yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Kartalspor

Kartalspor nomi Istanbulning Kartal tumani ismidan olingan futbol klubidir. Forma ranlari toʻq-qizil-oq boʻlgan Kartalspor oʻz oʻyinlarini Istanbul Kartal tumanida joylashgan 15.000 kishilik Kartal Stadionida oʻynaydi.2006-2007 yilgi mavsumda Turkiya 2.Ligasida(TFF 2.Lig) gʻolib chiqib pley-off bahslarida ishtirok etdi va 2-Liga 3-guruhida 2-oʻrinni qoʻlga kritib Banka Asiya 1.Ligda, yaʼni Turkiya 1-Ligasida oʻynash huquqini qoʻlga kiritdi.

Manbalar

Havolalar 
 Kartalspor Rasmiy Web sahifasi
 Kartalspor Muhlislari sahifasi 

Turkiya futbol klublari
1949-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
Robert Mugabe

Robert Gabriel Mugabe (21-fevral 1924 – 6-sentyabr 2019), 1987-2017-yillarda Zimbabve Prezidenti. Hukumat tepasiga 1980-yili kelib, 1987-yilgacha Bosh Vazir mansabini egallab kelgan. 2017-yilda impichment e'lon qilinib, hokimiyatdan chetlatilgan.

Manbalar 

2019-yilda vafot etganlar
Deivid de Souza

Deivid de Souza yoki qisqacha Deivid 1980-yil 22-oktyabrda Braziliya ning Nova Iguachu shahrida tugʻilgan.Futbol hayotini Nova Iguachu shahrining mahalli jamoasida boshlagan. 1995-yili Joinville EC klubiga oʻtdi va 28ta oʻyinda maydonga tushib 21 gol urishga muvaffaq boʻldi. Oʻsha yili Braziliyaning Santos jamoasiga transfer boʻldi. 2 yil Santosda toʻp surgan oʻyinchi keyinchalik Korintians jamoasi a'zosiga aylandi.U yerda ham muvaffaqiyatli ishtirok etib 2003-yilda Yevropaga yoʻl olgan futbolchi Fransiyaning Bordo jamoasida oʻynay boshladi.Bordo tarkibida jami 17 oʻyinda maydonga tushgan Deivid 7 gol urishga muvaffaq boʻldi. 2004-yilda esa eski jamoasi Santosga ijaraga berildi. U yerda 69 ta oʻyinda maydonga tushib 48 gol muallifiga aylandi va 2005-2006 yilgi mavsumda Potugaliyaning Sporting (futbol klubi)da oʻtkazdi. 2006-yildan hozirgacha Turkiyaning Fenerbahche SK jamoasida oʻyan kelmoqda.

Braziliyalik futbolchilar
1979-yilda tugʻilganlar
22-oktyabrda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Rashid Gʻafurov

Rashid Gʻafurov 1977-yil Namangan viloyatining Chortoq shahrida tavallud topgan.

Futbolchilik faoliyati 
Futbolchilik faoliyatini Toshkentdagi sport maktablaridan birida boshlagan. 1995-yili Toshkentning Chilonzor FK jamoasida toʻp surgan. 1996—2005-yillarda oʻz tugʻilib oʻsgan viloyati sharafini himoya qiluvchi "Navbahor" jamoasida toʻp surgan. Boʻyi past va tezkor oʻyinchi boʻlganligi bois muxlislar uni Tiko deb atashardi. 2006-yilgi mavsumni Muborakning Mashʼal jamoasida oʻtkazdi. 2007—2008 yilgi mavsumlarda Bunyodkor PFK safida toʻp surdi.

Faoliyat statistikasi

Klub

International 

2016-yil 17-mart holatiga koʻra aniq statistika

Xalqaro gollar

Yutuqlar 
1996-yil Navbahor tarkibida Oliy Liga 1-oʻrin - Oʻzbekiston chempioni;
1997 ,1999, 2003, 2004-yilgi mavsumlarda Navbahor tarkibida Oliy Ligada 3-oʻrin;
1998-yil Navbahor tarkibida Oʻzbekiston Kubogi sohibi;
1999-yil Navbahor tarkibida Oʻzbekiston Super Kubogi gʻolibi;
2006-yil Mashʼal tarkibida Oliy Liga 2-oʻrin;
2007-yil Bunyodkor PFK tarkibida Oliy Liga 2-oʻrin;
2008-yil Bunyodkor PFK tarkibida Oʻzbekiston Chempioni;
2008-yil Bunyodkor PFK tarkibida Oʻzbekiston Kubogi gʻolibi.

Manbalar

Havolalar 

 Bunyodkor PFK futbolchilari profillari 

 Footballfacts.ru saytidagi profil
 Milliy futbol jamoalari
 Transfermarkt (o'yinchi)

1977-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Kishilar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Navbahor futbolchilari
Chilonzor klubi futbolchilari
Kosonsoy klubi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Bunyodkor klubi futbolchilari
Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari
Navbahor klubi murabbiylari
Navbahor Farm klubi murabbiylari
Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
Namangan viloyati kishilari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Oʻzbekiston Pro ligasi murabbiylari
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Oʻzbekiston Superligasi murabbiylari
Oʻzbekistonning Osiyo oʻyinlaridagi sportchilari
Osiyo oʻyinlari 1998 futbolchilari
SSSRda tugʻilganlar
Oʻzbekiston SSRda tugʻilganlar
Oʻzbekiston kishilari
Futbolchilar
Alifbo boʻyicha sportchilar
Osmanlıspor

Usmonlispor

Manbalar

Havolalar  

Ankaraspor on TFF.org

Turkiya futbol klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
1978-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Ankaragyujyu



Futbolchilar

Birinchi jamoa tarkibi

Ijaraga berilgan futbolchilar

Manbalar

Havolalar  

 
Ankaragücü on TFF.org

Alifbo boʻyicha futbol klublari
Turkiya futbol klublari
1910-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Gençlerbirliği S.K.

Genchlerbirligʻi Turkiya Super Ligasi vakili. Turkiya poytaxti - Ankara sharafini himoya qiluvchi futbol klublardan biri.

Manbalar

Havolalar  

Gençlerbirliği on TFF.org

Turkiya futbol klublari
1923-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
Leonardo Andres Iglesias

Leonardo Andres Iglesias argentinalik futbolchi. Ampluasi - hujumchi. Ayni vaqtda Turkiyaning Ankaragyujyu futbol jamoasida toʻp surmoqda.

Kishilar
Argentinalik futbolchilar
Yashayotgan insonlar
Erkak futbolchilar pozitsiyalari boʻyicha
Pierre-Auguste Renoir

Pierre-Auguste Renoir (talaffuzi: Pyer-Ogyust Renuar; 25-fevral, 1841–3-dekabr, 1919) fransuz impressionist rassomi boʻlgan, grafik va haykaltarosh; impressionizm namoyandasi. 50-yillarda chinni, parda, yelpigʻichlarga racm (gul) ishlash bilan shugʻullangan. 1862—64 yillar nafis sanʼat maktabida oʻqigan. Shu davrda K. Mone, A. Sisley, F. Bazil bilan tanishgan. Dastlabki asarlarini G. Kurbe, E. Mane taʼsirida yaratgan. 60—70-yillar chegarasida plenerda ijod qilishga oʻtgan R. inson shaklini oʻzgaruvchan nur havo muhitida tasvirlaydi ("Senada choʻmilish", 1869; "Loja", 1874), tabiat bilan uygʻun tabiiy muhit, insonlar munosabati, hayotiy vaziyatlar rassomni oʻziga tortadi, ayniqsa, bayramona hayot tarzi (bal, raqs, sayr va hokazo)da joʻshqin va quvnoq hayotni aks ettiradi ("Mulen de la Galet", 1876 va boshqalar); ayollar obrazi rassom ijodida goʻzal maftunkorligi bilan alohida oʻrin tutadi ("Tushlikdan soʻng", "Soyabonlar" — 1879; "Yalangoch ayol", 1876; "J. Samori portreti", 1877 va boshqalar). R. hayot oqimidan aniq yulib olingan, ayni paytda muhrlangan lahzali asarlar yaratib, impressionizm asoschilaridan biriga aylandi; monoxrom rangtasvirda ajoyib kolorist sifatida namoyon boʻldi ("Qora kiyimdagi qizlar", 1883); yengil va mayin chizigʻi bilan ajralib turuvchi rasmlar yaratdi.

