Angliya milliy futbol terma jamoasi

Angliya milliy futbol terma jamoasi futbol sport turi musobaqalarida Angliya davlati shaʼnini himoya qilgan  va  Angliya Futbol Assotsiatsiyasi tomonidan boshqarigan. Angliya terma jamoasi dunyoning eng yoshi katta 2 terma jamoaning biridir. 1872-yili Shotlandiya va Angliya terma jamoalari dunyoning, futbol boʻyicha ilk rasmiy oʻyinini oʻtkazgan. Angliya Birlashgan Qirolllik tarkibidagi bir davlat, FIFA tomonidan Angliya terma jamoasi alohida millat jamoasi sifatida tan olgan. Angliya terma jamoasining uy stadioni Wembley oʻyingohi hisoblangan. Hozirda terma jamoa bosh murabbiyi Garet Sautgeyt Angliya ikki yilda ketma-ket boʻladigan FIFA Jahon chempionati va UEFA Yevropa chempionati musobaqalrida ishtirok etgan. Angliya 1966-yili jahon chempioni boʻlgan.  Angliya mezbon jamoa edi, finalda Gʻarbiy Olmoniya bilan roʻbaroʻ kelishgan va qoʻshimcha vaqtda 4-2 hisobida gʻalaba qozongan. Undan keyingi ularning eng yaxshi natijasi 1990-yilgi jahon chempionatida yarim finalgacha yetib kelgan yutugʻidir. Angliya terma jamoasi hozirgacha UEFA Yevropa chempionatida umuman gʻolib boʻlmagan. 1968-1996-yilgi Yevropa chempionatlarining yarim finaligacha yetib kelishgan. 2020-yilgi Yevropa chempionatida esa Finalgacha yetib borib, yakunda Italiya termasiga penaltilar seriyasida imkoniyatni boy berib qoʻygan.

Tarixi 
Angliya futbol assotsiatsiyasi tomonidan uyushtirilgan Angliya va Shotlandiya terma jamoalari oʻrtasidagi birinchi oʻyin 1870-yil 5-martda boʻlib oʻtgan. Ammo Shotlandiya terma jamoasida faqat London aholisi oʻynagani sababli, jamoalar oʻrtasidagi dastlabki beshta oʻyin FIFA tomonidan rasmiy deb tan olinmagan. FIFA tomonidan rasman tan olingan birinchi milliy futbol oʻyini 1872-yil 30-noyabrda boʻlib oʻtgan. Angliya Shotlandiya bilan durang oʻynagan. Oʻsha oʻyinda har bir jamoa bir-biridan mustaqil ravishda boshqarilgan. 1870-yildagi birinchi oʻyindan farqli oʻlaroq, FA ikkala jamoani ham nazorat qilgan. Keyingi qirq yil davomida Angliya faqat uchta boshqa "meydan jamoa"ga qarshi oʻynagan:Shotlandiya, Uels va Irlandiya. Ushbu oʻyinlar 1883-yildan 1984-yilgacha boʻlib oʻtgan va Angliya rekord miqdordagi gʻalabaga erishgan Britaniya uy chempionati, milliy terma jamoalarning birinchi futbol turniri tashkil etilgandan soʻng rasmiylashtirilgan.  Angliya FIFAga 1906-yilda aʼzo boʻlgan. Ilk oʻyinlarini 1908-yilda Britaniya orollaridan tashqarida markaziy Yevropa jamoalariga qarshi oʻtkazgan. Buyuk Britaniya futbol organi va FIFA oʻrtasidagi keskinlikning kuchayishi 1928-yilda barcha Britaniya terma jamoalarining FIFA tarkibidan chiqishiga olib kelgan. Ikkinchi Jahon urushidan keyin barcha Britaniya terma jamoalari 1946-yilda FIFAga qaytdilar. FIFA bilan ziddiyat natijasida Angliya 1930-1934-1938-yillardagi jahon chempionatlarida ishtirok etmagan.  1934-yilda inglizlar Londonda qattiq qarama-qarshilikda Italiya jamoasini magʻlub etishgan. Birinchi marta Angliya terma jamoasi Jahon chempionatida faqat Ikkinchi Jahon urushidan keyin, 1950-yilda Braziliyada boʻlib oʻtgan jahon chempionatida  chiqa olmagan. 1949-yilda Angliya jamoasi oʻz uyida ilk bor magʻlubiyatga uchragan. 1953-yilda Angliya Vengriyaga „Uembli“da 3:6 hisobida magʻlub boʻlgan. Budapeshtdagi javob oʻyinida Vengriya 7:1 hisobida gʻalaba qozongan va bu Angliyaning eng yirik magʻlubiyati boʻlgan. Vengerlarning ikkita magʻlubiyatidan  inglizlarning taktik sxemalari eskirganligi maʼlum boʻlgan. 1954-yilgi jahon chempionatida Ivor Broadis Belgiya darvozasiga ikkita gol urib, Angliya terma jamoasining jahon chempionatidagi ilk dubliga aylangan. Ushbu uchrashuvda Nat Loftxaus yana ikkita gol urdi va uchrashuv 4:4 hisobida durang bilan yakunlangan. Chorak finalda Angliya Urugvayga 2:4 hisobida imkoniyatni boy bergan.

Manbalar

Havolalar 

 
 England at FIFA
 England at UEFA
 A complete database of England International since 1872 by England Stats

Yevropa milliy assotsiatsiyasi futbol jamoalari