yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Vasim Mammadaliyev

Vasim Mammadali oʻgʻli Mammadaliyev (; 1942-yil 27-avgust – 2019-yil 13-oktyabr) — ozarbayjonlik sharqshunos olim, Boku davlat universitetining ilohiyot fakulteti dekani, arab filologiyasi kafedrasi mudiri, Ozarbayjon Milliy fanlar akademiyasining haqiqiy aʼzosi.

Hayoti 

Vasim Mammadaliyev 1942-yil 27-avgustda Bokuda ziyoli oilada tugʻilgan.

Boshlangʻich maʼlumotni Bokuda olib, Ozarbayjon davlat universitetining Arab filologiyasi yoʻnalishiga oʻqishga kirgan.

1964—1967-yillarda Ozarbayjon davlat universiteti aspiranti boʻlgan. 1968-yil, 26 yoshida Tbilisi davlat universitetida „Hozirgi [{Arab tili|arab]]—ozarbayjon tillari va iroq shevasidagi fe’l zamonlarining qiyosiy va tipologik tahlili“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 1974-yil, 32 yoshida „Zamonaviy arab tilida zamon, shaxs va kayfiyat“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilganidan so‘ng SSSRdagi eng yosh arab fanlari doktori bo‘lgan.

Ilmiy faoliyati 

1978-yilda ANAS professori boʻlgan. Vasim Mammadaliyev Iroq fanlar akademiyasi (1989), Islom hamkorlik tashkiloti qoshidagi Islom huquqi akademiyasi (1994), Suriya Qur’on fanlari va arab filologiyasi akademiyasi (1995) va Misr arab tili akademiyasining (2003) a’zosi bo‘lgan.

1992-yilda Ozarbayjonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi unvoniga sazovor boʻlgan. 2002-yilda Sheref ordeni berilgan. 2003-yilda Dogʻistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi unvoniga sazovor boʻlgan. 2007-yilda Ozarbayjon Milliy Fanlar akademiyasi akademigi etib saylangan.

Mammadaliyev 600 tadan ortiq maqola va 20 ta kitob muallifi hisoblanadi. Uning asarlari 15dan ortiq mamlakatda nashr qilingan. Turkiya, Eron, Iroq, Misr, Liviya, Gruziya, Rossiya, Saudiya Arabistoni, Suriya, BAA, Quvayt va boshqa davlatlar bilan ilmiy hamkorlik qilgan. Sovet davrida akademik Ziyo Bunyodov bilan birga Qur’onni ozarbayjon tiliga tarjima qilgan. Dastlab 1991-yilda nashr etilgan tarjima keyinchalik 10 marta qayta nashr etilgan.

Vasim Mammadaliyev 1997-yildan boshlab Ozarbayjon-Iroq do‘stlik ittifoqi va Kavkazmusulmonlari diniy idorasi ilmiy-diniy kengashi raisi bo‘lgan.

Manbalar

Havolalar 
 Al-Quran Project includes Vasim Mammadaliyev and Ziya Bunyadov Azerbaijani Quran translation.

Ozarbayjon sharqshunoslari
Boku davlat universiteti ilmiy xodimlari
1942-yilda tugʻilganlar
Boku davlat universiteti bitiruvchilari
Din olimlari
Sharaf ordeni sohiblari
2019-yilda vafot etganlar
Qurʼonni ozarbayjon tiliga tarjima qilganlar
20-asr tarjimonlari
Gandiya

Gandia-  (    )  Ispaniyaning sharqidagi Valensiya hamjamiyatidagi shahar va munisipalitet .

Gandiya XV-XVI asrlarda muhim madaniy va savdo markazi sifatida faoliyat koʻrsatgan : XV asrda uning Universiteti boʻlgan. Bu yerda bir qancha mashhur odamlar, jumladan shoir Ausiàs Mart (1400-1459) va yozuvchi Joanot Martorell (1410-1465) yashagan. U Borja yoki Borgia bilan mashhur bo'lib, ularning oilaviy unvoni, Gandiya gersogi (dastlab 1399 yilda yaratilgan).

Diqqatga sazovor joylari 

 Sant Jeroni de Kotalba monastiri
 Gandiya kollegial bazilikasi
 Gandiya gersoglik saroyi
 Ferrocarril Alcoy Gandia
 Borgias yo'nalishi
 Valensiya monastirlari marshruti
 Valensiya klassiklarining marshruti

Turizm 

Gandia o'zining uzun, keng, oltin qumli plyajlari bilan Ispaniyaning asosiy sayyohlik manzillaridan biri hisoblanadi. An'anaviy ravishda Gandia turizmining ichki bazasi asosan Madriddan keladi, so'nggi yillarda u xalqaro sayyohlar, asosan fransuz, nemis va inglizlar uchun tobora mashhur joy bo'layotgan  bo'lsa ham.

Gandia sohilllari atrofida mashhur ispan restoranlari mavjud.