Ishlari

Manbalar
Edu Dracena

Edu Dracena(Edu Drakena) 1981-yil 18-mayda Braziliyaning Sao Paulo shahrida dunyoga kelgan. Toʻliq ismi Edu Luis Abonizio de Souza. Ayni paytda Turkiyaning Fenerbahche SK klubida toʻp surmoqda. Oʻz vaqtida Braziliya milliy futbol jamoasiga ham jalb etilgan.

Erishgan yutuqlari 
 Fenerbahche SK
 Turkiya Super Ligasi chempioni : 2006/07
 Türkiya Super Kubogi gʻolibi : 2007
 UEFA Chempionlar Ligasi Chorak Final : 2007/08

Linklar 
 Rasmiy veb-sayti

Kishilar
Braziliyalik futbolchilar
Yashayotgan insonlar
Erkak futbolchilar
Chinoz

Chinoz — Toshkent viloyati Chinoz tumanidagi shahar, tuman markazi. 1958-yil 8-mayda asos solingan. Transport yoʻlining stansiyasi, avtomobil yoʻllar chorrahasi. Chirchiq daryosining oʻng sohilida, Toshkent shahridan 50 km jan.da. Aholisi 35 ming kishi (2004). Shaharnint shim. sharqiy qismida qadimiy Chinoz xarobalari saqlanib qolgan. Bu yerda dastlabki manzilgoh mil. boshlarida vujudga kelgan. 1ming yillik oʻrtalariga kelib manzilgoh mudofaa devorlari bilan oʻralgan va markaziy qismida arki (balandligi 8 m) boʻlgan shaharga aylangan. Koʻchmanchi chorvador xalqlar bilan aloqalari va Sharq mamlakatlariga boriladigan mashhur savdo yoʻlida joylashganligi Chinozning tez surʼatlar bilan oʻsishiga sabab boʻlgan. Shahar 13-asr boshlarida moʻgʻullar istilosidan keyin xarobaga aylangan. Bu yerda oʻtkazilgan arxeologik qazish paytida koʻplab xoʻjalik buyumlari, bezaklar va tangalar topilgan.

Chinoz yonida shagʻalqum karyeri mavjud. Shaharda 2 ta qoʻshma korxona (shu jumladan, kalava ip, gazlama ishlab chiqariladigan Oʻzbekiston—Turkiya— Yaponiya "Toʻqimachi LTD" qoʻshma korxonasi), kichik korxonalar, paxta tozalash, non zavodlari, qurilish konstruksiyalari kti, noruda materiallar ishlab chiqarish, urugʻlik tayyorlash korxonalari faoliyat koʻrsatadi. Shuningdek, madaniy, savdo va maishiy xizmat koʻrsatish shaxobchalari, dehqon bozori mavjud. 10 dan ziyod umumiy taʼlim, musiqa maktablari, 2 ta oʻrta maxsus bilim yurti, madaniyat uyi, markaziy kutubxona va uning tarmoqlari, madaniyat va istirohat bogʻi, 2 ta kasalxona, poliklinika, dorixona va boshqa tibbiy muassasalar bor.

Chinozdan Toshkent—Nukus, Toshkent— Urganch avtomobil trassasi va temir yoʻl oʻtgan. Shahardan Toshkentga avtobuslar qatnaydi.

Manbalar 

Toshkent viloyati shaharlari
Chinoz tumani aholi punktlari
Ortiq Otajonov

Ortiq Otajonov (1947.30.1, Xorazm viloyati Bogʻot tumani — 2019.17.5, Toshkent) — xonanda, Oʻzbekiston (1991), Turkmaniston va Qoraqalpogʻiston (1993) xalq artisti. Xorazm viloyati Bogʻot tumani Jdanov (hozir Navoiy) nomli kolxozda tavallud topgan. Maktabni 7-sinfgacha Bogʻotda, davomini Urganchda oʻqigan. Matyusuf Xarratov nomidagi Urganch musiqa bilim yurtini (rubob sinfi boʻyicha, 1967) va Toshkent madaniyat instituti (1980)ni tugatgan. Milliy ashulachilik yoʻllarini Komiljon Otaniyozov. shuningdek, A.Otajonov, M.Mirzayev, G.Rahimova, O.Ibrohimov va S.Sobirovlardan oʻrgangan. Oʻzbek davlat filarmoniyasi, „Lazgi“ ansamblida xonanda (1968—1981), „Lazgi“ ansamblining badiiy rahbari (1982—1988). Repertuaridan Xorazm mumtoz ashulalari („Feruz 1, 11“ savtlari bilan, „Chapandozi Suvora“, „Kajhang Suvora“, „Xorazm Dugohi“ va boshqalar), kuyini oʻzi bastalagan asarlar („Zebolanib kelibsiz“, „Ona diyorim“, „Xorazm farzandiman“, „Orol dardi“, „Seni kulishlaring“, „Ibiyay“, „Boshqacha“ va boshqalar), shuningdek, afgʻon, turkman, ozarbayjon, rus, arab qoʻshiqlari oʻrin olgan. Ijrolari 2 gramplastinka, Oʻzbekiston radiosi fonotekasiga yozilgan. Oʻzbekiston televideniyesida „Ortiq Otajonov“ film-konserti yaratilgan. O. Osiyo, Yevropa, Amerika, Avstraliya mamlakatlarida gastrolda boʻlgan.

Oʻzbekiston Xalq Artisti unvonining ilk sohibi. 1991-yil 8-noyabrda Oʻzbekiston Xalq Artisti unvoni ilk marta Ortiq Otajonovga Islom Karimov tomonidan shaxsan topshirilgan.

Ortiq Otajonov 2019-yil 17-may kuni vafot etdi.

Oilasi 
 Otajonova Chinni Matchonovna - onasi (1927.3-2008.3)
 Safarboy Otajonov - ukasi, Jahongir Otajonovning otasi.
 Qoʻzivoy Otajonov - ukasi.
 Ulugʻbek Otajonov — oʻgʻli.
 Zokir Otajonov - oʻgʻli
 Karomat Otajonova — katta qizi.
 Xosiyat Otajonova - qizi
 Ali Otajonov — nabirasi.
 Mardon Otajonov - nabirasi
 Kamron Otajonov - nabirasi
 Umrbek Otajonov - nabirasi, Ulugʻbek Otajonovni oʻgʻli
 Behzod Otajonov - nabirasi
 Islom Otajonov - nabirasi
 Nodir Otajonov - nabirasi
 Jahongir Otajonov — jiyani, ukasi Safarboy Otajonovning oʻgʻli

Unvon va mukofotlari 
 Oʻzbekiston xalq artisti
 Mehnat shuhrati ordeni (2021-yil);

Manbalar 

Oʻzbekiston xalq artistlari
Bogotá

Bogota, Santa-Fe-de-Bogota — Kolumbiya poytaxti. Sharqiy Kordilyera togʻlarining gʻarbiy yon bagʻridagi soylikda (2500 m) joylashgan. Kundinamarka departamenti maʼmurii markazi, alohida maʼmurii birlik — poytaxt okrugini tashkil qiladi. Aholisi 6 mln.dan ortiq (1997, shahar atrofi bilan). Muhim transport yoʻllari tuguni. Xalqaro Eldorado aeroporti bor. Eng issiq oyning oʻrtacha temperaturasi 15°, eng sovuq oyniki — 14°. Bogotaga 1538-yilda ispanlar asos solgan. 1598-yildan ispan generalkapitan ligining, 1739-yildan Yangi Granada vitse-qirolligining poytaxti. 1819-yilda Bogota ispanlardan ozod qilindi va Yangi Kolumbiyaning poytaxtiga aylantirildi. 1831-yildan Yangi Granadaning, 1863-yildan Kolumbiya Respublikasining poytaxti.

