secundú hydrop[]es aduen[]és p[]ropter duritiem i[]p[]lens est magis falut q[]ui ve niens p[]ropter duritié epatis imo e[]t in qua i[]pera curatio. Ler- tium est q[]ui domina[]t materia hydropis adeo vt faciat accidere diſniam i. diſſicultatem et []ſtrictione anheſibus et ſolutione ven

v u i j

## De hydropesï.

tris significans pppingtaſ moris in tribus diebus. Si aut nocea
tur anhelitus pp malæ ? nem officialé. i. membrop oficialiſ sic
diafragmati pulmonis non è ita malu ſicut pp multitudiné ma
tera. Quartú vicera maligna oni 7 ginguaz 7 reliquiarum par
tium accidentia in pceſſu iam virtute defecta pp maliciaz vapo
rum 7 ſanguis significant morie non multu vitare. Auiutnum
qui deſcendit er hydropico q6 ſicut caro pruunciat morie ei? for
forte enim illò deſcendés er epate significat eius coruptionem
Sertus ſi alicui habeti melias accidat hydropilis cura per adue
tum hydropilis qùm bumeataſ. Septimù flurna ventris hydro
pico ſuperueniens mortales nifi eſetur cár hydropia. Octauz
venter ſicus in hydropre eſ melior q3 levis. Et ppè ſi hydropis
pueniat en uoſcumente ruu 7 mébòz vine. Im in ventre ſit ſu
nus venter pp reuersioné hùsititatis ad intestina. Et ſicitas vè
tris eſ maior in hydropre ſequete uoſcumenta mébòz anteriòt 7
q7 ſumè 7 femoriaſa ſunt carnoſa eſ melius: significat forſitu
dinè 7 tellerientà solutòſ: 7 bis poſſut exhiberit solutina forſta.
Nonu oia vicera in hydropilis ſunt difficilio curatiòſis. Decimù
tus hydrops ſequés periplemoniè é mostalis. Undecimù hy-
drops afclites eſt h3 p[ro]m moralis: ſed in hypofarca et tipantiteſ
ſm plurimum salubris nifi tipantites quasi ſubita ſequés egrì
tudines acutas ſicut fynoches peſtilennales 7 ſimiles que ſere
fermer é mortality. Uuo decimù omnis hydrops in acuta ſebze
malu ſecundo proſticum. Almanfor.

Um venter poſt epatis dolœz 7 ſe. augmè
tari ceperit 7 qò eſt ab vimbilico vqz ad ſe-
mur exterius p[]m]nuerit 7 cutis q[ui] est ibi ſub
tiliare 7 albere viſa fuerit 7 cùz vèter moue
ſur auditur ſonus quasi aque i vale no pleno moto et
ſi cù bis vrina fuerit rubea p[]ua eſt noba ſicidia fidicia
7 pprie ſi virtus no affuerit forſitudo. Jo. ar.

Hoc capl[ui]n duiditur in tres partes. In p[ra]ſ. curat
afclité in ſa hypofarca in 3º tipantiteſ a ibi. Quod ſi
in palpebts 3º ibi. Si vero vèter prima in duas. p[ri]zo
poſit in afclitùs 2º cura 2º ibi: bis trí. In prima p[ra]ſe po
nùt quattuor: ſigna primù 3º venter poſt epatis dolœz q[ui]s
afclité tur ad apata aut alias eius egritudines ceperit tumeita ut ab
vmbilico vqz ſub ſemur eterius eminuerit: imo et ſup vmbilicù: 15
minuto fm 3º cutis ventris viſa fuerit albere 7 ſubtiliari q[ui] ſi tena
a re alba. tertium cù venter moue[rum] auditur ſonus aq[ui] in vale no
pleno moto: hec tamen significat hydropetim afclité. Quartùs 7
ſi cum bis vrina fuerit rubea. ſonotabiliter 7 cù p[]d]itionb[us]p[ra]
ſcriptio. ſ. q[ui] non fuerit valde paucæ nec male substantie q[ui] sign
ficant 7 ip[]s]am pendere a cauſa calida. Et p[]ſequèter paru] ſperat
aum eſſe 7 marie vurtate exſtitente debili cum detern 7 ſit hydrops
calida q[ui] frigida 7 hec q[ui]ttoz significat afclité mortale. Almanſor.
His trí ſi virtus forſis fuerit 7 venter vebementer ſic
cuſ: pilule de reuèndſeni dande ſunt que. re. rauedſeni
fucci cupatòrii ſeis endiuie oium an. 3. 3. iij. agarici. 3. v.
meſerion. 3. x. flat er bis pilule q[ui]z doſis ſit. 3. 3. 7. 5. ex
qbus quaq[us] hebdomoda doſis vna ſumar. Ad ſi v[]ir
tus fuerit debilis trocifici de meſerion dandi ſint. Ad
R. ſeis endiuie. 3. x. meſerio. 3. 7. i. duas terſias agarici
fucci cupatòrii ſitl tand[em] rolaf seis citrulloz amborù
an. 3. 3. 7. 5. ex bis oibus ſiant trocifici. x. de q[ui]b[us] viuus
in die cù ſirupo acetoſo de zuccaro dandus eſt.

Si autem vèter fuerit solut? denit trocifici de berberis
cum ſirupo acetoſo. Eger quoq[us] nutriſ er ziberegi: 7
bibat ſirupù acetoſù de cidonijs 7 ſi vètris solutio ve
hemès fuerit cidonio: rob solù dandù eſt. Jo. Al.
Hic curat afclité primo a c[ar]a calida fo a eſ rigida fa ibi. Si aut
cum bis. In p[ra]ſa p[ra]te ponit tria remedia. P[rim]i virtute erifiens
te forſi 7 ventre ſicco e[pi]pilule de raued. i. de reuubarbo in q[ui]b[us]
ponitur mezereon. R. rauedſeni: ſi loco ip[er]ſus acipim[que] reu
barus 7 eſt melius fucci cupatòrii ſe. endiuie an. 3. 3. iij. agari. 3. v.

mezereon. 3. x. ſiant pilule quar[em] dob eſt. 3. 3. 7. 5. et quaq[us] hebdo,
moda ſumarac doſis vna c[u]e custodia. Si vero virtus fuerit bl[ui]
lis dentur trocifici de meſerio. vt. R. ſeis endiuie. 3. x. mezereon
apariſi ſucci cupatòrii. an. 3. 1. i. i[da] duas dragmas. rolaf seis citrul
lorùs ana. 3. 3. 7. 5. ex bis ſiant trocifici. e. de quibus vnyus in die c[ui]
si ſirupo acetoſo de zuccaro dandus trocifici iſi ſi leuſe: ſed pilule
forſeſt 7 non dàde nifi exulte exiſtente forſi. Eſt enſi mezereon
calidì 7 ſicci in quarto excoriatim ſero ſinflabile 7 ſup[li]ſt in viſi
ſolutiùs virtutis educens aq[ui] cirinæ c[ui] forſitudine cuuis dob
in ſubà eſt. a. 3. 5. q[ui]z adynæ 7 noctet apati nifi rectificat ſed ſemè
endiuie 7 ſucſus cupatòrii 7 ſemè citruli ip[er]ſus rectificat meſereu
trí boni ſoſter non reperitur apud nos. Scorn remediuq[us] vi ſe
fuerit ſuſericius denſ ventroſci de berberis c[ui] ſirupo acetoſo in
frigidant eni 7 stringut. Tertius q[ui] eger nutriat 7 e[ri]bui vel sib[er]
begi q[ui] eſt cibus factus ex carne coacta 7 ouis ſimul m[ist]iſ: 7 bi
hat ſirupù acetoſù de cidonijs. Et ſi ventris solutio vebemenæ
fuerit cidionio[rum] rob solù dandù eſt ad vènrio ſtrictione. Almà,
Si aut c[ui] b[ac] paſſione no ſuit vrina rub. nec calo[pi]
lule iſte dàde ſi aque. re. meſerio ſerapini aborù an. 3.
5. falis indi fini colùbi ambor[em] an. 3. 3. vnius pilule ei
iſte aqua vebemè dèſcendere faciunt. Trocifici p[ra]ſe
rea de lacca cum apozimate de radicibus dandi ſunt
emplaſtru afcliti p[]ueniés. re. farine bordei ciperi ſter
cor[is] b[ou]ni veteris b[aur]ac b[oli]ar. oium p[ra]ſes equa
les e[ri] bis oibus tritis fiat epithima ſup ventre huius
n[an]oq[us] p[]pètaſ eſt aq[ui] magnà p[re] ericcare. Jo. ar.
Hic curat afclité a cauſa frigida dicès. Q[ui]s c[ui] b[ac] paſſione no
fuerit vrina rubea nec calo[pi]. ſe. ſebrilis aut zplexionalie ſup[fl]in
p[ilule] iſte dande ſint. R. mezereon ſerapini ca. in 3º ſicci. i. ſo edu
centes hùores grosſos 7 viſcosos 7 aqua citrinæ an. 3. 5. falis in
di ca. 3º ſicci in 3º soluentis meliam 7 hùores viſcosos fini colùbi
an. 3. 5. ſiant pilule 7 ſint doſis vna 7 potenter ſolu[n]t aqu[us] in aligb[us] trí libris
non ſut fal idù 15 ſimus colubínus credo illos textus e[mi] melio
res. Sc[ia] medicina eſt vt dentur trocifici de lacca cum deco-
ctòſe de radicibus q[ui]z[us] descrip[ti]o p[er]ſeſt in caplo 3 dolœze e[pi]
tis aperiut oppilatoſes 7 puocant. Tertia medicina è hec recipe
farine bordei ciperi ſtereoris b[ou]ni veteris b[aur]ac boli ar. o[mi]
um an. p[ra]ſes equales fiat epithima ſup ventre p[mi]ſeſco c[ui] alig
liquo[re] ſlect e[mi]t e[pi]a aqua cineris 7 vinb albu. Juniat eni in resoluèt
do aqua. Almanſor.

Quod ſi in palpeb[rii]s 7 extremitatib[us] fuerit ap[ra] mol
le 7 testiculi ap[ra]t facieq[us] ac torù corp[us] mollitie qua
dam teneat erit t[ur]b[us] hydropilis ſpecies que biposar
da vocat; Egro itaq[us] b[ac] ſpecie laboranti trocifici de
lacca c[ui] apozimate de radicib[us] ſut tribuèdi. et vèter
quaq[us] hebdomoda ex[pi]ſulis de reuubarbo è ſoluſe
q[ui] 7 et patiès i arena calida è ſepilièdius. Et q[ui] 7 è p[mi]ſciè
trí vt exercitio vt[ar]t 7 famè 7 ſi lepe patiati. Jo. ar.
Hic curat hypofarca dicès q[ui]s in palpeb[rii]s 7 extremitatib[us] fuerit
ap[ra] molle 7 testiculi ap[ra]t an. 1. oreu: 7 forſe testiculi c[ui] eo 7 facieq[us]
t[ur]b[us] corpus ſit factu[mi] mole c[ui] quodà t[ur]voe q[ui] oia ſunt ſiana hy-
posar[ep] cura b[ac] e[gr]atudine laborati ſut tribuèdi trocifici 8 lac
c[ui] decoctòſe de radicib[us] ad m[u]diſicadù corp[us] q[ui] vi[re] e[pi]
endù oppilatoſes: 7 frequèter exhibean[et]. Et venter q[ui]q[us] hebdo-
moda ſoluſédus c[ui] pilulis de reuubarbo q[ui] p[ra]t forſiſcati reſor
mando eas c[ui] ſucco h[ir]cos pilule trí de raued. 2[he]ſue ſunt for-
toſes: 7 faci[ti]s e[u]onibus patiès in arena calida ſepelief ad reſol
n[ue]dù ph[ra] aquoſu: 7 exercitetur n[ò] iecionu: 7 ſac lepe fameſcat
tr[ia]tati. Almanſor.

Si vero vent[ui]n inflat? fuerit ac t[ef]ſus 7 c[ui] p[uc]tik ſonum
reddit vt timpanù hydropilis ſp[es] adeſt significab[us]
timpanites d[ui], qua[que] patitur a comest[oe] oleriù abſtì
nere d[ui]; atq[us] eo[mi] oiuq[us] ventoſitatis ſunt generatina
Aenter q[ui] o[ui] die ex p[an]ico eſt vapò andus 7 vètoſe

De hydropesi.

121

fup ventre ponende; et medicamia tumore diffoluen/
tia dāda lūt vt diaciminuī et electuarium de baca lauri
qur in capto de biliaca noiabim." Eger prætere a erer
citio vti affuescat et famè pati, et ex collirijs qv vétoſita
tè diffoluut qv faciem motionè sibi lubiciat. Venter
q5 mandali donec ipicipat rubere fricetur et ex oleo ru
taceo cliferizetur.

Jo. A.

In parte ita curat timpanitée dicens qv i ventre inflatus ac ten
fuo fuerit. Et cum putitur sonat vt timpanu est ſpés hydroporis
dicta timpanites: et z tu ſupple reliqua signa tempātus ſupius alle
gata ſue poſita. Sed, p cura d3 abſtinentia comestiole clep, et oiuſ
que ventoſatis ſut generativa p quo nota oia olera ee vétoſa:
z aliqua eor carminet ventoſatate ſicut ruta.²⁹ è euapotandus
cu panitio aut mileo et, pprie toſefacto, tertio ventole ſup ven-
tre ſunt ponende, qro medicamina ventoſatate diffoluentia dā
da ſunt ſic diaciminuī: electuarium de baca lauri cuins deſcriptio
putitur in caplo de colica ginto eger multu exerciteth ſto iuicuo.
Sexto patitur famem et fitis, Septio corilia vétoſatate diffoluen
tia de qibus agetur in capitulo de colica, ſubiciant. Octavo ven
ter cum panno fricetur donec rubere incipiat, Nonu est oleo ru
taceo cliferizetur.

Odo cure.

Tia cura caceſſie non differt a cura hydropis nifi fm
magis 2 minus ideo de abaru curatèe simul agendu
est. Hap taq5 cura ſex erigit intentònes: Pria ordinat
debitu regimè ſer reru. Secida moicat ſupflua. Ter
tia digerit apertit et medna nālia ſoſtat eor diſeritaſis corregiło
tuaro eradicat. Auita corrigit acclèdia. Serta remouet cau
ſas recidivatis 2q et mluu recidivialis. Regimè aut ſer reru
nou nāliu d3 tendere in strariu cae ſaciniu frigida hydropre 15 h3 bu
uverificari fm diueritate ſpèp hydropis et cæp ſua25 ergo in
cæ calida decline ad frigidu in frigida ad calidu 3 fm p21 ad
ſicare. Et ſemp magnopere ad poſtatione stò 1 et epatis 2 médo
rum nāliu. Aer ergo ſit clarus declinean ad ſiccus quapp bitet
in ſolaru non in loco terreno húido: 2 ſit calidus in frigida 2 frì-
frigida 33 ad frigidu in calida cù in o1 hydropre opus ſit cæp co
twuncu resolvede. Utetur aer ventoſus 2 aquoſus in cibo 2 potu
obferunt he 2 ditones. P prima vt fit parcus in vtrq5 quapp
non comedat nifi ſcendètio cibi diſone celebata: 2 nifi notabi
liter fameat 2 ante appetitu ſi1 biribat nifi multu ſituuerit.
Sunt ſenim fames 2 fitis ſum1 remedu in hæcgritudie 2 ppe
ſitis. Aua pp nò comedant n3 bibant extra p2adiu 2 cen:imo
bene poſſent tolerare ſuènieté eſſet vt nò cibaren nifi ſemel in
die. Seda vt nò multipli centaria in ména vna. Tertia vt ſur
gat a méa cù reliquijs famis. Auaru vt notablitter comedat
anteq5 bibant: 2 nullo pacto bibat aqua 2 qne ſequeſſitas aliqua
couerent ad aqua milceant cuz vino p tres aut quatuor boras an
33 bibat: 2 ante potu 26cedat cibus vt tardius penetret ad epar.
Ad ſi patiens non biberet vinu apptiateate quadrà individual
ſibi hozendu nò cogad ad ip3: 3 poti? bibat aqua enduie in
aſpinthib 2 cı ſirupo acetofo simplici succarino aut mellino au
ſalteq aqua calibatæ: eſt eni aqua ſuopè vitanda cöſ 25 cœm
om a diſmistratòi vinu tìn in cà notabiliter calida nocet ſit valde
pauciferu vii ſoſte phtatio: eſt aq enduie aut ius galli 2 ppe de
erepiti 3 in cà frigida 2 potius ſubtile antioſis clau de toame
paru bibat: 2 melius et albu 33 nigru. Panis hoideacens eſt
melio: 33 triticioens. Si vero abhoreret ipſu comedat triticeu nò
io a furſurb? deperut 2 cocti 2 saliti: cu ius adminitraf se,
men enduie aut fenicul aut anſer it phtatio: er salatis cœnient
unt in cà calida enduia ciceo lupulin frigida cappares ſent
cului petroſolinii carota p2affiu apidi: 2 pfaragati in vtrq5 2 ſint
de bile cocte: 2 cù pauco aceto 2 oleo 2 due: 2 pfaragi tu cù ſolo faſle
diank. S3 in tipanite olera 2 ppe recenta vitanda d20. Ex ſer
culis ſuenit ius cice 2 faxeològii: 2 recenta d20 radicis 2 ſemapi
entijs 2 caulijs: 2 q fiut ex pane out auuis abſh caſeo: 2 que ſiut ex
enula 2 ſupocta in iure laudatiu carntu inſraſcriptu: vitur
tam eupluuus vt bridioc. Ex carnibus ſueniut pdcies fa-
xeani fràquelini turtes turdi a laande. Auea pue degètes 1 ar

boribus et pratis colùbi volare incipienteſ: e quadrupedib? he
di cuniculi caprioli lepores 2c. q. comedar et pràdi orele in cenif
aſſe epata galinaz optie queniuut ſup p2unis coocta nò multu: pi
ſees vitent: 3 caro limatiat quenit oua queniuut fm o9m modu
administraţi 2s ſint mollia nò p6 decotione indurata vitet lac
cafeus 2 lacticinia oia butyro 2 oleo raro vtatur, et ſaporibus
comuient i frigida mostarda: et ſapo: et paſſulis: et ſapo: et aro
matibus in calido acresta vintum granatorum de berberis. Et
que cum bis ſunt, Aromata conduentiau frigida ſut cinamo
mú. 33 piper grana longa croeus filia: 3 fm calida sandali ſpo-
diu coriadiu. Fructus couenietes in frigida ſupſaſſule aſtua
uelane toſeacte: ſed in calida granata muza. Somnu ſit no-
cuturus ſer boraz aut circa, Exercitu 2 pprie ſto iuico é eſtvi-
le: Et ppe ambulando p loca arenosa ſicca 2 p moſtes vq5 ad
ſuderè q continue abſtergat. Et dunc caueat a ventil 2 poſt erer
citiu stent in ſole capite ptecto 2 alijs mébriis dilcooptis. Acci
dientia ai couenient ſic lites ira ſolicito 2 ſilia exccicatá: caue
dum est accidetib? qbus corzupitur digestio ſicut tristitia timoz
2 ſilia hec at exccicantia magis queniuut in aſcelite 2 hypofarca mi
nus in timpanite. Solicite, puroet oës náones náles: imo etiam
en náles ſicut vomitus ſi eni fuerit ſuetus: est eni eúo ſibi, 26
enuciens P2io ſeda itentoe q é minozatio bmói cau, obseruetur
tus 2 diueri hózores euentu groſſi bòni et cholijs phalici
aliqni melice ppe cù splen è in cà. S3 in aſcelite marie aquositas
in hypofarca phla in timpanite diueri fm diueritate hózuq 2q
in ventoſatate ſubtilianur: 3 frequently phla deinde mla: 3 al
q 15 qn ex chilo imediate genereſt ventoſita. Cæe aut tante diuerſita
tis hózuq est eibere genitas chili eu curore digestiue. Scibus 2q
soluta ita p2a: ſint leſi magno 2 mébri 2 nobiliu maque nò 1 et epatis
vt 2q ſut leua bene dicta ſic hiera ſimpler pilule de reubarbaro
cu eupatorio gut 2 opus est forſib? ſint bene correcta 2 multa et
cu bis que ſtom 2 epar ſoſtant ſic ligue aloes crudeloqno
2 filibus. Terti? frequé: ſit eúo ne materia multu exuberet nò m
p2o vice ſit copioſa ne virtus deicia. Quartus poſt solutina de
vem aliqa conſtantia ſom 2 epar ſlipticitate moderata, apptie
tate 2 aromaticitate, Quintus non conduent phlomia rône hy-
dropis tı quia mä hydropis 2 pprie aſcelitis aut timpanitus nò
est mluu apta educi cum phlomia: mä: vero hypofarce forſatte
magis tı q: phlomia paucificat celuus: munatu per que epatis 2
ſtomachi digestio plicituut 2 nuf paunce exilente ſanguie in cozi
po2e phlomia phibetur quarta primi caplo de phlomia. Uerb
aliquando competit rône cauſe vt puta apofematis epatis 1 cu
us principio 25 fieri phlomia ſed poſt principu3 minus ppe,
t2e phlomia 2q 3i eſſet apá aſolum fine hydropre, ſedo: 2 cà hydro
pis cét retentio ſanguinis menstrualis aut hemozoldalis flue
consuſituntc e ſaphenis facienda eſt phlomia auui huifomói
ſanguinis p2ouocet ſimiliter dico de ſanguine retento alia re
ſi6onem fluere ſueto in bis caſibus facièda e ſplebotonia
nifi ſit forſtis indicatio in 2 parariu phlomia tı magis tolerat in
hypofarca 33 in ceteris 2q p1m mä hypofarce in yents 2înen
tur: 2 paucitas ſanguinis buic obſtet. Et 2 fi consilium tuu ſit de
phlomanto p2ius materie alie multu dominantes ſut minozá de
poſtea phlomandú: 2 c flat phla lata 2 pprie in hypofarca
vt phla cum ſanguie poſſit educi. Sextus vomitus aliqni quèit
ad mûdificandu ſupflua in ſto p2enta q diſognem impeduto-
nt: 2 ppe ſto naufante qui fieri potest ſto iuico 2 poſt ſumptione
auleuis cibi iuuanſis ad vomutu. Septimus cliferiu ſuenient
in eſando cauſam anſcedent: 2 puncnam hydropis. Item in
eſando mä qibus ſtomachus 2 epar debilitatur. In cliferiu
cus ergo poſſant poni ſolutia fm exerigentia auui eua
rue hydropis, e9o enim in cliferibus aliquoties 2 poni ſuccu hyre
os in aſcelite 2 in tipanite electuariu de bacia lori 2 in hypolar
cà hicalalogodion electarium indum benedicà 2 ſimilia. Solu-
tua ergo exibéda ſint hiera ſimpler valens in calida 2 frigida
Sed in frigida magie 2q educit ſupflua 2 referens húbitatitá
inatio. 2s fi hózures fuerit groſſiores ſecu mſecea: 2s pa agari
et p2arati 2 forſtioa ſunt hicalalogodion hiera diacoloquiutdo
2 electuariu indum: hec valèt in caceſia 2 oibus ſpèb hydro

De egritudinibus

pisſed in afclite pprſe ſut pilule de raued cu mezereq q ſut pu
mu pule de scripta a Rafi valentes in afclite calida vuterte exiſte
te forſtſed tipas a.3.i. si aut virt? fuerit debilior des troſcios
ab ipſos descriptos etia valentes in ca calida: et deſtrocile'vn?
pulelue de mezereon. A8 ſunt forſte in hi8 piaſtantores. Ego
tamé in hi8 pilulis de mezereon paucu inueni vtilitateq 65 euèit
quia n6 habemus bonu mezereon: in ca frigida. Rafis ibet
bari pilulas de mezereon cù ferapio. Ego vero in afclite do ſuc
cu híreos facta refidétia. a.3.ij. vſq ad vi. cu tantúde aq mellis
aut aq caſel, et si fuerit vehemés caliditas cu his miſceo. 3.i.
ſandalor vel tantúde ſpetiet triaſandulov aut ſalté infundo. 3.i.
.1. poſtea extraß facta b6a exſp6ſ6. Abi aut inſluxibili ventre
leuioſa ſuſſaſſu capilulae de reubarbaro aut de eupatario de
scriptioe. Mefue in afclite hypofarca: 2 si volo forſtificare eas
reſoſmo cu ſucco híreos 7 ſut optie. Jſe pilule de rauedhe
ſue ſunt pſtantes: us et gali deprepiti cu polipodio 7 aneto con
ſert 7 leuiter ſoluit 7 alſteltengi almeſcion alſcebá descriptioe
Mefue deſinſtoſe tertia ſunt efficacia. S3. p tertia intentioe que
digerit aperit 2 mébza nália 2 poſtat. vigefiata ſint calida ut fru-
gida 6m exigentia ſui 2trary: ſed quo ad virtutes 6c6a: ſint ſub
tiliatina abſteriſa inſiſua apertina poucatina 63 q. 63. 63 quod
ad virtutes tertias ſint mébzo: nálium 2 poſtatia tâ p6priate
q2 h[sp]ticitate moderata: hec at ſatilius c6polums in 2 ne frigi-
da 63 in calida tu q2 ſecurius poſſum 2 calefacere 63 infrigidare:
tu 2 magio efficacia, et p6pate magis opanta repnuit calida
63 frigida: 2 pp banc cám ſatilius curat hydropres frigida 63 ca
lida. Jſe q2 vt dem ſuit in p[ro]ſticitis: hydropres cu ſit moribus
fri gibus quod ad cám 2 uſtúca m6lè puentit a forziori ca in epate
do 63 frigido. Et eo magis ſi ſequat dyſeráia calida cu róe dyi
ſcrasie calide q est cua aſcedens 63 in frigidare 63 róe c6c 2 uſtú-
calefacere: ideo uſa cua púa brnda 2 ſu6 fiducia in hydropre a ca
calida níſ adſit virtutis ſoſtitoſo. Sed cau. q in hydropre que
é moſb'valde cronicus 63 digestuaimo o6 genus medicam:
pate tu q2 moribus varia in decursu p[ra]ma ſua 63 varia: 63
6m diuerſitate: tpuz anni. 3° 6m varietate virtutis 6rto dato 6p
in p[ro]ſcriptibus nulla ſeriet variatio 63 variare 2 poſtioſes medi-
cinaz q2 t6 ſint ſilis virtutis habentes diuerſa mália 2 diuerſos
modos ne n6 afueſat tu ne medicine bm6i tediu afferat ego:
pp[er]trea cu vno tpe fuerin? vt1 firupis alio vtamur ags: po-
ſlea 2 p[er]ſectibus poſtea electuarij[is] poſtea epithimiatib[us]nctioni
bus emplaſtris ceratis 2 ſilib? 2 hec aliq[ui]s ſint ſilis virtutis ali-
q2 differentis gradualiter aut formaliz 63 exigiétá. Item 63 va
riare medicinas 6m diuerſitate intentionu6 vt n6 c[oe]gut exiſte
aut p[ra]viná aut p[ra]ſudó aut p[ra]vomitu aut p[ra]ſux venirs 7 ſiti
bus moſis. Nunc vero 2 poſtare: 63 ei mo6 medicis alterare
Avid ení p[ro]deſſet p[ra]ſu éuare 2 n6 poſtare cu mébza nália obi
lia tieri regenerat aqua phla 2 v[er]toſitates n3 iu̇nare poſtato
abſi 63 euone nec t6n 1nt6mo6 i6o iu̇nimo 63 diuerſa 6rteptare 2
magis illas ſeq q magis ſerut. Tertins canon cu c6ploreuim 63
vn6 ordiné mediciayt vt puta m[or]atiu6 digestiu6 eradiſticu6
2 poſtatiu6 ſinam? ná3 aliqúato tpe ſegere fine medicis cu ſola
dieta p[u]enente cui2 poſis lógitulo 2 b[ie]uctas 63 prudétia me
dici mensurart. et hoc ne n6 terreaſc et át 2nt vſu mediciná.
In hydropre ergo frigida valet firupus de abſinthio q2 hoc q2 n6
eſt multu calidus é poſtatiu6 mébzo nálii 7 aperitiu6: de
inde firupus acetuſus diarodon, et firupus de eupatario qui é
his calidior 2 magis aperitiu6, et k opu6 eſſt inciſione 2 abſter
ſiſe cu his miſceatur aligd orymellus simplicio aut orymellis
2 poſiti ſi fuerit opu6 magio apereſt 2 p[uc]care et firupus aceto-
fus aut orymel simpler k opu6 fuerit magio calefacere i quo ſte
terit inſuſuz apſinbiu6 valet ad inciſione abſterſione aperitioné
2 c[oe]guratione3. Aque aſt his p[or]tionales ſut aqua apſinbiu6
2 prafii]y c[u]ſute capillop veners 2 p[ar]ſarag[or] fenticiu6 ap[ú] 2 filium
et aliq[ui]s dantur fine firupis cu pauco aliciuus p[ec]ſationis aut ele-
cuari. p[ri]q2 in hac poſiſtoſe 6c diarodon abatis aromaticum
roſatu diacuruma dialacca in qua é spes ad œ6 hydropre. Bia
moruhia diacorſu p[ec]ſio de rauedſeni. Ex troſcicli6 aut conve
nientibus ſut troſciſi de ro, de abſinthio de lacca. Jſe troſcicli6 8
nauſeni deſcripti a Rafi in capſo de dolore epatis: 2 troſciſ 8

reubarbaro Mefue. Jſe troſciſi de eupatario de capparis mari
me valentes in hydropre ſequente oppilatoſe 3 splenis. Ex epithi
matibus vnctoibus 2 emplaſtris ſut q dicta ſut in capſo de obi
liate epatis. S3 in hydropre calida v3 firupus endine firupus
de bifantij[us] ex[sp]3acara firupis 8 granatio. Aq vero ſut aq endi
ue epatice pulupò capilop: venere que é p[ra]tata: 2 q[ui] no éma-
gna caliditas cu bie frigridis poſſum 2 admicé aliq[ui]s calida ex a
g8 aut firupis p[ro]ſcriptis: 1 am n6 ſagar diriget frigida cò
tra malá 2 ne calidar: 2 calida ad poſtandú sp[ir]itú 2 calóre: ina
ut q2 intelligú tam in bis que interius ſumafúr 63 in bis que
ecterno applicantur. Ex p[er]ſectionib[us] ſut triaſandali diarodon
abatis. Ex troſcicli6 ſut troſciſi de berberis deſcripti a Rafi i ca
p[it]ulo de dolore epatis. Troſciſa de canfora caumate exiſtente
magno. Applicáda át exteri? 2 poſtatoſe epatis ca. 2 ſut d[omi]cripta
ſut in ca. de debilitate epatis 2 de dolore ipſus ad g8 recurre.
A8 si oppilatoſes fuerint forſtes 2 multu traxer it ad ſe curá vre
re ex bis que ſunt magis apientia: qu[or]s ſermo p[er]ſeſt fuit c[oe]t
lacca diacuruma 2 filia: 2 vi videat nimis calida miſce cu diaro
don abatis 2 filibus inſtridantib[us]: 2 p[ra] his recurre ad caplín 8
cur oppilationu6 g8 p[er]ſeſt p[ra] gbus apertéldé non ſolú. p[ra]ſunt
p[er]ſumta: 3 etia[que] cluſteriata ſic cluſteria ex radicibus 2 ſeibus api
tu6 miſera t6t in p[er]aeritib[us] 2 p[ro]nociatib[us] ne ſo p[er]ſuplue p[ra]
uocando inducerét excoſiatoſe3. 2ut ne ſoſte in turpante m[ú]thi.
p[ar]licient venotſitate pp [per]ſuam caliditate: 10 2. poſt admini-
ſtrationé poſtuiu6 diucreto[rum] docet admúſare p[ra] galline p[ir]quis
vt in cozi 2 via[us] vrine 2 ardóre remoueat. P[ro]ouócaúna m[ú] ſo p[er]
ma[gi]s ſut neſteſaria i afclite 2 p[er]ſoſarca A[sin] 2 in turpante ſut
fi centi ſent leuia q ducit m[ú]m in ventoſitate 2 p[er]turbibül[us]: 10
ra ſut magis neſteſaria carminátia v[et]oſitate: 2 ex medicis coſi-
nuuamenti in o[ib]p[ec]iebus hydropis ſut vrhe ſiſantú que cu
5 uccaro[ba]n v[ar]p[is]q ad. v. 3. p[ra] vice a[uctus]s aliq[ui]s laudá v[ar]p[is]
pp[ri]as. J[é]t ad hec oia valet vimú albú decoctoſis apſinbiu6 ma
rúb[ia] endiui c[ic]oee c[ic]uſcute 2 filium: 2 vrina lepo[ris] cum sp[ica]
n[ar]épp[ia] é ením v[ir]na lepo[ris] 2 húana valde mirabiló in
d[is]poſitovi6 p[er]frigidis epatis 2 splenis. S3 p[ra]q[ira] intétione que é
eradicatio m[á]e hydropis tâ aſcedentio 63 p[u]inte diuerſa ſunt
uſtúra 2 auxilia 6m firuſcas p[er]s hydropis. In afclite q[de]: v.
6m6i6 ewus m[á]e eradicamus p[ir]o p[er] ſolé v[et]ris 2 p[er] vrina: 5°
ſudóre 4° euando in venas vmbilica[es] p[er]ſolón[é] ifenſiblem
ſexto p[er] veficationé cautaria 2 ſectioné. 1[im]p[im] modulus. l[eu]ato
p[er] ventris ſolóné p[le]ſe cu aqua diuſtilatoſis co:ticis mediáli fam
buci. Item cu ſolutuuis p[ur]ſupos p[ar]ſitio i minozatióe que ſut in
tentio 2. 7 opus est augéat ip[ar]bo[ris] doſis in frequently iteren
tur. Et poſtius illio est ſuccus cucumeris aſiníni. Extrabat ergo
succus ex fructu cucumeris aſiníni abſisq[ui]s violétiá poſtq[ui]s é ma
turus q2 cognocit ſed in uſitate ſibi aduenire in fine enſati 2
p[ra]mítak deputari p[er] refidétia: dein q8 depuratú é p[ra]mítak eracari
úſiudendo in eo p[er] vnaq[ui]q[ui]s vncia. 3. i. sp[ec]ie alefanginá i p[et]ia
ſubtúli q[ui] é exbénf ex[pr]imant: vt virtus e[ar] ingrediat in ſuccus
Et ſec[ui] p[er] vnaq[ui]q[ui]s vncia d[u] é ericcatus aut q[ui]s miſceſt. 3. i. dra-
gagáti aut b[ed]eli. Et ſeruſt q[ui]q[ui]r q[ui]rhebitate p[er] ſex méſes: Et do[bo]eí
est a. 3. s. v[ſ]q[ui]s ad vn[ui]s poſu[ma]tiza vna ut duab[que] p[il]uſi: 2 poten-
educit aqua. Succus t[in] híreos é magis domesticis quo coſit
v[et]o aut cu aq[ui]s mellis vt p[ra]ſa aut in bis 6 facile ſolunſt reſo-
mádo pilulas de reubarbaro aut de raued cu e[oi]diúſteria d[ui] q2
b[on]úſ bm6i6 aqua educetá ſic in quib[on] p[on]ſuſuccus híreos 2
ſilia p[er]unt ad hoc 2 p[et] de bis in cluſteribus p[ó]t maior q[ui]tasa
q[ui]s in exhibiis p[os]. S[é]do minotáſ ma[ſ]efilitis p[er]vríná cu apo-
ſumate de radicibus. Raſi in capſo de dolore epatis aut cu via
curca aut dialacca cuíus do[bo] é. a. 3. L[ys]q[ui]s ad tree cu aq[ui]s ap[ú]
aut 2 p[ar]ſarag[or] 2 pauco vini ſubtili: 2 vi videerent nimis calida ſe
cú miſceantur tatúde diarodon abatis: aut aligd triaſandolep[
]oſtúre pluribus d[ie]uropas 2 ſon[que] 2 eſt. Justinú aut liótripen cu
lus p[ar]p[et] cu his p[ra]mítaci et 6m Sal. 3. 2 n[ú]m medicamé de ca
taridib[us] c[oe]zectis p[er] adſutioné: aut p[er] g[ú]mi c[era]p[or] admíſioni
valet educando multitudiné humiditatiu6 ſed non detur níſu gra-
na. 5. 2 poſſet cum p[ro]ſcriptus miſceri. euacuantiá vero per fu
dozem ſunt balnea ignea ſicut furn[]balnea aere a ſicut ſluſe va
lent educédo multitudiné húiditatis gbus teutonici p[ir]m v[im]unt

["De dolore splenis.", "i22", "Et balnea aqua cicut sicut termes et receptus fumor termaruz; et su fuit aea medicam de affa cuius fumatur. 3.i. cum 3. i. aut pluribus vini subtilis calidi post cuius sumptione bene pánis copia tur et domniat; et retentio anhelitus et absterius fudoris iuat ad puocidum fudorem. 3. es iuat post sumptione fudatui si fit fecur sub pannis aspugendo latere calidus exsistenté ppe ius乎 in aliquo bacili aut alio yafe sed asfgatur eú aqua decoctois ane ut bacæ lauri sulfuris aut similis pucatiis fudore. Quarto eú tur per venas vmblicales ponendo vétoas fup vmbilico; et em plabia atrahenti et dilatanti. Quinto per resolutione ienfible sicut cum emplastris venti superpositus sicut est factus ex fercore vaccino et capiap paſcentiib herbas ficeas gbus aligd salis et sulfuris addi potest. 3. eftercus capra mitum cuú vrina infantú. Item ſtercus colubar bace lauri bireos elebozus mi ſta cum dictis ſtercoibus 3. ppe cum vrina camelor et equos et est forze. Item limatice tritce posite ſup ventre et dimisse docet ericcentur ſimuli oſtraca et lapis pumeri et mirabilis; huibus modi posſunt miſceri cuú liutuio et pauco acerſed caue cuú huibus modi adminiſtras in hydroe calidane eap inflametur. Aua pp huſmodi no adminiſtrent ſup regione epatis: imo ſuper regionem epatis dum hec fuerit apſicet cerotú sandalinú aut aligdano eſtribatim infrigido: eſplatur tún. Rais et unceines et parú caleſact: crura et coxe tumide ſimuli ericcent eú ſpongijus inſuſis in liutuio facto ex cinere vitis et tip iucauli: 2. similis ericcentiis et excantiis que ſpongie trade actu et optie eſpette applicentur ptibus tumidis cú bona ligatura et solutio. Sexto autur aquoſitas in aſclite cú vefeatorijus que faciunt in ventre aut in cruris ybíſt ex maior tozu: cus maiori molliſt; 2. fieri posſunt cum pede coruino córtoſt sup loco ſtricte ligato; 2. ſic re tento per. x. aut. xú. boras, ego vero cósiter yto: cantaridibus co tritis miſtibus cú ſermento in aceto foritua vt plurimú cátarum darú cótangat locu et ligentur cú bona strictura. 2. ſic dimittant p io. boras aut circa: 2. ulla vleratio. Córferuep aperta de tertio in tertio imponendo affodillos mitos cuú cátaribus. Lauteria vero actualia aut potentialia fiant in locis eſſdez que penetrét cum verá et remota eſcará vlerca et 2. ſuenft apta pl. x. dies ad quo cum aperimentis ſeruationé ſert in vlercere tenere granú ciceris aut cerá. et ſuper vlercere tenere diaquilo, et posſunt fieri in pluri bus locis ventris in pte inſeriori in gbus ſit maior téſio et molli atque Albucaſis vero cauterizat in circuitu vmbilici cú cattuotu cauterijus ſimuliſer epar 2. ſplené et ſtoſ et dimittit ea apta lógo té poſe penetrét paru vltra cutim et foramia ſint de quaſitatem ci: incisiones vero ſient in burſa teſtificoq quí eú plena aqua in ea parte inſét aquoſitas aut in ambabus: ſi fuerit in ábabus et fiat cú lanceta ſoſamen paru ita yt aq refudando egrediat. 2. punguntis eam cam in pluribus locis cum acubus vt aqua babeat re ſudationes plurez: et ſi burſa non eſt plena aqua elaboſetur vt aqua fluat ad eam a vétre cú vomitus coſpis 2. ſter. nuctionib: 2. in ea poneret eſton eſſt pstantius, 2. ſtvero 2. ptaſcripia no ſufficiant ad curá: 2. cum magna inſtitáta fuerit re quiſtus de extractione aque per ſectioné ventris pmiſa, pnoſtatione de periculo mortis patiente exſistenti forti non ſenti nequs habente tuſim nequs flurú aut aliud accidens q5 ſectioné impe diat auctorate. Albucaſis aliebans, et A. ipſu incide a pte ante, nus ſub vmbilico p[er]ij. digitos et hydropres ſit ca inſtelut: no non qde directe ſub vmbilice: ne incidant mutabili longitudia les ſed aliqúatu lateraliter: ſi vero cár splenſi incide a pte ſinſtra 2. ſtvero cár epatis incide in pte dextra non qde exrecto vmbi lici ſed infra p tres digitos aut circa: 2. modus eſt vt patiens ſe deat et ſit miniter poſt doſu eius ſubſtinens ip[er]t: et cú manib 2. aqua ad locu incſionis ducens deinde tu pellem, ventris trahe ſpinius p ſpacium vnius vigiut aut aſpüſ: et ibi c[um] rafatio paruo p[ro]ſora vſibis ad locu vacuú faciendo ſoſamé paruum ita tún yt aq exire poſſit: 2. tunc extracto modico de aqua tato: 2. q. videas q5 poſſit exire pellem deſcendere dimittas vt claudat ſoſamé et vili genter liga ne aqua exire poſſit. Et poſtea egrú ciba 2. in lecto re pone poſtea quotidone femel in die pellem trahe ſuperius. Egró ſedente aut iacente ſupino: 2. ipoſita canula aqua extrabe paula t quantú virtus bene tolerat. Et apud A. eſt infra ſubſtereſt 25", "nimis euacuare est eni ad oem ſené apt? ſequi caſus virtutis et tandé aqua p'magna pte extracta vulnus ſe t cósolida. 25 ſi quid remanerit cú auxilij s dictis extrabatur: et in hoc tpe, atque de 3. fontationi virtutis et rectificationi dyscrasie mébróz nálium non enim hoc tpe opus eut alia eſione: et hoc toto tpe ſolicit? ſis ne aqua inopinate egrediat bene ſoſamé obtruando: Nam in etra aphorismú. xxvi. ſerte particule. Autuncusq[ui] empici aut hyppessic vtrut aut incidiunt ſanie aut aqua multe fluente reperit te pereut. Propterea ſemper poſtq[ui] medicati ſunt singulis die bus taliter ſituentur vt vulnus ſit ſuperus: et ſit bene obstructus Sed in hypofarca mám eradicamus cuú trúmo: trúmo: trúmo: trú

["De egritudinibus", "nitur et eane spongiosa vt facile recipiat huo zemeliciu zros\nfum in cuius receptionem est ordinatus. H3 autem vena magnæ\nventenire ad ipfum a vena porte: aqua descendit vnus ramus in\nmedio tranſitus eius ad meſenteru ad ipſu nutriendi deferés\nad upſum ſanguine aquoſotem et húbide poſtea quâdo ita\nvena apportimatur ſplent. Hjerus vnuus ramus ramificatur ab\nea qui vadit ad nutriendi ptem inferiozem ſtomachi ſinſtraſz\npoſtea veniens ad coſcanitatem ſplenis ramificatur in duos ra\nrau notandi ſuperioru deſcendit ad nutriendi zir-\nbum qzum ad pté ſinſitram: H ſupero: tranſiens p concauſa-\ntem ſplenis emitit duos ramos quor2 primus puerit ad ptem\nsupere: ſinſitram ſloſi ad nutriendi. Aliter vero circa orſicium\nſtomachi peruenit ad poſtādum melacholiaz que emulcendo\npfluit ad os ſtomachi ad excitandum appetit3. Quod vero\net huc vena remanet in ſplene ipſum nutrit. Ex quibus apparet\nſplenem mediante bac vena colligari epati meſenterio zirbo et\nſtomacho cui multu appropinqual fecundu eius concatu. Et\nſedem conuexum collis2 et diafragmati. Loliqantiam aut habz\ncum deſte per arterias que ad ipſum veniunt ad arteria adorti\nque in dozo est infra diaſtragma: quibus erijo ſtomachus\nmultu caleſt in latere ſinſuo ſte a ſplene erijo itarū arteria\nramus hec ſuit vna cauſa quae arterie multe et magne venient\nad ſplenem. Et alia cauſa ut vt calore itarum arteriarum ſan\nguis groſſus qui nutritur ad ſplenè ſubſitietur & digerat: pan\nniculus aut involuens ipſus ſimuliter panniculus suspendens\nipſu cum dozo et costis mendonis ſotú habet a ſifac. Tres aut\nſines in DESCRIPTIOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPOPO

## Bedolore Splenis.

125

### Be dolore Splenis, Aparec Tumore & Diuritis

Jcú dolore Splenis. Quia Rafis indulgés brevitati facit soluz ynus capitulum intitulatuz de dolore splenis conabo: oés eius egritudineo in hoc capitulo p stringere. Dolor Splenis qui est tristis senfatio eudefe inceris ei per pániculum no per carnepongisaz ejus est quicpuler pun gittiuo perfo: attuus extenfuus grauatiuus et pulsatiuus: incet enis ei dolor pulsatiuus magis q[ui]s in epate ppter multitudinem magnitudine arteriatus que sunt in ipso z no in epate. Lausia immediata cuiscúz doloris est mala? aut solutio continui. Aut vtrag[us] simul sicut in apostemate eius. Tumòz at nò apote moles et sive fit humoralis sive vétosus non est caufa dolouis immediata: sed solu mediátate mala còplexione aut solutione co tinui fequitè extéSIONE filr eius oppilatio, zbala auté còplexio enis caufa dolores eius pòt esse calida frigida et sicca fine matria. Sed cù materia poterit esse cuiscúz generis: sed in pluri muz cum materia est melacholica aut fanguinea raro cholericæ aut phlatica, huins auté male còplexione caufe zádoqz sunt primitine: sicut aliquie aut plures ex fer reb? no naturalib[us] aut et tranesis. Q[ui]s corpo[rez]e sequitur enis dominu[m] humor qui süt in ipso aut eus oppilatone. Et q[ui]s tristit fit oufetur per còitatè aut a toto sicut in febriz[us] hydropre lep[ra] et similib[us] aut a mébus particularibus sicut epate matrice et alio[sp]ata Splenis q[ui]s caufa doloris eus de ipfus erit fermo, et cito[ra] de duritie et tumore Splenis que sunt infra apostema. Apostema Splenis quanti[que] ad quid nominis et quid rei eft fatis ex dictis manifestis, et differt a tomoze et duritie nò apotemofa per solutione cotinuè est que in apostemate z no in duritie z tumòz no apoſtemoſo. Ma in his materia còntinctur in poroſitatib[us] Splenis no facies eorum solu tione ſed in apostemate in pluribus poroſitatibus ſolutio p[ro] p[ter] groſtiiu: aut maſotè multitudine materie extédenitus: et hoc eſt dederio fit yna cœcautas in qua materia còtineſt. Apostema ta Splenis dupliciter vultuittur. l[es]p[er]o materia. Et ſic vt pluri muz ſunt melica dura raro ſunt mollia phlatica z cholericæ. Sá guinea vero ſunt aliq[ui] aliçpido: ſed plurimú ad durities pmu tatur q[ui]n ſanguis ad ſebus veniens ex ſpilſus, ad ſpittuittur penes figurá. Naz figure eoruz ſunt quattuor. l[er]otúda aut ad rotunditate tendens. ſeda lata: 5 longa groſſa. 4 longa ſubtilis. Et prima sequitur maſotè multitudine materie q[ui]s 2. et 3. maióz: multitudinez 2 groſtiiué q[ui]s 4. et ſiunt due poſtreme in figuras 2 ſitúſ Splenis. Et ſpeneticus dicitur qui habet duritie in ſplene ſuo aut apotemofo q[ui]s in infra apostema ex quo ſeritur no et ſi miu cù fau alléqu[em] od nominat[ur] ſpenletic[us] et epaticu[m] nam epaticus dicitur qui hét egritudine occulta[es] in epate ſuo modo ſuperius expono: ſed ſpeneticus qui habet duritie in ſplene ſuo. 1. Caufe apotematu[m] z duritiei Splenis quedá ſunt primitiué ſic indebitu regimé ſex reruz vtputa aer groſſus z turbidus. J[e]ſi vi miin groſſus, 2 relíqui cibaria multiplicá[m] meliá[n]z, 3 fanguines melicum. Ex quibus caufis ſit vt ferrarie multi ſunt ſpenetici. Quedam ſunt corporo aut p[er] effentias ſicut debilitas expulſive Splenis in forſuot attracta eus. J[e]ſi oppilatò venere per quâ defertur melia ad os ſtomachi debilitas quos[que] digitſive ei? no debite ſubtilatis et digerétis nutrimentu[m] proptiù p[ot]eë in cau. 4. P[er] coſitatem vero aut a toto ſicin in febriz[us] biuterſis et inòr dinate vagabùnus que multotius in quarta naz mutant. Item per coſitatem a méris particularib[us] ſicur ab epate p[ro]pter colidi tatem aut frigiditaté ſuperfluá cum ficcitate multiplicante meliá[n]z. Item per còitatè a matrice in retétione menſtruoz[us]. Tumores Splenis terminatur quintupliciter. P[am] aut refoluittur inſenbiliter. Zut euacuatur ſenſibiliter per vomitu[m] vyrin[us] aut fecellum aut inďurant ſic perpetuo remanetia. Aut permutantur ad epar aut ad alia méba z nobilia aut ignobilia ſicut ad eutis; z fiut apá a difficillíes ſuppuratóis, 2 forſe ſit aliq[ui] isteritia nigra. Aut ma, turantur 2 poſtea erupunt(f[Signa] còia o[apo]ſtemati Splenis ſe] granedo magnitudo aut dolor extéſiu[m] còicáas v[er]q[ui]s ad diſagra[m] ma in latere ſinſlittu[m] z quádoq[us] cù magnificatur apotema afecit dolto: v[er]q[ui]s ad ſarcuiá[us] 2 humeru[m] ſinſtruz p[ro]pter còitatem ſurcule cù diſagragmate 2 humero ſinſlittro. Secundo q[ui]s facit anhelitú[m] duplú[m] ſomá anhelitú[m] ſicu[m] infantio q[ui]s apoſte

ma impedit diſafragma ne vadat in motu anhelitus quare ſtat ſubito p[ter] leſioné dinte reddit. 2 d[u] no est apoſtema magni[tu]s no còpimit diaphragma. nam còicatio Splente in diafragma mno: est còicatione ſto[i] ad diſafragma vt p[er] exanomia: ſed ſtomachus no còpimit diafra[A]gma níſi d[u] est multu plenus u[que] bo aut alter multu extéſus ergo ſimiliter ſplen no còpimit dia[fr]agma níſi d[u] est multu tumidus. J[edeo] ſenſus aliq[ui]s còprehéb[us] dit inflatióne Splenis. Et tamé anhelit? no còpimit. Tertio q[ui]s q[ui]s acidit ex apotemate ſplenis q[ui] est in inferiori parte eius vt ſubtiliatur ſanguis quonia ſplenia múdificat ſlanginæ a ſea ſu f[em] melacholia que ès ſex ſanguinis 2 rubeát pedes 2 genua patie tis: que rubedo n[ò] ita accideret ſi apotema eſſet i ſuperiori par[ate] ſplenise: eo[q] còpimeret viá per quâ defertur melacholia ad os ſto[i]s. Unde ſanguis n[ò] poſset ita ſpurari a ſea ſu: et accidit extremítati náſi 2 auris ſpenletic[us] vt resplédeat p[ter] cauſus ſup[er] ſcriptá. Signa auté diſtinctiva inter apotema ſplenis et ténénæ a vétitatate ſunt quattuor. Primú[m] quia in inflatióne n[ò] est grauítas. Secu[d]u q[ui]s inſessus et exercitiu[m] facit ſplenæ apotematum dolere: ſed dolóre ſedat in inflatióne vétitaté reſoluèdo. Tertiu[m] quia in inflatióne adſet rugitus qui n[ò] est in apotemate: et eructatio per quâ aleuitá. Quatu[m] q[ui] in inflatióne n[ò] ès febriz[us] que est in apotemate. Sed tumòz non apotemato[rum] d[if]erit ap[o]ſtemoſo per caréta[ra] ſebus cotinuè, et q[ui]s oia ei? acidéſtia ſut leuio[ra] Signa at ſpecierú apotematu[m] ſplenis diſtictarú b[us] h[uius] morum varietate ſunt hec.ná apata calida přeter acidéſtia còia o[si] apotemati còicat in quattuor. ſin inflatióne ſenſata in ſplene ſiu z ſebre z vyrine tictura. Herú in eo quod eſt colicum in ſlámatio e[he]chemétio: ſitíz for[io]z. 2 gravèdo minú. Et dolóre est magis púgitiuus q[ui]s extéſiuus et colos cù rubedine tédi in ci trintaté: ſed in ſanguineo e[cor]a. ſed in apatib[us] d[ur]is maligna ſit anima ex cogitatione tedioſa còmouet trifítia 2 varietas. ſ[em]tís n[ò] támé fit h[ic] varietas 2 còmíſtio ſenſus níſi má n[ò] me lancholicæ plurimú[rum] domínát[ea] quia materia n[ò] mouet ad caput ſed fit còmíſtio ſenſus p[er] còitat[ion] ſplenis ad diſafragma z diſragmati ad cerebr[us] 2 q[ui]s q[ui]s ſmigrat ſ lingua in duritie ſplenis: z ſen[tr]itur durities ab[que] rugitu[c] cù p[em]tími[n] níſi aggreſſe eus inſtatio: z n[ò] est c[ui]s ſebus cotinuæ: imo[q]q[ui]s ès interpolata. Z[ap]prie quartana. Herú in apate z p[ap]rie magno ex ſebris cotinua for[te] b[us] excreſcentias de quarto in quartu[m]. Et q[ui]s cùm h[is] duritie bus multiplicat[ur] y[le]cra crurium z corodútur dentes. Z[ap]gine p[ter] groſtitudinem ſanguinis q[ui]s descendit ad crura ipsa v[ic]erans e[u]ando ſubtilé: groſſo remanente p[er]terea bonus ès vt in regimè ne ſpenletici fiat phlomia lata: z autúnués e[ſ] nimícuris ſpenletic[us]. Signa vero duritiei ſplenis ſequentius apa calidu[m] ſumú[m] tur ex acinitibus apáſato[rum] calidi que ſpenletiú[m] 2 ex acinitibus d[ur]itui q[ui]t[em] ſequat ès. Signa aút apatum phlatic[us] ſut lenitæas tæct[em] albedo colo[ſis] tendens in nigredinu[m] cum ſelige ſignis apo[ſtematum] eius. Signa vero ſperum apotematu[m] ſplenis du[ſ]tinctor ſim figuram ſumuntur ex ipsa figura.

### Pronostica.
Primum ſi ſpenletic[u] innenit dolo, rem intrſecum in ipſo ſplene est maio: ſpes ſalutis ſignificatur enim meliam non eſſe valde groſſi famita vt priuèt membrum ſenſu faciendo ſefiro[m] purum. Secu[d]i ſi acciderit flúuxus ventris cù ſanguine boníſi: forſe eni erit crifi et? Quod ſi p[er]ſuerauerit aduenit et lubriciæs hydropica z mouet. Tertiu[m] q[ui]s h[et] cattarrú n[ò] h[et] ſplenæ.naz c[ata]rbus ſignificat domini[rum] humiditatis c[ui] que n[ò] multiplicat melia. Quatu[m] ſup[tu]s ex libro hypo. h[uius] dolóre in ſplene ſuo cù fluit p[etr]é ſanguis rube[q]u[em] ſignificá[em] magná còpafioné epaſtis ſpleni: 2 apparet in eo y[le]cra alba n[ò] dolóroſa eo q[ui]s p[ri]c

## Bedolos ☉ splenis.

pát acutate morit in die? 2 significat eni nagna dillitas epatis et totius ppter evacuatione dant languinis et remanétaźmala ruž materierú frigidarú er qbus corpus nô aptu nutriu cito rum pars aliqua sinnthomatice erpellitur ad crura vlćeras 1. Si vero nô morit cadit appetit? ppter multá calid naturalis dimi nutioné. Auituz qiqz terminan apoſtemata splenis flurus languinis nariu: 2 pprie et latere finistro 2 apoſtemata apud aures difficil superationis 2 apertionis ppter groſſitú materie

Sectú landabiliora vrina cozuß est groſſa ſanguinea. 2 vrina in qua eſt per vifco ſignificat ſanitate splenis 2 deſtructionem eius. 2 cum in vrina ſebicitantúa húnti ſplené apparuerit ficut ſuſpenſio ſanguinis. 3 hypotasis ſanguinea a ſanguine melan cholico deſtruutur ſplen eius. 4 egritudo eius. Septimum apoſtema epatis permutari ad apoſtema splenis est valde bonus 2 e contra valde malum. Octauus 2 multionés cſonatur ſplen ſubito per ſeipum aut p[ro]ptor istud quod c[of]ſotat iſpluz 2 p[re] valet ſuper totu istad quod est in ipſo de materia mala: 2 ſolunt ne educt e[us] ſeculataz ficut fer oliarb 2 ſignificatur q[ui] é ſple ne 2 non er epeate qui ſplen habet eius egudiné no auté epar. Item detumitio splenis poſt hác evacuationez. Monuz vehe mentia appetitus ſequens ſplené est valde melior: q[ui] et deſtru cito ſequens multitudiné melie au malitä.

Lura apoſtematum splenis erigat triplex regimé. Prímu debet caufe antecedéti cſplendum eione 2 diuſsio ne. Scòm caufe juncte amplédum cefuione in ſpíncio in augmento reſcuffione mixta reſolun: in ſtatu et declinatione ſo maſſolone adiuncte. Prima intío 1. c[uo] c[oft]oſtatur fm plurimú in p[ri]ncipio c[ui] ph[lo]mia que materia exire multa, pprie domínas te ſanguine c[ot]er facienda ex e[ra]biflica dextra: 2 haurfan ſer. 3 ſanguinis aut circa poſtea ſi expedierat ſit aut ſaluatella finistra. 4 3a dicit Alui. debere dimitti p[er] ſtringi: ſi Atringitur ante caſum virtutis. Si tamen in c[ui] e[et]retentio menſtruó aut ſan. he. możoydalis ſu[n]t fluerre p[er]ſentur ph[lo]mia ſaphenarum: dei ph[lo]metur basílica finistra aut ſaluatella finistra. C[ot]er t[ui] ſuſſicith ph[lo]mia basílica aut ſaluatelle finisſte. Rais t[ui] p[re]eſlight ph[lo]miam ſaluatelle finisſre: 2 ſiat ſo[ra]m ex[em]at. Et t[ui] vére n[ot] est ſenis p[ri]mittak ante ph[lo]miam lenito vétris ſalté cum diſteri. Poſtea c[ui]entur alij humores ſm ex[er]igétis c[ot]er p[ri]mittendo diſgónzes que materia exire calida p[er]ſiatur c[ui] hoc. R. firupi acete toſi simblicis: 3. j. iulep ro. 3. j. aque decoctionis ifraſcripte. 3. j. j[ui]ſce. R. se. portulac[ie] ſe. endinie ana. 3. j. j. tamaríſt 2 ſcolonendrie ana. 3. j. bulliáu in vna. j[ui]ſque ad c[of]ſumptione medietatis 2 c[ot]etur. S[3] Rais dat trocíſcos de agnocaſto c[ui] ſirupo aceto. ſo 2 ſunt p[ri]ſtantes. Sirupus Gerargi de ſolo. R. corticum radi. 4 c[ap]paru medianti c[ot]icis c[ot]icis tamaríſci genestre ana. 3. j. endi. ſie cariole portulac[ie] ſcolopédrie capilior[us] ve. reſoſtúz ana. 3. M. e. quattuor ſeminis c[oh]lum frigido[rum]mundat ſe. portulac[ie] ſe. apſi p[er]buiſci ſe. p[ar]ag[ia] ana. 3. j. j. liqrite rafe vnaru p[ar]ſaulari enu c[ear]atara ana. 3. j. mellis electi quartá vnaz: 3. zuccar quartas tres temperentem c[ui] aceto de noctem 2 ſat firupus clarificat ionq[us] ve ad quartas q[no]q: 3. j. hoc magis valet in mă miſta. Solutiúus ſit bmói. R. tamaríſci folior[us] flozú bor[ag]ins flozú bugloſe an. 3. j. paſſulari mundatuaru ab carillú. 3. v. j. an[ar]i. 3. v. j. polypody epi thymi ana. 3. j. bulliáu in ſufficiéti q[ui]titate aque ad ſumptionez medietatis 2 coſleq decoctio colata triú vni cariú miſceaf c[ui] 3. j. ſenee 2 calida erchibeak in poſu debita ſeruata custodia vel c[ui] hac diſtěperent viaſcene. 3. j. j[ui]bamec. 3. j. 2 calida erchibeak. 3. j[ez] poſſunt fieri p[ul]ule ex a[lo]e. 3. j. ſcene. 3. j. 33. g. j[ui]g. q[ui] reſo[mi]túr c[ui] electuaru bamec. 2 ſunt ſaríſ faciles. Si v[ui]o apa p[é]deat a mă frigidá abſiq[us] ſebez dek hoc vigetiuú. R. firupi d epithymio ory[mi] mellis c[ó]poſiut. ana. 3. j. aque ſcolopédrie. 3. j. j[ui]ſce. Allud ex etionez: pp[ia]a q[ui] co[ot]er vto[mi] 2 bmói. R. c[ot]icis radiacúes cap. 4 par[is] ſcolopédrie tamart[ic]eſis agnicaſt ana. 3. j. paſſular[us] 3. j. epithymi. 3. j. j[ui]baliáu in trib. 3. j[ui]b. aque ad ſumptionem medietatis ſ[3] epithymú ponak ad curiandú in fine. 2 decoctio colata c[ui] bona ex[er]pione miſceaf c[ui] ſirupo de epithymio 2 orymellis ſimplyes ana. 3. j. j[ui]g. 2 diſtícitú. Ad materia ex[er]vite digesta 2 p[ar] te minózata meli[que] est orymel c[ó]poſiut. 2 gerardus de ſolo ponit

digetiuú longe c[ó]poſitionis buic[po]ſito deſerniés. Ego t[ui] exi ſtimo vna c[ui] p[ri]cipe q[ui]na cari. parú medicinarú e[em] melio plu nimo e[ui] licet oppoſitú senſerit. Au[é]zio 3. au[er]. Solutiú nit dia ſcene de quo deſ. 3. j. diſtěperata c[ui] aliqua de decoctionib[ia]p[ra]ſcripti. Ex p[il]ulíu p[er]uenit inde p[ul]ule de lapide laſuli p[ul]ule de lapide armeno: ex hieris p[er]uenit hiera rufini hiera diacoloqnti, dos 2 f[il]es. Et ſi p[ec]eet ph[la] p[er]uenit electuariu ûndum. Et ſi hu- mores ſint m[í]ſi ſolútua ſint miſa aut deſ ſolutiuú ullos ſimul euacuás: 2 in humo[ri]b[ia]duſtís valet ſectio hamec. J[ie] p[ul]ule de ſumoterre: 2 meli[que] iterare ſolutiuú q[ui] dare ſolutiuú multa vna vice c[ui]ans. Au[er]io t[ui] luta teriá intióné compleſt c[ui] diſteribus factis de decoctionib[ia]eop[que] ſp[er]ciútú ſplené. Et puoio t[ia]o hemo[ri]y o[yar]diú 2 e[uen]tus diuſeriuú. 3. ſp[er]uenit alij diuer ſiones c[ó]es de q[ubus] ſpeſ de den[em] 2 he due intiónes in toto p[er] ceſſu morbi ſunt erequende vt ſemp mă minóreſt. n[ot] diffiſilis eductionis. S[3] p[í]ma intióni ſe[bi] regiminis. ſ. reſp[u]cſio marime p[er]uenit in a[pa]tibus calidis in p[ri]ncipio: 2 tutiú hec ſkiptica admí ſtrank in a[pa]tibus ſplení 3[ia]p[ra]ſp[er]. Prímo 2 q[ui]a p[er] q[ui] recei p[it] ſplen e[lat]io. ſ. ramue vene porte. Seſo 2 q[ui] ſplen é p[er]sum ignobilius q[ui] e[par]. T[erto] 2 in eo n[ot] ſunt tot meates anguſtí de quos oppilaſione timeamus quot ſunt in p[er]uen. Et hec marie p[er]uenit in p[ri]ncipio admiraſtra di interius q[ui] e[ter]i[que] ſicuti p[er]eva de den[em] ſuit. Et ſunt diuſerificanda ſm măm apatí t[ui] duro n[ot] c[u]uenit bmói ſkiptica. Ende in mă calida p[er]uenit lulep ſracenacum aut ſirupus acſotus ſimpler c[ui] aque de decoctionis ſeminis en diuie 2 portulac[ie] 2 capiló ve. ſed in mă frígida mel ſracenacú c[ui] orymelle ſimply: 2 aqua capiló ve. 2 hec ſimul digerit 2 reper c[ut]iú. Esterius a[ut] applicanda ſunt lulep ſracenacú c[ui] p[ar]teria de acete in calida: ſ[3] in frígida bis p[ó]t addi paruz olei maſciniq[ui] poſtea in p[er]ceſſu bis admileca[ſ] olei de capparib[ia]tandé deuenié cum é ad hác v[ni]ctione q[ui] c[ot]erat v[eri]tate. R. olei de capparib[ia] 3. v. j. medulle viuli p[ing]uedís anatís a[mon]iaci in aceto diſſoluti ana. 3. j. aceti modicú cere. q[ui] ſuſſicit 2 é e[mi]bí expta. et n[ot] q[ui] ac e[mi]tis deueniés ſeren in omni m[á]n 2 in toto p[er]ceſſu ſalé c[ui] alij m[í]tú: imo Rais in p[er]ſenti cap[lo] applicat íp[er] ſolum in mă cali da iuun[em] en in p[ri]ncipio de reſcuffione in omni m[á]n augemto de ad reſuſioné 2 reſolúon 2 ad faciédu virtutes aliarú me[di]cinarú penetrare ſ[3] zeiceps iuut ad reſolun[em] moſtificat[em] nem 2 ad faciédu virtutes aliarú medicinarú penetrare: acetum enim moſtificat a[pa]ſata dura: 2 pp[ri]pe vapor 2 e[mi] ſumpti inte rius p[er]uenit vt p[im] ſicidés humores grosſos 2 faciens virtutes aliarú medicinarú penetrare: idigemu[us]. n[ot] p[er]g[ro]ſiſtúi e[vi] ſcoſi ſatutur humores in toto c[u]e p[er]ceſſu icheſione 2 abſterioné. Ermáriabúſus a[ut] ad reſolun[em] bmói a[pa]tum. est emplaſtrú de fer méto d[he]ſele m[í]bí erptum cu[mi] 2 é hec deſcripti. R. a[mon]iaci b[el]ſicú ſiccarú ana. 3. j. fermi[que] in aceto falto diſſolun[em]. 3. j. b[el]ſiú 2 a[mon]iacum in aceto diſſolun[em]. 2 m[í]ſeancú ſimul cu[mi] ſi c[up]us 2 ad a[da]ſo]ſo]ſo]rute t[ar]maſſaríſ falis nitri ana. 3. j. 2 m[í]ſce b[ui] ſe]cor]po[ta]do 2 ap[li]ceſ: 2 pp[ri]pe poſt aliquale moſtificationes 2 ad eradicationé m[á]e c[ui] cetera n[ot] c[ot]ulerint valet y[ui] aut pla ra cauteria actualia ut potențial penetrátiune cuté: q[ui] p[re]ts aut q[ui] tozu méles conferuen[pa]t. Si v[ui]o apa tendat in maturationez adiunſe cum diaglone 2 filúbres. ſ[3] at[è]de maturátiæ e[di]uſerica c[an]s d[u]ſeritate materiáu. In m[á]n calidie c[ou]enit maluanſicu farina ſe. lini ſenugreci ficus p[ing]ues oleu[us] ſisamí num 2 f[í]kia parú calida: ſ[3] in frigidís magis calida v[ui] bis a[da]tú radices bireos cocte 2 p[ar]ſar: 2 m[á] ex[er]t[em] meſica p[on]atur multú moſtificantá n[ot] m[í]ſi calida ſicut medulle mucilagi n[es] maluanſicí ſenugreci ſe. lini 2 filúbres. deſide ſtudédu c[ui] er p[ri]tioni c[ui] m[ó]tib[ia] 2 a[da]ſo]ſo]ſo]ſo]ſa p[ri]ſaſtcripti emſiſis cepe n[ar]ciſi c[ui] cum q[ui] op[ri]me iuut ad erumpédu 2 poſt eruptioné intédeſdu é m[ú] diſcationi vlcerio 2 t[á]de] p[ol]iſatione ſicut den[em] ſuit in apa]tibus v[eri]n[em] 2 ſi eruptio floreat ad ventre 2 ſanſis colligere in iuqui ne ſinſtro ſicut alia[ni] y[idi] studédu é in e[ſ] reſolone. Aue ſi reſo]lúoní n[ot] obediat ex]hatur locum p[or]a]do. Aca[ni]a v[ui] luta c[ui] m[á] iențatione terdu[mi] magnitudine ſua coacte op[si]ciper c[ui] vn tion[ia]e] ſométi faculſis emſiſis veſicibus 2 h[í]b[ia] ſemp vtendo p[ri]ſiſ. Et i[an]odina ſuſſiciú b[í]n e[ſ]i. ſi v[ui]o n[ot] tráſekundum e[ſ] ad

De doloresplenis

i24

stupefaciætia tis fumpta qæ applicita. Regimè aŭt sex rerù non
nàlium tédat in Ærium ducscraie et humores faciètis apa. S.3 vt
plm dieta d3 ee tenuis in principio ad phibèdus augmétus apatis
b3 cù apa t3 hmoi spòsnes melice plangant regimè d3 ee ipin-
guatiuìs nò oppilás neq3 igroffans sanguine vt minotef melia
Unde vinuì fit subtille albù amnìt pauceris aut multe ven-
ruofitatis ſim erigétua: 2 panis brì 2ditionat: nò azimus aut op-
rus. Multus pot'aque cùter vitâdus e't sit aq brì 2ditionata
sint a quatuorplus dittulata p arenam. Sitt aligua carnes pin
gues boni chimì, et elute. Dua pueniùt mollia nò idurata. Et p
falata vitak capparis aut endiuia aut cicorea coata lupulis spara
gis et ſubbus et còdiant cù aceto pauffe pueniùt viret aleus
et œ lac pìer lac camelarii 3 apud Aui.id est apitinnù ſuepter
paſcua ſue a pprietate. Unde rò ca3 ſert plurib'egritudinibus
epatis 2 splenis. et reliquìs regimè o'dinef 2trariù hózis et dy
ſtraſe. Et nota q: ſut qdá còferèua a pprietate quib'frequèter
vtèduz eſt ta in regimine cibali 35 medicinari ſic splen aſint ant
pulti equi ambo erſiccati 2 puluerizati datì in quantitate.3.j. vel
plus cù vino ſbili aromatico a pprietate valet mirabiliter. Iges
vessilio piquis et ŏcollat 2 erſiccati in furno i vafe vidre 2 pul-
uerizat 2 exhibit 2 quæitate trùb.3.cù vino aut aceto est curatio ex-
perta. Ite ponat folia 2 virgulta tamarafiſt ad bullièdù i musto
aut ad dcoquèdu in ferculis ſuis. ita poſſent ponì reliqua p-
prietate respiciætia splenè ſicut ſolpedria capparùs caputùs ve-
neris rubea acorus baccara 2c.

### Oppilatio splenis.

Handoq oppilat via per quà recipit melancholicam. cuuis ſigni q2 splen nò è tumidus tumore ab humo, re proueniète:imo poti 2extenuat. Anìs oppilat via per quà mittifem ad o3 cùt ſigni q2 splen est tuditum? cum recipiat melià t3 nò expellat neq3 ſames exeruat ficut cóſue, uì cuuis oppilatione 2 c quiq2 est vétostitas, quiq2 est aſa quiq2 humores multi groſt aut vifosi abſquis apostemate. Signa ven toſe ſut extéſio veheniés cù lenitate. Sed apostemofe ſut ſigna apostematis de quib'lupia. Sed oppilationes alie ſut cù graue dine abſquis ſignis apostematis. Curationes 2 ille edezda que ſint fortes ex curationib'oppilationu epatis de gb'in pprie caplo Sed ſint magis propie contra humores melancholicoe.

### Inflatio splenis.

Sì tensio 2 eminètia splenis a vétostitate cui signa ſut
tenſio 2 eminènia que cedit còpùmenti ſed fubito reuer
titur ficut in vesica plena vèto:2 nò est gravitatis et duri
ties ſolida ficut in apostematiib2. 2 quiq2 cù pìmit ſentif rugitus.
Cura inflatione splenis poffe cù eſildè medicinis quib'curat
duritùs ſine tumo:2 nò apotemoſus splenis. In diget eni aperi
tuis abſteriuis et refolutiuis cù vùrute fliptica maiòi 35 in du
ritu splenis q2 matris vètova ſest levis de cuuis restringeò pa
ruì zùmemus. Et cù hoc flipticitas facit ad cofoſationè splenis
qui cofoſat? melius refoluit vétostitate minuſſo e' recipit aut
materia euis. Ab Medicine aute magie cònlièresi ſut ficut agnus
castus ciminù rutà femè euis Amœos 2 his ſimilia cù quib'de,
coctio in aqua aut vino ſubtili aut in ytrìq2 pot splen ſomètari.
Aubus etià aliquid aceti acutì addi pot: 2 ex eſildè pìt ſeri ven-
gueta cù oleo de capparis de ruta de spica vino ſubtili et paucu
aceti facièdo bulire olea cù vino 2 aceto ad cofuptionem vini 2
aceti poſtea addèdo cerà 2 pulueres nec chè molliſcibù opus
eſut in duritù, 2 iuau miu exponitione vèto sarù ignitarù fu
per splene hec tamé facièda ſut pìemiffa euone cù his que dicta
ſunt. Et oz vt famè toleret 2 partiatur cibù: 2 abſtineat ab aqua
quaiuq2 pot: 2 bibat vinu ſubtile antiquu 2 nò dormiat imediate
pòt cibù ſed tardet donec extéſio stòi ſedata eſ. Quod ſi exen-
fionè dolozozas ſenferit còprimat ſuper ipfam 2 ingenief ad ege
ſionem 2 poſtea dormiat. 2 vitat trocifico de capparis trocific
de agnocaſto 2 komentef splen tò ieuino cum filuris inſuſis in
aceto 2 coctione còtura radiculi capparùs ſulfuris tamarafiſci lop
solpedrie ſemine agnicaſti nucio cipreſſi 2 rute 2 Rasì in textu
ponit medicinaſ excellentes de hâc intètionè. Tua aŭt intereſt 2 vi
medicinè minus calidis cù adel ſe February 2 magie calidis in et
ab ſentia. Et ex his tandè patet cura doloris splenis de quo ini

tulatum eſt capitulù Rasì. Nam dolò ſequif malà còplectionè
aut solutà còinuitate aut humoè aut oppilationè aut inflatiò-
nem quòsù omnìi cura pceſit. Ergo cù cura dolòris ſit tripler
vina per remotionè caſe per ſedra ad anodan. 3a per stupefaciæ
t prima iam manifeſta eſt. Nam pèdet er cura egritudinu que ſut
caufa dolòris quarù cura iaz ſoluta eſt. Quod ſi forte dolòr
non daret inductas ſui magnitudine vt cura regulari p[ro]cedere
non poſſis: téptef ſtati cura cù anodinis ſicut floib'camemille
melliorù anetis ſeminis lìni fenugreci altea paritaria quib'quedà
propria anadant ſicut ſcolopedria tamarafiſci 2 similis ſacìſo
eb vio vnctiones emplaftra ſaculòs fòmèta 2 similia. Quibùs
e nò aleuaf p[ro]cedaf ad stupefaciætia ſupta aut applicita múſta
tamè cum his que apportatut spleni. Almanfoz.

I cù dolòre splenis fuerit calòr 2 vrine rube
do 2 ſebris eger ex bis trocificis ſumat troci
ſci de agnocaſto. R. ſeminis agnicaſti ſemi-
nis tamarafiſci ambor2 an.3.x.e. endiuie ſe portulace
ambor2 an.3.v.er bis fiat trocifici de gb'def quottidie
vnus cù firupo acetoſo de ſuccaro cui pòdus ſit.3.ij
Eger vo ſi replet? fuerit ex ſaluatella a q ein ſinistra ma
nuphlebotomet. Splen quoq3 ex fruftro filtri aceto
calido inſuli embrocet 2 obserueræ rebus dulcibus 2
cibis groſſis. Jo. et al.

