Götz Aly

Götz Haydar Ali (; 1947-yil 3-mayda tugʻilgan) nemis jurnalisti, tarixchisi va siyosatshunosi.

Hayoti va faoliyati 
Ali Baden-Württembergning Geydelberg shahrida tugʻilgan. U nasroniylikni qabul qilgan  ismli aralash turk-kurdning ota-ona avlodi. 1600-yillarning oxirida Prussiya sudida uning palatasi boʻlgan. Oilaviy anʼanaga koʻra, toʻngʻich oʻgʻilning ismimg oʻrtasiga Haydar nasabi qoʻshiladi.

Deutsche Journalistenschuleda qatnashgandan soʻng, Ali Berlinda tarix va siyosatshunoslik boʻyicha tahsil oldi. Jurnalist sifatida u taz, Berliner Zeitung va FAZ gazetalarida ishlagan. 60-yillarning oxiri va 70-yillarning boshlarida soʻl nemis talabalar harakatida faol boʻlib, u " Unser Kampf 1968: Ein irritierter Blick zurück " (Fischer TB, Frankfurt/Main 2009) nomli polemik retrospektiv kitobini nashr etdi, unda oʻsha davrning radikal talabalari borligini taʼkidlaydi. „1933 avlodi“ asari bilan ular tushunganidan koʻra koʻproq umumiylikni berishga harakat qildi.

U 1994-yilda Berlin Erkin Universitetida siyosiy fanlar boʻyicha nogiron bolalarning natsistlarning evtanaziyasiga bagʻishlangan dissertatsiyasi bilan gabilitatsiya darajasini oldi. Uning bu mavzuga boʻlgan qiziqishi dastlab qizi meningit infektsiyasidan jiddiy doimiy miya shikastlanganida paydo boʻlgan. 2004-yildan 2005-yilgacha u Frankfurt- Mayndagi Fritz Bauer institutida va 2012—2013-yillarda Vena universiteti qoshidagi Zamonaviy tarix institutida fanlararo Holocaust tadqiqotlari boʻyicha tashrif buyurgan professori boʻlgan. Shuningdek, u Yad Vashemda tashrif buyurgan tadqiqotchi boʻlgan.

Faoliyati 
Oʻzining „ Yakuniy yechim“ kitobida: Natsistlarning aholi siyosati va yevropalik yahudiylarning oʻldirilishi, Ali pastroq boʻlganlarni Yakuniy yechim rahbariyatiga taʼsir qilganini taʼkidlaydi. Ushbu yondashuv Holocaustning pastdan yuqoriga yondashuvi deb nomlanadi.

Alining qarashlari tarixiy tadqiqotlarning asosiy oqimida tanqidsiz qolmadi.  Adam Tooze, xususan, nemis matbuotida chop etilgan batafsil tahlilda Alining argumentlarini rad etdi.  Alining ishi 2002-yilda Geynrix-Mann-Preis va bir yildan keyin Marion-Samuel-Preis bilan taqdirlangan.

The New York Times gazetasidagi aralash sharhda tarixchi Stiven Zippershteyn Alining Yevropa yahudiylarga qarshi kitobini „zich hujjatlashtirilgan“ deb taʼriflagan, ammo Germaniyadan tashqaridagi voqealar haqida aniqlik yoʻq.

Nashrlar 
Aly nashrlarining keng roʻyxati va nemis tilidagi tegishli veb-havolalar uchun ushbu maqolaning nemischa versiyasiga qarang .

Inglizchada:

 co-written with Peter Chroust & Christian Pross: Cleansing the Fatherland: Nazi Medicine and Racial Hygiene, Baltimore: Johns Hopkins University Press, 1994.
 'Final Solutionʼ: Nazi Population Policy and the Murder of the European Jews, London: Arnold; New York: Oxford University Press, 1999.
 co-written with Susanne Heim: Architects of Annihilation: Auschwitz and the Logic of Destruction, Princeton, NJ: Princeton University Press, 2002
 co-written with : The Nazi Census: Identification and Control in the Third Reich, Philadelphia: Temple University Press, 2004.
 translated by Jefferson Chase from the German Hitlers Volksstaat (see above): Hitler’s Beneficiaries: Plunder, Racial War, and the Nazi Welfare State, New York: Henry Holt and Company, 2005.
 Hitler’s Beneficiaries: Plunder, Racial War, and the Nazi Welfare State, Metropolitan Books. January, 2007 , 
 Why the Germans? Why the Jews? Envy, Race Hatred, and the Prehistory of the Holocaust, Metropolitan Books, April 2014, .
 Europe Against the Jews, 1880-1945, Metropolitan Books, April 2020,

Mukofotlar 

 2007-yil: Gitlerning benefitsiarlari uchun Xolokost toifasidagi Milliy yahudiy kitobi mukofoti : talonchilik, irqiy urush va fashistlarning farovonlik davlati
 2018-yil: Geschwister-Scholl-Preis Europa gegen die Juden uchun, 1880-1945

Manbalar

Havolalar 
 

 Qanday qilib nemislar oʻzini yaxshi his qilgan fyurerga tushib qolishdi, Jodi K. Biehlning Spiegel Online jurnalida 2005-yil 22 martdagi kitob sharhi
 Dahshat mantigʻi, Gotz Alining Germaniyaning " Historikerstreit " yoki tarixchilar bahsi haqidagi maqolasi
 Gyots Alining taʼkidlashicha, Mahatma Gandi natsistlarning eng katta doʻstlaridan biri edi
 2005-yilda Adam Tooze Kembrij universitetida Gitlers Volksstaat (Frankfurt 2005) kitobi ustida Gyots Ali bilan munozara haqida ingliz tilidagi material .
 Yad Vashem veb-saytida Götz Aly bilan suhbat .

Yashayotgan insonlar
1947-yilda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations
Jurnalistlar