Bogota mamlakatning iqtisodiy, siyosiy, madaniy va savdo markazi. Oziq-ovqat, toʻqimachilik, poyabzal, tikuvchilik, elektrotexnika, poligrafiya, mashinasozlik, farmatsevtika, kimyo va boshqa sanoat korxonalari bor. Bogota yaqinida rezina shinalar va soda ishlab chiqariladi, zumrad olinadi. Ispanlar mustamlakachiligi davrida va undan keyin qurilgan bir necha meʼmoriy yodgorliklari saqlangan: Katta sobor (1823-yilda qurib bitkazilgan), SanFransisko sobori (1569—1622), Milliy kapitoliy binosi (1847—1926) va boshqa Bogota oliy oʻquv yurtlari, jumladan Kolumbiya milliy universiteti va boshqa untlar, Kolumbiya akademiyasi, Milliy muzey, Milliy arxeologiya va etn. muzeyi, mustamlaka davri sanʼati muzeyi, Oltin muzeyi (indeyslarning qad. oltin buyumlari), Milliy kutubxona, astronomiya rasadxonasi bor.

Bogota - Kolumbiya davlati paytaxti hamda eng katta shahri.

Havolalar 
 Bogota shahrining rasmiy vebsayti  
 Bogota shahri merining rasmiy vebsayti

Manbalar 

Kolumbiya shaharlari
David Petraeus

General David Howell Petraeus (talaffuzi: Devid Hauell Petreus; 7-noyabr, 1952) AQSh Qurolli Kuchlari Markaziy Qoʻmondonligining 10- va hozirgi qoʻmondonidir. 1974-yildan beri harbiy xizmatni oʻtamoqda. Bosniya, Haiti, Quvayt va Iroqdagi harbiy amaliyotlarda ishtirok etgan.

Havolalar 

 Hayoti 
 Oqsaroyda qabul , Petraeusning Oʻzbekistonga tashrifi haqida, OʻzA

Yashayotgan insonlar
Herman Van Rompuy

Herman Van Rompuy (talaffuzi: Herman Van Rompyoy; 31-oktyabr, 1947) — flamand siyosatdoni, Belgiya Bosh Vaziri (2008-2009), Yevropa Ittifoqi Raisi (2009-2014). Lissabon shartnomasi kuchga kirgach, Van Rompuy 2009-yil 19-noyabrda Yevropa Kengashi Prezidenti etib tayinlandi.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti

Yashayotgan insonlar
Sumalak

Sumalak — Markaziy Osiyo hamda boshqa turkiy va forsiy xalqlar tomonidan Navroʻz bayrami kunlari pishiriladigan shirin taom turi. Asosan, bugʻdoyning yosh novdalari, un, yogʻlardan tayyorlanadi. Shuningdek, baʼzi milliy anʼanalarga koʻra, tosh yoki yongʻoq ham solib pishiriladi. Hamda 1 sutka mobaynida pishiriladi.

Sumalak — taom turi. Servitamin, xushxoʻr va tansiq taom. Tayyorlash usuli: jaydari qizil, qayroqi bugʻdoy tozalanib, sovuq suv bilan yuviladi. Zanglamaydigan idishga solinib, uch kun ivitib qoʻyiladi. Bugʻdoy nish urgach, toza taxta (teshikchalar ochilgan faner) ustiga 1 — 1,5 sm qalinligida yorugʻroq, lekin quyosh nuri tushmaydigan joyga taxtaga yoyiladi va qar kuni ertalab suv sepib turiladi. Bugʻdoy maysasi (koʻk)igna boʻyi boʻlganda (3—4 kundan soʻng) uni boʻlaklarga boʻlib, taxtadan ajratib olinadi. Koʻk qiymalanadi yoki oʻgʻirda tuyiladi va ustidan suv quyib aralashtiriladi, sharbati dokada suziladi. Shu tarika uch marta sharbat olinib, alohida idishlarda saqlanadi, 0,5 kg undirilgan bugʻdoy uchun 2 kg bugʻdoy uni, 1 kg paxta yogʻi kerak. Qozonda paxta yogʻi dogʻlanib sovitiladi. Yoqqa un va birinchi suzilgan sharbat aralashtiriladi va baland olovda qaynatiladi.

Soʻngra ikkinchi suzilgan sharbat quyiladi, bu ham qaynagach, uchinchi suzilgan sharbat quyilib, baland olovda qaynatish davom ettiriladi. Tagiga olmasligi uchun qozonga yongʻokdek keladigan 15—20 ta silliq toshchalar va 10—12 dona yongʻoq yuvib solinadi va yogʻoch kurakcha bilan betoʻxtov kovlab turiladi. S. 10—12 soat qaynatiladi. Tayyor S.ning rangi och jigarrang, quyuq ataladek, mazasi shirin boʻladi. S. yetilgach, krzonning olovi olinib, 5—6 soat dimlab qoʻyiladi.

S. qadimdan, ayrim maʼlumotlarga koʻra 3000-yildan beri, bahorni kutib olish, dehqonchilik ishlarining boshlanishi arafasida, Navroʻzaa. tayyorlab kelinadi. 20-asrning 90yillaridan boshlab S. pishirish Navroʻz bayramida, ayniqsa, ayollar oʻrtasida katta tantana bilan oʻtadi.

Foydali taraflar:

Sumalak – bu o‘zbek milliy taomi bo‘lib, bahorgi Navro‘z bayrami paytida tayyorlanadi. Uning bir qancha foydali taraflari bor:

1. **Vitaminlar va minerallar manbai**: Sumalak bug‘doy unidan tayyorlanganligi sababli, unda ko‘plab vitaminlar, ayniqsa B guruhi vitaminlari, temir, magniy, fosfor va rux mavjud.

2. **Energiya manbai**: Sumalak tarkibida ko‘p miqdorda uglevodlar bor, bu esa energiya manbai hisoblanadi. Bu, ayniqsa, bahor paytida tanaga zarur energiyani ta’minlashga yordam beradi.

3. **Antioksidantlar**: Sumalak antioksidantlar bilan boyitilgan bo‘lib, ular hujayralarni zararli erkin radikallardan himoya qiladi va immun tizimini mustahkamlaydi.

4. **Tana tozalash xususiyati**: Sumalak tarkibida tolalar (kletchatka) mavjudligi sababli, u ichaklarni tozalashga va ovqat hazm qilish tizimini yaxshilashga yordam beradi.

5. **Organizmni mustahkamlash**: Sumalakning oziq-ovqat qiymati yuqori bo‘lib, u organizmni zarur mikroelementlar bilan ta’minlaydi va umumiy sog‘lomlikni yaxshilaydi.

Sumalakning bu foydali xususiyatlari uni nafaqat mazali, balki sog

Yana qarang 
 Navroʻz

Taomlar
Kasb

Kasb ( – rasmiy koʻrsatilgan mashgʻulot, ixtisoslik) – maxsus nazariy bilimlar va amaliy koʻnikmalar majmuiga ega tajribali shaxsning mehnat faoliyati turi hisoblanadi.

Kasb – kishining mehnat faoliyati, doimiy mashgʻuloti turi; muayyan ish turini malakali bajarishga imkon beradigan bilim, mahorat, tajribani talab etadi. Kasblar ichida mehnat faoliyatining eng tor sohasi bilan ajralib turadigan ixtisoslar bor (masalan, vrachlik kasbida xirurg, oftalmolog, dermatolog va boshqa). Kasb, odatda, shaxsning asosiy tirikchilik manbai hisoblanadi.
Dunyoda har bir kasbning oʻziga yarasha mashaqqati, mehnati bor. Har bir inson oʻz qiziqishiga qarab oʻzi uchun kasb tanlaydi. Siz ham oʻzingizga mos boʻlgan kasb tanlab oʻz ustingizda ishlab, yangiliklar qilib Oʻzbekiston bayrogʻini koʻklarga koʻtardigan darjada kasb egallang. Bu mening sizga boʻlgan yaxshi maslahatim edi. Hayr salomat boʻling.

Manbalar
Al-Masjid al-Aqso

Al-Masjid al-Aqso ( "Uzoqdagi masjid") – Falastin davlati hududidagi Quddus shahrida joylashgan masjid, qadimiy ibodatxona (Sulaymon ibodatxonasi). Baʼzan, al-Aqso masjidi yoki oddiy qilib al-Aqso deb ham nomlanadi. Al-Masjid al-Harom va al-Masjid an-Nabaviylardan keyin Islom dinidagi uchinchi muqaddas masjid hisoblanadi.