Hoc capitulù de dolore splenis viduìt in tres partes. In pu-
ma agat de dolore splenis a cá calida. In ſcedà a cá frigida mài-
In 3a agit ipso pèdete a vétostitate ſed ibi. Quod ſi cù p[ro]dicta
egritudine 3a ibi. Si at splen tensus fuerit. p[ro]ima in duas. In pu-
ma p[ro]tigna dolòris splenis a cá calida. In ſcedà cura ſcedà ibi.
Eger p[ro]m SIGNU est calo: ſenfatus in splene 2 er p[ro]ſentia mate
rie calidez còtente in splene cauſantis malà còplectionè diuerſam
Secuſus est rubedo vrine ex p[ro]te materie calide miſta cù vrina.
Tertius est ſebris putrida ex materia putreſa in splene ad cor e
fumate aut effimera pèdés a caleſacto eſſe ſpirituì p[ro]pter do-
lorem: aut materie calidatùæ hec autu eſt February nò ita eſt apta pède
re a materia frigida. Eger h[ec] ponit quatuor auxilia p[ro] cura
buius dolòris a cauſa calida: primu è trocifici de agnocaſto quo
rum est hec còpofitio. R. ſeminis agnicaſti ſeminis tamarafiſci ca
lidotuì 2 ſic. an.3.x. ſeminis endiuie ſeminio portulace frigidi: 2
hu. an.3.v. Er bis puluerizatis ſiant trocifici cù aceto aut firu-
po aceto ſo er quibus quottidie vnus trùb.3. detur cù firupo ace
toſo de ſuccaro: 2 potest addi aqua endiuie ifuſionè tamarafiſa
vt ſint potables: infrigidat eni2 materia2 ſubtilant 2 confonrat.
Secundiæ aurilluè eſt ph[il]omia falutifici ſinſtre ad minoùadù
materia tam antecedètem 35 coniuctas: 2 fiat foramè latu vt hu-
mo groſſus poſſit erùre ab h[ac]tù p[ro]s e ichodù 2 ſi ſtr ab alijſ
eùonib'li op'fuerit. Tertù è embòcatio ſue ſomèt regioni
splenis ex filto inſuſo in aceto calido acuto infrigidat. n. incidenti
2 refoluit. Quat t[ur]è regimè in cibo 2 potu ph[ib]es a comèliode
rerù dulciù ne buò: cholericus m[pl]iciteſ 2 a rebus groſſus ne
multiplicetur ſanguis groſſus. Almanfoz.

Quod ſi cù p[ro]dicta egritudine nò fuerit calòr egro
trocifici 3 capparis dàdi ſi. qd. R. corticiu radicis cap
paris ſe agnica. ambor2 an.3.x. colopedrie.3.vii.ari
2itor.1on. folio 2 rute ſe.naſturţii acorù nigelle oiù 3 an.
3.ij. àmoniaci.3.ij. àmoniaci 2 aceto diſoluaf ex q ce
tera 2 ſiciant 2 iforment ex bis trocifici p[ô]derares.3.ij
ex qb' vnus cù firupo acetoſo demelle 2 apozimate
de radicibus in potu ſumantr. Jo. et al.

Hic curà dolòre a cá mài fra dicit qd ſi cù p[ro]dicta egrudie
nò fuerit calòr cui ab ſentia ſignificat mài e frigida ſimul cù
ab ſentia febris 2 tincture vrine venſtroſcifi 3 capparib'. R. co-
ticum radiculi capparò ſe. agnicaſti ana.3.x. colopedric.3.vii.
aritolo. longe folioru rute ſe.naſturţii acorù nigelle ana.3.ij. am
anaci.3.ij. diſoluaf àmoniacum in aceto ex quo cetera pu-
u eriżata 2 ſiciant in. for. trocifico quor quib[et] ponderet.3.ij. Et

x i

De colica passione.

vus eor ét vnuus quottidie potec fú orymelle simplici aut cù còspitoſo. Et cù decotoe radicis: ſunt.n. oia còponëtia calida p ter acetú. et r gbus ſit medicina subſtituatu iliti abſteriua pia pia in ſplene. Due nt admiraſtra ſunt poſt ſonem. Al.

Si aut ſplen tenſus fuerit et cù premif audif ſub eo
rugitus er dictis trocif. cù aposimate de radicibus è
dàdi: et vinu vetus tribuèdu et pot' aque minoret q[ui]
plus poſsibile fuerit emplin ad duritù et vetofitates q[
]us è ſub ſplene facies. Quod. R. folio 2. et 3. baurach
metaſtri ſicci ambor an. 3. iij. amoniaci. 3. vii. amonia,
cum in vino veteri diffoluaſ er quo cetera ſpiciant: et
fiat ex eis emplim q[ui] loco ſupponaſ. Jo.ar.

Hic curat dolore ſplenis a vetofitate dices q[ui] ſiteſus fuerit. f. fine gravitate: et cù premif audif rugitus er motu vetofatis. Et dictis trocifis dàdi è v ut p[er]a: z potet vinuſ venuz et minoret potus aque. Deinde ponit emplastru p[ro]ta duritù et vetofatis templis. R. folio 2. rute p[er]zie in reſo'one ventofatis. Baurach loco cui 'accepim' fal nitrú ambor ana. 3. iij. amoniaci. 3. vii. amoniamontacum in vino veteri diffoluaſ er quo cetera ſpiciant: et fiat emplim q[ui] ſpleni ſupponaſ: reſo'uit eny ventofitate: è humo rem. Et ſic è finis. De colica passione.

Et j[ui] dolore vêtris ès. Actu est in ſcedetib[us] de egrim, dinibus ſpleno: hic agêdu è de paſſonib[us] inteințin de gbus ab A. agif in. v[ri]j. sen. tertij. Et toſ: ſluetudinem è mittida ana hominis iteințin. S[ui]t aut itestina ſcriptive mébra longa rotunda caua numero ſer plures h[ut]bittu reuolutions ſuplus cù orifício fundi [i]to iſeritus ad anu terminantia in vêtre iſerioe locata cum do[lo]zio mediáte meſenterio et ad duabus tunicis cù viliu lògitudinalib[us] et tráſueri alib[us] venis uis et arterijs et p[ing]uſedie cópita ad cóplendú Digónem p[ra]máuq[us] ſupfluítates expeſülada ſinaliter odinat. S[ui]t aut iteințin a adeo longa vt oia ſimul ertéſa ſint còiter nonu cubitòp rotun da q[ui] hec figura è capaciffima et a nocumètis magis tuta caua ad p[in]tendin chilum et ſupfluítates ei[que] S[ui]t aut numero ſer plu res h[ut]bittu reuolutions: na ſi ſuſſet vnú inteințin ſolú et rectum oportuńſet h[oe]mi c[ui] è in p[in]tua comeſtione et ſere p[in]tua acſelazione qu[em] ſum iſpediuſſet h[oe]mi a negocſi in vitra neceſſa r[ia] ſm aut ſuſſet indecor et moſtú. P[ro]opterea deus ſapientiffimus puídes humane neceſſatitior ordinavit vt eſſent plurima multas h[ut]bittu reuolutions vt q[ui] d[ig]esſu è in ſto n[ò] cito deſen dat: ſp meſaraicas veniètes: a vena porte ad itestina paulatin ab epate ſugat: v[n] illud ès effugit p[ra]má aciem meſeraicarú cum meſeraq no attribuè níſi illud q[ui] ſpenit ad cotačta ſupſicie i. trinſece iteințin: attraſi p[ra]máicaſ veniètes ad alia: reuolutions iteințin: q[ui] q[ui] vna vice è occulti: fit poſtea manifeſtus orifício venarú donec to[ri]u q[ui]ueniés p[ro]nutrimento attraſaſ relii q[ui] tanq[us] ſuperfluít et ſer expeláſ p[ra]máicaſ eni veniètes ad ſt[om] parum q[ui] attraſaſ. illud ſi q[ui] q[ui] tangut et fatis remiſſe: et ſunt magis deputate ad deferêdu langoine ad ſt[om] iſp[er] nuturú q[ui] ad deferêdu chilum ad epar vt ſenſit Bal. q[ui]to de vtiliite particulari cuí ſui nuco: c[ui] 2. ſtumaciaſ attraſi. P[ro]maú aut inteințin q[ui] voca: duodenú c[ui] e[] habeat longiudines r[ia]g. d[ig]itor p[ro]nictor: iſipit ab orifício fundi [i]to q[ui] q[ui] d[os] p[iler]o ali ter portenaríi è úm ſubſulare h[us] c[au]tituam angulá: p[or]tozina nata: orifício a quo ſumpſit inſitu: et ei[que] q[au]caitas minor q[ui] q[ui] ſit c[au]taitas meri c[ui] p[ui]lud debat: tráſire res: groſſe n[ò]dum digeste p[ro]ch res in ſto lam p[ar]digeste et eliquate. ſc[ui] q[ui] ad deſéſez ei[que] q[ui] p[ar] digestum è ad itestina p[ar]curret ſuppulſua p[ri]to: et attractua l[ite]t eințin: ſimul attraſetiú chilú et ſecem in qua voluptant: ſicut veica in vrina et k[ui]ſi in ſelle tertio de virtutib[us]nálibus. S[3] ad attraſhendú cibú ad ſt[om] ſolú concurrit attractuaſ p[ri]to: et meri et nulla expulſua níſi quèdá expulſua meri q[ui] eſt parti nálios et parim v[ol]tularia et ad finé h[ui]t[us] terminat po[ſus] ſelleu: deferéſ: cho[ra] ad itestina. Haic aut Š[in]nuó è ſb inteințin i[en]tún: ſic dicti: q[ui] ſemp vacuó et 1anitú reperif p[ter] tria: p[ra]múm q[ui] id q[ui] è c[ou]teniés ex chilo ad iſp[er] peruemiens ſacile ad epar attraſaſp[ter] multitudiné meſeraicarú ad b[er] iteințin deſéédétu magis q[ui] ad aliquod alidi respectu ſue q[est]uátio: et poſt iſp[er] p[res] in duodeno

reperunt: ſc[ui]ca c[ui] ſue inanitionis è multitudi cholere pure ad iſp[er] veniètis et lauátis, terita q[ui] parum h[us] obliqtatio in cóparatione ad ſequencia. Et èt fatis bregue n[ò] multus longius duoduo et hoc è illud inteințin de c[ui] excoſatione maxime umef in ſluoru diſenterico et q[ui] maxime extenuat et exſiccat in egritudinib[us] acutis. Deinde tertio ſequit ilion inteințin valde longú plures ha bens reuolutions nunc ad dextera nunc ad finitrá et poſterius et d[os] ilion q[ui] locatum è in iijus. Et db hoc ſumpſit nomè paſſio iliaca ſue ilios aliter dictú miferere doló: eris inteinſimus per ducens ad vomiti ſecum et ad moré in ſept[ue] diebus. Et ad h[us] inteințin plures deſéédunt meſeraic[us] q[ui] ad aliquod alidi cum ſit eceris longius. Et disteria ipota coſter n[ò] traſeunt hoc inteiſtini num q[ui] h[ec] tria ſunt gracilia q[ui] ſubſitilia ſunt et fatis tenue t[he] paſp[er] h[ut]bittu de p[ing]uſedine et mucilaginſitate in gbus ſoló p[in]nui a q[ui] cunq[us] c[ap]uenert è multu t[um]éda. Et in h[is] trib[us] gracilib[us] viſet magis virtus digeſtua q[ui] in groſſis: n[ò] q[ui]dem d[as] ſo[ma] chilo ſed ſeſection è c[ó]plemétum Digónis. ſo[ma] n[à]chilo p[ro] virtu tem digeſtua ſto: in monocul tr[ia] magis viget virtus digeſtua q[ui] in ceteris groſſis. Poſt ilion ſequit faculú. p[ra]míus et groſſis ſic dicti q[ui] è pendéſ in modú facculi aliter dictú monoculú q[ui] n[ò] h[us] apparéter níſi vnum orifícii: h[us] in vertitate ſit neceſſari in habere duos: v[n]p[ro] q[ui] quod attraſa p[ro]ſupibus altid de attracta deſécedat ad inferio[ra]. S[ui]t h[us] nec orifícia adeo vicina vt vnicum eſtineſt. hoc aut inteințin è fatis bregue locatum ifrae magis moſter p[er]ter q[ui] ant[er]ius et magis d[ext]roſum q[ui] ſint roſtum: buſus aſt út fines ſunt multi p[ra]mus vt illud q[ui] deſéédit i[que] q[ui] d[ig]esſu ſto: Et iſo de locat fatis ſugat e[pa]t vt ab eo virtutes digeſtua acgrat: et hoc è h[us] in cóparatione ad duo iteſtina ſeſn[ia] t[ia] ſic ſt omachus ad tria ſcedetia: neq[us] hoc facut èt principali ter aut meſeraic[us] ſugat ab e[pa]t paucieſe meſeraic[us] ad hoc veni aut q[ui] ad quodque q[ui] alio. ſc[ui]s fines èt vt ſer incipiat in ito acgrere ſo[ma] fecio manifeſte h[us] in vertitate ſo[ma] ſbali feci: in ducatur in mām feci in ſto: h[us] p[ro] virtuté digeſtua ſto: c[ui] pitur ſo[ma] cibi in ſto: q[ui] p[es]aem debz induci in mām c[ui]s alia ſo[ma]. Et n[ò] in tota mām induciq[us] ſo[ma] chilíq[us] in parte alia in ducetur alia ſo[ma] q[ui] n[ò] níſi ſo[ma] fecis ergo q[ui] aliter ſequer q[ui] aut p[ep]tus ſtabit m[á] fine ſo[ma]: aut generabí ſalqú multus medium via traſitus inter cibum et ſecem p[ra]múm op[ſ]ſible b[us] incouenés: fruſtra. et m[ú] multi ſo[ma] fecis ergo q[ui] generat ſequentur q[ui] ſupfluítates p[er]túia et p[er]utrer ſoſſet e[ſ] valde nocua: h[us] et aliquado in alio: generem et hoc eſt illud inteințin q[ui] in ruſata frequétius deſécedit ad b[ur]ſa ſupſiticum è q[ui] pendéſ et m[ú] n[ù]us c[er]tetír do[so] alligatú. P[ro]st hoc ſequit colon inteințin groſſum ſic dein q[ui] multos h[us] collos et et multas h[us] cellularis in q[ub]b[us] ſtercoza ſigurá accepit q[ui] ſigurá rotúda maxime apparet in ſchi balis c[ui] endurant: et io: ſigura cellularis d[us] e[ſ] rotúda c[ui] ſicut et ſchibale ſunt rotúde et in illus cellularis multa p[ra]hátæ p[ri]teneq[ui] ſalqú do emittent ap[pe]a: ip[si] ſebchalis et in h[us] generat ſequentur vermes cucurbitú m[us] inter cellularis et cellulará cum parú de p[ra]hátæ p[ri]teneatur generat ſolúmodo p[án]iculus p[ri]tuná: vnú verme è c[ui] cù in altera cellulara generatohinc è q[ui] alio: ſepp[ar]tuer verme: h[u]tes longitudiné ſer pedú. Et ab hoc inteințino nomè ſumpſit colica erno: doló valde iteinſis c[ui] in ip[os] freq[nter] p[ter] burneſi fecem generem et ad b[li]s è ad ſuplóia multe meſeraice terminant ad ſugendú ſigd boni remaſit: hoc aut inteințin i[ſip]it in destra parte q[ui] ſiuaſ ſub media penula e[pati]q[ui] tangit a k[ui]ſi ſellio vt p[er] cholera: ad iſp[er] itérus veniètæ a ſuplóib[us] inteinſis ſtimu letur ad expelletú a p[actu] k[ui]ſi ſellie: q[ui] p[ra]pterea hoc inteințin in illa parte appet citrinú crocúem et guſtui amarú. Deinde eg q[ui] c[or] din dinanit eni: n[ò] c[ui] ſit fatis ignoble in cóparatione ad ſuplóia vt ſiſek ſuplóia ſt[om] quaſi ſtromachú et alia itestina ſden des è et vt fit p[ri]timum 3[ir]bo p[ui]t: c[ui] caliditaté et humiditaté inueſt in ſupulſone fecum: iſ[ó]rbus buic ſit einſtino è marie adhèreſ c[ui] t[in] cooperat ſt[om] et reliqua itestina. Deinde poſte a ſt[om] inteințin traſiens ad finitrá locatur circa rené finitrú. Et ex b[li] ſtu poſſum: c[ó]spicere multa vtilia t[á] ad partem theoricam q[ui] ad practicam.

De colica passione.

De colica passione.

125

plurime ſt oſſe ſt masaraice ſcſèdètes a vena parte. Arterie aute
veniut ad ipſa ad dàdu virtute vitalis ab arteria adoni ſcſèdète.
Mereui at ſtitui plurimi veniut ad ipſa cu plurimo ſensu idigue
rint qui nerui ptz a cerebro ptis a nucha veniut. Pinguedo àr
magi in ſupficie extrية intreſinop ſi intriſcias: et interus
penes Aui. ſit pinguo: pigiedo ti magis é i grossis ſibilibis
qui àr magis frigida 2 magis grossa: 2 ppter finem q2 oporunt
eou2 feces 2uras a multitudine adipis mollificari, multuond et
muchofitatis 2 phlatis invicati é in ſupficie intréſa intetinorù
supſor ne facile ledank a duritie fecu: phla é ftagnans 2 invicua
trus tereſſi in intetinis ſupiob: 2 gratilibus 2 bis in minotu quatitate
ultimo in diffinitione ibdun finis duo quor2 vnè còplemètù
digonis pme. Reliquus 2 eſupflutuitatù ipſus pme digonis expul
ſio et ex bis manifesta é tota anathea. intetinop. 2. quatuotatis
figura numerus ſit colligatia 2 que ſt ptes còponètes 2 ſequé
er ex bis manifestu é q2 pnt frigide 2 ſic. còplacionis 2 q2 pnt pa
ti oè genè egritudinis simplicio 2 còpofite frequèter at patiuntur
colica 2 ſturù 2 vermes. Brata còplotissis doctrine de anatho-
mia 2 irbi aligd dicèdu é. Et at 2 irbi 2 a Bal. dict. epileron méb
2 còpofit 2 er duob 2 pàniciuli venis ab arteriis in medu rethib ad
inuicè còtertis adipe ſepoſa vacuitates replète ad vigoràdu di
gestiu 2 stò 2 intetinor2 finalr 2 odinat? duo at pàniciuli er gbus
2 còponit 2 ortù huit 2 a duob 2 extremitatibus ſphac doſo aligatis.
Sed vene 2 arterie ei2 ortù huit 2 a vena bilitis 2 arteria adoni ſcſè
deti 2. Adepas 2 et ſepoſa ei2 ortù h2 ad adipe mesenteri: ſuit aùt
2 odinat? ad vigoràdu digestiu 2 stò 2 intetinor2 tamè reflecten
do caloè q2 optime facit mediàtib 2 pàniciuli dèſis er quib2 "cò
poñ qui et q2 leues ſt 2 extreſibiles no còpimùtì stòm 2 iesitina
necq2 ppter ſua facilè extéſionè phibèt in tumecuſa stò 2 intetil
no2 aliqìn necessaria. Juuat et ad vigefitionè caleſiacoed medias
te adipe ſepoſa q2 13 ab anctorib 2 gradua ſiter mébica ſra é ni po
téria calida q2 declaraf er faciì inflàmabilitate nec min? adepas
ipſa innat reflectèdo caloè: vene q2 arterie in ipſo diffé ad
iuinè digestionè caleſiacoed p languinè 2 ſpuntis in ipſis còtùſis
Ptopterea miles in bello pœſus cui abſtìſus ſuit pilerò poſt
còsolidationè nò potuit et ſea digereere gno to igènon fanitatis.

His aùt zirbus cooperit anten? 2 stò 2 oſita intestina q2 nò ſic
facit in aliqì aſalibus q2 hò inter cetera aſalia è debilioris virtu
ris digestine: 2 et vt fit tutela stò 2 intetinor2 q2 magis neceſſa-
tiù ſuit in boe q2 in ceteris aſalibus cu vêier ipòp nò fit ſta er
poſitus extr fecus occurret? 2 tégunt pelle duriòi. Et er bis
manifeſta è colligatia ipſi? Colligak. n.cum stò 2 intetinis ma-
time cu colon cui multu annectif. Et colligaf cu oibus mébdis
a qbus còponentia ipm ortum huit 2 et em 2 intanſtus est
ris et 2 eſt enim immediate ſub ſphac 2 etutus. Sìlq2 titas et 2i
compo. Eſt. n. calide et humide comdecis 2 pòt pati oè gen-
egritudis simplicis 2 poſite. S3 iter cetera desſcédés p bidimù
in bursam teſticulòp: facit hérna zirbale. Si aùt ppter vuln2 vès
tris aliqìn zirbus egrediak 2 aliqìsto tpe moſtet difponik ad putre
dinè quappter op2 vt qequis egreſſum è poſt aliqìstum ip2 tl
getur foſtiter 2 ſupra ligatam 2 incidaf 2 cauterizè deinde cu filo
iromuttat filo pèdente èr vulnus poſite poſtea vulnere extrinſe
co poſolidato vpe pòſse còsolidationè ſillu illud eſhaf. (De colica
Pto notina hui? materie ſciedis q2 reperuit ſi paffiones
punctio colica leos q2 13 in aliqibus coueniàt in multis ti diſſe
runt. Eſt. n. pùctio de qua apud Aui, decimàſeta tertì dolò re-
misifus paruì occupans spatiu exris in intellinio. Colica vo
distinta 3 leos è dolò intéſus in intetinis groſſio marie in co
lon: cu quo fit difficilis exitus eius: q2 ofiſeris p natura egredit
ſecio vétoſtatis humo2 vermium 2 bmòi 2 p intetina egrediak
2 ſueverunt. Ileos aùt descriptiue è dolò intèſinalis forſiim
2 in intetinio gracilib: marie in iles cu quo fit difficilis exit? q2
in paum egredit. S3 pme ſequendo Aui. abſolundena mâm
pùctione. Pùctio qdem non h2 spès nifi q2 quodà modos diſ
ferètes 2m cauſas: 2 loca ipſus. Causè vo pùctionis quiedam
ſunt pùitive q2 dà corpoze. Pùitive q2 deez ficutribi acut iacit
acetoſi. Ite venenà sicut argètù vùs sublimati calr arsenicu2
2 bmòi. Corpozeè vo sicut vétoſitas 2 aliqìn in spatio intetini 20
newr. Aliqìn inter vtràq tunicam: 2 est difficillior. Aliqìn choleræ

r uſ

Pnimuz quare no cumètuz facti in hoc intetino ſicut cu huo
res descendut per ipſuz aut clisteria ascendut per ipſuz ducit ad
syncopis hoc eni ef per còtâtes oris stòi cuius no cumètuz fa-
ci còdi còicatur. Secùduz dolò colicus multum affi-
mileur dolori renù cuins ca ès q2 hoc intèſinu wra renes 2 p-
pie finstru fituhat in quos dolores docet Aui. distinguere
per cibù alíptuz: nam dolò augetur ex ſumptione cibù tu do
loz est colicus stomachus enz cito plenus còplicit intellinu
colon. Si antè fit dolò renalis sedatur propter humiditàtè va-
poroſaz cibi dolòs 2 sedatius. Habemus cu iuuanætia in actu
práctico duo primuz qt remedia que exterius applicant magi
deberent decinatudin ad finstru 2 q2 ad dextru cu magis in finitrif
2 2 in dextris hoc intellinu locet. Secùduz iuuanætum est q2 una
cum imponimus cliterie debemus facere vt eger iaceat magis
in principio ſuper parte dertra vt liquor posuit ascèdere 2 cu ſu-
perinu ascèdit 2 eiuat 2 est aliquater poſtmodù iaceat ſup re
ſinistra vt per còprefionem liquoris liquor ascendat magis ad
superio2 2 traſat ad partè dextrà 2 poſtea cu vult ipſuz emitne
re revoluat 2 e ſuper dextru 2 poſtea furges cluttere emittet. Op-
poſitus autè fitus debet ſeruari in operatione medicina na2 cu
màteria desſeédunt ad intetuna revoluat ad ſup finstru 2 poſtea
2 super dextru sic eni fit faciòl 2 ſupflutatuum exutus. Habemus
quinto diam an rugitus 2 dolò ſensamus ex pñita humo2 ſit in
skomacho aut intellinu colon. Ham ſi cito descèdit est in colon.
Si vero tarde est in stò cu opotuere in illa intellinu reuoluto
nes descèdere, 2 ex hìs infertur q2 colica lateris finitrif est faci-
curabilis 2 2 lateris dextru cu materia in illa parte còntenta ſitpo
quinpior 2 vijs eductionis faciliu2 clisteria peruunt ad earn
partem. Ultimo est intellinu rectù ceteris grossius 2 latius cu
iuus est ſm recti ſuper doſuz 2 ascèdit ſup poſte renes.
buitus autè iuuanætuz est ad attrahéduz id quod i ſuperio: 2b
intetinis cotinèt 2 ideo lati creati est 2 còſequèter ad expellen
dum per vias ani que est eis extremitas ptopterea in hoc intè
ſino fuerunt multi vili lògtudinales manifesti qui deferuìt at
tractioni eius 2 q2 quod attracti est in magna quàtitate poſtea
ſcius expellat. Et in hoc intellinu 2 marie verus extremitä
eius accidù tenafmon. Ullmo est ſiteri ſue anes que est extre
mitas intetini recti in cui2 cìrci ſerëtia ſunt quinque ortizia vena
rum hemoroydalù quatuor: muſculis inuàtib 2 ad eius dilata
tionè 2 còſtrictionè mota ad retuènédus 2 ſuprellùdu ſuperfluita-
tes prìme digonis 2 ſm exégiàtis necessitatius 2 volutatus imperius
finaliter ordinat: vnus enis muſculus est in extremitate ani
epremés quod de fecè aliqìn in ano cotinèt 2 et ad minima divi-
fus cu carne ſiteris facut i 2 labijò. Secùduz è magis ſupert exi-
tens 2 sicut hominomi cu 2 vna para tràſit ad radicam vurge
altera para dilatat in cìrcu ſerëtia ſiteris. Deide est vnù par mu-
subulòp ſup hos duos ſitutius quo: ù officiù è lògaonè 2 ſue fit
ri2 ſue an2 ſuper 2 trahere 2 ex no cumèto hop fit am ſcſeſus q
interdu reduci nò pot. Et in ſuma ex vijs cibi 2 ſupflutatius prie
digonis nulla è que hèt motu volutarii enis 2 pncipiu. 2. ſmeri et fi-
nis. 2. ſiteris. Sunt at bce intestina cu do: ſo mediate mesenterio
alr dicta ancharas ligata quod qde mesenteriu è mébiù doſo
cotinùn 2 ex pàniciuli còpòſitu 2 dicti est mesenteriu a meſaraico multis in ipſo repertis que p hác vi am ad intestina olegan. Carnes, at gádoſe ſunt facie in ipſo ad ſuſtetandú buiſmodi meſaraicas 2 et ad humectadú intetina vt facile feces poſſint ſcſèdere 2 ppter hác cauſaz è etaz in ipſo multitudine adipis. Et in hoc mesenterio frequèter colligit muli
tudo hùoris melici facies melià mirachiam. Fuit atueniés vt
buiuſmo1 mesenteriu mediaret inter doſu 2 intestina ne molle
ſicut intetina leſad a còtactu duri. Lôpoſita at fuerut intetina
ex duab 2 tunicis: ne no cumètù vni2 ptis facile alkeri còice: 2 et ena
ppter diuerſitate vilòz fuerut in eis he due tunice neceffabilie ſue
runt en in eis vili lògtudinales ad attrahéduz transuerales
ad rerinédú latitudinales ad expellendu: 13 latitudinales magis in
eis dienf 2 q2 in stò cu ſint magis ad expellùdu ordiatinifi in in-
etino recto in quo magis lògtudinales dominanb hèt eniz at-
rabere re grossaz difficalt expulſionis yene at exustètes in ipſus q

Punctus ad Colicam

Ileos qd.

Causæ pannonicæ

De rugitu et exitu vêtoſitatis inuolútarie.

pungès et morcians. Tertio phla falso sum. Quarto melia adu
fta. Quinto phla vifcosum in cui? separatione fit doló. Sertò
eccorziatio et ylcus. Septimo apa. Octavo vermes. Crisìs quoq
efè cìs cum quò quomodores ad intestina deruitur: imo ipfa
punctu eft signum crisìs.

### Signa.

Pumo caufe pimitie ſunt ſibi signa et ſir nor
cumeta ipfas ſequentia. Vêtoſitas vò cogno-
ſitur prugutum et aliquádo punctionis mutationè. Ilem p eru-
cutionè aut eritù ventofitatis p inferius cù gbus púctio alle
uiuturum: bolero cholericu cognoscit p caliditate in loco ſenſata
ſum oris amaritudinem lingue citrinitate et q cholera aliqii p
fert? aut lupius ſumque ex còſi
punctione etate pte anni regimine pcedète et ſikibus p[er]significat.
fi cholere atteſten. Cognoscfit aut phla falso ſum p[er]punctionem cù
grauitate et ſi egrediat inferi? apparet albù: et cù hoc ſentif in ano
mordicatio et tenamſo. Et fi expellat p lupius p[er]cipitur in ore ſal
fedo: phla quoq groſsum et vifcosufi cognoscf ex graviede ma-
gna: et q cum educitur apparet in aliqua parte ſuppiciet eius ali
qui ſandquis adherès. Phelacholia quoq cognoscf p ſapòre
pòticum aut acre et p colóre eius ſufcù cum educit. Et hec oia ſi
gnificant ex signis ſignis coloſione ſumpus et ex comphone et e ſimilib
Termes aŭt cognoscu[n]p ſigna vermiu[rum] inferius ponèda. ſihr
eccorziatio et ylcus penes ſigna dicèda in caplo fluxus diſſenteri
ci. Aposterna vò cognoscf p ſigna còsa et durtu[n]que tensione graui
tate febre dolore conti in vna parte et ſikibus. Crisìs aut deca-
ratur p egritudinè p[er]cedètem et eſuonem ſequentè cum qua p[er]
emittuò terminatur vel minuit.

### Pronofica.

Prinú hec egrito fm plurimú cu
ratur et debite tractet. Scod[us] hec egritu
do si angeat caufec ad colectuar aut ad illos eſteni via in ipas
et pprie cù e fine flurù. Tertium qui p[er]uenit p[er]punctu ad alcuzes vò
mituò singultum destructionem rónis significat morent.

### Lura.

p[er]punctione quatuor[que] exigențione[s]. Prinú cam
remouet ſeða ſtöm et intestina p[er]ſomat ipſop p[er]ſera
ſiam corrigédo. tertia corrigit accinitia. quarta ordinat debút re-
gimè. Si q cibis ſuicurit cà p[er]punctionis illius, p[er]hibentur p[er]cipendo
gimè. ſiutum: v[it]pota ſi fuerit acut aut ſalib[ent] frigida et humída
e insipida ſicut portulace lactueccucum bere cucumeres et filia. Et
fi fuerint acetofi denſu dulca et calida et quicq[ui] fuerit ſiètum in
ſtò cù et his cibis vòmuitu educat. Scod[us] p[er]ſoetur ſtòus et intestina
cù p[er]p[er]ijs moderate p[er]ſiuticis ſi[mi]ſis p[er]ſeraſie a cibis ſacientibus
p[er]p[er]unctione inducte. Si v[er]o in c[à] ſuicurit venena: vòmuitu q[ui]p[er]
mum educant ſicut exhibédo potú copiosum tepidus et aqua cù
oleo filámino aut olitoriu potú triplo ad aqua et cù hoc vòmuitu
p[er]ſiatur. Et fi p[er]p[er]ictio ad intestina deſcedat cù cluſerib[ex] eſdem
rebus factis educant: et fi vòmuitu aut ſolone v[er]tiris et cibis iaz dicti
ecut nò p[er]ſoſent de vidua decotioſiòs aneti cù paucu mellis et
ſalis: hic.n. potus tepidus adjuuat vòmuitu. Et fi fuerit in intesti
ntis et pp[er]ijs ſuplóribus et nò ſuſſiclat q dicta ſunt de c[à]ſia cù de
coctione p[un]oque et ſi[mi]ſi et pp[er]ijs recurraf ad fexta quatuor aut ad
octanú Almáforis. Si vero in c[à] ſuicurit vêtoſitas ſiderádu est
an multiplicef merito ſtòi et alio[pi] mébròy abſque humoribus p[er]ſi
an ſit humoribus p[er]q quottidie ventesatíſi p[er]mum cù hoc ſit a
diminuta caliditate p[er]ſotáduz et multiplicandus è calòr inatuo
cù bis q interius et exteri[or] applicant: et q vêtoſitaté carminat ſi
ſut bonú vinu antiqui nò dulce paucu multa abſtinéia a cibo
fames et exercitiu[rum] et cibaria ad calidu et ficcum declináui nò yen
tofa et deſ in principio méſe diaciminu aut diagalanga et ſup cíba,
rijs fuis ponanf[ur] aromata, pp[er]zie facta ex cinamomi. ſi. j. 33, gála
ger ana. ſi. p[er]ſis. j. ii. his è gbus placent posſet addi ciminu p
paratu medicinaſt aut ſtò iuenco p[er]ſoſent exhiberi trocifi s[ar]o
matibus electuariu de baccis lauri et filia. Aui. t[in] dicit q et his q
ſunt mirabilis iuuaneti apud expirémentares è yt calcaneus poq
ci adura[ſi] et ſumat ip[ro]m in potu h[us] p[er]p[u]ctione vêtoſas: v[it]pota v[at]
do de ip[ro] pulveriſato. j. ii. ch potu vini potenti calidi ad denk
de granio lauri f[ic]scis ſolis puluerizatis duo coclearta: eſt aut c[ò]
clear. j. j. fiat exteri[or] ſtò et intetinis euapationes cù reß car-
mántib[us] vêtoſitaté et unungan cù oleo de spica d[ur]ta lauratu
et ſikibus aut ponak ſupinm de baccis lauri et ſir fiat clústeria et

carminantib[ex] vêtoſitaté in gbus ponak oleu rutaceu. Si aut ſi
humosis p[er]ſiia ex quo generef vêtoſitas et educa[c] cu pilutus et
lefangines diafinicone electurio inſo. Et ſi fuerit melia cù dia
ſcene: et ſir fiat clústeria eſuè intètionis: deinde p[er]cedaf ad regi-
mè de quo ſup[er]a. Si at in c[à] ſuicurit cholera atteſte ſiderádu eſt.
Bicit. n. Aui. q p[er]p[u]ctio et quacumque c[à] curat cura colicè nifi ſit p[u]
etto cholerica. Q[ui] en vt ea caufec ab errore cadète et egritaſ.
q p[er] ſit colica: et curat cura ei et mout infirm[us]. Eredo Aut. itellicet,
ſe q cura colica ſim p[er]m è cù carminantib[ex] vêtoſitaté cale faciètib[
ex] erſicantib[ex] interdu[c] cù forſib[ex] ſolutinu[c]s cù leuia nò ſuſſicant.
Si at p[er]p[u]ctio cholerica cure[c] cù iltis nò è dubiu q eger p[os] du
ca ad p[er]dité. Scod[us] cù medic in aduerstès d[ur]ta ſoluta ſonita
ſicut diaſiniconè electuariu indu[que] ſicut aliqii ſueuerut in colica
et p[er]ducunt egru ad fluxu v[er]hemètè q nò facile ſedaf et interduz
ad cholicam p[er]ſationè. eſt. n. p[er]p[u]ctio de p[er]p[rijs] ſignis ancedèt-
bus cholricam p[er]ſationè. Anap[opter] p[er]a bui? debem? i p[er]
cipio cholera ſoluere cù cluſerib[ex] frigidis leniètib[ex] et nò ſuſſe
cerit deſ caſia aut mánna cù 8[oct]icè p[ro]nun[co] aut tamarind[or].
fi cholera ſuerit groſa deſ aloe lotus. i, v cholera educta dyſera
fia corrigaf cù frigidis iuteri et exteri[or] p[er]cuitio: ita vt in c[à]s po-
nerit solatrù et sandali et roſe q ſemp[em] ſinceaſt aliq[ue] apſinethi
et ſilium calid[or] ſtöm p[er]ſotatiu[rum] et iuteri ſumat diarodon abba
tie et triſandan[alos]: et aliqii in his c[à]ſib[ex] d[af] vinu granator[ia] vinu
berberis et filia. Lavedù et fili[que] p[er]ſiaticis: imo ola ſint ſiutus nifi
adit ſiurus v[er]tiris. Si vero humo[rum] ſuerit bayrachiuſ educatur
cù cluſerib[ex] factis ex 8[oct]ione turbith polypòdi ſiularu fumi
tere et ſiurum et eſetur p[er] ſolutinu[c]s ſumptis p[os] q ſut ſic h[er]a
p[er]tera diacidonitè deſcriptòbe. Aſchue et filia. Si at ſuerit phla vi
ſcosum aut melia illa ſolicite educa[c] cù cluſerib[ex] m[ú]dificantib[
ex] et abſtergentibus et eis q ſumon p[er] ſic ſu p[er]ſutio inſuxi
et diſaſcene pilule alleſangine et filia et p[er]miſant diſgestiu a ſi op[er]è fa
eta ex orymelle simplici cópitoſo aut ſallítico ſup[er]o d[ur]epubimo
in gibus cù 8[oct]ione decan[om]i et anifor[us]. Scod[us] corri-
gat dyſerasia. ſtòus et intestina p[er]ſoten[que] cù p[er]p[rijs] ex gbus ma-
tine laudat Aui. puluerit amomi ſumpti p[er] ſe ſequette potu v[ie]
time aliqii vini vinos pauci et denſ trocifici de aromatib[ex] et filia ca-
leſacieta et p[er]ſotatia. Si at in c[à] ſuicurit eccorziatio ylcus et nò
aſcent ut d[ic]eſe inferius in capto c[à] colica op[er]emoſa et diſſen-
teria. Siyo crisìs ſuerit in c[à] ſinat nam opari p[er] ſe ſuerit ſuſſici
ens. Si y[er]o nò adu[n]ueſt cù fricatice v[er]tiris cluſerib[ex] et ſolutinu[c]
leub[ex]. Pro cura at p[er]p[utic]iòs p[é]dentiis a vermi[ba]p[er] recurre ad
cap[im] de vermi[ba]p[er] ifra ponéd[us]. Tertia at intètio. ſ. correcio acci
dentiu[rum] p[er]ſicat ſim ip[er]oq exerçitati quos cura recurre ad cap[ta] p[er]
ſe de vòmuitu ſingulat alque ſup[er] ſi quod c[à] vòmuitu ſo p[er]ſa
de debitu regimè ſer reru nò nàlium ordineſt in ſiutum dyſerasia,
vii cibi et porus ſint faciliſis digónis boni chimi paucaru ſup[er]lui
tat[ia] et ſint v[er]tiris lenitiu[n]i adit ſiurus v[er]tiris. Auapp v[er]pi
guia quenuti et p[er]ſus gali d[er]crepitiu et apd Aui. ericit. aſſat è p[er]
p[er]p[rijs] ſo[ſer]es in vtrulq[as] p[u]ctionib[ex]. Ia c[à]ſis q[ui] fri. et i[te]lligit de
ericio p[oc]ino et nò canino: ſonmi[que] ip[er] p[er]miu[que] p[er] ſonnoct[
Procurèt eſe eſiones a nà ilituſturas nec vêtoſitateſ retineat nà
nuitate: ſint p[ar]ciu c[ì]bo et poru nò comedat nifi fame p[er]cedète: i
mo toleràti famis in vêtoſa et p[h]latica et exercitiu[rum] ſup[er] fame p[er]
op[er] time p[uenit]. De rugitu et exitu vêtoſitatis inuolútarie.

Acit Aui. cap[im] de rugitu et exitu vêtoſitatis inuolúta
tarie. C[à] imediata rugit[ex] è multuundo vêtoſitatis. Irae
s[at] multiplicat a pp[er]t: cibos vêtoſabiles aut pp ma,
litiá digónis in mébris. ſi in ſtò et ſitinens. Cui[que] c[à] è aut ip[er]oq fr[
]gidas aut paucitas calòris inatiu[rum] forſe nò ſit remifiio i gradu-
ficest in fine p[er]ſitiu[rum]. A[li]multiplicat n. vêtoſitas pp[er] diminutione[]
calòris: ſiue ſit diminutio in q[ui]to ſiue in gradu, hec at diminutio
aliqii è p[er]effentiá. aliqii p[er] coitatem a ſplene aliqii ab epate aliqii
a mirach et meſenterio ſiue p[er] simplicé alterationè ſiue in ſtò et in
testinu[s] cóicando m[am] vêtoſabiliſe. Et p[er]m è cù lenitate nature:
q[ui] è in ſitinens ſubtilib[ex] ſiue ſonit. è acutis. q[ui] et in g[ur]
ſonitè è grauís pp[er] latitudeu[que] ſoraminis: et fi rugitus è cù gur-
gulatione ſic vêtoſitati è admiraſte humiditas. Et at ſut p[er]m ſim
magis merito malitие digónis membei q[ui]s mérito cibò. et rur
tus p[er]ſoq è signi crisìs antecèdes ip[er]am. E[ri]xius at vêtoſitatis

["De rigitu et exitu vétoſitatis inuolitarie.", "126", "inuolitarie aliqii fit ppter mollificationè itestini recti 2 ppe r ex\ntremitatis et quin apud Auic. ppter mollificationè ieuini de q\nre ne paru è admudàd cì ieuini nò habeat muſchulos q ı\nsint ırumetù metus volutàriqne fit taliter locatù vt p ipm vento\nſitates poffit ad ex extre. Eredo à texti eè corruptù: 2 forte lo-\nco ieuini 2c eè meri p cuì mollificationè poffet egredi vétoſitais\ninuolitarie p ſupius ſicut p mollificationè ani egredit inuolitarie\nper itestri aut forte ieuinum hz occultam colligatiam cum inte-\nſino recto ita vt propter eius necumenum mollificet rectum.\n\n(Cura rugitus nota eft ex bis que dicta ſunt ſuperius in cura\ntione punctionis a vétoſitate qua curaz buic capitulo accommoda.\nCura autè eritus vétoſitatis inuolitarie perſicurra cura parali-\nsis ani que eſt manifesta ex cura paralisìs in generali. Heruz re\nmedia localia applicada ſunt regioni aloſes 2 ab alcatim infra.\nEt ni fuerit per necumenuz ieuini aut meri inungatur quod eſt\nſuper vemblicù cum'oleo cofino ante 2 retro.", "Equèdo ordínez Aut.iam de colico 2 ileos ex nobis", "agédù: 2 licet quid nominis 2 quid rei haru diſpoſitio\nnuz ſint fatis ex dictis manifesta attamè vt memoritur\nteneantur 2 fm. 1 species 2 die abſolutori pzemito 9 dolò in\ntestinòri qui eſt tritius eòuris ſenſationè eſt dupler quidò eſris in\nomnibus intestinis quidâ in aliqua eòur parte circunſcriptus.\nPrim? at dupler qda.n.è cù motu ſokédens aut aſcedens per\nrevolutiones intestinòri 2 vocatur torio. Duidà autè quieſces\n2 vocatur nomine generis dolò intestinòri: 2 ut aliqhi ſut remiſ\nſi aut mediocres de genere naturalitati 2ifenſibilarie ledères. Ali\nqui ſunt ſinti efì de generie egritudinù ſenſibilitye ledères. Si ve-\nro dolò in testinòri ſit circunſcriptus aut eſt remiſus exilèſis 8\ngenere neutralitati 2 eſt pùctio de qua ſupra aut eſt forti 2 vicri\ntur colica ſi ſit in colon 2 reliquis itestinù groſſus cù diſſicui exi\nti eius quod per natura egreditur aut eſt in ileon 2 itestinis gra-\ntilibus 2 dicitur ileos connotàdo ſimiliter diſſicilez exiſtù eius q\nper inferius egreditur nomen autem ſumperit hi duo dolozas\nab illis duodùs intestinis eo q in illis frequètius accidat: i duo\ndeno eniz raro acidit dolò propter ipius rectitudinè breuità-\ndem 2 propopituitas 2 oficio ſtomachì 2 in teuino raro cù cauſe\ndolòris factime parù in eo morétur ppter cauſas ſupraſcriptas\nSed in ileon frequèter propter ipiſino longitudines 2 plurimam\ncirculatione. Similiter in rector rareſi ppter brenitatem\nrectitudinè amplitudinè i ano propinquitate. Et ſimiliter in fac\nculo rarius accidit 4 in colon propter bicituatè 2 amplitudines\nIn colon autè frequèter in colon propter bicituatè 2 amplitudines\n2 propter hæ vùtima cauſa2 frequètius accidit colica 2 2ileos\nſaltes 2 cauſa intrisèa licet 2 cauſa extrinſeca nò frequentù. Et\nhe ſunt species dolòri ſupte fm diuerſitate cauſarù recipitium\nSed fm diuerſitate dolòri in ſe 2 diuerſitate cauſarù impriſtum\nfumitur hoc modo. Pam aliquis eſ pungitiusi aliquis\ngrauatiuus aliquis extiſiuus aliquis perſoatiuus. Cauſa eni\ninterio: ipſu2 dolò e impresìs aut eſ calida acuta 2 ſubtilis ip\nſorum ſoluen cotinquitate licet ſit raro: 2 facut ſacit pungitùu ſic\nbumor: cholericus aut falſus ſua baurachitate moſdèa aut fan\nguis co-uptus aut vermes ſus aculeis pugètes aut vétoſitas\nin aliquo paruo loco coluſa aut vulcus paruù. Sz gravatiuus cà\nest materna frigida groſſa viſcina in itestinis aggregata sicut bu\nmoz: phlancus aut fangue coſeiat? aut melia que de ſe dolòzes\ntale faciùt fatis quietù. Si vero vétoſentur dolòre faciùt iteſtùs\nextiſiuus aut perſoatiuus ſi in aliquo loco coſcludantur. Si vero\nmoneàtur faciùt torioniè: cù autè extiſiuui torzù 2 perſoatiuus eſt\nventoſitas. Si eniz multa ſit occupà magnu ſpatiu non mota\nfed in illo conſuła ſacit dolorem extiſiuus: 2 ſimiliter ſit doloz\nextiſiuus a multitudine aliقiuus materie extédenis. Si vero\nmoueaſt ſacit dolòre torzùtù. Si ho ſit in alio loco puo 2 coluſa ſic\ninf duas tunicas iteſtini dolòre ſacit pforatiuus diſſerèt a pugitiu\nno 2 vétoſitas 2 fir huòre: 2 faciùs pugitiuus è magis firò 2 huòre\naut vétoſitas faciùs pforatiuus: diſſert à pforatu? ab acuali è.n.\nacuà cù ſit pànícium actualè eruptio: 2 freqnter ſequi pforatiuus.\nIte gdà dolò 2 piodicus 2 equés aggregatùs mæc idèrmita\nto te ſufficièt ad dolò: el gdà nò piodicus. Cæc colicè qda ſut", "corporee qdam pmitiue corporee duplices p effentiam 2 p còli\ntate. Sz abſolam? pmo illas 2 q p effentiam in itestinìs unde\ntate. Sz p còitatè 5 pmitiinas. Cæc àt p effentiam 2 cìtuo2. l.mala\ncôplexio nò qlibb 5 diuerſa l.mala còpoſitio soluto 2 intui apa-\nPròio male còplexiòes imateriale: caſiditas.n. p le pòt facere\ndolòre ſedo p accides 2 soluèdo 2 erſicca fecè: Ite attrabédò\nhùdiu ipfn? ad epar p cù prùtia fer reddebat molè 2 fluribùl fer\nautè reſeta e cà colicè. Ite frigiditas pòt facere dolòre tâ p le 2s\np accides 2 oblituèdo expulsiuà tâ musculòv vitro 2 intefino2:\naut oppilado porios 2 tuc accerit caſiditas p antipofito erſiccas\nfeces vt stati dictù è. Ite frigiditas impſa in ſiteri ſic accidit ſer\ndèub? in terra aut ſup lapidib? vn2 2 stringit ſiterit 2 expellunke\n feces ſurſu 2 retineſt vrina. 2 pp 13 mlipliſa colica in regionib? fri\ngidis 2 tèpoib? frigidis 2 flatib? vitro frigidis. Tertio còplexo\nmala ſicca tâ p le 2s p accides è l cà ſue ſit ſiccitas poſtitua ſue\nſit p 2 ſuptionè hùdi faciètis feces lubicas hz vna ab altera ra-\nro abſoluaf: mala at 2 hùda i maſis p le ne facit dolòres 13 bn\n2 de p accides obtùdeò calorè inatù cù ſupſultu. vnde oblituata\ncerpulina 2 digeſtura ſiet aggregatio ſupſulitùri 2 erùt cà colicè\nmala at 2 cù mä cuinucuſs generis pòt eè cà colicè hz h3 pluri\nmù ſit mä frigida 2 ppele phlatica: bec.n. ad ipſa aliqii druiaf 2\na capite 2 a hò 2 ab alijs mérbis: h3 plurimù cù ipſa in ipſis 2\ngerif pp frigidatè ſue còplexionis 2 digeſtive ſue oblitatè. hùo\nres at aliy nò 2 gerunk in itestinis hz ad ipſa driven. 2 colica ali\nqui è parotixmal 23 aggregationè mæc iederunk tèpoire ſuffi\nćiètis ad cauſandù dolòre: ſue illa mä cògerank ſue alüide 2dr\nuef. 2 h3 le male còplexes poffint facere colicè absolute fine\noppilatio: h3 plurimù 2 püjigit oppilatio: cæb colicè principali\ncolicè e oppilatio 2 q e cò dolòris ſolu de p accides. 2 mediæ còple-\nrióe mala 2 solutiòe 2tinui quarù vraq2 e cà dolòris p ſe quoni\n2 amb e p ſe opponunk naturis duab? 2. l bone còplexionis 2 vni\ntati ſue tinuitati p quas taſq2 p instruittù aie ſentitùbena at cò\npoffit noè p e ſe inſtrumétù aie de ſentiùdu eo q còpoſitio pò\nle debef organici noè at simplicib? gb2 p le 2sdef ſenſatio tactus. 1\nnervis ſed còplexio p le píno 2sdef simplicib? vnitas at vtrisq2\n2 sèal. 2p 2ssequés vraq2 e p e 1r 1r 1r 1r 1r 1r 1r 1r 1r 1

Derugini et eximium ventositatis inuoluntarie.

Quinto ppter pomnAREnoticopervitutes debilitatiu: aut ppter alias caufas senfium iestinuonobrúdétas. Sexto ppter paucata tem effusionis cholere stimulatis expulsiu. Iste ní pter pámam sunt caufe erficationis fecum qúunt sunt caufe longe moie ipsi? in intestinis. Septimo ppter epar et mefericaus humiditàtis ipsi? fecis attrahètis. Octano ppter multum sudotè: Humiditàtes enim trabunt ad circuferitá. Nono ppter exercitia forţia feces erficcianta iſenfibiliter resoluèdo. Decimo ppter raritatem cor- poris a componeń calida. Latis enim caſeit ab aere caſeleſacire et facile resoluít et piter ſer erſicatur: et raritas multa sola pofit eè cà erſicationis fecum qua raritate. Aut. appellat fistulofas ceo qúi cípa ſit pòli ſicut foramina mule logtuer ení metha- phorice. Decimopmo ppter longa mora in balneo aqueo aut aereo trabète humiditàtes ad circuferitá et ſile ſit in aere effi- tio calido: et nò eſtite corporis raritate. Decimofeſúdo ab arte vt in vitarijs fabris coqs et ſilibus. Decimotertio a multitudine cholere effuse ad intestina inueniète fecem durá et pancam et er- ſiccationi paratá. Hoc aŭt è rarisſime: ná cholera stimuládo ex pellit in intestinis penta. Decimoquarto ab inanitóſe vt in ieſu natibus et euàtis et ſualeſcetibus. Decimoqnta a deſſu matri cis cù coprimit intestina ab aut ipſi? replectione ſicut cù e pígnas cù erſiccat diu retinédo fecem. Cura qúod motáduς cí aliqúi retinet feces et vriná cum coprimit intestina inferiora et collu veſice: aliqúi phtibat reſetione fecum et vrine ſicut et coprimit intestina ſupio- ra et ſundú veſice. Decimofektio ab hemoróydibragadíjs vl- ceribus et apatibus ſiteris aut colli veſice vel matricia: ná pila qúijs ſer retinetur, retreta erſicatur. Tertio pincipaler ſono con tinui est cà colicetum qúp fer ſe facit doló: tum qú natura terretur en emifutione fecum p loca vylercarat: vnde retete ſunt cà colicæ.

Caule aŭt solute pstituitatis è humoacutus vel multuo vé- toſitas yermes lapie in intestinis gnátus. Iste caufe extrinſece et religia. Quarto pincipaler apata cauſant colicam. ſunt.n.p. ſe cà dolóris tam p malà complonem qú solonem pünui cauſant ſt colicam de p acciden oppilando qú ſint ſacta p vià ſol fluxus ſunt fm pín fecum qú vo piam vaulantem gèſtionem fm pín frigida. Colica aŭt p còitatem è a multi mérzis. Primo a ſto aggregàte interdu pła'a ut meſtam aut aliu humoèz qú aliquan do vétoſaf. Interdu aggregáte ventoſatèr et cibi vt ſupiza et cà pitulo de inflatione ſtoi qú ní nà ſoneret dolóem in ſto ppter am plitudiné eius. Et qú deſcedit ad inferiora. qú tos òft ira meq bia caſila nec èt in gracilib? faciet dolóre qú ſunt calidiora: meq retineſt in eis nò enim húnt feces ſiccas oppilátes iſ deſcedéſ ad intestina groſſa intefum faciet dolóre: qú ſunt frigidiora remota a méris calidis ſ facile oppilàtia pntit fecum et mítas reuſolutiones. Et ſunt ſpila nò rara ſicut gracilia a qibus vétoſi- tas ſ facile resoluít pòt. ſiir p còitatem ab epate generáte ventoſi- tas ſ expelleté ad intestina vt ſupiza et in timpano iuxta apothíl- mum. qú quarте particule. Quibuscúq toſiones qú ſi pter epar expellit humores qúis ad intestina qú ſunt cà colicæ: imo itestina recipiunt ſupfluitates a toto corporo mediante epate. Iste p còitata tem a ſplene cú melia effuſa ad intestina ventoſaf. Aut et vento sitas a ſplene còicatur intestinis aut ſplen tunefact? coartat inte ſtina. Item p còitatem a pualibus vt cí ab ylceribus pectoris: p pulmonis ſantes mittif ad intestina p venam chillo mediante epate aut cerebro ſicut in catarris. Item p còitatem a renibus ſi cut cú apostemant: et coartant intestina et pprie ren finuliqer qú còtagitur a colon, ſi cum patiunſ lapidé còicatur nocumétu inte- ſtinis retinent ſupfluitates et ſit colica. pperea difficile è vistin- guere doló: colicum a renali cí ambo còicent in retetione feci. Be díua tamè inter eas statim ageſt. Item ſit colica p còitatem a matrice et veſica cú apostemant. Iſte ſit colica p còitatem a toto ſicut in ſebribus qú còtingit ferrarè de anno. Aßccceſſus. ſere oés qú infirmabant ſeurrebát colicam aut flurú vétris quod nò erat níſi qú humozes maligni multi groſſi et fm pín aduſtii pelle bátur de venis ad itestina. Et ní groſſo erat et vêter multum ſi píticus faciebat colicam. ſi vo magis ſubtilés et multi et vêter na- tura fluribilis faciebant flurum vétris multotiens diffentierá ſi tut mbi edom anno qú sigi: imo dicit Auic. qú quádoqus accidit colica et leos iſ frequentius leos fm ſemitam accidétie egriu

num pellitetalium et træſut de regione in regione et de hoie ad hoien ex quo  cloudsit has egritudines eí qúis còtaglasas et pendere ab influrib? ſupceſleſtibus taliter disponétibus. et mul ta extranea Aui. ſubdit ibi que pefqui effet inutile. Et qúis acci- dant colica habébitibus tetanu: quare deficiunt ab expellédo humo res et feces ab intestinis ſupioribus ſicut deficiut a retinédo qú est in inferiorib. Et qúis deficiut ab expellédo tam a ſupiorib? eí ab inferiorib? in ſunna colica cí ſi fiat a tot cauſio frequen- tissi ní tingit a phátate vétoſitate et duritie fecum. Caule aŭt pmitiune colice ſunt vinú plurime comſitionis et pprie multu. ute- olora et pprie curucbita. Abelum quosqú eí augurie et fruct? œa recentes bñtes humiditàtes ſupſluam ventoſabilem: ſicut poma vua i filia. Item fructus ſiptici et pontici ſicut pira jarur cydo- uque ſoſa nepſila castanee. Ite leguminæ et pprie recenta. Ite mi lium et risú et ventrè stringéna et pprie cum poſt hómi bibil aſ. Item còtus et retetio ventoſatis vóletis egrediite adueſt fri goris ní ſo intestinis ſicut ſi hó pter ſpütudinem expositus ſue vit véto et aeri frigido: aut ſteriter in aſ qrigida: aut ſederit ſup la pide frígido: et apud Auic. ex eis qú parant intestina iferiora ad colicam è comſelto ouor: et apud uorò: item piro: et cydonio: item ſauch milí et risi et ſiliumitez retentio eſectionis volentis egredi: ite aer pellitiles et vétus septetrionalis et ſumptio veneni colicis ſup ventré puccioſus ſundés at ſeindés. Ibi notanda ſunt aliqua pŕmum qú fm pín ex materia colice ſiu ſit humor ſi tie feces aut alta mă impleſ pmo monoculum deinde puenit ad alia ſentencum: et ppter hoc necessary ſun fm pín pus dolere monoco- lum iſ alia: nò enim ppter amplitudiné ſuſ quelibet repletio fa- cit dolóre in ipo níſi modú excedat aut ſit intéſe malite aut acu mo neculom cum ſemp ſugeret măm alijs. Tertúz et qúis mă colica venit deſuper: et qundo fit clisterè. ſ. carminatiu: aut apponitur aliquo enapozatiu: ampliſtim materia et dilataſt et ſic doló: dupli- catur et pperea in his casib? clisteria ex oleo et ſilibus leniétibus ſunt puentientiora neq: carminatía puentunt níſi materia panchi- clica. Quartu: ſebris è iuvenitia in cibus dolozibus colice cu: cà eſt ventoſitas groſſa aut pła'a aut malita complónis frigide è est ſer rebus velociter ſanatibus vétoſam. Quintum colica m'l potenti pmutatur ad paraleſim et ſanat ſi eam materia enim vila tata peti: nucham aut aliquos nervos aligbus méris particu- laribus deſerniétes et ſi aliguo pmutatur ad iuncturas: que pmutations aliqúis accident ppter medicos inſteper opeſt qú vt ſedét dolóre faciunt balnea ſue ſemicupia nódum mă mimo: rumata et adhibet alias medicinas: coliquates eét enim minus ma ſum vt ſupſaferent: pŕmum vidit in fratre diu: epi veleronensium qú poſt paraleſim vlem mortuus è ſequenti die. Scòm in potestà te leniati qú longo tpe cum arteria labozaut: hec ení illico ſecuta ſunt palnei admiſtrationem. Sextum et multoties pmutat phlatica et ſangminea ad dolóre doſi: qú materie ſubtiliate p cali ditatem doló: ſam. Et p medicinas illiace que còiter ſubtilianqú facile ſuſt at doſum cuí dolóri optime còſert phlòmia. eſt ení còis evacuatio et eo marime qú ibi èt vena lilis que ſuggerens materias doſo inanitur p phlòmam. Septimum ſimiliter per mutatur ad meliam et ſepilepsiam que ſunt valde male. Et qúis ad hydropetim corzumpèdo complonem epatis. Octau: et qú colica inuenit dolores articulò: nò apparent tribus de cauſis: qúi doló: forto: ſ.colice ipedit debilóre ſue denigrat: et qú materie puentunk ad latus dolóis forto: ſ.ad intestina. et qúi doló: abluítioria et vigilié resoluít ſupfluitates. Ponum et qúi plongat: retetio fecis et inflatur venter ppter forſte ſ extensioné fecum reten tarú یرſtitet: et quofódà vidi in qibus itestina rumpunk: et ſer egre diens replet pcauitate vétris et ſunt ſicut hydropic: et ſetét odo ré ſtercor: et quofódà vidi qú poſt retentioné fecum. ſad ſertú vié poſtea incurrunt flurú vétris: et cú lienteria moriunt in trib die- bus. qú ppter fortem ſ extensionem et malà complonem impſiam virtus digestiva et retentina intellinop: ablate ſunt. Decimin: et multoties colica ſucceedit ad flurú vétris cí quo eſuate ſunt măe ſubtilés et remàserú groſſe ſactive colice. Decimiprimú: et mul toties cura colice removet ſingulit: qú mă graditur ad itestina. Iam ponèda ſut ſigna colice: et pmo còta. Signa eí iuítú colice

Derigutu et exitu vêtositatis inuoluntarie.

127

sunt quar paru de fece egreditur et mutat paroximus. i. cœsuetudo
ergerendi non eni egerit horis fibi cœsuetis minuitur appetitus
immo quodiqbz auferitur propter magnæ cœpitates stomachi cum
intestinis precipue abborret dulcia et ynctuosa: hec eni simi fimi
lia phatii, led magis appetit falsa acuta et acetoſa cœr varianti eni
materie phælatice que indiget caleſatione insufficium ſubliatione
stomachus eniz præternaturaler dispoſit appetit cœtraria ſicut
naturaliter dispoſitus appetit ſimilia: 2° tegni appetit tamæ aquaſ
frigidæ propter ſint magnæ et cœſuptione humidi rodi in ore
stomachi que cœſuptio ſit a vaporem? fecur retrocalida et ſicis
et ſit ſint propter alias cauſas ſtati diceræas oblitatur diſo
propter magnæ cœpaffionem ſtoci et propter vapores corzuptos
petentes stomachu ſentit dolorem in doſo propter yvicinitatem
intestina eniz alligatur doſo et dolore in cruribus pp. nocumetu
coéticum nervi ad erura ſcêdentibus: 3. propter dolore re
uocatur calor ad yvicera. Signa auté augmenti collice ſunt forſiti
cano dolores et vêter stringitur ita vt no posſit egredi ventositas
immo interdù non posſut eructuare: et aliqni ſit forſis puncio
et dolo perſoſationi et actualis maxime qnî vêtositas cotinetur in
ter tunicas intellinoſu 3. quâdo materie cotuendur in concavo
intestinoſu est dolor cœter extenſiunus et gratuatio: et ſit forſis
nùs et ſi ſatiauriculiet biparum plurium qnù quod bibitur non pe
neatrat ad epar propter opulationes in oſicijus meſaraicarum
que ſequitur ventre: 1. ad intetina terminatur que ſunt plena 2.
tic oſticia ipfaru oppilatú. 3. ſi ſit ſi propter Dolore et vigiliæ
et propter vapores fecu caleſacientes et efficacés humidu rovi
dum onu stomachi. Item multiplicatur in aliquibus ipſo: ſu tre
mou abſoſc. 4. ſanimaſtike, ſit eni a vaporem malignis petenti
bus cerebru 3. ſoprimetibus ipſus 3. nervos: et dolor etiis forſis
cœitate absoluta cœicat omnibus mebris. 5. ſi he aliquo ingenio
aliquid cœpitur per anu illud est ſchibale. 1. ſtercora ſicæ rotus
da dura ſicut ſtercora onuï vel capitaru magna et parua quarum
causa in anatombia intestinoſu dicta ſuit. Aliquando egreditur
renat natas in a propter vêtositate incluſen sublueſatæ. 3. Item
ſit frequens vomitus phætationis et cholericus im plurimù phaſ
ticus binde cholericus binde euomút cholerá poraleſe ſue praf
ſanim: defining choleru eruginem et tancè meliæ aduſtatur ad
runtur eniz humores dolore vigilijs fame medicinarum calida
rum exhibitione et ſit vomitus ſrequés per cot Patent ſtoci ad inte
ſtina et pohibitione exitus per partem inſerore et multitudines
materieru corzuptarù. 4. qnîqz via cholere ad intetina im pluri
mum cœringitur quare expellitur ad ſuperioza. 3. Item vrina est
tincta propter cœversione maiòris partis cholere ad renes cum
non inuenit viaz ad intetina que ſunt oppilata et ſic oppilata est
omnitemas porzi fellei terminata ad intetina? 2. utiſt propter do
lorem 3. qnî renes cœcat in dolore: 2. propter istud qnîqz retineſt
vrina: cœprimitur eniz via trâſitus vrine. Et qnîqz est vrina in pîn
cipio sicut aqua ciceris aut aqua caſei dicta lactea: propter mate
riias cù vrina miſtis licet ſit etià istud in fine nifi vie trâſitus vri
ne oppilatur fit eniz lactea ex pernitione phaſtis cù aquositate
Sed in ea que est ſut aqua ciceris perſimicur humores diuer
ſi. Item aliqni affociatur tremor: cordis maximus ut pectus
indigeat retettione cum manu propter cœpaffioné cordis in ſoſtil
fimo dolore et vapores malignos ad ipſum eleuatos: 2. tandem
peruenit ad ſincopiz est eniz tremor via in ſynchopin et peruenit
ad ſudore frigidus et morte. ſunt enis fetor et dolor de maxime
proſternetibug virtutem. Signa colice salubritis ſunt qnî egredi-
tur aliqni ſex et vêtositas. Icsm est mutatio dolores de loco ad lò
cum. Tertii qnî: aliqni dolo: interpolatur aut ſaltè remittitur et in
uenit per clifteria et alia remedia quietet: 2. per eritù ventositatis, et
eſegtionis cœtraria aŭt ſignificant cœlicam prauam et aliqni mo
talem ſicut dolo: forſtillimus qui nò minuitur neqbs permutatur
et in qua nullo velle aliquid egreditur. 3. in quo vomitus co.
ſequitur vomitum ſignificatur eniz forſis oppilatio intestinoſu
2. materia regurgitare ad stomachu: 2. quod peruenict ad vomi
tum fecu 2. cadit virtus cu nibil retireat quò posſit nutriu. 3. Item
ſudo: frigidus et frigus extrematuſ propter vebementiam do
loris ventris et declinationes ſanguinio et ſpùs ad ipſum. 3. Item
quando peruenit ad ſingultu quorù vnus ſequitur alij propter

magnus nocumentu cœcatum ori stomachi. Item qnîqz peruen-
nit ad turbatione ſonis 2. Spafinu ſignificatur eniz materias cœu
cant cerebro et neruie aut ſaltem e cœicatio absoluta propter do
loris vebementis. Et er signis extraneis est e cù apparet in coli
co vêtigilis et bothor nigrus ſicut faba et viceratur et remanet vſo
ad diem ſeom aut paru plus qnî moritur: ſignificatur eniz mate
ria melancholicæ aduſa: 1. est bothor nigrus et viceratur cuius
materie natura tentat expulsionè e nò pòt expellere nifi modicæ
rem qua propter cu maligna ſit necessariù est natura suo ſubet
bere precipine in colica que e egritio acuta: 2. ſubit qv. huic
homini aduenit ſubet in principio materia aut ſaltè mits vapo
ribus cerebrum opprimetibus. vtilimus est qv. bonitas anhelit
est: bona ſignificatio ad euadêdibus ſicut ecotra malitia anhelius
e efficac. ſignu ad morendù. Dria inter dolore: colicu 3. renalè
ex lapide qnî dolor: colicus et renalis maxime ex lapide multum ki
milantur propter propinquitate colon renibus et proprie reni ſi
nifiro et colligantia eorù adinuicè. Ideo signa distinctiva iuer
hos dolores ſunt ponéda que penes Auï. sumitur et ſex. 3. pï-
mum est ex parte dolores quatuor modis. 4. ſtititate loco ſtêpo
et motu. Quatitate quia renalis paruus ſoccupat Spatiu colicus
auté magnum loco: 1. colis: incipit a dextra im plurimus et tra
ſit ad ſinfrum: ſupereclat stòm. 5. qnùs etiam incipit a ſinfra
2. vertitur versus mirach et pecten ille enis est locus intestinoſu
grossior 3. et qnî magnificatur et extéditur dilatatur óxtra et ſinfris
et in ſuma est dechiuon: ad anterioa 3. ad posterioria. Sed rena
liis incipit a ſuperioribus posterius ybi ſunt renes 2. deſcendit
paulati per poros vrtides vſqz ad yvicæ 2. est dechiuon: ad poſte
rioza ybi ſunt renes 2. a ſtêpo vero yre: 1. renalis est forſis qnî
machus est vacuus 2. cibo et colicus alleviatur. Sz ecotra renal
alleuic cu ſumit cib? et colicus fortificat buinsmoi at cá e: 2. ſt
vacuo renes dolore ilamato nò refrigerant nec remoliunt ſi ſü
pto cibo aligbus partib? vaposis aut sublibib: aquos is cito pe
netratibus humectant 2. remoliunt 2. ſic dolo: ſedat. Ecotra yo
ſumpto cibo colon a ſtò pleno et granate cœprimit et dolot. 3. ſp-
pe deſeſum cbi auſeg repleto in colonité colicus fit ſubito: ſuic i
vo e velociter fit oppilatic: imo meli? ſicut facta oppilatibe a véto
ſitate reteta ſicutéſiò 2. realis nò fit ſita ſubito et lapis nò ſubito
generat: 3. aliqni itendaf ſubito cu lapis icepit moueri. Quarto
principal: ſumit dîa ex motu dolores: 1. colicus mouef ad plu
res ptes vètus et magnú occupat ſpaciu: 3. renalis ſat fixus et
ſi mouef: mouef deſeſedé do ſolú im icesſum poro: vritidu: 2. ſic
ſunt quatuor bîſe ad dolo: 3. ſumppte. Scöa dîa principalis ex e
parte vicinatú: 1. in lapide dolet doſtum totus 2. et multiplicat tre
mo: 2. in potëtia flexionis corpi: 2. erectionis 2. in colico non.
Tertia dîa principalis ex e pte iuutatú et nocentius 2. in colica exi
tus fecum 2. vêtositati p clifteria et alia nò ſolui allucent: imo
ſecte curat: 3. in dolore lapidis: 3. alleuiet ni parum: 2. ſaltè nò cu
ra fa: 2. filosa ex ſe pcedés in renali: 2. nò e in ea vrina ſbiti: nifi du
vltima oppilato. 3. renali pcedit gravitas renu 2. ſüpt cibor
vifeſco: por quò chimi ſi ma lapidis. Dia at inter dolore: colicu 2.
matricale ſumit ex: v. 3. Prinum 2. qnî dolor matrici: ecotra iguinu
pecutini achis 2. cofis 2. alcatin 2. ilijus e nò ascèdit ſupra dîa neq
ſuperequitat stòm: fed ecotra 3. colica cœicet ilijus 2. pectin ti nò
cœkat inguibus 2. cofis 2. frequenter stomachu ſuperequitat.

Derugitu et exitu ventositatis inuoluntarie.

Scorn qt. in doloe matricis I3 fit venter factu lenis 2 edu-
cu supfluitates intestinop 2i dolor 2 no fedatur: sed in colica sic.

Tertium qt. in doloe matricis pessit retetu mentio menstruo et butidatu? suctarut p vuluam euacuarit: sed in colica pessit fecis et vétositatis retetu. Quartu qt. dolor: matricis iuau c: edu-
ctione humiditati 2 vétositatis et matrice colicus cum eductu ne fecum et supfluitatum intestinop. Quintu qt: aliquado ba-
bens doloe matricis prefatur vaporibus aſeendentib 2 ad cor-
2 diſafragma no 2 aſt sic in colica. 2 Signa vultincta inter ſpes colice colica phlatica ſignificat p antecedonem carum genera-
tiuar phlatis er facietate naſculatia 2 et ſpibus cibor generā
phila. Ilem et patem. I. ſenectatu. I. ſebu pueritie et regione frigidā et humida. 2 tempus anni. I. byemē et reliqua. I. ſeru artē 2 ſimilla. Scorn ſignu eſt exitus phlatis: ante colicam 2 iuap colica cu: fit clitere. Tertiu eſt frigiditas intestinop 2 gravitaſ
ſenſata ppter frigiditati 2 gravitate phlatis. Quartu e vehe-
mēta retentionis ita vt no egreditur aligd de fece aut humore 2 vétositate: 2 ſiq egredi illud e: res inflata ſicut ſtercus vac-
cum natans quale egredit in ventoſa ppter pha quod vento
ſatur: 2 i ſi comparet ad vétosam dolor e remittit 2i5 dolor vétu
ſus: 2i5 e longius durationis 2 difficulti ſit illud pha educare ppter ſui groſſiti 2 vétositate: 2i5 non tanta faciat extenſione ſi cut vétositas 2 p ſequens no 2 ita intemum doloz nec decipiaſ
aliige ppter ſit inſlagationem 2 rubedinem aque 2 exiutem g-
egritudo ſitcalida he nāgъ ſunt oibus colicis cōia.

Pronosticum
Signa

colica phlegmatica 4m plurimum curatum.

ventoſe ſunt antecessio carum vétositatis sicut e

multuſi potus aque frigide. Ilem potus vini comiſi 2 olera inſlatua. I. in gb? 2 humiditas ſupflua et fructus humidi inſlatiui. Scorn q: civus non ſuit digestus. Tertiu rugi tus. Quartu retento fecum in ſteſtinibus phribentium erut ventoſi item erutio 2 volutatio vebemēs. I. in eſtud o ppter magni tudiné dolores quasi intestinu terebello pfoetur 2 quasi in erte inſino occulte acus 2 hec accidenti 15 aliquando ſint in phlati: ca cum retinet vétositas aut generet ipam ſunt ni fortatio in vétu toſa. Et cu: hoc in vétuſa no 2 est graudefo ſenſata in phlatica, ites in ventoſa qn5 pcedent rugitibus plurimi 2 vétositatis 2 quado 2 venter no rugit 2 forſtasse no rugit niſi cu: ſit enapozatio 2 c61 p[.]ſeſtio. Et qn55 figitur dolor 2 no pmutatur. Et qn55 cognoſc iliaſtatio cum manu 2 4m plurimú lunat cop[.]ſſione: 2 enapozat io qn5 iuat qn5 non. Juuat enim cu: eſt pauca 2 ſubtilis ita vt ſubtiliata poſſit resſolu. Lum aſt e multa 2 groſſa 2 in aliquo loco p[.]cua ſtua enapozatione necet. Et ſimiliter cu: eins materia e: sicca melacholica, item ſignificat ipaz inſlatio fecis vaccine que plena ventositate natat ſuper aqua. Et qn55 eſt cu: ea venter le- niis fluens 2 egrediuntur humoeres 2 no iuatur ppter retentione vétositatis groſſe inter tunicas. Et er ſignis p[.]p[.]r55 ſignificanti bus ipam p[.]tineri inter duas tunicas intestini eſt dolor forſi p[.]fozatuie in eodem loco ſemp p[.]manes: 2 illa in qua e ſt pm[.]tatio dolores e inculomio: ſed in qua e inſatio ſicut in tampani- te eſt mala ſignificat en: co[.]ruptione: digonis sti] 2 e patis.

Pronosticum
Signa

colica ventoſa 4m plm curat et, 4i ſplangac tranſit in tampanitem.

colice e ſece ſunt antecessio retentionis fecis an-
te colicam cu: tensione 2 gravitate vehemente et
ſentatur quasi intestinum rumpatur. 2 quandoq[.]s ſit tenaſmon p-
pter fecem ſtimulatem intestinum rectum 2 gravattem ipſum et
pp[.]ze extremitatem eius: 2 tamen non egreditur aliquod p[.]pter
 fecis groſſitiam aut duritiam. Et quadoq[.]s egreditur res viſcolæ
2 groſſa. I. parum phlatis aut parum fecis dure phlegmate iuo-
lute aut g[.]bustam mucilaginibus quarum magna e copia in int
testinis groſſis. Herum illa que eſt e ſece exſiccat a cholera ſi-
gnificat tinctura fecis moridatico adjuſtio 2 inflamatio ſiccitas
lingue 2 multitudine eius quod egreditur de cholera et aduentus
quietis cu: ſluru cholere 2 nocetur a fame 2 iuatur a frigidis te
peratis. Sed feculétam facta a raritate corporis ſignificat p[.]ceſ-
io paruitatis fecis dure extenuato corporio: ite velotatas 2 fa-
cilitas ledendi a calore 2 frigore extrusco: item p[.]ancitas p[.]flor[]

Sed feculétam factam a caliditate 2 ſiccatate ventris ſignificat
inuentio inſlámationis 2 ſicctas mirach et tenebroſitas eius 2
ſicctas eſſationis cu: nigredine. Sed feculétam factam a refolu-
tione aeris balneo exercito ſudore 2 reliquis ſimilibus ſignifi-
cat p[.]miſſo paruitatis fecis 2 antecessio carum p[.]dictarum. Sz
ſigna facte er retentione cholere ita vt no træſat ad inteslina ſut
ſigna icterite ſupra ſcripte in capitulo p[.]przo. 2 albedo fecis cum
difficultate exitus eius 2 forte aderit ieteritia. Signa yo colice
feculente a cauſie p[.]miſtius fact a comelitione reru p[.]ſicar5 aut
erſiccantium aut qt: homo p[.]pter occupationem tarduerit ege-
ſtionem aut qt: ſer ſit erſiccat apter ieuinium ſunt ip[.]emet cauſe
p[.]miſtive. 2 confecuto duritius fecis poſt ip[.]as: 2 idem ſit iuclidi
in oibus cauſie p[.]miſtius. Signa autem ſuperflue caliditatis
epatio p[.]pter numi: attractionem feces erſiccantis: 2 ſimiliter
frigiditati eius ſunt manifesta er his que ſuperius dicta ſunt in
p[.]passionibus e[.]patis. Pronosticu colica e ſece Sz plm curat.