Qurʼonda shu nom bilan tilga olingan. Islomdan ilgari arablar, undan keyin musulmonlar jamoasining aʼzolari Al-masjid al-Aqso tomonga qarab ibodat qilganlar. 624-yilda Makkadagi Kaʼba qibla deb eʼlon qilingandan keyin u tomonga qarab ibodat qilish toʻxtatilgan. Keyinchalik 7-asr oxiri – 8-asr boshida xalifa Abd al-Malik tomonidan bu yer Haram ash-Sharif deb atalgan va islom ibodatxonalari majmui – Qubbat as-Saxra (687— 691) masjidi va binosi barpo etilgan. Majmuaning hammasi xalq orasida Al-masjid al-Aqso ham deyiladi.
Masjid dastlab xristian ibodatxonasi shaklida boʻlgan. Yozma manbalarga koʻra, tarhi (102,80x69,20 m) koʻndalangiga qiblaga qaratib, II nefli, ravoqli qilib ishlangan. Oʻrta nefi kengroq, tomi tekis qilinib mehrob bilan tugallangan (hozir gumbazli xonani tashkil qiladi). Ikki yon tomonidagi neflarning tomi qiya nishabli qilib yopilgan. Ravoqlari marmar ustunlarga tayangan. Janubiy qismidagi ravoq va ustunlar axomaniylar davriga oid, shimoliy qismidagi koshin qoldiqlari 1035-yilga oiddir. Keyinchalik masjid tosh va yogʻoch oʻymakorligi bilan bezatilgan.

Manbalar

Sh. qarang 
 masjid
 al-Masjid al-Harom
 al-Masjid an-Nabaviy

Falastin Davlati
Isroildagi masjidlar
DJ Piligrim

DJ Piligrim, asl ismi Ilhom Isroilovich Yoʻlchiyev (1976-yil 10-iyun, Toshkent shahri) – oʻzbek qoʻshiqchisi. Oʻzbek, rus va ingliz tillarida qoʻshiqlar yozadi.

Biografiyasi 
1976-yil 10-iyunda Toshkent shahrida ziyoli oilada tugʻilgan. Chilonzor tumanidagi 229-maktabda oʻqigan. 11 yoshidan etikdoʻzlik, tikuvchilik va sotuvchilik qilgan. Habibullo Fayziyevning filmlaridagi epizodlarda suratga tushgan.

1997-yilda Oʻzbekiston davlat jahon tillari universitetini tugatgan. Hozirda „Oʻzbekkonsert“ davlat muassasasi xonandasi.

2005—2009-yillarda giyohvandlikka berilib, moliyaviy qiyinchiliklarni boshdan kechirgan.

2017-yilda „Ixom Yulchiev“ savdo belgisini, 2022-yilda „IY“ savdo belgisini patentlagan.

Ijodi 
Ilhom Yoʻlchiyev oʻz ijodiy faoliyatini 1996-yilda Chilonzor tumani Al-Xorazmiy koʻchasida joylashgan klubda boshlagan. Oʻsha yili Oʻzbekistonda birinchi marta DJlar tanlovi boshlangan va tanlovda qatnashish uchun oʻziga taxallus tanlashi kerak boʻlgan. Romeo va Juliet filmidagi Romeoning oʻqigan sheʼridan „Piligrim“ soʻzini yoqtirib qolgan va „DJ Piligrim“ taxallusini tanlagan. 1998-yilda Artur Boydo, Igor Tyan, Igor Kim, Denis Belyayev, Valijon Sodiqov bilan birgalikda GC Records bazasida ishlay boshlagan. Ilk qoʻshiqlaridan biri „Mne ne jit bez tebya“ („Sensiz yasholmasman“) qoʻshigʻi edi. Keyinchalik Piligrim „Koʻk choy“, „O Leyla“, „Ya skuchayu“ („Sogʻinaman“), „Koʻr boʻlsin“, „Ti menya zabud“, „Oazis“ qoʻshilari bilan yanada kengroq mashhurlikka erishdi.

DJ Piligrim boshqa musiqachilar bilan ham ijod qilib keladi. Jumladan, uning birinchi „Nocherom, vecherom, kecherom“ albomidagi „Unutma meni“ (Diana Sharapova bilan), „Veter peremen“ („Oʻzgarishlar yeli“; Sevara Nazarxon bilan), „Tanhoman“ (Yulduz Usmonova bilan) va „Ya vstretil devushku“ („Bir qiz uchratdim“; Tohir Sodiqov bilan) kabi qoʻshiqlar muallifi.

Shaxsiy hayoti 
Ikki marta turmush qurgan va ikki marta ajrashgan. Birinchi marta, 2003-yilda „Seʼtanho“ (sobiq „Setora“) musiqiy guruhining aʼzosi Komila Xoʻjayevaga uylangan. Ularning 2004-yilda tugʻilgan Isom ismli oʻgʻli bor. 2005-yilda ajrashgan. Ikkinchi marta, 2018-yilda turmush qurgan. Bu turmushdan Inom ismli oʻgʻli bor. 2022-yilda ajrashgan.

Diskografiyasi 
 1998 – „Nocherom, vecherom, kecherom“
 1999 – „Angel pechali“
 2001 – „Natsionalnost – lyudi“
 2009 – Ты меня забудь
 2011 – ONE WAY
 2011 – C-ENERGY
 2011 – ON LINE
 2015 – День то или ночь
 2016 – АХИМСА
 2016 – OM

Mukofotlari 
„Koʻk choy“ qoʻshigʻi uchun „Tarona Taqdimoti—2002“ marosimida „Yil qoʻshigʻi“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan.

2024-yilda Shuhrat medali berilgan.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti
Oʻzbekiston davlat jahon tillari universiteti bitiruvchilari
Pop-qoʻshiqchilar
Onadoʻli

Onadoʻli yoki Anatoliya (turk. Anadolu, yun. Ανατολία; ba'zan Kichik Osiyo ham deb ataladi) Gʻarbiy Osiyodagi mintaqa boʻlib, zamonaviy Turkiyaning asosiy qismini tashkil etadi.

Anatoliya (yun. — kunchiqar, sharq; turkcha Anadolu) — Kichik Osiyoning qad. nomi; Usmonli turk saltanatida markazi Kutaxiya shahri boʻlgan viloyat nomi; 20- a.ning 20-yillaridan Turkiyaning Osiyo qismi nomi.

Manbalar 

Osiyo
Internet Marketing

Internet Marketing – bu loyiha internetda marketingni rivojlantirish maqsadida amalga oshiriladigan faoliyat turi. Internet Marketingdan asosiy maqsad loyihaga qoʻshimcha foydalanuvchilarni jalb etish va eski mijozlarni yana biror bir mahsulot sotib olishga undash.

Usullar 
Internet Marketing quyidagi usullar bilan loyihaga boʻlgan tashriflar sonini oshirishi mumkin:

 -qidiruvchi tizimlariga optimizatsiya qilish (SEO);
 – E-mail xabarlari orqali reklama faoliyati;
 -(E-mail marketing); -turli xil bannerlar orqali tashrif buyuruvchilarni jalb etish;
 -(Display Marketing), reklama tekstini tashrif buyuruvchilar tomonidan har bir bosilganligi uchun pul toʻlash(CPP).

Manbalar

Havolalar
Mesopotamiya

Mesopotamiya (yun. μέσος (mezos) — „orasi“, „oʻrtasi“ va ποταμός (potamos) — „daryo“, yaʼni „ikki daryo oraligʻi“) Tigr va Yevfrat daryolari orasidagi mintaqa boʻlib, asosan hozirgi Iroq hamda shimoli-sharqiy Suriya, janubi-sharqiy Turkiya va gʻarbiy Eron hududlariga mos keladi.

Mesopotamiya (Ikki daryo oraligʻi) — Dajla va Furot daryolarining oʻrta va quyi oqimidagi hudud (Gʻarbiy Osiyoda). Qadimgi Sharqning madaniy markazlaridan biri. Miloddan avvalgi 4—3-ming yillikda Mesopotamiya hududida ilk davlatlar (Ur, Uruk, Lagash va boshqalar) vujudga kelgan.

Mesopotamiya baʼzan „tamaddun beshigi“ deb ataladi, bunga sabab bu mintaqada Shumer, Akkad, Bobil va Ossuriya saltanatlari boʻlganligidir. Temir asrida Mesopotamiya Yangi Ossuriya va Yangi Bobil imperiyalari, keyinchalmk Axamoniylar hukmronligi ostida boʻldi. VII asr Islom fathigacha Sosoniylar tomonidan boshqarilgan bu hudud fathdan soʻng Iroq degan nom bilan ataladigan boʻldi.

Manbalar 

Osiyo
Qadimgi Mesopotamiya
Ichimlik

Ichimlik deb odam isteʼmol qilishi uchun tayyorlanadigan suyuqlikka aytiladi. Atama ichish soʻzidan olingan. Ichimliklar tarkibidagi alkogol miqdoriga qarab spirtsiz va spirtli ichimliklarga ajratiladi.

Turlari

Suv 
Eng keng tarqalgan ichimlik chuchuk suvdir. Suv odam va boshqa organizmlar uchun muhim suyuqlik boʻlib, odam tanasining taxminan 70 %ini tashkil etadi. Suv tuzlarni eritib, metabolizmda katta rol oʻynaydi. Shifokorlar kuniga 8 stakan (~1,8 litr) suv ichishni tavsiya etishadi.

Issiq ichimliklar 
Bularga issiq choy, sut, qahva va boshqalar kiradi. Biroq choy va sut yaxna holda ichilishi ham mumkin.

Yaxna ichimliklar 
Yaxna ichimliklar sovutilib ichiladi. Bularga sovuq choy, sharbat, limonad, alkogolsiz pivo va boshqalar kiradi.

Spirtli ichimliklar 
Spirtli ichimliklarga tarkibida sezilarli miqdorda etanol boʻlgan ichimliklar: musallas, pivo, aroq va k kiradi.

Boshqalar 
Qatiq, goʻja kabi mahsulotlarni ham ichimlik, ham taom, deb hisoblash mumkin.

Manbalar
Bojalar (guruh)

Ushbu maqola musiqiy guruh haqidadir. "Bojalar" soʻzining boshqa maʼnolari uchun Bojalar maqolasiga qarang.
Bojalar — 2000-yilda Toshkent shahrida Jahongir Poziljonov va Moʻmin Oripov tashkil topgan guruh.

Shaxsiy hayoti 

 rafiqasi Dildora Foziljonova — aktrisa (Boyvachcha)
 qizi Rayhon Foziljonova Jahongirovna — aktrisa (Qizalogʻim)
 oʻgʻli Gʻayrat Foziljonov Jahongirovich — aktyor (Qudamni koʻrmadingizmi?)
 akasi Abdurahmon Foziljonov Gʻayratovich — ssenarist, film direktori (Xavfli burilish, Shaddod qiz, Taqdir)
 ukasi Foziljon Foziljonov Gʻayratovich — aktyor (Firibgar)

Ijodi

Filmografiya

Filmlar

Kliplari 
{|class="wikitable"

Manbalar 
Jahongir Poziljonov: “Tanqidchilar bilan tortishib o‘tirmayman”

Havolalar 
 Nortoy (Jahongir Foziljonov o‘ynagan film 
 Bojalar Last.fmda
 Qoʻshiqlari matni
 Videolari, YouTube
Tarja Turunen

Tarja Soile Susanna Turunen Cabuli (talaffuzi: Tarya Soyle Susanna Turunen Kabuli; 1977, 17-avgust) fin soprano va shoirasidir. Nightwish guruhining sobiq xonandasi sifatida mashhur. 2005-yili guruhdan chetlashtirilganidan beri yakkaxon ijro bilan shugʻullanadi. Oilali, turmush oʻrtogʻi - argentinalik tadbirkor Marcelo Cabuli. Tarja Turunen oʻz vatanining faxriy fuqarolaridan boʻlib, Finlandiya prezidenti Tarja Halonen tomonidan "Finlandiya ovozi" deb maqtalgan.

Havolalar 
 Rasmiy sayti 

Yashayotgan insonlar
Sami Vänskä

Sami Vänskä (talaffuzi: Sami Vyanskya; 26-sentyabr, 1976) fin musiqachisi va Nightwish guruhining sobiq gitarachisidir.

Yashayotgan insonlar
Old Trafford

Old Trafford () — Manchester Yunayted futbol klubining uy stadioni. Majmua Manchester shahrining Old Trafford (Yuqori Manchester) qismida joylashgan. Sigʻimi 74,310 kishiga moʻljallangan. Bagʻriga muxlislarni qabul qilish boʻyicha Birlashgan Qirollikdagi eng yirik futbol stadioni (va umumiy hajmi boʻyicha Uembli stadionidan keyin ikkinchi). Hajmi boʻyicha Yevropada boʻyicha oʻn birinchi oʻrinni egallab turibdi.

Majmuaga Bobbi Charlton tomonidan „Orzular teatri“ („The Theatre of Dreams“) nomi berilgan. Old Trafford 1910-yildan beri „MYu“ ning uy stadioni hisoblanadi. Klub 1941-yildan 1949-yilgacha Ikkinchi Jahon urushi fonida B. Britaniyaning bombardimonlanishi sababli keltirilgan zararlar natijasida mahalliy raqib Manchester Siti bilan „Meyn Roud“ stadionini baham koʻrishga majbur boʻladi. Old Trafford 1990- va 2000-yillarda bir nechta kengayish bosqichlarini boshdan kechirdi. Jumladan, Shimoliy, Gʻarbiy va Sharqiy tribunalarga qoʻshimcha qavatlar qoʻshildi. Stadion deyarli 80 000 kishilik sigʻimga yetdi. Kelajakda kengaytirish Janubiy qismga ikkinchi sektorni qoʻshish rejasini oʻz ichiga oladi. Bu esa sigʻimni 88 000 kishiga yaqinlashtiradi. Stadionga tashrif buyurish rekordi 1939-yilda qayd etilgan. Oʻshanda 76 962 tomoshabin Angliya kubogi yarim finalida „Vulverxempton Uonderers“ va „Grimsbi Taun“ oʻrtasidagi uchrashuvni tomosha qilgan.

Old Trafford Angliya kubogi finaliga, shuningdek, ikki marotaba takror oʻtkazilgan finalga mezbonlik qilgan. Majmuadan muntazam ravishda musobaqaning yarim finali uchun neytral maydon sifatida foydalanilgan. Shuningdek, Angliya terma jamoasi uchrashuvlari, 1966-yilgi Jahon chempionati, Yevro 1996 va 2012-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari, jumladan, oʻz tarixida birinchi marta ayollar xalqaro futboli va 2003-yilgi Chempionlar Ligasi finaliga mezbonlik qilgan. Futboldan tashqari, bu yerda 2020-yilni hisobga olmaganda, regbi ligasining Superliga Grand Finali va 2000-, 2013- va 2022-yillarda Regbi Ligasi Jahon kubogi finali oʻtkaziladigan joy vazifasini oʻtagan.

Manbalar

Havolalar 

Stadionlar
Futbol stadionlari
Manchester Yunayted
Angliya futbol stadionlari
Istiqlol sanʼat saroyi

"Istiqlol" sanʼat saroyi - Toshkent shahrida joylashgan sanʼat saroyi. 2008-yil 8-aprelga qadar "Xalqlar doʻstligi" saroyi nomi bilan yuritilgan.

Toshkent bino va inshootlari
Vladimir Pazdzerskiy

Vladimir Andreyevich Pazdzerskiy (pol. Wladimir Pazdzierski, rus. Vladimir Andreevich Pazdzerskiy, 25-aprel 1934, Toshkent – 3-sentyabr 2004, Toshkent)

Ota-onasi XX-asrning 30-yillarida Oʻrta Osiyoga SSRIning Yevropa qismidan „xalq dushmanlari“ sifatida surgun etilgan.

Vladimir Pazdzerskiy Toshkent shahrining 50-maktabni oltin medal bilan bitirgach, Oʻrta Osiyo Davlat Universitetining Astronomiya kafedrasida oʻqishni boshladi. Oʻqishning 3-yilida astronomiya kafedrasi „xalq xoʻjaligiga kerak emas“ deya markaziy hukumat qarori ila yopilgandan soʻng Pazdzerskiy nazariy fizika kafedrasida taʼlim olishni davom ettirdi. Bitirgandan keyin unga kafedrada assistent lavozimi taklif etildi.