Signa

aposteme ſe ſunt ſi languineu e ſt tumo: durities
tenſua dolor 2 tinuus extenſuus 2 gravatius
ſicus in loco vno cum pulſatione 2 inflatione ſebris acuta ſitis
vehemens rubedo in colore retentio virine apostemate compri-
mente vias prine: 2 e ſt ſigna vore magnitudinem apostematis
Iſtem kedi cu: flutu cum exiene puenet ad locum apostemofuz.
2 qn55 e ſt eſt dolor cum lenitate ventris 2 quandoq[.]s perducit
ad frigus extremitatum colae vehemensi in ventre. 2 qn5 bet
bet locus ventrie exterius: 2 ſignificat magnitudine apoktema
tis: aut qt: forte apoktema p[.]mutatur exterius. Si yo apoktema
fuerit cholericis erunt tenio pulſatio 2 gravitaſ minus: 2 ſebris
2 inflamatio 2 moridatico vehemensius.

Signa

apostematis phlatici 2 eſt paru: ſunt vt ſit dolor
continuo in loco vno: 2 p[.]prze cum deſcendit ali
quid per partem apoktematá: 2 iuuenitur cum manu inſlatio cu
lenitate: 2 habito doſt egris e ſit habito mollium phlaticorum: 2 et
forte iam p[.]miſſum e: regimé phlatis multificati: ſicut lacti-
ſeium oleru 2 fructu: frigidez 2 humidop 2 carniu: groſſa
rum. Eſt eſt perma e: frigidus ſubtili 2 e ſt ſignum conveniés
ad hoc e: egestio e: phlatica. A melia non puenet niſi tariflisme
2 poſſet fieri p[.]mutando ex apate languineu 2 etiam incipieſo. 2
ſigna e: p[.]dictis in hoc capitulo 2 in capitulo de apoktemate ſto
machi patere poſſunt.

Pronosticum
Signa

Colica ſequens apoktema in erte
ſtinis groſſis 4m plm curat. Sz
in gracilibus ſi fuerit notabile 4m plurimú mortalis.

Pronosticum
Signa

facte e toſione itestini 2 e apertione didimt 2
ruptura ei 2 aut ſiphae ſit. Eſt e toſione eue
tus eius ſubito poſt motum laborioſum aut saltu vehementem
aut caſum aut p[.]cuffionem aut calcatione aut luctationem au: t
toleratiam ponderat: au: q[.]p[.]cuit vétositatis vehemens hec oia
cótorquent intestinum rumpendo ligamēta. Iſtem 4m plurimú
doloz e ſtimilis a p[.]cipio v[.]ſoz in ſinem no addens neq[.]s minu
ens (Si yo ſit ex dilatatione p[.]dibimú apparent tomo-
tosſei repleti ex intestino quod descendit ad bursam. Si vero ſi
phac in aliqua parte ruptum fuerit apparet ibi tomer: vi] igref
em e intestinu: 2 in oibus his caſib 2 fit, retentio fecis 4m plm.

Pronosticum
Signa

colica ſequens cótorſionem inte
ſtini nunq[.]s ſanaf niſi deus volue
rit: 2 niſi a caſu ſtestinu 2 ad oppoſitā viam revolutu: reddeat ad
ſutu: nälem. Colica aſt ſequēs deſeſuz ſtestini in burſam testicu
loz aut in ruptura ſiphae curat 4m plm. A[.]p[.]m plm reduci ſt
ad itra ventre 2 ad ſitu: nälem 15 no apud inceptos: 2 ite ſunt
ſpecies famoſe colice 4m plurimum venientes. Sed signa re
liquarum ſpecterum colice rariu: euenientu: breuitur abſoluā.
Signa ergo facte a frigiditate intestinop: ſut paruitas ſitu ſen
ſibilitas frigoris in intestinis levitas dolores fine gravitate ites
inſlatio eſſationis 2 q[.]n[.]eſt ſperma cu: e frigidis. Juuſa a calidum
nocetur a frigidis. Eſt signa facte ex caliditate fine materia ſut i
gna prtraria. Et signa facte ex ſiccatate ſunt egestio valde ſicca cor
poſis erſiccatio 2 cutis vétris ſubtiliatio 2 asperitas. 2 ſigna fa-
ce e ſp[.]entia cholere in oibus ſunt regimé p[.]cedes: multipli-
catiu: cholere: etas tépus regio 2 forma moridatico vehemens

De rugitu et exitu vêroſitatis inuoluntarie.

123

Et inflimatio. Æt neceri a clusteribus acutis. Item neceri ab his
q[ui] educut choleraq in ipa actuali eductione dolor augetur: Iz
eactu cholere, postea iuuet q[ui] c[ae] doloris remouet niſi cholera
fuerat imbibita. et q[ui]q[ui] affaciatur ei febris et i[n] est cholitis intenſa
neq[us] c[ui] ea magnitudine accitum q[ui] reperiu[n] in colica apoſte-
mosa. Et q[ui]q[ui] affaciatur dolor in pectine quasi punctura cultu.
tel abq[ui]q[ui] vêroſitate. Sed signa facte ex melanei ſut eructatu aeris
nigroſe eſectionis inflatio ventris c[ui] paruitate doloris et reliqu[is]
signa c[oe]a arteſtana melie. Sz signa debilitatis expulſive ſunt vt
aut antecedit lenitas vêtris et ne c[ef]ſitas ſurgide frequenter ad
aſſelam: Sed egerebat parum p[er] vice. Item antecessio c[arum] de
biliatutiam virtut[em] ex calore frigoze et reliquis aut p[al]ſumptio ali
quiis rei debilitantium virtut[em] venenose aut n[ui]t venenose. Et m[l]
totiens accidit vt yenter ſit ſlenis aut t[em]peratus: ſit q[ui]q[ui] p[ter]
tistulá inſteri aut ragadias aut hemorhoydes aut alia ſimilia
n[oc]umecu[m] p[ter]pter que natura terret in emit[ui]do feces. et q[ui]q[ui] aci
cidit p[ter]pter obſutione ſenſus. et q[ui] p[ter]ter debilitate muſculep vêr
tris diſcarrat ergo medicus et cauſaz inueniat. Sed signa colice
ſquêſtus debilitate ſenſus ſunt vt patiés ſumet ea que faciut fec[em]
modificat: et n[ui]t percapiat in aſſatione: nec auté ſunt ſicut cepe
por[ui] cauſes ſalit: et cetera acuta. Æt q[ui] n[ui]t ſenientur n[oc]umecu[m]
suppoſitorio[rum] acutorum: et vêter inſatur in eis que retinétur et n[ui]
doleat dolore notabilis. Sed signa facte ex vermín: ſit signa vêr
mium de quibus infra a[nt] antecessio exutus eor[ui]. Signa at colic
a ſolutio c[oe]nui[n] in intestinis ſunt exutus ſanguinis aut ſani
ei aut ſoſte p[re]ceſſit ſeruam quod rúp[is] ſit. Et si vo cauſa c[ui]s
euerit lapis in intestinis erit ibi gravendo et p[u]ctio et quod alia
p[re]cederem t[em]pore genit: ſit et eductus. Sed signa colice per c[oe]ta,
tem a ſto cerebro ſp[iritualib]que apate ſplene renib[us] vêſica matrice
mirach et toto ſunt q[ui] p[re]ceſſerut n[oc]umecu[m] couſus mébors[ui] aut
tonus c[ui] quor[ui] augmèto auſeg colica diminutione minu[n]t et q[
]bus recedetibus colica recedit. Sed signa colice c[ot]agioſe et p[e]
ſtilenialis eſt ipſe tráſitus de homine ad hominèz de regione ad
regionem et q[ui] maxime accidit his q[ui] cu[er]ſan[que] et n[ui]t freqüer est
mortalis et est Sz plurimú[m] colica ileos. Signa at cauſarú p[mi]t
uarú colice eſt ip[ar]um cauſarú p[re]ceſſio et ſub ſecutio colice ſm
plurimú[m] his cauſis p[re]cedetibus.

Pronosticum;
he species colice ſm plurimú[m] cu
ran[que] p[er] p[er]hétulá[ra]. Cui ventú[er] est
ad vomutú[m] fecu[m] in quacu[m]s p[er] moſtale ſm plurimum. Al.

J[ui]c dolore vêtris fuerit ipſi? ſtrictio et nau
ſea. Sz necalor nec affuerit ea ergo dàda
sunt que vêtré ſine vomèdi desideriet soluát
vt eſt electuarium de galia. Quod R.masticis gar-
33.melandipipis macropipis cinamomi nucis muſca
te galie oiu[us] an. 3.x. ſcamonee. 3.x. poſtea exprimant
cydonia acetosa et receſtia et ſuccuse o[or] c[ui] eſuſé c[it]
tatis melle miſcean[que] et coquant q[ui]q[ui] ad ſp[irit]itudinem
paulati et p[er]ſiſtac et eo medicam[que] quod t[ui] eſuſé qua
titatis ſit cuius species ſt cuius doſis ſit ab aur. ij. q[ui]q[ui]
ad. ij. t. 5.

Jo. Air.

Acum

dolore. Hic Raſſi incipit d[eter]minare 8
p[ass]ionib[us] intestinòrum: 2 in primo cap[lo]
determinat de dolou[bi]n'intestinòrum. 3n. 2 de ſluxibus:
capitulú[m] autè de vermibus poſt ponitur. Sed primú[m] capitulum
de dolore intestinòrum diuinditur in ſer. partes. In prima d[eter]mi-
nat 6 dolore intestinòrum a p[ha]ſte 2 cholera ſine ſit dol[os] colicibus
ſue iliacus. In ſeba ibi. Quod ſi c[ui] vêtris doloe d[eter]minat de
colica vêtoſa: in tertia ibi. Si at c[ui] doloe ſebris affuerit d[eter]minat
nat de colica a c[ae] calida inueta c[ui] ſebite in 4. 2. ibi. C[ui] at et d[olo]
doloe d[eter]minat de colica apoſtemoſa: in quita ibi. Aui at c[ui] hoc
doloe ponit régimè p[er]ſeratiu[n]us a colica vêtoſa: in ſexta ibi. Sed
ſi cui dol[os] iſte redit ad ponèdu[m] curá colica a c[ae] calida. Prima
druido in quatuor. In prima ponit curá dolores intestinòrum ſue

colici ſi euiaci c[ui] ſectuari solutio q[ui] e[c] c[ui] vêhemèti naueca:
in ſeba ibi. Quod ſi nauee vêhemètia c[ui] fuerit ponit curá b[ui]
doloris c[ui] p[ulilus] solutius q[ui] e[c] ſine vêhemèti naueca: in tertia
ibi. Si at p[affio] iliaca curat h[uc] dolor e[c] c[ui] suppoſitorio[rum] in quar
ta ibi. Et ſi c[ui] n[ot]t[uler]t: curat h[uc] dolor e[c] clusterib[us]: quid dicat
in p[ama] p[te] ſatis e[c] manifestus. Curat. n[ui] h[uc] dolor e[c] exité c[ui] nau
ſea c[ui] e[lectuario] de algalia ſto[di] ſoſtatiuot e[n] ſequat v[omit]e? Eſt
tamè t[ut]ius vt p[mi]ttan[que] aliá clusteria vt vêter ſit obedié: ne me
dicina solutia efficac[ia] vomitua recepta c[ord]ic[ie] b[ui] R.masti
cis garioſiſol[us]. 35.melanapipis. 1.nigri pipis macropipis. 1.ma
gni ſue l[ogi]pipis cinamomi nucis muſculebat galie. 1. aleſcangine
descriptio ſhe colie oiu[us] an. 3.x. ſcamonee. 3.x. succi cydonio[us]
acetoſo[rum] receſtui mell[que] 1. ff. bulliā primo succus et mel lento
igne paulati ad succi ſuſp[ut]ione et in fine puluio t[em] dict[us] ſecu mi
ſceat. Ault. n. Raſſ q[ui] mel remanés in fine poſtio[que] e[c] c[ui] ſucco bu
liu[us] ſit t[ate] quatitatio q[ui] e[c] p[uluio] ſecu miſcedus: quod t[ui] e[c] inuoluit
utſeatu. Ad plus. n[ui]n c[oe]t v[ui] ponun[ui] p[na] R. mell tr[us] q[ui]
uerio: Sz b[ui] n[ui] erit el[mi]n: ſi ſut v[na] maſſa ſoluta doſ e[c] e[a. 3. duab[us]
q[ui] ad. 3. n[ui] c[ui] dimidiare: et ſi b[ui] c[oe]putas doſis n[ui] e[magna erut
n. p[na] vnaquaq[us] doſi a. v. q[ui]q[ui] ad. viij. g. ſcamonee c[ui] non e[c] alud
solutiu[m] de q[ui] re admirat d[ui]c e[c] c[ui] it[em]to ſua fuerit p[ri]cipal[em] ſolueru
ph[ra] q[ui] b[us] ex p[ila]lis ſequitib[us] t[em] turbi. Raſſis credo c[ui] ſitu p[er]tib[us]
e[c] ſeſcutu: et q[ui] ſobuerit e[c] in b[ui] eſio salté. xviij. 3. turbit q[ui] b[us] ex du
bus p[imo] q[ui] doſ apud ſu[n]tudiné. A[bi] e[p]ua. ſebo q[ui] 2. al. de
ſeribés hoc e[m] in ſuo antidotario d[eter]inotio[que] 3. In fine q[ui] vt
ſolu[he] cholerá[que] p[ha] p[mi]ſeet turbit c[ui] ſcamonea c[ui] tu ſi placet vi
de descriptione e[c] aut op[3]5 diſe q[ui] it[em]to Raſſ fuerit ſolu[he] cholerá[que]
t[urbit]. Si at ſolu[he] ſolu[he] p[ha] ponit turbit: 2. ſolu[he] cholerá[que]
d[o] n[ui] e[c] b[ui] ſonu[m] recep[ite] ſequitib[us]? Apo. aut n[ui] b[ui] ſulo
vt in h[ae] recepta. A[bi] ſe[que] r[is] q[ui] c[ui] vult ſolu[n] ſolu[he] cholerá[que] ponit
ſolu[he] ſcamonea c[ui] vult ſolu[n] cholerá[que] p[ha] ponit ſcamonea[3]
2. turbit. Si at ſolu[he] ſolu[he] p[ha] ponit turbit: 2. ſolu[he] cholerá[que]
t[ui] cartami excorriatic[que] et ſi vult educé ſolu[n] m[el]kam loce uſto[po]
nit hebeború epithymú[m] et polpo[di]us vel ſi v[is] potes diſe q[ui]
in it[uo] eſio ponit p[ip] nígru[m] et p[ip] longu[m] vel p[ha] ſoluerá[que] l[igi]acido: p[is]
ip[am] diſsolu[do] et virtuté stimulado. A[ec] mireris de b[ui] n[ui] p[re]
fis in ſuo antidotario ſuſit p[ilulas] valétes in nanſeatua ſatie-
tate c[ui] in colica ſoluſe[m] in q[ui]b[us] t[ui] nibili ponit ſoluſutiu[m] p[is] 3
zuccarú[m] 3 ita fae[que]. A. in cap[lo] 8 colica 2 Raſſ in ſuo antidotario
ponés h[ac] met recepta[que] ſucco dol[ion]o[rum] n[ui]t ſiti ſcamon-
neá[que] dic vt libet. Et ſi it[ef] q[ui] doſ e[c] p[ua] 3 ſu[n]tudiné Raſſ. Ríde
q[ui] in colica ſolutiu[m] n[ui] debet e[c] multu ſotia ne ſonte puènate ad
vomut[em] fecu[m]. Et h[ec] r[is] ne[que] ſo[ſ]mis it[em]tioni Raſſ in diuſionib[us]
in cap[lo] 8 colica v[bi] in colica p[ueniète a] p[ha]ſte groſo dié q[ui] bo.
ra ponimi ſuccurrat c[ui] clusteri lenituo ſolutiu[m]. Et ſi ſuſſicit b[ui] e[c]
t[ui] n[ui] c[ui] ſon[om]tmediocri et ſi ſuſſicit b[ui] e[c] t[ui] n[ui] ſo[ſ]uto ſoluti
u: o[que] detur electuariu[m] de dactilis: et electariu[m] diacidiu[m] ſoluti-
um. Et certu[m] e[c] q[ui] n[ui] logar de alio diacidiu[m] ſolutio n[ui] q[ui]
b[ic]e d[es]cribitor[em] et in antidotario io. Almanfor.

Quod ſi nauee vêhemètia n[ui] fuerit nec eger me-
dicinas vomuerit pil[er] iliaca ſut d[ade]. Que. R. colo-
qntide ſerapini ambo[que] an. 3.x. ſcamonee. 3. iij. et tertia
inſomment p[ille] de q[ui] v[em]t: aur p[ód]us e[d]ad[ú]. veloci-
ter eni[ſ] paſſioné diſſoluunt yliaca. Jo. ar.

Hic Raſſ n[ui] eſiétè nauea magnæ dat pilulas p[pr]iæ coſtra
p[ass]ioné iliaca vt. R. coloqntide calide ſicce educetis p[ha] groſ
ſu[ſ] 2 p[er]ſeris colice p[ha]latic[es] et v[eto]ſe iu[n]aritú[m] v[lit]imú[m] et ſi[ir] by
dropilis ſerapini calid[us] et ſic.q[ui]s b[ib]itú[m] et clusteriát[us] c[of]ſert colice
p[ha]latic[es] et v[eto]ſe an. 3.x. ſcamonee. 3. iij. et ſon[om]t p[ilule] de q[ui]
p[ód]us aur. 1. et d[ad]ú. veloci[t]. n. p[ass]ioné diſſolu[nt] iliaca 2 ita
eſt medicina ſo[ſ]ris a q[ui] n[ui] e[c] incipitú[d]mo ſmi[nt]éna ſt clusteria
et n[ui] auderé ex p[ilul] h[is] dare. 3. j. 2. et ſvidi c[ui] b[ui] ſolu[no] 2 c[ha]p
p[uen]ité ad vomut[em] fecu[m] cui et ſtracit e[c] inteflinú[m] et vêter p[len]e[que]
e c[ib]ac eſi eſet hydropicus et fetés erat et moru[n]e 2 e[c] 3 de poſt b[ui]
lutiu[m]: 3 in g[nte] die a p[ri]cipio e[gr]u[n]dimíns. C[ui] t[ui] et patièces t[ha]
cam n[ui] moriand de intètio[d]e Aui. 2 et vt d[ictat] expiétia aſte ſeptimú[m]
dié. Ego ita[que] c[of]ulo vt incipias a clusterib[us]: et ſin[ui] ſuſſicát p[ue
nias ad ſolutia leuia h[ic] ſi p[ilule] aleſcangine et filia leuia. Quod
etiá c[os]ilu[m] habes a Raſſ in diuſionib[us] loco stati allegato. Al.

De rugitu et exita ventositatis inuoluntarie.

Si aŭt passio yliaca difficilis fuerit nec medicami
na vêtris solutioe eis tutulerint hoc suppone collyrii
Quod. R. salis panis. 3. r. colo quintide iterioris fca-
monee ambor ana. 3. ij. 7. 5. fiant ex eis colluria longa
et superponatur.

Jo.ar.

Curant banc passionem eis suppositijs. et solú in textu ponit pulueres solutiuos: 5. debet fíc ordinari. R. panis salis 3. r. est fal quo còster vitnimur et ponit in pane cologntide interiorú scamonee an. 3. ij. 3. s. mellis. 3. y. bulatimel et addanf pulueres fu. sapercripti et fiant suppositioria longa étvsq ad longitudine. vij. digitop. còliucto: est. n. infeutinú rectum longum fatis et lab. ita vt fit capar huinfmodi incipiens. Almanfort.

Et si non contulerint ex enemate leui chisterizetur.
Quod. R. ficus citrinas. v. furfur is. cùtum vna manu
capi pót maliaufisci. A. j. bee in panno ligata et ficle
folia. x. in duabus. 1b. aque coquanf donec ad vná red
deant deinde coletur et ponaf fup cam bairach pon-
dus vni? aur, olei sisamini. 3. j. et fiat clistere ex eo. Si
aŭt quis fortius et acutius facere voluerit pódus aur.
vnius de collirio quod prius diximus admisceat, Lli
stere vebementer soluens tuc vétenduz est cum
medicamina nò conferunt nec venter solufi. R. colo
quintide interioris. 3. x. centauree. 3. y. bothor marien
arthanite ambor ana. 3. ij. metaftri rute origani oium
ana. m. j. oia in tribus. 1b. aque donec ex tertias duas
redeant coquant et colentur. deinde dissoluitur in ea
alchytrã mellis ambor an. 3. iii. castorei ferapini op-
poponaci collirii quod pzedimus oium ana. 3. ij. mi
fcani oia et dum est tepidum fiat ex eo encena et fiq.
bale nò exierint iteretur clistere donec exire videtur.
bocnóqz clistere administri aris cù res fortilima est
et pelliña et in colica mala et é illa in qua fit nausea val
de vebemés et inferius nibil egreditur. Huic ptererea
egritudini quâdoqz fetida fupuenit eructuatio et ple-
rúqz ftercus per os egreditur quod cum accidit fepre
mortem porrendit.

Jo.ar.

Curathanc passioné clisteribus lenitiuis que si non suffecerint. docet clisteri admisceri aureum vnu3 pulneris collirii fupia. 2. et nò sérunt docet clisteris imponere vltimùs et fortilimum et multoties iteràdum si ſiquibale et reliqua oppilatua nò ederint. Similia náqz clistera fortia fieri puent in co. lica et iliaca mala et é illa in qua tumeſ ne feces euomank. Pam vomit? ſtercous ſepe pozendit mortem. Bucurmarien et artanita: ſunt due ſpecies mali terre ſue panis porcinti ſue cicaminis idé eni ſunt alchibram est pit apud alios gùmi cedri reliqua nota ſunt. Sed certe futus est pimo incipere a clisteribus lenitiuis q[ui] nò suffecerint pcedatur ad clistera fortia et bis nò ſufficientib[us] ad solutina lenia et vltimo ad fornia. Almanfort.

Quod fi cù dolore vêtris nò fuerit ipsius strictura
fed inflatio et rugitus et têſio in vêtre eriftunt. Confe-
ctio de baxis lauri dáda est. q. R. foliorù rute ficozúz
3. r. ameos cimi nigelle keilin. origani carui aleandri
ni le. amigda! amararu melaniopiperis macropipis
metaftri dauci accoibacaru lauri castorei oium ana.
3. y. ferapini. 3. iii. oppoponacis. 3. iii. coficiant cù mel
cle iuſdes ponderis. cu[mi] doſis ſit vt auellana vna: aut
nabacha miſtis vicib[us] cù. 3. y. vini calefacti: aut cù apo-
zimate de radicib[us] huic cofectioni in remouéda véto-
litate et dissoluéda nibil egperaſ. Hoc pterea suppoſi-
torù iſbijciaf. quod fit vétoſitatis dissolutiùs. R. cimi
foliorù rute viridis ambor an. A. j. bocorrié ar-

thanite ambor an. 3. iii. baurach. 3. j. coficiant ex mel-
le et ſupponan[ti] cù ſpongia vel lana. bee eniz dissoluit
ventositate: infert et expellit. Vêter quoqz asidue er
pânó calido vaporádus est: et eger in tina mittendus.
Si auté bee nò ſuffecerint vétoſa cù igne ponéda est.
t locus donec rubere inciperit fricandus. Post hoc
inunctio fieri còuenit ex oleo rutaceo et ex alijs oleis
calidis. et ex eis clisterizandus est eger postq[ui]s eis ad
miſta fuerint caſtoreum euſobium ambor ana. 3. 5.
Banc vo ſolitus pati egritudinem dum sanus é caue
eat vinum aqua miſtu bibat nec et fumat vitnim nifi
purum et forte nec aquam multa bibat et abstineat ab
berbis et lacte et oibus inflatuis. Filonium faciés ilio
ſis cù marimo coartátur dolœo et time ne syncopis
ſuperueniat ventositatem carminat et ſomnus p[ro]vo-
cat. R. piperis ameoſ folio[us] rute mentaſtri caſto[ei]
bacarum lauri cimini oium ana. 3. y. opij mandragore
iuſquiами ſe. oium ana. 3. 5. conficiantur cù melle euil
dem c[ui]tatis detur ex eo pondus aur. vni? huic quo-
qu[em] electuario adda[ri] plurimùq[ui]s ſcamonee. 3. tertiam
et ſit medicam vênitur solutiùs. Jo.ar.

In hæc fecùda parte principali curat colicam ſue iliacam ven-
tosam. et dividitur in partes septé. Primo ponit curas p[re]lectua-
rium n[ò] est in ventre stipitatio: in ſcaba ibi. Hoc p[ter]ea curat
colicam et maxime cù vêtris còſtituatione cù ſuppositorio: in
teria ibi. Uenter quoq[ur]a p[re] approximationem p[ar]ni calidi et
balme: in quarta ibi. Si auté bee nò ſuffecerint curat cù vento
ſa: in quita ibi. Post bee vntione é fieri conuenit curat cù v[n]itno
e clisteribus in ſexta ibi. Hanc vo ſolitus pati docet a quibus
cæuædum t[re] sanitatis: in ſeptima ibi. Filonium ponit filonium
vltimùs in ſedando dolores fortilísmosque dicit in p[ra]ma parte
ſatios ſunta keyſin. i. ſemé leniſti aleax[rid]i feminit. i. petroſe-
li: et iubet oia permiſceri cù melle tante c[ui]tatis q[ui]te ſunt reliq[
]uod tamen vt ſtatim d[ict]o n[ò] est in c[oi] vſubſiſi buijs electua-
ri ſit vt auelana aut nabatha. i. iuinba ſilueſtrí z mifceatur cù
3. y. vini calefacti potentiis: aut detur cù apòſimate ex radicibus
ſupius dictio in capitulo de dolœo epatis. In ſcaba parte curat
colicam eum ſuppositorio fed ponit extraneu[m] modum faciendi
hoc ſupposito: iui facit enim p[ro] elecuarium cù melle: vt p[re]s
de inde facit ſuppoſitoriis de ſpògia vel de lana in c[oi] forma quod
p[er]pocata intingit in elecuario dictio et ſupponiti. Sed certe p[ra]ſatúriis
eſſet facere ſuppoſitium in c[oi] forma faciendo mel p[re]doctio.
nem i[ps]ſiſtart c[ui]t dictum ſuit in alio ſuppositorio. In tertia par[te]
que d[ic]t not[ia] ſunt fed balme[m] illud ſiue ſiue t[no] d[es] eſſe cum de
coctione rerum carminantiu[m] ventositate. In quarta parte q[ui] vié
e ſunt manifeſta. A[le]toſam enim b[us] ſoluerè ventositatem et d[es] eſſe
vêtoſa magna. In q[ui]ta parte que d[ic]t ſunt manifeſta. Et not[ia]
q[ui] ponit in clisteri caſto[rei] euſobij ana. 3. 5. Et est ſoſte inſolitú[s]
t[no] auferem facere n[ifi] in ſo[ti]t[no] in puero neq[ui] in p[re]gnante:
procat enim abo: ſum mirabiliter. In ſexta parte que d[ic]t ſunt
manifeſta. In ſeptima parte deſeribit filonuz valde efficac in ſe-
ndando dolœtem vétoſum et qu[em]c[ui]s alium dolorem maxime a
fringida c[ui] ſed t[no] d[art] n[ifi] in caſibus extremis et c[ui] alia non
contulerint nec d[os] multu[rum] frequétari fedat enim dolœz[us] ſupefa-
ciendo et ſub dit q[ui] huic electuario addik t[eria] p[ar]o. 3. ſcamonee
et efficiur solutiùs. Et not[ia] q[ui] eſt b[us] ingeniù cum ſupefaſti
uis miſcere solutiu: simul enim perſicitur cura vera et mendofa
ſupefaſtium[us] p[ot] minus nocere q[ui] é iu[n]tus ſolutino. Almá.
Si aut[em] c[ui]t endolœa ſe. affuerit caſieſt. in ſucco endu-
ie bullito et diſpumato diſsoluta egro est danda. et ſi
rúpus viol. in potu est tribuèdus. et nutriendus est et
taphea c[ui] oleo de amigdalibus dulcibus condita: et ex
leui clisteri clisterizandus. Jo.ar.

In hæc tertia parte principali curat colicam p[é]denté a cholera

De rugitu et exitu vêtôsitatis inuoluntarie.

129

et docet lenire vêtre eú caſia diſsoluta eú ſucco endiuie bullito do nee deſpumetur et cluſteretur eú cluſteribus ſenitibus frigidis et nutrit egru et taphea: taphea est dupler vna alba que fit eſo, la aqua et carne altera viridis que fit eſo et carne et coiádro yet aliqua herba viridi et per hec intellig cibaria frigida et humida: obmittatur tamen ea que a proprietate faciunt colicam ſicut cucurbita et ſimilia. Almanfoz.

Lú át locus doloris in vêtre apparuerit grossus et eger habés apa in principio: phlomeſt deinde caſiaſt. cù ſucco herbarù ſepe dàda eſt: et ſit cib ei cui hìc do lor et coſuetudine accidere ſolet taphea victuola cù succaro et oleo ſilamino et abſtineat a ſlipticus et aces toſis et a cibis grossis et vêtre stringetibus. Jo.ar.

In hac 4 parte principali curat colica apoſtemoſaz quapropter precipit phlomiá in principio: ſer. basílica et bauratur quæ titas ſanguinis notabilis ſm exigiétis repletionis et virtutis ßin de detur caſia cum ſucco herbarù frigidarùs ſicut endiuie lacte et ſimilium. Intédiit enim curare apoſtoma calidumam hoc ſm plurimù euenit cetera manifesta ſunt. Almanfoz.

Qui át cù hoc dolore vêtôsitate patiſolit est cibet cu calagie et mutagenat coditis et ſeminib et abſtine at ab olib et lacte et oib q inflat. Et bibat vinù forte et nò viitiatù: aut hydromel cu ſpèq p còdiunt ope ture vt pip quas dicem. Lôſectio hydromel. R.mell müdi. Ib. j. aq. Ib. ſer miſcean et coquant diu et ſpumen tur bi donec fiat ad ſpiffitudine iuleb. Aunq3 hoc ſa cù fuerit in vnaquaq3. Ib. ex eo mittant. 3. j. puluſerit za pipis in pano ligia donec appopiquet finis decoctionis eius et cù inſrigida: erba pânus et expma: et cù necesse fuerit appeſt. Lôſert et cui hec paſſio ex vêtôsitate et groſſa ſupſluitate accidere ſolet oleu ò kerue receti et aposimate de ſeminib ſupri. Apoſima de ſeminib: boc eſt. R.ameos cimini cheſiſt carui ori gani nigelle oium afi. pugillù vnì. Aſtis át admiscean tur. Ib. ij. aq et coquant donec ad. Ib. j. s. redeat de hoc itaq3 apozimate ſumant. ſi. j. quib 3. ij. ole de kerua addàtur et multis diebus bibantur. Jo.ar.

In hac quita parte principali primo docet perſenerare a dolore vêtôſo: licet hoc regimen etia: còſerat in cura doloris medicis pittis: in ſeda ibi. Lôſert etia deſerbit medicâ q: ſerent ei actua li dolore que dicit in prima parte manifesta ſunt. Cailagie et mu tagenat ſunt cibi apud arabes qui ſiut in còzola er caribnus mi nutt incſis cù eú aromatibus et ſeminib reſoluſibus vêtôſatim hydromel. i. aqua mellis. Conſert eut æt. In hac ſeda parte docet dare oleu de kerua. 3. ij. cù. ſi. j. apozimatís. i. decoctionis de ſeminibus plibus diebus nò iuniu kerua arabice eſ plàta que cóiter vocatur pentadactilue cataputia maiò: et a qbudam ſpôfa ſolis apud Diaſconidè vocatur cici: aut ſiſtimis agreſtis et hæc recèti ſit oleu de kerua granis eius exſſis.

Almanfoz.

S3 ſi cui dolóre ite cù calóre ſupuenerit pruna. xx. ſicus citriñas. v. et paſſularù enucleatarù. 3. v. ſumetur: et coquant et colent cui oleu: amigdar. admisceat: deide caſiaſtula i eo diſsoluta coſer et miſceaf. Et ex aposimate qb in. c. de reumatímo dixim in potu tri buaí. Aëter vo ſi mults fuerit ſice p dicto ſommati addant polypodiæ et turbith ambo: 3. afi. j. et coquant tur cù eo et dei donec vêter ſolua: cum at ſolut fuerit remouea: polypodiæ et turbith. Lôſectio electuarium que vêtre ſolue òſtruit vêtôsitate et grauedine. R. tur bitb albi fricati et puluèriſati. 3. xx. ſuccari. 3. xrr. 33. 3. x. but puluèriis. 3. ij. ad bibédu: atribuani. Pilule de

quiò cù quis vêtre ſolueru voluerit vnâ ſumere obet que t'appetihi excitat et inflatione ſeroluſt et grauedi nez cibù digerùt. R. maſticis. 33. cinamomi gar: ne kéréſimich melanopiſis macropopiſis ſcamöee zucca. viol. oiu: afi. 3. j. siat ex eis pilule ad magnitudine cice ris et ſuma: vna: mouebit enis ſemel aut bis. Jo.ar.

In hac ſerta parte principali redit ad ponéduz curâ colice a cauſa calida ſive qn: cù colica còiungitur ſe. Et primo docet ſol uere vêtrem cum hæb medicina. R. prunòu: rò. ſicu citrinòu: 33 paſſularùs enucleatarù. 3. v. incidiàr. incidièda. et coquâ tur in duabus. Ib. aque ad coſumptioné duarù parti: et cù trib ß. buiùs decoctionis trabatur caſie floris. ſi. j. cui toti addatur olei amigdarùs dulciù receti. ſi. j. et calida exhibeaf stò letuno hæc eni lenído ſeces erſicatas educti et non inflàmat et est medicina ſecura. Item docet exhibere decoctione qua ſuperius po ſuit in capitulo de catarro. Et eſt prima decoctione ibi poſita vêtri lenitùa: et ſi vêter fuerit nimis ſlipticus docet admisceri illi decoctioni turbit polypodi afi. 3. j. ij. que debét buikre cù ceteris potis in decoctione ita ita vt vêtre ſufficieter ſolat. Sed cù venter ſolutus fuerit administretur ſola decoctio prima. Ita eni ſufficiet ad tenédu vêtre lené tandex. Rasis puìs duas receptas que nientes in colica. Prima è ſatio manifesta valea in phla cibica. et ſumatur cù custodia. Turbit eni eſt solutiu: phlatis fatis forte et ſi ſit còſoratu: cù. 33. ſicut ſic soluit phla groſſu. Et vero non ſoluit phla aquoſu. 3. cò de ſeribit receptá, pilularù valéti in cauſa miſta qua magnis laudibus extollit et poſſut ſumi per boraz ante cibuz. Delius tamè e ptopter ſcamone: vt ferre tur aliqua custodia et que dicit patèt ne ieremíſch dícitur eſse roſa ſininina et dicitur et eſpecies endiuie alibi peonie.

Ro cura colice ſunt premiètide quidà canoneſe gene- rales et ſunt. xiiij. Primus q regimè colice nò tareſt est enis 3m plurimù egritudo acuta et iter cetera reple- tio minozet uta vt cibus exhibeatur vari: et in minòri quátutate mults q3 tépoze ſanitiſtis et cù hoc non ſit grossus viſcolus aut vêtòſus ſed lenitù. Jie ſi naueauerut vomit: adiunetur. Et p. prie ſi fuerit ſtomachus plenus cibo et cù eo et humoze: in ſo eriſitètes educátur bic náq: munuit materiá colice. Secúdis ca non nullo pacte ſeffin medicus dare in principio ſolutiu: forte de ſuper ſed prie incipiat cù cluſerib: lenitùbus: ò: ſinde aliqua: liter acutis ſi opus è gbus nò ſufficiéibòt de ſolutiu: deſuper le nitiu: sicut ius galli antiqui ſimpler aut còpòſtu: ſi nò fuerit ſer. bris. Si vero fuerit ſebris aqua hozéu medicale òbte calidà: 2 Rasis in textu facit aliquas decoctiones leniètes ex pinnis, fi, cubus paſſulis et ſimilib: cù gbus potes mána: de caſia permí ſee: Aq: 3q: ſquiballe et humoſes groſſi ſcédùt per inferius et dolò instàs coegerit dare ſolutiu: electiu: per ſuperius tuc de tur ſed leue et in pauca quátitate et boni odoriz sicut pilulæ ale ſanginas 4 ſunt p: p: o: m: h: expte aut iera ſimpler aut diſainic: aut diacionité ſcriptione. A: ſue: et qua: medicina eſt minò ris quátutatis et melioris odoriz et ſaporis tato eſt melius. A: de lius eni a hò retinetur: detur ni: q3: titas tата que veriſimiliter ſuf ſiciat operari: est tamè melius dare illa quò: virtus parù trâſe at ultra ſtomachù et intefina ne mæ a corpo: priečitetur ad intefina p: p: o: p: tere a omittatur medicine exoluètes q: rù: et p: p: bile: et ſimiliter omittatur medicine leues electe ſi cluſeria ſuffici ed educere qubalas et alia q oppilat: ni: materia fuerit en stò et intestinis ſuperioribus que nò potuit vomitu educ: hò aut còpèbenditur per grauntatem et dolorem ſupra vmbilicum ſen ſatum et tuc ita medicina ſolutua lenis ſumpta per os aut eva cuabit materiam totaliter ad extra aut trabet ipſam ad aliquod intefinum inferius que deinde per cluſtere poterit educt. Simili ter opotet dare ſolutuum per os quâdo colica ſegut exorziationem ſiu ſluxum diſentericum. eſt enim materia cóerit potenta ſupra locum exorziationis eſ ad quâ cluſeria nò attingut. / T: er: can: q: aliq: opus è dare medicinas exoluètes et latis for: tes et trabentes a longings in tribus caſibus. Primus caſus qn: materia antecedès trâſien: in cam p: junctam colice continet in locis diſtàtibus ſicut in venis. et hoc frequèter p: tingit qua: do

P

["Cura colicæ plegmatice.", "Febres cedant, prutantur ad colicæ sicut fuit, fuit, de anno. AD.CCCCLII. fer,\nlarie tunc in hoc caliu cœpit diafinicon pilule aggregative et fir\nmilia. Scdæ calus q[ui] humores c[ent] cent groſſi in itestinj[us] inuicæ\ntis quos neq[ui] cluſterij[us] solutiuj[us] leib[us] p[ro]ſum[que] eruditiæ.\nTertius q[ui] c[ea]t forſis oppilatio qua neq[ui] cluſteria neq[ui] leuia\nſolutiua p[ro]ſunt auſterre in h[is] duob[us] caſib[us] vltimis auctores\nq[esser]iunt pilulas de ſerapio[ulo]. Rāſis in ſiā pilulā as iſiācaſi-\nti: bi: ni tureiuarādo aſſirno q[ad] soluend[us] ſoſt oppilatio: vi\ndi magis c[ó]ſerre oleum c[oe] bene v[ation]iu[m] caleſaſt exerbi\ntam in q[ui]ſiutæ vii. au[ut] vii. ſij. Et e[mi]diæ medicina latis ſecura ſui c[it] vi\nbus in medicina q[ui] p[ra]ſicat opation[es] c[ó]ſter in. in. h[uius] bo[rum] ſi] poſt ip[ho]\nnib[il] detur niſi cu: iam ex ſomacho deſcendert. ſi] gnq[us] ho[ras]\npoſt ne euomaf. Et p[ro]ſut q[ui] ſum[que] eſt p[ro]ſoble aſpergendo facies\naqua frigida ne euomaf. Et p[ro]ſut ip[ho] un[id]eado dando pomum\naut p[ir]u aut alioqu dale tale gratum inſirmo vt abhominatio ſedef\nQuartus canon q[ui] nullo pacto ponat agaricus in medicinij[us]\ncelice q[ui] agaricus adberet itestinij[us]. Et facit et alias medicinas\nreſtineri q[ui] p[andari] in itestinj[us]. Et c[ui] hoc habitat a longinquis.", "Quintus canon q[ui] ſpm pln debemus eſſe p[entem] cluſteribus\nſuppoſtorij[us] q[ui] cluſteria educunt humores et grosſos eruites\nin ſteſtino[rum]. Et cum hoc n[ot]ro habuſt ex longinjs aliajs materias ad\nitestin[ia]. Et tertio n[ot]o faciuit aliaſitionem in humoro[rum] ſa[con] in\nſebus ſicnt medicina. Et quarto ſi n[ot]o ſoluijt neq[ui] educunt mǎſz\noppilatem n[ot] est dubium q[ui] ſa[n]ci p[er]uenire ad vomutij[us] ſecum et\nſubiluit virtutem p[ra]ſicut medicina. Et q[ui] ſim necefecutus p[ro]ſut\nreiterari abq[us] paruo n[oc]umec[ato] n[ot] ſic medicin[em] n[ot] enim etā ſi\neſſent acuta taliter actuant p[ra]ſicut medicina in ſi] ſterea medicine\nin ſomacho q[ui]q[us] trahunt humores malos et ad ſolutores excrecā-\ntes ip[ha] quare aggregat colicæ et excreziato[rum] ſimul. Et hoc eſt er\nn[oc]umentis moratibus. Sextus canon q[ui] cluſteria ſunt alioq[ui]\ntientiuerat n[ot]o ſoluijt abſtinenti: e[ab] ip[us] ſu[n]ſu p[er] acutæ\nbonæ materia ſit digesța q[ui] iterim digeritur ip[ha] t[ale]co[n]e n[ati]t\nauirolio medicinar[us] digerentium ſin humor[u]a exigentia imo. p[ru]\nſus vſue cluſerit acu[n]to e[ſ] p[ro]ſt maturationem ſeuiter enim et\nen ip[us] cozid[us] et p[ati] et faciant accideri ſeda: cu[n] non ſoluant p[er]\npreragitationæ. Et q[ui] q[us] ſunt ſerubis mittitib[us] vapores acu\ntos ad caput. J[edeo] op[us] q[us] vi adiuenit deſup[er] ſicut e[mi] euacina\ntio deſuper inuaj[us] e[ſ] ſuppoſtorij[us] et cluſteribus hec nota ſuit ſie[te]\ne medicinar[us] acutar[us] malitij[us]. Et nota q[ui] q[us] maioz[us] e[ſ]beſiſ\ncluſteria debent e[ſ] magis lenitia et minus acuta: cu[m] tamè apud\n2. Opoateat alioqu[us] in cluſteribus e[ſ] duas. 3. et mediā ſalis.", "Septimus canon non ſiant cluſteria e[n] aliquid crud[us] in ſi] to[n]tine\nquod marie de cibo intelligij[us]. Octaua canon o[us]\nſi vt fiat iterpollatio in cluſteribus nec e[n] omni c[as] fiat cluſteri\npra[ſa]tiores q[ula]q[ula]q[ula] q[ula]q[ula]q[ula] ſingula h[ora] z[ui]q[ula]q[ula] dolœt: faciunt cluſteri: u[bi]s u[ra]tior est q[ui] cluſteria agitant i[n]o educendo et ſunt c[ui] ſebr[iz] un[am] alior[us] n[oc]umec[ato]: ſebo debilitat[us] ſt om et p[ar]a: p[os]ſet alio\nconque ſequi ſuxus in modernus ſicut aliquando m[ibi] colinting.\nNonus canon op[us] vt c[ul]tudinatur caput vt n[ot] recipiat vapó\nres materier[us] retentat[us] nec medicinarum qua[n] sepe admiraſſo\nre op[us] ſicut ſunt cluſteria ſonationes balnea ſiue ſemipicu-\nb[us] enim aliquando grauant caput. Et aliquado ſequit alienatio\net vigiliar[us] ſiſtantia buſe aut ſubuenat ſtringe[n]do e[gr]us circa me\ndium q[ui] ſometat aut p[on]i in ſemipicu[m]. Et ſi[tr] porten[que] alioq[ui]\np[an]ium inter caput et locum ſomentatu[rum] vt vapores non p[os]ſint\nad caput puènire. Et tertio epithimádo fronte[rum] et tempora c[ui] re\nbus frigidis caput p[ro]ſontibus ſicut aqua ro[ta] aut ſleu[us] ro[rum]\nquarta parte aceti et ſi[tr] cu[n] ſuccis ifrigidatibus. Decimus ca\nnon cultuodiaci p[ara]ſepis ab enplafis [a] ſonationib[us] ſacquu\nliis et b[mo]i calidis q[ui] ventri, p[ter]pter dolœto applican[ce]ne ſupera-\nſiat: imo vi videbitur ifrigidetur cu[n] ſibi p[ri]prijs ſicut cum cerato\nfandalos z[ui]b[mo]i. Et ſi[tr] c[ul]tudinari regio cozid[us] cu[n] ſuccis fr[ati]\ngidis canfora z[ui]b[mo]i. Et ſi[pt] p[on]t alioq[ui] d[illi]ngens iter uter\ntre[que] b[mo]i membriza fiat ne medicina vn[em]b[mi] alteri c[oe]citur.\nUndecimus tolererem q[ui] ſi[to]t est p[ro]ſuolus in colicæ facit: n[ot]\nad resolюnem humo[rum] et v[é]ſotitio. Quod ſi a p[ot] abſtineat\nn[ot]o p[os]ſit ſedef cum aliquo iulep[ri]t: viptuta violaceo aut e[n] ſoctio\nne pruon[us] tamarind[us] et ſi[tim]us z[ui]ccaro dolco[ra]t: et ſilib[us]\nEſt enim in itis lubricator: et q[ui] dulcia ſunt et corpori amica c[ito]", "penetrant: et bibat parum p[er] vice, ſic eni cum paucu potu melius\nfatissit ſiti nec ſeq[ur] vomitus aut teneat aliq[ui] in o[ze] ſitim ſed\ntia. Quodectus q[ui] in colica e[mi] vomitus frequès et t[im] oppil-\ntia eſt in itestinij[us] op[us] ſi vt ſat retentio vomitus et ſom p[ro]ſit\nexterijs applicitis deinde ſolua venter. Ego tamè in h[is] caſi\nbus q[ra]ſtringo vomutij[us] aſpergendo faciem cum a[gu] frigida et aliſi\ningenij[us] et o[m]itto q[ui]tum p[ro]ſum medicinas ſlipticas exterijs\napplicitas ne augeant oppilationem intestinor[us]. Decimuter\ntius et ſi in cura regulari dolores intestinor[us] ſit iſciendu[us] a remo\ntione c[ae]t: attamè coacte aliq[ui]da aliq[ui]da ſi in dolores bo[rum]\nloris in forſtiffimo dolore n[ot] dante inducias in] rarissime c[ó]tōn\ngit vt cogamur iſcipe cu[n] ſuſpeſtactivi. Quod ſi necessitas cor\ngat aliq[ui] ad hoc melius e[ſ] vt ſe p[ro]ſum medicina ſi nemoracij[us] m[ici]tus\nvivoq[ui] cura melius ſicut miſcere vn[ar]. 3. a[lo]es ant p[il]ularis\nalefanginar[us] cu[n] g. g. op[ij]i 2. j. grano croci aut v. 3. diafiniconio\ncum. 3. s. filonij[us].", "Cura colicæ p[h]laticæ.\nIs canonib[us] p[ro]ſiſſus iam accedamus ad cura colicæ\nparticula[rum] ſin elus ſp[es] iſciendo curare p[h]latici\ncam cura c[ui] exiſcit octo intétiones. Prima évérſi\nlenitio et intestinor[us] deppilatio. Sceda e[mi] humoris peccantis mi-\nnoz[ation]e. Tertia digestio. Quarta erudition[em]. Quinta dolores e[ſ]\ndato. Sexta ſtemachi intestinor[us] 2 memb[or] p[ro]mittentius ſi qua\nſint in c[as] confortatio. Septima accinitum correcto. Octava de\nbe[mit]o regimè ſer rubu[n] non n[ali]n[us]. Prima intétio c[ó]p[let] cu[n]\ncluſteribus lenitiujs 2 abſterentib[us] factis er. 3. x. br[od]ij carniujs\npinguiuſi. 3. v. olei coſis vel ſi[am]int 7. 2. y. zuccari in[be]t vel tan[tu]\ndem mellis vi. 3. y. ſalis. Quod ſi cluſteria retinensib[us] ſi q[ui]\nquèt er accidit ponan[us] cu[n] br[od]io carniujs ſup[ra]ſcripto q[iu]tus aut\nfer. 3. mellis crudi aut vnus c[ato]nus v[ir]ne vel. R. olei coſis. 1. f. j.\n1. g. v. mil[ce] et calid[us] imponat. ſiat et decoctio ex ſu]furiis\nſenugrec[is] ſeis aneti maluariujs ſemini malutauſa blis[us] an. 2. d. j.\nque bulliant in aq. 1. f. v. v[ſo]q[us] ad ſuſufficiente decoctione qua de\ncoctione accipiat. 3. j. olei coſis vel ſi[am]int i[n]o]lentini. 3. v. mel.\n1. g. 1. y. 2. debite calid[us] ſup[po]nafquod ſi cluſteria retinere non\np[os]ſet omittat acuta ſimulatía ſicut mel: al[ve] ſi cluſteria retinere\nnon p[os]ſet. Et p[ro]ſecro habe q[ui] butrúp impoſtu in h[is] cluſteribus e[mi]to\nm[ui] faciens ad lenitionem et doloris ſedationé. Sceda intétio\nest materie minozation[em]. Ueru v[bi] n[ot] eſſet ſalit oppilatio p[ro]ſi-\npoſt eſ due intétiones ſimul c[ó]p[let]s[ic]t ſup[ra]ſcriptis cluſterib[us]: ad-\ndendo casiam hierá ſimplicem h[ier]com c[ó]p[o]ſita hier]alogion di-\nafinicon electricar[us] inſu[n] hiera h[ier]metis et ſi]tia, de h[is] g[ui] v[n]s\nvel p[lu]ra addan[us] ſi q[ui] e[ſ] t[uo] p[os]ſito p[u]enienſis et p[os]ſent ſie-\nri decoctiones educentes p[h]la v. R. polypodij[us] 3. j. cartamižij[us]\n4. centauree minozij[us] 3. j. coloq[ient]e 3. j. ſenu grecij[us] ſicu-\nficar[us] numero viiij. bulliant in trb[us]. 1. f. aque ad ſp[um]ptionem\nmedietatis et colectur cu[n] decoctioniž[us] viiij. mil[ce]an cu[n] 3. y. liij.\nolei ſi[am]int au coſis 2. j. butyrijs 2. y. addaſt ſalis aut falgemel[je]\n3. y. vel imponat ſine sale ſi vis q[ui] diutina retineat. Cluſtere autem\nvltimú[us] et efficaciflimú[us] e[ſ] q[ui] e[ſ] deſcriptú[us] a Rāſi in textu et a me\nexponerit: et ſi temperare medicinar[us] calidar[us] h[ier]ma b[io]\nadd[ie] de decoctione maluas ſebest[em] matres violar[us] et similia.\nColiria q[uo]s[us] in textu deſcripta ſunt ad hoc multu efficatia p[er]\nt[es] et ſi p[ace]t facere corſia minu[n]ta acu[n]ta ſi. 3. y. mellis addan[us]\nfaſis g[eme]. 3. y. iſtercoria muris. 3. j. Et in ſumma multa talia ſi\ncut ſeamorea colloq[ient]a dellebo[rum] turbith[us] et ſilia p[os]ſunt cu[n]\nmelle c[ó]p[o]zari et fieri corſia ſin exerſitius. Auc. facit ſp[al]e ca.\nde cluſteribus educentib[us] p[h]la e[mi] humores viſcoſos. ſi[tr] potest\nfieri minorato cu[n] ſelutinij[us] ſumptis p[os] 3. s[ul]to vt incipias a\nleuviuſib[us] ſicut a p[il]ul[s] alefangint[us] quar[us] exhibeaf[us]. 3. j. aut. 3. j.\n5. p[er] vice quatuor ſoſte tardab[it] solutio p[er] xiiij. h[ora]s. 2. ſi]r] a[lo]e\nsolu[us] ſucontrin[us] ſumptum in cad[em] doſi e[ſ] efficar[em] et n[ot] fallit ſit edu-\ncens p[h]la e[mi] cholerá. Iſte p[il]ulomaticæ. Sed magie 2. v. ale\nalefangin[is] et a[lo]e: et ſi]tiora h[is] ſunt hiera c[ó]p[o]ſita diaphinico[n]\nelectuariujs de algalio ſcripti[us] in textu electuariujs indumipulare\naſtui ſoſtui ſicut ſetit ſefide. Item p[il]ulie iliacæ p[os]ite a Rāſi in textu\n2 ſunt forſtiffime. T[ert]ia 2[o] intétio e[mi] digestio p[ſici]enda in m[á]\np[h]laticæ cu[n] o[ry]melle simplici o[ry]melle c[ó]p[o]ſito o[ry]melle ſſli-\ntico ſi fuerit multu viſcoſa et cu[n] melle ro[ſ]rupo de apſinthio 2. v", "", "Cura colicæ p[h]laticæ.", "", "Nò bo] p[on] mar bor] et al]m] j[ui]g] bo] [m]a] [g] [m]a] [n] [m]a] [n] [m]a] [n] [m]a

Cura colicæphatice.

130

calamèto ſt fuerit minus vifcosæ: aque autè ſunt ſicut apſinthï
ſen apſi. 7. aliqui bullimus cînanimò anifozus an. 3. ij. in duab
ſb. aque ad còſumptionè tertie partis 7 v3 in phlegmatica et ven
ſa. Digerimus quos cùc electuarijs ſic diacimino diacina
momo diâbta diacalamèto triacæ metridato et alijs còſectioni-
bus magnis ius autè galli decrepiti ſimpler aut cópoſitù factus
ſm arce. Deſue ſest ium digeſit fiuus 7 eatiuus. Quarta intenio
est eradiſatio multius cópléda vicib.⁶⁵ erigëtia multiudinis ita
vt euacuatio ſit pio vnaquaſis vice pacua ſed reiterata. Et cóplè
tia bane inténéio ſunt 53 dicta in ſca inténéio: et ſi ſemp tuts
ut vt cu leubib pcedas dumodo eductat ſatius ſufficiëter. Inter
cetera pſitâſtibus ſolutius est terebètina: cóſert enis ſobus mé
bis nervus ſicut in dolòrib 7 arteticis dolòrib 7 ſto matricis in
testino: u cauſa phlegmatica vide Aui.²⁰ canonis caplo pio
prio. Aheru 2 qv debilitat ſtomachu autèd af ebro còſortationi cum
capparib 7 méta 7 similib 7. Modus aut exhibitib ipſaz 6 q ipo
ctur a parua còſtititate ſicut ab 5. 5. et aliqui inuolut ipſaz in jucea
ro trito et deglutiut aliqui vero abluſt os ſui cu aqua aut vino
deide habet ipſaz natatè in vino vla aqua et ſobet ipſaz gutture
aperto: aliqui inuolut ipſaz in hostia vſl eſcalata inſula in vino
vel ag bînde ſequèt iene denk. vj. 3. 7. 3 die. 5. j. v ultra pcedat ſim
opòutinatitate que ſequit et a hec et intèntio cópplet cù cluterib
65 de quibus ſupra. Quaia intèntio est mitigatio dolòris quam ab
ipſo inſi o cópلى 6 ſi necessitas itat. Sed Aui. dat cani 6 val-
de errat qui a principio apportionat narcotica materia exilèſte frì
gida 42 nò abſcindut cæz dolouis: imo augèt et còſirmat q1 si bu
mor est grossius ſit grossior ſcò: si cóplexio est ſrigida fit frigidi
or 2 vı ſet vétosis est ſpilla ſit ſpiffi 2 qv augue oppilatio. 4 tandem re
dit dolò: forio: 25 pue. Quapopter op3 vt narcotica poſtop-
nan quátus est poffible. et tètè dolòris sedato alijs modis 2
pprie cù bie 6 cæz abſcindut. Bodi at 6 ster pſupeſtiva 6 ſut quò
tuor. Primus cù cluterib 6 educetib 6 huoze 6 carminatib 6 vè
vètate 6 ab illis huoze 6 eluæq 6 debet 65 erigentis dolòris re
iterari quor multa poſita ſunt ſuperius in intènotio pma 6 ſcò
a multa ponent inſerius in colica vétofa. Sed ſint anodina leni
tina huoze educta in vétosis carminati intènotius 65 cò
fortatia vt. R. olei anetini. 5. octo. vini albi potètis. 5. iiiij. ucca
ri rubei. 5. ij. miſce 2 calidù imponat 2 diu retineat vel ilud. R.
malue bilmalue b: ace vrfne mercurialis an. 1. 1b. j. cacaricarum
pinguiu, numero 1. e. ſenugreci ſe. lini ſe. aneti an. 5. 2. ſurfuris
pugillu. 1. bulliut in quiqz. R. aque ad còſumptiones medietatis 2
colet de 6 decoctione accipiat. R. j. mellis olet ſiamini an. 5. 2.
ſalts gême. 3. j. flop casie. 5. j. 2. bidicte hierepire an. 3. vj. miſce.
Et ius galli decrepiti clüſerizatù ſimpler aut cópoſitù est ppriu
Secuqui cù bie 6 exterius applicant que ſint poros vilatantia
humòre maturità vètosisitate carminatia. ex quib 6 ſunt ſomæ
ſacculi vètose emplaftra vnctiones. 2 cauendù est ne ſint nimis
calida ne amplius huoze in vètosisitate couvertat 6 ſit illud quod
de vètosisitate 2 mă ſeruſolùmo ſit còſtittas caliditatis 6 faciat in
eu vètosisitate resolutè ſoſte 2 in mă ſubtilationè 6 maturatènò
nò ſeruſolùo ſoſte. 1. in vètosisitate puerſionè est eni 4 cœtus 6 nec
ſarib ppiter dolòè comòtu ex euapòatiòse aut dimittere, euapo
rationè aut multiplicare et iterare ipſaz vt resoluat qò comouit de
vètosisitate. Ex ſomètis at 6 est decoctio ſacta in floibus camellile
meliloti aneti ſifeleos rutà 2 similu ſacta in aqua aut vino aut
vtrisqz 6 applicita cù spògia aut filtro: aut impleat vesica ex hæ
decoctione 6 vètri apſatire revuèndo ipſaz ſup loco dolèate aut
impleat vesica oleo calido còmuni aut alijs oleis pp: 5. 2 ap.
pplicef. ite ſunt ſacculi ex flozib camellile aneti ſurſuri
bus attaminatio ita vt nihil remàſerit farine milio pànicio ſale 2
et ſimilibus. Jè ſacculis ex cinere òbite calido: 2 ſint omnes mol
les nò duri. Et prit bullire yna ebulite in aqua vino vènto
6 còntis 6 rerù ſimiliu 6 calidi applicari: 2 paritaria cù oleo anctino in
patella calefacta 6, ſemicocta: loco dolenti applicita è efficac in se
dæ locòdolè. Jè vèntose magne late orſicifl 6 multum ignite ponan
poner ſuper loco dolète. Item ſunt emplaftra 2 vnctiones iſe,
rius ponède in colica ventofa. Et applicatio fili crudi a mulierit
vire decogitur cu cinere notabiliter calidù ſolèniter iuut. Ter
tius modus è cù bis 6 fumunt inter cetera comèntio aleop in co

lica frigida. Et apud ſuetos comedùtur cruda apud confuse
tos comedùtur cocta 2 poſt ipa bibatur vinù potens nò dulce
neq acre fed medij ſaporis 2 dormati aut exercitus nec vtrum q
faciat. Et reiteret eop còmètio ſm necessitæ aut eum ſacit
ſitim ſicut cepe. Item decoctio cimini 2 apſinthby ana lumpta 6
q6 titate trium aut quattuor. 5. Item caſtoeú ſumptù vſqz ad me
dam. 3. mirabiliter ſert. Sìt radix lilij in aqua decoctiois praf
ſij. Item. 33. 2 arustologie ro. ana 3. 5. ſumpta cù vino potenti cù
quo bullierint. Jè lumbrici exſiccati ſumpti cu vino vſqz ad. 3. 5.
Item ſtercus lapi 6 ex ſoffibus quod ſer album 2 pprie collectum
ſuper ſpinis 2 aromatizatum cù ſale 2 pipere vſqz ad. 3. 5. Item
di 6 ſupſenſo in pelle leopardi vel cerui vel in lana arietis 6 fu
git ab eo. 6 lupo aut in argento appitietate confert vt teſtat Bar.
quarto de simplici medicina cui Aui. 2 ſentit in capitulo 6 colica.
Et ſteſtimum lupi exſiccatum 2 bibítum est adbuc pſitanuo: im
mo de latio etus in ſoxa cinguli 3. 5. Item ſclopiones affati in
colica vera 2 in lapide renum ſunt ylùmi: ſed in lapide renus 6 de
per ſe in colica de per accidens credo, puocando vrinam. Et ex
laudatis in vêbemmenta colice est coru̇n ceru̇nui adſum. in po
tu ſumptum vſqz ad. 3. 5. cum vino ſedat enim dolorem statim.

Quartus modus est cum balneus 2 embrocis: balnea aut
fint mineralia ſue aque terummarit aut in colica decoquatio res
carminantes ventositatem 2 remolientes dolorem quia ſedan
tes de bis que dicta ſunt ſuperius in ſomentis. Et ſint ma-
gis aut minus calide ſim exiſtetiam materie colice temporis an
ini 2 complexionis ipſius patiètis 2 accidentia que fecus compli
cant multu eniž iuutat tu5 ſedádo dolozé ſua húiditate anodina
tum maturado materià reſolúdo 2 vètosisitate carminado tum
mollificado muſculi ani 2 faciendo vêtres obediencem. Sed in
boruz administratione ſunt cani. obseruàdi. Primus 6 q aqua
nò attingat niſi vſqz ad ymbilicii 2 fi moderata calida 6 delectat
2 pprie tolerari. 2 ppтерea melius inſtrm ad hoc est f emicupiu5.
Et si non ſit paratu habeaf bientaitudinis vnt: 6 pedis in qua
ſedate eger pedib 6 exiſtetib 6 extra. Secusibus 6 nò diu moſet 2
pprie debilis. est eniž couñeniètior iteratio 65 lóga mora ieo 2
pnte euz res boni odoris qibus delectef ſic fructus odorife
ri vinos vel vipta cum garioſinis vino optimo aceto 2 aqua ro. 2
apud necessitate aliquid vini erhibeaf aut aque carnis ſi timeref
calus in syncopi. Si tamè inſirmus valde 6biliis ſit nò fiat bal
neuz. Tertius 6 nò adminifreft materia exilèſte multa niſi iaz
mi: nò atata ſit: timeref eniž de paralifi 2 de raptu materieruz ad aliq
mèdia nobilia. Quapopter exilèſte aliquo apoſtemate iam in
chato aut de piorimo inchoando nò fiat balneum et pio
prie ſim mebrium ſup ed in cuius apoſtemate timetur. Quapro:
pter nò конenitir in colica apoſtemoſa niſi ſoſte in deſclinatione.
2 similu huic è embroca ſup ventrem patientis acijentis ſupini.
Et ſemper cum ſurgit a balneo vel removertur embroca exſicce
2 vngatur 2 in lecto ponatur 2 dormitati: foſtasse enim illo dico
miét 2 ſubueniatur ſit eius 2 cuicùg alteri accidenti ipſum mo
leftanti a ſomu impediat. Cum autem dolò: non poſſet
bis quatuor: 6 modis ſedari 2 et ſeſtatis virtutem diſsulphens 6
dam narcotica. i. pſupeſtiva veniendum è. 2 ex pp: 5. è illud filo
nilium quod è a Raſi in littera descriptum. Et Auc. ſacit capitulò
de narcoticis que ſunt in hac dispoſitione proptia. 2 ordinat 6
dam fumèda p os in modù electariu. Sed pp: ſtans valde est fi
lonium romanu descriptum a Deſue 2 hoc a Raſi descriptus.
Seit in forma púliarum potet exberi ilud ab Aui. descriptis.
R. croci toſoraci liquide. 33. piperis longi feminitis inſuiamui al
bi ana. 3. an. 3. opij caſtoei ana. 3. j. quarta formentur pilule parue
2 fit doſie earus 3. 5. vſqz ad. 3. 5. Item poſſut fieri clüſeriz 2
iam dictis leniùbus in quib 6 ponatur caſtoei. 3. 5. 2 opij. q. v. 2
fedat dolòre 2 quàdoqz ſit ſéta ſue ſuppoſtorium ex pecia lane
aut cotto 2 intingitur in olet de feminibus aut in olet anetini. 5.
1. opij. 3. j. caſtoei. 3. 5. optime ad tuinucu diſsolutis: 2 ſit ligatù
cum filo cotti ita vt ligamentum pendeat extra: vt poſſit extrabi
ad libitum: 2 poſſit ad libitum ex eodem medicinam inſabi et
aſbq 6 exdrabatrm. Et nota 6 qv ibi timetcur conversio materie
ad aliud mebrium ficut ad neuos: est minus malum ſedare do
lotè 6 cu narcoticis 6 facere balneu. Jè nota 6 q aliqúado bòni

p. ij

["## Lura colice melice.", "narcórica miscentur cum solutuis sicut priepti Rasfis miscere\nscamoneam cí filonio quod ordinat in textu. Ego autem yor\nbis pitulis. R. aloes succorrini vel pilularum alefanginárù: led\nmelus est et fí aloe nò loto. 3. j. yel. 3. iiij. opí cirocia an.\ng. j. vel. ii. vel. croco pone casto: eu siant pilule. y. vel. viij. et\nbibeantur Romacho ieiuno dolorem enim post hora: sedant et\nposteádem solút et facint operationem incolumè. Et si velles\nq. velocius solueret adde duo aut tria. q. scamonce: et cí his nò\nmodicum honóre sum aliquando consecutus. Sensa aŭt in\ntentio. f. Romachì et intestinòtus cofortione aliquando necessario\nest buiùsmó mébia sunt laffata eróvole et caufis eius. Unde\nmultiplicabút iterú pblá ventofitat: ergo confortandiút cò\nfectionibus sicut aromatico re, dragraganto diagalagsa specieb\nducis bono vino et alijis buiùsmodi. Et similiter eor: mala com\nplexio est cor: igeda cum párarijs. Si aut aliqua mébia sunt còi\ncantia sicut epar splen et cetera cor: ziganur fím q. dictum è dice\ntur in capitulis ppiijus. Septima aŭt intentio. f. correcio aci\ndènium perficiatur fím ipso: erigentiam instantia vigiliarum re\nmouetur p. remotionem doloris cui aliquado op: subuenire cu\nnarcoticis simul tollétibus dolozem et sonnus iucentibus vo\nmiti oporset subuenire abugégedo faclem cum aqua frigida\nre reliquis remedíjs in p: cedentibus capitulis dictis syneco cum\nexhibítione vini et aque carnis et similibus reliquior: accidetium\ncura se cum capitulis perquoritur. Última aŭt intentio. f. regimé\nvite perficitur faciendo aerem declinare ad calidum et siccus na\nturaliter aut artificialiter. Et fit notabiliter indutus fím exergiáti\ntempor p: pícopie teneat stomachu. 7. ventrem debite calidum:\nbíeta fua tam in q: zúitate cotinua q: difcreta fit tenuis. Et cibi fúi\nnon sint siccí grossí aut vilcofi neq: ventofabiles 7. sint ventrem\nlubricantes. Et panis fúus fit bene cactus falutis 7. fermétus\nqui condiri potest cum aliquibus grams anísi capitens fentici 15\nhoc fit magis p: uenieni in fine q: in principio. Alinum fit odori-\ntur paru: antiqui aromatici. Sed in paucia q: zúitate et alii\nconuenit parum maluatici ad fubtiliandú humozem p: zóftádi\nvirtutem vigorandum digónem. Fercula aŭt fua: fit b: zodialia\npunguia videntur affate et frita: fit b: zodium caponum 7. caginarú\npunguìum. Sed. p: prìpium è ius galli antiqui vía cibi et medicinæ\nq: z: q: punguìum tanto melius. I: tem b: zodiu: caulum et ciceron.\nI: tem b: zódiú factum ex decoctione cauli ceparum pororùs\nalei cí oleo vel carne píngui cafrati est mirabile. I: tem b: zodiu\nblinis coete cí carnibus laudabilibus p: quibus. Sed apud 8\nb: dilitatem virtutis den: confusum pulli oua s: forbia b: zódiú car-\nnium laudabilium cí vitello ou: quassatum. Carnes vo: sint\np: dicimus fasianòp fraquillum: aućum paruarú p: pipionú iuueni\nvientur grosse carnes: 7. sint elice nò affate neq: frice vitét potú\naque frigide 7. vini multum aquati. Aqua fua: fit aqua s:uccaratá\naut aqua dectocum paucí mellis uta it aqua fit deodecula ad mel\n7. optime bulitat et difpumet. Est enim aliquado aqua necessi\nfaria cí adeft febriz et ius blitis et spinachiarú ruc eét c: ueniesi.\nI: po: salata vt: capagibus et spargis. Aromata aŭt fua: sint. p:\np: prie ex cinamomi partibus. iiij. 33. piperis galange ana parte vna\nvna croci quarta vnius partis. Somnus replezione malus iv\nva cuitare bonu: 13 fím p: opor: teat ipos domnus qn: posuit.\nSilt in reténione fecis malus. Beambulet f: o: ieiuno: post cíbi\ng: eſcat: 7. in p: ſeruatione exercitium è opor: um: eu: uetit retentione\nfecis 7. ſliptica. Et retinere ventofitat: exire volentem: de: pano\ntristitia et buiùsmodi accidentia cor: zumpéria digestione difc: uve\nniunt, ira tamen convenit nísi modú excedat.", "## Lura colice melancholice.", "Ed in colica melica p: eedatur cí eſdem intentionib: 1\nf. Sed et euacuantia et digerétia debent e: mélie. p: pria.\nEt carminantia ventofitat: debét e: for: tioria q: illa vè\ntoftás è gros: i: z: deterior. hóp aut copia habitata è in e: gruitù\ndimbus splenios: deoctio tamé epithimi: M: e: p: ria. I: e: pi\nlule ide de lapide lazuli: et electuarij: diaſcene: 7: in mélia adu\nita electuarij: harmech: 7. p: cluferibus in decoctione ponaf epithi\nmum ſtados et fal indú. 7. in ſuppoſtorij: lapis lazuli tritute\n7. lapis armenus et fal indú. Et apud zui. euapóſt venter cum\neis que ſunt gyana lauri armel. i. rúta agrestis origan: camemúl", "## Lura colice colirice. et cura colice ventofe.", "la in aceto decocta ad maioem incíſionè et penetrationè, et regi\nmen declinet magis ad humidú: 7. in brodijs ſuis decoquatur\nbugó and borugla: 7. fructus p: uenientes ſunt paſſule, et salata eo\nrum ſint cappares et pprie ſi splen fit in cauſa.", "## Lura colice cholirice.", "Et in colica cholerica ſeruèn eedem inténtiones ſed to\ntum regimè tam medicinale q: ser rerum nò nálius 8\net cílinet ad frigido 7. humidú. Unde differia fiat et de\nctione blitis matrú violarú. et maluarú ſebelfè cí oleo v. pa\nco ſalis. Et ſi retineretur addant. 3. iiij. mellis violacet: ſi fier\npoffút et aqua hozdei cum oleo violacet et faſt. et poffet addi\nca: in cluferibus et electricarijs de fucco ro. Solutión aŭt os p: uſo\nmenda ſunt penſes Rasfim flozum caſie. 3. z. que trabatur cí ſue\nc: e: endiue bulito donec clarecat. Sed melius è vt trahatur ca\nſia cum decoctione prunop tamarindop et violarú. et ſi poffet ex\nheribert. 3. iiij. máne diſtéperate cí eſdem. Si aŭt cholera fuerit\ngrossior 7. minus calida poffút dari: caſia diſperata cí deco-\nctione prunop et paſſularum et p: fiuclú 7. in bae poffet p: cedi. aloeos\nloti. 3. j. ſed ybi c: a: antecedens eét diſtans poffent dari: pilule au\nt: re: electuarium de fucco ro. et filia. Bigéſtiva vo: ſint fitus viol.\na: cu: hozdei medicinale aut est decoctione prunop et tamarindop\n7. et ſi cholera ſit grossior mifceatur cí firupo vio. firup: acé\nt: toſus simplex. Et p: ferculis concedi decoctionibus enduie la:\nt: cí ſi infulim in ture carnium laudabilium bibat q: uccua\nratam aut hozdei. Et ſi expedens ſit vinú ſit pauciferú: 7. Rasf: nu\ntrit cum taphea cí oleo de amigdalis dulcibus códita. Et ſi ſue\nrit experidens ſlupeſacientibus tubet Auic. permíſerí ſtercus adli.\nlupi cí ſlupeſacientibus. Et cauèndum è a casto: re e: ufo: z: 7.\nſilibus 5. p: colectione op: ponaf crocus: 7. reges descriptione\nn: ilicola: ſi mifceat cí paucu ferocoris adip: è cét a inténitionè Au.\nAul. colice ventofe.", "Jus cura erigint inténtiones ſupraſcriptas. ſlenitiones 7.\net deopilatione e: intefinó: et vétoſitas poffit exire aut\nextrah: modis ifradicendis, fecundo minozationè ma-\nterie er qua generatur. 7. fouet ventofitas. tertio Digóneg. 3. quarto\neradicatione paulatin: tr: in pluribus vikibus. et hóp ite: t: t: t: t:\nne: cí medicinio: dictis ſuperius complentur. Aerum. A: multa\nde describith differia ſuppositioria et medicinas ſolutiones mirabilis\net extranee c: oppositionis quas ſi placet vide. Quinta aŭt inténbio\nest dolotis ſedatico multis modis cóplenda martume p: carma-\ntionè ventofitat: ſue ipſus eductione quouis ingenio: q: mo-\ndis septem educi p: t: p: imus è p: ventris lenitонè et ite: finó:\ndeoppositionem iá dictam in itentione pma. Scdis è aperto po:\nroſitiorum ventris cóplenda et ſupra: dicta cí ſonitis cí fomentis: ſaculis\nemplaſtris v: nctionibus fricationibus et ſimilibus. Tertius è\neius attractio cum ventofis magnis lator: orificior. Quatuor\ncum attractione cíus ad iferioria: et eductione p: ſonitis cí cluſe:\nribus et ſuppoſitorje in quibus ponut carminatia et attrahen\ntia ventofitat ad iferioria: ex quibus ſunt rúta címinum ſeleſe\na: amom: amos: baccari: alaritologia: b: delinum: ferapinú\ncaſto: eum fal et similia. ex gbus poffút fieri decoctiones p: eli-\nſeribus fím exéqétiam, et er compositio: cónponendis in cluſeri: e\nelectuarium de baccia lauri cui non è compar. Quinntus cí edu-\nzione eius p: superioria et iferioria et per poſzitates v: etris ſimul\ncum ſectionibus de hoc p: ppiij: sicut diaciminum diázisibet\ndiagalanga diacinamomum diacalamétum tríaca vettus míri\ndatum diambta diatriomptiperon electuarium de baccia lauri\nin textu descriptum: item decoctio de ſeminibus ſir in textu dei\nscripta: cune. 3. iiij. dantur cum olei de alkerma: 3. iiij. Et tu: lura\nAul. 2. sidera modú illú artificialè dàdi in potu oleu: de alkerma:\nde qua re facit spàle capl: itè decoctio:es in vino bono ſeminí\ncarminatú: t: ſicunt cími: amos: amomi ſeleſe: dauci aníſi ſeni\ncali petroſelini 2. aruri ngelle iuniperi baccaruz 7. lauri vrtice cartá\nmi: rute calamenti pullegil: amédres 7. t: ame: pite:os ſic: op: 7. aro\nmat: ſicunt. 33. car: io: p: am: o: am: pípi: galage 7. et ſi\nex ſoribus è arit:ologia et casto: e: p: o: m: modum adhibita: et ad\nhac iténionè ſunt v: ynctio:es ex oleis in qui: illa bulerint. et ſacu\nli: et emplaſtra fl: et v: et: v: applica: e: ſilibus cópofita. in q: v: ft\nAul. et alij: auctores vt ponaf: solutina. ſ. c: ologntúda turbith et", "Cinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus\nCinclus", "Data\nData\nData\nData\nData\nData\nData\nData\nData\nData\nData", "alchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia\nalchemia", "Pil bone narvus p: ulens", "A. Stomachus forvus", "A. Anatom. remanescent. 7.", {"bbox": [12, 1137, 129,

Lura colice et fecibus.

izí

filia. Et obus est vnguënti artanke descriptione Aefuselg q5 su
per vère positùz soluit solutione catartici 7 super flò prouocat
vomitù, 7 nota q5 inictio vmbilici 7 partius inferioris cubutry
recetùs. 3. j. 7 colloquintide. 3. y. 7 eius suppositio soluit ventrè 7
curat colicam. 7 ex emplastrio ventositate carminatùbus est em-
plastrù de baci lauri descriptione Aefusel. Sectus modus est ut
v stringat tot vêter 7 toûs) cù sffasia 8inde patiès pijciat se sup
aliquo cufino 8 corio pêdétib 7 capitè 7 pedib 7pt c6presseionè
expellat. vêtositas. erpellet. n. p supius aut iferi 7 vêter apodiet
alici rei fuper quæ ko foriter c6pizat. Septimus modus 7t to
teret famè duobus aut tribus diebus aut quantù pòt exercitек.
Faciut enim hec duo ad resolutionè vêtositatis 7 humoù 7 dor
miat cù vêtre deo: ut facit enz amplius ad vigungione caloris
innati. Pieretera quia clisteribus in his dispositionibus: marie
opus est 7 v vêtositate restitète difficile est clisteria imponere facit
Ani. speciale ca. de clisteribus. Abodi aut hùe figure clisterioris
pieter illus Ani. què nò intelligunt sunt tres. Primus est còis czu
manica de corio 7 canula piramidali in extremitate anù ingredie
tie plura habête foramina. Secundus modus est cù canna lòga
perfozata er pluribus frustis c6pofita quorù vnù ingreditur al
ternz stricte vt nihil possit refudare, 7 in parte iferiovi huius can
ne recte infisa est vna canna lòga vna spansa diamemetraliter firma
fmi latus canne lòge pêdiecè, 7 in hac canna taliter ifsira est can
nula piramidalis anù ingrediès ifsira in extremitate eius cadès
diamemetraliter super illa extremate firma latus ipsius in sùmitate
autè prime canne lòge est fcutella in qua imponit liquor anù in
gressurus qui vocatur enema et instrumentùs quo incititur vocat
clisteri: liquero: autè ingrediès 7 primo scedet poslea afcedit. Can
na autè prima lòga er frustis c6pofita debet esse parù lògio: 35
q5 vyns cubitus. 7 cù hoc instrumèto homo pòt simbit impo-
mente clisterè. Zertius modus est vt habeatur duo ligna sicut impo-
mento clisterè. Eiusmodum et vêre baveat homo et hominum modus
fìsòs foramè. Sertius modus est ut clisteria imponatur: binde clisteri
aùs dicta bene stricta in fotamine illo vt nihil possit refudare sup
quæ cannularium in ano fixa patiès sedat còpmido illa incifonia
ad inuicè. Ham per hùc moduz ne detur penetratio corporum
necesse est liquoè in intestina afcedere. Sit autè predicta canna
anum ingrediès perfozata in extremitate sua anù ingrediente 7
habet duo alia foramina lateralia vnù prope coriù i latere vno
aliod parù alius i latere oppoito. Et fit longituè sua communis
quinque digitorùs cùm cunctorùs licerit iu puero minuè. S3 in canibus
aliquibus 05 q5 fit ad longitudinè vnii spàs vel. v. digitis 7 cò
intutorùs vt putta in colica ileos 7 vbi oporèt liquoè ascendere
ad intestina graecia. Similiter si oporèt incire aliàs liquoè illa
in matricè sicut p2o secudina extrahèda aut pro matrice mûdifi-
canda aut pro curàdiis viceribus eius 7 cù iltis duabus vitiimis
formis clisteriòs 7 pòt homi seipium clisterizare que res est fre
quenter oportuna in his qui verecùdantur pripécipe in mulierì
bus. Situs autè clisterizandi variatur fìm locuìs lefum. Si enim
velimus dozìo prodeffe stet homo refupinus si intestinis stet ch
facie deo iusuz 7 magis afcedit homine state ch facie deo zùm q5
fìm alium flutù: 7 pripécipe si posteriora sint têpoze impositionis 7
got impositionem magis eleuata ch anterioz: 7 si dextro volu-
mus magis prodeffe super dextro voluatur 7 ita de finutro. Et
skvolumus enema multù ascendere ad superiora sicut in colica
ileos 7 cù vlerca sunt in intestinis: graciliora eleuerur posteriora
7 còquassentur. Cauendù tamè ne liquo: stomachu ingredia-
tur ne forte sequatur vomitus ipsius 7 isterorù pripécipe in his
quo cù afcedit paru ad superiora syncopizat, 7 paciète exilèste de
bili imponatur clisteri ipso tacete super lateribus vel supino nec
post impositione còquassetur. Quatitas autè liquoris i adultis
est ab vna. ff. cù dimidia ad. ff. j. in infantibus sufficit. ff. s. hec

tamè variàda funt fìm magnitudinè intestinòrù: 7 h5 vêrissitate
loci què volumus attingere quàto eniz locus attingédus est ma
gis supra: q5titas debet esse maiò quàto inferior: sufficit minor
quatitas. Unde sì volumus mûdificare aut còsolidare vlcus in
testini recti sufficit. ff. s. aut parù plus: modus autem imponèdi
cum primo clisterest ut stringatur manica cum manu prope li-
quoque ne aer mediet inter manu 7 liquoè 8inde imposita canula
in ano 7 egro aut alio firmiter eaz tenête impellatur enema
sue liquor: succelie donec ingrediatur quàto sufficit. Sit autè
impulsum illa cù maiò conatu quòdo volumus liquoziæ magis
afcedere quàto autè minus impellatur cum minori conatu, 7 te
pore impositionis non tufiat neq5 sternutet neq5 vomat in se ex
primat se anhelituz dilatet: 7 immediate post impositione sta
pu paius circuoluta cannule impellatur prope anuz 7 bene ad
bereat 8inde eger crura 7 coras extédat 7 poslea revoluat fìm
exigentìa vtilitatis quæ queris 7 similiter magis aut minus ele-
uetur. Retineatur autè in colica non superflue imo post decimù
hore quamptimùs stimulat 7 pungit eiciatur: fed in fluribus mut
bre tempore retireatur. In reliquis autè caibus lògiosi, aut brü-
uiòvi tépore fìm q5 vis virtutè eius ad loca magis aut minus di
stantia attingere 7 fìm alias circumstantas q5 fapiès mettatur
Quod sì debito tépore nò retineretur aliud minus autem acut
in minoris quàtitatis replicetur. Si vero nimis retineretur sicut in
colica accidit in qua interduz retinetur 7 clisteria tunc suppoftuo
stimulans imponatur, 7 si istud nò sufficit, incitatur cù cl-
isteri liquor: in quo fit magna quatitas mellius etiam vlq5 ad. ff.
j. et infalàter educet feci reliqua clisteria 7 cetera 6 facile possunt
educi. Et nota q5 fiut clisteria nò folò ad incidiè proli quocum
h5 ad attrahèdum ventositate in intestinis 2tentam sicut in colica
vêtosa. Abodus aùt est vt BABEAT follis paruus et cù cannula sit
lona. q5 digitis 2scutus vel et amplius. Et fit de ligno ferro 7 ar
gentò: 7 cù latera follis sunt clausa impenat. Deinde aliquo vt
egro lpo firme tenête cannulà latera follis dilatent 7 ne detur ya
cù egredietur vêtositas. Sunt 7 alij modi huic propositas: aliqui et
p erpelléda ventositate tenent in ano cannulà argèteas
vel lignèa vtr i3q pfozatam vit libere vêtositas egrediet. Sed fit
illa cannula fìm partem ingrediente intestinò in multis locis pfo
rata ne oia foramina simul obturent. Sèdo kafed dolo cum
stupe faciètibus quorù copiam supius descripì. S3 còiter et hoc
cafu vòt: filonio romano vel filonio a Rati in textu scripto.

Secta aùt intentio. f. membo2r 2fozatio 2 compléda vt pùs
diel in colica phlatica. Siit septima intentio. f. acæntum corre
cu pici. Octana aùt intètio. f. regimè vire còline
ad calidù 7 ficum: 7 caneaer aef frigidus 7 v vêtositas 7 lumidus
7 pànis bìi opertus fit pripécipe fìm ventrè 7 fòm 7 anum. fit paru
7 cù pòt 7 fìnt calidì 7 fìci 7 nò vifcòs 7 nò ventolabiles
facilis digònis vètrenò 2 stringètes domniat multum marie in
nocte. Exercitek multù sìd ieiuno fit solicitus in expellendo fùp
fluitantes iberìs nullo pacto retineat vêtositate nec fùpus nec i
ferius. fit speràs 7 gaudès 7 alijn leuiter irascet. Sed tristitia ti
mo: 7 accitaria corupètia digònem fugièda sunt. Omitto reliq
particularia nota. n. latis funt ex supra scriptis. f. q5 vinù. fùu 25
eè potès antiquù medfis saporis in pauca q5titate bibitum: 7 q5
panis fit bìi fêrmentatus 7 falitus in quo fèlia carminatù vêto
fitate aliquado ponan hec nota funt ex supra scriptis.

Lura colice et fecibus.

Jus cura erigit tres intètiones prieret tres còmunes
e in quacuìq5 spè colice necessariæ. Prima est fecis
mollificatio 7 sup fìcieri intreſe intestinòr applanatio:
vt facile lubicet. Sèca ipsi? eductio. Tertia cæ fecitatis fecis
remoti: 7 hec intètio simul còcernit regimè curatiùs 7 pferuati-
um. Pria intètio còplef. p2io ch clisterib? ex. ff. s. oleis
cù possit adi. 2j. butvri recetis, 7 cù ch clisterib? ex oleo ſiliam
no nec cù brodijs pìguib? carniù ſi pullor. agno p. caſtrato
ruz 7 simili. 7 pprie capitù 7 intestinòr eor addèdo equale 35
titate alicui? ex oleis supfcriptis 7 pòt addi butyrù, 7 qui nibil al
ud effet paratu ſolù oleù sufficit. 7 piftcheri 3coctiones ex malulù
matrib? 3volarù ſe. lint. ſe. aut radice maluauſei ficub? 7 similib?
7 frigidiorib? posſumus vt exilèste ſebre 7 cù ſigas caliditatis

γ ιη

Lura colica apostemofa.

Lura colicce ex torsione et ex decettu itestini iburram testiculozre.

t calidiorib" in dispositiæ corriরæ. Iste coplires pòt bee pma in tentio cù fumèdis per os er quib" fut iura pígula carniu lauda bilúi gallinaru caponu agnoæ cafratoru et ius galli antig eppriu uz nò solu leniæ fs fua nitroitate absterges:vitelli qqqv ouozus fòzibúi passulile nigre fine nucleis: ficus albe et tate ficeze qz recente pulpa prunu optime maturoi pëndita zuccaru iulep vio.bro dius ciceri rubo:u integro:u brodiu cauli collectoru ante or tum solis leuivi melotuò nec fracto:u in frusta valde parua leuik coctioru. Iste brodi blitis ariplicites spinachiaru maluariu mercurialis maluauifci et similis: et in fuma omne brodiu bæbes virtutè nitroaz vel baurachìa vel abſterſinaz vel ſalſam ſalim, latuà virtutis vel in quo ſint partes vntocie z pinguæ et ſi ſi lumus maiòre: molliſatione faciemus bullire herbas ſupra: scriptas in aqua vel brodiu carniu deinde addamus oleu comune in magna quàtitate vel butyrù receò similis: brodium decoctionis acruminu sicut ceparu et similuì yalet ad lubicùsdu. et quqz in brodiu carniu laudabiluì ponanu zuccaru et pënidia. Et qit cetera nò ſufficiant ad leniendu oleum cò bene pë ditio natum aut ſilaminu aut amigdalaru dulciu recentiù ſumpti in qubitate.vj.aut.viiij. nò fallit. Et ſi tumeret leſio nòli et nimia lenitas buic misceanf. z.zj. olet amigdalaru2 amararu aut facta vètris lenitione ſoſtoriet et corrigetur nòus cu ſticiticæ ſoſtoriæ ſupituì et exterius applicitis. Sz exiite ſebre detur az hordei ercocticati facta ſm armem mita cu iulep violaceo vel zucca et ruobo v'l detur firupus acerſus ſimpler p duas horas poſt ipam aqua. Cæſia qoqz, z mâna ſumpte in potu cu az hordei aut brodiu carniu aut decoctione punorù faciunt ad vètris lubricitatè: et ſir et in cliferib" ponant. Emplaftra quozq foamenta pnvções et ſemiculæ facta et bmòl ienientus ad hoc ſerunt et cù hoc sedat doloire. Seda vo intëtio.f. eductio ſe, cis molliſcate eadè die cóplenda aut ſequiè die perſicif ſi aliciu illoz cliferioz molliſcantur de gbus ſupra addanget mellis ab z.iij.vqz ad. z.vj.aut ſecum misceèdo multu:u ſalis: aut.vj.vr. vire:mel tr est multu magis dilectu aut replicetur ſepe aliquod ſup portitioru et ſupraſcriptis. Aue cu nò ſufficiant de cæſia aut bie rapigra p os et pule alefangine: aloe non fallunt precedente molliſatione et ſoſtoria ſunt diaſinon diacidonitè solutiuì et similia. Tertia aùt intëntio.f. remonto cárum ſiccaq factus per ſicitur ſm iparum exigentis. Si ergo adſint cauſe pmitive sicut cibaria ſicca paucæ comèmtoſi balneu exercitium nimiuì nimius coituo et bmòl ſilia remoueanf et inducatur régimè strarium. Igem alteref caliditæ spatio ſi fit in ca et deopvile chilſis que qualiter debet perſicium dictum et ſupius in paffionibus epiſis et eteritia. Et ſi ca est debilitas expulſiune intellinop et obtusio ſen ſus ex ſuccurrent cù ſyricæ mitridato diacori diapliſurarcoſtico diamnico. Iste ſimulare expulſa cù ſuppoſitoriu cliferib" acutis: et ſi ca est multuio cholere educatur et remoueanf cauſe ipam multiplicantes vt ſupius in eteritia. Et ſi ca eét caritas corpotis et ſudò nimiuìnvaginæ cu oleo roſacei aut cù oleo de mirto et ſilibus pſtantius tr est vt cauſe ſudòu auferan tur. Et ſi ca est virne puoacito cohibeatur p frigida ſiplica: ſed tuitus est cauſas et auſterre. Et ſi ca erſiccationis fecis et ſonge re ten tionis eius fit p còtatem a mébris nocumèta illoz mébior corzigant ſm qd remi et in capitulis ſcedètibus et dicec in ſeqnibus. Reliquie aùt intètiones.f. dolores ſedatio: accionem correto: catio: et regimè ſer reru nò nàlium poſſut patere et ſupraſcriptis.

Be colica apostemofa.

Ius cura est vt in pìmis lenias ventrè et educas mate rias còes ſi fuerint retente cù cliferibus in ápate cali do qoß est ſm plurimù frigidis et humidis ſiut est aq decoctionis hozdei ſebefè violarù. et oleo vio. aut cù lacte et oleo vio. et pauco zuccaro. Et addaſ caſia ſi fuerit opus magis leniu re, Et ſi fuerit opus magio irfrigidare ponanf in cliferibus aqua ſolariu aut mucilagil phili. deinde qeſtius ſerii ſi p ſat phlebo, tomia basilice: et bauriank.vj.aut.viiij. z. languinis aut plures fs repletionè et virtutè: et ſi aſa fuerit vehementis magnitudinis co миканес vijs virne et retinès ipam ſat phòmia ſaphene eluf dem lateris poſt phèlémiam basilice et bauriaſ notabilis quatitæs languinis, et attendaſ et lenitati vètris cù ſumptis p os:que

cù hoc èt repercutiant sicut aqua bordei cu mucilagine pilſi et ſilibus pèr cucurbiæ. Jneſt.n.ei mala ppiuſetas in paffionibus intestinop. Et ex ppiij s è aqua ſiue ſuccus duor granator. gn. qz. z. Item aqua entiwi et aqua solarii cu gbus ſi opus è leni ventre misceanf. z.vj. aut. z.j. flozibus casie aut. z. j. nàne. Et hoc tpe ſup loco apostemato ponanf repcuffiwa frigida nò ſi pica multu sicut oleu yio. muſum cu oleo roſaceo. Beinde in augmento misceanf cu ſumptis interius et applicitis exterus et cliferizatis resolutiuà et molliuwa cu repcuffione sicut aqua de coctionis bordei ſebefè et paſſularuè bis poſſunt addi de coctionis folia alione et hæco decoctio pòt bibi et cliferizari et ſi cliferiz etur huc pòt addi oleum ſilaminuè et amigdaluì. Et circa ſita tum ſiat decoctio et flozibus camemille ſemine maluauifci ſei rei ſi ſilibus et cliferizè addendo oleum ſilaminuè aut amigda linum aut paru vini cocti. Et ſi opus fuerit abſtergere ponanf. z.j. zuccari ru. Et ſi tendat ad maturationem addanf adipes et ſi poſt maturationè rumpakregatur cura ylcere intestinop de q infra. et ſiles intètiones habeant in ſumptis interius et applicinis exterus. Sicut interius è aqua decoctionis ſebefè bordei paſ ſularum ſicuì et ſemini maluauifci et pòt cum zuccaro dulcò ri. Et exterius ſicut oleum ro. camemilluìn ſilaminuè gbus poſt addi pingneo galline anatis et ſilium. Item poſſunt addi mucilagines maluauifci fenigni ſemini ſini. Et ad pòſtan dum misceat fecu oleum maſticinum et ad hanc intentionè pùt fieri emplaftra et ſomenta. Si vò apoftema fuerit frigiduè lenitatur vènt pmo. Beinde phometur e basilica et obſruenç cedem intètiones que poſite phunt in calido: sed declineat ad calidum. Unde ea que còpetunt in augmento calidi poſſunt competere i Principio frigidi: et q còpetunt in statu caliduè poſſunt competere et augmèto frigidi. Sed in statu et declinatione addanf magis ca idida ſicut oleum de spica oleu laurinu adeps anſeris et similia.

Lura colice ex torsione et ex decettu itestini in burfam testiculozre aut in aliquam rupturam mirach.

I fuerit ex torsione ſuctur eger ſupinus in loco tepe rato pù eductis fecibus q sunt infra intellinum toſtus cù cliferibus iuxta doctrinam datam in ſcedentibus caplìs: et manibus inictis in oleo de spica de emula vel castoſo ſi fuerit facia toſio in ventoſtate fricetur penter pmo leuiter be ſcendendo et ascendédo nùc ad latera trabendo et ſemp ascendé de el: ſtricatione et ſcendédo et ad latera trabendo puènientur ad locum ybi ſentif intellinum toſum et hoc fiat plurìes: et ſi ſui leufricatione nò obedit neqo reddit ad ſitum nàles fricatio fiat foritù et iterata: et ſi nò reddit ad ſitum nàtem expertium alij ſit: et ſuper latera ſimiliter fricando. Et aliquado iaceat cu vèvre deorſum. Igem ipe ſedens aut iacens ſe coquasset: et aliquado ſe inò dinotum motu pio:ciat aliando per pedes eleuget. Fortasse aùt quod arte fieri nequit a cauſi redibit ad ſitum natu ralem. Si aſit a cauſa percuffione ſaltu et ſimilibus cauſis pmiùi uls facta ſuerit toſio ſi pèr eadee qeſtions ſed leuiter: et nò locus apoftemetur et ſint manus inuncie cu oleo vio. aut ſimili frigido aut temperato. Et nullo pacto dentur in bis caſibus solutiva ſu pereu nìs ſi ſupere ſed reductum. Et dieta ſit valde iuſtis. Cqz intellinum è reductum procuſe exitus ſecum iuxta ſu perior: doctrinam, deinde venter stringatur cum ſalcia ſtrictura decèntis vt non amplie diſlocat: et ſtringantur crura ſoſtori ſu per genu et ſimiliter adiuto:ia ſuper cubitum:ne intellinum con toſum apoftemetur. Et dieta ſit tenuis lubrica, et ſi fuerit ex censu intellin: in œcium aut in aliquam fracturam ſipbach puì ſu feces que ſunt infra intellinum illud diſlocatum educatur et imponantur clifteria molliſtantia que ascendant vyq ad in teliinum diſlocatum et nò ſint acuta vt poſſint retineri. Et exte rius applicable molliſtantia que etiam ventoſtates carmenèt ego iacentè ſupino: et aliquater magie eleuato cum parte ad quam facta è diſlocation: et ſi opus è ponatur in balno moli ſicante liquore ascendente ad locum ybi retenut est intellinus diſlocatum aut loco illi applicentur filtra inſusa in huìuſmodi molliſcantibus poſtea comprimatur intellinum cu ſuauiate verſus aperturam. Et inter cetera obferuerunt hoc ingenum vt intellinum poſte aperturam digitis stringatur vt subtiliewer: et

Eura reliquiarum speciorum colice.

De ileos.

152

paulatim stringendo impellatur modicum post modicum de in
testino aut de feci in eo contenta donec paulum quasi inunge-
do ad superioza totum interius impellatur nec faciendum est si
cut faciant quidam in expecti qui totum foriter comprimendo
vna vice volunt impellere; et cum reductum est procuretur exius-
ferum secum ingeniou. Sed ante reductionem non dentur soluti
ua et dieta fit valde tenuis et lenitiua; et reducto intetino consoli
detur ruptura cum ligatura brachati et reliquis necessarijs inte-
rius et exterius applicius.

### Cura reliquiarum specierum colice.

I tuerit ex lapide in intetinis húdis iubricis abster-
gétib?gb?aliqua lapide frâgétia sút admilcédá curá
duo éq si lapis fuerit in fupiorib?intetinis p os ex-
hibeanc. Si yo in inferiorib?p clisteria. Si yo fuerit ex vermib?
cu interficietib? et lpos educend? curet iux doctriná in pprio ca
pimlo ponédá. Si yo en languine in intetinis celogato fuerit
ducaf si fuerit in intetinis inferiorib?cú aq secotonis hozdei
s furfuris et similis abstergeti? et mollificatúi cul?j.b.sit admi
ntibus omyxeler pultir vú quailitici. z.sij. Si yo fuerit in fupiorib?
detur aqua hozdei calida cí orymelle simplici vú fìllitico et utis-
dhibitiá tâ fupius çú inferius pót admiscira alیدo coaguli fú
ptis p os vlfz ad qnqs grana: sed cladirisatia vlfz ad.3.s.i
vero doló intetinóu fuerit a solutíó ptinui: et fuerit ex cá extre-
orti ut puta ex vulnere eius curá alíra pquirá t prie ab Aui.
4.² quarti. Si yo fuerit ab húbile acuto pügúe t cor:odéte flue
sit cholera flue phlegma salſu aut a cibo acuto et éq plurimúi û
gene re pútionis eius curá e hábita fupius caplo de púctione:
Et si ercoziano vú lcus iá facti sú it in intetnis curá pquiréda est
inferius in caplo de diffentieria. Et est fupius posita curá colice
cholirice q huic dseruétus qúi é expedíes. Si yo doló intetinóu
fuerit p còtatez ab alísa mébris puta a cerebzo nersis pectoie
epate lplene instrumentio vrine mirach t lacertis vétris et similis
bis aut còtate a tóto ad hæbanc intéiones generales vna
ad mébr mittés altera ad mébr recipiés a quaru pma l3 regu
larif iciptiúi est fregueri tu coacte a feda ícipim. Si yo doló
fuerit a cá extrinſica ut puta a potu aqe pessre t balneo in ipfa véto
ſeptetrionali ſessiole ſup lapide ab aqre pessilétiá veneno ſupto
a cibis ſlipticis et póticis aut a ppétate faciétib?bác paffioné due
ſut intétiones:vna é cás pmitiua remouere cás omínno a corpo
re abiciédo v'l quátu é poſtibile t inducere regimé húzi. Scéá é
difpositioné impſſaz corrigere. Aue intétiones qualiter ñbeat
sópleri et ſupraſcriptis pater potest.

### De ileos.

Ulid nominis ²gd rei ileos q apud antiquos dea est
dne miferere mei pp mozté crudelé z obſcéná poſt tan
tos cruciat? et vomitúi ſtercor pufius posita ft:qz cí
colica pueniat in qbusdá genaraltib?f.caufis accidetib? et
ſut ti quqz púticularia gb?abuincúe dínt.f.caé doló exeficia u
namétur remedióp z vtlimita accidéutis in caufis quide dínt.
Naz iliaca plus accidit a caufis pmitiuis et extriciis et mala cò
plerione ſingulari z frigida ſic in powa aq frigide in tépoze non
cógruo?r b¿q gracilia ſut tò pppinq magis. Ite frequéntus acci
dit ab aere pessiléti pp pppinquitate ad cor: z fir a venens ppf
pppinquitate ad flom t ad cor: z pp has cauſas magis pmutat
de regióe ad regioné z de corpore ad corpus in modúi pessilen
tus morbi. Ite frequént? accidit ab apate pp vicinitate ad epar t
máoré multitudiné meſaraicarúi veniétiu ad gracilia. Igem fre
quét? accidit pp vchemetía virtutis retétue cí gracilia ſint ma-
gis ordinata in retétioe çú groſſa et e5 groſſa magis ad expului
nez ſut.n.gracilia strictiora. Sz e5 colica frequént? fit a cá corpo
rea.f vétoſitate phlate ſterco ſicco ſimb? et similib? cí ſut frigi-
diora z ad hoz expulſatione ordinata. Et si accidit in eis frequé
ter pp dſectus expulſue.In dolóre gdé prio qústus ad specí. Ac
cidit eni in gracilib?requeter doló púgitiuus et tortuus púgi
tuus gdé pp cholera immediate ad ipfa veniétiés t tortiuis pp
lpos loſogitudiné et plurimá reuolutionéíz in quocúqú itetino
quecúqz lpsé dolóris poſsit accidere.Scó qúst ad intétiones

est ení doló in gracilib?intétio: çú in groſſis qú ſut magis ner
uſa et acutóris ſensus.Tertio in loco dolóis. Psí doló ilia
caus est ſupvmbilicis z in hypocúdris magis ſed colicis infra
vmbilicu. Quarto in permutatíde facilius ení ileos permutat
çú colica ppter maieorem colligantía z vicinitaté intetinóiz gra-
ciuſ cum mébris ad que permutari colíui dea permuta-
tione ſuperius dictu est. Sed econtra in colica doló est magis
extéſuus grauatiuus et perſo:atiuus et ſi aliquádo é púgitiuus
est popter vermes. Ite doló colicis licet fit remiſtio: est tamé
magis perdurás ppter lógam materie retentiones et ipforú spí-
tudine z carnotitate: z doló magis est infra vmbilicu circa pe-
que z minus nocumétum cóicat ſuperiorum nobilibus çú
illicá z minus permuta:licet ſit matoris permutationis ad ilia
cam çú ecóira cum ení colon aut facculus oppilatur materia re
gurgitat ad superiora in quibus propter ipforú stricturá facile
retinétur et causat illecas ſed cum oppilantur ſuperiora in iliacá
materia ad ſtomachum regurgitat: z si DESCENDIT ad groſſa cum
ſit ſubtilúo et intestina ilia ſint larga non retinétur. Sed DESCEN-
dit frú plurimúm z egreditur. Tertio principaliter differunt in
euntibus. Iam in ileos per anum ſere nibil egreditur z non
com magná difficultate ſed per yomitiu plurimúm et faci
litér z illud est phlegmaticum quandoq cholericum quandoq
viride paffimum vel eruginóſum quandoq nígrum melanchó-
licum. Igem plurimúm ventoſum cum eructatione: z tandem
quandoq z fetudum ſtercorosum cum vermiſus miſtum: z est
frú plurimúm moſtale. Igem in iliacá vrina est magis tinta-
propter dolórem acutórem magis inflámantez. Igem propter
retentionem cholere que per cannalem ad ſinem duodeni ter-
natum ad gracilia tranſmiſt conſuìt quare redíes ad vias
vrine tingit ipſam. Sudó quandoq in iliacá magis ptingit
propter dolóre vchementiam in ſpiritualibus angustiam ſmp-
dmenti. Et ſt frigidio: calóre amplíes ad locum dolóris attra
to z virtute magis diffoluta. Sed in colica cum disteri aut col
lirio faciliuó egreditur phlegma mucilaginóſum z ſterens ſqui
balóſum plegmate inuolutum. Igem ventoſitas colica ſonas
z vermes z non ſit níſi per compassionem gracilium z stomachi
ad gracilia. Igem vrina in colica rubet propter dolórem inflas-
gie z et iliacá minus propter cauſas ſupraſcriptas. z appareat
in iliacá inflatio oculi magis çú in colica.i.inflatio monoculi: z
in ſumma iliacá est difficilíor çú colica et cauca proportionis
vel confimili: z factum ex veneno ſignificat antecessio veneni et
alía accidentia veneni. ſobilitas corporis tremó: cordis que
aliquando dolórem iliacum antecedunt. Et factas et apóſtema
te ſignificat durities fecis z velocitas in eſgetione.i.in vomitú
 fecis z ſebris. Cum alíſs enim non erit ſebris nec cauſis virtu-
tis vchemenó níſi forte fuerit a veneno. Et ex ſupraſcriptis
in hoc capitulo de colica iam manifesta ſunt quid nominis z quid
rei ileos cauſe z signa.

### Sed pronoftica

ſunt íſta. Primum cú plus occidit ilios occidit i septimo quod est verum frú plurimúm quandoq enim vidi etiam occa diſſe in quinto. Secundum cum accidunt accidentia hozendá ſupraſcripta pauca est lpsé salutis licet aliquos videri pervenſe ad vomitúm ſtercorum cum accidentibus forúbus z evaſiſt. E tertium est apboſimus ſorte particule. Cum ex distillatóne accipit ileos moritur cuius est in septimo níſi accidat ſebris z curat cum ea ſudó plurimúm. Et quaisíus cícat Auic. Bar. caufam huíuſmodi aphoríſimó ignóra uſſi. Eredo cauſam eſſa quia distilatio er humiditate ſuperafla accidit propter quam ſu perſuittates ſonuete cum vrina euacuari ſunt reſente. Et regur

y iiij

De fluxu vêtris.

gitantes ad intestina faciunt ileos. Febris aút suptueniens cae
vt materia subtiliata cum sudore educat cuuis pinitam cauſa,
batur diuillitatio et quarta leos phæmi ventoſa in-
vatur febre. Quinutus bonitas virine in leos nò facit fiduciæz
sanitatis: qd ergo iudicandum est de virina mala. Seruì deteri
or: leos eì in quo egredif citrinu vomitù. Beide illa in qua
degre turrit sudor: fetidus. Habebè odore ſtercoris. Tertio in quo est
anhelimus habebè odore ſtercoris. Quarto in quo è eructuatio
habens odorem ſtercoris. Quinto levissima oium est in qua i-
ferior vêtosis est fetida.

Lura
ileos prima è cura colice veru cura eius maiòre eti
gi festinatiam ille cura colice qsto èt moribd acutior:
tanto minores dat idutias. Et leda differentia è qvibita fùt ei
hac magis fluatua qsupposita cuuis oppoſit est in colica.
Cà autem dìce est qv clisteria z lichinia nò ascendùt nifi difficul-
ter ad intestina gracilia. Altamè bibita z ſupposita ſunt in ei cu-
ra necessaria. Et qvisus dicat Aui. qv nò refert a quo incipiat an
bibitis an a ſuppositis dimodo alteri ſubſequa. Ego tamen
eritimo meliè eè incipient a cliteribus vt iſtina grossa mundiſi
centur ab hìis in qio còtìnenct vt via eximis ſupfluitatum q do-
lorenz ab iſis in ſterioribus gracilibus ſit expedita z facile poffent
ſendere et eo magis qv oppilatior iſerior z cipue ſacculi freign
ter est ca retentionis ſupfluitatum in ſupioribus. Et nìter dolo-
res cò qvisus in iſerioribus, z prie in ſacculo nò ſit dolò. pio-
pior ſua amplitudine; z clisterie pnum dæ eè lenitiuì. Et ſm acutù
et eradicet materias ab iſerioribè z trabank a ſupioribus z clite-
ria iſta debent eè magne eſtibus. z poſtea qvilius ſerius potèſ-
ſubſequa aliqd lenitiuì deſup. Et Aui. dìct qv ſobitio aque ca
lade ſedat dolóre. Ego tì credo tutiùs cè eè chrebeaſ oleum ben-
bene z editionatuì. v.j. aut. viij. 3. debite caleſactù. z elaborec iſe
ignio vt retineatur aut i abhorreak detur. Ij. j. brody caponìs vel
gilli multu pìnguie. Ij. melitus galli decrepiti aut deſ alia me-
dicina lenitiua et casia marna z ſilibibus dictis in colica. Et apud
necesitatem miſeaneſ cuia diſaſtione diacionité electuariò do
ſilibus aut iſa ſola electuaria eſchreanbè cuil lenientibè ſicut biò
dio galli decrepiti aut alioqu mò. ſm erigentia. Iſta vt fiat deop-
pilatio z retenita educanſ. Tertia bìſa è qv in illiaca magis è neces-
faria phòmia qvis in colica vt nò ſolù in apostolica ſu me-
faria Ij et frequèter in alijì ſpedibus. Nam ppter foròt dolòres z
multitudine venarù meſeraicarù venientiù ad gracilia ſunt ma-
gis apta apostemari gracilia qv iſtina grossa. Ijes q facia op
pilatione in gracilibè magis p corpus spargunt humores ſue-
ti eùare qsuppter oppilationez in grosſis q faris phòmia ſunt
eſandi. Obferuatio ergo bis iſribus diſſerets pcedaf ad cura
iliaca ſm vnàquaqùs cám ſm q dicti ſuit in colica. Atè vt itentio
neoc ille z remedia ibide dicta ſm vnàquaqùs cám colice ad hunc
locum afteranſ curado illiacam a ſimili cà pèdèment eut dictum
è in colica. Pà a quacùqùs cá potendere colica ab eadem vel ſi
mili pòt pèdere illaca z ecòraù z obſerueſ Quarta differentia qv
dicta debet eſſe magis tenuis in illaca qvis in colica qsto illaca est
acutior colica.

De fluxu vêtris.

Almansor.

Em cibus in ſtomacho moſe ſolito nò mo
ratur: imo cit'egredif nò mutat? nifi paru-
t:ueruit cù hoc modicatio et dolò in vêtre:
titis cuu et plerùqz adest vêtris flurue: in quo aſi
comestione inuenitur aliquid purulentù detur ergo
rob de ſucco vue acerbe: aut de ſucco ribes: aut ò ſuc-
co granatoz. cù ſpodij z roſ. ambòr ana. 3. j. trocici
quoqz de ſpadio coſtriciuti uti de tribuanſ. Nutriant
vo er adesia citrina: et pullis cù aceto coctis z affatisi
z cum ſucco vue acerbe poffitus in potu vo ſumat ſu-
mach cù aquarosacea, z deinde nutriutur in cibo cui
admiſetur ſumach qui vocatur ſumachia: totumquz
eius regimen ad hoc perducatur vt ifrigidare poffit
et conſtringere.

Jo.ar.

Hoc captim diuillit in qnq ptres. in pma agit de lyëteria. in ſe

cùda de fluxu chiloſo in tertia de byaria. In quarta de byenteria
in quta de tenaſnone. ſeda ibi. Si vò cibus nò egredit. tertia ibi
Si aút qo egredif citrinu fuerit. quarta ibi. Quod ſi er fluxu pè-
tris euenerit excoatio. quta ibi. Trocici ad tenaſmoné. Primù
parte diuillit in quattuor. in pma. n ponit gnàlla ſigna lyëterie.
In ſeda agit de lyenteria pèſede a cholera z excoatiò ſive vle
re stòl. in tertia agit de lyenteria pèdente a phatele exire in ſto. in
quarta agit de lyenteria pendè a mala compſone ſto frì
gida z humida ſine ma. ſeda paré cipit ibi. parì distàter a pì
cipio. Et fuerit cù hoc modicatio. Tertia ibi. qv ſi nò fuerit cum
eo modicatio. Quarta ibi. Si at cù hoc qo dixit? niſil egredit.
In pma parte ponit duo ſigna gnàlla lyëterie. Primù qv cibus
in ſto nò morat qum pìneuit. Scòm q egredit. I p anu eè cor
pus nò digeſtus nifi pari: est. n. lyenteria flurux cibi idigett qo
pòt eè trib? modis: aut qv cibus nulloè est digeſtus: qv egredit in
e qaſitate z qvitate in q pumpt? eè ant qv è diminute digeſtus ſm
quod libet et? aut tertio qv alijp es qv difficiliorio diſognis nò eſt
conſomé iuuenit aliqd purulentù. I. lanioſus. deide bat reme
dia ifraſcripta. Primù è rob de ſucco vne acerbe: aut rob de
ſucco ribes: ant de ſucco granatoz que oia ſunt frigida ſicca
et ſatis poffiti in ſucco vne acerbe. I. acreſte z in potu ſumat apu-
roſaca infusionis ſumach. Iſte comedat ſumachbi. I. cibariuſ fa-
cu et granis ſumach fris ſicis z tip. optime valètibè in hoc pò-
poſi z myrtrae z limonæ ſit pìſtis iuammeti. Pota tì qv epi
te velle re in ſto caneaſ ab acrù? q acetoſis notabili: ne ſequa moz
modicatio iotelerabi. z I casu vlceris vltimù remediù è ſuccè plàtagis
cù bolo ar. autroſcati de ſpadio diſsulato. in ſucco dicto. 21.

Ticiti est nùtria citrina. I. er cibo facio ſub ſentibè.
cù paucò zapharami. Ij pma aqua de coctiòs lenitiu ſemp debet
abijc. itè ex pullis cù aceto coctis: hoc è gelatina. itè ex pullis et
af ſatis poffiti in ſucco vne acerbe. I. acreſte z I in potu ſumat apu-
roſaca infusionis ſumach. Iſte comedat ſumachbi. I. cibariuſ fa-
cu et granis ſumach fris ſicis z tip. optime valètibè in hoc pò-
poſi z myrtrae z limonæ ſit pìſtis iuammeti. Pota tì qv epi
te velle re in ſto caneaſ ab acrù? q acetoſis notabili: ne ſequa moz
dicatio iotelerabi. z I casu vlceris vltimù remediù è ſuccè plàtagis
cù bolo ar. autroſcati de ſpadio diſsulato. in ſucco dicto. 21.

Quod ſin nò fuerit cù eo in vêtre mordicatio neqz
quod egredif plus hz admittu: hz è viſcosum z adest i
flatiòs paucitas: z ructus acidus z paeca ſitis. egro
ſicla z ſnapis z píſces ſaliti tribuanſ. Deide cogat ea
vomere ſumèdo salè z mel z anetus coctu. Que ſin nò
ſuffecerint medicamé quod expellit phà tribua. qv
R. aloes. 3. j. colloquintide iſterioris. 3. iiiij. ſalis indi. 3.
iiiij. turbith. 3. j. ex bis ſiant pilule z ſufficiut ad dosiz.
Omitu pzeretæ ſepe vitaru. z cibaria quibus vtiti
alumni per ſe intingantur. z comedat ſulcita que ſale
condiuntur. z acrimonià babent que appetitum pro
uocare confueuere.
Jo.ar.

In hanc ſeda pte pìme etis agit de lyëteria a phatele dicés qv
nò fuerit mordicatio in ſto: nec illud qo egredif p anuz pùs hz
admiſtuti: hz è viſcosum: qle è de nà phàtis. z paucitas ilamatoſi
paeca ſitis: eructuatio acida q oia atteſtanſ frigidità deſpò
egro h vomitinu. R. anet. 3. j. vel. y. bulliant in vna. h. j. ad
qsumptionè medietatis z colec: cù 3 doctione colata. v. vel. vi.
vnciaru admittrenf mellis. 3. y. ſalis. 3. y. z totù tepidù ſumatur
poſt qus eger pùs comederit ſlam. i. blite ſinapim. i. moſtardà
píſces ſalitos: q oia, ſut idédia phà abſtergetia z Ibilatiària. ſin
de téptet vomitu vigitù aut penà in gutture iponèdo: vt phà ſil
cù eo qo ſumpti è educaf. Scòm remediù h nò ſufficièt et vt
def vna ex pìulis ifraſcriptis. R. aloes solutiu phàtis z chole
re. 3. j. colloqntide iſterioris solutue phàtis cholerè z aquosita
tio. 3. iiiij. ſalis indi solutiu phàtis z melie. 3. iiiij. turbith solutiu
phàtis. 3. j. ſiat pilule groſſe. Tertiu remediù qv vtak ſepe vemi
tu: hoc enim pìmptius est ad múdificádum ſtomachum qvis solu-
rium. q cibaria ſua quibus vititur admittant in almuntu.
ideſt ſalamento facto er píſiculis salitis z aromatibus: ſparo
ideſt diſsulato z comedat ſulcita que ſale condiuntur: z que

De fluxu ventris.

I 33

baben acrimonia, i. acuitate p ar emata que fulcita ? fueuerit u. uocare appetitù; ? hec fulcita sùt moritatelle et filia. Almà.

Si autem cum hoc quod dirimus vel egreditur su
perfluum neqz quod expellitur: aliquid purulentum
vel plegmaticum habet admíſtus. Ægro vínium for-
te purum tribuendum est et diaolibanum dandus; qb.
R. libani, 5. x. piperis ameoßpice leſim anilí nigel
le omnium ana. 3. ij. balaustie. 3. x. mellis diſpumati. q.
sufficit ad confiendi: detur er hoc in potu: quia
ſtomachum calefacit et vebementer desiccat. Proſi
ma quóq in. c. colice paffioni s nominauimus de
tur: et affuescat in potu ſunere vinum purum. Jo.

In hac quarta parte et ſultima huiù pime ptis principais curat
lyenteria a mala cóplezione frigida et bu. fine materia et que dicit
nota ſut. Pà ea que ipſe cœcitut ſut calida fic. cœstrigetia et ſom
conſo: tätia et óia nota ſunt. leſiſi. i. leuſiticum. Almanfor.

Si òvo cibus non egreditur: ſed reſubtilis alba
et aquoſa qui ſut ea q: epatis ſignificat debilitate
Ægro tribuatur id quod fit de ſcoria et diaolibanum:
et electuarium diacalamentum et trocifici calefaciètes
epar quos nominauimus et electuarior diacalamentu
quod. R. folio 2 rute calanſtis vitruí ameoß carui: kei
ſim. 33. cinamomi: macropípis oium ptos equales coſ
ſiciantur cum melle cocto et dentur alia medicamina
que nominauimus in capitulo epatis er bis que ipm
calefaciunt et còſoſtant. Jo. ar.

Hec est cibus para principali huibus capitulari: qua agit de flu
ru chiloſo et habet duas ptos. In píma agit de fluru chiloſo p
pter nocumentu epatis et maxime debilitate attractivei euus. In
ſba igitur agit de fluru chiloſo ſequente nocumentu nòsi et intelli
no: u3; et marie debilitate retinetur eo: u. Ibi ſeba. Si at cí p: dicta
egritudine. In píma pte ponit primo ſigna fluxus chiloſi: dicè
q: pí cibus no: egreditur: imo egreditur res ſubtilis aquoſa et al-
ba que est chilus. est enim chilus ſubstantia alba ſubtilis aquo
ſa fa meliori parte cibi per primam digestionem genita: adſunt
etiam ea que ſignificant epatis debilitatim. f. mala complectio
frigida: aut apostema aut oppilatio ex quibus debilitetur epar:
et maxime ſm attractiua detur remedia infraſcripta. P: imuò id
quod ſit de ſcoria ferri ſuperius in caplo de debilitate ſtòi deſer
ptum. Secunduè eſt diaolibanu in parte precedèt ſcripti: Zer
tium trocifici calefaciètes epar. f. trocifici de reburbarcè: trocifici
de lacca de quibus ſuperius in caplo de bolone epatis. Quar-
tum est diacalametù quod hic ſeribit: et ſuta ſut omnia et ſepe
dicis: et valeat hec medicamina ad calefacièduz epar. exſicado
conſoſtando et faciant chilum penetrare per ipſum: et remouent
eius oppilationes. Almanfor.

Si auté cum predicta egritudine non fuerit ſignifi
catio debilitatis epatis: imo quod egreditur ſbtilie est
et album fuerit in ſtomacho gravitas: puluis de malis
granatis ad tráſglutiéduz dandus eſt. cu: ius ? ſectio. R.
oſiú granato: acetoſo et trito: vt alcoho: 3. x. kar-
ui ſe. coriàdi amboru3 aceto acertimo inſuſo: et po
ſtea aſſato: u. an. 3. xx. rilocarat: ſumach balaustie om
niu: an. 3. x. pulueriétur optime et detur ad tranſgluti
endus. Electuarii quoq quod dieitur chàsi òtur. qb.
R. arillo: paſſorùm trito: vt alcoho: 1b. 5. myrtillo-
rum ſiccoru3 pulueriòt: vt alcoho: 1b. 5. rilocarat
nabati balaustie ſe. tamarſi ameoß omnium. an. 3. x.
conficiantur cu melle de canna: aut cu melle apus op
time diſpumato: et electuarii ſunatur. Jo. ar.

In hac parte ſecunda huius ſecunde parte principalis cu
rat fluxu chiloſum ex debilitate contentiue ſtomachi et intelli
no: u3 prouenientem que ſequitur ſm plurimum malam com

plexionem humidam non enim tanto tempore retinet chilus q
posſit per epar attrabi mediante: p: meara: c: ponè: ſigna
dicit: q: non ſunt ſigna debilitatis epatis: ſed adſunt ſigna debi
litatis ſtomachi: quia gravitas winc detur patienti puluio de gra
natio cuius deſcriptione ponit. et ſunt nota omnia er ſupr: aſcri
ptis. Xilocarat. i. coru: ligni et ſunt carubie. Ibi autem pul
uis potest cum aliquo liquore permíſeri vi miu: et vino cydo:
niozum. Secundum est electuarium quod diecitur canzì forte
a nomine inuentor: et deſcriptio manifesta eſt: hec enim ſunt
notabiliter ſicca parum ſm qualitates prima: a temperamento
recedentia et confoſtatoria retentiuam ſtomachi et intetinòzum p
ſiccitatem ſuam ſtippicitatem et proſpictatem. Almanfor.

Si autem quod egreditur citrinum fuerit et anum
mòrdicat: egerqz ſitim patiatur et ſebem. Trocifici
conſtrictiui de ſpadio et aqua ſauich bor: dei detur. et
trocifici conſtrictiui de ſpadio. R. roſarum ru. ſpodij.
ana. 3. x. ſe. acetoſi ſumach balaustie gùmi arabici om
nium. ana. 3. v. inſo: mentur trocifici ſpodi: 3. ij. quo:
rum vnus cum. 3. 5. de rob cydoniorum simplici ſuma
tur. Aquæ vero ſauich ordei ita ſit. Bor: deum factum
in aquæ ipſum cooperiente bulliat donec aquæ inſpí:
ſetur. deinde coletur et bibantur ex eo. 3. iiii. cum. 3. iij.
ſpodij et gùmi arabici eadem quantitate.

Jo. ar.

In hac tertia parte principali curat diariam grecæ: que latine
ſignificat fluxum et dicitur a diarìa: verbo greco: idem q: fluo ſi
gnificante: nomen enim genere ſibi vendicat cum frequenti:
us ceteris fluribus accidat. eſt autem deſcriptiue fluxus vnus
plurium: aut omnium humo: rum p: stetqz sanguinis: qui ſi ſue
rit diceretur fluxus sanguineus: marine tamen hic curat fluxu:
cholericum dicens: q: p: illud quod egreditur ſuerit citrinum: et
anum mo: dicat: egerqz ſit patiatur: q: ſebem que omnia cho
lere attestantur: trocifici de ſpadio conſtrictiui ſtatim dentur: quo:
rum deſcriptio ſatis nota eſt: 2 ſunt p: iestantes: inſrigidantes: co:
fortantes: et flurum stringentes et marie debent dari cum ſue
eo cydoniorum. Similiter òbet dari aqua ſauich bor: dei que ſit
er bor: deo to: ſefacto ſuper quo ponatur tanta aquæ q: notabili
et pluor: et e: mo: cito: cito: cito: cito: cito: cito: cito: cito:
pro: cito: cito: cito: cito: cito: cito: cito: cito: cito: cito:
no: ri: quan: tuitatis ad ipſum: et bulliat v: q: ad aliqualem inſpiſſa
tionem aque: deinde coletur: 2 cum. iiii. 5. eu: dem milſceantur.
ſpodij gùmi arabici. ana. 3. iij. et in potu pluribus vicibus ſu:
matur. hec enim optime confert inſrigidando: conſtringendo:
dolorem ſeu punctionem ſedando. Almanfor.

Quod ſi ex fluxu ventris euenerit excoziatio pul-
uis de bolo ad tranſglutiendum detur. qui. R. p: ſilij. 5.
xx. ſeminis plantaginis. 3. decem. gùmmi arabici boli
armeni amborum ana. 3. tres. p: filium aſſetur et gùmi
t bolus pulueri:entur et comſceantur et ſumatur in
potu et eo in mane. 3. iij. cum rob de cydonijs et circa
noctem tantundem. Eibus vero eius ſit pulmentum
factum cum granis granatorum et paſſis cum aquæ et
aceto: et cibus factus cu: ſucco vue acerbe et ſumachia
t caſea: cui admicetur succus ſumach et bis ſilia ci
baria. Trocifici de balaustijs qui cu: zimie conferát
diarie dandi ſut cum fluxus ſuerit ſuperfluus: ſiue ba
beat ſanguinem admíſtum: ſiue non. R. gallarum ſili
quarum nabati ſe. tamarſi olibani balaustie omniu: 3
partes equales: opij gùmmi arabici amborum. ana.
partem. 5. inſo: mentur trocifici pondere. 3. ij. et quib:
ſ. cum vino ſumatur: ſi neqz calo: affuerit: neqz ſebis:
sed ſe. ſebris affuerit cum rob de cidonijs acetoſis ſu-
matur qui tunc dandi ſunt cu ventris ſupfluus ſuerit.

Jo. Ar.

De fluribus vétris.

In hæc quarta parte **Praepali Rasio** curat bysenteriam victis, a diæ est duisio et enterium diæ est intestinum: quasi duisio in testini. J[ulius]d[oros].v.j. ethimologiarum est de scriptòse fluxus vè tris eu excorziatione aut vlcere iewestini: p cuius cura pimo dat puluerè de bolo cui est hæc de scriptio. P[er]pilis frigidi et bu, in scö sed p affationem minut eius humiditas. 3.vr. se platinagio fri gidi et sicc. 3.x. gùmi arabici frigidi et sicc vifcos: bol armeni gidi et sicc fristici vifcosi pr[.]xiij. in solidando vlcera intestinop. anæ 3.iij. pluili affectet et gùmi et bolus armenus pulueriatis cò miscetur de quo puluere fumak. 3.iiij. in man per 2 per duas horas ante cenæ cu rob de cydonijs. Cibus fit pulmetum. i. ius caba le in quo sint granatam opere et aligd aceti 13 modicum. tunc enim excorziato ex aceto: ite cibus factus cum acrestia et fumachia. Icibus facte cù granis fumach: et his filia sicut limno, nea et mirthæ. Bat tertio trocilos de balauisti oplatos: quorum descriptio nota est: i iubet dari. 3.ij. p vice cu vino: non exire fedre: et cu rob de cydonijs ei adfit fridis. hi tr non debent dari nifi cù flurue est supfluus et cetera non tulerint. vna tr. 3.ab in tio experièda è filiosa nabati. i. carubia regionis ulti.

Almanfor.

T[ro]cisci ad tenasnon q[ui] cò dàdi sùt cù calòris ab sentia fuerit et vétositas erit nociaque sonit. R[.]se. hius gami al[.]se. aneti se. feni. oium anæ 3.v. ameòs. 3.ij. 7.5. opij. 3.iiij. se. apij. 3.x. fiat trocisci de quib pòdus. i. anæ. in potu fumari. Coſectio electuarij de ſtorace que anti quo fluxui vènris confert: ac tenasnon cù neqz febris neqz calò: affuerit: 13 aderit vétositas nociaque danda erit. R[.]caſtoei opij affari ſtora. liçde myrrhe: se. iuſ quiàmi nigri turis oiu3 ptes equales mellis. q. ſufficit ad specierù còſectione: cuì diſsis ſit. 3.ij. vt. ij. Si autem poſt 10 tenasnon. m. tràſerit dies nò viſa fuerit medi camina cóſerre et eger ſup pectine ſentit dolozè rede undus è ad clistere. Quod R[.]panici excorticati risi excorticati lètiu3 excorticataru roſi. siccaru3 balauſtie cupulari glàdiu3 ouz anæ. A[.]d. i. oia in iij. 1b. aq. coquan tur donec ad. j. 2.5. redeàt. undre colen: undre fuman tur ceruse cineris papiri amboru anæ. 3.x. j. boli ar. 3.5. vi telli ouz vni? affati duri: olei roſei. 3.5. ex bis obi in p[.]di cto apoſtimate fricando diſsolutu clisteretur eger femel: aut bis.

Jo. ar.

In hæc ginta parte et vltima buus capli ponit curæ tenasmo nio. tenasnon aut ſue melius tenasnon grecce ides ſignificans q[ui] gemitus latine vétium a ſtenaſo verbo greco idem q[ui] gemo ſignificante è descriptiue expressio iewestini recti cu gemitu et coname de egerèdum facta ab expulſua stimulata, a cù pieternam exiſtente in 15o: aut in extremitate eius q[ui] est anio. Hec paru diuſid in quatuor partes. In p[.]ma parte curat tenasmonè paup[.]ci temporis. In ſecunda tenasnonem longi t[.]pie. In tertia ponit duo antidota optime valeria in ſtrictione fluxus vènris. In ārta parte ponit remediu3 vtilimi in tenasnone. Scöa pare incipit ibi. Quod ſi tenasnon fuerit lògi t[.]pie. T[.]ertia pars ibi. Epi[.]phy ma de quo. Quarta pars ibi. Quod ſi eger p[.]mam parte p[.]posſes videre in tres ſm q[.]tria affert remediap curando tenasmonè partes patebùt diſcurrendo p[.]textum. P[.]rimum remediu3 eſte trocisi cu adſunt ſigna frigiditati: et è ventositas hocina ab bu more frigid eleuata: cù cu ſonitu emittitur: h[.]opè de scriptio è ita. R[.]se. iuſqami albi frigidi in principio quarti graduſt ſupeſacturi. ſeminio aneti ca. in scö reſolutiui vétositatis: ſe. feniſtici fir[.] ca. oiu3 ana. 3.v. ameòs ca. in scö vétositatis reſolutiui. 3.x. ſij. opij. 3.iiij. se. apij calàdi apeririui ventositatis reſolutiui. 3.x. ſiant trocisci de qbus detur pondus aurei viuſi: ſed medictas aurei in p[.]mis tentanda: na in yno aureo ingrediunt plura 33.vj. grana opij. S[.]còm remedium est electuarum de ſtoraſe conſerès an/tiquo flurui ventris et tenasmoni eu adſunt ſigna frigiditatis et ventositas. R[.]caſtoei ca. in principio quartio: op[.]gæ colecti: affari

i.bachare ca. 2 sicce: to acio liçde myrrhe: calid[.]or 2 ſic. ſeminis iuſqami nigri frigidioris 33 album: 2 deteriùs quo raro vendòs est. est enim frigidi in fine tertij gradus. album quò vo in principio tertij: thuris oium partes equales: mellis quò ſufficit ad ſpe[.] confectionem. Et d[.]z eſse quadruplum ad species: diſsis eiſt a. 3.ij. ad. ij. ſed ſufficit medietas. T[.]ertio ponit clistere conſ trictiùn conueniens in tenasnone poſt 2 tranſierint 13. x. bo lóre exiſtente in intestinis groſſe. R[.]panici excorticati frigidi et sicc fristici excorticati calidi 2 ſicc lentium excorticatarum roſaru3 siccarum ru. balauſtie copularum glàdium oium frigidarum 2 ſic. ana. 1d. j. buiant in. iij. 1b. aque donec redeant ad. j. 2.5. ſed led iudicio me opus eét ſi dequtate aque p[.]zo ſufficienti deo, ectione: de qua accipiat. 1b. j. 2.5. deinde miſcetur ſecu ceruse fri gide 2 sicce: cineris papri babylonici ca. 2 ſic. fristici ana. 3.ii. 1ſt aut papirus babylonicus ſuncus filuſtris ſuper quo antig ſeri bebant. hoc vtilimur ad obturàdum vegete ne vinum excreat bo li armeni 3.5. vitelli duri viuſi ou[.]lei roſei. 3.5. ex bis obviis ad inuicem comitis ſiat clistere est enim conſtricti ſua fristici citate et vifcositate. Almanfor.

Quod ſi tenasmo fuerit lògi teporis in q[ui] no egredi ſanguis: 13 rasura alba et mucilaggini filis medica men putredinis q[ui] do in cap[.]to putridar[.]u gigiaru3 noia uim: d[.]dàdi est ex q[ui]o in apoſtimate eoq[.]q noinau[.]m fricato et diſsoluto clister femel: aut bis fiat. Et ſi ex vè tris fluxu in vètre vebemès mo[.]dićatio ſecuta fuerit clistere fiat ex oleo roſi. tepido. Si at nullo mo[.]mordi can clistere ex illo medicamine addatur multociens donec ſanetur.

Jo. ar.

In hæc ſecunda parte buus quinte parteis principalis curat tenasnonem longi temporis quando iam factum est vlcus putrum in iewestino recto: vnde illud quod emittitur est albùs ſimile mucilaggini ſanioru: curat autem ponèdo in clisteri ſupraſcripte deſcriptione medicamin ſuperius poſtitum in capitulo de cura gingiaru3 ſanguin olétarum: quod est notabiliter coſtutiu3 propter arfenicum calcem et reliqua acuta que ingrediuntur eiu3 co positionem: de hoc tamen non est in clisteri niſi parua q[.]tationis 1. ponenda. 1. 2.5. 1. ſi non ſenſerit ardo[.]em ponatur ſecunda vice 3.2. 1. ſic pedatur augendo q[.]tationem donec ſenſerit notabilem ardo[.]em ponif ſenit ad cauſticandum carnem putrida impedi entem vlcu[.]ta 2 solidationem, ppetera ſubiungit q[.]i ardor: ſup uenerit clisteretur cu oleo rosaceo tepido ad ardoris ſedationem: illud tamen non ſiat imediate: ne operatio medicine imedeatur.

Almanfor.

Epithima quo vèter cu fluxus vebemès è virtus debilitata leni[.]dus è R[.]gal. achacie ciperi myrrhe gallar[.]u c[.]ppili turis. oiu3 ptes equales. ex oib q[ui] his vi no veter: aut ſucco cydonior. c[.]ôperſis linia[.]t vèter, bui q[.]uoq[.]s q[.]uiq[.]s addit panis b[.]ſcoct[.] de firia. Si at cu b[.]ac egritudine fuerit calò: epithyma fieri c[.]oenuent ex duobus sandalis et roſi et bolo ar. 2. ſaufel et gallis et pane b[.]ſcocto cum ſucco macianozum. aut cydo niu[.]zum aut mirtino.

Jo. ar.

In h[.]ac tertia parte buus gnte parteis principalis ſcribiti b[.]uo anthidota. p[.]mum in cauſa frigida. ſecundu3 in cauſa calida optime valentia ad fluxum conſtringendum: et deſcriptiones note ſunt: Achatia est gùmi cuuſda[.]z arboris que non est apud nos ſed. p[.]ea accipimus ſuccum p[.]unello[.]z imatu[.]ro. ſaufel. i. aue lana in[.]da fri. 2 ſicca q[.]uà non babemus.

Almanfor.

Quod ſi eger vebementer patia[.] tenasmo: t[.]epe vadat ad sella: t[.]nibil t[.]ri egredit colliri: uſtud bi[.]kia[.]t: e n[.]m. irabile ad ſed ad[.]du tenasmo q[.]b. R[.]turis liacri cro ci gummi arabici ana. 3.1. opij. 3.ii. info[.]mètur colliria et ſupponantur.

Jo. ar.

In h[.]ac p[.]tia ponit remediu3 vtilum i tenasmo: i[.]p[.]edatiu3 ſupeſacidi[.]e: 1b. n. medicamie br[.]t fiæ colliria. i. ſuppo: i[.]bùlia

De gdditate spêbus cāis signis et pnoſticis flurùs in gnāli.

i 34

lóga ad q̣estitatem bigiti p[er]i; dīn't optime ligari vt p[os]ſint exi[bi ad luctu], melior: at modus est vt maſſa ex his medicinis c[ui] albumie oni ſecta optime p[mi]ſeaſt c[ui] lino. ſ'accipieſo c[ui] de lino; t[em]aſ ſaſſa q[ui]s ſuſſic ſu p[ro] l[ui]chino; t[em]a aduina diuina: m[ic]ſeſt; t[em]aſſicar: p[mi]ttanſt: ſupp[on]an[ci] apud magnā neceſſitate: ita vt to tu5 collyriu an[ui] ingredia: t[em] c[ui] dolō: inceperit ſedari ſomnuſ iu5 illicu illo exſaſſ: eſt: enſi dubiuſ s[ui] remaneret ex ea: q[ui] interiret. r[em]curre tamè p[er] administra[di]s opiatis ad ea que dixi in tra c[iu]tau de fluribus. R[as]io enſi hic p[ec]dit odine retrogrado in cu tenaſmonis. n[á]t incipit ad opiatos c[ui] tamè debe[d]et ponenti. J[est] p[er] cura tenaſmonis debemus p[mo] facere eliſtere m[ú]diſi, c[ati]uiu: ſinde c[ó]ſtrictiuiu: t[and]e bis n[ó] ſuſſiciétib[us] administra[n]t opiatas incipieſt u[tra] canone: žuicene ab his q[ui] exterius ap[lic]an: quib[us] n[ó] ſuſſiciétibus venienduſ est ad ſuppoſitoriā: miſtudo tamè ea paucu tépo[re]. t[erti]o ad eliſteria ſuppoſitoriā n[ó] ſuſſiciétib[us], quarto ad exhiſtionè per os e[or]uſ que opiatas ſunt: n[ó] tamè hec administra[rá]da ſut níſi virtute exſiſte: forni nec quotidie: ſed per internaſſa.

Tractat[em] p[ú]mus de flurù v[ér]tis in generali duo p[in]inéa capſa.

Capitulú p[ú]mus de gdditate sp[é]bus c[á]is signis et p[no]ſticis flurùs in generali.

V[ér]tis v[ér]tis est mo[ſt]ad expellendú rem m[á]lěs a corpo[re] per vià intetinó[ri]t; 2 ani factus a virtute aut alii caufarù p[ter]naturaluſ; in hac diffinutione mo[ſt]ad loco generis: 3 tangit per ip[ſus] c[ha] formaliuſ: flurùs per ly[ra] ad expelléduſ tangit finis. est enſi cuiuſcúq[us] flurùs finis materie a corpo[re] expulſio per ly[ra] m[á]lěs manifestaſ materia ſue obie cuta a corpo[re] expelléduſ. est a differéctu vapóris v[é]toſtituté et ſp[ú]s: que n[ó] d[ur]res materiales apud medicos ip[er] ly[ra] a corpo[re] per vià intetinó[ri]t; 4 ani ponti cauſa materialis in qua reliquie particule diffinutionis manifestaſ cauſa efficiens: ſit aut a virtute expulſua: aut ab aliqua caufarù p[ter]naturaluſ: ſicut a corpo[re] ſiut v[ér]tend[er]; aut a gravitate materie v[ér]tend[ie] 13 aſſecta: ſicut accidens in t[im]entib[us] 2 in p[pi]nquis morti in quib[us] caſi bus aliquado nullo modo virtu expulſua cócurrit ſed de t[em] ſectu c[ó]tentiue: que tamè n[ó] est per ſe t[em] adequata cauſa flurùs cum n[ú]llu p[ati]nuſtus ſit per ſe cauſa p[o]ſitut[em] ſed per ſe concrantaſ materie: 4 alia buiſmodi: deſectus ant[em] c[ó]tentiue per accidens. 5 Species t[em] differentes flurùs ſumi p[os]tut ſm[] vná: quibus cauſam in diffinutione p[os]itam vt a cauſa formali: quia motus ille est ſuſuāt virtuti 7 repletiu: p[ro]positionibus aut in ſuſuāt illis non p[ro]positionibus. Similiter cauſa finali: quia aut expelluntur no centia t[em] d[ic]inur laudabilis aut iu[n]tuantia t[em] d[ic]iur illaudabilis ſi[tr]a cauſa materiali: obiectu: q[ui] flurù expellitur ſumur ſub die. Quod enſi expellit aut est q[ui]d extrinſecu[n]t: inco[sp]oreu[ſ] ſicut c[ib]i potus 7 medicinè: 2 sub ſubluctate: 3 ly[te]tia c[ó]tinet: aut est q[ui]d intrinſecu[n]t: corpo[re]: 3 hoc est dupl[ant] aut est imediate er c[ibo] genitúm ſm plurimú[m] ſi: 2 hoc est dupl[ant] ſ. chilus 2 d[ic]ic ſlurù chilofus: aut est ſer ſi ſu ſterus: 3 d[ic]ic ſecu ſentus: ſeu multi ſtercoris: aut n[ó] est imediate er c[ibo] genitúm: 2 est dupl[ant] c[ó]tines 2 c[ó]tincuris. C[ó]tines ſicu m[é]biu[n]s mé: b[ú]kfrusti[u] c[í]us: aut pellicula 2c. C[ó]tentú[rum] vero quod flurù expelitur: aut est ex naturalib[us] humo[ri]b[us]: p[uta] ſanguine ph[ate]cho lera: 2 melacholia: 3 ab humo p[ro]ſio generalis n[ú]cua: quia ſanguineus: p[leg]maticus: cholericus: 2 melacholicus: 2 ſpecia litiere a ſpecie v[ni]nu[cui]ſq[us]: ſicut p[leg]maticus falſus: cholericus y[ut]tillinus: 2 ſic de ſingulis: aut est ex n[ó] naturalib[us] ſicut flurùs a p[red]ictis humo[ri]b[us]: c[ó]nſtutis perductus 2 c[et]utus: p[ra]ſinus: eruginofus ſanioſus: y[u]rulét: lotiuſus ſicut letura carnis: aq[uo]s v[ér]culent: 2 n[í]ger ſicut ſanguis: aut viu[ra] ſefelleu: n[í]ger: 2 n[í]ger melacholicus: 2 per aduſtionè ph[ate]no[mi]t genitúm: 2 flurùs d[iver] ſonuſ colorúm: 2 quod est ſim[pl]i carni epatis: 2 hi ſm plurimú[m] ſut ſpecie epiſatici: 2 quádoq[us] est er vermib[us]: quottiſie: aut freqüentur expulſus: ſicut in infantibus q[ui] lacte nutriu[n]: 2 quádoq[us] est ex lapidebus que t[em] nunq[us] vidicet: cum t[em] ſemel v[ider]im aſa ex l[apid]ib[us] duris 2 latius groſſus in iguine: 2 lapides ex pulmone excreatos. Differente aſt flurùs ſumpſte a c[á] materiali in qua ſunt h[om]o: aut enim flurùs est a toto: aut a mébiu particularibus: 3 a toto ſit est q[ut]pul[er] ſ. diar[ia]: flurùs ſanguineuſ: flurùs d[iver] op[or] colop

flurùs liqueſt actiuiu: 2 corrica paſſio. Si aſt fit a parte: aut eſt a cerebro 2 d[í]o celeb[ral]i: aut a ſto t[em] d[ic]if lientercus ſue ſtoma t[ic]tichus aut ab iſteſtinis in gbus materia p[alat]ine g[ra]gregat eſt. 3 t[em] quadruplet. ſ.lubriciās intetinó[ri]: diar[ia]: ſanguine: 2 dyſtereria, 2 hec dyſtereria e[tr]ipler: aut ab iſteſtinis ſuperiò[ri]bus gracilib[us]. ſ.duodeno 2 iequno: aut a medijs. ſ.yleon 2 ſacu lo: aut a duob[us] inſteriò[ri]bus. ſ.colon 2 recto: n[ó]nque[us] ad extate iſteſini recti 2 d[í]o tenaſmon. Dyſtereria t[em] ſm pln eſt a ma teria ab alij[s] mébiu ad intetina deſlura. Flurùs vo ab epa t[em] t[em] kulti fellis 2 meſeraliāς et p[er]aſticus. D[á] et n[ó]t fluete ab d[í]o p[er]aſticus q[ui]. ſeſet p[pter] ip[or] n[oc]umenti ſicut e[tr]i flurùs ch[í]loſus. Flurùs aſt a ſplene ab ſpleneticus ſm pln exiſtens me[li]acholicus: ſue materia ab ip[os] ſplenadic ſue ſonuſ modi ſit factus ipotens. ſ. ad debite trabendú meli[am] aut p[pter] oppliatione: aut debilitatem attractiue: er quo inſer[t] non eſſe inco[n]ueni enſu[em] flurùm ſimul epaticum 2 ſpleneticum n[ú]cipari pol[ſe] ob rónes duerſas, deſcriptiue, n[á]paticus eſt q[ui] ſit viuio epa t[em] ſicut ſpleneticus q[ui] ſit viuio ſplenis: nunc aſt p[ing]t viruſtus viuio eſdem flurù fieri: ſed a c[á] efficiente ſumur differente flurùs: 2 a[ut] ſit a virtute ex ſe p[ri]incipaliter operante: q[ui] p[mo] digeri ſecuſo vidu[i]t: t[erti]o n[oci]u[m] expellit. 2 d[í]o flurùs c[ret]icus: aut ſit a virtute stimulata non ordinate h[oc] actus perſicente. 2 t[em] vi[th]omaticus ſue ruinofus in quo n[oci]uum 2 iu[n]tuatiu[m] ſimul et p[er]p[lit] S[í]nthoma enim grecè e[pic]ulum 2 ruina latine: inter q[ui]os interest mulú[m]. Nam in p[mo] ſicut de 35 e[rect]o n[á]liu expulſa p[us] incipit q[ui] retétua[ta] c[ed]at: 2 paulat[em] ſicut expulſua expellit: ita retentua c[edit]. E[con]tra in ſinthomatico p[os] c[edit] retentua q[ui] expulſua expellat. 2 alíquando be q[ui]d virtutes que ſibi debet e[que] naturaliter ſub[od]inate inter ſe aduerſant: cum aliquado conſa e[tr]u p[er]ſua expellere conſet retentua retinere: q[ra]tarietas n[ó] eſt in flurù c[ret]icus. Flurùs a[ut] ab opplatione contingens q[ui] oppitatiu[m] n[ú]cipatur ſm plurimú[m] eſt ſinthomaticus. Flurùs a[ut] p[er]aſſuātia ab alij[s] cauſis p[er]taturam efficiens ſentencius n[ó] cóurret: te virtute ſunt ex toto genere illaudabiles: 2 ſi fiant a cauſis efficien[ti]bus n[ó] naturalibus ſicut a c[ib]is 2 medicinis acre 2 ſimul flurùs q[ui]s ſunt laudabiles q[ui]s illaudabiles: 2 ch[í]s tot ſom d[í]e ſ. flurùs ſump[te] ab his cauſis in diffinutió[e] p[os]itiu: 3 sic in p[rmis] p[ef]quar differentias flurùs que ſumur a c[á] málí in qua: deide illas que ſumuntur a c[á] materiali: obiectu. T[erti]o que ſumur t[ur] a cauſa efficiente. Quarto que ſumuntur a cauſa formali.

Quinto p[ef]quar d[if]eréctas flurùs ſump[ta]s a c[á] finali 2c. Sed p[re]ter cauſas flurùs generales a q[ui]b[us] ſumur ſpeciis 2 d[í]e flurùs ſunt alie cauſe minus generales. ſ. ſoſtido u[m] mébiu vel mébiu: 2 mittéduſ debilitas intetinó[ri]t recipienti latitudi v[iar]ui p[er]ſentia materie apte ad flurùs a ſumul multitudine modo ſub, ſiant[em] mediocri: 2 ſua q[est]itate virtutu[ſ] stimuláte: ſicut e[cor]ta cauſa diminutionis aut p[u]ationis flurùs ſunt d[ob]ilitas mébiu: 2 mittenti: ſo: inſu[n]do recipi[t]i: uſtrictura me[ra]ſica[ç]: 2 alio[] ductu[m] materie inobediéta: q[ui] paucu aut n[í]mis groſſa: aut viſcoſa: aut ſubtilis imbibita car[es] acuitate t[em] moridat[i]o: C[auſe] at magis particulares ſm plurimú[m] concurreſſes ſunt debilitas attractiue: debilitas retétuiu: d[ob]ilitas 2 c[or]uptio: digestiue: d[ob]ilitas expulſi aut q[ui]s ip[ſus] acuitas: 2 ſo: ſo: p[er]u[n]que malu: 2 fortuitu[m] acu: 2 q[ui]s t[em] ſequu[n]t malu: com p[lex]ionis fine m[á]t: 2 c[ú] m[á] m[á] cuiuſcúq[us] generi: licet ſit raruſ ſic: ca in c[á]verú attractia amplius d[ob]ilitat frígido 2 retétiu: b[ú]t d[í]o digestiu: debilitat frígido 13 a caliditate ſupflua c[ó]spat[ul] Expulſua vero d[ob]ilitat ſicco 2 a ſuo c[ó]tario forſtificá: licet ois inmoderata dyſcracia deijuat actu: cuiuſcúq[us] virtuti ſco t[eg]ni. Debilitant quoq[us] p[pter] malu c[ó]p[os]itione: 2 p[ra]ſie opplationè: aut egritudine in ſupſicie: ſimiliter p[pter] soluta: p[in]utitatè 2 apa t[em] C[auſe] at corpo[re] magis remote ſunt quæcúq[us] p[os]ſut h[ui]bi modi egritudines simplices aut c[ó]p[os]itas cauſare. C[auſe] auté p[mi]tuiu ſunt res n[ó] náles inco[n]uenièter applicite: ſicut a[er] p[pter] malam dispositionem e[ui]s manifesta: v[ér] occultam: 2 c[or]uptio: nem ſue ſubſtátie. Et ſimiliter c[í]bi 2 potus malí ch[í]mi multarú flup[uit]atum male p[ra]p[ri]tatis male p[re]parat[em] 2 inconuenieter ſumpti 2 ſic de ceteris rebus n[ó] naturalibus 2 ſibi annexi. Et quanq[us] res extranæe ſunt in cauſa ſicut mo[ſ]ſus ſerpentine cauſis p[cu]ſiones 2 ſimilia 2c.

venenum

De regimine vlii p[er]sueratuio et curatiuio.

Signa flexus gnālia ſmōstrativa et rememoratiua ſatli
manifasta ſeu ſi ſubſonſica futurō flūr ſut hōmō.

P[er]miuſa ſigna arguentia cacochimiam et materie multitudi
nem et proprie cum non est ſanguinea.

Secundum plurium ſeuentus flexurus ſi p[ot]ore illo quod cotin
git. ſ. et aeris dispōne maſſesta vel occulta: aut ex cibō malitia.

Tertii retetio aliarum eu ſonum ſuetarū. ſ. p[om]tū ſudoris ſlu
ſu ſanguis narii ſemorroy dāl aut meſtruali ſrine t. cetero.
Quartu rugitus t. Dolō circa ventrem et p[pr]ie deſcendens.

Quintum maiot tinctura et humorositas egestionuſ p[lu]ſa.

Sextum tumor ſi ſune augmentis magis ſp[u]tuo circa hypocordia.

Septimum quādo vrina poſt egestione p[er]ſuerat ſubtili et
alba tunc expectat flexus vētris q. forſe erit cum raſura intelli-
nor et p[pr]ie cum non ſentitur eventus n[oc]umenti in altero mé-
bio: neq alia maniſſesta euacuatio. Particularia yo ſigna age
tur in particularibus capitulis etc.