1961-yilda Vladimir Pazdzerskiy va Hatam Valiyev yosh mutahassislar sifatida Moskvaga S. S.R. I. Fanlar Akademiyasining Fizika Institutiga (FIANga) stajirovkaga jönatildi. Bu yerda ular Lev Landauning seminariga va boshqa seminarlarga qatnashish va oʻzlalriga ilmiy rahbar izlash imkoniyati bor edi. Pazdzerskiy mashxur nazariyotchi F. Y. Fainbergda oʻz ilmiy rahbarini topdi. Fainberning yetakchiligidagi birinchi ishlari u paytda dolzarb boʻlmish pionlarning deytronlar bilan taʼsiri va pionlarning fototugʻilishi mavzusiga bagʻishlangan.

1961-yilda FIANning ilmiy kengashida yuqorida nomlangan ilmiy ishlar asosida fizika-matematika fanlari nomzodlik dissertatsiyasini yoqladi.

1993-yilda Pazdzerskiy Toshkent Davlat Universitetining nazariy fizika maxsus ilmiy kengashida fizika-matematika fanlari doktori darajasi dissertatsiyasini yoqladi.

1997-yilda Oʻzbekiston hukumati qaroriga asosan „Oʻzbekistonda hizmat koʻrsatgan taʼlim arbobi“ davlat mukofotiga sazovor boʻldi.

Toshkent shahrining Botkin qabrstonida koʻmilgan.

Asarlari 
 „Izbrannie trudi po fizike vzaimodeystviya izlucheniya s veщestvom. Sbornik izbrannix nauchnix trudov professora V. A. Pazdzerskogo“. Tashkent, Natsionalniy universitet respubliki Uzbekistan, Kafedra teoreticheskoy fiziki, Izd."Trovant", 2005

Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari
Behzod Abduraimov

Behzod Abduraimov (1990-yil 11-sentabrda Toshkent shahrida tugʻilgan) — Oʻzbekistonlik pianist. London xalqaro pianino musobaqasi  va boshqa bir necha xalqaro pianino musobaqalari gʻolibi.

Tarjimai holi 
Behzod 1990-yil 11-sentabr Toshkent shahrida tugʻilgan, pianinoda chalishni besh yoshida boshlagan. Ilk musiqiy bilimlarini Toshkentdagi Uspenskiy nomli Respublika maxsus musiqa maktabida Tamara Popovichdan olgan. 8 yoshidan boshlab Oʻzbekiston Milliy simfonik orkestri jamoasida AQSh, Italiya, Rossiya va Oʻzbekiston sahnalarida yakkaxon musiqalar ijro etgan. Hozir u AQShning Park universiteti da musiqa yoʻnalishi boʻyicha tahsil olmoqda.

Xalqaro musobaqalardagi ishtiroki 
 "XXI asr musiqachisi" musobaqasida 3-oʻrin. (Qozogʻiston, 2000-y.)
 Chaykovskiy xalqaro musobaqasida diplom (Syamin sh. Xitoy. 2002-y.)
 "Le Muze" musobaqasida 1-oʻrin va grand pri sovrini. (Italiya, 2003-y.)
 Lennox yosh artistlar musobaqasi va Corpus Christi. (AQSh, 2008-y.)
 Janubiy Missuri xalqaro pianino musobaqasining yosh ijrochilar bo`limida 1-o`rin. (AQSh, 2008-y.)
 London xalqaro pianino musobaqasida 1-oʻrin. (London, Angliya, 2009-y.)

Manbalar

Havolalar 
 London International Piano Competetion 

Musiqa
Pianistlar
1990-yilda tugʻilganlar
Oʻzbekistonlik pianistlar
Oʻzbekistonlik ijtimoiy olimlar
Pianist

Pianist - fortepianoda musiqa ijro qiluvchi kishi.

Kasblar
Pianistlar
Parvati

Parvati (Sanskrit. पार्वती, pārvatī – togʻlik) – Himalay xudosi Ximavata va apsara(pari) Menakaning qizi. Shivaning sevgilisi Sati oʻzini gulxanda kuydirgach, Shiva Kaylas togʻida zohidlikka beriladi. Sati esa Parvati qiyofasida qayta tugʻilib Kaylasga boradi, lekin Shiva uni qabul qilmaydi. Dev Tarakani yengishga qodir farzand tugʻilishi uchun maʼbudalar uning huzuriga sevgi xudosi Kamani yuborishadi. Parvati orqadan kelib Shivaning koʻzlarini kafti bilan yopib turganda Kama uning qalbini yoqmoqchi boʻladi. Shu payt Shivaning peshonasidan uchinchi koʻz oʻsib chiqib, Kamani kuydiradi.
Bir kuni Shiva darvesh qiyofasida Parvatining yoniga borib oʻzini-oʻzi yomonlay boshlaydi. Lekin Parvati unga quloq solmaydi. Shundagina Shiva uni qabul qiladi. Ulardan jangchi Skanda va filsimon Ganesha dunyoga keladi.

Mifologik qahramonlar
Depressiya

Depressiya ruhiy kasallik boʻlib, u odamda hayotga boʻlgan umidsizlik, odamlarga boʻlgan ishonchsizlik, tushkunlik, yolgʻizlik, stress, toʻxtovsiz xavotirlanish va shu kabi yomon [negative] hissiyotlarni uygʻotishi mumkin. Oʻta jiddiy holatlarda, baʼzilar sigaret chekish, spirtli ichimliklar ichish, meyoridan ortiqcha uxlash kabi yomon illatlar bilan oʻzlarini chalgʻitishga urinishadi. O'spirin yoshidagi bolalarning juda koʻp musiqa tinglashi depressiyadan qiynalishlariga sabab bo'lishi mumkin. Depressiya vaqtida inson ortiqcha miqdorda taom iste'mol qilishi ham mumkin.

Asosiy depressiya (klinik depressiya) ikki haftadan ortiq davom etadigan kuchli yoki jiddiy alomatlarga ega. Bu alomatlar kundalik hayotga aralashadi.

Depressiya turlari: Bipolyar depressiya — bipolyar buzilishi bilan odamlar past kayfiyat va juda yuqori energiya muqobil muddatlari bor davrlar. Past davr mobaynida ular g'amgin yoki umidsiz yoki energiya etishmasligi kabi depressiya belgilariga ega bo'lishi mumkin. Perinatal va tug'ruqdan keyingi depressiya:" Perinatal " tug'ilgan atrofida anglatadi. Koʻp odamlar bu turga postpartum depressiya deb murojaat qilishadi. Perinatal depressiya bir chaqaloqni keyin homiladorlik davrida va bir yilgacha sodir bo'lishi mumkin. Belgilari orqasida borish qaysi kichik achinish sabab, tashvish yoki stress.
Doimiy depressiv buzuqlik: PDD ham dysthymia sifatida tanilgan. PDD belgilari asosiy depressiyadan kamroq. Lekin odamlar ikki yil yoki undan koʻproq vaqt davomida PDD alomatlarini boshdan o'tkazadilar.
Premenstrual disforik buzilish: Premenstrual disforik buzilish premenstrual buzilish (PMS) ning og'ir shakli hisoblanadi. Bu ularning hayz qadar etakchi kun yoki hafta ichida ayollarga ta'sir qiladi.
Psikotik depressiya: psikotik depressiya bilan odamlar og'ir depressiv alomatlar va delusions yoki gallyutsinatsiyalar bor. Delusions aslida asoslangan emas narsalar e'tiqod bor, gallyutsinatsiyalar ko'rib jalb esa, eshitish, yoki narsalar bilan tegdi his aslida yo'q, deb.
Mavsumiy hissiy buzuqlik (SAD): mavsumiy depressiya, yoki mavsumiy hissiy buzuqlik, odatda kech kuzda va erta qishda boshlanadi. Koʻpincha bahor va yoz oylarida ketadi.(Manbahttps://ezolifedream.uz/)

Depressiya (lot. depressio — bosilish, susayish) (iqtisodiyotda) — iqtisodiy tanglik natijasida va undan keyin boshlanadigan turgʻunlik davri. Bu davrda i.ch. oʻsmaydi, iqtisodiy jonlanish yuz bermaydi, isheizlar soni koʻpayadi, narxlar bir meʼyorga kelgan boʻlsa ham tovar va xizmatlarga talab past boʻladi. Tovar zaxiralari koʻpaymaydi, uning maʼlum qismi arzon bahoda sotiladi. Arzon sotilgan mahsulotlar oʻrnini qoplash uchun i.ch. harajatlarini kamaytirishga, ish haqini pasaytirishga, mehnat unumdorligini oshirishga qaratilgan choratadbirlar koʻriladi. Tanglikdan keyingi D. iqtisodiy tanglik yakuniy bosqichga oʻtganligini va iqtisodiyotda jonlanishni, soʻngra yuksalishni kutish mumkinligidan darak beradi. 