P[ron]oſtica. Omnis flexus p[u]duces ad caſu] pul
ſus aut maniſſam euſis debilitatem
ſiut est vermicularis aut ſoſmicam aut ad frigiditatem extre-
mo[rum] perſuerantem ſeu ſentur eger poſt pulſus in
fructionem cum frigiditate extremozum.

S[eb]m omnis flexus ſequi aliquam egritudineſ cum quo-
ſtlla egritudo non minitur cum malæ egriti tollerantilā morialis-
ſignificat enim humozum plurimam corupionem.

Tertium in hydrolipi flexurus omnis ſin plurimū malus ſan
guindolentuo p[er]ſimus et moralis.

Quartu poſt flexu ſoſte ſingul[er]t]uptu[n]ienis moralis ſi p[.]t[.]s.

Quintum ſi retentuo ſuperfluituum moſtæ est et eius expul
ſio non alleuait et flexus diu durauerit mortale.

Sextum flexus p[ro]liruſ in ſenibus moralis.

Septimutus flexurus ventris cu naſſea et vomiti valde malus.

Octaui ſi in flexibus apparent puſtule et subito delīſeunt
do malum: earum vero egriffio et multiplicatio bona.

Monum in ventris flexibus mutations egestionu iuante
ſi no ad malu ſe trāſmutauerint. vii. ſi flexus fuerit niger er adu-
ſione: poſt ea fiat viridis: deinde citriuus fit in melt] trāſmutatio.

Decimù flexus ſequi ſpa intraſſea ſin p[]m moralis.

Undecimum alcheta. i. traulis accidit diaria plurima p[ro]ter
humiditatem domi[n]atem ſuper membra ip[so]z nervosa. i. ſuper
ſomachos eorum cum communitate ſuozum cerebzozum.

Duodecimum ſin p[]m ille qui est lenis aut dure nature in
p[er]uitia: est apud senecorum econtrario modo ſe habens.

Decimùtertium omnis flexurus ventris accidens poſt egritu
dinem v[eh]ementem est ſignificatio moris qui ſignificat coru-
ſionem ſubilat et p[er]ſo p[er]ſus in ſenibus.

Decimum quartum cum cibatur habens ventrem liquidum:
non additur virtus eius tunc nunc cures cum.

Decimumq[ui]tum qui eſiger species diuerſas cum multa cor-
ruptione ſo est conſtringendus niſi virtus cadat: perducit eniſ
ad egritudines difficiles ſculidulentas ſi conſtringatur.

Decimùſtum ſi alicui flexurus ventris conſtringatur et non
ſoſificatur ſignificat q[ui] corpus non recipit cibum.

Decimumeſtum ſi quis plus affeſtat in die q[ui] in nocte q[ui]
quodocum ſump[er]ſertus ſub tunc cauſa euſis est debilitas ſi
ſi aytem plus in nocte q[ui] in die cauſa est debilitas epatis.

Decimumoctaui multot[ie]s ſuccedit fluiu p[ro]pterea quod
expellitur ſubtili et remanet groſſum colica yehemens.

Decumun ōnui ſe Auicene cu retetio ſoturbat et ſolo facit acgre
re tranſlitatem moriale ſin p[]m. Auod dictu intelligit de reten
tione rōnabiliter facta et de ſolone facieli tranſlitatem respectu
n[oc]umenti ſecuti ex retetione: no abſt respectu dispōnis p[ri]capalib[us]
sic ut accidit in p[ri]ſicibus aut alio m[ō] ſumptaunt et valde debilibus
quor[us] virtutes näles p[ri]ſus grauand humorius eft. n. moraue
ſui cu ſit necessarii aut ſolonem. ſ. moſe aut retineri quor[us] vtrunq[us]
ducit ad moſten et er hac glo ſa apparut solutio omnium instan
tiarum que contra hunc textum Auic. fieri conſueuerunt.

Cap[im] ſe[m] de regimine vlii p[er]ſueratuio et curatiuio.

Egumen flexurus e dupler p[er]ſueratuio et curatiuio. de p[er]
ſueratuio ſit p[u]s ſermo q[ui] trib] ſo p[er]ſo p[er]ſu[n]t intu[en]tib[us

Prima euat humores ſup[er]ſuſtues. S[ed]a dyſcraſiā membroſons
alterat: q[ui] ſunt c[as] humores ip[ra]ſo: oppilationes t[er] cetera ip[ro]
rum n[oc]umētura remouéd[ō]. T[er]tia ordinat debiut regimē ſeret
rum no n[ā]lium. P[ro] p[ra]ma intuſione p[er]humor ſup[er]ſuſtus ſue
rit ſanguineus aut alij humores multij ſanguine diarīe ſanu
guine aut ipsis equatis ad bonu intelluctu. ſ. in debita p[pr]otio
nem geometricam ſiat ph[or]toma aut alij modis ſanguis minu
anur, deinde alij humores ſin oppor[t]itatiēt euſturi. ſi vo alij
humores ſanguis dominarent p[u]s educan[fi] poſt ea ſanguinis
minutio fiat. ſi ſoli fine ſanguine peccauerent ſoli educan[fi]t
miſer ſi ſolus peccant p[er]ſet alijs: q[ui] sarifine eudinat in
ſanguibus ſolus euſetur. Ph[or]toma vero fiat a venie euſantibus
a meb[ris] in q[ui] matera peccantes p[rin]en[ti]nt vi in matrice fuerit
retetio méſtruō aut flexurus hemoroydalis in c[as] p[er]ſo[n]men fa-
phene: ſi in c[as] fuerit epar p[er]h[ome]t biblica derstra: ſi ſplen ba
ſilia finiſtra: ſi totu] vena coſis: ſi caput cephalica aut viat ſen-
tolitates aut ſanguifunge apponan[fi] ſin boz memb[or]oz exigentia:
t ſanguis q[ui]ſitas educaſ ſin exigentia repletione: t toleratiam
virtutis. S[ir]t alij humores euſturi c[as] p[ri]ſis resp[ici]ntib[us] h[o]
t p[pr]ie p[har]at ſeubrabar[ba]mirobalani ſcene epithymia caſus ma
n[ō]t alij āuend[ui] e ſa flameone collugnta turbit elebozo c[as]
cumere afinino euſotib[us] ſi ſilibus c[or]puse inflamantib[us]: t[em]b[er]
bea debilitatib[us] et ex c[or]poſitis ſunt p[el]ule alephangne de mem-
briza debilitatib[us] et rebaruſo ſomatice et ſiles. J[é]t d[ac]atolicon
eleſcoſ. diap[un]is c[ō]poſitu] ſo n[oli]tuiu] ſi filia. āuend[ui] e ſi ab
aggregatiuſa aureis et ſilib[us] item ab electario de ſucco roſarui
diap[bi]niſcone electuario in[do] diap[un]is ſolutuſe et ſilibuſ: niſi
ſoſte ex h[is] exoluſtib[us] alijq[ui]d modicii cu medicinis brīdicius
ſup[er]p[er]tis mifecer in c[or]poſe ſoſi cui] vēter no c[et]e obediens,
ebecte ieniones marie in c[or]poſe repleto ſint itegrare ex mino[ati]
no digestiu] et eradicatuo et iteratius ſin opportunitatem etc.

S[ed]a intentiu. ſo dyſcraſiā membro[pt] alteration perfic[ui] c[u] ſiža
meb[ra] ip[ra]p[ri]etate et moderata p[ri]ſticitate p[or]ſantib[us]: marie
aui t[or]poſt adus t[us]o et epar cu ſint p[or]tifiſa c[as] g[na]tionis hu-
mor: q[u]ap[to]p[ter] eligan[que] p[ri]p[ri]a frigidit[us] aq] diu diuie et ſi ſup[ri]uſt
et aq] c[u]ſute c[ic]o[ce]e et ſi[li]um etc. Et calida p[ri]p[ri]a ſunt p[er]ſut aque
ap[li]n[th]eup[ato]rii et ſup[ri]uſ et ip[ſi]e t[ie] diaro d[ō] abbatis trafan[si]a
dali aromatici roſarui et filia t[or]p[ri]s p[or]ſantib[us] ſi n[ō]m et epar
ſunt pellicule iu[n]ſe p[om]ach[or] gallinariu t[ote]s vi n[ō] et erſic-
et. Epar adip[is] i. l[up]i caro limacariu: ſi epar gallinariu an ſeruſ
t[ate] anaui paſſule p[is]tica z] auelane torzefacte. Et ſi fuerint op[pe]n-
tione ſup[ri]uſ acſetuſ compositus de eupatْorio et ſiles. Eſ
ſup[ri]uſ ſuerint in c[á]p[u]ta ſunt tamalſus c[ef]op[é]ridia c[or]tices ra-
dicum capar[or] ſem[]e agni caſi p[er]ſem poſtulace acetu] et ſilia.
āuend[ui] t[ui] est a ſup[ri]uſo v[ui] aceti t[ui] p[pr]ie acuti t[ui] c[is] cib[us] q[ui]
 medicinæ etc. T[er]tia aui intentiu. ſ. debiut regimē ſeru n[ō]n
n[ā]lium e vt aer ſit téperat aut aliaq[ui]r ſi n[ō]s dyſcraſiā mébro
rum corrig[é]de. āuend[ui] e a vētis et aere lacunali aut exceede
ſui alij alij q[ui]ateat aut aliter iſecto et putrefacto. Sit parco in ci-
o t[otu] v[iant] nature vigōnes et vinu] ſu] ſit pauciferuſ: aut
mediocris vinofatit[s] moderata p[ri]ſticitate participat[ae]: t limpe
tur ſin exiguëtio tempo p[or]ſonu t[ui] ſuotantu] ſui c[ar]a b[ui]
q[u]ditionata t[ir] c[er]tera c[ib]aria ſim et beni chimi faciliſ vigōnis
paucarui ſup[ri]ufluitatum b[ui] p[ar]ata no valde fluëntia neq[ui]n[ui]
sp[ira]t. āuend[ui] e a diuſtitate c[ib]or in menſa v[na] ſurgat etiſ
a méla cu reliquij[us] fami[]s: neq[ui] comederat niſi fame p[re]deſe[ti]. S[ō]
nuſ et t[ui] p[er]mediocris et ſit maxime noctuariu: in meridie t[ui] bo[
]mi potet per h[o]zam a medio madij v[as] ad mediux auguiſt.
P[ro]curet omnes euſones a natura institutas et etiam diu p[or]ſu-
et: t[ui] ſi non fuerint naturales coitis ſup[er]ſuſtus v[ite]t et non co
et eu ni a natura fuerit multum stimulat: vien[ſ]t motus ſup[ri]
flui intensiue et extensiue. Exercitum tamen moderatum ſoma
eho ieuino convenit ſit ſperan[da] gaudens: et omnes animi dele
cationes querat. Sollicitate t[ri]ſes animi fugiat cogitationes
iram tristitiam et omnia accidentia animi valde exſeſſa etc.

Nunc lequif de cura ipſius flexurus in generali cuius p[ri]capiſ
ante p[one]batur: nunc autem etiam ponetur.

["De regimine vniversali p[er]scutatiovi et curato vii", "155", "## Lura", "flurus in generali septententur intentionibus? P[ro]priam cae s[an]tis removet aut saltu minutius: fitque corpea: inecumcorpea. Sceda membris mittens, regit si aliq[us] est in ca[rum] superflua ab eo euiando dyscrasiam eius corrigido et ipsa[que] forzando Tertia intelectuam forzato mundat a supliutuaribus in quibus exultibus et dolor est curis h[uius]que p[ro]cedebit lenit. Quarta h[uius]que ad intelectuam fluctuet: vel fluribus diuertus. Quinta h[uius]que ergo fluit vidas et ductus et stringitque h[uius]que forzato ne recipiavit ena fruens obtundens apud necessitatem. Sarta accidentia corrigit. Septia ordinat debitis regimè fer rep non nālii et annenero: s[om]n exigenz inter intencione. Prima interno: 1. eca remotam est ad minimo atque oplectum: h[uius]que ma[n]s c[um] scilicet fererie in quo fuit moditudo fluxu[m]que veriſat p[re]debat ab aeris d[ys]pnone: Effectus n[am]s vniversales resolut debet in caufas vini vireſales. H[ec] ergo et ſilia removetur et inducunt regimè ſi quantum. S[ic]urit et p[omus] fluxu[m] faciètes aut augeret vitiadùt si h[uius]que prarixit est vt vendens. S[ic]urit aer ventofus vitand[us] est et eius excesſus in flutibus qualiter manifestes est: ſtemperant. Et ſi coru[n]pt[us] fit cu[ta] igne et 2. odo reſeris corrigendus est et idè ſi Judiciu[m] ſi accidenciai aut fuerint in ca[rum] de fluxu[m] ni rebus non nālii et e[n]cis exiſtente est ſp[al]e capi tu[m] inferius. Et ca[rum] est in medica ſolutio frangible eius audia: eu[rum] et eu[a] corpe educaut cu[rum] aqua calida ſupita in potu et ſvq[ad]que z[ur]r. ſer. t[ur]mi. z[ur]co[ter] ſufficit aut cu[rum] aq[ui]b[ord]et ſola aut miſta[rum] cu[rum] rubuccare z[ur]roo h[uius]que lavo[rum] et abſtergido e[a] educt aut c[um] compulſub? et p[rae]ceu cu[rum] ſucco cydonior[us] aut cydonij[us] ipſis et ſiſub? p[rae]miſtibus: et p[re]ſidentibus h[uius]que launantib? et abſtergenti de gbus g[ram] statim p[er]dictus est. Et cliteria launatia et abſterfatione op time ſerut. Si vero ca[rum] fuerit corpea et ſic moditudo aut malitia h[uius]que fluxus fuerit qualio et quatuor o[mi]t in ſuma virtuti et repleto p[ro]p[ositionibus] uta[n]tur. Hippo. dimittat. Et eni[n]a tunc ſufficiens in fuis ſuplius expurgandio h[uius] at ſignu[m] e[po]ſumtilis q[ui] ſert et b[ri]fertur. Si vero fuerit ſupflu[m] virtuti antre p[le]tatione p[ro]p[ositionis] atque ſerut in ca[rum] simili ſi fuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] fuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er]tientibus p[li]bomie p[h]lome[n]et aut de vena c[ó]ſi ſit repleto[rum] fit in toto aut 8. baſica de extra ſi p[er]ſeparat ſuerit in ca[rum] simili ſi ſuerit ſp[al]e in ca[rum] et ex ſaphenis i[re]tento menstruo[rum] aut hemoroida[rum] ſuerit in ca[rum] et b[auria]ſt[at]itas ſanguinis in exiſentiās circuſtantiarum. S[ui]t t[ur]mi h[uius]que ſi p[re]ſantes dyſenteriās c[ó]terum multu[m] diſuſares a[n]a ſanguinis ſic cholera p[ra]ſſina et alij[us] h[uius]que i[m]metiās p[er]aduatio ſen veriſat: ſe c[um] ſolm p[ro]mi[n]no p[ro]p[ositionis] et q[ui]s exiſtens et q[ui]s exiſtenti ca[rum] excoriat et tandem p[ru]ſundi ſoluit p[un]tui ita vt iſteriaticum aut vela[ra] maligna derelinquat. In bis ei ca[rib]us? ſiderand[us] est quaſi ſi his ſit mā. Si eni ſuerit ſanguis aut miſta[m] ſanguique q[ui] p[re]cor: poe exiſtente carnoſo et c[eteris] oib[m]: aut p[li]būes p[er

["De regim ine vnuerali precrutatino et curativo.", "est aqua lactis fupta in pot priepe cu huo:es fuerint aduisti aut barachii. Si vero necunometi fuerit magis in intellinatis inferioribus bus fiat hoc clisterete cœ in cä calida. Ry.que hordi facte h3 ar tem. ſz. xvi. vel. xviij. olei. ro. ſz. ii. vitelli oui numero i. adipi:u renbi capie vel hyrine. ſz. i. fiat clisterete et stö iewno de hoz dei ponator aq mellis aut suprasonis addat mellis ro. ſz. ii. et oleu camemillio è in hoc cau:u pueniés. Clisterete quos et aq decoctionis furfuria aut ex bradio renbi capre et v'castrat aut et obbusi fil'miſtis c ipſis et fili pòrſicur in altero clisteri facte in hoc p:ano. Et si mä eſſet nimis calida năluter aut p aduſtione:ſi fucte cholera zinaria aut p:raſſua aut melia genita p aduſtione: cho lere: ſuccus poſtulace aut cœurbite aut mucilago p:ſili ſupraſeri pto clisteri facto ex aqua. hord dei. re. addat i quatitate. ſz. ij. aut quatu: videbit. Si yo necunemis ſi ite:linis medje: tuc: et pota ta 2 clifteri:ata puenunt diverſificanda ſm materie diuferitata.", "Quarta vero intentio. l. materie diverſio immediate poſt tres p:mas expedienda vel imediate poſt tres prima:u ſtions: expe dienda: aut e:timul c ipſis et fili pòrſicur in altero clisteri facte in hoc p:ano. Et item vomitu si ad ipsum nä inclineſ ponendo digitus aut pennä eleo intinctas in oze. Hominitia nii forſta: c poſſent nocere in hordi viftada ſunt Zeuia aùt ſicut aqua hord dei tepida et filia: cedi pùt. Sil:ri p:uocari pòt vrina c lachte feminis cùlium in cä calida et decoctione radicis ſparagi c ſi ſi tum in cä frigida: et cydosia ſit ad hoc ſingularia: puocanti eni vrina c ſp:orant et stringut ſulturn: puocati et ſudoris cüctas in cau:u diuerſiones excedit pence. lippo. inq. n. c. vomitus ſedat flurxus c ſi flurxus vomitus c vomitus ſi flurxus fluxus: ſz. fudò vtrug:u: puocatur at ſudò c ſit fit diuer ſio ad extrema lauado brachia c aq calida cæque ſiro atrahabo do ad h:bi:eris verſus manus: ite: receptio fumi ab aq calida ele: uati ad facie: pectus et refidu: corpo:is è ad hoc pueniés: item facti egri in balneus vel in ſuphina in quo ſudet: ſonnu: ad uuat ad ſudòrem c anhelitus reſtatio: ligatiònes quos ventoſationes. et verberato:es pruti ſupioru: fluxu: mä diuerſut: c ſloti ſiticat et ligatio: curu:is ſuſſueta eſt ne mä mota inſter: àpius ſuflat ad Intefina ad que fluere incipit: et in his cãibus oib:is cùatio nãlis ſue p:ternalis diu ſueta. puocet: v:ni p:uocent men frua: et ſangulo hemo:oidalis c ſi ſangulo ſanguis nari:is diu ſu ſuets. et ſi qua vlerca antiqua ſolidata fuerint reſcindant et vidé iudiciu: in ceteris (Quinta intentio. h. huo: inſatiatio via) ductus ſtrictio p:icfitur c interius ſupitues exterieus applicitus ſuſpoffitæ c ſuffumigatis: que intétio è aliq:ii citiis: aliq:ii tardi: fm mä multitudine: et virtutis tolleratque excedida p:ueniés in cä calida ſunt rob de ribes de acreta: de cornib: de berbe: de ſumach et eſt et p:ppriti: phibet eni ne vlerca mäim ad ipfa: ſuſte: e:lectipiciro de mo:is imaturis c ſydonje de cydosia de ipris de aceto ſitate citri et cù hoc eſt p:pti:u in cofortato: coridis: rob de fructu: buſ. D:ſue rob myriniu: Et et eide: pùt ſiri ſiript ſz rob ſunt ſuſtanto:is: qua ſuccur et mel ventre: linii: bis ergo vel alio: ſitop viter: exhibito ab. ſz. ij. y:bls ad. i. vel plus ergo minus ſic:egn appetitù que vident magis two p:opito: deferure. Rob. de granatis ſz apud: D:ſue p:erfat è miſhi ſuſpecti c:ui. an. in cau:te gnali ſebu:u ponat ſucce: granato: inter ventre: lenieta:is: simileri in miſis aliq:ii capituis: credo t:ni p:agis ſoliat: p:rtimene do et eſſet pueniés yvul ſolunders e't opus ſolugere. ſub p:apa:ne optie p:erfat cum opus è aliqualiter pp dolò:u ſupe facere et in ſonnu inducere. ſz in cä frigida accipian: aliq:ii ex his rob minus ſuſtrigidi: c:ic rob de mina:u de cydonijs c:ilia c:ui:me an:ke ſunt ipſis ſundant aliq:ii aromata calida c:ic maſtir ligni: alio et:is tis galia muſcata maſticiæ cario:ili nuces cypræſi c:ilia:bi: at rob c ſirupt c:ui pùt ſui alteri rei miſtuli ſz coſi ſum: c:ui aq ferrata aut aq acetose aut plantaginis aut poſtulace aut nenu: faris aut aqua ferrita decocţiòs: ſimach aut in qua iſu:tu: fuerit aut coctu: tus maſtix gar:uſi:li c:ilia in cä frigida: ſimileri aq de cocto:is ſor:bar: ne ſpilox cydonior: ſeis plantaginis ſeis aceto: ſe p:uinelloz: ſiluſtri: cor:ni:z dragani:gùmi arabici c:u p:pe c ipſo: et torre:facta c ſucci multo: ex predicti:us ſut iu:niétés c ipſo:", "inſpuffatione pùt etià: fieri rob 2 pmicendo zucca: aut mel c:uis aqais aut succis ip:ri: ſuplont ſiri:u et de ſubſantivo ip:ri: pùſt ſiri:u electuaria ſic ut electuariu: de ſor:bo: de cydonio: 2 dia:cydonio: c:is e't in còli v:u: et his poſſunt addi alia: ſtrunge c:is c:u two p:opito: eſſet pueniés. Lydonia quos c:ira còli c:u nespila: et ſor:bo: c:bmòi ad hoc p:erſit. Sed in cä frigida ſic e't c:u aqua mente c:u folioru: cypræſi ſut preſtati:ut ſut c:uq:ia alia: trimitrato: in diſiget pueniétia in ſurui calido c:ic ſp:diu: roſe ſeme poſtulace ſemè acetofe gùmi arabici dragagati: galle barba: byrina coriandri: inſu:u i aceto ſumach amidu: balaustre: cortices granator: berberis myrtus c:aphòs: antera ſanguis: draco:is ramich acatia: hypog:itidos lapis hematitici belus arenus et ra: sigillata cozali: t:arabe margarite cornu: cerui papaver: albi: 2 nigrum iu:gumam: c ip:ri:u que ſuſpeſaciando c 2 pingé:do ret:ent: 2 hec ſi vtilenk ſut magis reſtinétia n:si papaver: uſquali: mu: c ip:ri:u et filia: ſuſpeſactua: q pp v:tione virtuté ſuſpeſactua: miutati: S:z in cä frigida calida ſuſtua: aut v:icofa: fuctus ma: ſit galia garioſ. xyloaloedes anisum cyminu: naſturiu: t amos: torre:facta: item coaguli: edi vel lepo:ri: c:u caſeus antiqua p:uos bullitus in aqua: 2 ital p:olremòde:nde ericcatus: et tralit:us eſt apud. Aui. p:ſtanti:or: c:is coaguli: c:re. Queda:z t:ri ex his ma: gis ad vnä: intentione: deſerutu: c:is ad altera. Lozi:andro v:timuri q:ui volumus mä ſangroſſat c 2 pingere: ſed luto: sig: g:u draco:is q:ui excoriatione:ſe eſſe credimus c ſp:diu: q:ui dolores pungintios: ſed eintendum: c:is acatia ſanguie: draco:is t:arabe q:ui ſedare flurxu: ſanguli: et ſu:co barbe: hyrine qua:do venter c ductus laſſe redu:at mäim ad intefina: 2 adu:piu:bs v:timur in p:ubertis modicat:òibus et excoriationib: intefinu:or mucilagine p:ili in erpeſendo reſidu:us mä: 2 rebus n:arceticus v:timuri q:ui q:ir ſuſpeſactu c ſonnu: et mäcrum ingroſſato: ſed in fine reſtantu: q:ui alia: n:6 p:uterim in deſeratione et cau:mi: ma: gnis c t:mo:zo:is n:6 t:ri hec dàda: ſut n:si adhuc:ante ſonntu:ne virtutis, b:delio v:timuri in p:hibendo flurxu: ſanguinis hemo: rolandis: bole armeni v:timuri c ſu:co plantages: in d:ucera v:timi c:ui intefinu:or: ſunt p:pprie: cum ſignis caliditate: c:ui ſignis inſrigidatius: e:diu: ma:diu: ma:ſtir c filia:q:bi: yu p:otes in clisteri:is: c:u q:os ſeſtura: neciliſatis exigentiam. Et p:opito:is è electuariu: de fructib: 2 scriptò:e. D:ſue: et elema:riu: de ſor:bo: eisde:ite: duo electuaria: Pacolai: p:trictia: c:z t:ca: frigida electuariu: de myro: Pacolai: t:riſa:ro: min:or et arte ſeno: n:is D:ſue: et michelæ: Pacolai: valde eſicar c:ui v:litia c:ui m:ita: e:ctuaria de cydonio: apud: c:ui ſedate: quaz: alique valet c:ui aq calida alique c:ui frigida: e:ctuaria: meſue in cä calida. R. gran:or: myrти: subtiliſtume puliti: zato:z. x. y. rol:az. ſp:diu: ſumach ſadali albi: rubei: c:it citribita: zato:z gùmi arabici. an:is. i. s. gran:or: gran:or: acato: ſe:top: c. y. vii. coriandri: inſu:u in acio: et affati: i. iii. ſe. aceto: c:ef. plàtagin: se. rol:af: an:is. i. ſat. o:ni tritio: bon: a: p:ricen: cum ſu:co acerte: c:er:icent: vel cum ſucco myrtil: aceto: dei:in inuolatur: cum miua: ſacta ex ſucco cydonior: c aceto: c:it ſit doſis: ein: s. iii. y. gran:or: acato: ſe:top: c. y. vii. gran:or: paſſul: c. y. v. gran:or: myrти: tritò: ſubtiliſtume c. x. y. balauſtie: concular: adu:piu: tur: fructu: s:maritaci: ſe. p:olitico: c:ui in ſupro: cydonior: aq:mi: c:ui:mi: ſa:mi: ſa:mi: ſa:mi

["De regimine vnüerfali p[er]crutatuo et curatuio.", "156", "c[ia] cy[ro]alo[es] gallie aromaticæ maſticiæ ſp[ic]o ana. 3.i. ſe, acetofe gümü boli armentis grano[rum] p[as]ſuſat to[re]ſacat an. 3.j. granos, conandri inſuſor in aceto et affatoru[us]. 3.ij. ſac trocifcos. 3.vni. c[ui] vino pontico et ſit doſio trocifcos vnus ſuta. 3.i. c[ui] ſirupo cy[ro]dion vel alioq ro p[ri]ſticæ: et trocifci rafis de ſp[odio] nono. Almanfor[us]: et trocifci A[ſe]ſue de ſp[odio] c[ui] ſemine acetofe ſut alioq ſucco frígido et ſicco cy[ro]donio ſoſbaran et ſimili: et c[ui] fuerit dyſenteria detur iſte pulu[is] rafis mane et ſero et. R. p[ri]ſilijs 3.xx. ſherbe n[ò] ſeminis ſe. plantaginis. 3.ol. gümumi arabici boli armenti an. 3.ij. l[ui]gumis p[er]ſuſat et gümü ſtilu[er]iiserit et tur. 3.ij. mane et ſero et c[ui] ſucco cy[don]to: 2.5 et ſi hec n[ò] ſufficiat dentur op[iat]a ſic trocifſe de balauiſta. R[afis] et trocifci c[ost]rițiui. N[icol]a:cterius applicita ſut vniſtions puluereſ emplaſtaber et encatinfama ſiu ſemicupia. Anctoes ſut. R. olei cy[don]iozum. 3.ij. ſeminiroſa[2]. 3.ij. maſticiæ gallie muſcate an. 3.i. aci modiciu cere quatu[us] ſuffici et fiat yncito. ſi ſi op[er] è a[plius] ip[as] ſotificare addatur. 3.i. vel quatu[us] vnus et r[oc]tificis: item di cit A[ſe]ſue q[ui] in flurx puendentie a cataro[rum] ſi yngant venter et ole ro. c[al]idoq quatu[us] pati ſuſt et deſup ſp[ar]gac pulu[is] et maſtice roſ[2]. et gallia inuenit m[ira]bile, m[ibi] tr[avi]deſ p[re]ſtant? ſem[è] ſot. 2.5 roſ[2]. roſ[2] roſ[2] roſ[2] ro

De duritia

applicita supposita cliveritæ aut bibita fm qo proposito se
penit. Herdarus cleruſonis dicti ſe expti ſuſie dolor ſit ſin
perioribuo intestinis aqua roſaceam decoctojs ſeminu papaue
ria e ſloru taffi barbaffi in potu exhibitu ſit tepida vel calida.
Scbem acceſſis eſt caſus vitutus cui ſubueniſt eando vitel-
lum oui e z par vini dulcis odouſeri limphati ſed exigentia in
aq calibeta aut pmſti cu aqna diſtillationis aut exſpſiſiōs
aut decoctojs carnui: aut aq ipſa pto ehibeaf poſtea pto vini. Ss
attend e q aqua diſtultatīs aut exſpſſionis aut decoctojs carnui
ſd eſ alterata cu stringentib calidis aut frigidis ſm exigentia
vnde in caſa lauetur pto caro e ppe deſtillando in caq roſa
tea q acetose e ponan ſecu ad bulliſdu fruſa forbat aut cy-
donioz e ſia plantaginjs e ſia acetose recentia ſilia. Et in ca
frigida vitrus macio garioſ xyloales e ſilia lanen pto carnes
eus vino odouſero fliticoſtrit aq decoctojs fiat decoquendo
palli in aq calibeta yfs ad carni ſuptione? ſecu bulliſt ali
qua ex ſupſaeriptis calida aut frigida ſm exigentiamuſc ſucſu
ſue aqna expeſſionis carnis flat pto carnes cactas expeſim-
do dein ſecu pmſcédé aliqſ ſtipici calidu e frigidi ſm exige
tiam: virtus debilis e no poſſet mlu diger e cibem frequito:
z par p vice. Vigiliſs aſt subuenia ſvnguendo ſroté cu diapu
leon cui apd necefitate ad daf par opſi ſuprus de papavere e
ſuenijs q ſonnui e induci e ſedat fluxu: ſu apd magnu e necefi
taté ſuppona p puo tpe lichiniu opiatu: aut pap filonij pſici:
e apud vlúmaſ necefitate det p os aliqſ epiat ſtipici cui admu-
sa ſint calida aut magis aut minu ſm qo pto apoſpo pinitet
ſz cu autela aut timoze. Cetera aſt accidentia ſic tenaſmo e dy
ſenteria e ſilia curent ſm qo in ſus dicet capitulo. Septia inte
per ſic perſicurando londra in aere nò vétovo boni odoris tem-
perato in actiut: ſz in caſa frigida declinei aliqualiter ad calidum
t minus malu e vt decline magis ad calidu qz oq oq ad frigl-
dum qz oq: z melius e vt decline ad ſicu ad húdiu ad inca
camera ſua aſp gather acutis nec bmói que vigilias exeiat, domi
at quátu pòt e qn pòt: Coiter enſis in his pp frequé e affellet:
nò t multas alias canſas ſonus ipeditur: pcurct oés alias eúo
nes tā náles qz pzerэнales ſibi ſueta: pter ca que eſt ſim ven
treſeſcat quátu pòt vz paticoſes ptíi ſuptione aliqſ couſtien:
Accidentia ai exerſua coiter vitáda ſunt gaudiu zt v verecun
dia moderata puenit: he eni mouét māy a centro ad circunſere
tiam: e coſtra tinio: deſperatio trifſticia multu nocent e ira agitat
húzes q comoti amplius fluítuſt parcus in cibo e potu in p-
mis duobus aut tribus diebus: e in reliquio tpe et nò flupſue co
entia e in principio menſe comedat aliqſ stringens ſic pirus
cydoniu aut diaciononite diaſto: qz oq e ſilia in caſa calida: z frigida
aromatienſen cu mace cinamomo galanga cymino ſparato e z fi
milia: z panie eius ſit ex farina frumenti vel hoſdei quibus etiá
ta farine milij aut panici poſſet addi cu opue e ſet stringere: e
tune neqz ſit falitius nec multu fermentatus e nò primi diei e nò
transcendenq ſrtu dié de quo tì par edat. Et vinò ſuſz in ca
cáda ſit pauciferu ſtipici e debite limphati cu aqna calibeta:
e aliqſ ſint in ea cocta ſumach aut fruſa forbat aut cydonioz:
ut par dragaganti e klu: z pante virtute in ca ſalida ſtan-
to: eſt aq zq vinuſed in ca frigida ſit vin ſtipici mediocri
ter vinòu limphati cu aq aqua calibeta in qua e t aliqſ ifudatur
par maficiſis: carnes coiter ſint er pullis z auibus ſluſetrib?
bene peditioaſis: z turtes laudant. Ex quadrupedib edi cuni
culi e ſiles facili ſigonis paucaz ſupfluitatius: z extremitates et
oés ptes viſcose ſeruntur retentione. Et ex ſerculis panicis ri
sum far lentes ablecta pma aq alange e prie e diu cum caſeo
antiquo púus in aqua bulito e ericxato poſtea triturato: ona e
ueniunt e ppe apud debilitate virtutis ſz ſint media ſinf fluëtia
e dura: e apud modernos coiter cu teſtis ſuis coquunf, in aceto-
ferculu e acreta cu ouo puenit: z auſt pulli e ppe piz? affa
iti alteratú acreta ſucco citri aranci e ſilibus in ca ſalida e cum
calidio in ca frigida ſicut mace garioſ e apud debilitate virtutis
uenientiniflimu: p[ro]ſices ſueniéttes ſui pú petrosi luti[que] temali e
ſtrilij aurate ſardelle paſſeres e ſiles boni chimi e faciliq digiſ

nus; e ſant coiter affati in veru aut ſup carticula: e dianci e aere
ſta ſapere e de myro e ſimuli in ca calidis in frigida aroma
tizeni cum mace galanga garioſ cinamomo e filibus. Ex fructu
bus pueniut pira cydonia nspila ſoſre in ca calida e ppe in
priſcipe menſe ſed in ca frigida aucliane e púſtia torreſacta e.
Et hec de fluru in generali dicta ſuſſicient e.

Tractat ledo de ſpebus flurus ſupſtis a ca māli ſubicctus
pintens: p[ro]ſe distributas in capla pma ps eſt ſpebus flu-
rus ſupſtis a toto qnqz p[ro]ținée capla. Laplín primu d vunia

Jaria apud grecos idè significans e p[ro] ſexus apd lati-

nos deruſavi a diareo ſi dè idè ſignificans e p[ro] ſuo
d is.nomé generis ſibi védicas eo q frequenti? ceteris

fluxib? accidat. Eſt d[omi]scriptive flur? a toto vni?p[ro] ſu
oium húori sterq fanguinis abq excoziatc itestinop: qa
pp eúus ſpes diſtingui posſut ſm ſp[er]s húori. Et dicat quedas
cholerica: quedará phlatica quedá melka: qdam miſta, cuuis eau
fa e mktudo aut malitia húor. Sz ca remotio e ſt indebitu: re
giné in cibo e potu quo bùumòi húores multiplican q cuu nò
ſint apti in ſubam nutriti coüerti nec aliter ſenſibiliter aut inſent
mentibus ſenſibiliter ná tâde mout ad p[ro] ſop[er]t ex pulſa et
p[er]pia e meſeralicar[ia] ad intetina e tâde adiextra p viaz intetinuon?
e níque e vía facili: e nãe magis pueniues e. Et q[ui]z ſuti ca
ſebez maligne ſcedentes cronice enacute hos húores coriſo
pentes e diminio euationis p[ru]ſue nális aut artificialis e dimil
nó etia exercitq ſueto? e in ſuma reſiqui malu regimen ſer rerum
nó nálui e annerq eſt eni malera aeriis d[omi]ſpoittu maſſiſta
vel occulta frequéter húrus flurus e hos húores coriſupéd o aut
virtutes debilitádo. Et q[ui]z e č flúrus flubito tranſitus nuttu
mentis ad mébra pp oppilaſtion e cùrréte e debilité nuttive
mèb[ro]z, aliqſ ſit h[ic] ſluxus a medicia ſolutu suo acumine au
multinude ad q[ui]z aliqſ eſt in itestinis aut mek[ar]cís affuſt
q[ui]tne noná ad intetina attrahens mánm. e ze.

Signa
pronostica but"fluxus futuri e pnofica d[omi]ſpo-
litione inſende n[ati]nus ſatis ſut e ſt generalibus
maſſiſta. ſi[ra] ſigna demonſtratua e rememoratiua ex ſupra
tiſus ſacile patet: ſigna aút p[ic]tularia cunucq[ui]q húores ſlu-
tis ſumipunt ex colore e mo ſubſtato e nuocemtis e p[ro]ſuſi-
menti in mébra per q[ui] tranſeunt. E ſut reſliqua ſigna coadiuutáta ſuppta
er ex p[ro]pone etate regimie p[re]cedéte, arte tpe anni e bmói. Cholé:
g[em]d citrinus e aut vididis e t aliqſ cu citrinitate tendit in rube
diné e aliqſ in nigrediné: e cholera vitellina ſimuli vitellis ouo
rum e e groſsa: e citrina minuº grossa ſz multe citrinitat: e cho
lera minoris ſame tendit in ſuſu: e ſt muluº groſſa. P[ra]ſaſi
maturilat furco p[ra]ſiſ ſiu ſucco porzi. Et zinaria colore vididis
eris e e multuº groſſa: e he cholé faciut p[u]ctione e ardo: ſac
e excoziatoriptas p quas tranſeunt. E còplocte cholérica etas in
uentutis etas ars calida regimé p[re]cedéſe multiplicans cholera
e reliqua bmói aduittu ad ſignificandú. Sz p[ra]b[la] ex coloſe
albi e ſue ſp[er]ſo cognofunſ ex colore mo ſubſtato e nuocem
que iprimút in mébra ſue fit p[ra]b[la] falſu ſue acetoſu e ſic de
ſingulis ſp[eb]us phlatis e acetoſum cu hoc cognoſac ex odore
Obſeruáu e ſut etreſſa p[ro]ſignificantia ſuppta e p[ro]p[er]de tpe an
ei etate regimine p[re]cedéte e bmói e melia cognoſet e nigredi
ne vel ſuſcedie e acredite aqua fugiut muſce ex odore acri e to
gnoseſcur e e ſt genita per aduſtionem melancholi naturali ſui
e ſut genita per aduſtionem cholere redolet amarum e val
de malia cito ducens excoziatc itestinop nális aút h[ic] odore
p[ont]icu nec mlu impúmit in intella: e q genita e p aduſtationé c[oi]ſ
h[ic] odore graue e nigrediné lucenté. Que vero p[ro]gationem e
d[omi]ſo p[ri]mituº e h[ic] nigrediné remiſſa nò lucida: imo palidá
Aitende e reliqua p[ri]ſignificantia ſuppta e p[ro]p[er]de e alij bmói
de q[ui]b[us] ſupra. ſiga aút c[ar]p tam ancedentiu q[ui]z p[ri]mitu[n]a p[
[ar]tis nota ſunt. ſz p[er] ſignis oppilaſtؤis cu eſt in ca flur[us] ſecurire ad
caplín de ſluxu oppilaſtutio de q[ui]z in ſtra: e inter cetera flúuxus ab
oppilaſt[em]b[ro]z q[ui] ſut ultra epar eſt p[ri]odicus; debilitate aſtú
attractive méd[ro]z ſignificat corporis debilitas e extenuatio e.

Pronostica
Chelera fluen[]s p intellaſtr coiter e[co]
riat ante decimúqntu, e phla an[] trige
ſumu, e melia an[] ḥdrageſimú veru cu h[ui]b[ores] ſint multi adu

["De fluxu sanguinis puenientis a toto.", "De fluxu diuſoræ coloris, et de fluxu lique factuo. 157", "Si frequenter excoſiāt in p[ra]ſi die vel ſea. et phla aliq[ui]s excoſiāt\nſi difficil[em] ab inteftinis ſeparationē. S[om]n p[no]ſticu[us] āp[ho]\nriſſus q[ui]te p[icule]que q[ui]ſuis in egritudinib[us] acutis aut multi\n tépōtis aut abo[u]nbs aut extenutio[n]em. et ſup[ſi]pti et ſo\nbiliter ſel nigriu ſurſu. i. per vomiti aut deoſi[u]s. i. p[er] ſecuſi[u]s et\nerit ſequenti die. i. p[ar]uui tépue poſt moſtet; p[ro] ſeligis p[no]ſti\ncis recurre ad generale cap[li]n. 1c.", "Lura\ndiariæ eade[m] ſepti exigit intétiones et ſup[ſi]p[us] poſite\nfuerit in cap[ſo] generali ad q[ui]s recurret. et eas buic\ncap[ſo] acōmoda ſm exigiétia et meture in medicinas illas intenti\nones c[ö]plentes ſm exigiétia virtutis repleſtis p[pi]ns atque\nrum q[ui]s o[ra]pud pruèdetudine medicīcī ſunt p[er] sideranda.", "De fluxu sanguinis p[uenientis] a toto, cap[li]n ſcom.", "Luræ sanguinis a toto quatu[m] ad q[ui]s no[is] et q[ui]s rei ſa-\ntis e[m]anifeſt[ur] p[ecies] p[pe] n[ò] l[ɔ]z ſol[u] quos ſoldā mo-\ndus ſm magi[que] minus differentes. Et eſi q[ui]s m[ì]t[us]\nq[ui]s paucæ q[ui]s nou[s]æ aliq[ui]s antiq[ui]s: q[ui]s nou[s]æ\nnonn[ui]s interpoſat: q[ui]s creticiæ: aliq[ui]s ſinthmatici[us]. Eius\neníz c[ui]s e[m] replectus venar[us] totus ex comeſt[us] multa[rum] carni[ny] et\npotu vini nigri groſſus replectus n[ò] est diminuta p[er] exerctatio\nneq[ui] solitas e[ui]ones näſſe p[ie] ſup[ſu]r flan[gu]nis n[ar]niu[m] méſtrualè\naut hemor[oidale] neq[ui] ch[iones] artificialibus ſic p[er] ph[ol]omía et fi\nmiles: et q[ui]s ſoute furit in c[ui]s mébi[tilato]mi: ut ſup[ſu]r flan[gu]nis q[ui]\nneq[ui] e[m] nutrimétu[m] eius: qua pp n[à] ſtimulata milíu h[uc] ſanguíu\nn[ò] er venis paru[m]s ad magnas et er magnis ad venis h[uc]l[is] et tan\ndem p[ar]u[m]s veni h[uc]l[is] ſiſeminate[m] et p[er] ſeatis g[ib]bú[m] mittit ad\nramos vene poſte ſibi obu[i]antes deſeminato[m] p[ca]u[m] ſeatis\net t[and]e d[em] ph[er]aica[s] o[n]u[m] habétes a vena poſte tráſmitut ad in\nteftina: et h[ic] ſuxus accidit i[mi] egritudinib[us] acutis ſanguinei ſicnt\nin ſynocha et ſilibus et p[er] ſub[us]q[ui]s e[m] ip[ſa]críſi: et aliq[ui]s ſanguíu\np[ven]as emugi[détes] mittit ad renes et venis ip[ſo]r dilatatis aut\nfaute ſolit[s] p[or] v[irt]ides mittíu ad veſicæ et ſan guíu et aliq[ui]s repit ad n[ò]z et v[om]itú duáz libra[z] aliq[ui]s e[m]anitas\npenes Aui.xiiij. t[erti]a ca. p[po]r q[ui]s p[or]s quos ſub forma ſu\ndiſes emittit tertio de ſiſo[m]s aliiq[ui]s l[ɔ]z hoc carinifímiq[ui]r et q[ui]s\nc[ui]s huibus ſluxus e[m] oppilatio mébi[ro]z q[ui] ſut v[ir]ul[ar] e[m] par[que] aliq[ui]s de\nbiltas attracti ſip[ſo]r. Signa eius ſi regimé p[ced]és multipli-\ncati ſanguinis et replectus tonus et quo ad v[a]na vene ſut tumen-\ntes et facies rubicúda. it[em] carentia e[ui]onu[n] näliu[m] aut artificialis\nſueta[ut] aut mébi[tilatio]. Signa huibus c[ui]s p[uenit] ab oppi-\nlatò[e] ponent in ſuru[m] epatico et oppilatuo[m] et inter cetera ſlux[ur]\neſt p[io]di[cu[s]. Debitatit at attracti mébi[ro]z ōclarat corporis obi-\nlita[que] et extenuatio, Signa at dilutiq[u]ia h[uc] ſluxu[rum] a ſuru[m] flan[gu]nis\nneo[ ab]e p[ate] n[ò] t[est]intu[nis ſi] c[ui]e p[ed]icte abſoq[ui] no[cum]e[tis] p[ti]\ncui[lar]ib[us] h[or]b[us] mébi[ro]z 1c. P[ron]o[n]ticu[m] ſm p[li]m curat h[ic] ſluxu[m]\nfi debite tractſi[m]o vero edibe[d]ucat id ad c[ui]s virtutis et q[ui]s diu[que]\ntinatur ad hydropem 1c.", "Lura\nſi fuerit creticus dimittat quouſoq[us] n[à] tolleret et filtr\nſi fuerit ſinthomaticus qu[em] à reγulet et br[it] ferat.\nSi vero ſuperfluerit aut alio m[ò] fuerit nä[m] ip[ro]positionatu[m] aut\nq[ui]t[est]ina excoſi[et] aut fit c[ui]s aliq[ui]s accidentib[us] moſtatis et ſtringat\nau removendo regimé p[ced]és ſanguine multiplicati[m] ſi p[pi]ci\np[ien]do regimé [tr]ariu[m]. d[omi]eta extenuatiu[m] et c[ui]s hoc ſliptica[m] aut\nq[ui]s ſtringeté, S[do] minuèdo ſanguiné et diuèrted[ò]: q[ui]s ſiat aut\np[u]ocando e[u]onee ſlueta[que] ſi fuerit in c[ui]s reſentio[m]. ſup[ſu]r ſan\nguís n[ar]niu[m] hemor[oidale] et méſtrualé. q[ui]s n[ò] poſſint p[u]ocari\nfiat ph[ol]ia bi[s] p[ro]positionata. ſi ven[em] cebphalica aut ſaphenar[que] et ſi\nnulla talis reſentio fit in c[ui]s ph[ol]ome[m] b[asi]calica aut coſi. q[ui]s c[ui]s ſlu\nſus fuerit admittio cholere cum ſanguie ip[ſu]l[ue] faciétis edu-\ncat [que] ſanguinis ab ea m[ù]dificé[s] c[ui]s decoſto[que] p[un]or[u]m, tamarí[d]o[r]\nmyrobalan[or] citrin[or] c[ui]s a[q] collatura d[em] tempereſ reubarbaru[m]\n3.i. vel q[ui]t[us] sufficit: et b[ec] et educit m[à]s coſes et ſanguiné ſi for-\ntes in inteftinis coagulatu[m] ſuerit. q[ui]s c[ui]s ſup[ſu]r ſanguinis e[at]q[ui]\nsitas ſanguini p[mi]ſita educa[m] c[ui]s decoſto[que] myrobalan[or] t[eb]ulo\nrui c[ui]s p[ar]su ſucci hyreos vt puta. 3. s[.]vel. i. 3. ad pl[ui] poſſet addi[ve]\npt[em] exberberi decoſto[que] myrobalan[or] hebulo[m] c[ui]s pauc[io] turbit n[ò]\nſo[ſotati]e. 3. et t[er]tio[m] bi[s] n[ò] ſufficiétib[us] d[en] reſtiniétia[m] ſanguíu\nn[é] ſliptica[m] ʒlutiq[u]atiná[m] et ſe. p[pi]s é ſuccus plantagio[m] v[ir] ſolide\nvel caude egne[.]z. i. y[el. 3.]. z. cui. 3. i. lapís hematiu[m] aut den[ſ] p[pe]\n", "c[ies] luti et p[pe] armeni aut ſigilli[us] et troſciſi de karabe et de terra\nſigillata fine opio et c[ui]s opio apud magná apud magnáſtate ſut p[ra]ſiáte[s]\nt[er]iliu[m] p[ic]tú, et v[ng]e ap[ar] et filor doſu[m] ex directo vene h[uc]l[is] c[ui]\nt[er]iliu[m] sandalino cui bolus armenus aut ſanguíu Draconis aut\nlapís hematiu[m] aut alig[es] et troſciſis ſup[ſu]r ſcriptis ſit admittu[m]\naut epithimetur c[ui]s ſucco plantaginis et aliquo ex pulu[er]tib[us] ſup[ſu]\nſcriptis: et in c[ui] frígida ſup[ſu]r ſcriptis ſlipticiu[m] adſat c[ui]s maſtur\net filia: et in v[ri]ſi[q]a adſat alig[es] acietad penetráu[m] et 2 stringédu[m].\nEt quarto 2 d[ine]t regimé ſlipticiu[m] n[ò] m[ú]tipli[catiu[m] ſanguiníu[m] et\nbibat aqua ferratá fine vino níſi t[ime]acuſus virtutis et t[unc]e de\nv[in]u[n]i n[ig]s ſlipticiu[m] c[ui]e adéq[ui]t h[u]lphát[ia], et in c[ui]s c[à]q[ui]oſi\ntas ſanguini p[mi]ſita detur trifera ferruginata et a[re] ſenonis: et\n2 ſo[ſte]k c[ui] lapide hematiu[m] aut c[ui] aliquo et troſciſis ſup[ſu]r ſaſcrip-\ntis: et 2 d[ine]t regimé ſlipticiu[m] n[ò] decliná[s] ad frígidi: q[ui]s n[ò] mo-\ncumentu[m] alig[es] e[at] in ſiſtunis vt q[ui]s ſanguis e[at] in eis coagulat[us]\nc[ui]s d[ister]i m[ù]dificante educa[t] et 2 ſi excoſiato[m] fit in eis ſacta cure\nt[er]i p[ed]icis dyſenterie iſeru[m] p[on]édís. L[ura] aú[tu] ſup[ſu]r ſanguíu\nnet a toto ex oppilato[que] p[ced]étis ponet ſira i[mi] ſuru[m] epatico et ſu\nru[m] oppilatuo[m]. 53 c[ura] ſluxu[m] ſanguinei ex debilitate extractive\nmemb[ro]z p[ic]it c[ui] fricat[us] c[or]p[is] et 2 exhibiúque v[ini] ſubtilio et re\nrum facile penetráu[m]tus et ſimilum.", "De fluxu diuſoræ corporum capitulum tertius.", "Luræ diuſoræ colori: q[ui]s e[m] et a toto quatu[m] ad quid\nnois et q[ui]s rei latif[us] manifeſtus e[m]. Apparèt eníz egeliſt\nonibus colores diuſe i[mi] valde c[ui]s albus n[er] subni\nger citrin[us] obſcurus citrin[i]us c[ui]s viridis diuſor\nſor modòq[ui]rubeus obſcurus rubeus clar[us] moſtullus: et i[mi] ſuma\nferè non è imaginabilis colores q[ui] n[ò] eap[pe]timo interdú[n] in vna\naſſcillaté m[ú]tiplices colores appeb[ut]. Et c[ui]s q[ui]s ſut regimé\np[ced]és diuſu[m] et dyſeráia corporis diuſera it[ia] vt fit neceſtariu[m]\ndiuſeròs effectus p[uenit]e r[on]o[n]ticu[m] ſm p[li]m curat bi[de]u\nbiter tract[us] L[ura] ſi ſup[ſu]r fuerit tollerat. Ad c[ui]s ſi ſup[ſu]r\ns[na]t regimini nä[m]e, et ſolú queſt regimé et dyſeráia corporis diu-\nſa. Si vero ními[s] ſup[ſu]r ʒrīgat q[ui]t v[n]o it[ia] reſpe[nt]e vt ſlu[t].\nSubita[que] eníz m[it]a e[u]o a nä[n]o tollerat. Ad c[ui]s ſi p[ro]stringé di[m]u fa[n]i\nnifeſt[er] bi[s] q[ui]p[us] in cura gnáliu[rum] dicta ſut. Si v[ò] ſu[ſ]t\nbardue et diminutus nä[n]aduſt p[ri]me m[ú]dificato[m] c[or]p[is] c[ui]s\nbis que diuſeròs h[u]o[res] euánt n[ò] er solu[et]ibus ſi p[li]ſticu[m]s\nſ[de]berinqúetib[us] in itestinis q[ui] vijs ductu[que] veſitiqúi [ſtricto]: qu[o]\ncopia ſup[ſa]babitá e[m] i cura gnáliu[m] ſi fuerit multa p[lect]oſia c[ui]\nvirtutis [ſ]tatia et i[mi] h[uit]udie carnoſa: ſiat ph[ol]omía: et ſaphenio[\nſi] reſentio ſluxu[m] méſtrualis aut hemor[oidale] ſuerit i[ca]s. ſi at\nnibit ſale ſuerit ph[ol]ométur b[asi]calica vel c[of]í. S[do] queq[ue] regimé\net corporis q[ui]s: it[ia] vt ad p[ro]p[ositionalit]é quaſda n[ò] formé[que] duca-\ntur o[lium] mébi[ro]z q[ui] ergo ſup[ſu]r ſlu[ap]a ſut c[or]ziganq[ui] c[ui] it[eri]\net exterues applicítis: et t[à] c[ibalibus] c[ui]s medicinális: et ſo[ui]z mem\nb[ro]z et p[pe] nutrimítor[us] virtutes p[of]ten[t] c[ui] p[pi]s ſlipticitate mo\nderata p[ participant]it[us] et e[ui]ones p[ſu]te p[ure]nt c[ui] näſſes q[ui]s et p[re]\nter n[ò]tui[n]e q[ui] ſuſete. Et i[mi] ſuma h[ic] ſuſuerit documèntu[m] Aui. 1.4.\ntertij[us] tractatu[que] 4º ca[pi]q[ui] q[ui]s é in erpulſionib[us] diuſor[que] colo-\nlenitas. ſi q[ui]s expellit q[ui]t[us] et q[ui]e et q[ui]tátis. Et errant q[ui] tenent\nh[os] colores diuſera in o[n]ſp[ò]s[ò]n[em]. ſi ante q[ui]s p[le]ſtabé m[ú]dificatib[us]\nEt vermehétio[m] error eius est q[ui] tenet e[os] c[ui] oppilatiu[m] c[ò]ſtipa-\ntiuis q[ui]s reſtini[è]di ſunt m[ú]dificato[m] d[isc]raſiá corporis diuſeram\nalteran[que] et m[é]bra c[of]otando.", "De fluxu lique factuo. Lap[mi]n q[r]tum.", "Luræ lique factiuius q[ui]t é a toto quatu[m] ad q[ui]s nois\net q[ui]s rei eſt latif[us] manifeſtul. Eſt eníz ſuxu[m] p[qu]e h[u]\nmiditate[m] mébi[ro]z ſubſtantiales educutur. ſp[es] ſiue\nmodi eius diuſerificant[em] ſm eſo[mi] ſegerit d[uc]risteratem\net ſequenq[ui] ſm diuſeritate[m] mébi[ro]z a q[ubus] ſit lique factio[m] et diſſo-\nlutio. q[ui]s et ſlu entuentá ſut alba viſſo[n]a: n[ò] v[ir]ntuſo[n]; 2 oleagina\net p[u]niu[t] ex diſſolu[q]ite mébi[ro]z radicalíu[m] et ſubtilé\nalbi: et ſi eſt ex liq[ui]ſa[m]ulico[m] c[ui]s ſubrue ſi ſic[ur]t vir[que]\ntubile\n2. et ſi eſt ex liq[ui]ſa[m]ulico[m] c[ui]s ſubrue ſi ſic[ur]t viru[m]eum. 2. et ſu[ſ]t v[ir]ntuſo[n]a 2 oleagina 2 p[u]niu[t] ex diſſolu[q]ite adipisc[es] et p[ing]uèdi[s] 2 et p[ig]uèdo diſſolu[q]ite ſuerit rec[es] ad\nuntia ſunt alba: et 2 it[ia]s antiqua ſut citiáu[m]: et 2 p[le]ſtabé adipisc[es] re\nn[ù]s ſunt magi[q]e globata [re]. C[aus]e huibus ſluxu[m] ſut o[la] c[or]p[is]\n2[er] modu[m] c[ale]c[a]ſiétua, et excriciáta ſiue ſint extrſſeca: ſiue c[or]po", "5 w", {"bbox": [889, 122

["De colerica passione et de fluxu cerebrali.", "rea sic fedres fortes ſunt vncera et apſotemata méſtop nobillu et cor\nmagos remote ſunt vncera et apſotemata méſtop nobillu et cor\npouz3 parua resſentiau q2 ſut mollaiaut er etate ſicut pueri aut\ner explezione et habitudine ſicut illud que habéb lacertos molles\net húdos 2c Signa ſut ippe caſedentes et 2 comantes cor\npus liquefacientes necnon effectus inde ſequètes ſicut creutia\nde gbus ſerno pceſſit necno corporis 2 púſtio 2 arefacion: et et\nipfa vrina que apparè vncuſoa 2 oleagina in ſupſicie:imo ali\nqui notabilis ps eius ſicutoleuq2 punguedo liquefacta alba: vel\ncitrina ſm diſolutione adipis retentis vel antiq2 hoc qui ſit diſu\nſoluto multe adipis 2 punguedinis: et ſi apparet còglobata ſepe\nrata et ſup natane magis 2 er diſſolutè adipis renu juxta apbo\nrismu: gbus vero pingus hypotanuq2 2 còglobata nefretici ſigni\nſcatiſi 2o vrina fuerit alba similis lacti vel ſpermati no vnctuo,\nſa magis er liquefacte radicali puent 2c.", "Pronosticum", "fluxus liquefactius er diſſolutè\nadipis vel punguedinis curabilis", "eſt: et prie cum no est er diſſolutè punguedinis antique: no tr\napud negligentes 2 paſ exerctato: et prie curabilis est ſi ca\nſau eius poſſet remoueri. Ali enim pendeat ab ápate fixo in mé-\nbro nobili intrinſeco aut ab vlcre pulmonis et filius et incipiens\neſſet incurabilis, ſi 2o pucniat er diſſolutè membros radicali\nſi notabilis eſſet incurabilis. Huius fluxus cura debulicem\nexigit intentioné. Prima eſt remotoe cæ immediate liquefaciōs:\n2 caliditatis et ſiclitatis liquefaciènt. Scòa eſt eius q2 depúdi\neſt restauratio. Prima intentio 2p letterur cù remotione ca2 cali\ndita illam et ſiclitate 2fermatiù ſue ſint ſebres putride ſine vlce\nat aut apata qualiter delectur decurio et ſuis carnis præſentis\nq2 ſi remoti non poſſint no est ingeniù niſi in plongatione vite.\n2c magi pt diti moris q2 vita. Intédédu est ergo ſue bmòi\ncæ ſouentes caliditatis remoueri poſſint: ſue no ad ipius cali-\nditatis et ſiclitatis alterationé 2 ch frigidis et húdis ſipticos et vi-\nfosio: 2c tamè non ſint multu frigida: ne calóz néale extingant 2\ndebilis eſt: neq2 multu ſiptica ne tráſitum nutrimetì phibeant\nad mébza, ex còplentibus auté banc intentioné q2a ſunt medi-\ncina quæda cibi medicinales, et 2 medicine aut quæda exterius ap\nplicanf cicut fronti tpibus 2 cerebro anteròzi quæda cordi: que\ndam epatæ quæda do: ſo spinali medule: et renibus: 2 quæda par\ntibus extremis: et oës he ſint frigide 2 húide magis aut min? ſm corporis dysferamit and ſoitudine caliditatis innate potentis. ſ. tollerare 2 moderata ſipticitate participantes marie 2 applicanf\nprincipalibus magis ad p: ſoand: q2 2d stringendus: 2 còſi\nnifi calo: innatus ſit valde debilis actu frigide applicuntur aut\nſalté no calide: et balnea er lacte aut q2 bis qui in ethica fieri con\nſueurantis ſut in hæc pectantia. Et medicie at ſup: 2 aſcripte er caplo\nethicè colligant: 2 similim medicie que interus ſumun ſint frigi\nde 2 húide matari 2 ſi ſipticitate 2 ycoſitate participantes vt meli?\nphibeant liquefactioné. Et que clúterizanf ſint filr conditiona-\nte ſed magis ſiptice. Ebi aùt ſint frigidi 2 húidi alqualiſt ſipti\nca pauc: ſupfluitatú priebates nutrimétu bonum viſcopur 2 ſoli\ndum ne facile liquefiat: et cù hoc ſint facilis digónis ſicut é vinu\nnigru ſipticum cum aq calibeta aut in ſuſionib 2 dragaganti de\nbite limbaphis: et er carnis pulli q1ui c: ſibis generis paffians\ndices coturnices fran glini 2 filles còdiu cù acreſta aut vino cy\ndonioru aut in gallatina aut cù ſumach myrto 2 filib?. Et qua\nſozbilia cocta in aceto 2 aqua roſacea. Et genera lactis in gbus\nſit extinctu ferru 2 pprie mukeris. deli afine: dein capre: deinde\nouiu deinde vaccinu 2 calcu: recens 2 píces br2 ditidionat: et er\ngrans far od deu spelta anilíu 2 similia: ed melius eſt: lìst eorù\n2 er herbis cucurbita portulacha lactuca 25 aceto fa: eppua: 2 ei-\nbaria ſua q25 imſenſc cù puluere gùmi dragaganti coruári q2 é\nppú: inſpiffat ei húiditates 2 ycoſas facit 2 mébſi adberétes\n2 pperea minus liquefactibiles: et ad hoc 2 sarabe ofert 2 folia vt\nnee e ſt res albi coloris collecta ſup arboibus ſut in hoc ppà\n2c he ſua ſipticitate pta paulatin ſluxu stringut no repente, et\npm banc intentionem faci ſieri poſſunt compoſita ſicut mar-\nzapanis et electuaria restauratoria 2 ſibi similia. Secunda aùt\nintento felicit humbitur restauratio pſicitur c3 similibus cibis\nquorum pceſſit rememoratio 2 virtute existéte debili pluries", "in die ſunt cibadi.", "De colerica passione capl qntù.", "Olerica paffio. Dicta a colidon vel colidos gree q2\nest intellinum latine eſt deſcriptum motus vehemès\nc mäerum er indigètque coruptap ad expellédu a cor-\npoze cù laborez 2 acitate virtutis expulſive tanta aut\npp multitudinez 2 acitate mäe fiat pomutus 2 leceſſus ſiml e.\nCompletem huius capl quo ad ſpés cauſas: signa: pnoſica\nEt coram quere ſupra in tractatu de paffionibus ſtòi.", "Scòa pars eſt de ſpèbus fluxus púſtis a mébris pticularib\nptinens capitula ſex.", "Be fluxu cerebrali. capl ſertù. al p: m: p: m: p: m: p: m:", "f", "Lurus cerebralis eſt q ſit pp catararr a cerebro ad\nſtòm 2 tandé ad intellina deſcendenté multoties cor\nrúpentem cibum 2 facienté ipſu fluere 2 deſcendenté\nſimul cù eo pp ſuan lubricitate 2 expulſione facia ab\nintellinie 2 caule huius fluxus ſunt oia que catarap multiplicat\nſiue corporea ſint fine incorporea 2 marie ſm plm mala p: plo\nfrigida c: húida 2 aliquando calida 2 húida: que róe ca\nliditatis attrahit 2 róe húidt resolutioné ipedit. ynde neq2 ſit nu-\ntrimenti debita puerio nec ſupfluitano 2 p: p: p: aut còduz ſolu-\ntio aut pp: p: p: p: regiones eúo: eua pp deſendétés p catarolíi\naut alias vias occultas ad ſtòm dertuan: 2 ſunt ſm plm phla-\ntice, ité vapores 2 a mébri inferiotibus 2 marie a ſto ad cere-\nb: húi elevatu a frigida ſua in húlitudites còdenfati ſit frequen-\nter in cà multiplicantur aùt 2 ad cerebrú elevank pp debilitatem\nſua: 2 digónu: 2 q2 non poſſut alia regiòs ſenſibiliter aut in\nſenſibiliter erpeltis 2 frequenter porro: oppilatòs 2c. Spèo no\nh3 nifi queda: modos ſm magis 2 minus differentes vt q2 ali\ng2 eou noms aligi 2 antiquus 2 filles 2c. Cæe aùt pimitue ſt aer\nfrigidis 2 húdis 2 yentofus: auſter eni capit boracæ 2 primit 2 atio\n2 sub radiis ſolis aut lue capite repleto, 2 ibi cibi du\nſicilis digónis vapóſi 2 pous ními 2 p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p:\nſomnus m: m: p: p: p: meridianus 2 immediate poſt crapulà aut\nebzietate: item retentio c: uon: 2 p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p:\nsigna corupto: 2 p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p:\naffumitur deſcendit. 2 cù puentit ad ſtòm ſentient frequèter que\ndo 2 aliqni ſausea 2 q25 dolor: 2 apparet in eg: c: c: c: c: c:\na lubricitate ſtòi: 2 illa ſom h3 piodos 2:3 quacunq: hora cibue\naffumitur deſcendit. 2 p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p:\ncontra vero fluxus cerebralis e: cù exiu humor catarralium abſq:\ncrbo et aliquando abſq2 alia fecum admiftione, nec ad ſunt in\nlubricitate ſigna corup tionis còp lertonis cerebrì: nec ſigna ca-\ntarri que apparét in gutture 2 meri ſtomacho poſſu: deſcendit\nde gbus dictu: eſt.", "Pronosticum.", "huius fluxus cura facile pſicitur", "ſen ibus est bmōi", "curi difficilima 2c.", "Lura", "huius fluxus p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p: p:", "ſione: 2 c: c: c: c: c: c: c: c: c

De lyenteria sive fluxu s toatico.

i38

mantur.v.aut.vij. 6m exigentias mane aut apleta dignōne cibi p
cedentis et apud maiorex nec itat pulelis de hiera simplici pt ad
di aligd cochiar. et in calido eutetur cù pilulis alageret gb? aps
necefilitatem posset addi aligd modicus aurata. 13 cauendus est
cum adsit fluxus ne forcia sowaentia nimiu soluant et tomm debi
litent et intestina.popterea bonum est cui medicinis soluentib
fuprae scriptis aliquid mirobalanorù miferici. Digestiva autem
liis e opus fit funt in materia frigida mel ro. sirup? de flicados
z bis posset admiseri aliquid roscuris ad conforitandum et ingrofs
tur in calido ured roſacei de myrto et firupus de papaere. et debent bi sumi cuj aqua leuiter calibeata, fed in cauſa fri
gida fit in ea inſufum aligd turis macis nucis muſcate et ſimilis
Diueretur iuxta ſecuſa intentiones materia cataralis fluenſis
vel ſlurata. et ſimiliter vapores caput peteſis omni genere diuer
ſionum cùum et cum aliquibus ppiij s. marie caputpurgus et
delicatoijs: et tandem cauteris eomilſure coronali applicitis,
mastiſcatoria vero et gargarisima ſunt mibi ſuſpecta, ne ampli
materiam ad tomm precipitent. et diuerſicentur cap utpurgia 63
materie diuerſitatem et ſenſus acultatez: et ſimiliter vefeatura et
cauteria Conſoſtetur aut cerebrum iuxta tertiam intentionem
cum exteris applicitis: ſicut ſacculo marſime acplicito ſup er cò
miſſurae coronali facto et ſalis vutulati ſandaracce radice nenufa
ris ericcata an. 3. ij.ispice myrrhe an. 3. i. et hic faculus aliquater
calefactus ſuper latere calido asperſo vino et pauco aceti bis in
die applicitur: et ſumpta interius ſint diamuſus et diabas in cau
ſa frigida: et zuccarum roſacei in cauſa calida. mirobalantn quo
q3 lebuh conditi eptime valent in conſoſtatione ſtomachi et 2a
pitis: et cum hoc comprimendo euanti: et trifera ferrucata eſt. p
pua ex arte ſenonis ſed in conſoſtatione ſtomachi ſupersluе re
molliti: et aromaticum roſaceum est ppiij in viruſis còſoſora
tione et in cauſa miſta frigida. Sutatur aut catarum ſi
ridus iuxta quartas intentionem multis modis ſed marſe te
nendo in ore tus aut spicam. et tus deglittù post cauſa eptime
conſert ſed in calido teneatur in ore ſemen papaeuus albiòa
codion terra ſigillata: lutum armenú aut aliquid er cœis deglutia
tur et quandoq3 oporset vṫṫi narcotici ſed poſſonatur quanti
tis e poſſible. ſuſſummita et facta cum ture ſandaraca costo lau
dano rpyloalces singulariter aut p[]unctim 2. p[]przie fi cum rasina
2 p[]ice incoſporentur optie valent ad ſitendu3 catarri et ad cere
bi in conſoſtatione 3. undifícice autem ſtomachus iuxta quin
tam intenſe cum vomiti: et p[]przie fi naueſeuerit. Et h[]oúe et in
teſtina mudiſcent cù diſteribus aut ſolutius leuibus ſicut p[]liis
liis de hiera simplici cum pauco myrobalanor. Dein p[]oſteſt in
iuxta ſerta ſerit intentionem cù ſlipticiis et aromaticis et p[]hibentib[]e effu
ſionem mæse ad ipfa. Et ex p[]przis est t[]us spica capilli ve. maſſi
damis et ſilia, Et si qua ſit discrima impieſta in to7 intefinif
frigida cum calidis amoueat ſicut ſüſkorter citri. 33. ames coz
ter turis et ſicut aromaticis ro. tyriaca myrbydatu vyfs ad aqua
vitis. et ſimiliter cù exterus applicitis. Lalida at remoueaf cum
frigidis p[]oſtatiibus ſicut diarodon abbatia zucca2 ro. 2. filr le
niter ad frigidi declinantia applicentur exterus. Aer iuxta ſeſt
mam intentione declineat ſad ſiccù et ad tpamentu in activiu: aut
lueiter ad calidù. Luneat a ventis et a ſloë ſub radijs ſolis aut
lune teneat caput pannis mediocritè cooptus inspecta ei. diſera
ſia. 13 refiduò corporis magis calidù. yitet yinu quatu[]que est poſſi
bile. ſed bibat aqua mellita vt zuccaratá aut vinu rubeú optime
limphatú 2. p[]przie aqua aliquatulú calibeata. Et ſint cibi eius fa
cilio dignōnis nò vapozofi ad ſicum declinantes.nò comedar
biodialia in cenis. poſt cibù ſumat aligd cydoni aut piri cocti
aut còditi aut coriandros ſemiconfectos aut ſalté p[]reparatos.
non domiat in die iuxta poſſe. et tardet ſomnù poſt cená que ſit
leuvis. dormit capate elevato ad alterum laterum declinante. ita
vt bùdicitis ſint p[]one fluere p[]nare: p[]rocuretur vomitum fi
nanſeuerit immediate poſt ſomnum. Et ceteras p[]rocurct
evacuationes per conuenièctes regiones. ererctetur ſtomacho
einuio ſed exercitium ſit magis longum q[]5 poſte aut intenſum.
Et ſtricationes aliquando ſuppleant v[]ice exerciti, Sit p[]ſerans
et gaudens ytet tristiciam et longum studium et nimiam ſolici
indinem.