Psixologiya

Manbalar
Anderson Luís de Abreu Oliveira

Anderson Luís de Abreu Oliveira — futbolchi

Manbalar 

Braziliyalik futbolchilar
Yashayotgan insonlar
Angliya Premyer-ligasi futbolchilari
Louis Saha

Ismi: Louis Saha

Manchester United ga kelgan vaqti: 23-yanvar 2004-yil.

Transfer bahosi 12.8 mln ₤ .

Dubyuti 31-yanvar 2004-yil SOUTHAMPTON ga qarshi uchrashuvda.

Raqami: 9

Mamlakati: Fransiya

Fransiya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
Erkak futbolchilar
Mike Naumenko

Mikhail Vasilyevich Naumenko (; 18-aprel 1955-yil — 27-avgust 1991-yil) — Mike Naumenko nomi bilan tanilgan sovet rok-musiqachi.

Qoʻshiqlar roʻyxati

Zoopark guruh (Hayvonot bog'i) 
 1981 — Blues de Moscou (Moskva blyuzi)
 1983 — Uyezdniy gorod N (Viloyat N shahri)
 1984 — Belaya polosa (Oq chiziq)
 1991 — Muzika dlya filma (Film uchun musiqa)

Manbalar

Havolalar 
 Remike.spb.ru 
 Майк Науменко.ru
 Mike-zoo.kiev.ua
 Майк и группа "Зоопарк"
 Poems lib.ru saytidq

1955-yilda tugʻilganlar
Toshkent temir yoʻl muhandislari instituti

Toshkent Davlat Transport Universiteti — Transport va unga tegishli asosiy xizmatlar uchun yuqori malakali mutaxassislar tayyorlaydigan oliy oʻquv yurti.

Tarixi 
Oʻrta Osiyo temir yoʻl transporti muhandislari instituti sifatida 1931-yilda tashkil etilgan, 1937-yildan hozirgi nom bilan ataladi. Institut tarkibida 5 ft: tashish ishlarini boshqarishning avtomatlashtirilgan tizimi, iqtisodiyot, elektromexanika, temir yoʻl qurilishi va sirtqi ftlar, magistratura markazi bor. Institut qoshida litsey faoliyat koʻrsatadi. Institutda 17 yoʻnalish boʻyicha bakalavrlar tayyorlanadi. Institut qoshidagi aspiranturada 5 ta mutaxassislik boʻyicha ilmiy xodimlar tayyorlanadi. Kafedralarning ilmiy tadqiqotlar ishlarida, loyihakonstruktorlik byurolari, transport va qurilish korxonalari ishlarida talabalar faol qatnashadi. Institutda 27 kafedra, 60 laboratoriya, tayyorlov boʻlimi, kutubxona (600 mingdan ziyod asar) bor. 2002/03 oʻquv yili institutda 4300 dan ortiq talaba oʻqidi. Institut tashkil qilinganidan beri 50 mingdan ortiq yuqori malakali mutaxassis yetkazib berildi. Institut qoshida talabalar uylari, madaniyat saroyi, poliklinika va profilaktoriy, sport inshootlari, bolalar bogʻchasi bor. Institut Rossiya Federatsiyasi, Polsha, Litva, Ukraina kabi mamlakatlar bilan hamkorlik qiladi. Institut faoliyati A. Glushchenko, A. Lavrik, E. A. Odilxoʻjayev, A. Gofman va boshqa olimlar nomi bilan bogʻliq. 1937-yildan hozirgi nom bilan ataladi.

2020-yil 20-may — Toshkent transport muhandislari instituti, Toshkent avtomobil yoʻllarini loyihalash, qurish va ekspluatatsiya qilish instituti, Toshkent davlat texnika universitetining Aerokosmik texnologiyalar fakulteti negizida Toshkent davlat transport universiteti tashkil etildi.

Fakultetlar 
 Qurilish fakulteti
 Tashishni tashkil etish va trasnport logistikasi
 Elektromexanika fakulteti
 Iqtisodiyot fakulteti
 Malaka oshirish va kadrlarni qayta tayyorlash markazi

Kafedralar 
 Vagonlar va vagon xoʻjaligi
 Fizika
 Temir yoʻllar elektr taʼminoti
 Elektr transporti va yuqori tezlikdagi elektr harakat tarkibi
 Lokomotivlar va lokomotiv xoʻjaligi
 Temir yoʻldan foydalanish ishlarini boshqarish
 Transport logistikasi va servis
 Temir yoʻl transportida avtomatika va telemexanika
 Elektr aloqa va radio
 Hayot faoliyati xavfsizligi
 Jismoniy tarbiya
 Informatika va kompyuter grafikasi
 Quriilish mexanikasi
 Bino va sanoat inshootlari qurilishi
 Oliy matematika
 Temir yoʻl qurilishi, yoʻl va yoʻl xoʻjaligi
 Koʻpriklar va tonnellar
 Muhandislik kommunikatsiya va tizimlari
 Iqtisodiyot va menejment
 Buxgalteriya hisobi va audit
 Ijtimoiy-gumanitar fanlar
 Tillar
 Temir yoʻl transportida axborot tizimlari

Yoʻnalishlar

Mashhur bitiruvchilari 

 Shuhrat
 Botir Xoʻjayev
 Boris Anisimovich Bondarenko
 Glushchenko Aleksey Danilovich
 Ochilboy Ramatov
 Yodgor Nasriddinova
 Gʻulom Shokirovich Zokirov
 Minavar Tursunov

Manbalar 

Oʻzbekistondagi universitetlar
Nikolay Valuyev

Nikolay Valuyev (1973-yil 21-avgust, Leningrad, SSSR) - rus bokschisi, Butunjahon Boks Assotsiatsiyasi (ingl. WBA) versiyasi bo'yicha supero'girvaznda jahon chempioni (17-dekabr 2005 - 14-aprel 2007).

 Bo'yi: 213 sm
 Vazni: 143 kg

O`tkazgan janglari

Manbalar

Havolalar 

Bokschilar
Rossiyalik erkak aktyorlar
Rossiya bokschilari
SSSR bokschilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Muhandis

Muhandis yoki injener, texnikaning muayyan bir sohasiga ixtisoslashgan mutaxassis hamda muhandislik sohalaridan biri boʻyicha oliy maʼlumotli kasb egasi. Ilgari Sharqda binokor, yer oʻlchovchi, bino va inshootlarni loyihalovchi, geometriya bilan shugʻullanuvchi kishilar „muhandis“ deb atalgan. Bagʻdod, Damashq, Buxoro, Xiva, Samarqand, Toshkent, Qoʻqon va boshqa shaharlarda hozirgacha saqlanib qolgan qadimiy bino va inshootlar qurilishida foydalanilgan murakkab geometrik shakllar, arklar, gumbazlar, qubbalar, jumladan sugʻorish va suv chiqarish inshootlari (koriz, sardoba), charxpalak (chigʻir) muhandislik qadimdan taraqqiy etganligini bildiradi. Xususan, Ashad al-Fargʻoniyning Nil daryosiga qurilgan suv miqdorini oʻlchash inshooti ham muhandislik namunasi hisoblanadi.

Yevropada, dastlab, harbiy mashinalarni boshqargan kishilar injener (Lotincha: ingenium — qobiliyat) deb nomlangan. Bu tushuncha 16-asrda Gollandiyada koʻprik va yoʻl quruvchilarga nisbatan ishlatilgan, soʻngra Angliya va boshqa Yevropa mamlakatlariga tarkalgan.

Turlari 
Muhandislikning mexanik-muhandis, gidrotexnik-muhandis, kon muhandissi, harbiy muhandis, loyihalovchi muhandis, fizik-muhandis, texnolog-muhandis, quruvchi-muhandis, irrigator-muhandis va boshqa turlari bor. Muhandislar sanoat, transport, qurilish va xalq xoʻjaligining turli tarmoqlarida, ilmiy tadqiqot muassasalarida ishlaydi, muhandislik akademiyalarida, oliy texnika bilim yurtlari va boshqa muassasalarda tayyorlanadi. Oʻzbekistonda muhandislar Toshkent texnika universiteti, Toshkent informatsiyalar texnologiyasi universiteti, respublika viloyatlaridagi oliy texnika oʻquv yurtlari, Toshkent arxitektura-qurilish instituti, Toshkent kimyotexnologiya instituti, Toshkent davlat aviatsiya instituti, Toshkent avtomobil-yoʻllar instituti, Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligi instituti, Toshkent temir yoʻl transport muhandislari instituti, Toshkent toʻqimachilik va yengil sanoat instituti va boshqa muassasalarda tayyorlanadi.