De lyenteria sive fluxu somatico capl'n ſeom

yenteria lubricitas toſi. lenitas eius fluxus stomatic?  
funt termini ſinonimi. et dicitur lyenteria a lio q[]b5 linire  
importat. p[]terea diffinuerit q[]s et lenitas ſtomachi  
intefinozum. est enim tunc ſup er ſuperſicie lenis non  
aspera sicut debet eſſe in diſpoſitone naturali. est autem deſeri  
tiſtine asperitas inequalitas ſuperſicie 6m corpus turbi que na  
turaliter debet eſſe in ſuperſiciet intraſea ſtomachi p[]ropter re-  
tentionem. cum enim ſtomachus prime diſgestione ozanu5 ſit  
principaliter ordinatú ad digerendú cibú 7. potem ſibi ab ore  
per meri delatú que2 digere non potest niſi ipſum debito tem  
poſe retineat cù actoë náles nò ſiant niſi in tempore: ſuit a ná  
lapienter ordinatum vt tunice ipſus ſtomachi cù villis ſuis cot  
rugarentur et ſuper cibo contraberentur clauſo portéario vt ſie  
ret immediata adheſio cibi ad ſtomachum et econtra. 2 nullum  
caderet vacuum inter ipſos. ſic enim due ſequim. tur vtilitate:  
vna est retentio cibi debito tempore que maxime perficitur per  
ſuperſiciem intrinſcam asperam ex tunicarum er cozzugatione  
p[]ouenientem. altera est cibi bona diſgetio. et in chilum tranſmi-  
tatio que perficitur per bonam ſtomachi cibo digerendo adhe-  
sionem. Si ergo ſtomachus debens eſſe naturaliter asper fiat  
lenis ledeteretur immediate retentia et ſconſuenter diſgetiva et  
egrotabite egntudine que dicitur ſecundum eſſentiam ſuam leni  
tas oppoſita asperitata que ſub creatura continetur. Et 6m acci-  
dens immediata dicitur lubricitas et 7 mediatum dicitur ly  
enteria que deſcriptiue eſt fluxus indigets. p[]rime eni lenitur ſu  
per ſicaces ſtomachi interior: deinde ex ea eſſi deſtinita et ſubú  
cat chilus ex quo ſconſequerit deſtinita. vtilium cibus in  
digetus emittitur 2c. Bic flurus species non habent niſi quaſ  
daz impropriatas differentias ſecundum magis et minus aut de  
ſe ſtromachum diuerſitatem ſuarum caufarum. est enim quaedam lyen  
teria in qua emittit cibus 2 potes omnino indigetus et in ea qua-  
tate in qua eſt aſſumptus. Et enim alia ſpecies leuſina in qua  
q[]ibus totus emittitur ſed non omnino indigetus ſicut aſſum-  
ptus eſt. Et eſt tertia ſpecies leuſina in qua non totus ſed ali  
qua parte eius bene in chilu converſa. aliqua vero refugiente v[]  
gelintur emittitur in digetus. ſimiliter posſunt aſſignari ſpe-  
cies 6m diuerſitatem ſuarum caufarú: vt q[]p aliqua pendet a cau  
ca primitiva ſicut a cibo aut medicia et aliqua a cauſa diſporea  
ſicut er n Documentum ſtomachi 2 membriu7 ſibi communicatú5  
Propterea caſas huius fluxus absoluamus incipiendo 2  
p[]rimittimus ex quibus eſt medicina ſolutiva cuuis aliquid eſt in  
ſtomacho aut intefinis p[]rimis aut in orificiis meſeraicarum  
derelictum materiam a membris circuifantibus attrabens ad  
ſtomachum 2 intefitu quibus virtus grauata ſimul cum illis  
illium expellut: et aliquando cum periodis materia in determined  
to tempore aggregata ſufficiente stimulare expulſuam aut debi  
litare continenti: quandoq[]b2 a cibo aut p[]ropter ſui quantitate:  
et qualitatem aut malu1 ordinem aut quia non ſumitur et tem-  
poſe convenienti aut quia non debite p[]reparatur aut quia non  
fut cibou cibò miſtio adinucem aut quia non ſeruſit debit?  
oro d[]um ſumpto cibocibus enim quantitatis multe grauando re-  
tentiam eſt cauſa fluxus: et ſi cormpumpit p[]ropter diminutam  
deconditionem cormpumpit ad acetoſum. Cibus auté parue qu[]a  
titatis interdum eſt cauſa fluxus cum p[]ropter magnam po[]p[]o-  
tionem virtutis d[]igerentis cormpumpit ad ſumofum: 2 stimulſa  
do expulſuam eſt c[]a fluxus. Secundue cibus male qualitatis  
vt p[]uta grauis 2 groſſe ſubſtantie ſicut fabe caro bufali 2 ſimilia  
debilitando p[]otuæz eſt cauſa fluxus eſ an et q[]digone2 falſedo  
cibi acutas 2 acetoſitas irritat ad expulſicem ante digónem  
ficat alkea p[]per acetum 2 valde ſalſa. et ventoſitas ſicut in ſun-  
gis malis 2 velor cibi cormpumptio ſicut lac. Et cibus multe aquo  
ſitatius ſicut cerape pepones v[]ue 2 filia: et luxubilitá valde ſic bi[]o-  
dia 2 vntuo7 ſa faciut ad ſub lubricitaté: et cibi quóru7 multi7 pap: nu  
trix ſic olea pturbát enim tomm parum cedat in nutrimentu  
plurimum in ſupersluftum. 3 tem cibus quin6 eſ p[]ueniens  
homini cum ſua p[]ropeutate contraria tou p[]speci: ſicut ſenum

Propterea caſas huius fluxus absoluamus incipiendo 4
p[]rimittimus ex quibus eſt medicina ſolutiva cuuis aliquid eſt in
ſtomacho aut intefinis p[]rimis aut in orificiis meſeraicarum
derelictum materiam a membris circuifantibus attrabens ad
ſtomachum 2 intefitu quibus virtus grauata ſimul cum illis
illium expellut: et aliquando cum periodis materia in determined
to tempore aggregata ſufficiente stimulare expulſuam aut debi
litare continenti: quandoq[]b2 a cibo aut p[]ropter ſui quantitate
aut qualitatem aut malu1 ordinem aut quia non ſumitur et tem-
poſe convenienti aut quia non debite p[]reparatur aut quia non
fit cibou cibò miſtio adinucem aut quia non ſeruſit debit?
oro d[]um ſumpto cibocibus enim quantitatis multe grauando re-
tentiam eſt cauſa fluxus: et ſi cormpumpit p[]ropter diminutam
deconditionem cormpumpit ad acetoſum. Cibus auté parue qu[]a
titatis interdum eſt cauſa fluxus cum p[]ropter magnam po[]p[]o-
tionem virtutis d[]igerentis cormpumpit ad ſumofum: 2 stimulſa
do expulſuam eſt c[]a fluxus. Secundue cibus male qualitatis
vt p[]uta grauis 2 groſſe ſubſantie ſicut fabe caro bufali 2 ſimilia
debilitando p[]otuæz eſt cauſa fluxus eſ an et q[]digone2 falſedo
cibi acutas 2 acetoſitas irritat ad expulſicem ante digónem
ſicut alkea p[]per acetum 2 valde ſalſa. et ventoſitas ſicut in ſun-
gis malis 2 velor cibi cormpumptio ſicut lac. Et cibus multe aquo
ſitatius ſicut cerape pepones v[]ue 2 filia: et luxubilitá valde ſic bi[]o-
dia 2 vntuo7 ſa faciut ad ſub lubricitaté: et cibi quóru7 multi7 pap: nu
trix ſic olea pturbát enim tomm parum cedat in nutrimentu
plurimum in ſupersluftum. 3 tem cibus quin6 eſ p[]ueniens
homini cum ſua p[]ropeutate contraria tou p[]speci: ſicut ſenum

3 llii

De lyenteria sive fluxu stomatico.

carnes crude et cibi aitalium nò boium: aut quod est trarius vni homini ita quon alteri cum sua proprietate mâm infequent: sicut cancri g solebant amicis meum soluere et in eo fluxum puto care toties quot cancos comederat. Tertia roine maiori ordis fit cibus cù pmititur cibus lubricius facili digonis corúpif est cä flutius cù aut qn postponit cibus facilio digonis corúpif est cä flutius cùz cœmpendo quod est sub e fit irittat nâm aut expellum. Quarto qn lumi in tempore nò puentiis sic fumitur cibus pcedenti nòdu digesto aut cum tardatur cibus post famem replentes sòm malis humoribus fit ut cozzumpatur et qn quâ superfluus expellatur. Quinto nò debita paratio sicut qn non bene coquit aut minus excoqtur aut frigidus comedit et si fens. Sexto mala cibo mûtio sicut qn ex intellitis abferbuntur. Sali salis vncionis fitmútio et Septimo idebitum regimen post cibù est cä flur? sicut potus meque ate post cenà est cä cur cib? lubricet. Auàqua aliqui ex tali potu credant se bene digere sed falluntur qn non digerunt sed sic videtur eis qn cibus decè deit id digestus est cituus qb solebat. Similiter qæ se exerceret inorundat post cibus aut coecut aut incurrit tam vtrum et bmò accidètia extrema. Aer quos húdis superflue adiunat ad fluvitum et et qualitercùs multo discratiatus ênì cä debilitatis vir tutius et pectine ex corruptis humor quæ cù cä florus. Et pte vo stò est mala qo fría et húida: matie debilitando stentuâ rœ húbidatits et rónem frigiditati digestiuam lì eni frigidatits vtrangs debilitat multo húbiditas multo magis ledit stentiuam qb digestiuam qb caliditas et siccitas cu excedunt sint cä flur? debilitando stentuâ et digestiuam sic in pppingo mori. Qis et moderata dyfrafra deict acti appre virtutus Bo tegni. Se cùda cä sunt humiditates phlaticæ stò adherentes sive in eo cò gete sive alunde deflure que no sùn cibù figi in flò velle tanto pere remanere vt digerat: et potest esse eoù presentia stòus nò fit lefus sicut neqz dimim hominé lefù in virtute retentiuæ manuus habentè manuo oleo unentas: aqùus non bì retineatim pìm sti plongeretur in stò ledunt retentuâ et digestiuas. Sìl pìen stia húoris cholerici aut phlatici fali pungeitis et stimulantio ut pulvinæ non fit cibù figi. Entostitas ên stò sìns stò ad hære cito eft cä vt cozzumpatur et expellatur. Tertia cä sùt vlcera pustule aut apostola stomaci tantù dolorem iferentia vt nò tol leret cibi contactus: quapsopter irritaf expulsiua ad expellendi item dolores stòi a quacumque cù contigerit. Quarta cä possi eê agha et vlcera membrow sìbi vicinantiis. Diafragmatis epatis in teftinòp graciliùs et colon g superegat stò:z: et sìl ipso dolores est tì aduertendù lyenteria qunis fit principiter paftio stòi cui principaliter debetur cibi digestio esse ením passioné inteffinòp zprie superiozuom acio est in cibo id digestio in stomacho ad complendam eius digonè:iz virtus retentuâ non infti et eis virtutè in eis repertam: iz solu p ipsozum circunuolutionem vt voluit Salienus.

Signa lyenteria sunt ipsa lyenteria felicit exutus cibi et potus indigere differt tì lyenteria stomachi a ly enteria inteffinòp: nam in ifternali egreditur cibus notabiliter digestus cù ipfus digestio principaliter in stomacho pfiicitur: iz in stomachali sive stomacia fm pìm notabiliter id digestio: z ad funt documenta inteffinòp cum sanitate stomachi vel econuerit: for: z dustinguit per locu dolores z cuiuscùs alterius nocunieni: si fensati an fit in regioni stòi: yetyl inteffinòz:z: it ex egritudinibù que preceferunt an fuerint in stomacho sicut nausea subfuversio vomitus z figiles: an fuerit in ifternis sic cholica dyfenteria z files q magio in iteftinie appropianz v vomitus fanie z ſaqui nis cù dolore circa stòm senvato sive pìens sive ancedens sigt lyëteria: eê stòaticæ cù fanies z fanquis inteffinòp male possi eò mi nifi magna eê oppilatio in iteſtinis sic in hileos: veru fanies z fanquis stòi facile pìt p feceſſu expelli, z differt a fluxu cerebræ liq lyenteria ordine: hz neqz piodi: ed quacùs hoz cibus af ſumbitiz z priez difficilis digonè: egrefit. Cerebralis aut ordines hz z piedos vt supra: Signa cay si fuerit pmitiue sicut medici na cibus potus z aer et alia q flupeniùt ſumpto cibo. ſeruèctiù qitilia ſunt pceſſo ipfarum. Cæz: quncùs talis cä pceſſit vt q talis ſumptus eê cibus aut aliqua ex cãis iam dictis ſemp legitur

talis effectus. lyenteria et nulla tali cæ precedente nò segitur lyenteria: et si est cä medicina solutina interdù fentitur dolot et pun et sapò: eis: et q: est ex eis q hoc facere et ſuferuit ſic eê agerie aut colliquintida cum lumi in ſubanù: ſit inſuas sicut orp, melle. etc. Signa maleplexionis frigidæ et húide stòi fine ma fumt albed faciet et linque: palendas fitis tara dolb: frequens corruptio cibi ad acetosù cù oxiremia multitudinu iſputi: nò est grauitas stomachi neqz naueſa. Ss: ſit cu pñia materie phlatis adſutem ſigna ſupraſcripta: et cù hoc grauitas: et frequenter ſic iuencio adſeu nausea ſubuerio vomitus phlatis: qb et frequent fecſſu educit: et si in cæ ventositas ſentitur motus vofitatis p lumi aut p iferius et rugitus et dolos nunc i vna pte pene ad tera. Et si in cä ſit mala qo calida et húores calidi adſut ſigna 3 ria ſupraſcripta: et cò sapò in eructuatòs ſentit: et frequèter voſtu aut fecſſu emittent: et cum hoc ſut ſigna generalia ex p[ro]tno ne habitudine etate tpe regie precedède et ſilibus que male p[ro]tno ni calide aut frigidæ atſteſtan: et phlatis ſalum cognosſitur er ſapo et si euomit et ex ſub a ſua ſubtili et acutate et modicatòs tenacemone si per ſeſſum emitit. Et ſigna viceri ſut vomitus ſanieti et eructatio redolens ſaniet et fecſſus ſanieti multu comite fecur. Appter longuò cù chilo et ſub cibus inſeſſu et p[ro]ſi ſaniet in ſtinetis raro vel nùſ sanies euomit: n[ex] corruptio ex redolé: odo rem eum iz solu p fecſſu emittit: z ſupta per os si acuta ſint ar ad ſeruìt e[rit] cù vlcera ſit in stò iz in ſtinetis minime et ſapa co gnoſit ex tumore doritie grauitate dolore zinuo ſebre zinuâ et bothor cognosſunt p[ro]pùcto et modicato: et frequenter aparent in p[ro]pter p[ro]tinnatione p[elluc]icule orie cù p[elluc]icata stomachi: et facile poſſunt in causis coicare: et ſi apatà ſint in intellit nis adſt cholica: et lyenteria ex debilitate retentiuæ viftinguit a lyenteria ex debilitate digestiuæ eni p[ra] cù cibus aſſumens e[stat]um emittit: z prie cum homo ſedet vel incedit: ſed paularium existète ſere p[ra] alig coatu ad retinéduz: z prie cù expulsiua nò est valde forzis et apparet in cibo alia digestio fm moza eum in stomacho: ſed in ſeunda ex debilitate digestiuæ cibus notat bili tempore retinetur poſte tanda idigestio p[er] ſupertus aut in ſeruìs emittitur. Et frequenter apparent ſigna corrupta digonè:

Pronomicum est aphorism? gnte p[lic]ule ſelicit. In diuturnis lyëteris q[ui] oriremia ſupueniés p[ri]nò exiſtés bonu: et ſenſus, q[ui] oriremia: i. eructatio redolens aceti vel acresta ſupueniés p[ri]us non exiſtés bor nù est p[ra] vía ſigni: ſignificat eni cibum imutari cù p[ri]us nò imutare taref cù bonu eſt: et p[ri]cipe ſi redoleat odore aceti cum magis actioné caliditatis ſignificet: Si aut oriremia p[ce]ſſet lyëteriis aut ſimul cù ea nechoaſſet ſue diu durasset ſue diu non: e[non] boni ſigni: ſignificat. n. phlatis acetiſi aut melie acris preſentia: stò aut magnà diſtêperantis stòi ad frigidã quodnullù est bonus. Bicunt etiam q[ui]e e[non] b[on]i p[ra] vià cæ quia res accte phlata in cidut ſed in hoc caſu arbitrator hoc paruì uamantù. Secùdu p[no]ſticiu lyenteria ſuccedés fluribus antigs et ad cronica[] egritudines mortaliæ. Tertii lyenteria ſequés malà p[er]ſonem frigidã et húida est ſume difficilis cum antiqua et tandè ducit ad bi dropé: tì epar refringendo tum male chilù preparado. Quanquod p[no]ſticum lyenteria ſequens medicinas exqueſionés: aliam do ducit ad dyſenteriam et mala vlcera intefinòzum. Quainti vò vomitus in lyenteria est malus. Significat enim debilitatem to tì stomacho communes ut multitudinè materie in toto stomecho incitantem ad vomitu: et ad ſeſſum. et ſir ſignificat emnes alias cãs toti stomacho còmunes. Sextu q[ui]ado apparet in lu blicitate intefinòzì ſuper costis aliquid simile ciceri et provoca tur vrina et multiplicatur mortur eger in hòra illa.

Lura lyenterie si fuerit a medicina solutina erigit quinque intentiones. Prima frangit et adacim medicina et eam et corpore educit. Secunda humores diuertit. Tertia p[ro]tat stomachum et inteslina ne recipient neconon cor: et memba nobilia. Icum hoc ductus et vias constringit ingrossit ſofflat materialis et tandem còpigit. Quarta accidentia corrigit. Quinta ordi nat debitem regimen.
Prima p[ro]p[lect]ur exibêdo aquâ hordei aut aquâ calibeatã: ip[ro] tu in notabili q[ui]àitate et pluribus vicib: et si apparet ſigna fri

De flurue intestinali.

i 39

gilditatis vem aq paſſularz zuccari nubii vel mellis. Aucilago quos ſeis pili vel feis cydonie olei ombrophis vel ſilamini et ſiklum optic valet: tu ad deponédu medicina: tum ad frangendú eius acuitate et maxie ſi ſiüvenenofa: et debét dari in notabile quatitét et multotieſt: et pult mucilagi cum cu aq ború pimſceri: et ſir buty: cu aqua calida pimſtu é in hac re p[er]ſantis iuametú et ſi eribus rebus ſiant diuerſia ſm necessitate. Oiter t[em] ſufficit aqua bordei vel aqua coſi calida ſue potata ſi deu diuerſataſ: ſz in diſteribus aligd vnctuos ſi ſele vel buty, rum et ſir aligb abſterſuus ſicut zuccar ru. p[er]miſcati et ſi p duas boras poſt h[ui]moi lauatiuon denſa aliaq p[er]ſeque ſic ut ſucces ap donop vinu granato[rum] ſorbiu et ſimuli: et dectio myrobalanarú optime p[er]ſert ad deponédu medicina. Secunda intentio p[er]ſletur cum interus et exterius applicitis ſut cú vnguentis em p[er]ſtris ceratis epibatimibus ſto 2 interius applicitis: necno p[er]ſupis elecuaribus ſto de qibus ſermo p[er]ſeſt in cura flúvum, in vniuerſali. Coſtoſte etiá coz cuſ exterius applicitis: et oés he medicine [a]p[er]ſtictive interius ſupſte ſunt et p[er] parte coſdis conſtrictive et conſoratutive ſicut ſub de acetositate citri de ribis et ſi- miles: et c[ap]r o[ſ]tortur et p[er]ſtictis claudentib[us] vias et ductus et per quos materia ad ſtomachu ſub inteſtina deſertur. Recipít enim ſtomachu et inteſtina ſub fluitantes ſere a toto capo: me diante e[pe] et t[á]dem ap[ò] magná necſſitatem [p]ingedú et ſtupe faciendú e[ſ] iurta doctrin[us] ſup[er]aſcriptorum. Conzigat accidenſa iurta iqrta iſténéție et ſimiliter debitis ſegenin ordineſt iurta qntú ſut dictú eſt in cap[ò] generali curato[rum] flúxus. ſiſt ſi l[er] enteria fuerit e[rib]s aut a quacib[us] alia c[á] primitiva illa removuæt et inducatur regimen contranatur.

Lura
lyenterie a p[ha]ſte exiſtente in ſto exiſtig ſer intentio-
nes curatuaus. Primá digiter iſicidé o abſtergen
de p[ha]ſt exiſtens in ſum qu[ò]rum exumeſt p[er]ſimicu arboris c[ó]ſpoſi
o ſi illitutio apud maioré necſſitate o melle ro. cum h[ui]mo mito ad
aliqual[em] p[or]ſatione: o q[ue] ſunt ſicut aqua mente apſinthiu aq
decoctionis c[ar]anomá iſi ſikes. Sed eſto mempač qu[ò]nam acuam
cú ſirupo p[er]miſcere vt puta tantúde aque vt melius adberendo
abſtergat. Sc[ò]a intentio eſt e[co] cum p[il]ullos alefanginis de h[ie]
be a p[er]ſimicu ſtomaticus o n[ò] excedendum eſt in solutius forſubibus
que multú trabat a longu Quis ne ſom debilitent ad ampli[em] de
má trabatur ad ſom níſi illa materia a méb[ris] duſantibus mit
teretur: t[em] tunc in eo caſu p[er]ſiemu s vt i[lect]uario eleſco ft mitte
retuſa a membretis nutriutius: t[em] p[il]ullos cochu[us] ſi a cap[è]t]e mittere
ſunt t[em] in p[ua]q[u]ate et c[u] b[u]ſud[em] p[er]ſtictis p[er]miſa ſt om c[ó]ſo
ſub ſtantibus. A[om]itibus q[uo]z[em] et p[pr]ie ſi ad ipſus éger incliné e[ſ] ſtans in me[em] et p[pr]ie p[er]ſidentib[us] inciutius et ſubtiliutius et abſter
genibus ſicunt ſunt almiur et reſ ſalſe et ſinnapis et cepe decote:
aut raphanú: et h[is] succedant inuicantia ſicut alagane in eade[μ]
menſa: t[em] multú potet de viſo ſatui potenti: et p h[o]ra[us] poſt elabo
ret in vomendo iſeratis v fabricis i[m]poné diſigit in o[re] p[er] at
nam oleo intinctam donec m[lu]tu de p[ha]ſte euomat[ia] T[eria] a[ut]
tientio eſt diuſio et p[ic]ficit b[im] materius ſuentib exigen
citiam ad ſom t[em]membro: et p[il]ulos ſub ſe fluent et h[ie]c p[er]ſicatur vt depe
dictum eſt. Quarta a[ut] intentio. l[or]ſatio et p[er]ſiſte retentive
eius completur c[ú] vnguentis emplastris ceratis ſacculſis ſom[é]
ti faciis e[re]q[u]calidés et p[li]ſticitis o[di]ſeritis per virtuté terziatas
ſt om p[or]ſantib[em] ſicut e[ſ] maſtir t[us] gallia muſchata apſinthiu
gar[io] ſilt ſp[ic]a menta calamus aromaticus laudan[er] quibus
quib[us] ſiueri c[ó]ſoſita p[er]miſcendo c[ú] oleo de maſſite de p[ic]a
et ſi ſilibus et ſucco mente vino o[di]ſifer o pauc[ui] aceti c[er]a pi[cre]
ſina b[im] exiſtentiam vnguenti aut certati. Interius a[ut] ſumpſa
ſint ſicut t[us] maſtir diabolú[n]i mina aromatic: p[er]ſup[us] de m[é]
ta diacitoniten cum maſſite. Sed nota q[ui] inter berbas menta
p[er]ſtantiffima in ſtomachi conſoſtat e p[er]maſtive o[mi] c[ó]ſo:
maſſi p[er] ceteris gummí: galanga p[er] ceteris aromaticus
enula magis omnibus radicibus: capareſi conditi p[us] omni,

bus ſoribus et cytonia p[ro] omnibus fructibus. Quinta in
tentio eſt cur accidentia p[ro] quibus etas recurre ad ea de qu
a[que] ſenta ſunt. Sexta intentio ordinat debiut[em] regimen ſer reruſ, n[ò]
naturalium. Aer ergo declineſt ad calidú et ſic naturaliter aut ar
tiſualiter: et c[ap]lides ſi ſunt calidi et ſic inciderentes h[ui]ſe gentes n[ò]
stiptici ſaltem in principio. ſicut et ſalatis cappares c[ú] aceto co
dút i paucu mellis. Et cepe debite decoctú et ſimilacum aceto
melle et paucis aromaticus condita aut c[ú] saccuro rube[ra] r[ab]
phanum et porú concedi posſum in paucá q[ust]itate. Ex ſerculis
b[oz]odium cicerum c[ú] menta in eo minutim incíſa. Item radices
petrosilini debite cocte o p[re]parate. Item b[oz]odiu cauſil, et car
nes ex auibus boni chimí et ſacilis digestiónis et ex ſaporibus ſi
napíſmu o p[iper]ata, et vinum antiqú aromaticú yinofú aut me
diocris potetie. In fine a[ut] m[ita] materia phlegmatica educta
magis stipticis vtendum eſt. Si fuerit mala complectio frigida
h[ui]da fine materia. vnaica intentione opus eſt. l[or]caſione et
excitatione cum h[is] que habent ſom conſoſtare ſua stipticit
temperata aromaticitate o p[ri]prieta. Si yero ventositas fuerit
in cauſa p[imo] materia aqua elevatur euacuetur iurta modum
p[er]cedentis doctrina. Secundo ventositas carmenetur cum h[is]
que etiá ſom conſoſtant ſicut eſt. 35. et maxime p[pr]ijs eſt ga-
langa o diagalanga. Item caſto[rum] o viaciminu o bace lauri,
the electuarium de baciá lauri. Et i[mi] in c[á] húoires báciá vomíu aut ſecſeu educantur p[eam]. l[or] regionem qua magis na
tura tentaret. Et duvertatur iurta modú generalem ſuperius o[ſi]
tu p[er]maſola: q[ui]e ſius alteretur cum frigido o stipticus interi[us]
o c[ter]terius applicitis ſom p[or]ſantibus qu[ò]z copia ſupíus ha
buſiú, et ſi[tr] feruetur regimen in cibo o p[ot]u. Si yero lienteria p[é]
dat ab viceribus cura ex p[er]p[io]to cap[ò] regratur. Ma[er]ie at
conſerentibus é ſucces plantaginis c[ó]belo ar, et maxime ſi ad
ſunt signa caliditatis h[is] tamé poſſet aditus aut maſſi exiſtens
tibus ſignis frigiditys. C[ura] vero apatum ſi[ó]t o p[ri]ſis c[ap]
tulis reſquiratur. Et ex p[pr]ijs potest patere cura flúxus chiloſi
accidentis merito n[oc]umentor[us] ſtomachi o inteſtinorú. Laufe
in ſente de quibus ſup[er]a que faciu lienteras remuſe p[ra]ſi
p[er] cere chiloſum quare cura erit p[or]ſionalis ſup[ra]ſcriptis.

Lura
vero lieterie ex debilitate p[er]ſteticus magis idiget f[ic]icis et stipticis q[h] q[ui] est ex debilitate digestine. q[ui]s in calidíæ tate ſatis p[er]ſic an: t[em]nú ení potens antiquus stipticus magis ſubuenit debilitati p[er]tientie et c[á] frigida o h[ui]da. t[em]nú auté po[te]ns minus ſiccur o m[ú]noſis stipticitatis magis ſubuenit digestíu e[ſ] ex ſimili cauſa. Et diaolibanú é ſume laudatú in defectu vtríu uſo[ra] c[á] frigida o h[ui]cuus eſt deſcrip. R. elibani, 3, iu[ij]. p[iper]is ame[o]s p[ic]ze heſi[us]. l[eu]ſuici aníi nigelle an. 3, y. balauiſtarú. 3, iu[ij]. mellis diſpumati. q[ui] ſuſſitut miſſe denk de eo ſto i[ci]no. 3, iu[ij]. p[ic]ze o t[ard]et piádiú p[us] duas boras. C[ura] flúxus ſi[ó]t ſanguínei p[le]ur et c[ú] h[is] que díſe in cura flúxus inteſtinalis ſanguínei ad q[do] cap. recurre.

De flúxu intestinali. cap[im] tertium.

Luxus inteſtinalis eſ quadrupler. l[or]caricus lienterius c[us] ſanguineus o viſentericus. Be diaria o lieteria t[is] actus e[ſ] flúxus ſanguíneu ab inteſtinís de quo e[ſ] h[ic] ſmo e[ſ] flúxus ſanguíneu ab eſſe: ab eſſe in n[ò] tabili q[ust]itate. Sp[é]s n[ó] h[ui]s ſoſte q[uo]ſda modos ſm magis e[ſ] minus d[er]ſenteres. L[á]e ſunt solutio vnius aut p[í]m venar[us] in inteſtinus au p[at]io or[i]ſic[io] ip[ar] aut pp m[ú]tindin[em] extendé e[ſ] aut acuitate corſodéte o q[ui]z exconziation aut v[le] inteſtinor[us] paui lati ſe dilatans. P[ro]ſuá[s] p[or] ibam.

Signa
duſtinau inter h[ue]c flúxus ſanguíneu inteſtinalé o
flúxum ſanguíneu a toto o flúxus ſanguíneu e[pat]
c[ú] ſut m[á]ſesta e[ſ] dictis ſupíuos in flúxu ſanguíneu a toto.
e[ſ] dicendis in flúxu e[pat]ico ſatio in principio cap[í]i.n. ponunt
ſer. ſigna duſtinau inter e[pat]icú o inteſtinale.

P[ron]oſtica
h[ic] flúx ſequés dilatationé o[ſic]ioribus
venar[us] inteſtinor[us] ſacile curaturus ſequés
a[ut] fructurá abq[uo]s corſoſoné o ſvcerationé d[iff]iculteris ſequés
vlcere o corſoſiones diſſiculé p[ic]ipue i[er]uit in inteſtinalis graci-
libus. D[iff]éſſet na yero é flúxus ventris cum excoriatione ant
vlcere inteſtinor[us] a diſo q[ui] eſ diuſio: Et enterum inteſtinnum
quasi diuſio intesiní. Aſſidorus. ſerio ethimologiarum.

Nigra hominis corona radans.

Munia u[er] barbaris

Cafébaris u[er] aranei

Nathas u[er] gundis

Galena u[er] arbutum

Emula u[er] radans

Caparca u[er] slovis

Cubita u[er] churvis

De fluxu intestinale.

Est autem excoriatione intestinozolo: abrasiois sive ab radio
dolozosa in superficie ex in friseca. Ulcus át est solutio zinuita
tis coque cum sanie. Et hec vlcera ex excoriatione frequenter fuit
in intestinis in flo ravissime. Species dysfenterie fumitur aut
ab intestinis ipso. Est enim quedá facta in duobus fupioribus.
L. duodeno et ienno quedis in duobus medis. Ile non feculo.
Wuedam in duobus inferioribus. Colon et recto: et qniz fit in extre
mitate intestini recti: et si est cu punctöe grauamie et conamie ad
egendendú de tenanimo de que posterius agestur. Wudoois spis
dysfenterie fumunt a solutio zinui et sunt tres. Prima in q edur
cik fanguis piquedne sive potius viscositas quedá et est phla sta
gnans intestina. Sceda e in qua contexte intestinum exedat et di
al zurat vel allurati. Tertia in qua frustu seu ps intestini educif.
Et quelibet istap aut est recés fine sanie aut antiqua cu sanie. Et
qsto est maior: et pfudio: tato plus de sanie educif. Et hec vlce
ra intestinoy qniz sunt múda a qbus sanies landabilis emanat
qniz sunt imúda. Corrosiva a qbus sanie pp vleriori exor-
rosioné et fanguis emanat. et qdaí sút putrida a qbus viri? fetes
emittitur. Et qdaí pp antiquaté tandé puentunk ad fistulat, et que
dá adeo pfudank vt pfozent intestina et fex in ventre colligit: q5
est deterius q5 si fumit venter et intestina pfozent.

Lause at súit primitivis sic medicia venenosa solutina aut
nò solutina necno cibi acutí. Lo poţee aŭt sic bu-
mores 3 frequentlyis cora cuiniscus generis. Ex q5 valde ma-
la is praffina pelluma zinaria, et dein frequitus poſt chlam
eut in ca phla falso ut viscoſu ſua tenacitate cu ſeparat solvens c6
ut in hoc magis in intestino recto. Tertio loco est melia adu
ſta cuiniscus generis ſanguis acutis: et hi hibores excoſiáte
qniz ſut paulatie in intestinis 3 gſſi 3 plm ſut alide derina
qni. Et cholera trafiens in intestina penae. Anc. plm pfoſiat
inſtra. xy. dies huo: vero phlaticus in vno méſe Melcus i. 40
diebus 3 frequentlyer in pria ut fa de hib quibet istop excoiet. Sani
sani quoq catarri et qubus alter huo acutus ad intefina deriva-
tus est in ca. Et qniz ca excoriationis est fer dura et pprie i extremi
tate intestini recti: et cat tenaſmoné. Aliqui cā vlceris est apa q5 i
intestinis rumpitur.

Signa Pronoſtica dysfenterie ſluxus ſanguis ex ven
tre ſut c pfefferit hyems ſicca septentrionalis et
succedit ver pluioſu et estas pluioſa. Silr qn hyems e auſtri
na 2 ver dozale pance pluie succedut enſis flurux pp multipli-
catione cataróta. Et multiplican fluxus in regiſibus meridio-
nalibus cù exufflatóibus auſtrinis multudine pluie.

Signum demoratiu coe oibus dysfenteris 3 q fan
ſangis piquedne sive phla ſtagnas ſanies cor-
ter aut frustu intestini educif aut ſol aut cù ſecib et alis huo-
ribus pmiſta: et e cù púcte 2 dolore notabili in itestinis 2 pc
fanies 2 fanguis in intestinis ſinguiſt a ſanie 2 pueni
ente a mébris ſupioribus cù ille ſit fine notabili dolore iteſto
rú. Et in intestinali ſanies 2 fanguis veniut paulati: 2 fm
z inſtinu
ationé 2 pmili cù ſecibus níſi venafuol aut oziſcibus euspe
riak aut apa in itestinis ſubito rúpat. In epatico ſut 2 còiter
alijus fluribus venut in qzitutate notabili et interpolate et nò pm
i ſi imo pmo ſer emittitur 2 succed fanguis aut ſanies 2 ſut no
euameta manifeſta in epate 2 in alis mébris 3 pfefferunt. Et in
itestinis nò est necumétu manifesté. Et cù erit ſanguis et erco
riatòe intetinop paulati incipit 2 agendo pcedit níſi ſeluaf ve-
na 2 e cí febre zinua. Cú vero venit ex epate 2 mébris ſupiori
bus còiter venire incipit i magna qzitutate cù iterpolatiòb vt di
cu est. 2 còiter ois par orſtumus è deterio: 2 manifestiò pceden
teniciu ventú est ad declinatione.

Signa cap primitivam ſunt ipſemet cæpimittim. me. aut cibi mali q pfefferit huoeres cognofunc p colores suos. Phla ei colore h3 albú et est ei cœutus cù rugitu a vétotitate. 3 m alſa baufrachia diſtignik a vétio ſilvo ſua ſua viscoſitate ſeperante pelliculas 2 phla falſu est ſubtile: hoc vo grossi 2 globatú. et hoc grossi h3 allait ſue pelliculas ſibi adheſes falſu vero nò et cù hoc groſſo ſentitur gravas. et dolom manibus aliquo tpe q nò pmutatur. Cholera aſt cognofic p colore ſuú cirinu aut rubeu aut viridé attestanté colorep paffy

ſue fucci eius: aut colò i fucci folioſi pozi ſi fuerit paffinaut
colore: viridem magis clay, attestanté erugint. ſi fuerit zina-
ri: et e ſeuor acididu: et aliqui cù syncopá. Sz melia h3 colore
nigrú 2 magis lucidú q genita e p aduſioné 2 magis nigrú 3
de que é genita p agclationé. Sz melia nális h3 colore ſucú 3 t
h3 odo: ponticú 2 acre: et genita p aduſioné melie nális h3 odo
rem acetoſu cù pòlicitate et genita p aduſioné cholere h3 odo-
ré acetoſus cù amaritudie, et genita p aduſioné phlatis bab
roſationé 2 fanguis emanat. et qdaí sút putrida a qbus viri? fetes
emittitur. Et qdaí pp antiquaté tandé puentunk ad fistulat, et que
dá adeo pfudank vt pfozent intestina et fex in ventre colligit: q5
est deterius q5 si fumit venter et intestina pfozent.
Lause at súit primitivis sic medicia venenosa solutina aut
nò solutina necno cibi acutí. Lo poţee aŭt sic bu-
mores 3 frequentlyis cora cuiniscus generis. Ex q5 valde ma-
la is praffina pelluma zinaria, et dein frequitus poſt chlam
eut in ca phla falso ut viscoſu ſua tenacitate cu ſeparat solvens c6
ut in hoc magis in intestino recto. Tertio loco est melia adu
ſta cuiniscus generis ſanguis acutis: et hi hibores excoſiáte
qniz ſut paulatie in intestinis 3 gſſi 3 plm ſut alide derina
qni. Et cholera trafiens in intestina penae. Anc. plm pfoſiat
inſtra. xy. dies huo: vero phlaticus in vno méſe Melcus i. 40
diebus 3 frequentlyer in pria ut fa de hib quibet istop excoiet. Sani
sani quoq catarri et qubus alter huo acutus ad intefina deriva-
tus est in ca. Et qniz ca excoriationis est fer dura et pprie i extremi
tate intestini recti: et cat tenaſmoné. Aliqui cā vlceris est apa q5 i
intestinis rumpitur.
Signa Pronoſtica dysfenterie ſluxus ſanguis ex ven
tre ſut c pfefferit hyems ſicca septentrionalis et
succedit ver pluioſu et estas pluioſa. Silr qn hyems e auſtri
na 2 ver dozale pance pluie succedut enſis flurux pp multipli-
catione cataróta. Et multiplican fluxus in regiſibus meridio-
nalibus cù exufflatóibus auſtrinis multudine pluie.
Signum demoratiu coe oibus dysfenteris 3 q fan
ſangis piquedne sive phla ſtagnas ſanies cor-
ter aut frustu intestini educif aut ſol aut cù ſecib et alis huo-
ribus pmiſta: et e cù púcte 2 dolore notabili in itestinis 2 pc
fanies 2 fanguis in intestinis ſinguiſt a ſanie 2 pueni
ente a mébris ſupioribus cù ille ſit fine notabili dolore iteſto
rú. Et in intestinali ſanies 2 fanguis veniut paulati: 2 fm
z inſtinu
ationé 2 pmili cù ſecibus níſi venafuol aut oziſcibus euspe
riak aut apa in itestinis ſubito rúpat. In epatico ſut 2 còiter
alijus fluribus venut in qzitutate notabili et interpolate et nò pm
i ſi imo pmo ſer emittitur 2 succed fanguis aut ſanies 2 ſut no
euameta manifeſta in epate 2 in alis mébris 3 pfefferunt. Et in
itestinis nò est necumétu manifesté. Et cù erit ſanguis et erco
riatòe intetinop paulati incipit 2 agendo pcedit níſi ſeluaf ve-
na 2 e cí febre zinua. Cú vero venit ex epate 2 mébris ſupiori
bus còiter venire incipit i magna qzitutate cù iterpolatiòb vt di
cu est. 2 còiter ois par orſtumus è deterio: 2 manifestiò pceden
teniciu ventú est ad declinatione.
Signa cap primitivam ſunt ipſemet cæpimittim. me. aut cibi mali q pfefferit huoeres cognofunc p colores suos. Phla ei colore h3 albú et est ei cœutus cù rugitu a vétotitate. 3 m alſa baufrachia diſtignik a vétio ſilvo ſua ſua viscoſitate ſeperante pelliculas 2 phla falſu est ſubtile: hoc vo grossi 2 globatú. et hoc grossi h3 allait ſue pelliculas ſibi adheſes falſu vero nò et cù hoc groſſo ſentitur gravas. et dolom manibus aliquo tpe q nò pmutatur. Cholera aſt cognofic p colore ſuú cirinu aut rubeu aut viridé attestanté colorep paffy

Pronoſtica Ulcera et excoſationes que ſunt in tine
intestinis graciliſibus ſunt multum ſuſe
eta ad mortem. Et pprie ea que ſunt in ienno intefino popter
multitudinu venarum eius groſſitiem ear: 2 ſub ſubtilitatem cor-
poſis ſunt. Et curinum cole pure ex ſelle ad ipſum 2 ppter ppin-
quitatiu eius membro regali. i. epatic est enim ceteris intefinis
vibi ppinquius. Et quia medicina non permanet ſuper eo imo
q5 pmuli popter cholere mozdicationé lubizcat ex co. Que
vero ſunt in intestinis groſſis 3m plurimuz falua ſunt. Scòm
pnoſticú fluxus a cholericá paffina maluo ex eruginoſa peior
Sed qui er humo: 3bus minus malignis 3m plurimú falubris.
Que vero ex melancholia aduſta que ſparla ſup terræ ebulli
t habet odo: acetoſu mortalis scòm plurimuz eſto q virtus
ſit potens 2 pprie cú incipiens iuxta apboſiunum. xxiii. quarte
particule Silenteria ſi ex ſelle nigró inchoauerit mortale. Signi-
ficat enim cancum erceratuum aut vlcus cancerofum. Et ſer
quitur alter quibuscumque in egretudinibus acutis aut multi qum
pozi ant aliter extenntatis ſel nigrú ſurſum aut deoſum exerit
ſequenti die moſiez. i. par: poſt hec oia ielliganč scòm plin eſſe
vera quia ſi mutatúr in bonum 2 náles ſuper fluctutans admittu
habuerint eſt bonú vt vult eſal. Si vero melancholia nò fuerit
valde maligna potet eſſe crisís aut terminus aliciuæ egruſni:
que enim ſut per species melie per aduſioné genite valde ma
ligne ſelicet que fit per vduſtioné chole 2 eſi ſubtilio redolens

De fluru intestinali.

140

amarindinez. Altera peradustione3 melancholie et est grossior
et redolet acetoſitatem ſue acrelinez; et ab ytraque fugiunt muſſee
Et vtrius ipfa ſupra terræ ebullit ſz magis ea q redolet acetoſu
Tüſu pnoſticuqn perſoſant intefita et priez gracilia est moſt
ale oio.Si vero groſſa perſoſen qno oio moſtale imo qdam vi
uitin qnbu post perſatione inteffini apatur venter et rúpitur
et ſeſe et vermes pefragione egrediunet. Et ſcos p[ui]m cuſ mori
tur et inteffino aliquid ſalté aliqua notabilis q[ui]tatas morit et
et ſi ſuit de groſſis:q[ui]to magis ex ſubtilibus et p[ri]pri et ieuio:nā
ſtanim p[ro]coſat ſons et epar:nibin in ſto retenitur et cad vitr et n[ot]
absoluitur a dolore q[ui]nuo y[os] ad morie. Quartuq[us] p[ro]n[o]ſticuq
ſumus ſanguis puri in q[ui]tata poſt d[omi]nenteris valde mal? ſigni
ſicam enim p[ro]ſudatione excoſatione ita vt venе ſcindantur.

Quintuq[us] cuſ fit eſtigato ſumilis aq poſtea ſimilis vnguento malí,
Sexto poſt hydropilim eſtigio ſanguinolenta moſtale p[ri]pri
perfeuerans q[ui]n eni educit ma hydropilis ſi q virtutè ſdibitat.
Septimú p[ro]n[o]ſticuq. ipſalmus vomitus et ſingultus q[ur]batio
tois poſt d[omi]nenteris imo poſt o[mi]n flurù mori:ſignificat.

Octanuq[us] eſt inuentu, in libro ſecreto: Ipo. si babet dysfenteri
appareat poſt aut finitráres nigra ſimilu horobo et cuſ hoc ac
cidit ſitis ychemebes moritur eger in ſcò die. I monum q[ui]c[i]tis
q[ui]geſat aligd ſanguinis effuſi in ventre ruptus inteffinis ſignificat
cur per frigus extremitatuſubito inflationé ventris caſu pulſus
et ſinco[pi]m.Si aut hic ſanguis q[ui]geſet in inteffinis accidunt nec
accidenti ſi remiſſu:Decimú ylcera et inteffinòp excoſiation
q[ui]cúq[us]dcut ad hydropelis. Andecimú q[ui]s poſt allurat. I fru-
ita ſubtilia inteffinòp egreditur ſanguis plurim[que] ſignificat q[ui]
v[ul]c p[ro]ſuſat q[ui] egritio ſi p[ro]ſu: ſin ſit q[ui] et ſu p[ri]ſu et iſte
inteffinòr et p[uen]itur ad p[ro]ſunditatè ſubè eorum.q[ui]s i ſante alluuit
et excoſatione fluxus ſanguinis p[re]cedat difficile est cognoscere
an ſit ex inteffinis an ex mébís ſuperior[que] cum q[ui]s et intef-
ſinie egredit fine punctoq[ue] dolore notabili et cuſ p[io]dio. Sz
ti diſcernitur q[ui]s intefinali est aut p[ru]miſus de ſecib aut p[re]ſe
dit ab: ſi q[ui]s est intefino toto ſiteri. Epaticus aut q[ui]g et ab
alijus mébís ſuſ p[ro]intefina còſiter ſubſequt et h[ic]e ſit minus timé
dus q[ui]q[ui] p[re]cedit alluuit vt exconiatò, Buodecimú. Si ca ſdrn
terie ſimul expellitur cuſ alluuit tunc excoſatione est un vi ad diuòiſi
pp inſepabilitate cæ. Quod si abſcindat caſ et ſolum allurat ex
p[re]pellitur res tutior est et melius de ſalute ſperanduz et ſoli exco-
riationi intendend[us] est cuſ in p[ro]caſu ſimul exconationi et cau
ſe ſit intendendum.

Lura
flurù intefinali q[ui] dicit diarìa. I. alio:u humo[rum]
flurù cibalis que dicitur lyentera: p[ro]ſuper est eni vt curenus ſlu
ruſ ſanguinis ab inteffinis fine excoſiòre q[ui] p[uen]ta dilatato
ne or[ati]ſic[u]li acuinaus vene: ve plin aut ex ruptura eap[que] ſecundo
cu tem[que] ſurù ſanguinis ab excoſiatoq[ue] p[uen]tientet et tertio d[omi]n
tiam et ylcera inteffinòzu. Cura p[rimi] exerit q[ui]s intendens:
Prima ſanguinem diuertit. Sèda c[as] ſurux remouet. Tertia
ipſum ſanguine p[ro]stringu. Quarta corrigit accidentia. Quinta
oidatnd debuit regimen ſerum rerum n[on] n[ati]lù.

P[er]ſa intento p[ri]ſic[ui] cuſ ph[o]lomia basilice ſi epar fuerit in caſ. Si at
in caſ fuerit retentio méſtruóu aut hemorvóap ph[o]ment ex
phene. T[em] si in caſ fit replectio in toto p[ro]p[er]metur vena còſe.

Sèda inten[ti]o ſi ca ſuerit cholerica p[mi]ſta cuſ ſanguine è p[ri]ſh
èuio ſienda cuſ bis que ſanguiné q[ui]rungint ſie. ſi. y[ij] reubari alij
litter torreſacti cuſ aqua plantagio aut aqua calibeta ſupre: et my
robalani citriu ſut ad hanc inten[ti]oné: et ſi in caſ ſuerit aquoſitas
ſanguini p[mi]ſa ſumatur myrabolani hebulicu virtute turbit.
T[er]tia inten[ti]o q[ui]rings ſanguiné fluente p[er]ſic[ui] cuſ bolo ar[la]
p[ide] hematitis łarabe acatia ſan. dra. Trocificis de łarabe de
terra ſigillata exhibiùs cuſ ſucco plátaginis eu ſirupo de myrto
ſi ſuerit in inteffinatis ſuplioribus aut cuſ eſdem cluſationi et ſlu
ererit ab inteffinio inferiorib[us] aut cuſ vtriusq[ui]s ſi ſurerit et merſis
Quarta inten[ti]o regrat ſupibus in cap[to] generali. Et ſi p[ri]que
ta que q[ui]s debit regimé. Si aut ſurux ſanguine muſerit ab exco-
riatoq[ue] curet vt p[ro]ſuadictuq[ui] est: et cum attendat exconiatò i v[er]ciler
cum bis que ſlati vicentur. Nota: n. bonuq[us] est in ſingularu[que] ca
p[rim]iluie eadem replectura.

Lura

dyſenterie que ſom p[ui]m pendet ex ma: q[ui] alij[us] mé
bis ad intefita deruata nouem exigit intétones.
Prima ca remouet. Sèda intefita ab h[u]boribus in ipſis doło
lolo generat[us] mundificat. T[er]tia diuertit. Quarta regit mé
b[us] mittens. Quinta q[ui]stringit et cuſ hoc intefita excoſiata q[ui]
lidat. Sexta ſi fuerit ylcera ipſa múdificat. Septia ipſa q[ui]solidat
Octana corrigit accidentia. Nona odiatnd debuit régime: p[ri]
q[ui]bus duabus ſvlúmis recurraf ad cap[im] generale (P[ra]ia inténio
p[ri]ſicat corrigédo aer[em]ph[is]endo cibus pot[er] medicinas ip[er]ſus
faſtius et ſotiuas q[ui] corrigido quac[us]que p[ri]ſtius ſiues
cuſe por[ce]as huine fluxus dysfenterici. Sz q[ui] multuido aut mali
tiú b[us] p[ui]m p[li]m est in caſ inchoáduq[us] est ab cop[itu] catione. Si
ſuerit ſanguis, in caſ aut alij[us] h[u]bor[es] et caſe ſanguine peccauerent in
cip[et]duq[us] est a ph[o]lomia ſaphenáq[ui] ſi in caſ ſuerit retentio ſanguis
hemorvóaidis aut méſtrualis. Et ſi in caſ ſuerit epar ip[er]ſus multi
p[lic]ans aut ſua caliditate ip[er]ſu adurens et iſlámans ph[o]mewr
basílica aut ſaluatella d[ext]re: ſi in caſ ſuerit ſplen basílica aut ſal
uatella finitrá. Et ſi ſuerit replectio i toto n[ot]o ſacta pp[er] alij[us] méb[us]
de p[ro]ſudatidicis ph[et]ur vena còſo: et h[u]raíca q[ui]tatas ſanguinis
ſeom q[ui] exerit replectio virtus et cetera: q[ui] q[ri]ritur licëtia i ph[o]
mia. Si vero alij[us] h[u]bor[es] ſanguie educto ſupſuerit aut fore: ip[er]
abſis p[ec]catto ſanguis ſuerit in caſe educat: eſis iterat[ur] vicib[us]
q[ui] bis q[ui] n[ot] ſut exoluëtia: imo alij[us] vestigiuq[us] k[ri]p[ti]citiatæ dereſiquat
de g[nu]be in cap[to] gnáli curat[i]oſis fluxus dictuq[ui] et ſi p[er]bis eúno
et p[ri]zut nutriuá p[ro] virtutè tertia de quibus ſupira in cap[to] gene
rali dictuq[ui] est. Sèda inténio. p[ri]múdificato inteffinòz: et dolores ſe
datio p[ro]pletur bis q[ui] dicta ſunt ſupra in ſèda inténio: regimens
ſup[er]tus vnueriſalis. Et ſi p[ro]pletur tertia q[ui]ta ſic ſupira di-
cu: et ſu p[ri]zut excoſatione ſupſicialis et cuſ h[is] g[nte]s caliditati ſuſſicat cluſere ex aq[ui] bor
dei. ſ.rv. olei. ro. z. y[ij]. adipif[er]nem cap[ez]. y[ij]. et tepiduq[ui] ſic lac
n[oc]u: emulſu ip[on]at. ſi maióſi exſitente caliditate b[us] addan[ſ]. ſi
ſucci plantaginis aut ſucci portulace. Si vero ſuerit in inteffinif
ſup[er]tibus biban[que] aque bor[dei] medicialis. ſ.vi. aut circa debiv
te calide fl[ui]o ieriuno. et huic p[ro]ſi q[ui]ſoſtatòe poſſet addi iuleb ro.
p[ro]teria aut q[ri]ta p[te]. Si vero excoſiato p[ro]ſundior et cu[ſ] paucior:
caſi caliditate cuſ apparetia alicui: p[an]ieci aut ph[o]laturi viloſo[ri] ſupra
ſcripti p[ri]ſot addi due. ſi. mell[ro]. et ſi vlcus eſſet p[ro]ſundus eu
cum eductione ph[o]latis vifcoſi acut[em] aut ſaniei groſſioris ſiat cluſere
ex aq[ui] mellis. ſ.rv. melle. ro. ſ.vi. y[ij]. et dimittat oleuq[us] et adep[us]. Si
ro e[et] vlcus puſtriduq[us] cuſ ſanie h[ie]ſte cluſiterizet cu[ſ] h[us]. q[ui]que la
lite aut aq[ui] p[ri]ſic[ui] salitòriu: aut aque olinaz[em] condut[ar]i: et addi p[ri]
ſ.vi. y[ij]. mell[is] ro. ſ.z. melius et o[mi]mel: simplex melius t[ui]n est vt p[ri]
tépetur cluſeri ex trib[us] p[ar]tibus aque bor[dei] et vna parte aque
ſalite et gradatim procedatur in acuitate: et cluſtere ex vrina ſom
est ad h[ac] inten[ti]oné efficac. Trocificis autem de arſenico n[ot] au
tinſtinis groſſis inſeritibus et in ee q[ui] non est valde acut[em] ſen
ſus neq[us] ſebriens faciendo cluſeri paruam vt. R. aque bor[dei]
q[ui] v[ig]. trocific[or] de arſenico. 3. i. mifce deſcriptio trocific[or] de arſi
nico et eſ viatici. R. arſenici sandrace ana. 3. y[ij]. calcis viue. 3. y[ij].
charte bombacine combuſe acatie ana. 3. y[ij]. fac puluerem et cuſ
fucco arnogloſse fac trocificos. 3. i. Trocifici Aui. Recipe ſumach
capitum granato[rum] et ſucci e[or] balauiſiarum id est ſurux gra-
natorum acreſtuum 13 moderni balauiſas p[ro] caduco granato
rum accupiunt et ſunt capita granato[rum] granato[rum] interior[us] acre
ſt cala[ni] calcotar ana. 3. i. et ſunt due ſpecie viitoli eris vſiti an
timonij[us] flozis eris ana. 3. y[ij] ſiant troci cuſ ſucco plátaginis et
ſunt palde fortes: et experiatur p[rim]o cuſ. 3. i. in aqua bor[dei] vel
lacte quidam tamen bis trocificis addunt opiu o[mi]n vt dolore con-
suſurgens et troc. mitiget ſi n[ot] p[os]at y[ul]ra duo graná aut tria: q[ui]
duſtert. Et q[ui]da ñi ap[o]ſitioné cluſiteris p[ro]ſcripti p[ru]ſuſeſtati
cuſ lichinio aut cluſiteri opiate vt deſin cluſere corſo[ri] ſub sequen
p[ri]o educto poſſit faciliu: tolerari fine dolóte et eſ meli. Sz
obſua in ip[os]itiuóe huine cluſiteri conditiones p[ro]ſcriptas

TROCIFICIS

["## De tenasmonæ et eft fluxus abintestino recto.", "Si vero fit vleus corsoſuïs q[ui] distinguitur a putrido q[ui] procedit corzendondo subām p[or]top interutia vt post ſanie aut simul cum ſanie ſanguis egrediato[n]o aut procedit putrefactio edo[n]o. nec eſt cu eo feto[rum] ſic ut in putrido. Curet bi frigidus ſicibus ſhip, et cu eſt ſuc suco plantaginis cerua twita et filibus ch[ui] cluſter interiectus et fino ſufficiat cluſteretur cu aqua aut ſucco plantaginis. i. ib. in qua etia bullerit aluminus de rocha. z. y. ſyl ad ſuſpuntiones, quarte ptis et tepidus imponat. Et si doleret ſecer ſedetur cu cluſter et lacte et oleo ro. cui ap[os] necessitatate aſſadd proſcortuoz de iarabe opiatore. z. i. Septima aut interio. v. icaeris et ſolitudine pericutur. Si vleera fuerit aut caliditate cum ſumta cerua lithargio ſpodio bolo ar. fan. dra. dragaganto gübi arabico ſucco plantaginis et filibus culus pulueris accipiat. z. ii. et dissoluant cu ſucco plátaginif aut aq[ui] calibeata q[ui] fit ſib. aut plus: aut accipiat alij[us] decoctio cofictiua ex ſup[er]adictis in capto gnāliſicat que fit ex roſ myrto floribus taſſi barbasi copulīs gladiuſ miglio aut bordei toſeſacti: et ſikibus neq[ui] in ilſis ponat adepo aut oleu níuſ qua tum eſt neceſſarium pro mitigatoe dolores et ſic eſſit vleus cum ſignis frigiditatis pulueres poſtui in cluſteri ſint tuos ſed \"melio[us] eſt corer turis mirra ſanda racaræ litúrii: et decoctio ſit facta ex cipe rto nucibus cip[er]i ſmyrto et filibus in'aqua ferrata. Si aut[em] v[el]o ſit in inteffinem ſuptorum ſacta mudiſcatio non deq[ui] corso[d]etib[us] cu aq[ui] bordei aut aqua melis de q[ui] ſup[ra] colóſulidetur. In ca calida cu ſucco plátaginis. z. i. ballarmenti. z. i. que medicina bis in die exhìbeat ſi eiunio, z[ui] non fallit. Si y[ro] v[er]e ſuit cum ſignio frigiditatis accipiat fucci plantaginis. z. i. bo. ar. turis maſticiis an. z. i. aut huiuinòi pulueres ſuan[ci] cu aqua ca libeata aut vino ferrata aut exhìbeat vinu[n] et aqua calibera ſiuſionis turis maſticiis Dragaganti maſſis garilior[us] et ſiſum[que] pre liq[us] duabus intëtiòib[us] recurraſ ad capitulú[m] gnāle flúx[ut] vt deſim ex ſupra. EtDEC utecumque ſenteri ſuſſicat.", "### De tenasmonæ et eſt fluxus abintestino recto Cap[im] quartum.\nTenasmon imo potius tenasmonin greece idè lonans q[ui] q[ui] semitotat a ſtena[zo] vbo greco idè q[ui] semi significante. Et de scriptive exſpísi inteffini recti cu g[em]emitu et conamine ad egerédu facta ex erpulua stimulata a ca p[ern]áni[em]i ledente ip[er]ſu frigiditati eius. Tenasmon eſt dupletur verb z[ui] no veru. Aep eſt a ca corpo[rea] affica ſub ſiantie inteffini recti aut extremitate eius. Tenasmon eſt intuicata interiui recto ad ſigna corpo[rea] accidet tia tenasmo[] ſut magis vnifórmiter tinua. S[ui] ma cholerica co nſoſſet ex regie p[re]ſedete m[ulti]plicabile cholerá, et ex ſignis domini chole in corpo[rea] egri. Item ex p[u]lcto[rum] p[re]cepta in recto z[ui] an[no] et exerutia ſunt cirita vel c[ir]uitati admittá. Et q[ui] a m[ulti]cabit[us] chokam t[er]alterantibus iuuaſt mult[us] calidis manifeste leditur, et si phbá fallu fuerit in ca cognoſſet ex p[re]ſedente regimine m[ulti]cabit phbá t[he] cholerá subdomináter cu c[ir]cufatib[us] filib[us] eſco ex ſignis domini p[er]chilatut ſalutem, tertio p[er]chilatut p[er]copt[ui]n loco z[ui] eunutibus ph[ar]ticiis quarto iuuaſt calidis anodinis s[ui]búidis ab ſtergentibus de q[ui]b[us] infra z[ui] drúſi ledif manifeste. Et ſi meliſta fit in ca aut ſanguis acutus ad ſultrum ſigna ſibi, propositioria que er dictio facile p[re]chéd[ui] p[ri]nt. Et ſi phá a ſit in ca ſentitur grauado, et doló: p[ri]nuus et maſi ap[ro] emissioné ſtercoſi z[ui] no eſiatur a ſe fit e[mi]re difficiſe emittit. Et q[ui] q[ui] egredit virulência et ab alij[us] exequiunbus diſtincta t[em]pímita. Juuatur mellificantib[us] et anedi natis t[em]drúſi ledit. Quod ſi p[endat] ab dolcere corzosiòde autra g[ra]deſque acutus ſalutare et vylerátes et corzoviens. ſ. húo[res] acutus for[te] a[pa] antea ſuit ruptú[us] vel p[re]ſeſit disenteria aut fluxus erugi noſus p[ra]ſinnus n[iger] ſelleuſ vel ph[ar]tatis falli aut medicia v[ic]er ratiuam exhìbita ſuit ſicut euſo[bi]us colloquiuda t[em]ſiles. H[ui]l for[te] ſumpſit aliquá re d[ur]a acutá indigéſtibl[ui] vt v[it]rú[us] et filiá. Uel p[re]ſeſit imiſſio clústerie cuine canula ſuit acuta: vel imiſſio collyrni acut[i] aut nimis groſſi: ſentitur ardo: in loco c[ir]tùnus imar[ie] eſestionibus t[em] ſanies t[em] putredo for[te] egredunt iu[u]an[us] lau[nibus t[em] acutis m[ordeni]: ą[ui] ſi p[endat] de h[em]or[no]diſib[us] occul[us] t[em]inſecis ſigna n[iger]e apparavit a ceteris egreditibus diſtinctus t[em] reliqua ſigna h[em]or[no]diarú de q[ui]b[us] infra. ą[ui] ſi p[er]deat a ſec[ur]a d[ur]a p[re]ſeſerit c[ui]e v[é]rues t[ri]ſlipantes t[em] paucitas eggeri ex ſperato[rum] circa an[ui] p[re]cepta t[em] h[ui]dis t[em] lubicar[ia] tuar ledif a p[ra]triar[io]: q[ui] ſi fuerit ex frigiditate p[re]ſeſerunt cauſe in frigidantibus ſicut statio in ag[ui]z diſcooptio ani a[eri] z[ui]vento frigido t[em] ſessio ſup[re] frigida ſicut mamó t[em] p[ri]pre méſibus erra", "### Laufa\nest dupletur corpo[ra]tus et inco[po]ræ. Corpo[ea] eſt du p[er]ler aut ap[ri]sa in eo exſiſtens aut a ſup[or]tus effica[ur]a p[er]p[ri]p[er]a eſt ma cholerica in eo ibivita p[ug]és et stimuláſs aut ph[ar]tica adberes t[em] inuicata q[ui] p[u]trefactione aut paunce cholere ad m[ili]ſione acq[ui]tut acutate ſalſed[ie]t et baurachit[ia] ſicut aut phbá putridu aut salſi que ma gravit aut p[ug]it aut melia aduca aut ſanguis acutuſel[vel] e[pi]a calidu et durú grauáſs q[ui] putredine acq[ui]tut aut ſua virulenta reſuande moſtæs ſuveræs corso ſiuá ſulte h[em]or[no]diſt occulte et ragadie. I[z] a ſup[or]tib[us] effica[ur]a eſt dupletur aut ma acuta ſicut h[ui]o[res] ſanies t[em] ſilis fluentia p[in] inteffinu recti ſicut accidit in ſulib[us] aut e[mi] ſicut v[ic]e dura et exa[per]ſa[ſ] que in inſeſu ſuo p[ug]endo et grauádo stimulat inteffinu ad ex pulioné vnde n[eg]z vétoſitas eſt ca tenasmo[]s p[ug]edo t[em] ſi timulo lando extremitate recti. Inco[po]ræ at e[mi] re extru ſeca i frigidáſt inteffinu recti ſicut aer frigidus obuías ano diſcopto aut aqua frigida eu h[ui]stat in cauſo ſessio lapide d[ur]o frigido leden te c[ot]undendo et iſ i[mi]gand[us] e[mi] ſut t[em] ſessio ſp[er]ſes ſolutib[us] t[em]iui tatis. S[ui]l[da] maius q[ui] calida ſue ma mult[us] excedés et quecúq[ui] ca impreſſa ſit p[ri]ſt eſſe in ca I[z] de raro ſitu. Reliquie q[ui] medicie remanentes circa fiteri stimulado eſt ca tenasmo[]s: ſilf clústerete acu t[em] au ſup[or]tioriz[us] et treiui c[im]icis in an[ui] z[ui] vermec[em] ad ip[er]muenienti. Cib[ui] quoq[ui] acut[i] et fallis marie viſco[ui] p[ri]ſt eſſe in ca aut imediate ſi ſedm aliquá e[or]p[ic]tula in ano reſetúi ſint aut me", "diante ſece ex ip[er]ſus genita. Tenasmon aut ſe frequentius evenit a frigiditate ſine ma q[ui] a caliditate tu quia inteffinu rectu facilí alteranu[ra] et cauſis frigiditib[us] coſiter occurrétib[us] q[ui] caí ca[ſe] frigiditib[us] q[ui] in h[em]or[no]tibus simbolú faciliò: ſt a[ut] o[mi]t p[er]lioza in teſtini n[ar]frigida tu q[ui] frigiditas eſt maſi ſibi diſco ueniens ſicut et c[eteris] mébriſ frigidis iux. viij. aphoríniu[n] q[ui] te p[ic]ule. frigidú iminíu[n] nervus t[em]. A[hou]e aut n[ar] aq[ui] h[em]o frigiditáſt et reliquior[us] nocentiu[rum] expulſioné coſrabendo muſuus ventres z[ri]pmédio inteffinu rectu et ip[er]ſu exlédete q[ui] an[ui] z[ui] latado vt h[em]or[no]i̇naítu[n] q[ui] n[oi]ca[n]iſque i[z]uis non ſint p[er]bili ip[er]ſus frigiditáſt eductio c[ui] ſit res immateriális in hoc eníz ma decipí creſes id nocitú eſse rem maſlem educiblem eſt non ſit ſic et decipitur in tuſi et naueſa et sternutatioe a ca imáli p[en]dentiu[bus].", "### Signa\ncoa cuinſuncq[ui] tenasmo[]i ſunt ſubitú p[er]ſideriú conatus ad degerendú c[ui] exp[er]ſione recti in teſtini extenſiòde z[ui] an[ui] ap[er]tende: et ſi q[ui] egredif in p[ri]cipio e[modi] cu p[ingue] et v[ic]ſo[ſu]: deinde apparent p[u]cta ſanguis paruade re de plus de ſanguie n[ó] valde p[mi]ſto cu reſi q[ui] egredif eſt co[ſ]iter illud q[ui] euá in imáli egreditur mucoſitas q[da] z[ui] phbá ſta gnáos inteffinu rectu violent[em] pp multu conatú expeſſu apparent er p[u]cta ſanguinis parua pp ſeperationé ph[ar]tatis ſtagnantes a ſece inteffinu recti: deinde apparet plus d[u] ſanguie illo ph[ar]te p[ri]duius euſuſo cu aliquali excoſatione hec aut q[ui] v[ic]ta ſut et eo q[ui] egredit ſut p[ri]p[ar]a ſigna tenasmo[]i veri, in non v[er]o autem p[en]p[endente a ca p[ri]mitiua q[ui] z[ui] n[ib]il egredif e[mi] z[ui] p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi] q[em]o de tenasmo[]i n[ib]il egredif I[z] cu ma p[er] h[em]o egredif I[z] in ma p[er] h[em]o ſup[ra]ſcripta ſeu c[ui]du p[mi]n egreditur alijd de ma q[ui] eſt in ca. C[ogn]oſcitur at ma teria eſſe a ſup[or]tib[us] iluſra q[ui] p[ri]do p[er]ſeſit flúx[ut] ilt[ui] m[à] p[os]ſite e[mi

["## De tenasnone.", "i41", "tis sive tpe fro senfus obtusus 7 frigus in loco pceptus 7 a calis\niuuaf nocef a frigidie 7 signa süt cotraria fi accidat a calidate\nimmaliq 6 li peédat a védotitate adest p'sentia védotis in inte\nfimmae maxie in recto qua pueniète ad extremitate recti fit tenaſon\n7 exereute remoueſe. Cae vo p'imituwe reliq fiic medicine reliq\naut cibi acui 8clarank ex ipfaru p'ceſſione 7 tenaſmonis ſubſeq\nntia intrit 7 to cimics in anu at vermes in ipfo exſiètes 8claran\ntr er titulatione 7 comotione in ano ſenſata.", "### Pronosticum.", "Tenaſmon 83 plurimuz curatur. Secund tenaſmon aliq. puocat aboſu. 1. Cur a tenaſmonis māliu abſons apate qnoz exigit intè. tatione. Pria phibet ca antecedèt si q fit ne trâeat in cōwn etione. Scda mās cūuntārca p'roſtult ab utergit. Tertia malā co. plerionè in intetino derelicta alterat ipſu cofortado. Quarta corigit accidètia. Quita ordinat 6bitu regumè. Pria intètio cōplef enacuado diuertèo ſitèdo mās antecedèt ex cu his que dicta ſut in cura flurus in generali. Scda vo. 1. ſeſolutio 7 mun dificato cæ p'utiète imbibite aut inuſcate in recto cōpleſ cu cluſe bus colluris emplis vnyctioſa f'acculis ſométis ſessionibus diuſerifacísis fm exrigétia māe. Aſteria g exiſtete cholerica ſi at cluſtere ex aq bordei. ſi. oley vo. 2. ij. viitellis ouor duobus ſuccari ru. 3. j. poſtis bis addes. 4. j. mellis violati aut. 5. j. f. ſlorio caſſe. 7 ſi fuerit magna caliditas pone oſtra irigidanima ſi cut nenufaris mádragore 7 papaneris aut aqua aut ſucci ne nenufaris ſolatris ſempuie. Sed in phlâtica cluſterizabas ex aq mellis 7 oleo ſilamino aut 6coctioſe furſuri 7 bordei cui addes oleu ſilaminu 7 met ro. 7 si p'apper matoè inuſcationè opus ſut reit magis abſtergetib 7 cluſterizabis ex aq mellis 7 aq aqua paru fa lita an. 5. ij. aut loco aq salite ponaf aqua oliuaru paru ſalitaru aut ſucci blitis. 7 ſi cù ſimlibd 7 curari pòt ſanguinea 7 melacho, h: hoc p'miſso 7 ſi ſiithbòſes ſut aduari aut cancrel valde cu m'tiòib 7 pcedaf. Et nota q cluſeria còiter 6bèt eſſe paucè p'vitita u ita vt ſutificat. x. aut. vy. 5. nò eni opè vt trâeant ultra intelli ſer. 7 cù hoc melatis retinenk 7 melacholia aduſtari cluſari pòr cù aq 6decotione bor. 7 mellis an. 5. vi. p'nt addi olei vyio. aut ſilamini diu ducti in morario plùbeo. 5. ij. 7 nota q ſi melatis abſteretib 7 cluſterizabas ex in bis 6difpoſitib 6ppriu. Collyria at fiat in cholerica at liſt 7 eroci an. 3. j. s. ce. ruſe. 3. ij. q puluerizata miſcean cu. 5. ij. adipis renu cap 6ſlo. 7 in melacholia addaf plùbu vſtu 7 adeps cancreo 4c p'ce. 7 ſint collyria lóga vſeq ad. vy. vigitoso vl lufu 7 inticta i oleo vyio. tepido cu ſupponunt. Sed in phlegmatica ſiant collyria ex bdelico croco an. 3. ij. laudano. 5. j. adipe gallune 7 cera an. 4. quan tuz ſufficit. hec n. dolozè leniut 7 diſſolutu 7 ſt expta. ſometa vo ſiat in cholerica ex 6coctioſe violari rofaru myrni fenugrei ſe. li mol altharui melliſot alcees ſaſi ſami camemille ſimiliu mol lificanti 7 resoluſtuti 7 p'ti inſtrudatiu. 5. 3 phlâtica bis addaf ſumus terre lapatiu pitaria apſinbiu 7 ſilia 7 minuani fri. he at forntationes ſiat cu ſpògia filuro lana vl cotto q in bis 6coctione bus inſuſa 7 expíſa 6bte calida ſepe applicenct ano 7 p'tib 6circu 5. ràub 7 in melacholia addaf epithymum. Seffilo 433 in huiuif modi 6coctionib 7 mirabiliter cofert ad ſedádu tenaſmonè 7 ex bis poſſut fieri faccili q in aq calida inſuſi 7 expíſi ſepe applicen turo an 7 p'tib 6adiacetib 7 ſacculus ex ſeruere 6bte caſſaleque est 4puxi in phlâtica: 7 poſſent fieri vngueta in calida oleo ro. loto cu aq nenufaris 7 adipe galline ſive renu cap 6lota cu aq frigida pluries: sed in frigida cu oleo ſilamino 7 adipib 6p'dictis 7 ſi fuerit ſupſicial exorciatio bis adde ceruſa lota 7 vngan an. 5. intert 6qúſt è poſſibile. 12s cu tenaſmon valde fuerit moſtelu ali qnì ſupponank collyria ſue libinia 6ſcriptioſe Almáſotis. R. tu ris liſt 7 eroci gùmi arabici an. 3. j. opij. 3. ij. ſoſment lichinia aliq 6li lóga ſtilia inco pozato pulueres 6p'tictos cu albumieoui 7 ſu p'spedan bň vt poſſunt ad libitú 7 eſhi. n. nò. dimittèdi ſut nifi p'boſ. 8. tre replicent 83 opo2utitateè 7 ſintètio cét 6solid are ſom nù. puocare flurus ſtrigere pòr vt lichinio ochel. R. ſan. dia. boli cer. ceruſe ablute cu aq ro. an. 3. ij. melicis. 5. j. opij iuquiamili croan an. 3. j. corticu granator. 3. j. cu vino ſliptico ſiant lichi nia aut cu albumieoui 7 valet in cà calida 5 in frigida caſtoereu tus cocus 7 liutú cu opio miſcean fm exrigétia 7 ſi yio lichinia", "nò opiatà. R. maſticio myrre ſandarace turis an. 3. j. liutú lauda ni an. 3. j. ſeruſe ſan. dia. an. 3. j. pluferiſen 7 cù vino fiat lichi nia 7 hec eadè fine opio ſufficiet ad còplèdu tertia intètione 7 ſi ſi bi addat aliq stiptica ca. aut ſi fm exrigétia diſcrigéde corrigède.", "Pra còplèda at quarta intètione marie corrigède ſt viglieur ar doz dolor 7 p'uctio q oia optime ſedanf cu lichinij. 6. ſeriptis 7 ceteris de gb. 6. p. bis èt acceſſis corrigédis recurraf ad caplùm generale cure flurus.", "Regimè vo ſer reru iux gnta in tètionè 6clinet in tenaſmon cholerico ad frigidù 7 ſit téperate ſliptici 6lò 7 mébiroz nàliu 7 p'foſtatiu 7 ſip còſpaffione alqo d cu rù 6vilitatù fuerit in tenaſmòe at phlâtico 6clinet parùp ad ca lidùz aut ſit téperatu in actiuis ſir moderate ſliptici 7 mébiroz nàliu 7 p'foſtatiu. 5. 3 i melacholico ad frigidù 7 bu. i languineo ad fri. 7 ſic Si vo tenaſmon peédat ab apate facto p vià deflu rus exigit triples regimè. Primi respici cam antecedète còplè dà evacuatioè diuariò 7 flurus māe, p'hibitiòe. Si g mā peccet cu ſanguine fiat phlebotomia basilice. imo ſere nuq 6 a phlebotomia è exenfatio 7 ſi replecti ſit còis in toto phlebotomèt còis 7 ſi ſetètio bemor 6dazu aut méſtru ſit in cà phlebotomem saphene 7 vomitè magis 6uenies 6q vètris soluto 6, fi soluto fuerit necefaita fiat eu leniètib 7 ſic māna chafas: diſpèteref cu 6coctio de myrobalan 6p bdeli 7 ſimiliu phibeti ſulur buh 6p at locu apatu 7 6coctio myrobalan 6p citr. in cholerica. Rebulop in phlegmatica: in doz in melacholica 7 reubarbarti in miſa cholerà 7 phlegmate è puenies. Tètore qoqo apfette ſup epa ſp lene 7 Ipatilus 6ferù diuertèdo 7 ſir urine 7 ſudoris puno catio, phibet aut flurus māe ad locu apatu 6exibèdo ingroſſatia 7 frigida martie ſi fuerit calida ſbitulam 6p cù ſimiliu cunere 6p donioz 7 filiù. itè lac 7 ſirupu de papanere 7 orp 3acarà ſirupus ro. violatú iuibinu 6aqua lactuce cucurbete citruli bordei 7 filiù ſed ingroſſantia 7 vère ſenitiæ ſic ſirupus iuibin 6vialat 6unt p'ſt h'p'itatioa 6q vètre 6p'rigétia. ſed i cà frigida eliganè téperate ad calidù 6clinatia aut paru frigida: ſic ſirupus myrtil minua cydo cu 6lóra 6 vino 6 aromatico 6p 7 scina 6p regimè pliculare doz dù in p'ncipio cu repreuſuus dolozè ſedatib 6f 6è oleu 6o 7 myr tuin cluſerat 6tu 7 lichinu 7 er cotto molli in eis intiut 7 tepidus suppo, 7 ſi poſſit retineri abſo 6dolo 7 mā erit exilèm tuu ca, lida: hec olea poſſent lauari aut cù eis miſeri ſucci inſtrigédates ſicut lactuce ſolata 7 ſempuie plàtaginta 7 filiùz. Sed in cà frigida cu 6bte addaf oleuq camemilu 7 ſi filaminu, ſi filer exteri 6ngat 6p epithimek ſiteri pitoneu5 renes pecten inquina cu5 filtro in bis oleic infu 6 p'tib 6p' dictis applicatos 7 ſi filu infu 6 in aq 6coctio nis rofaru myri 7 filiùz qui6 7 in cà frigida poſſet addi parum ſgnati 7 floz camemille 7 in bis q applicanct exteri 6poffet admi ſerfi ſeru aceti ad repučiéduz 7 in augemè vo ſupſcriptis oleuq frigidis cu cluſteri iponèdis addedà 6c l'calida reſoluſetta 7 mol lificatia ſic oleuq anetinu5 lilioz alboz 6p 6pica butyruz 7 adeps capu 6c oleuq filaminu 7 amigdalu5 dulcuz 7 filiù 7 bdeli um è ppriu 7 p'ti ſeri 6coctioè 7 temp'la ex roſ 6mpro radice de malauaſci flo: 6p camemille aneto ſemic lini fenugrecè 7 ſi ma tulec ſat cluſtere er 6coctio de malauaſci fenugrecè ſe. linu in cù bdeliu5 ſit diſſolutu 7 butyruz 7 adeps renu5 cap: 7 ſi humo7 ſit mktu5 frigid 6add a6bip 6bumida cu5 6coctionib 6p pot epithimari cluſerizari 7 in ipſiu pòt ſedere 7 cù ſece earu poſſet empl'ari. Et i cà frigida cepe albù affatù cu butyro 6bipò hu 7 mida exteri 6applicuè è optimu maturatiu 7 in apate aute 6uro molificatia vincat reſoluſtia 7 medulle adipes oleuq filaminu 7 amigdalu5 mucilagines malauaſci fenugrecè ſe. linu 6p p'pie 7 ſir butruè. Et ſi fuerit frigiditas notabilis bifo7 pu5 bu 7 ſi apa eſſet caneroſu omne regimè 6clinet ad frigidù 7 bu. 7 cluſerizè cu oleo vio. aut ro. 5. vi. aut. vii. qui6 p'pùt addi butyro 6bipò hu 7 in cù vio 6p'atib 6pcedaf fm fuò 6tepo7 7 ma terie exrigétia 6lltimu at regimè còpèchèdes collectionè accide 7 ſi regimè ſex reru 7 nò nàliu qualiter 6eat còplere patere pòt ex ſupſcriptis. Bieta.n. 6bet è valde tenuis 7 ventris lenitua no 6p:patiua 6clinans ad calidù aut fri. bu. aut ſic fm māe exi gèna 7 re reliquop a quib 6pumit indicatio 7 quàto egritùo è acm", {"bbox": [890, 1741, 100

## De fluru epatico et de fluxu epatico chilofo.

tior dicta hæ eè magis tenuis:qbs si aſa rumpaſ curet cura vicpe vt statim biceſi. Si vò aſa genitù ſit vi pà paulatine ³gònis duo vitùma regimùna ſint neceſſaria f3 pùmni omuitat quæ respiciat cas acceſſentem træſcutem in iſiutum. Si vò tenanſmo ſt ab vlece ribus et corſione in iteſtino recto et remitremate ei ³pmo mudi ſicuerit cuì aqua aut vino decoctiòis mellis aut mellis ro. et ſi ad ſit putredo in loco qô cognosſit ex eſſectione virus fetens mali colori ſupraſcriptis addaſ oxymel ſimpler ita vt ſit quarta pe aut addaſ aqua ſalita aut otiuarù ſalitare pà tertia aut ³qra parte te, et hec cliferia ſint in pauca ³qutitate cuì ſunt acuta. I.iiij. v. ³jam iteſtinio a ſecib³muſdicitatis; et vbi eèt maior putredo cuì aqua mellis miſceat aqua decoctiòis akuminis; et qùi hec non miſceret cuì. ³z. viij. aque hordei miſcean a. y. ³v. ³vnguti e³zptiaca! Raisi tì nono Almàforis caplo de flurù vètris quæ do tenanſon fuerei longi tpi in quo nò egerat ſanguis f3 rafas et ala mucaſlagini ſiſt docet admiraſtrari medicamen qô in cu. et a ginguarù putridarò poſuit qô e medicamè acutù valde: ſactis ſer arſenico citrinòz rubro et calcè c. ³z. ³ſulo vt ſeu liorib³pò tedas; et ſi ſequeſ moridario cluſteriſe immediate cuì oleo ro. tepi do poſtea ³polidéc cuì vngueto de ceruſa cuì aqua calibata aut succo plaſtaginis cluſterato aut in iſiuciant pùluere ſolidatione: ſic ceruſa liturgirù plùbum vùvis et loti:utia parada clina limonenti; et filia gbus pòt addi aloes loti: et farocolla nutri ta. et in ſuma curet cura vlceri iteſtinn op de qù supua. Et apud frà cíucis de pedemontis oleis vetus cluſteriſati et acraſis: ³p. ³p. et pùluere ſupraſcripti pùt cuì cannula in ano ipſoſa iſuſtulariſed ſemp ante imſimiſione barb medicinarù mudiſcantiu aut còſolit dantiu educant feces cuì cluſeri et hordei de pòſtul est ſieri lichinia longa ex melle aut adipe renu capre et ſecu miſce ibi rmói mudiſciantia aut ſolidatúa et ſint longa ut attingant ad locuus vlcerari et viten ex cibi acutì ſaltu amari acetofi valde qù pùt facere feces acutas; et ſint potius leniètes ³q. ³stipites. Si vò ſit aligiatio lenis ſuſſicant inectio ceruſe aut vngueto de ceruſa et acidi ad pulerib³supraſcriptis cuì aq hordet aut ſucco plaſtaginis et ſilibus aut ex ſilibus fiat lichinia lòga. Si vò pèdeat et ra- gæs hemorroidibò; et ſutile ei cura iſeri; ³p. ³p. feces capre perg retur. Si vò pèdeat a ſecib³ſicis et cura perqraf in caplo ³q. ³q. cura cholice a ſecib³ ³ſicis; et in ſuma feces cuì cluſerib³ ³p. ſuprius ſuplius molſſiſcent, deinde cuì cluſerib³ ſupraſcriptio gbus acu addank ³p. prie mel in magna ³qutitate educat. Uleri cluſeria et ſumpta pòs decinèt ad calidù aut frigidù f3 ſecu malorei acu tate aut minore et ceteris circulatùs qù gbus quætù iſidicatio.

Si vò pèdeat a frigiditate ano impſa oè regimè declineat ad calidù tam fer rep nò nàlium ³ſ medicinale; ³p. prie teneat anb ventre et partes circuſatione ani calidas; et feces educant cuì oleo antinò ſilamino aut còi gbus pù educatione addaſ aligus acutus f3 opus est ſicut mel aut vrina poſtea cluſteriſet cuì oleo antinòt rataccoe et ſilibus gbus vînò potè dulce admiſſe cluſteriſen decoctione rerù calidarù molliſciantiu aut leniètù aut ſe cum talia miſcean ſicut olea et adipes aut fiat fomèta et ſelſiòes in hòmòl aut faculèi et reß ³caſe acſicib³ ³ano applicat ex ſedæ tur ſup affere calido aut vèter catuli ano applicet aut filù buliſt in aq anb applye aut refica plena oleis in auto decoctiòib calidis anb applye. Si vò pèdeat a calicitate oè regimè declineat ad frigidù; et in bafu oleu ro. vio. ſucci ifrigidàtes ununcti cataplaſ mati cluſteriſati ſut ſueniètes: cluſteriſata tì òbèt eè actu tepida. Si vò tenanſmo pèdeat a vètòſitate: fiat cluſeria carminatúa vè toſitate et decoctione ſeminu aneti anſi ³aruf dauci rute ameos et ſilium cui. ³z. viij. addank olei anetùni olei rutacei an. ³z. viij. et cù ſilibus decoctionib pòt locus fòmètari; et in ipſis pòt ſedere Raisi tì nono Almàforis pècipit due opiata. f. troſcios et còſe- cationè de forace quòpè descriptionè in textu exſuſulim. n. n. pefactum vètòſitate refuſuit. Reliquiu regimè pquiru ex caplo de cholica vètora. Solutuina tì minus hic coueniuſt ³q ibi. Si vò tenanſon fuereit ex reliquiu medicine abſtergaf et lanef cuì cluſer iro in aqua hordei oleo vio. succaro et ſilibus; et ſi timuerit exco- riationè laua adipè renu capre cuì aqua frigida; et ſupraſcriptis adderit et ſiceperit exco riationè adde ceruſam lotà cuì ſucco plaſtagi nis et oleo ro. Et ſi ſu fuereit ab acuſitate cluſeris laua et ifrigida

et locum ³pota ne apoſtemek cuì ſupraſcripti; et ſi fuerit a clinie eè v yermitb ³iteriſcian et educant cuì bis ³vicem in caplo pòpò. et ſi fuerit a cibi acuts et falſis cluſteriſen cuì aq hordèi et oleo vio. et ſi qùd fuerit vifcolum cuì magis abſtergetibus ſicut cuì aq mellis; et ſi fuerit ex ſellione ſup reſura admüſtren molliſcationæ et pribitionæ aſa ſicu decoctio roſarù camemille et aneti debite calida apſoriat cuì filto et vnctio er ole o ro. camemille et adu pe galline; et ſi timereſ aſa apſorimeſt oleum ro. ſolum.

De fluru epatico. Caplin guntum.

Lurus epaticus q descriptione e fluruxus factus vido epatis apud Alu. h3 novè ſpes penes mâm diſtinkas, f pà e chiloſa. ſea pà lâtica quæ Alu. ſub aquoſa cò, pèbèhèditt. tertia cholerica. quarta melica: quæ Alu. in nigrà ſubit lem ſellea: in nigrà fecalè; et nigrà melicam ſubdiſtinxit. qnata ſan guinea pura. ſerita lotiua. ſeptima ſettita. octava virulèta. nona è res groſſa nigra eè tis ſa carnis ſtoſi aut epatis. Fluruxus aſtì bi uerfor colòp h3 poſtit jtingere vicio epatis et ſic dici epaticus: ab magis in epate pòſtinget ex diuerſitate partiù chili et ſiter ex dìuer ſitate cibi et pòus ³q. ppter diuerſam et diſſòmè diſpònem par- tium epatis: ³gruètius iter qnòs fluruxus a toto ſupius ³numera magis et ſic frequentis ³cotingar mediorum toti ³p. diuerſam et diſſòmè eè diſpònem ³q solius evatís ³q de hoc ibi dicti e³ abſom est oppoſtunù. S3 nuc iſgallatum ſpes novè ſupraſcriptas abſolunam. pòſita tì pùs et iſa iter ſokonem epaticam et ſokonem. ſcò iter epaticam et ſtomaticam. tercio iter epaticas et meſerica lemi cuì he oés cuì epatica in alijbus queniat pècipue in exreſi.

Different epatica ab eſine dolore iteſtinnor: imò et frequèter fine dolore epatis. S3 iteſtinalis ià dicta eè cuì dolore notabili iteſtum. Sèco qù epatica multà eè multa et ièrerpollatione notabili fm pùmſed iteſtinalis e paulatina et ſere pìtnua. Tertia óisa ſunit a pmittione fecum cuì ſel o'one antepoſiòe aut poſt poſitiole. In iteſtinalis n. ſanguis aut ſanis eè ſemp ſupi mì ſecibò: it magis ea qù a ſupioribus vent iteſtini qù e que ab iſeribò. S3 epatica aut deſécdit sola pì no invenit fecem in iteſtinalis aptà deſcedere aut deſécdit poſt eſegutione ſibi pìguità: ſacit enis eſegito nem deſcedere cuì applicat ad cam. et hoc marime verù eſt iſ ege ſit ſi ppe anum. Si n. eſegito ſula fer eè diſtas poſſet ſecim pì ſerici in longo tràitu: nùndù in ſoluto epatica pècedit feces ita vt fer immediate ſubſequatù in hoc diſſert a ſanguine hemoroyz dali. ille eni freqünte imediate pècedit fecem: ³ certifimù signum pèceſterunt necumètis iteſtinn: ſed cuì iteſtinali adſunt pèceſterunt necumètis iteſtinn ab ſolos necumètis epatis. Quì ta óisa qù epatica è ſm pìm cronica iteſtinalis aut acutè. Sèna qù epatica cuì retineſ cuì oppilatibus ³p. stringentibus ſequitno meſtui mè pìm: raro in abſoluſt ab appilatione: et tì ſi non eè oppilatio freqünter ſequereſ nòcumentùt vt pò diſcurèdo pà cauſas eîns: ſed iteſtinalis freqünt fine nòcumèto retinèt. Epatica aſtì a ſtomatica h3 pèueniàt in eritu chili. Differuntur tì qù in epatica chilus è equalis pèſte digestùe. Sed in ſtomaticha im perfecte: ite in ſtomatica h3 pìm deſécdit cibus cuì chilo et aſdet lyeteria: ſed in epatica minime. Tertio in ſtomaticha adſunt no cumèta aſto iſi et nò epatis ſalte manifeſtè: ſed in epatica adſunt no cumèta epatis manifeſtè. Sed óisa iter ſokonem epaticam tì me ſericaſalè h3 pèueniàt in eſegresse chilo è qù chilus in epatica è ten dens in ſanguinè cuì iam epar impſerit aligè diſognis. Sed in meſericaſali minime ant leuſiſume. ſcò qù in epatica adſunt ma nìſesta nòcumèta epatis qù e vrina et ſece e gravitate et dolore et ſilibus circa regionè epatis comphèdunt: ſed in meſericaſali nò adſunt bec nòcumenta: imò adſunt nòcumèta meſenteri exdo iòe et grauitate circa chilo perceptus.

De fluru epatico chiloſo.

Lurus epaticus chilofus est descriptiue flurum chilo fè eſ tis ſubtilis alba in ſto pì pàmam diſognem et par te meliori cibi genita: deinde in iteſtino pèſecta: bie pì ſon non h3 nùſi modos quòsdam ſim magis et minus diſſereó. Quâdoq. n. totus chilus egredit quâdoq. para eîns. hie anſi

De fluxu epatico chilofo.

i42

fluxu licet posset cōtingere vitio stōi solum: tam de eo hic age,
mus qui p[ro]uenit vitio epatis: na de stomacho superius dictus
quæ quanim est op[ro]tunum: hic autem q[ui]que ex cauſis cōtingere
p[ote]tet: aut q[ui]chilus est pluris q[ui]tatis q[ui]s fit expediés p[ro] coſi
p[ose] nutrièdo: ynde q[ui]s superfluu est ab epate renitu[re]: tanq[ui]s
superfluu ab inſte[n]nis expelliur: generat autem plus de eo q[ui]
fit expediens p[ro]pter superfluu appetit[s] Romachi cui bona ei[
] digestiſtio: z[ui] quia cibuo affiſtus est multus et multi nutrimeti
z[ui] paucarīs ſuperfluus ſtate facile in chilu couvertibilia, id[es] c[ui]ta
p[u]s posſet cōtingere ſi chilus genitus effet nim[i]us groſſus aut vi[
]coſus aut alter male cōditionatus ob defectus Romachi aut ci
b[us] Sceda c[ui]q[ui] epar ſuit creatus paru[n]i ynde no[rum] poſtuiſt multu
chilum cōncrene. T[er]tia est apotema concau[i]patis aut meſe-
raicar[u] quod licet posſet p[éd]ere a quacu[n]us materia est tam[è] ſm
plurimus ſanguine[]t et frequêter permutado efficac[]ur d[ur]u. Anu-
ra cauſa est oppilatio c[]o]caui epatis aut meſeraicar[u] attenuato[
] ria aut coarctatia aut carnoſa. Si en[]ſeſſent in gibbo ſeret ſlu
r[u]s humoſalis c[ui] humotes in cōcauco generetur licet in gibbo
p[er]ſicatur. A[ui]nta est debilitas attractiva epatis vel meſeraicar[u]
ru[]s licet mar[]tize epati app[ro]p[ri]ctur: no[]s est en[]t attractiva meſa
raicar[u] de qua fit curāduſt: ſit en[]ſt attracta in virtute epatis. hec
autem ſbilitas licet posſit et quacu[n]us specie male cōpionatis c[ui]
superfluit cōtingere ſm plurim[u]t tam[è] pendet a ſuperflua frig-
ditate: z[ui] c[u]doq[ui]a a multitudine evacuationis taz per vomitum
q[ui]s per alias regione.

### Signa
fluus chiloſi absolute maniſſeta ſut cognoſſeti
chilu q[ui] est albus ſbtilis ſicut p[ui]ſana hor[]deacea
ſiu ſolus expellatur ſeu c[ui] alijæ exerutibus permiſuo. Sed q[ui]
proueniat er chilo ampli[]o cognoſcitur: quia pati[]es no[] macre,
ſit et comedit amplus c[ui]ſueto z[ui] ſorte c[ui]bos c[ui]os nutrimeti.
z[ui] ſu[ma]e est c[ui]a bona habitudine z[ui] conſlqua virtutu naturalis.
q[ui] vero chilus ſit groſſus aut viſcitus aut alter male c[ui]ſiona-
tis cognoſcitur per viſi z[ui] quia ſubregime[m]o: aut ſorte
adeſt mala ſtomachi dispoſitio z[ui] carentia aliar[u] cauſar[u]. z[ui]
aut[em] ſit bic ſlurus a paruitate epatis cognoſcitur quia et a gene-
ratio c[oe]traoctu: q[ui] c[ui] comedit paru[]i p[ro]vi c[ui]s ſtrau[]tui: me[
]n[ue]s ſi habet. A[ui]od aut[em] ſit ab apotemate epatis aut meſerai[
] car[u] z[ui] a qua ſpecie apotematis cognoſcitur per ſigna ſuperiue
dicta in paſſionibus epatis ad qua[ſ]s recurr[u]duz; z[ui] ſimil[u]t est il
l[ui]c recurr[u]duz p[ro] cognoſcédis oppila[]tionibus epatis z[ui] meſe-
raicar[u] inter qua[ſ]s apotema eſt, diſlingu[u]duz et maxime pe
ſer ſe que neceſſat ſequitur quodc[ui]s apotema epatis z[ui] me
ne raicar[u]: l[ui]z in apotemate meſeraicar[u] ſit valde remiſa: c[ui] op-
pila[]tione ſat m[ui] plurim[u]z non eſt febrio. J[ui]t quia ad apote-
mata yehemēto[i]a ſequitur nocumeta z[ui] in b[rev]ionis tempore q[ui]
ad oppila[]tiones ſicunt delectio appetitus singulus arefactio hi-
drops z[ui] ſimilia. In c[eteris] en[ſi]z ſignis c[om]munibus multu[m] ſim-
lan[tu], Et ch[ic]no q[ui] ſlurus eſſe periodic[]b eſt ſignum ſere comu[
n]e ne omnibus ſluribus oppila[]tionis ſm aſſgregatione materie in
determinato tépo[]re: minus tam[è] ſluribus chiloſis convenit l[ui]
ſint cum oppila[]tione. De ſluru autem oppila[]tuo inſerit ſpecia
le factam capitul[u] ad quod recurre. A[ui]od aut[em] ſit a debilitate
attractiva cognoſcitur per care[m]tiam aliarum cauſar[u]: z[ui] per p[er]
sent[i]us male c[om]plexationis in epate veriſimiliter iſpius factive que
ſm plurim[u]z eſt frigida[]: p[ro] cognitione aut[em] ſpecier[u] male c[om-
]p[er]tions epatis in cauſa recurratur ad ſuperius dicta in paſſioni
bus epatis.

### Pronostica
P[rim]u[m] hic ſlurus ſm plurim[u]z cura
tur niſi p[é]deater apo[st]emate: exiſt ni[m]
medic[u]z expertum z[ui] dirigent[é]. Sec[]c[]um hic ſlurus eſt ex eſi
qui cum dimittitur are faciut z[ui] ſbilitat virtut[em]: z[ui] retinen[]k p[.]
]p[rie] c[ui] oppila[]tionis conſtringentibus inflantur in ſuperioribus
et conſtringent anbelhile[s].

### Lura
epatici chiloſi. Si p[é]deat a nimia q[ui]ſtate chil[u] mino
ref c[ib]q[ui]s fi p[er]pter fam[é] no[] p[os]ſet abſtinere den[]ſ ci,
baria q[ui]que q[ui]ſtatione paru[m] nutriens: ſint ſi boni nutrimeti ſi
ſo[le]ra laudabili[]a panin[u] z[ui] ſimilia: aut cure[] cura ap[pe]titi[]n[amini]
licet ſorte melin[u]s ſit h[ui]c ſlurus ſinere. Si vero chilu eſſet nim[i]u[
groſſus aut viſcitus den[]ſ c[ib]t p[é]bete[] nutrimeti: ſubtil[e] ſic uti

n[u] albu[n] carnes a[ui] laudabili[]t vitelli ouo[]r: z[ui] ſi c[ui]ß ſint apiti[
u] eri[] p[ic]uum ſic brodi[]u[c]icerum no[] obiecta p[ma] 8[]cctiſo[]. ite
dȇcōtūdes radiſi ſenclifiu petroſelini ap[ri] z[ui] ſimili[u]t aromati[]e
tur c[ui] cinamomo: z[ui] panis ſluu ſit c[ui] ſmeterati. Z[ui] chilus ſue
rit aliter male c[dition]at: inſedat in p[ar]tis regimini p[eed]eti[]z
ſlou[u] ſi fuerit in c[ui] corzigaſ. (A[ui]d ſi p[é]deat a paruitate epatis
comedat freq[i]nti z[ui] par[u] p[ri] vice z[ui] c[ib]aria boni nutrimenti ſbtilu[u]
t[mi]t z[ui] paucar[u] ſup[fl]uata[]r no[] v[ér]tē lubi[t]atia. A[ui]d ſi p[é]deat
ab aſate c[]o]caui epatis aut meſeraicar[u] p[he]botomet[] aut aliter
auacue[n]t z[ui] diuertat: z[ui] q[ui]t[ui] z[ui] ad localia adminiſtiri ſm c[re]ſiſtiam
luu[]z tépo[]r z[ui] m[ae]. Et dieta ſit tenui[]z i[ra] dyſeratiæ apatis ita vt
in apate ſalt[è] calido p[he]ibean panio carnes z[ui] vinu[]t: b[eat] tam[è]
nutrimenti ſubule ſacile penetrat: z[ui] p[ra] carui h[ui]t]recurrat ad capi-
tul[u] de aſate epatis. Et cau[du]t[em] e[ab] adminiſtratiſo fortiter c[ui]
ſtringe[n]t u[] oppila[]tia t[á] interius q[ui]s exter[]: h[ab]eat t[mi] sti[pt]icitat[é]
pauca c[ui] singl[]t]p[ri]eta[]t q[ui]b[]s ſint epatis z[ui] mébr[]oz n[al]i[u] c[ó]ſo[
t]atia nec ſint v[ér]tē lubi[t]atia. Si yo p[é]deat ab oppila[]tio[c]e cure
tur cura ſlurus oppila[]tioni de quo infra in cap[lo] p[ri]zo: z[ui] ſi fit re
pletio ſanguinea p[he]botomet[] p[ila]ſica aut ſalnatella dextra ſm
erigétiam repletionis z[ui] virtutis. Si yo m[ai] oppila[]t[s] ſit phlegmati
ca groſſa aut viſcoſa b[]ſ q[ui] e[rt] plurim[u]t digerat c[ui] orimelle ſim
p[li]c[u] z[ui] a[q] ap[]sinth[]y: z[inde] auacue[n]t c[ui] p[ilus]is de revubararo
auf aleſaninis cum tertia parte agaric[]i p[ar]ati: z[ui] p[ilule] de Rau[]d
A[ui]ſe ſk ſo[]ſtio[]res. T[ert]io digerat c[ui] orimelle c[ó]poſito aut q[ui]
lítico in ſirupo de e[pat]o[]no: z[ui] a[gs] ap[]sinth[]y ap[ri] z[ui] au e[pat]o[]no[
]z[ui]rto auacue[n]t c[ui] eſid[é] aucta doſi z[ui] p[pr]e c[ui] p[ilus]is de rau[]d
de e[pat]o[]no aut de althi[]egi A[heſu z[ui] A[ui]dicit cluſeria ſo[]ſtio[
]p[ationis] z[ui] a[tr]actions z[ui] ſi v[or]it me[]nate eſse ex re[]b[ag] magi uina
tiuis: ſi ſi appear dominiu[m] caliditatis den[]k d[ig]erétia z[ui] evauiatia
téperata aut ad frin[]d]inatia ſic a[q] c[ic]oree a[q] c[ui]cute capillo[
]fluo[]r p[ilu]bifantinu[s] et acetoſus ſimpler[] z[ui] c[ó]poſi[]tus. A[ui]
to a[per]an[]p]le oppila[]tio[]es c[ui] t[yr]iaca diacalam[é]to diacinamomo
que c[ui] vino ſubtili aut a[q]o ap[]letib[]: erhibeanc[]. vinu[]t e[ri] melius
[que] ſit antiqui[u] z[ui] fit. ij. v[.]l. ij. ſi p[ap]ſule c[ui] ſiſticio[] ſeminiu[]z c[ó]
bus frigidis anſis ſemi p[ec]ſtis z[ui] cinamomo ſk p[á]ſtates. Et p[ar]
sule ſole optime p[er]ſut aut c[ui] diar[]odon admite. Et ſi appearat
dominiu[m] caliditatis de diar[]o[]d z[ui] feia c[ó]sia frigida. Dieta at[]
d clinet ad calid[]u[m] b[]z[ui] exi[]gétia d[is]erſa[]e z[ui] aliar[u] circuſtan
tiur. Et ſint c[ib]i z[ui] p[ows] ap[]itiu[m] no[] oppila[]t[u]. Et vinu[] ſit albu[
]subtil[u] no[] dulce b[]ni] clar[]: magio aut minu[m] vino ſluu b[]z q[ui]o[]. na[]z
plurim[u]t por[]t v[ini] p[ap]ſu rec[]étis ſacit cadere in ſolution[]e apat[]i-
]p[ter] ſua groſſit[]e z[ui] dulcediné. Et c[ui] apparet ſigna caliditatis
p[ui]ſana hor[]deacea p[er]t: z[ui] dimittur panis vinu[] z[ui] carnes ſk[á]
t[é] te virtute, z[ui] c[ibus] eſt parciédus vt parum p[ri] vice comedat b[]re
q[ui]t[u]es. Dominiu[m] ſufficienter vt fiat bona digestio, ſi[at] fricatio
nes toti corpori celeb[]rata p[ma] z[ui] ſeunda digeſſione: vt nutrime[
tum ad membra trabatur, z[ui] ſummopere vitanca ſunt oppila[]tia
et conſtringentia interius z[ui] aut exer[]tium ap[lic]ita z[ui] valde dulcia.
Et hec cura est c[ui]s coi[c]uic[]s ſlurus oppila[]tuo chiloſo aut h[uo]
rali ſiu[]e oppila[]tio ſit in gibbo aut p[ca]u[]o epatis ſiu[]e inter e[par]
]intefita ſine in méb[ri]s q[ui]s ſunt ſu[n]te[]par. Si yo ſlurus chiloſus
p[é]deat ex debilitate attractiva ſequente ſtemale com[]ponem fri
gi[da]c[u] c[ui] materia: ſicut accidit ſm plinu[] p[eed]a[]e odem modo qui
dicti e[mi]n c[ui] in cura ſlurus oppila[]tui a materia frigida. Heru[] c[ó]tیر
n[ó]s indiget ita ſo[]tibus i[ci]nuis z[ui] ſubtiliatio[] p[er] digeſſione: b[]e
ne ſo[]tibus ap[er]itiu[s] z[ui] et c[ó]tیر ſufficiunt leuio[]a ſolutina cum
guſdam sti[pt]icis p[or]tata[] c[ui] ſicut p[il]lule de revubararo additi
myrobolanis kebulis p[]quarta parte. Si yo ſit mala complejo
frigida ſine materia n[ó] indiget e[mi]o ſone ſed c[ale]citat e[par] c[ui] oleo
de p[is]ica: quod e[et] p[ſ]t]an[]tius ſi bulliret c[ui] paucu vino viſo[n]u b[]
ti[]l[u] aromatico vlq[]b[]z ad vini p[]l]umptionem: z[ui] vngaf notabili[]ter fri
cando ip[]o oleo p[us] c[ale]cato[]: z[ui] panis ſit com[]uni fermentatio[
]diti ſon an[]ifo z[ui] ſi[lib]bus: z[ui] vinu[] ſit antiqui[u] ſubtil[e] z[ui] ſu
per[]sinu[]z[]ditionatu[m]: b[]ſi in hoc cau[]tineſt alicui dulcedin[]i for[]
t[é] e[et] p[ſ]tan[]t[em] non ſic in oppila[]tione: z[ui] p[ſ]hiliſi et p[ap]ſule p[ing]uo-
uelane depilate c[ui] cinamomo e[et] p[ſ]tante[]: z[ui] in reliquie p[ſi]
ſt v[et] den[]ſi in ſluru chiloſo ab oppila[]tio[]: ſi apparet d[ó]niu[m] ca
liditati den[]k apitua[i]a fra epatis z[ui] p[or]ſotatina ſic br[ar]o[]d[u] aut n[á]ri
]landali c[ui] p[ap]ſuli[]e z[ui] ſeminib[]o[]c[]ib[] frigida[]: z[ui] vngaf c[ui] ole ro.

z. ij

## Be fluxu epanico phlatico sub quo aquosus ſtinet.

et myrtino, et reliquiu regimè ſclinet ad frigidus, et ſpatiis et me
bis zorium naturalium conſonatuum tam ſtipticitate temperata
bis ſingulæprietate, et ſi fuerit debilitata pp. lapus ad humidu
totum regimè declinet ad ſcum, et ecδira ſi fuerit debilitata p
pier lapſus ad ſcicu ſclinet ad humidu, et ſi fuerit debilitata p
ter nummas eſuones ſistant eſuones ille et totum regimè medici
nale et in cibo et potu ſit ſtipticu cuſ téperamèto actinarum et cu
hoc ſit apſituu ſacile penetras ad média et ſit multu ſüſpitiu
ita vt paru iſupus multu nutria et in hoc caſu marie cibè ſciedus.

### Be fluxu epanico phlegmatico: sub q aquosus continetur.
Utd nominis et quid rei huus fluxus ſatis manifesta

ſunt. Et aſt hic fluxus dupler qdam aquosus: qdas
a phlâte groſſi: cauſa aquofi è coruptio digestiue
epatis qua coadiuuat multus potus aque et yſiu reru aquoſa-
rum. Et potentià virtutis expellenti p. meſeraicas ad inteliſta
que ſi deficeret eét caſaletiſt. Corzumpit aut digestiu huīuſmo
di p. ducens aquoſitate ſm plm a frigido: et calidita epatis
ſupſluſe in gradu: diminuta tamen in cjo ſpotit p. coruptio di-
gestionem aquoſitate multiplicare ſicut accidit in hibbus epar
superſue calidu et ſeſcientib q efficiunt h. bidropici potèata
en rei infestur multitudinè ſoſmeitem corumpitur ad humidu: ca
ſicco aut corupta no, pducit aquoſitatem aut rartſime. Apoſte
mata quaq epi p. oppilatione corumput epatis digestiu: Corzumpit eris p. còſitatem et toto et pluribmèbris. Et bis in cjo qnum è expediens dem fuit ſupus in hidrope: puerſie quo
q.que h. bidropicor p. meſeraicas ad inteliſta est ca bmoflurx
et ipis ſoluit aſſelites ſicut dicit hlp.vj.aphoziaepo apbozimofo
decimoquarto. ab hidrope habito ſm venas in ventrem aqua
ſlnète ſoſa ſp. fit. C aut h. fluxus a phlâte groſſi: ca mala complo
frigida epi deſtinuus digestiu p. regimine p. ptoſatione geri-
nationi huus phlegmatis et ſoſtindo expulſive.

### Signa
ſunt illud qo egredi. h. phla q. aquoſitas et regi-
men pècedes. l. comefuclum fructum aquosor p. po-
tus aque ſupſuſus. z. prie p. en q. gruocitem paucitas urine
ſudores vel aſſelites pècedes in p. ſoſatione virtutis et q. tunc
tè citrina ſed er pècedeti caſ est alba. z. prie ſi fuerit in ca mala co-
plexio fria epatis. Signa autè male complonis epatis: apà
tio oppilatione et nocumètui ipſi p. epatis p. còſitatem ab alijm mé
bris ſunt ex dictis ſuperius maniſesta.

### Pronofica
Primum h. fluxus curaf ſm plm:
ni pèdeat ab apate. Scòm cù re-
tineb h. fluxus aquoſus errate digestiu iuleptur epar aquoſita
te et řupens in ventre facit hidropé aquoſam ſm plm moſtalea
ſulta apbozimofu quinquaginuſt fersit ſeptim parume. Si epar
implemunt aqua in omentu eruperit. i. in ſurbum his vêter si
iuleptur et moriuntur.

### Lura
Si ca flurus aquofi fuerit ſuerio aque aflectici in
inteliſta ſinaſ natura operari et medicis de nihil
alud intédat niſi ad p. ſoſatione digestiue et ſupſuſe epatis
ci ppijs p. virtuté tertià et p. arati p. dyrſacie et ceteris nocu
métis ei et cu hoc moderata ſtipticitate participantib? Si ni ni
mis ſupfluere t. cobibeaſ ca magie ſtipticis ppijs tr in p. ſoſa-
tione epatis et p. arati ipſi q. dyrſacie et ſuplura (Si ch in ca fuerit
regimè pècedès maluio: dined regimè ſium ta regimini pècede-
ti q. dyrſacie inducte in epate p. regimè illud. et dicta ſit tenuis bo
ni chimi et paucarù ſupfluatiutur. Si vero in ca ſuerit alijq epatis
nocumètu p. effentià yel p. còſitatem ex ſupraſcriptis qutuor: dôbe
tur itétiòdes. Prima è remotiò caſ ſue nocumètuli? Seba vir
tutu epatio p. ſoſtatio. Tertia correctio accitutus. 4ª regimè vitè.

Pro p. intéione p. moſudificetur epar ab aquoſitate:
nub p. cædem regionè. p. iſteliina ſi natura p. ſe no ſuerit ſuffici-
ens cu decoctio hyreos et myrobalanor kebulor ana. 3. y. q. de
coctio fiat in aq mellis. 3. vj. ad ſumptionè medictatis et coſet
et ſufficieter expmaſ vel cu aq mellis decoctionis myrobalanor
hebulor. 3. z. j. muleſcar. 3. s. fucie hyreos et q. ſhinn vidque ſuſſicere
vel ſi fluxus ſuerit phlaticus minuèc cu his q dicta ſut in cura
gnàli fluxus: aliqni vero muſdificet et diuertaq. aquoſitas ulla per
vrina et diacurare au talaccà ehibita cu vino albo aut ca
deccoctione radicu et ſeminu: puocantiu cu qua et turociò d laca

## De fluxu epanico cholerico.

poffunt exhiberi. Si ni eét cum lignis caliditati aut febre denf
diuretica frigida ſicut decoctio ſeminu còium frigido: et radicu
ſparagmi p. mula cù triſandalis cu taradò abbatis. Suo: et
si oporuerit puocer ponèdo iym in ſupba aut in furno a quo
panis ſit extractus et teneat caput ex: ant ponèdo iym in thermiò
q. no ſó atramétalea aut aluminofe: aut alio mò ſliptice: et ſi eét
debeills no potés h. mòt tolerare domiati: et in ſomno b. pannis
operiat aut anhelitui ſtineat aut hora ſuandebve potiu ſu
duòs pucocatua ſicut tpyriacca aut mythridatú cu vino ſubtili po
téti, deide p. coplèda h. ac intéione alteref epatis dyſerata: et co-
rigan cetera nocuméta ei' ſiue ſint p. effentià p. còſitatem cu
q. et dicta ſiue ſint in p. paſſioni: et q. ei ciffé compleaſ itentio
ſeda q. è digestiue epatis p. ſoſtatio. Et ex p. ppijs ſunt paſſule
ſitica anuelane cinanomum epar adip et caro limatariu cu ppe-
tate crocus viniu medicis vinofatits odoziferu mediuſ inter
dulce et acre. Et ex frigidis ſunt p. ſpè endiue et multa alia ampli-
cia q. copoſita de qbus ſupra in debilitate epatis. Tertio coziu
gank acenſita ſicut dem fuit in cura gnàli fluxus. et regimè ſclinet
ad calidu aut frin ſm exerétis dyſeratib. 3z ſm plm ad ſcum et
ſit participans ſtipticitate temperata cum ſingulari proprieta
t in p. ſoſatione epatis.

### De fluxu epanico cholerico.

Lurus epanicus cholericus q. qnum ad qd nois et qd
ſui ex et vici maniſestis. ſpè h. zuerlas ſui
ptas ſm zuerlas ſpè choler. Expeſi. n. qnqis cho-
lera nàliſ: qnqis no nàliſ citrina vitellina choler a minuſos
fara: paffina eruginofa. ca ei' et alio multu adurant aut acuitas
eius pter p. dyſeratib epatis calidu cu regimine calido. p. ptoſa-
tuonà iu gnationi ei' ſicut è frequè s. v. cibor acutor amarò. falso-
gan r. p. bann et dicta q. q. v. cibor acutor calida et oppilationis
q. p. tunc ſicu ſent febres adueres apà calida et oppilationis q. p.
ptie oppilatio in poris kufiis cu ſoſtitudine expulſine. huìuſmo
di eunu cauſe inflamantes cum excedunt adurant ſanguinem
et humoſes et p. per adſuionem in ſpiffando ſunt cauſa cholerè si
narie: imo adſuionis ſubſtantie epatis.

### Signa. h. fluxus cholericus ſm p. ſpè luas cognocif p. co-
liè ex p. bann et q. expeſi. Sz. de dictis h. fluxus cholerici ſuffici-
ter actu eſt in caplo de dianta. Sz eruginofus raro eueniès eſt ſi
cut erugo eris cu multa corpi p. epatis illamatiòq. fi p. ſuererit
adurit ſba epatis. Signa aut dyſeratic epatis apatum oppi-
lationum eius et uſtis fellis ſunt ex precedentib' manifesta.

### Pronofica. p. m. h. fluxus p. pucit ad excomationè et vlee
cui uſtino: et tato citi q. q. choler a et acutè. et maiòs aduſto
nis. Scòm h. fluxus ſm plm curaf niſi pèdeat ab apate aut
ſit cu adustione ſbe epatis q. aduſto cognocif ex hypostatib. ozo
cu nra bebe têdente in nigredine: an' ozobus è frigibilis ad bif
derentia ozobine citrine non facile frangibilis que eſt ex rene et ille
ozobus de quo ſupra no eſt niſi de ſba epatis aduſta fitena
citate alijq habuerit et ad differentià ſanguinem aduſtii.

### Cura huiù fluxus cholerici epatici: quattuor exerit ſentiones
pma remouet cám fluxus. ſeda epar p. ſoſtat. tertia corzigit acni-
tia, quarta odinat debilis regimè. Si q. c. flurus ſuerit regimè
pècedens remoueſt et inducaſ regimè ſium ifrigidano et hume
cans. Si yero in ca ſuerit epatis ſupſua caliditas alteref cu in
frigidaib magis aut min' itenſis. Fm dyſeratic erigibatib q. appli
cenf int? et ex: ſed ni extra no ſ applicant niſi p. us facia ſufficien-
ti cholerè eſione q. educaſ niſi natura p. ſe ad B ſufficiat cum deco-
tione p. uoq. tamarindò myrobalanòz citrinòz in q. inſuſe
sint. 3. z. reubarbari: ifrigidaúta aŭt iteriu ſupta ſut ſicut firup?
de granatis caq aq endiue plàtaginis aut ſolatri aut ſempuine:
aud p. ſoſulace z filium magis aut minus frigidoz ſm exerétiam
in qbus p. ſi ſundi ſandali aut p. ſpè triſandalor cum canota-
apud maiòre inflamationè. Elin q. quoz. granator z berberi ſi
ex crispinu cu aq ſupra ſcriptie in hoc uenioſt. Exterius autè
fiat epithimata cu aqua endiue plantaginis ci ſpadio ſpèbus
triasandalor z filium qbus adda p. aceti. et ſi virtus eét te/
bilis paru vini aromatici at p. spice. Apaſa vero ſo oppilationis
ſue epatis ſue kufiis maniſesta ſunt ex dictis in oppilationibus

De fluxu epanico nigro melacholico.

i45

epatis et icterula, Sint tis de oppilatia frigida aut téperata si cum frigidio non posset fieri apertio sic est aut hordi semiinum comuntum frigidop cuſcute capil. ve. et ſimiliu. Conſoftat aut epar cum eſſiem de gbus statim dictu est. Pro tertiaiutatio ne, ſe collectione acciditque frequentem cluſionem μυθικής, hibitæ excoriatione in quibus ponat aqua hordi adeps renu capi: albumen cu vittel ovi oleu vio. et ſimilia. Reliquia accidet tia ſiut inſtatie vigiliarù et ſimilia curent yt dictu est ſupra in ca pitulo generali. Regime antex fer rerur nò naliuſi inſupra tertiam intentionem ſdinet ad frigidù et bu cu téperata ſtropicitate et ſingulari propriate epiſatis conſortatua.

Tid nominis et quid rei buiſus fluxus epanat nigri me
lacholi latis ſunt ex dictis manifesta. Est eni hic flu
rus ſcriptiue fluxus bumoris ſiue puris melacholi
ci vitio epiſatis: er quo patet quomò differat a fluxu nigro qui est
ſubſtituta epiſatis aut ſtomachi et euia a diaria melancholia. Illa
eniz nò est vitio pprio epiſatis ſed totius, Species ipſus ſamo
ſe ſunt tres. ſ. fluxus niger ſic ſanguis niger aut yini nigri ſer: flu
rus niger ſelleu et niger melacholicus. ipſus at dupler penes
Aui. est eniz quid aſtruit ſic ſulcus ſubtilis niger. nò còglo
batus: alter vero frequètus veniens qualis ſanguis niger con
globatus. Similiter fluxus niger ſelleus è duplex: quid est ſlu
rus melacholicè genite per aduſtione cholere rubeck nàliuq alter
per aduſtione cholere nò naturalis. S3 tertius fluxus. ſ.niger
melacholicus est iteru duplex. ſ.melacholie naturali cù ſuper
fluit et melacholie ſternaturæ genite per aduſtione melacholie
naturalis alter per aduſtione ſubtilioris partis eius. Species
autè fluxus melacholici nò famose ſunt ſiut for fr cogeſtatù
nez melacholie aut per aduſtione phlegmatis aquiſo ut groſ
ſioris aut ipſus cogeſlatione: que ideo ſunt nò famose quia ra
ro euèniètes. Ex melacholia eni genita per cogeſlationem mel
chola nò ſit fluxus niu ro apter ſui groſſus et paucà ſtumus
latatione: ſed ſit ſephiros puru. Melacholia at genita ex plegg
mate paucè attinet nigredini. (Aufe ſmi fluxus. ſ.melacho
mate fecalis ſunt ſer. Pritia è mala còplekione epiſatis calida aduſt
aut frigida cœgelas: materia autè est maſſa languinea in hæc me
lancholi fecalè per aduſtatione aut congeſlatione vera ad quod
uuiat miſtio multi humoſis melacholi in maſſa languinea. Se
cunda cauſa est vleus putridù in ſubſtituta epiſatis emitteſe pus
nigrù. Tertia cæſt dubelati quod rúpitur in ſubſtituta epiſatis pu
bito emittèm magnæ quàtisates purus nigri quod ſm. melaſteres
ad intetina defertur. Si eni ſolù refudaret et nò ruperet manife
ſte fieret fluxus virulètus ſubtilis de quo infra. Quarta cè à op
pilatio epiſatis que aperitur: ynde materie diu per oppilatione
retetè et denigrate eductur licet quaſoq per apertùſes buiſu,
modi oppilationis it flatur fluxus diverſus colorum. aperitur at
oppilato aut a virtute forti ſola aut cu auxilio medicinam. Aui
ta ca est forſtudo virtutis aut ſola aut auxilio medicinali adw.
ta digerès et ſeparàs necituiu a iuunitio: et tâdeq necituiu nigru
fecale de quo ſupra expeſée. Sexta ca est debilitas virtutis. ſr. ſe
tentùe aut digeſtive epiſatis et huc ſtur fecalè antecedit fluxus
lotiunu ſm plurimùs de quo infra. Retetina at 2 digeſtiva l3 poſ
ſot debilitari ab oſi genere egritudinis quàtum tamet pertinet buic
opposito ſdilitatur a mala còplekione calida aut frigida: calida
autè magis ledit retetiuaz: frigida vero magis digeſtua q male
còpleziones aucte aut diu inprìmetes perducùt tandé ad ſtur flur
 feculétus adurèdo aut cœgelado. propter ea vicit Aui. q hec mu
tatio ex lotiuo ad feculétu nò ſit ſubito. i. i modico têpore l3 pa
latim. Cittius tamè ad huc perduci caliditas adurèdo q3 frig-
ditas cœgelado et ipſa ſit magis actua. Fluxus autè ſanguinis
denigrat propter lògaz mora nò reducitur fecalè l3 ad
fluxus ſanguinei et ce quo infra: l3 forze licet fit huc denigrat? adhuc
tamen retinet foramè ſanguinis aut saltè magis ſanguini affimi
latur ſ3 buic melacholie feculète. Eius autè mora denigras ip
ſum ſm plurimùs est in ſteſtine. Ab his tamè ſer cauſis ſupra
ſcriptis licet vterq3 fluxus fecalis pédere poſſit. ſubtilis 7 groſ
ſus: ſubtilis tamè penes Aui. frequètius fit a debilitate virtutis
digestive; et còſequenter a mala còplekione frigida: et ideo fluxus

lotiunis frequèter antecedit ipſum: et ſitis in principio ſui est par
ua et appetitus cibi plurimus. 3uis i fine rei perducat propter
ſui putredine ad ſebres et deiciat virtutè et perducat ad hiden-
ſim: et ad vtilimù est lògino cum extefisione ſpositionis. Aufe
vero ſedi fluxus melacholici. ſ.nigri ſellei è caliditas epiſatis adu-
ricens couertens cholera rubeaz naturale aut nò nälem in me
lancholi aduſtaz. Aufe tertiu flurus melacholici q. dicit nigra
melicus est ſobillitas attractive ſplens aut ei oppilatio ſiue ſit in
poro attrabente ſine in poro expellente melia3 ad os stòi. quare
melia ab epate nò mûdificata tanq3 ſup ſup erpeſtah ab ipſo per
meſeraicas ad intetina ad q8 currit multitudo generationis
eius aut ppter cibos proſortiones aut ppter epiſatis dyſerias
ſup ſplue calida adurentes: et ſic couertentes meliam näle3 v1 ſub
tilem ptem eius in meliam aduſtam nò at quuerentem maſſam
languineaz q3 effet ſulcus fecalis pittens ad pîma ſpeciem de q
ſupra: neq3 euia cholera q3 ptinet ad ſcom modù de quo ſupra.
Species at nò famose de q8 ſupra ſiut aut ex frigiditate cœgelat
et meliam aut phlegma aut ipſum adrente.

Signa:

Signa: fluxus fecalis niger est coloris nigri tendentis in rubei: et ſi est groſſus, est ſic fer vint aut fanis nigri cœgelat. Si yo ſubtilio è sicut ſanguis niger ſubtil non 2gelat?, Differit at q ſit a mala còplekione aduſt aut còglante ab his q pèdent ab alijs cauſis: q2 adſut ſigna male còplecionis: nò at apatis neq3 vlerceris aut oppilationis nec reliquiaru cauſarù de q8 ſup. Et q eſt a caliditate et magis niger et h3 y gredinem magis lucentem: et ſag magis ſetens et antecedut eù li quefato huo2 et mebzo2 et ſulcur vêtris virlutent? ſitus paucitas appetit? vehemètia rubedinis aq. Et plinum ſi ut cè eo ſebres 2 egestio pcedès eù est ſic egestio ſebris peſtilètie in vehemètia fecato groſſu udine 2 tinctura coloris 2 tandez 2 in fine egredit ſanguis niger. Sed q5 ſit a frigiditate adſut ſigna 2 uia. et q5 ſic cauſas est püicta caliditati aut frigridita est maior ſitis et fluxus 2 global? et q5 at huiditæ est ipſa còliuca adſut effect? cò trari. Si yo pèdeat ab vlcere aut corzioſiè eſt eu dolere iptub epiſatis et cu paucitate ei q8 egredit? remanet. ſin epate et anteſſe cœruis facientiù necessitæ vleera 2 corzioſiones: pannuli ne enim pus eductur ſicut paulatine in vlcere aggregatur. et nò proſuit magnæ q3titas ſubito ſicut in ruptura dubelati. Si vero pendeat a ruptura apoſtematis adſint pmo ſigna apoſtematiz forze nondum colligentis ſumpta ex gruædine groſſue dolore 2 q7 febre 2tinuus: ſinde ſigna dubelat ſiue collectionis et maturi tóis ei q8 ſupra è augmèto ſebris coloris 2 cremèdo reliquio ac accidenti 2 ſebres ille ſut nò ſuates odi2es. 2 mktotiens incipit, unt cu rigòrib. 2 duntur pulſus est ſtestimoniù magnú dubela ti in viferib. 2 aliqì paulatine refudat vtrus et ledit a ſupina tioè nedù a skatiòde ſup lat? 2 cu pecta est maturatio gecſet fer bis dolor 2 reliq accidentia et crecit gravitas. et q5 reútet dolo res 2 pùctives: 2 gravitas ſit maiò: approſquali eruptio. C5 ſ accidit rigò ſubito 2 ſedaf gravitas 2 dolò in loco apoſtema: to tuc iam eruptio facta è: 2 pprie quàdo descendit magna ſitu puris moricans illud q8 pranfit: 2 fortaſſe accident put fus cozdis ſincopis 2 mo8 ppter virtutis reſo1onem. Et q5q3 nò solu egredit pus imo notabilis q3titas ſanguis aliqua vena ſoluta, et q7 rum pif ad itestina egredit cu egestione ſed q5 ad rene egredit cu vrina: ſed q5 ad ventre p nullà regionè egredit: ſ3 detumeſcit epar 2 appet tumor circa igaqua. Si yo pèdeat ab oppilatione aperta pceſſerùt ſigna oppilationis epiſatis q multu8 apati similant abſentia tamè ſebris ſacti ſm plm eas ab apán bus diſſere l3 in eis ſit maior gravitas q3 in apàubus ſcda pt mi. ſedo hic fluxus accidit ſubito 2 est ſm plurimù ſalubris. Si yo pendeat a ſoſtitudine virtutis appent ſigna digonè cum virtutis statua. 2 ſit fluxus cito cù oib2 aut plurib2 conditionibus landabiliς crisìs q ad ſalutè ſatis cito terminat. Si yo pende, at a ſdilitate virtutis digeſtive aut retentive pceſſerùt cae ſobillitas 2 pcedit 23 plimù fluxus lotiu2 q2 daſde ad feculèt pducit. vero fluxus ſellei ſumunſ ex colorè ei q8 egesti et tur micro tendente in citrinùt odoze amaro 2 fb untilitate ſbe. et ſi p ad aduſtione cholere näliuq est ſubtilio2 acuita te et moridatione eius. Et q in partu ipe duct aut diſſenterias

Signa:

Signa: fluxus fecalis ſellei ſumunſ ex colorè ei q8 egesti et tur micro tendente in citrinùt odoze amaro 2 fb untilitate ſbe. et ſi p ad aduſtione cholere näliuq est ſubtilio2 acuita te et moridatione eius. Et q in partu ipe duct aut diſſenterias

t ij

De fluxu epatico nigro melacholico.

t pceſſerunt cauſe adurètes. 2 est, et reliquis accenſibus p[ortio]. nalibus 2 est c[um] c[um] ſetore notabili. (Signa vero fluxus melici ibi tilis aduſtus ſunt q[ui] h[uius] odore acrem ſicut acuſt a quo ſugiuſt muſe ſc et ſparſa ſup[er] terram ebulliſt. 3 et acuta 2 velocis iſp[er]ſionis, et est nigra relucens n[on] tendens in citrinu[m] neq[ui] in rubeum neq[ui] in albú[m]. Si vero ſit fluxus melie groſſe genite p[er] aduſtioniem t[ur]c[um] e[rum] groſſa hab[eb]e odore acrem t[endent]e in ponticem nigra ſup[er] t[ur]c[um] c[um] ſulectuaſed: e[rum] t[ardior]is iſp[er]ſionis et c[um] hoc t[ardior]is e[ui]no: 4 u[tra]q[ui]s est c[um] ſetore notabili. melie aſt naturalis ſluens e[ui]ne: 5 c[um] paruo ſetore pauc[em] iſp[er]ſionis nigra n[on] multu[m] neq[ui]s ſulectes neq[ui] t[he] p[er]ſeuerunt cauſe aduſtioniſt 2 h[uius] odorem ponticú[m]. Quod aſt in cauſa ſint cibi melanchoſici ſignificat i[por]um v[ul]ſus. De bilitas aſt attractivei splenis a[ut] opulationis iſpius cogniſtur p[er] ſigna p[ra]ſup[er] v[ul]ſus poſita in p[ass]ionib[ui]e[mi] ad quaſe recur re: 2 inferiúus ponéda in fluxu op[pat]ino. Que vero e[st] p[ro] c[ó]gionem melie e[st] multu[m] groſſa p[ance] iſp[er]ſionis pauci ſetoriſi difficultiſque hab[eb]e nigrediné n[on] ſulectent 2 odorez ponticí[m] tendent[em] in acré[m]. Que 2 ó[rum] e[per] aduſtione p[ra]ſatis aquos h[uius] odo[rum] ſemalſum ſubtilis e[ris] ſubſtati[que] colóri[m] paru[m] nigri tendentiſt in album ſatis for[ti]i ſi[ſp[er]ſionis ſatis facili curabilio[s] ſat[us] ſe ſtens. Que vero e[st] p[er] aduſtionez p[ra]ſatis groſſioris e[rum] groſſa hab[eb]e odore paru[m] acrem aut ponticem p[ance] ſetioniſt difficulti curabilio[s] parum nigra t[é]dens in albú[m] ſat[us] ſetens. Si vero ſit p[er] aduſtatione p[ra]ſatis h[uius] colórez paru[m] nigru[m] cum alb[em] ſiue ſed ſulectione ſap[or]io[t]i ponici[m] e[ca]redine paru[m] ſap[or]io[t]i p[er] ce iſp[er]ſionis difficulti curabilio[s]. 3 ſigna frigidiatius p[er]ſeuerit.

Pronoſtica.

Primum hypo. quarta aphorismo cum aphorismo. rrxi. eſtioniſes nigre qualis ſanguis ſponte veniétés i.n[on] app[ar]ètib[ui]gnis d[ig]onís. 2 ſi ne aurilio ſpali [t] p[er] ſeuérátés ſiue ſequan[ti] caliditatiem aduŕé[m] tem ad frigidiatión p[er] g[el]item aut in debt[ie]mi m[ú]dificat[em] melie ap[ter] defectu[m] splenis ſunt p[er]ſume[m] 2 mor[t]ales ſm[plur]imú[m]. 35 c[um] farmaco: a[ut] apparentib[ui]gnis d[ig]onís minus malum.

Lura

fluxus epatici ſeculenti nigri erigit quatuor: ientiointes. nee. 4 prima cauſam remo[n]et. Secunda e[par] con, for[ta]. Tertia corrigit accidétia. Quarta ordinat debiſt regimè. Si ergo iurta h[uius]mam intentioné[m] c[um] huins fluxus ſuerent regimè: men ſcedens malum multiplicatiu[m] melie aut cholere aduſte 2 ſanguinis aduſtui[m] illud remoueſt 2 inducaſ regimè. 5 i[lium] et fi in c[um] c[u]fuerint ſebues aduſtures ſanguinè. 6 c[um] cauſon tertiana c[ó]tina: sin ocha p[er]ſtilétalis attend[et] aſu[i]on i[mi] c[um] phlebotomis[is] 2 solutiuſis que ſint tamen plurime iſtrigadionis 2 humectat[i]ſiſis et ſecu[d]o attend[et] extinctioni cau[m]atis ſebrilis ſer modis. 7pm

c[um] frigidiatión aeris et et humectatione q[ui] ſtante fluxu non d[us] adeo inſtrigad[i]ne materia p[ella]t a circuſerentia ad centrus Aet t[em] in ſpiritu[m] d[us] c[é] notabiliter frigiduo[c] cui ſemp[nt] admitti vapozes r[er]um frigida[ri]u[m] redolentiu[m] q[ubus] e[ger] delectetur. Sc[òs] cum h[is] que in o[re]tinen[t]i ſtrigadanubus 2 humectanti bus guttur et lingua. T[er]tius c[é] alteratior p[er] chileria ſed fluxu ſu[n]t m[ú]dificat[i]u[m]. Quap[opter] aque h[or]dei addant fucci u[m] frigida[és] ſicut portuſace plataginis ſolatri ſempulſu et ſimiliu[m] oleu[m]. nenut[us] et a[de]ps ſen[i]u[m] capre[m] ad phibendum exco[rr]ationem. N[em] Aquartus e[per] c[í]bros et potus: quap[opter] in c[ib]io ſuis po[n]atur vinu[m] granator[em] de berberis aut a[cres]ta. Et in brody[s] er q[ubus] debét ſer[i]n fricata bulla lactuca endu[m] plantago portu[m] laca cucurbita 2 ſimiliu[m] aut aliquid i[no]ſo[m]. Quintus p[er] epithima ta applicanda c[ord]i e[pati] renibus d[or]so capiti. Sed h[ic] duo obserua. Pr[im]u[m] vt hec non applicen[t]i n[ifi]c p[er]ſedente ſufficienti e[ui]no. Sc[òm] vt ſtante fluxu totu[m] c[or]pus aut maiot[us] p[ars] c[um] h[uius] frigidis n[ó] e[pi]bithme[n]ef ne materia amplius p[ella]t a circuſerent[i]ſis ad centriu[m] c[en]i ſen i[por]tu[m] nimís auger[ef]. Sectus p[er] ea q[ui] ſumunt q[ui] ſint iſtrigad[i]ntia 2 humectantia e[par] t[em] mébr[ia] nobilia p[of]tan[ia] c[ui] ſingulari p[pr]p[ri]etate m[ú]ſticiatate temperata: 2 c[um] hoc ſint p[er]p[ri]a humori peccati. c[um] cholere a[ut] melie c[um] ſanguine méſſe q[ui] p[ui] ſub calidu[m]em aut p[ut]reſactioné[m] ſunt c[um] aduſtioniſes ſanguis. P[otus] t[em] aque frigide q[ui] concedi[n] in ſebitib[ui]vrentib[ui]nte fluxu n[ó] p[or]tus ſi[n]que d[or]sub ſim[plum] veni chilis. Et ſint p[or]tatiáte vt ſup[er] p[ri]ſticiitate temperata 2 ſinguli p[pr]p[ri]etate ſed n[ó] ap[pr]oximên k[er]terius n[ifi]i p[us] debita m[ú]dificatione p[er]ſedéte. Si 2 ó[rum] adſit multu[i]do ſa quinie p[er]pona[ph]omia aut basilica a[ut] c[ó]tui[n]e ad l[ey]nteri[m] aut ad fluxu cum chilofum. Et ſi c[um] ſeu[ra] fluxu ſuerit defectu[m] splenis in m[ú]ſicando e[par] regat ſm[pl] q[ui] d[ic]et in fluxu splenetico. Et ſi in c[um] ſuerit calidat[i]as aduſturas ſpotus q[ui] ſunt v[ul]ſa e[par] alteretur c[um] frigidanubus ſoſtoribus que tamé[n] ſo[n] extinguat c[ui] ſo[rem] in ſatum i[ter]us ſumptis 2 exterius ſapp[licitis] e[pati] et cor[i] di 2 d[or]so ſim[plum] veni chilis. Et ſint p[or]tatiáte vt ſup[er] p[ri]ſticiitate temperata 2 ſinguli p[pr]p[ri]etate ſed n[ó] ap[pr]oximên k[er]terius n[ifi]i p[us] debita m[ú]dificatione p[er]ſedéte. Si 2 ó[rum] adſit multu[i]do ſa quinie p[er]pona[ph]omia aut basilica a[ut] c[ó]tui[n]e ad l[ey]nteri[m] aut ad ſaphens fi in c[um] c[u]fuerit retetio menſtruó[m] aut hemor[oi]da[po]ſtea h[ui]o[z] domín[u[s] in ſanguine m[ú]dificat: cholera q[em] d[em] coeccione fructu[m]. 7 p[run]o[nu]m t[ar]mánico 2 myrobarón p[ar] citrinú[m] a[n] endiuicem in cui[2]. 8, 9, 11. debite colatis 2 ex[pr]ſsis inſundant reubar bari. 3, 5, 11. p[ri]horas c[ui] ebullitione parua[rum] et debita ex[pr]ſſione et colatione. Et ſi in c[um] c[u]fuerit mel[ri]cui edufac: vt. 8. e[pi]bithmi myrobarón. in[do]p[ra] ana. 3, 5, 11. ſene. 5, 11. bulliá[m] in. vii. 3, 5. aque lucti[us] ad ſumptione medietatis 2 co[le]ſ ex[pr]mendo: 5 e[pi]bithymus po[n]tua[n]e in bulliá[m] in fine. Et ſi y[er]t er n[ó] e[et] ſiſi obediens cum h[ac] coeccioné[m] diſt[ep]ere[m]. 5, 11. auq[ui]tum vid[ex] electuariu[m] hamech. Quod fi n[ó] ſuerit opus p[h]omia a m[ú]dificatione i[am] de[n] c[ui] in choané[m] 2 Heinde altere[ſ]a e[par] c[or]di p[er]p[er]ſationis c[ui] frigidis ſepe d[ict]ies: 2 ſi d[or]sub ſiue regio vene chilis cum iſtrigadante Sa[]k[ui]t ſub ſilibus ſicut oleo ro. c[ui] quarta parte acuſi. Si[li]r ſumat frigide de q[ubus] g[u]ſu[m] in ſuqu[ato] cholic[ico]. Quod ſi n[í]mi frigida[d]itas e[par] aut mébr[ia]q[ui] ſunt v[ul]ſa e[par] ſuerit in c[um] educatur p[us] mel[ia] c[u] coeccioné[m] ſati poſita. Sz loco electuariu[m] hamech ponat d[iaſc]ene aut e[ri]chibean p[ilule] aut banc intér[i]tion. In gb[ui] t[em] ponant myrob[am] nigri derelinquétés aliquod veſtigii [ſ]n[at]io[n]is. Et regat splen fi deſicerat ab attrab[é]do mel[iam]: a[ut] p[pter]s bilitatiem aut op[pat]itione vt iſtra in fluxu splenetico. Po[ſ]tea ca leſiat e[par] c[ui] i[ter]us ſumptis ſic firu[m]o de ap[sin]thio[m] de e[pa]u totio[m] c[ui] firu[m]o de e[pi]bithymo a[gu]s ap[sin]thi[us] bugloſſe 2 ſi[lib]tib[ui]. Et et p[er] ſecti ó[b]iſib[ui]ueniát[] diagalága diatromp[iper]e[m] diacalamé[m] tum diamus c[ui]. 3[ui]t y[ri]aca[m] 2 mi[th]ridatú[m]. Et ſi opus e[et] c[á]ſeſale re 2 humectare p[er]ueniát[] zuccarú[m] bugloſſatu[m] zuccarú[m] boraginá[m] c[ui] paſſulís anuelá[m] paru[m] torreſactis 2 ſiſtici[m]. Et exterius applicent oleu[m] de p[ſ]ica de ap[sin]thio[m] c[ui] tatú[de[m] vini potentiſis 2 pauco acuſi 2 aromatizent c[ui] g[ar]toſilis 2 p[ſ]ica 2 ſiſtia modo t[wo] elige. Et hec e[ad]e q[ui] d[icta] ſiut optime valét ad c[ó]plendú[m] am[int]ioné[m] q[ui] e[pat]is p[or]tatio modo habeát ſipticitatez mode ratam 2 ſingularé[p]p[ri]etate ad e[par]. Si d[o] fluxus ſeculé[m] p[é]deat ab vlčere remanéte poſt ruptú[r]a aſpati[m] aut p[éd]ente ab alij[s] p[mo] remoueſt c[um] ſeu[ra] fluxus m[ú]dificando 2 p[os]olidá[m] p[tem] vlčeratá[m]. c[ó]ſo[]e e[par] p[or]tref. tertio acen[i]tia cor[igan]t. q[r]to ordine[n] regimè. P[io] m[ú]dificet e[par] c[ui] aq[ui] h[or]dei aut zuccaríu[m] mel[

De fluxu epatico sanguineo.

De fluxu epanatico lotiuno.

i 44

permittilis cù melle ro. orymelle simplici aut siруco acetoſo ſim plici ſm exerſià dysſcrasie 7 putredinis vlercis gbus vtendù ſim alibus dieb? donec puse minoſet poſtæ 2 ſolidec ſi cü ſucci płaſtis g minus. ſi. ſi. ſucci endiuie. ſi. ſoli ar. j. z. ſi opus erit minori ifri gidanone hio addaf aligdkurbius aut maſticie. Jtè diarodò ab bane 7 triaſandali pmiſi ſi cù hio aut ſilbus ſoſtoſt 7 ſoſiatoſat. Et ſi opus eſt caleſacere eligaf ſiribus de apſin. diarodò 8 ſuc cis berbarù. Jtè trocicſt diarodò de reubarbaro 7 cù hio còple am père ſi ſeda intio. Si vero fluxus ſeculà pèdeat ab apertione oppilatiòis aut a'vъrtur creticante ſenaf natura opari 7 ad iuètis ſi defererit. Abi vero fluxus nimùs excederet que vint? non bi ferret ſedet ſim oppuntunitate. Si vero fluxus ſeculà pen dea ſobilitate virtutis que freqnter antecedit lotiujus remouea tur cè et i? qin plm è mala compò aut calida debilitàs pètluâ aut frìa debilitàs digeſtùa cù hio 8 lepe ſupra? dcà ſut. Et cù eſt epar ſoſtoſt vt ſupra? 7 corrigan accenſia ſm exerſià ipor? 7 ordineſt regimè ſm cae exerſià. Lura vero nigri fellei 7 nigri meſcit exigit intènções quattuor ſupraſcriptus. Sz. pperàdu ſt maxime in cura nigri fellei 7 nigri melici ſubtilis ppter ſeſtitudi nem ſue impſionis. Ergo q22pùmum potes cùm hòmì humoſ cum ſeb. ſi. ſij. decoctione prunò pitarminò tamarindò mirocaronòvus indòp. epebymi 7 ſcene in qua poſt debitam colationem 7 exſp ſionem in funde reubarbari. z. j. p. xii. hoaròs deinde cofel expitiem 7 myrocaronòvus indò poſt euonem altereſ epatis dyscrasie ca. aut ſri. ſm exerſiamt medicina aut alteratiue tam interius ſu mende q2 exterus applicande pateine poſſent ex. ſupradictus. Et eadem medicina conuenit in melia facta p aduſionez phla tis: ſed in melancholia naturali aut genita p 2g elationem betur diſ scene ad. z. j. v. ſub ad. z. j. cù aqua apsinibh ifuſonis epiuhi mi 7 myrocaronòvus indò poſt euonem altereſ epatis dyscrasie ca. aut ſri. ſm exerſiamt medicina aut alteratiue tam interius ſu mende q2 exterus applicande pateine poſſent ex. ſupradictus. Et hoc cp 9 alterent ſint etiam epatis conſoſtatiue iuxta ſedam i tentionem. Sed p tertia intenione p hibenda est excoatiuio 7 teſtino: 2dolòt est ſedanus de clisteribus 7 reliquis p2rjòs ab hoc que requirantur in cura dysſlenterie 7 in cura generali fluo tus. Tu tamen debes vi clisteribus magis aut minus frigidaſtus q2 magis 7 minis abſubigenitus 7 aliquando ſlupeſactus ſm humoſis diuſeritatem 7 neceſſatitæ exerſiamt: quozuſs ſliquia in cura dysſlenterie 7 cura generali fluxus habuſtù 7 re ſub acenſia corrigan ſm q2, q2, dmi 2c. Sz. p qra iuètione regimè ſer rerù dèlinet ad ſrm aut ad ca. ſz exerſià dyscrasie: Sz. p plm 2sbeat dèlinare ad ſrm. imo aliqni d2 cè notabilr frigidìs ſir ſin q2s 2s dèlinare adhù. q2ròs ad ſic. Et aliqni cù tèperame to acuariu aut paſſiuap aut vtrarùq2. ſir dicta d2 cè aliqni tenui 2s aliqni groſsa ſm lògiuindè in aut beuicate mobi 7 virtutis to kerànt. Aue aut ſit hòmì graſr in cura generali fluxus.

(De fluxu epanatico sanguineo.)

b

Jc fluxus quatuor ad quid nominis 7 gd rei est ſatès ex dictis manuſcriptis. Et at hòmì ſanguis q2q2r yubeus viduus q2q2 niger; n2iger è fetès aut nò fetès. Et q2q2r uſtoq q2q2 è mult q2q2 paucè q2q2r nouq2q2 antiquus: q2q2r2tinu? q2q2 2iterpolar? 2fine pucius q2q2r creticus q2q2 rintomaticus.

(Caufa rubei est ſciffura venè poſte aut meſaraice abſoſs. ſalùsura carnis aut pannicali tegètis ipſas ſca cà a cù primitiuæ aut a multitudine exdètente care in aut acuitate corrodète. Si. n. simul cù ipſis ſcinderef care 7 pànicks tegès ipſas ſanguis exèreperet ad cœcauſ vètris ſicut ſciffura venè chilis aut emulgetiòs abſoſs ſciffura rei tegètis ipſas è cà miculus ſanguinei. Scòca cà eſt mul tuitudo eùs ſupra illù q necessarius est p. coſpore nutrièdo aut acuitas eùs stimulàs expulſuà. Tertia cà est oppilatio ramorè venè chilis aut poſte quare ſanguin in epate generato ad mèr biza nutrièda traſire nò valet: ſan tanq2 ſupſlu? ab eo ad iſteſina er pellit. Quarta cà tenès ſe er pte corpi è reſpo ei? apàs oppilatio 2sbitas attractive ipſi? 2caq cà regrè in ca. de fluxu. ſanguis a toto. Cá at nigri nò fetètis è lòga mora e? in iſteſinis aut mul ta admittio hùorù meliciat aut frigidaſtis cògelane: ſed caufa ni. gri fetètis est mora adeo lòga vt fetat. Jtè caliditàs pùretacìces.

### Signa

ſanguineo per signa ſer ſuperius poſita in prìncipio hùiuæ ca. ſed differt a ſanguineo prouèniète a toto q2 cum

hoc adſut nocumèta epatio cù ullo nòs ſed adſut signa nocumè ti médiop 2vtra epar. ſopplationis apofematis replecionis de beilitatis attractive 7 ſimilib? 2po quibus recurre ad capituluz de fluxu ſanguineo a toto. Signa ſeſture venè poſte ſut ipſa cù primitius. ſ.cafus ofſenio aut pucſus ſuper epar fi pèceſerint. Et dolor quidà ſensatus circa cœcauſ ſepatis: 9 ſanguis egre ditur in magna 2sbititate 7 subito 7 nò ſacile ſiſt neq2 cito: 2q2 ſuperfluit ſupra illù q est neceſsarius p2o coſpore nutrièdo. cori gnoſe: 2q2 ſumit cibù maiors quàtutatis aut magis nutritium q2 cori ſcoteuerent. Sed q2 ſit acutus cognosccitur ex pèceſtùi acutè cibi 2 q2 moridat loca per q fluit 2 forè tèdit in citrùni. Sz. quod ſit oppilatio in venis epatis cognosccitur per ſigna ſuperi us poſita ex gratiède tumore 2 qilibò q2 melh? in gibbo q2 in ca2 no papiútur. 7 q2 ſanguis venit a gibbo è magis nitidus 2 d2pura. ratus. 7 oppilatio gibbi magis còicat ipſalibus ſicut oppilatio 2cau magis còicat stò. q2 è ex oppilatòie cito abſcindit 2 epiò dicus. Et differt a lotiuno q2 hie è purus. Jlle ſicut lotura carnis.

(P) onofica. primù hic fluxus ſm plurimù curatur ſed non apud glélites 7 ierpertus. Secq2r fluxus ſanguinis nigri fetètis deterior: est q2 fluxus nigri nò fetètis. Tertiuſ fluxus ſan guinùs rubei 2sterio: est q2 fluxus nigri nò fetètis cui còcordat apofișmus. xrv. quarte piticue. ſanguis quid è furſu qualificù q2 fuerit per os maluz deò: ſuz vero bonum fi niger fuerit.

### Lura

bui? fluxus ſanguinei eatici rubei q22tù ad oës caò ei? pterq2 ab oppilatòe pateò pòt er cura fluxu? ſanguinei a toto q2 fupit? ſactù è spàle capl? Sz. p cura bui? eatici ſa: gineuine pèdeſtì ab oppilatòe recurrate ad ca. de ſuru chilo de q2 ſupra: 7 ad capitulù de fluxu oppilatìuo de quo infra. Sed cura ſanguinei nigri fetètis aut nò fetètis est vt p2o procureſ ipſus eductu: cù cluiterib? mûdificantibus aut ſolitius que vètrem lauant aut ſoluit còprimèdo aut miſtis ex hìs. 7 est preſtatiuò: de inde remoucatur cà nigredinis ſanguinis 7 putroſus eùs: Si eni cù ſat admittio humoſus melàcholi education cù hio è q2 còta ſut in fluxu melàcholico. Si eni cù ſat admittio humoſus me melàcholi education cù hio è q2 dicta ſut in flurù melico. Si vero in cura ſat caliditàs putredinialis aut frigidaſtis cògelas altereſt cù hìs è q2 ibidè dicte ſut.

(De flurù epanatico lotiuno.)

Lurùs epaticus lotiuno est ſcriptiue fluxus rei que f est ſicut lotura carnis reccètis. est eni aquofitas tèdenz in rubedinè ſanguinèa. Caufa eùs imediata est du plex. ſ. ſectus digestiuè ſiue ex ſe principaliter ſociat ſiue ex ſede eni còtètúque que nò tato 2pòre retirent chilì in epate donec è getituè còplete ipſuz digerat. Hic aut ſectus digestiuè est du pliciter aut q2 diminute ipſuz digerat in mutando fi ipſum 2bìliutur verſus naturà ſanguinis aut q2 corretio ipſu digerat còriù. pèdo ipſuz in aquofitatiè ſicut in flurù aquoſo dictiù est. Sed in hoc lotiuno nò est tата corruptio quin appareat aliciuus ſanguinìs veſviliq2. Scòca caufa est 2sbitas requeſtrationis aquofitas tis a ſanguine ppter debilitatè epatis 7 renù. Caufa autè harbè debilitatù e patis licet poſſit eſſe omne gen? male còplexionis: cù est imoderata ſedo tègni. ſm plurimù tamè digestiuæ epatis 2bìlitatur a frigido 7 retètùa calido 7 humido cum ſuperfluent. Apofemata q2oq2 7 oppilationes ſunt caufa barù 2sbitatutum. Oppilatatur etià per comunitate aut a toto aut a mébrizò partiularibus ſicut ſuperius in flurù aquoſo 7 hibrope dictum ſuſt. Caufa autè defectus attractive renù ſm plurimùs est ipſozum frigidaſtis: aut oppilatio: aut apà. Caufa autè pimitive ſunt nimùs poſte aque 7 pprie hoarò incoſgrua. 7 ſimiliter vſus fructuò aquoſum 7 omnis ſuperfluus poſtu 7 comeſto.

(Signa. Differètia inter diminutionè digestiuè: 2sbitatuez re tentiue epatio haberi nò pòſtù per egeltonè lotiuan: vtriusq2 eni est chilus diminute digestus 2 cum ſua albedine tendit in rubedinè. Sed differètia inter defectus ipſaru habetur per can ſas: ſi enun adſit mala complexio frigida veriſtù iudicandù eſ ſe 2sbitatiazas digeſtùa, ſi vero adſit mala complexio calidànù au hù. iudicàdu è eſ 2sbitatua retètùa. Sed còtra a caliditate ſuper flua pòt digestiuæ epatis diminui. Ergo ſignù erit dubiu. ſan ſit diminuta digestiuæ aut leſa retentiva. Ad B dicitur cp digeſtùa a calitate ſupflua corripiſt 7 non diminuìnifì ſiorte rareſſime uà a calitate ſupflua corripiſt 7 non diminuìnifì ſiorte rareſſime

2. iijij

De fluxu epatico fetudo.

Quapropter si erit corrupta digestiva exeriis erit aquositas ten
dens in rubedine sanguine, Si ait lefa reteniua erit chilus ten-
dens in rubedine sanguine, a facie ait discernim inter chilum et aquositate: fore alie eent instatle: sed nolo vt tantú labores: na3 quecùs iparum lefa sitead est cura, f. remotio caufe ledentis, Si yo cá buius fluxus sit defectusque sequestrationis aquositudinis afguine, ppter defectus renu: egefto lotia 83 plm erit aquo sitas multa cum paudo fanguine pmista q fanguis forste refide bit aquositati: non ait erit aquositas duas cu sia albedine tendes in rubedine fanguine: inter qua8 est egritétia: q1 in prima fanguis residen in fecida no. Et erit paucitas vrine no solú cù fluxus adest: q1 hoc est eòe oibus fluxibus: auxa aphorismum vtilque quarte particule: vrina multa nocu facta modicum fecet ſum significat: e econuerio fed etia ante fluxum. Signa auté egritudinú epatis ſuperius habuisti. Sed signa egritudinú rei num inferius ponentur si deus voluerit.

Pronostica.

Primum hic fluxus 8m plurimum
curaf níſi pendeat ab apostemate.

Secùdum ſi non debite curatur ducit ad aſcitiem aut ad flu-
cum feculentú de quo ſupra.

Lura buius fluxus est, proportionalis cure fluxus aquosus de quo ſupra, et exigit quatuor intentiones. Prima cám remoet. Secùda virtutem epatis, digestiva, et retentivaz confortat. Tertia corrigit accidentia. Quarta ordinat regimen.

Pro executione pime intentionis: si fuerit multiplicata aquo
sitas educaſ vel per fecesium vel p virinam vel per ſudore. In ſue
per ſna: nunc p alteram: non aſt per omnes ſmuli: ſicut dictum
in cura fluris aquofi. Deinde noccuma epatis corrigant
vt ibi. Si autem in cã fuerit ſolum diminuto digestiva et no cor-
ruptiva vt ſolum ſit chilus diminuta digestus alteretur epatis
dyſcrasiaque que est in cã: 2 ſimiliter cetera eius noccuma corriga
tur ſicut dictum fuit in paffionibus epatis. Tertio confortentur
virtutes epatis cù bis que ſimul epar ſoſtent et corregit nocu
menta ipſus: 2. ppria in conſolatione digestiva dicta ſunt in flu-
ru aquoſo. 3. paſſule: ſiſtica: auclane: crocua: cinamomum: epar
adip: 2 caro limaciarum. Et in cã calida edinua: 2 copoſita ſunt
ſicut electuarium de paſſulis verificatum p Autc. in capitulo de
bilitatia epatis in cã frigida: fed in cã calida diarodon 2 triaſan
dali: aplicita etiam exterius ad hoc conferu: calida aut frigida
8m exergitat: fed in poffatione reteturi ſint magis ſiptica q ha
beat et ſingularem. pprietatem ad epar 2 laudanú cù vino 2 po-
tus ſucci 2 ſemintis lingue arietis habent ſingularé pprietates; et
cozotanig accidentia ſient dem ſuit in cura generali fluxus: et re-
gimen ordinetur in ſiun. dyſceraſie: 2 ſit dicta tenuis aut groſsa
8m longitudiné au breuitatem egruindus. Sit tamen ex bis q
ſebent nutrimentu: ſon paucarum ſuperſitutatu: 2 ſ facile dige-
rantur: 2 est pſtantius vt cibus parcatur: ſic enim chilus ide ge
nitus melius retinebitur 2 digeritur.

Be fluxu epatico fetido.

Je fluxus descriptiue è fluxus rei fetentis: ſue fit huo2

b aut ſanies, aut ſa epatis coruſpta. Spés non h3 níſi

quodam modos differentes 8m dueriflaté eius q6
egredit paucinatem aut multitudiné ei? inſtuationé aut iterpola-
tionem. Caufe humorix fetentis ſunt alioſi longa mora hu-
moſi: 2. pprie cù retineſ in loco non nãli ſiut in iteſtinio: 13 trı
in hoc 2 in quocubis alio ſetente ſit neceſſarium 2 curret calo: ex-
traneum putredinalem. Silr quandoq[ui] humor: putrefcit in ipso
epate 2 tanq[ui] ſuperfluus expellit. Tertio in cã est aliquado vle:
aut apoſtema epatis a gbus ſanies fetens fluit. Quarto in cã
est ipa epatis putrefactio p quam aligd de ſubstantia epatis cor-
rupta fluit per meſeraicas ad intestina.