Adabiyotlar

Manbalar 

 
Kasblar
Austenit

Austenit – temir-uglerod qotishmalarining tarkibiy tuzilmalaridan biri. uglerodning u-temirdagi qattiq eritmasi. Ingliz tadqiqotchisi R. Austen (1843–1902) nomiga qoʻyilgan. Uglerodli poʻlatlarda austenit odatda 727° dan (kritik nuqtadan) yuqori temperaturadagina barqaror boʻladi, ammo asta-sekin sovitib borilsa, temperatura 727° ga yetganda ferrit va sementitga, ya’ni perlitga parchalanadi. Austenitning kristall panjarasi qirralari markazlashgan kub, panjara parametrlari austenit tarkibidagi uglerod miqdoriga qarab oʻzgaradi va 3,63 dan 3,68 A gacha boʻladi. 1147°da u temirda eng koʻp miqdorda (2,14%) uglerod eriydi, binobarin, shu temperaturada austenit tarkibida 2,14% uglerod boʻladi. Temperatura pasaygan sari, austenit tarkibidagi uglerod miqdori kamayib borib, 727°da 0,8% ni tashkil etadi. Austenit yumshoq va plastikdir. 

Austenit (-faza) – Temir-Uglerod qotishmalaring tarkibiy tuzilmalaridan biri. Ingliz tadqiqodchisi R. Austen (1843-1902) nomiga qoʻyilgan. Uglerodli poʻlatlarda Austenit odatda 727°C dan (kritik nuqtadan) yuqori haroratlardagina barqaror boʻladi, ammo asta-sekin sovitib borilsa, harorat 727°C ga yetganda Ferrit va sementitga, yaʻni perlitga parchalanadi. Austenitning kristall panjarasi qirralari markazlashgan kub, panjara parametrlari Austenit tarkibidagi uglerod miqdoriga qarab oʻzgaradi. 1147°Cda -temirda eng koʻp miqdorda (2,14%) uglerod eriydi, binobarin, shu haroratda Austenit tarkibida 2,14% uglerod boʻladi. Harorat pasaygan sari, Austenit tarkibidagi uglerod miqdori kamaya borib, 727°Cda 0,8% ni tashkil etadi. Austenit yumshoq va plastikdir.

Manbalar 
 Oʻzbekiston Milliy Enciklopediyasi

Kimyo
Materialshunoslik

Manbalar
Oqtosh

Oqtosh — Oʻzbekiston Respublikasi Samarqand viloyati Narpay tumanidagi shahar, tuman markazi. Viloyatning janubi-gʻarbida joylashgan. Narpay tuman markazi. 1967-yil 31-sentabrda tashkil etilgan. Zirabuloq temir yoʻl stansiyasi mavjud. Oqtosh shahri Samarqand shahridan 133 km gʻarbda joylashgan. Aholisi 35 ming kishiga yaqin (2003), asosan, o`zbeklar, shuningdek, rus, tatar, tojik, qozoq, ukrain, koreys, yahudiy va boshqa millat vakillari ham yashaydi. Shaharda 15 ta umumiy taʼlim maktabi, 2 ta kasb-hunar kolleji, 2 ta avtokorxona, paxta tozalash zavodi, «Oqtoshdon», «Oqtoshnon», «Salomatlik» aksiyadorlik jamiyatlari, «Zarafshon» firmasi, Zirabuloq tajriba sinov zavodi, MTP, Zirabuloq magistral gaz yoʻllaridan foydalanish boshqarmasi, 4 ta bank, 2 ta bozor, 2 ta klub, tuman markaziy madaniyat uyi, 8 ta kutubxona, madaniyat va istirohat bog`i, markaziy kasalxona, kattalar va bolalar poliklinikalari, dorixonalar va boshqa savdo, madaniy-maishiy shaxobchalar bor.

Tarixi 
Oqtosh qadimdan oʻzining "Zirabuloq" nomi bilan maʼlum va mashhurdir. Qadim tarix zarvaraqlarida bayon etilishicha hozirgi Oqtosh shahri oʻrnida qadimgi Arbinjon shahri xarobalari joylashgan.

Iqlimi 
Iqlimining alohida xususiyatlari: issiq va yorugʻ kunlari koʻp, iqlimi quruq va kontinental, qishi yumshoq, yoz esa issiq va quruq. Iyul oyida kunduzi oʻrtacha harorat +34 °C, kechalari +18 °C gacha, yanvarda kunduzlari oʻrtacha +7 °C dan kechalari −4 °C gacha boʻladi.

Manbalar 
 O`zbekiston Milliy Ensiklopеdiyasi

Havolalar 
 Samarkand.uz 
 SAMARQAND VILOYATI SHAHARLAR VA TUMANLAR HOKIMLARI

Manbalar 

Oʻzbekiston shaharlari
Narpay tumani
Yanvar

Yanvar (lotincha; Jānuārius mēnsis 'Yanus oyi' rimliklar xudosi Yanus nomidan) — Grigoriy kalendari boʻyicha yilning birinchi oyi. Yanvar 31 kundan iborat (yana qarang Kalendar).

Yerning shimoliy yarimshari boʻylab eng sovuq oy (qishning ikkinchi oyi) va janubiy yarimsharning katta qismida eng issiq oy hisoblanadi.

Boshqa tillarda 
 Sichen (ukr.)
 Studzen (belorus.)
 Styczeń (pol.)
 Leden (chex.)
 Siječanj (xorv.)
 Sausis (lit.)
 Tammikuu (fin.)

Bayramlar

Xalqaro 
 1-yanvar — Yangi yil. Kuba ozodlik kuni. Kamerun mustaqillik kuni.

Oʻzbekistonda 
 1-yanvar — Yangi yil
 14-yanvar — Vatan himoyachilari kuni

Chet davlatlarda 
Yil oylari
Fevral

Fevral (lotincha, Februarius — halollanish oyi) — Grigoriy kalendarika, yilning ikkinchi oyi (28 kunga, kabisa yilida esa 29 kunga teng). Nomi qadimgi rimliklarning har yili 15-fevralda oʻtkazilgan halollanish marosimi bilan bogʻliq.

Boshqa tillarda 
 Únor (chex.)
 Februar (nemis)
 February (ingliz)
 Luty (pol.)

Bayramlar

Xalqaro 
 14 — Muqaddas Valentin kuni

Oʻzbekistonda

Chet davlatlarda 

Yil oylari
Kun

Kun — Yerning Quyoshga nisbatan toʻla aylanish davri; bir kecha-kunduzga teng boʻlgan vaqt, sutka. Davomiyligi 24 soat bilan oʻlchanadi. Bu vaqt ikki xil — haqiqiy Quyosh sutkasi (HQS) va oʻrtacha Quyosh sutkasi (OʻQS) deyiluvchi oʻlchovlarga ega. HQS ikkita ketma-ket keladigan haqiqiy tush (yoki haqiqiy yarim kecha) vaqtlari orasidagi vaqt bilan oʻlchanadi. HQS, Quyosh yillik koʻrinma yoʻlining osmon ekvatoriga qiyaligi (ogʻish burchagi 23° 26’) va ekliptika (Quyosh yillik koʻrinma yoʻli) boʻylab harakatning notekisligi tufayli oʻzgarib turadi va shu tufayli undan amalda foydalanib boʻlmaydi. Amalda HQS ning yil davomida oʻrtacha qiymati — oʻrtacha Quyosh sutkasi — kunning uzunligi sifatida foydalaniladi. Bu vaqt osmon ekvatori boʻylab, yil davomida, tekis harakatlanadigan oʻrtacha Quyosh deyiluvchi faraziy Quyosh markaziga nisbatan Yerning oʻz oʻqi atrofida aylanish davri bilan oʻlchanadi.

Yana qarang
 Sutka

Manbalar 

Vaqt oʻlchov birliklari