Signa

ſunt, ipse fetos rei que egredit: ſed humor: fetens

2. ſanies, 2. ſubstantia epatis corrupta diſtingueth
tur p colorem 2. ſam: 2. q1 ſanies descendit in aqua: humo2 8m
plurimum supernatat. ſubstantia aſt epatis est ſpilior: neq5 fa
cile diuſibilis.

Pronostica.

Hic fluxus ſi pendeat ab humore 83
plurimú curatur, ſi ab ſvcre aut apo

ſtemate epatis difficillime 2 raroſi a ſubstantia epatis putrida

De fluxu epatico virulento.

nunq[ui] curatur níſi ſit res modiciffima.

Lura

Hic fluxus exigit quatuor intentiones ſedictas, 8

remotionem caufe pfiendiand. Primo cum mun
dificatione barum rerú ſetentíus que nullo modo debent cœfrin
gi ſi ſamen fluxus ſit excedens quem vut? nequeat tolleres ali
qualiter cibohetur: ſed non reſtringat níſi perfecta munditiun
tione que mudiſcatio ſiat cum clisteribus mudiſcantibus 2 cù
ſolutiuis 8m exerigitã humo2 8: ſi humo2 corruptus ſit educi
liis cum ſolutiuis pprie ſiut cholera phlegma aut melacholia
quor solutuon: copiam ſupius habuisti in cura generali flur2,
Si yo ſit ſanguis educaſ cum lenitiuioſ abſtergentibus: 2 ſecun
do ſutur calo: putredinalis cum frigidis interius 2 2. exterius
applicitis. Si yo in cauſa ſit vleus mudiſicetur: 2 ſir mundiſce
tur ſubſtacia epatis corrupta, phibendo vlerio2em putredinem
ad quod valet aqua decoctionis hordel aut mellis cù orymelle
aut ſirupo acetoſo simplici 2 reiſis que dicta ſunt ſuperi in cura
fluxus ſecuſenti ad quam recurre. Secuſo confortetur epar
cum pprie contrariis tamen ipsius dyſceraſie. Tertio corriga
tur accidentia 8m q op5. Quarto ordinetur debitem regimen
in praruum dyſceraſie: ſic dictum ſuit ſupra in fluru ſeculento.
Et hie fluxus ſedit poſse a toto cuuis cauſe signa, pnotica
cura ſut, proportionales hio q dicta ſuit in 83 fluru epatico ſetenti.

He fluxu epatico virulento.

Je fluxus descriptiue è fluxus rei ſubillis têdentiis in
citrinitatem aut rubedinem ad modum virulentie.

Spés non h3 níſi me dos differentes 8m colores cù
aliqúo 2. pprie q venit a meſeraica ſue a meſenterio magis te
dat in citrinum: q vo ab epate magis in rubeuni diſtinguif etia
8m ſtitutatem maiorem aut minozem: 2 8m 2. tuntutatem ant ier
palitionem. Caufe ſunt trees. Prima mol exque ſignans
2. humo2 a caliditate foru: 2 tandem ipsius ſubſtantie epatis.
Secunda est refudatio apoſtematis calidi nondum manifeste
rupti in epate aut in meſeraicis. Tertia cauſe è virtus expellens
buinimodi humo2es cretice ant ſintomatice.

Signa

ſunt inflamatio epatis nò aduſtina ſed liquefa-
ciua: item ſigna apatis calidi ſub corte ſubtili ce

lati non pufndiq: non refudare inter que duo viftinguif qua
frequenter 8m bmo: caliditas fine febre: ſed apà nungq: aboluſo
tura febre: item cù ſa adſi ſigna apatis de gbus ſupra.
Biffert aŭt pirus pueniens ab apate meſeraice ſue meſenterſi
a, pueniente ab apate epatis, pmo per signa ppzia diſtingueta
inter vtrus apoftema de gbus ſupra in paffionibus epatis: in
ter que è febzis que forſie est in apate calido epatis: ſed in apo-
cinatem meſeraice leuſis. Secuſo 2q virus epaticum magis de-
linate ad rubedinem: ſed virus meſeraice cum albedie deglinat
ad citrinitatem. Cosnoſcitur aŭt huc fluxurum è creticum q1 est
cú omnibus aut pluribus còditionibus laudabilis crisíſ: 2 euz
ipò ſegur ſelita ſonus egruindis ſcedentis. ſintomaticus at
est cú nullis ant pauciorib2 conditionibus laudabilis crisíſ.

Pronostica.

Primum hie fluxus ſi pèdeat a cali-
ditate liquefaciente fanguinem 2 huo

res curaf 8m plurimú. Si vero liqueſiat ſubſtantia epatis aut
pendeat ab apate difficillime curatur. Secùdum hie fluxus faa
te tranſit in ſeculentú cù per intensionem aut ex diffone paffa
litiadas caleſactua e ffiſt aduſtina. Tertium ex hoc liqueſ factio
nq[ui]q: peruenit ad eductioné ſbe epatis 2 è mortale vt. 3. Quarto
facta: a virtute cretice aut ſintomatice expelléte 83 plm è ſalubtſi.

Lura

Hic fluxus ſi pèdeat a caliditate liquefacièt exigit

quatuor intentiones ſupraſcripta. Prima remo
uet cám mudiſcando virulentiam cù deoctione punoz tama
rindoz 2 myrobalano: cùri: cum aqua diſtemperet. ſ. j. manne
aut. 8. v. 3j. caſie aut in qua infuse ſint. 2. 3j. reubarbari 2 expeſſe.
Weinde inſridetur caliditas epatis liquefaciens cù exter-
lius 2 interius applicitis: quozum copiam ſuperius habuisti in
fluru ſeculento. Cura tamen liquefactionis ſubſtantie epa-
plurimum ſupernatat. Substantia ſiut epatis est ſpilior: neq5 fa
cile diuſibilis.

["De flurù epatico q eſſa epatis aut ſibi ſimilat.", "Et p[ro]n[im]o]s] reliquio regimine dicto in cura apatum epatis calido[rum]. Deinde ſi ap[ar]a manifeſte rumpaſt attendaſt m[ú]dificationi et p[ri]hibitioni putrefactionis ſbe epatis et tande] vclus q solidetur h[uius] b[us] que dicta ſunt in ſuru ſeculento ad quod recurret. Siyo h[uius] flurxus pendeaſt a virtute ſintomatica aut cretice humores vt rulentos expelléſte finatur ſi p[er] ſufficiens fuerit. Si h[uius] deficiat adjuveſt. Si e]o flurus ſup[fluit] aliquiditer c[ó]p[es]cendus e]n[ò]t i[mi]t ex toto retinéduo n[isi] ſacta ſufficienti mundificatione. Et ſco in hoc ſuru quátus ad o[es] eſus ſpecies attendaſt in toto cure p[ro]cessu c[ó]ſortationi virtutu]t]epatis c[ui]s h[uius] que ſunt h[uius] ipsius dys[cras]ie: et conſortent ipſum stipitićque moderata et ſingulari p[ro]p[io]p[ietate de quibus ſup[ia]. T[ertio] corriganſt accidët q[ui]s ſp[on]nituate. Et quarto ord]ineſt regimè in ſi[mi]zu dys[cras]ie epatis q[ui]s De flurù epatico q eſt ſubſtantia epatis aut ſibi ſimilatur.", "Et c[o]ngat error q eſt ſcendu]q] aligni]n in ſuru egredif res nigra n[ò] facile diuſbilio que ſubſtántia epatis ab epate ſeperata p[er]putrefactione aut aduſatione ſub ſulantie ipſus q] c[ui]s p[ui]uſm[ò]t]epatis ſubſtátia deſcedat per meſe raicæ ad intestina opus e]t vt ſt n[ò] magne q[ú]ſtitutatio: s[ic]ut aliq]n deſcedat c[ui]na e]t ſic ut ſt obus obibus diſſeréſt ad o[obo] a renib[ò] deciso per colo]tè d[é]tedent in rubeum. Obibus auté renaliot tenit in citrinu]t vt ſuperius dictu]ſi ut]e per modu] ſubſtátie non en]s e]t obus obibus ſubſtántia ſeruſt et i[mi] molliu]mo: i[mo] q[ui]s e]p]s ut e]s c[ui] diuſidif in p[tes] apparét ſic utem venule vurioſes reliqua ſubſtátia ſi cut apparet in vero epate c[ui]s in fruſta ſecat]i ut]e perſke vidi egredi h[uiu]n]uſm[ò]t]epatis in plibus ſuſtruit diuſi]u]q] vſus ad Quatu]rè v. I[bi.]uer que reperiebat fruſtus, ſ. I[bi.]omnino epatis ſimile.", "Laufe\nprimi ſunt putredines et aduſationes ſubſtántia epatis e]n]s: nec]no] velerca putrida et corſo]ſiu] ſue geſta ſint ab ſapatibus ruptis: ſiu]e a cauſis aliu]s. C[æ]e at]c[oli]. ſei] rei affinilàs ſub ſubſtátie epatis eſt ſuru]n]guinis ab epate ad intestina gra]c]ia qui ſangue eſt p[nu]s ad coagulatione ratione ſue c[ó]p]lerio n[is] et modi ſubſtátie. Qua]p[opter a virtute n[àli] intestinò]vire eta a virtute dig]ſecta]s epatis coagulat in rem ſimilé ſubſtántie epatis cum p[ni]tate ſua ad hanc c[ó]u]ſionem:n[à]n]v]nùquodq[us] agens intendit p[ati]ſſimulationem.", "Signa\nvit]dinità inter ſubſtán]a epatis cor]zupta nigra fetetè]z et id quod affinilat ſubſtantie epatis ſani quod in rei veritate n[ò] eſt n[isi] ſanguis coagulatus ſp[itu]s ſat in ta]ſed diſtinguècia inter ſub]a]p]tæ epatis cor]zupta et ſanguine] ſecut]em cor]zuptu]ſk[ui] ſecut]em cor]zuptu]ſt e]n]t in magna q[ú]ſtitutate et babet ſruſta magna et paru] dura et ſac]le diuſvillia. Sed ecóta babet ſepatis ſub]a]p]tæ. Simuliter k[æ]ſa]s diſtinguècia in ter fruſt]a epatis veri q] ſanguine] coagulat]u]ſi]b]a]ſſimilat]u]ſa qu]a veru] e]p]r]a]p] cor]zupta. Signa at cauſarù] maſſeſta k[ui] ſup[er]aſcriptis in ſuru] ſeculento.", "Pronostica\nPrimum: flurxus ſbe epatis cor]zupte est mostalis km pl]z]n]si]q] egreditur fuerit modicissimùſticut e]ſ] flurxus ſanguinis coagulatis ſimilis epatis ſano e]ſ] km pl]z]n]si]q] egreditur et fatis bon]a ſanguinis diſpoſitione c[ui]s co]ſtación virtutum in t[est]inò]graciliz]u.] Huius cura]c[ui] e]ſt ſub]a]p]tæ cor]zupta e]n]t q[ui]t]quò]t] it[è]tions ſup[er]ſcriptas. P[ri]a c[æ]z removet. S[ò]ca e]p]r]a]p] ſo]ſtat. T[ertia] cor]zit accidët. Quarta ordinar regimè. Que o[es] intètiones k[ui]s c[ó]pléde k[ui]s ſup]tus dictu]ſi ſuit in ſuru] ſeculato] a putredine et cor]zioſe ſue vlercib]q] putridis et cor]zioſu]. Si ve]to ſi] ſup]rus ſanguinis coagulati]p[mo] ſangois ille educa]c]u] et cl[iter]ib]q]mud]ſicatib]q] et p[otion]b]q]ic] e]q] a]b]z]cum orimelle ſim]plici et apud maiòre] nec]ſecitate] addan]q[ui]t]a] grana coaguli] le]po]s]v]e]diu]nta] ex]hibeaf cas]e. ſ. j. c[ui] aq] c[ó]cto]n]sis mellis]p] ſte]a int]daſt ad cura] ſup]rus ſanguinis ab epate ad intestina c[ui]s bis q[ui] ſup]rus dicta k[ui]n in cura] ſuru] epatici ſanguine] ad qua] re c[ui]re]n]n. n. e] bonu] to]tu]s id]e replicare:n]a] ſic volumè n[imi]s ex treſeret. Et ſic de]o d[ate] ſit ſac]t]n]ſin] huic ſuſlux] epatico ſup] ce teras m[à]s] diſſicillimo t[á] ad c[ó]ſc]ſed]u]q] ad operandum p[ro]", "De flurù ſplenico.", "i 45", "quo ſibi gratias ago inſinitas.", "De flurù ſplenico caput]ui] ſerum.", "Je ſcriptive e]ſ] flurxus fact]v]tio ſplenico]e]ſ] 3] pl]mù melacholicus q e]aliq]n]mt]ui]s aliq]n]paucæq]n]q] cre ticus: q[ui]q]s] ſintbomatic]: q[ui]q]s] p[ro]ciudicæ: q[ui]q]s] p[im]e ſp]dis. C[æ]s in genere e]triplex. P[ri]a e]ſ] defectu]s m[ú]dificationis me lacholie ab epate q]uare ſup]ſtu]es expellif p[er] meſeralcas ad int[em]ina. h[ic at] defectu]s m[ú]dificationis e]t ant] p[pter] opp]il]n in poro] ſive vena or]tu]b[ite] a v[é]a] poſte e]t terminata ad ſplenæ ad h[]p[ri]capita h[ec] or]diata vt]deſarat mel]iam ſup[er]fluente ab epate ad ſplenem: h[ec] at] oppilato]e]ſ] 3] pl]mù] coar]tatoria amelica groſſa meat]m] impleſt. Et aliq]n] h[ic] defectu]s e]p]p[]s]b]tilate] atra]ctive ſplenis aut a mala c[ó]p]lemente q] 3] pl]m] e]frigida au]p] a]t] durit]e] c[ui]s aut solut] at]niu]tate. S[ò]ca c[ui]s p[ri]cipalis e]ſ] defect]p[]ulioni]s me lacholie ad os] ſto]q] n[àli]q]z ad ip]m] fluere ad famè erciti]da]m. h[ic at] defectu]s e]t ant] pp] opp]ilatione]n in vena p[qu] d[er]ſer mel]ia ad os] ſto]q] et 3] pl]mù] e] coar]tatoria ad h[u]bo]s] me]to] aut accideta pp] b[tilate]e]p]luſe] ſplenis q] frequently e]a] ſic]tate] p[ſu]flua licet p[os]ſit ab oi] genere e]gritudinio] ſtigere. T[ertia] c[ui]s p[ri]cipalis ſuru]s e]t m[ú]tido] mo]le]i e]n ſp]leni c[ui]s apate ad int]e]t]a e]t au] cu]t]p[]luſione]s n[à] ira]tata t[á] de]z moue]t aut ſola aut medici] al]udio ad int]a]t]e]t]e]t]e]t]e]t]e]t]e]

["De fluribus et coros.", "bulliant in. J.ſ. y.que ad ſumptionem medietatis et collect c. ex- preſtione cuius eubibeant, ſ. y. c. ſ. j. ſ. firupit acroſt copoffit: et ſup ſplene ponan ventoſe abſcariſatione: et empta hæna: et ſi flurus ſup ſluerit restringat et ſe pr. p[.]yjs simplicib: est ei loaloſe et aqua myrtil aut ſirupus et? et ex copoffitio micheleta. Si yo in c. ſa ſuerit ſup ſplua q[.]tias melie mundiſſe c. his q[.]d- cta ſunt. Et ſi ſplen fuerit oppilatibus aut apoſtematus ceteris co in diſcantibus ſiat phoſomia batiſice aut ſaluatelle ſinſtre. Quod ſi c. ſa ſuerit debilibus expeſſive ſplenis ad os ſoſi facta miſſaduſe tione vt p[.]us denſ apientia de q[.]bus ſupra. Tertio coriſag ma- la compoſ ſplenis que ſm p[.]m est ſicca: et quec[.]q[.]s alia egritudo ſuerit in c. Cuarto ſup ſe c[.]te ponan attractia ventoſe et emplaſtra attrahetia. Si yo flurus melie ad os ſtomachi ſup ſluerit mundiſſe vt p[.]us cu his q[.]nullo mo ſint vomiti. S[.]z in caſu imediate p[.]cidenti eucauatua melie debent eſſe p[.]arte vomitua. S[.]co p[.]ſoſtetur ſo[.]ſus ne recipiat cu ſirup de menta de myrto mina cydonior et ſi ſibus: et ei cum ceratis ynguentio emp[.]tis et epiſtimibus ſo[.]ſo apiciatis. Tertio ponan ventoſe ne ſcarificatione, p[.]mo ſuper ſplene, p[.]deinde imediate ſup eſpat.", "Et in oibus his caſibus: p[.]acta p[.]ma itentioſe expediat ſo[.]ſa. ſplenio p[.]ſoſtato exhiſtendo cappas et diamuléu dulce: ſa- zecarú boraginatú aut bugloſatú cu aſq[.]endie et tamarcíu et in ſimia ea que conſoſant ſint propria p[.]re vútutem tertiam mo derata ſupicitate participantia et contra dyſcraſe ſplenio.", "P[.]ro tertia itentione: ſ. correctione accidentiú phibeat exco- riatio intefino[.]z cum clifteribus miſſificantibus in q[.]bus p[.]na pon- tur adeps renum capre ſub ſubueniatur in dolose ipſorum in ſe in ſubquis accidentibus ſicut dictum ſuit in generali cura flurus.", "P[.]ro quarta intentione: ſit regim[.]n declinans ad calidúz aut and frigidúm ſm exrigétiam dyſcraſe: ſed ſm plurimú ad humidúz Et ſit dieta tenuis aut groſa ſm toleratía virtutio t[.]logitudines[?] et diuheitat exgrittio: ſi ſit gnatúa boui ſaguas no m[.]lentio: ſit p[.]trictiua aut apitina ſm exrigétia útectiónu quas ítendíu p[.]ſicere.", "Et ſic eu auxilio dei cu groa ago imortales: ſunt expedite vn decim ſp[.]es flurus penes cám m[.]alem in qua: quæ p[.]me q[.]n/ g[.]n/ se tenet ex parte totius. Relique ſer ex parte memb[.]z parti- cularium. Sequr iam vt abſoluamus ſp[.]es flurus ſu tenentes ex parte cauſe mális obiectis: q[.]uoflurus expeſſi: ſul multe et bis ſa absolute ſintinuo maior p[.]ara in ſubſi: p[.]cedétibus. Relinqu[.]tur en ſolú tre ſp[.]es penes hanc cám: quaſi ſi deus voluerit ex pediemus. ſ. flurus ſterco: ſu ſub ſub ſplenis vermiſ: et ſurus lapid[.]z.", "T[.]ractat[.]terius de ſp[.]bus flurus ſumptis a c[.]a materiali ob- c[.]tiva cötinens ad capitula.", "T[.]cap[.]rin p[.]num de flurus ſterco[.]so.", "Lurus ſterco: ſuſdescriptiue ſe flurus ſtercor in q[.]s[.] titate eruberat ſupra id q[.]s eueniens. Et autem kercus ſup ſluitas p[.]me diſónis recipiſes ſo[.]ma ſba- lem in ſomacho l[.]s in ſteſtinis accérititer p[.]ficiatur, Alhod[.]b[.]z differentes ſm magi et mino. Su[n]. ſ. n. ſtercora aliqui magi du- ra et c[.]p[.]oporta: aliquado magi ligda et ſluentia: item aliquado c[.]u multa multione humor. ſ. ph[.]latis et v[.]triasq[.]3 cholere: aliquando fine, item recipiſt differéntias penes multitudine eius q[.]s egerit tam ſm q[.]stutaté ſtinuá q[.]s diſcretá. Cauſe eius ſunt multa q[.]sti- tas cib[.]l. item qualitas eius: q[.]s. ſ. parum eius tráſmuteſt in chiluſ ſpuriluſ in ſup ſpluitibus: ſicut ſunt ſtructus: olera et ſilia: quoruar multu parum nutrit. ité paucitas eius q[.]s ad epar et medb[.]ia atra bitur: fine: puèniat ex defectu ſo[.]t interino[.]z no debite imutan tium aut non debito p[.]re retinentiú donee epar et m[.]eraleice ſugat q[.]s eis p[.]ninet: aut ex defectu epiſatis et m[.]erelaicarú p[.]pter debilita tem attractiua aut oppilationé: et c[.]s ſupius dictas in ſluxu ch[.]i- loſo: aut p[.]pter defectu: memb[.]z q[.]s ſunt v[.]ltra epar: q[.]s repleta ni m[.]is aut debiliter attrahetia aut oppilata c[.]ut ſupius dem[.]i ſuit in ſluxu ſanguineo. ité tertio multudo et q[.]s et ph[.]ate aquositate et v[.]trags cholera redit ad itelina: et ſo[.]t c[.]u ſterco p[.]miſtú: ſter core: domiáte noie ſtercoris appellaſ: p[.]pterea dicimú aliquod ſterſus e[.]m agio cholerco: aliquid ph[.]aticum e[.]d melic[.]us: et ſorte bm[.]ói humozes ad itelina delati virtute intefino[.]z ſter: coriſan[.]k. Signa patent er bis que dicta ſunt in ſluxu ſangui neo et chiloſo: ad qu[.]p[.]ra capitula recurre.", "De fluribus vermiis.", "Pronostica.", "This flurus ſm p[.]m curaſ ki debite tra- citur. S[.]co[.]ſ difficultic e[.]t no bene tu[n]i medicinaliter p[.]mutare naturas et h[.]o[.]ſu ſiudicines. S[.]teni q[.]dam nálii egerentas ſemel in die: q[.]dam bis: q[.]da[.]z ter qua[n]t aut pluries: Qua[.]dam de Lauaiono veronéſi vidi aſſcellantem t[.]m ſemel c[.]ibus. s[.]r. y[.]s diebus. ſi c[.]e habuerat p[.]totu[.]z decurum vite ſue. Tertium ho[.]es multu p[.]mutan er decur ſu atatio iuſta aphorismú. ſ. c[.]de particule. Aulibuc[.]s c[.]u iuuenib: exiſtutubus ventres humectantur ſe ſenecentibus eſſicurant et contra. Aui aphorismus est ex contingentibus equaliter.", "Huius cura exigit tres itentiones. P[.]ma vt cauſe corporeſe q[.]s ſint removeu: ſ. oppilationes male compoſtus h[.]o[.]t inſino[.]z epiſatis et memb[.]z q[.]s ſunt v[.]ltra epar: ſ. c[.]e de ſingulis egr[.]i tudinibus que poſſent eſſe cauſa huius flurus: que qualiter re muende ſint ex ſupradictis patere potest: Et ſi comp[.]re ſubſuſe plenum fuerit enacuether ſm replectio[n]is erigentiam.", "Secuda itentio vt fiant fricationes toti corpori et balneatoſes q[.]s q[.]dem ſliptice: ſed dilatantes por[.]os et atrahentes nutriutum ad memb[.]za que ſiant completa p[.]ma et ſecuda digestione.", "Tertia intétio vt denſ eibt multi nutrimenti et paucarum ſuper ſlitum non lenientes: imo p[.]nois epiſares et p[.]uocantes: et ſint moderate q[.]stitatis ſuſſicieſt n[.]p. corpore nutriédeſicut vi ſim cum ſubſite odóriſer carnes laudabiles vielli ouor: ſo[.]ſobiles debite cœci testificam gallo[.]z ſiſtica uelane par[.]b reſe: ſi filia que p[.]ter ſupraſcriptas ſub ſutiones ſom[.]t epar p[.]ſoſtent.", "De fluribus vermiis.", "Cap[.]lin ſe[.]m. J[.]e flurus deſcriptiue ſe flurus ip[.]ſo[.]p[.]r vermiſ viuèntiu[.]z", "b. aut mor[.]to[.]p[.]r. ſp[.]es huius flurus ſumi poſſent ſm diſcretes ip[.]ſo[.]p[.]r ſp[.]es q[.]s ſut tres. ſ.cucurbiu[n] in modu[m] feminis cucurbi q[.]s aliquado adjuiciand[.]que cœnire midu[n]ce but midu[tate ph[.]latica no animata ip[.]os ſtinuante inuenient longi ſm hominis ſtaturá: ſicut p[.]ſe vidi aſcar[.]e subſutes paru[n]i aliquado rotúdi et aródi: et lúbici rubet tédeſtés in albediné longi ſm palmi ſlogitudin: eimo aliqui cubi[.]t. Difliguſtúr et ſp[.]es ſul[.]q[.]s p[.]r b[.]m[.]o[.]i vermes expeſſu l[.]viétes aut mor[.]túr.", "Lauſa. materialis vermiſ est ph[.]aſo[.]lus ſunt interino[.]z: et aliquado ſo[.]ſus c[.]a ſuſſiciens diſponens é cal[.]o[.]p. p[.]tredinatio: principalibus oper[.]as est cal[.]o[.]n: náliſ: ſalſes ſibi ſue ſint d[.]uo numero diſtincti ſue t[.]m v[.]nus, p[.]ſciens auſt eſt celeſtio: iuſtu entia que é c[.]a p[.]mitiua aut principalis p[.]currens.", "Signa.", "S[.]ed ſigna flurus ip[.]ſorum ip[.]r quod ſi n[.]m[.]p[.]ro[.]nium ſub ſigna p[.]r. v[.]m. v[.]m. v[.]m. v[.]m. v[.]m. v[.]m

["De fluxu lapidù. et de fluxu cretico et sintomatico.", "De fluxu oppilatino.", "i 46", "t ierius ad caplм de vermibus; t curent accentia fm cp dictum\nsuit in cura generali flurus; t dicetur in cura vermium; t sifr or\ndicatur regimen fer verum fm exigetiam flurus et vermiu & dy\nerae & reliquioz a quibus fumenda est indicatio.", "( De fluxu lapidus capituluz tertium.", "Und ei huinus flurus latis e manifestis, hunc flurum\nnunq[us] vidlet[ur] sed rectat Fraciscus de pedemontis qu[em]\nd[am] clericus napolitanus cui nom[em] erat medicus; p[m]\nsem emitit lapides v[irgus] et an: qui p[ro] v[irgus] emitebant erant\nad q[ui]titat[em] nucelle: q[ui] do p[ro] an[ui] ad q[ui]titat[em] cui q[ui] finalis su[vit] libe,\nratus cui comestio[em] melonibus, hi lapides salt[et] groſſi veriſimiliter\ngenerant in faculo agulo in ſell. in ſelin flurus ip[s] in g[bus] ſq\nb[us]q[ui] ſignat. In eis.n.mltu[m] de phate viscoſo p[ine]t[em] q[ui] e[m] ma ip\nſon. Ag[es] at e[m] calor intetin[us] adiut[em] a calore meb[ro]z. cireſtui\nnuq[ue]q[ui] e[cre]du[que] q[m] mæ tator lapidu fuerit vna vice cogre\ngate q[m] in huuſm[oi] lapides c[od]ſenſ: ſed potus paulati creſcut\np[au]pallatina[m] mæ additione: s[ic]ut eti[as] lapis creſcit in vesica.", "Pronosticum veriſimile est hunc fluxum ſm plus\nrimum eſse salubrium.", "Lura est edictio lapidus et ph[ati]sis viscoſi q[m] e[m] mæ c[oe] c[oe]\nbibitis: s[ic]ut aq[m] mellis cu[mi] ſollemite ſallitic[em]; q[m] p[os]\nſet addi ad magis lubricibus oleus c[oe] c[oe] v[ir] amildigerat vulcanus\nnifi stomachus abhominareſit cu[m] aq[m] mellis diſtêperent.5.r.\nfloris casie aut q[ui]z[ui] videat ſufficere aut cu[m] diſteritatis a q[m]\naut is inchoa[d]us: ſic e[m] oleo c[oe] v[ir] ſamino[ui] ſom[elle] ſallitic[em]\naut cu[m] tertia p[ate] v[irne] et ſitib[us] p[ui] oleus ſolus cu[m] butro ad mol\ntificad[us] diſterit[et]. Regim[em] at n[ò] n[à]liu[m] ſit cu[m] e[si] q[ui] v[etr]e lubricit[em]\nt n[ò] ſint generatio buiufm[oi] phatia viscoſi.imo ip[s]i[mi] ſenera-\ntion[em] phibeat. Et ſic cu[m] dei gratiā[m] ſe absolute o[es] ſpes flur[\npenes c[as] mæl[es] ſbiectiā[m] et obiectiā[m]. Supeſt i[m] vt abſoluam\nſpes flurus penes cauſam eſtientem.", "( Tractat'quart' de ſped[ur] flurus penes cauſam eſtientem tria\ncontinens capitula.", "( Capitulum primum de fluxu cretico et sintomatico.", "Luxus creticus est q[m] e[m] terminus alicuius egritudinis\nmäßi exilēs c[ui] o[b]t aut p[rob]it caribinib[em] laudabilis\ncrisi[is] q[m] ſt v[m]tma[m] ſit d[ig]eſita[m]: ſit in indicatiu[m] ſit in die cre\ntica cu[m] euone q[ui]s et q[ui]z[ui] c[ui] bona egr[ia] toleratia[em] t c[od]ſeratia[em]:\nt in hoc fluxu p[m]o ſit d[ig]e: s[inde] nocitiu[m] a inſatiu[m] ſeparat[am] t\né de nocitiu[m] expulſio reſet[em] inattu[m]: ſe[mp]ulſua p[us] ip[er]it expel-\n[ere]: t reſet[em] c[edit] f[ict]u[m] expulſua expellit neq[s] ſibi aduerſat c[ui]\ntrag[us] ſu[m] ſin[é] ſque p[ro]q[u]uac expulſua nocitiu[m] expellit: t reſet[em] cu[m]\nuatiiu[m] reſet[em]. Sed in flurx[em] ſintomatico: opſ opposite[m] t[em] c[od]du[m]es\nqui: p[pter]ea ſintomaticus.1. ruinofu[m] appellat?2. In b.n. ſit in-\nattu[m] 2. nocitiu[m] ſent[ut] expelit ſibi in ſu[m] ſent[atio] expulſa in ſu[m]\no[pe]na[tionib] aduerſan[em] et aliq[ui] p[us] reſet[em] c[edit] q[ui] expulſua ex-\npellat: imo q[ui]q[us] ſit flurx[em] ex ſolo ſfectu[m] c[ot]e[n]u[m] expulſua nul\nlo m[ò] q[ur]eſt[em]: ſic accidit in p[ri]q[ui]es mori in t[if]uſtib[em]: t[em] in ſi\np[er]tis[is]: q[m] m[ò] fr[æ]q[nter] accidit o[reg]mon et lac[by]me inuolitarie t\nſudor[ia]ſo[eticus] est ita[que] h[ic] ſintomaticus dup[er]n[ul] fact[em]\na virtute expulſua ſtimulat[em]: alter et ſefectu[m] p[et]t[em] n[ò] m[ò] c[ò]rreſte expulſua: 3. p[or]po[na]k illi motib[em] de q[m] d[ict]u[m] Auerno\nt[em] tertio collige[t] q[m] n[ò] h[us] c[ri]pntiui: neq[s] c[as] n[si] ſen[ed] ſolus deſe\nc[ui]eu[n].n.c[as] p[em] n[ò] e[m] aliq[ui] virtu[m]: ſed ſola grauata[m]: et re[m] pa\ntet q[d] nominis t q[d] rei. Species. cauſe: t signa.", "Pronostica. Sed p[no]ſtica ſt hec. Primu[m] ois cri\nſis in oi egritudine mäßt et p[et]ſtiliatis\nexiste[s] c[ui] o[b]t?ditionib[em] p[u]ſcriptis e[ui] euidés ſignu[m] ſalutis. Si\nv[ò] e[m] ſciat[em] aliq[ui] et p[ri]ncipalib[em] d[itionib] p[u]ſcripti[m]o[m] e[fi]c[ar] fi\nsgu[m] ſalutio t p[ri]p[ie] in p[et]ſtilialtib[em]. Sc[om] flurus ſintomaticus\naccidés in p[ri]cipijs egritudin[i]b: ſferat euacuado nocitiu[m] e[m] ſm\np[li]mi[m] malus: ſignificá[s] m[itu]dinid[em] mæt aut maliciá[m]. T[erti]u[m] flu\nkus v[é]ris ſintomaticus accidés poſt egritudines vehemmente\naut poſt egrudinid[em] cronicas e[m] h[us] p[li]mi[m] moratib[em] ſignificá[s] ve\nhemété corup[tion]e aut ſefectu[m] virtutis. Quartu[m]. flurus ſintoma-\ncus p[uen]iés et ſolo ſefectu[m] p[et]nueriſal morat[i]mo.", "Lura flurus cretici et sintomatici. Cura ſi flurus creti-\ncus fuerit cu[m] o[b]t: aut plurib[em] d[itionibus] laudabi\nlie crisi[is] ſinſat n[à]z opari ſuk a[ph]orilu[m].xx.p[]ticule phibean", "q[ui] o[ra] q[ui] crisi[is] poſſent impedire: ſol[u] medicus int[é]dat regimin[i]\nfer rer[u] n[ò] n[à]liu[m] ſm exigétiam egritudinis t accidetiui. Qua[]p-\nter in egritudine acuta abil[ineat] a vino t crisi[is] ſi crisi[is]\ntiuu duráte opus fuerit aliq[ui] cibo accipiat p[is]taná t filia[m]: ſed i egru\ntudine cronica marie crisi[is] du[ra]te p[òt] vt v[ir] vino t carib[em] no\nderate ſue aq[m] carnis t filibus q[m] t n[ò] n[à]liu[m] impediat. Si v[ò] ſlu\nrus fuerit diminutus aduiu[m] cu[m] diſteribus calidis aut fri. ſm\nerigétiam incipíedi o[que] leibus t gradati p[eed]édo ad acutio[ia]q[m]\nſi derat crisi[is] aliq[us] leue ſolutiui[em] exhiberit p[òt] ſie infuſo[em] p[un]or[\nтарашиод: мана сафия: reубарба[ру]ς polipodi[em]: cartamui[m] t si\nmilia: qu[em] t n[ò] virtus ſolutiua ſit aliq[ui] stiptico repſia aut p[or] torre-\nſation, Si v[ò] ſup[flua]t cohibéd[em] e[m] c[ui] h[is] q[m] d[ict]ia t n[ò] capto[\nflo] cauſa: ad p[er]ſu[n]tis p[er]ſed. Ad q[m] v[ò] p[ale]tulam h[ab]\nd[ee]caea e[m] h[or]deo torzefacto t similes cibi stiptici t ingroſſantes\ncalid[em] ut fri. ſm q[m] o[si] d[iti] c[ui] vino cy[don]ioz t ſillibuo. item ſu\nmachia mirtea t ſiſes: t obſeruet reliquiam regimé ſupſcriptum.\nSi v[ò] ſluxus fuerit ſintomaticus ſacts a virtute expulſua iiri\nta in p[ri]cipio[m] egritudinis t fuerit e[m] genere humoſis q[m] faci\negritudine dimitt[em]t[em] e[m] n[ifi] modus excedat. In fine v[ò] egru-\nsti d[inis] moderádu[m] n[à] tunc ſm plurim[uz] time[m] de cauſu virtutis.\nUt vero flurus p[ueni]at ex ſolo cauſu virtutis n[ò] còccurrete expul\nſua cohibéd[em] e[m] t virtuti ad c[ad]eti ſueniéd[m]: ita d[en]ſe ea q[m] ſe\nboni chimi faciliq[m] digónis pauc[em] ſup[flua]tatum qu[em] p[ar]u[m] ml\nnutrit c[ito] in ſanguin[em] t ſp[us] p[u]er[éda]: t n[ò] h[us] ſtrigétiam a\nſua p[pe]tate. Et reliquiam regimé ſtrictiuiu[m] obſeruerit t b[ò]do odo\nree p[er]ſunt ad virtuti[s] ſb[le]nationé, ſed ſorte potiuis ſiuiu diu[n]us\nn[ò] m[à] p[er]míteterat ab h[ab]o[] cura fugilédem c[et]. N[ò] m[à] h[ae] alid in\ntendere poſſumus nifi cuiu[s]dam miſcrabilis vite aliquantum\np[ro]ductionem.", "( Capitulum ſom de fluxu oppilatino.", "Lurus oppilatiu[m]s e[m] p[uen]it ab oppilatio[em] vel ex\naptio[em] oppilationis. q[ui]s buiufm[oi] c[as] ſint efficiétres\nmediare. Immediat[n].n.c[as] e[m] ſu[n] expulſua ſtimulatu[m]\nta a[ſ] p[le]ntia mæt: au[ſ] ſectu[m] p[et]t[ie]tia[m] c[ui] gravitate mæt. Speci\ne[m]. H[is] at flurx[em] e[m] q[u]ncupler ſm q[ri]ns p[es] ſiue m[ò]s oppilat[i]\nn[om] n[ò] diſtictos ſm m[é]bra q[ui] p[it]e[que] c[as] fluribus. P[ar]ia e[m] oppilat[i]\nmeſeraicar[u[m]. Sc[ò]a epatio t por[io] c[ui]e[m]. T[er]ia p[li]s[en] t por[io]\nrum c[ui]s. Quarta venar[ui] q[m] ſe v[ra]t[em] epar or[wi]z babétium a chil[i]\nſa[ſ]cédé at ſc[é]ſcédé. Q[ui]ta e[m] oppilat[iem] por[oi]z[ui] cuti, t ap[ti]\no[i]um útarum p[òt] e[m] c[as] flurus p[ter] ſch oppilationis por[oi]z[ui] cu\nb[ec].n[ò] p[òt] e[m] c[as] ſudor[io[m] c[um] p[us] reſet[em] eſſet. Eſt at oppi-\nlato h[or]du[m] h[or]mi[c]t[m] morib[em] invia phibés t[ra]ſiun[em] huńdi\ntatia done aut ſup[flue] q[m] n[à]liu[er] t[r]aſtre d[us] t e[m] tripler[em]. vna a q[ub]\nd[á] pa[ſ]lata cariato[ria]: t e[m] illa cuiu[m] c[as] e[m] in via t n[ò] i instru-\nm[é]tio cuiu[m] e[m] humor[m] groſſus ſulc[em] viscoſi.\nBoniu[m] at c[as] p[ri]mitiui ſecibi t p[os] ſbent[em]\nnutriu[m] m[ò]tum groſſu[m] ant viscoſi. Sc[ò]a vero d[is] attenua[m]\ntor[i]a: t e[m] illa cuiu[m] cauſa e[m] in instrumentu[m]: t non i vi[m]: ſic\napoſtema membi[vi]cini coartane[m]: aut ventoſitas aut alicuius\nmembi diſlocatio[m] compri[ment]is meatiu[m]t ligatwa aut ma\nta complexi[que] frigida[em] t ſic[ia] viam conſtructi[m]: item c[as]\ne[m] cauſe eſt ræcando contrabens. T[er]ia autem e[m] d[ict]a carno[ſa cu\nn[om] secumentum e[m] comune v[ie] t instrumentu[m]: t e[m] cauſa\ne[m] caro veruca puſtula vel c[ic]atric[em]: t omnes iſte cauſe ſunt perſi-\ncientes. Cauſa autes diſponens e[m] ſtrictura meatui[m] in crea-\ntione ſua. Cauſa oppilationis meſeraicar[u[m] diſponens e[m]\nſtrictura ip[ar]um in creatione ſua t perſciens ſm plurim[um] e[m]\nchiluis t humor[em] groſſu[m] t viscoſi. ſed cauſe p[ri]mitiui ſunt poſ\ntoque frigida[e] aque luto[que] alumino[d]e et armamentale[m]: item c[as]\nfeus antiqui[u[m] t carnes antique buou[m] bufalorum t similia. t\nhec ſm plurim[um] ſunt cauſe c[eter]arum oppilationu[m]. Oppila-\ntio autem e[pati]s e[m] dup[er]c[u]dam in veni[m]: qu[ed]am in poſi-\ntus e[m]: t v[ra]q[us] e[m] dup[er]que e[m] enim e[m] in veni[m]: aut e[m] in parviu[m]\naut in magniſes ſed que in magniſis aut accidit in por[ia]t[em]\naut r[am]ieus groſſus e[m] t r[ar]o: aut in chil[i]i t ramis c[ui]us groſſus t e[m]\nra[u]s: ſed in ramis paru[m] vtruiu[m] ſrequenter accidit t p[ro]p[er]t[u]em i\ncapitibus ip[ar]um ſibi iuicem occu[n]rentibus p[ro]pter ip[ar]um\nveheméte ſtricturá: t h[anc]e oppilat[iem] ſrequenter ſequitur ſin\nrus ventris[que] autem in por[ia] e[m] dup[er]c[u]t aut e[n]i[z] e[m] in por[is]", "Vind. mos operunt.", "135 morib.", "Nin[ia] no[mi] [no] [no]", "Nin[

["De fluxu opplatuio.", "purgationis supfluitatuæ etæ freqüenter et sequitæ eðmo ieteritia citra. si fit in po telleo q sub media penula epatis collocat træ siens vyfs ad gibbù ei? et aliqùi iz raro sequit tâdè fluxus chole ricus cholera regurgitate p meferaicas ad itestina. Si autitæ in aliqùi raus kiltis accidit ieteritia 2 feces dealban: et rariffume cò tingit fluxus cholericus 15 dealbatio fecù 2 tictura vrine fit fere cœign sgnù cuinseq 3 po:it fellei oppilatiu: 1 sterqæ trâsteantes ad fundù stòt? si fit in po purgationis supfluitatis melice a fple ne legitur ieteritia nigra: et tâdè iz raro fluxus melicus: 2 si fuerit oppilatio in viribus poris accidit ieteritia viridis siue nigro extituæ 3 cholera sparsa p cuti supficiem: er colore.n.citrino 4 nigro cù p[er]miſcent reſuſat colo: viridis de hio trì in ieteritia demi è q[ui]s et oppo:tuun: 2 et h[as] oppilatoſſe 3 si ſequeris vyſus 8 qra riruſſuè c[æ]c et misſus ex cholera 2 melia. Si at oppilatio ſit in po ris trâſitus nutrimenti de pte in partep 1bam epatis q[ui]s raro nò ſequit flux? neqz ieteritia: 15 groſſities epatis cù durite 7 c[or]pits extenuatio: q[ui]s c[œ]eigns oin3 oppilationu epatis: 15 p bas alit c[or]pus p[ter]nàliiter tumec, 2 prìt e muclie alie egritudines c[œ]co mitari cù oppilatio epatis ſit fere m[ef] o[sm] egritudini: 2 vnaqueq itaz oppilationu: aut enou: aut antiqua: simpler: aut c[œ]pita 2 vnaqueq itarù pot e[que] coartatonia: attenuatoria: 2 carno: 2 caruque cauſe ſunt ille de gb[ue] supra, 3 S[ir]z freqünt oppilatoſes epatis ſunt coartatorie ab humoze multo grosſo 2 viſcolo. Ra[re] q[u]bque attenuatior ab ápate coartate: 2 caruque cae p[mit]ive ſunt ille de q[ui]s vepa: 2 S[ir]z oppilatio carnoſe. Oppilatio aut ſplenis e[mo]bus in vijs 2 ducubt? p quos h[ui]s trahere fecem ſanguis. 1 f. meliam ſu ſupflua ab epate ad ſtanſquis depure: 2 ſit p[er]uenies membroz alienti: 2 it ipam ad n[os]i p[er]fame excitatione de degare 2 e[que] triper. Aut.n.eſt in pozo q[ui]s e[iter] ip[er]m 2 e[par] p[que] trahit fecem ſanguis ab ip[os]: 2 h[ic] e[que] vrus ex octo ramis venis portatis egrediutis e[par] valde manufestue: aut e[in] via q[ui]s e[iter] ip[er]m 2 flòm p[que] òlega tur melia ad os flòt? e[que] ramus vene ſupſaſcripte: aut e[iter] ip[er]s ſplenis ſba: 2 poſſet e[que] in aliq[ubus]a: aut oibus h[is] ſmul. 2 oppila tio e[im] e[pm] plin coartatolia p[éd]es ab h[u]bere melico ſeculòtio 2 p[pter] multiuindé 2 groſſitùs nò pot[es] trâſire p[ductus] 2 poros remanet in eis ponitur et 2 groſſitùs de vobis 2 ponitur et 2 p[er]ticitate cholere nigre vel v[é]tòſitate vicin o[aut] apate c[ó]pimète. 15 in aliquo videmir ip[er]am ſeg c[ó]prefſionè collaruz ſup splene: cui? c[æ]c erat gibbòſque 2 c[ur]rerat ieteritiam nigra 2 ſibi coeternâ. Rarifime e[que] carnoſa: ad h[as] aut oppilatoſes p[é]pue ad e[que] q[ui]s et in vijs p[ha] melia mitt ab epate ad ſplenè sequit ieteritia nigra 2 quiq[us] fluxus melicus, melia regurgitate ad pozt: deinde p[me] ſeraicas ad itestina. S[it]r ex deoppilatione itarù splene ante re p[le]to ſegtur fluxus melicus: 15 3 ſi deopplat via 1[er]ip[er]m 2 flòſi ſequit vomitus melicus 2 melia valde ſupfluent fit yomitis 2 ſluxus ſimul ſicut vidìs in v[ì]no Laurètio donato potestate vero ne q[ui]s vomitu 2 ſecſeu ſupruli q[u]ndecim. 15 melie in duob[us] dieb? 2 q[ui]s deuenerit ad frigiditàtæ extremò 2 puluq[us] vermicularè cuq frigiditàn fincopie: 15 ſup[ur]uit p[ra] intetionez aphorismi. q[ui]n, cuq particule: 2 buſeſiq[us] in egritudinib[ac]utie 2 c[æ]rat.n.n. ſum extenuatus cù laboraſset dolore stòi trib[us] annis 2 tininis.", "Opulano spleno.\nVena venis p[ro]flua.", "Vena venis p[ro]flua.", "Fus fuit.", "Opulano venis.", "Opulano c[oe]nt.", "2 ite oppilatoſes aliq[ui]n c[ui]t e[que] feb[re]: aliq[ui]n fine e[pm] qua d[iu]erufatite op[3]z cura variari eribêdo min[] calida q[ui]s ſut februbus p[u]nque.", "Signa", "cola c[ui]ncuq[us] oppilationi ſunt gravitaſs. et exreſio in p[ie] oppilatoſes q[ui]s nòs ad oibus e[gr]is vicerit. Sebo colo: a nàli notabili p[mi]tutus. 1 f. palidus vel cirinus in toto c[or]pex 1 q[ui]s ſanguis laudabilis et copiosus nò venit ad cuti supſiciem: 15 e[mi]l[ui]s e[mi]l[ui]s aquositaſt vel cholere miſtù attrahè tibus mébris inaniti: 2 h[ar]marie verificat in oppilatib[us] epatis c[it] venarù nà fi ſit in meatib[us] kiltis aut ſplenis colò 2 fit ietericus cirinus niger aut viridis: 15 3 in oppilatib[us] poris colò 2 fit ietericus nòs eſt neceſſarit colòre ita p[mi]tutari: 2 vrina in oppilatib[us] epatis et venarù e[sub]tilis. 3 5 in oppilatìe poru p[ur]gatòs ſupfluitum tam e[gr]oſsa t[ic]erica. Et tertio e[ho] in ſuis opationibus iepidum e[pm] ea méb[ra]n in q[ui]s e[ppilatio] et ſibi communicantibus. Et e[ſi]n ſignum efficat cù non viſa fuerit alia egritudo q[ui]s p[offit] veriſimiluer illas operaciones impedire: 2 cum non ad ſunt ſigna repletoſi in toto c[or]pex.", "Signu c[œ]e ſere c[ut]ecuq[us] ſuprui oppilatio è e[que] p[ic]odicum. ſunt n[os] p[iodi] e[pm] aggræATIONE mæ indeterminato t[pe] et ip[er]ſi: 1 crupſione et c[ar]étia ſluxus quouſq[us] novamã ad ſluxum ſuſſicites ſit aggrægata. 15 ſignu: 1[pr]p[er]tum ſluxus oppilatiu[m] meſeraicaſis ſit aggrægata. 15 ſignu: 1[pr]p[

["Eura fluxus oppilatini in generali.", "i47", "opplationis generalis ex quatuor: oppilationibus suplazcriptis. Item humoz inde sequés est humoralis cu periodis. Signa vero oppilationis poror cutis fut cause ipsius de qibus supra; cu hoc prohíbito fudoris: sicuti et nòt fùt signa alterius oppilationis; nis: et fluxus est humoralis periodicus.", "Signa vero causarù fut biuinsmodi. Siquidé oppilatio fit coartatoria ab humoù multudine adfùt humoù plectore: p[ro]dictio generalib[us] lignis oppilationis addita. Si yo fit coartatoria ab humoú grossitie ut vefositate adfùt signa cacobimileité regime: peccades cù malicia dígione: ut sì multiplicit vétotérit apparetur dicuris: e grofficies augeri 2 minui in bruci tépoſe: in vero nò permanebit temp equalis duricies: rv grossicies: si vero cau fa fuerit attenuatoria perficiés erut signa apatis epatis vel pie, affúptio alicuius ex p[ren]narratis aggregátibus 2 cofringétibus eas. Si vero fuerit cópèffio cofarù aut ligatura et filia extrinse ca omnia fut ſenſui manifesta. Si vero fuerit carnolis: putula aut bothor: apparebùt signa apatis: et p[u]ſtularus. Si vero carnis addíto veruce oppilatio erit ptialis in aliqua via vel po propter quod oppilatio nòt magna: p[er]coſequés signa oppilationis obilia e nò hoc cura paru: p[ro]derit. Si vero caufa fuerit díponés: puta ſtrictura viri: 2 i createòs: ſua: ſigni: erit diuinituram: p[aff]ſions: 2 a pr[+]cipio generatio: còrtracta cum for titudine retentine: 2 debillitate expulſive.", "Signa vero fluxus sequés oppilationé fut ipfa oppilatio precedes de q[ui]a supra. Et caufis humoralis lignis: ſequés. Et tertio cura omniú accidétui ſequétiú oppilationé illam.", "## Pronofica.", "Fluxus sequés oppilatione coartato riam antiquam difficulèt curatur. Noam vero facile curatur si debite tractetur. Secundum fluxus sequens oppilationem attenuatò: p[pter] ap[ra] coartas: at dislocatione mébi: vici: cópometiés: rv et difficulti: ſeu. Se, qués vero malà cóplexione fine ma: aut vétotafié vias attenuá tem facile curat. Tertiu: fluxu: ſequés oppilationé carnosof non recipt curat. Quartiu: fluxu: ſequés cófflatione meatui: a genera tione còrtractus est coeternus patièt. Quis: fluxus ſequis ap[er] tioné oppilationis est ſin plúmi: salubris. Et terminus acciden tium sequentium oppilationem.", "### Eura fluxus oppilatiu in generali.", "Eura generali fluxus ſequitis oppilationé erigit q[ui]nq intérítes. P[ra]ſa aptio oppilationis fi fieri pot. Seda múdificano humoz qui p[pter] oppilationé ſút retéti. Tertia cóſfortatio médiurors ta mittéritum q[ui]ſuſciétiu: .Quar- ta coartio: accidétiú. Quita obbiti: régimè ſer rerú: nò nálium. Sed in oppilationib[us] meſeraicarum vene porte ramorum facta m[ur]chis et venariq[ui] ſút ultra epar aptis oppilationib[us] 2 facta mun: diſcίatio ſupſluor: q[ui] per oppilationé erit reſeta d[ét]ur ea q[ui] faci: ſunt chilú penetrare ad epar et hóbores ad medbia cofortádo ipſo ruſz attractuá cum fricatión: et reliquis ingénibus. Aue intétio in reſiliquis oppilationib[us] còſtio: nò é necessaria ſic in oppilationibus húſtis splenis et poror cutis: 2 in útis nò: phibetur tráſiunt: nutriméti ad medbia. Si yo fluxus ſequatur aptatione ſeruens: nio exiguig cete reſitiones p[ier] prima: Et er bis inſert tipti ea cofringentia nò cònènire in cura fluxus oppilatiu: niú apta oppilatióne fluxus modú excederet: et hoc è q[ui]s d[ic]it Aliu. rvj. ter: p[er] tractatu: ſebo cap[lo] prúmo. 2 illud q[ui] cadit in hoc capítulo de erreòs: eſt v[ér]t d[ét]ur illi qui h[us] ſturú epaticus oppilatiu: medicine coftipatue addétes in oppilatióne cofortátes eá vt coftringát in turá: 2 perdicit útud ad erreò: matimú. 2 multués q[dez] limit in h[ui]ſpés cù inſpiffantib[us] ſanguiné: 2 exſtiguentibus epar per hoc q[ui] ſunt frígida: 2 in hoc eſt moris: 2 ſuccessio putrefactionis: imo oportet c[ui] ſcueris q[ui] c[ui] in ipſo oppilatio in epate c[ui] meſerai et vt intédes c[ui] aptióne oppilationis. 2 iá landate fuerit paſſule p[ing]uee in hoc cap[lo] ita vt q[da] existuáuere: q[ui] ipſe ſanít ſturú difficulté. Et nos quidé experti ſumme: 2 ſuitres nò lóginq ab eo q[ui] d[ix]erút: 2 ſic eſt de epatico ita in ceteris fluxib[us] oppilatius ſentendú eſt niú ſin modú qué diri. De fluxu t[ui] epatico chilofo: p[pter] oppilatione dirix quíque opporunt: 2 quod ſi op[er] p[atio fuerit] coartatoria in meſeraicis epate vel pon[us] húſtis 2", "vents que ſut ultra epar p[é]dens a multitudine humor: ſin pluri mius còuenit: phlebotomia: 2 si replecti fuerit venuſtivalis in to: to: ſiat p[mo] ex còſtinde ex bafilia d extra. Si vero replecti nò excederet modú suſſut phlebotomia bafiliaut aut salutatelle d[ex]tre. Si t[ui] n[ò] in caufa eſſet retétio hemorroidarú aut p[er]ſutatur phlebotomia saphene: 2inde phlebotomeſ: bafilia d extra. Et ficus inſuse in oleo amidgalino ſunt fortes in prouancando méritæ. Auec ſi reliq: conditions a q[ui]b[us] quérif licitæ in phle botomádo nò còſentirent vétotentur nates aut ſanguſuge ap[lic]entur. Si vero in caufa fuerit humo: grossit: aut vifcolus: prúmo digeratur: 2inde euacuetur: p[oft]ea den: aper ſenti: ſentia. Digeréna enſis in pricipio nò debét eſſe multuz aperiéta aut prouocátia: ſed abſtergetia 2 incidéta: ſicur p[er]upus aceto: ſus: aut orimel: simpler: p[oft]ea d[ét]ur magis aperiéta 2 prouocatia ſicur p[er]upus acetoſus cópofus: orimel: compoſit: orimel ſquillitúm: 2 poſſunt bi firupi permiſeri cù aquis magis aut pinus aperiétibus calídicos aut frígidos: ſin exrigétiam: b[ic]autes ponaz q[ui]dam simplicia 2 cópofita: quibus ſm exrigentias vt d[ét]u est. Frígida ſunt ſic endiunt: 2 cícoria 2 aque ſiparum. Aquæ pláginis en folijes 2 radicib[us]. Semina còia frígida q[ui] vt d[ét]um eſt in oppilatióne cum caliditate. Latide vero ſunt: ſeniculus petroſelinú ap[ir]us ſarfar: caſia lignea rubea tinctor: phísica squilla sp[ic]ica gétiana: aquæ ciceri: reubarbarú abſinſtibus: eupeatorium cime ſquinanti amidgale amare camepitheos. 2 p[er]prie quádo oppilatio eſſet in v[ij]s strictis vinú ſubtilè eſt p[er]p[ri]us cò: forſótis 2 aperiés: 2 in caufa frígida ſunt cù eo diſteterari aliq[ui] ex ecuariyo infraſcriptis. Equalitati p[pi]nquin ſunt lúpiti cuf eute lacca capilli ve. p[ar]agi acétu ſquillitúci: ſed cufcute eſt p[ro] cù in aptio: meatui ſeritis. Ex cópofitis autez ſunt q[ui] dicta ſunt ſuperius: it[e] ſuprus acetoſus e[me]lles vel zuccaro ſa c[ut]us cù rubea ſuprus acetoſus diarodon ſuprus acetoſus de ſuccibus herbarú ſuprus de calámèto de eupatorio: it[e] diacalamèto t[u]z diacurcum: dilacca: thyratica: et filia: quóp[ur] plurima ſunt de ſcriptióne: Mefue. ſunt eti[que] trocicíi ad hoc p[ri]: ſicur de reubar baro de abſinbio de eupatorio de aníſo de lacca: 2 similes. Fri gida ante paunce apertiónis ſunt diarodon 2 trisandali. Zu v[ò] v[ere]t calida: vbi ſunt signa frígida: 2 ecóta frígidas aut e[q]t libus ſin exrigétia. Sed nota q[ui] in cál calida ſi aperiéta frígida nò suſſicit e vt d[ét]um téperatis aut calídicos: aut calida cum frígis ſunt p[il]miſcédá: 2 m[ato]tus erit tuuamétus apertiónis q[ui] necun mentú in flamationis q[ui] facile tollec: p[of] apertióné: e[ui]o autez poſt d[ig]onez: fiat c[ui] p[ri]p[ri]us ſicut aloes lotus reubarbarú agari c[us] p[er]apatus eupatoriu: 2 ſimilia. Ex cópofis ſunt hiera p[ir]a pilule de eupatorio maiores 2 m[ino]res pilule de reubarbarbu p[ir] lule elefangine pilule allrecheg[di] pilule de raued 2 ſimilia. S[5] p[er] fluxu ſint in p[ua] doſi. Et q[ui]s neceſſariu: eſt vt d[ic]it z[ui]. in ap[er]ièdo oppilationes solutio: forſiter attrabés más groſas faciétes oppilationé: 2 diſteria ſonitis attractionis 2 apticions. S[5] bec fornia state fluxu q[ui]z[ui] eſt poſſible omittant: 2 v[om]t[ui]e eſt ac reb[us] magis inuatiués ad ſtud 2 p[ri]p[ri]e c[ui] oppilatio eſt in poſta aut in venis q[ui] lomacho còkant. Sed nota q[ui] ſi oppilatio eſt in concauno: epatio porſis elus: 2 meſeraicis aperiéntia debent eſſe minus ſonitis: ſed debent eſſe abſterſina 2 ventris solutia. Si autem ſit in gibbo 2 in venis que ſunt ultra epar ſbent e[ui] aperiéntia ſonitio 2 virin[que] puocátia. Si yo oppilatio ſit attenuatoria p[er]a aſtis p[it] vicine. Euref cura apatis de quo ſup[ri]. Si yo p[er]ueniat a vétotafitate coartáte p[us] educto huóre a quo vétositas elená. Carminé: vétositas c[ui] ſub ſonitis interiòs: ſicur diacalamèto n[u]z, diatrompipeon. diaciminí: p[ec]to de feminib[us] p[ri]p[ri]. Bia, curuma q[uo]s ad hoc ſert. 2 ſi viderent: n[ú]mica calida c[ui] bia roden abbatis triaſandalis 2 ſimilib[us] téperent aut lumant cum aqua endiune. Exteri: q[uo]s vngaf: c[ui] oleo de sp[ic]a ant ap[ro]ctimeſ: acculuo en milio 2 ſale torrefactis: aut p[on]emef p[ri]cula: c[ui] filtro au p[ſ]ogía inſua in aliqua q[ro]ctio: q[ri]ntib[us] S[i]vo oppilatio p[é]deat a c[ar] extrisſa remoueaf: 2 mala cópultio inducta c[ui] porarýs alteref calídico aut fri. S[5] exrigétia: S[5] p[ri]pluri m[ui] ſint húſida 2 ſint ap[er]tio ad dilatado meat: 2 q[ui] opus eſſet frígido: ſint remiſſe frígida: ſicur aſt q[ui] lacin[es] cap[ini] c[ui] còctione ap[li]thib[us] aut eupatoriu: 2c[ui] aq c[ic]eriu: 2 còctio radicu: còn[ui] cus", "Apros de plannos poros, neque de cito, neque de plato, neque de plagi, neque de plancio, neque de plancio, neque de planc

["De flurxu a reß'nô naturalib' et extraneis etc.", "florib'bozaginid et bungloſe lapulop cuſcute et paſſularum et ſi opus eét infrigidare ſat decoctio eſ ſeminibus cöſibus frigidis ſiec endiuie lapulis cuſcute paſſulis et ſilibus. Si vò oppilatio fuerit carnoſa ex puſtulis in vijs: cura e resoluit ſi fieri potest aut ſaniatio et eruptio. Fingit enim Hypo. Et eet in virali via pufulet naſcunt ſanie facta et erupta ſolo: ſimiliter et in pposito. Cú gbus aŭt he fiant in cura apatum dictum ſuſlupi.", "Sœa intentiò. I. mûdificatio humor q. apptor opulationem ſunt retenti ab ipa natura pellente compleſ, q. ſi deficeret aut p[er]ter debilitate aut mâe in obediens ti adjuuec cu aperientib abſtergetibus et incidenib am exerigent. Tertia aŭt intentiò. I. còſtatio mébòt zá mittentiib q[ui]ſuſcipientiib compleſ cu aperie tibus iam dictio ſoſtantibſtippucitate téperata et proprietate. Eligant ergo er ſupſcriptis q. videant magis p[u]enire ſicut en diuia cuſcute paſſule epar adip ſparatum. Auelane toſeſacte p[hi]ſtica et filia. imo q. ſubendat e p[er]opulatione vien- dum e ſemp ſtippicis moderat: et cu yolumus apertire et tertis virtuté mébza leſa ſoſtantibus. Quarta aŭt ientiò. I. acce- ntimium correctio compleſ ſim ipsoſ et exigiént. p. qua recurre ad cu- ra gnâlem flurux. Et ſi flurux nimis ſupfluere apta opallatione p[u]enuti ſtippica stringentia: quor copia habes in cura genera ſi fluris. Et in p[re]cedentibus capitibus. Et febris eét p[u]nque ſuſtum totum regimè magis ad frigidù declinet. Quinta intentiò. I. s[an]tibus regimè fer rerùs compleſ am exerigentia cæque opallationis et exer- tiæntià intétionù. Aer aŭt ſim p[im] fit tempers in actius d[omi]nàs ad ſicum ſomnus fit ſatis plixus. P[ro]curuet eſiones a na cura ſui ititutas. Quiccat animo et corpe. Ebi ſui et potus cu op- ęt apertie opallatione ſint aperienti abſtergetes et incidenib am exerigentia. Et in ſuma ſint am exerigentia quinque ad intèdimuò. Si dieta faſis tenuti iſpecta t[ri] virtute ne cadat. et recta e[pat]a ſe apud. Aui. vt comedar cibù ſuì in plurib victibus et partiaſ ipm. Et ſequi faciat cibù ſui q[ui]b adjuutet ad penetrandù cu velocitate et aperiat opulatione: eſicut exrepli gratia. vinu ſub ſule. Et dei diacalamenti auæus vnus ante cibù vù mediate horaz cú paucè vini ſubtilis potètis nò dulcis. Et cum digerif cibus de tur de eo. 3. s. cùs vino ſupſacripto. I. q[ui] cibus dobus penetrare ad eper. et tyrtaca ſumpta manu cu vino delecto calido iuut vehemèt. Et balneatio còpleta ſœa digesione inuut. ſi fricatio ante ci cù còpleta ſœa digone eét p[u]enieſ. I. p[ra]ila: maxime q[ui] mébza ſunt debilia in attrabéde: et ſiat forſus ſricatio cu p[á]no aspero in cipèdo a dozio et vètre et t[è]dendo ad extrema et nò abſolutuor eg[er]a foricione: nà cu ſricaueris eu et aperueris opulationes et ſolueris humores opilateſe penetrabit cibus ad copius cù et nò accidendi diaria poſt illud et ſoſtatur corpuſ. I. ſi aperta opulatione flurux ſupfluere vrenduè eſtippicis ſoſantib. Et nota q[ui] aqua calibeata ſere ſert in omni flurx et in omni t[pe]c: eu hoc enim q[ui] ſoſtado stringit non t[ri] addit in opulatione. Si t[hi] ſurus ſequere ſaperione opulatione eſigunt iſtentiones ſu p[ra]ſcriptas p[er]t ðamam que còplende ſunt dictum ſuit flurux ſplenetici oppilatiui. (Cura flurux ſplenetici oppilatiui exigit q[ui]s inſtentiones ſup[ra]ſcriptas: et ſere cu eſdem còplendis de gbus dcni eſt in flurx epatico op opilatino. Forzioa t[ri] ceteris parib exerigunt apithua in flurx ſple netico non p[er]enteri eſue ſe cu ſit rario: epeſ. I. p[er]bpter moris melici grossitù. Ergo iuxta doctrinâ p[á]mam ſi fuerit ſucat in ſanguine ph[il]ometur basilica aut ſaluatella finitira. I. p[u]oocetur ſanguis hemor[ú]yrdalis aut métrualis ſi e[or] retentio fuerit in c[à]. Et ſorte in his caſibus melius e[nc]ipere a ph[il]omia ſaphene ſinitre. deinde ph[il]omare basilicam aut ſaluatellaz fini ſtram. deinde digerat humor ſopilans et ſop opulatione reſetus cu orymelle ſimplici cópoſito et ſq[u]litico et ſirupo ſ epithymo cu ags ſcolopédrie tamarici et ſilibus. Sed e[pr]p[ri]je e[hm]si. R. còziticum radicari caparis. I. s[é]copedrie tamarici ſe. agni ca ſu ſe. endiuie ſe. poſtulace ana. 3. s. aque. I. iij. mellis aceti an. ſi. ig. builant ſimul ad ſumptione e[mi]diciatib et coleur et claritúre. et ſi facta digone denſ. 3. i. iiij. epithymi. 2. 3. 5. 33. cù. I. iiij. decoctio n[im]s ſup[ra]ſcripte; aut cu t[á]ſtìdem feri caprini. itè decoctio epithymi descriptione A[del]ue e[ad] hec pp[ri]a. itè blacene e[ueniens. vel accipiat h[mi]si ſi e[u]ando itendis derelinquere vestigii p[stri]", "Lura\n\nflorib'bozaginid et bungloſe lapulop cuſcute et paſſularum et ſi opus eét infrigidare ſat decoctio eſ ſeminibus cöſibus frigidis ſiec endiuie lapulis cuſcute paſſulis et ſilibus. Si vò oppilatio fuerit carnoſa ex puſtulis in vijs: cura e resoluit ſi fieri potest aut ſaniatio et eruptio. Fingit enim Hypo. Et eet in virali via pufulet naſcunt ſanie facta et erupta ſolo: ſimiliter et in p[os]posito. Cú gbus aŭt he fiant in cura apatum dictum ſuſlupi.\n\nSœa intentiò. I. mûdificatio humor q. apptor opulationem ſunt retenti ab ipa natura pellente compleſ, q. ſi deficeret aut p[er]ter debilitate aut mâe in obediens ti adjuuec cu aperientib abſtergetibus et incidenib am exerigent. Tertia aŭt intentiò. I. còſtatio mébòt zá mittentiib q[ui]ſuſcipientiib compleſ cu aperie tibus iam dictio ſoſtantibſtippucitate téperata et proprietate. Eligant ergo er ſupſcriptis q. videant magis p[u]enire ſicut en diuia cuſcute paſſule epar adip ſparatum. Auelane toſeſacte p[hi]ſtica et filia. imo q. ſubendat e p[er]opulatione vien- dum e ſemp ſtippicis moderat: et cu yolumus apertire et tertis virtuté mébza leſa ſoſtantibus. Quarta aŭt ientiò. I. acce- ntimium correctio compleſ ſim ipsoſ et exigiént. p. qua recurre ad cu- ra gnâlem flurux. Et ſi flurux nimis ſupfluere apta opallatione p[u]enuti ſtippica stringentia: quor copia habes in cura genera ſi fluris. Et in p[re]cedentibus capitibus. Et febris eét p[u]nque ſuſtum totum regimè magis ad frigidù declinet. Quinta intentiò. I. s[an]tibus regimè fer rerùs compleſ am exerigentia cæque opallationis et exer- tiæntià intétionù. Aer aŭt ſim p[im] fit tempers in actius d[omi]nàs ad ſicum ſomnus fit ſatis plixus. P[ro]curuet eſiones a na cura ſui ititutas. Quiccat animo et corpe. Ebi ſui et potus cu op- ęt apertie opallatione ſint aperienti abſtergetes et incidenib am exerigentia. Et in ſuma ſint am exerigentia quinque ad intèdimuò. Si dieta faſis tenuti iſpecta t[ri] virtute ne cadat. et recta e[pat]a ſe apud. Aui. vt comedar cibù ſuì in plurib victibus et partiaſ ipm. Et ſequi faciat cibù ſui q[ui]b adjuutet ad penetrandù cu velocitate et aperiat opulatione: eſicut exrepli gratia. vinu ſub ſule. Et dei diacalamenti auæus vnus ante cibù vù mediate horaz cú paucè vini ſubtilis potètis nò dulcis. Et cum digerif cibus de tur de eo. 3. s. cùs vino ſupſacripto. I. q[ui] cibus dobus penetrare ad eper. et tyrtaca ſumpta manu cu vino delecto calido iuut vehemèt. Et balneatio còpleta ſœa digesione inuut. ſi fricatio ante ci cù còpleta ſœa digone eét p[u]enieſ. I. p[ra]ila: maxime q[ui] mébza ſunt debilia in attrabéde: et ſiat forſus ſricatio cu p[á]no aspero in cipèdo a dozio et vètre et t[è]dendo ad extrema et nò abſolutuor eg[er]a foricione: nà cu ſricaueris eu et aperueris opulationes et ſolueris humores opilateſe penetrabit cibus ad copius cù et nò accidendi diaria poſt illud et ſoſtatur corpuſ. I. ſi aperta opulatione flurux ſupfluere vrenduè eſtippicis ſoſantib. Et nota q[ui] aqua calibeata ſere ſert in omni flurx et in omni t[pe]c: eu hoc enim q[ui] ſoſtado stringit non t[ri] addit in opulatione. Si t[hi] ſurus ſequere ſaperione opulatione eſigunt iſtentiones ſu p[ra]ſcriptas p[er]t ðamam que còplende ſunt dictum ſuit flurux ſplenetici oppilatiui. (Cura flurux ſplenetici oppilatiui exigit q[ui]s inſtentiones ſup[ra]ſcriptas: et ſere cu eſdem còplendis de gbus dcni eſt in flurx epatico op opilatino. Forzioa t[ri] ceteris parib exerigunt apithua in flurx ſple netico non p[er]enteri eſue ſe cu ſit rario: epeſ. I. p[er]bpter moris melici grossitù. Ergo iuxta doctrinâ p[á]mam ſi fuerit ſucat in ſanguine ph[il]ometur basilica aut ſaluatella finitira. I. p[u]oocetur ſanguis hemor[ú]yrdalis aut métrualis ſi e[or] retentio fuerit in c[à]. Et ſorte in his caſibus melius e[nc]ipere a ph[il]omia ſaphene ſinitre. deinde ph[il]omare basilicam aut ſaluatellaz fini ſtram. deinde digerat humor ſopilans et ſop opulatione reſetus cu orymelle ſimplici cópoſito et ſq[u]litico et ſirupo ſ epithymo cu ags ſcolopédrie tamarici et ſilibus. Sed e[pr]p[ri]je e[hm]si. R. còziticum radicari caparis. I. s[é]copedrie tamarici ſe. agni ca ſu ſe. endiuie ſe. poſtulace ana. 3. s. aque. I. iij. mellis aceti an. ſi. ig. builant ſimul ad ſumptione e[mi]diciatib et coleur et claritúre. et ſi facta digone denſ. 3. i. iiij. epithymi. 2. 3. 5. 33. cù. I. iiij. decoctio n[im]s ſup[ra]ſcripte; aut cu t[á]ſtìdem feri caprini. itè decoctio epithymi descriptione A[del]ue e[ad] hec pp[ri]a. itè blacene e[ueniens. vel accipiat h[mi]si ſi e[u]ando itendis derelinquere vestigii p[stri]", "et cationis. R. ſcene myrobalanop in d[or]a ana 3. s. epithymi. 3. iij. 33. g. v. ſeri caprini. I. iiij. miſſe. 2. fi mallet pilulas exhibeant h[mi]o. R. myrobalanop in d[or]a ſcene p[ular]um aleſanginaruſ ana. 3. iij. 33. g. j. ſi p[ular]um viij. cú aqua ſcolopendrie et exhibeant aut exbi beatur q[ui]stio de eis videat ſufficere. in flurx enſi ſolutio debet e[ve]nia. Si t[ri] eét cu ſebre aut cum ſignis caliditatis dentur fri gida aut remiſſe calida: ſicut trocici de agno capſo de descriptione. Raiso non alſaſoris in c[ap]to de dolore ſplenis. R. ſeis agni caſſe ſi. tamaricſi ana. 3. iij. ſe. endiuie ſe. poſtulace ana. 3. iij. ſi p[ular]um ab quod c[ap]to q[ui]b quottidie dentur vnus cú sirupo acetoſo et ſi tro c[ap]ciſi. 3. iij. aut circa. 2. in bis caſibus vrétid[em] eis aquis frigidis: ſicut endiuie cuſcute tamaricſi mediane vratini aut ſalicis: et ſolutio eét cum frigidis temperent. Si vero oppilatio eét attenuatoria p[er]t apostema cureſ cura et q[ui] de qua ſupia. Si vero eét attenuatoria p[er]t ventoſitat denſi trocici de caparib'cú apozimate et radicibus. Et hoc emplaſtrú ſert 3 durutiè et ventoſitat que eſt ſub ſplene. R. ſoliori rute. 3. x. baurach métaſtri fiſci an. 3. iij. am motaci. 3. viij. ammoniacum in vino veteri diſoluſa cú quo ce tera p[ici]anib et ſiat ſpleni. A[u]d si durities de ſopulatione ſi rit in ſba ſplenis. p[ro]mo molſicuſ cum maluicagine maluamculi pin guedune anatis medulla vituli et oleo de capparib' poſte refolur adatu: ad quod optime valet ſpleni de ferméto deſcriptòre alde ſue et quecúq alia cauſa opallationis remoueſ ſim q[ui] ſcut dcni ſuit in oppilatione eſatis. Et nota q[ui] ſe exhibeaf. 3. i. ammo nati. cú. 3. j. ſirupi acetoſi. 2. 3. iij. decoctionis radicum caparis ſoluit opallatione et mudiſcat ſplené. Letere aŭt itentiones cò p[le]ſtur. I. mûdificatio ſplenis conſoſtatio et acceſtium correctio ſim q[ui] ſe. Si t[ri] apera ſopilatione ſuper ſluerect c[ap]strum gatur cum iuteriu et exterius ſplicitis: quor copiam ſplens ha builti in cura generalib ſurux. et 2. ex. p[ri]p[ri]s ſoſtantibus ſplené et stringébibus ſurux vt exhibeaf in potu ſumach ſe. poſtula ce ana. 3. iij. cú aceto aut sirupo acetoſo: et ſemé culeſe. ſolia ſali c[ie]s et ſemé acetoſe ſunt ad hoc. pp[ri]a. Sed in c[à] frigida exhibeaf c[ui]s et oxymelle ſimplici. P[ro]regimè aŭt cibi exhibeam c[ui]b leues et p[ing]ues et iuribus p[ar]ſatis cu ſubtiliantibus et tépera te caleſacientibus. Et cappares cu aceto ſunt. p[ri]p[ri]e: et aqua extin- tentionis calibus et ſin ſubtilite. Decinet aŭt magis am in minuè ad calidùm ſm exerigentia cauſe acceſtium temporis anni et h[mi]bem ſequaf opulationem poro[]p cutis et ſuerit co artatobia c[ui]tùc et h[ui]um humo: q[ui] eſt ſub forma cauſe anteccedèt p[le]botomia et farmacia ſim ipſius exerigentia. poſtea itendaf ad edu- cationem humo: q[ui] ſtand ſub forma cauſe p[u]iuncte in poris cutis cu balneis aceris aut aqueis ſudare facientib' in gbus ſint cutis c[ui]s p[an]eſperis donec rubeat. Poſtea igrediācium balneuq[ui]que aut aereum: et apud maiòre e[n]eſſat exericat ſcenciu c[ui]m in quo milia fit farina horobi radicum illi et arifologie rotuède: ſi ſor t[ui]s ſuerit oppilatio ponat paruz ſalis nitri. deide igrediatur bal neum et lauetur et abſtergaf. Frequentatio enim balneu aerei aut aque poro[]p cutis aperit et ſudo[]m puocat. Sumpta etià ſiut e[mi]num ſubtilite aut tyrtaca cum vino ſubtili. p[ro]cando ſudo[]r[es] p[er]a p[er]o[]s: et remouet opulatione a quacuq[ui]c c[ui] p[uc]niat n[ifi] ſuerit carnoſa cuius cura n[ò]e ſoffiſibilia. P[o]ſtea perficiantur relique iſtentiones ſicut humoz multificatione de ſeſſuum aut vri nam. Et tertio membra c[ó]ſoſtentur: c