Gandiadagi xarid markazlari quyidagilar:

Karrefor, Carrefour Express, Lidl, Mercadona va Aldi va boshqalar.

Madaniyati 
Gandiada turli adabiy bahslar, Yozgi universitetda (Universitat d'Estiu)  xalqaro klassik musiqa festivali va san'at ko'rgazmalari o'tkazilib ,ularda sport turlari, suv, golf, tennis va piyoda yurish kabilarni o'z ichiga oladi. Gandiada aprel oyida xalqaro animatsiya va qisqa filmlarni nishonlaydigan yillik "Cortoons Gandia" animatsiya festivali bo'lib o'tadi.

Iqlimi 
Gandia iqlimi - o'rta  (Köppen iqlim tasnifi: Csa) bo'lib, qish sovuq va yozi issiqdir. Yillik o'rtacha harorat 18-19 °C atrofida bo'ladi.  Gandiada yiliga taxminan 600 mm yomg'ir yog'adi, aksariyat yog'n sentyabrdan noyabrgacha tushadi. Qish eng ko'p yomg'ir yog'adigan mavsum hisoblanadi.

Sport 
Mahalliy futbol jamoasi CF Gandía deb ataladi.

Taniqli odamlar 

 Leon de Arroyal (1755-1813), ziyoli, shoir va yozuvchi
 Pablo Pallares Marzo (1987), futbolchi
 Sant Jeroni de Cotalba monastiri
 Gandia kollegiat bazilika
 Gandia dukasi saroyi
 Ferrocarril Alcoy Gandia
 Borgiyalar yo'li
 Valensiya monastirlari yo'li
 Valensiya klassiklarining yo'nalishi

Eslatmalar

Tashqi havolalar 

 Gandiya shahar hokimiyati
 Gandiyaning rasmiy turizmi
 Gandiya haqida ma'lumot

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kepa Arrizabalaga

Kepa Arrizabalaga Revuelta (3-oktyabr 1994-yil), Ispaniyalik professional futbolchi, u xozirda La Liga ligasining Real Madrid jamoasi tarkibida darvozabon sifatida oʻynab kelayotgan, u Real Madrid tarkibiga ijara sifatida Chelsea jamoasidan olingan.

Arrizabalaga oʻzining katta jamoalardagi karyerasini Athletic Bilbao jamoasida bilan boshlagan. U Baskonya tarkibida oʻynagan va 2011—2016-yillar orasida Ponferradina va Real Valladolidga ketma-ket ijara oʻyinchi sifatida oʻtgan. Keyin Bilbaoga qaytdi, ammo 2018-yilda Kepa Chelseaga 80 million yevro (72 million funt sterling) evaziga oʻtdi, bu narx oʻsha paytda qimmat transferlardan biri hosblangan. Bu jamoada futbolchi UEFA Yevropa ligasi, UEFA chempionlar ligasi va UEFA Superkupasini oʻz jamoasi tarkibida yutgan.

Arrizabalaga 2012-yilgi Yevropa chempionatini Ispaniyaning 19 yoshlilar terma jamoasi tarkibida qoʻlga kiritgan. U 2017-yilda Ispaniya terma jamoasida birinchi debyut oʻyinini oʻtkazgan va 2018-yilgi jahon chempionatida Milliy terma jamoa safida qatnashgan, ammo biror marta ham oʻyinga tushirilmagan.

Klubdagi faoliyati

Atletik Bilbao 
Arrizabalaga Biska Ondarroa shahrida tavallud topgan. Arrizabalaga 2004-yilda yaʼni oʻn yoshida Lezama Athletic Bilbao yoshlar jamoasi tarkibiga qoʻshilgan. U 2012-yil yanvar oyida Baskonya jamoasida Tercera Divisiónda oʻzining birinchi debyut oʻyinini oʻtkazgan.

5-may 2012-yilda Arrizabalagani Getafega qarshi La Liga oʻyinida asosiy tarkibga chaqirilib, lekin San Mamés stadionda boʻlib oʻtgan oʻyinda oʻyinga tushirilmagan oʻyin esa 0-0 hisobida yakunlangan. U iyul oyida mavsumdan oldin ham chaqirilib, 23 sentyabr kuni Malagaga qarshi oʻyinda ham zahirada qoldirligan.

Arrizabalaga oʻyinda jarohatlangani sababli Jon Ander Serantes oʻyinchi oʻrnini qoplash uchun 2013-yil yanvar oyida Bilbaoning zahira jamoasiga oʻtkazilgan. U zahira jamoada 2013-yil 16-fevral kuni debyut qilgan va Segunda División B-da Logroñés jamoasi ustidan 1:0 hisobida gʻalaba qozongan. 3-mart kuni jamoa Amorebieta ustidan 3-1 hisobida gʻalaba qozongan. Arrizabalaga aprel oyida pubalgiya kasalligiga chalingan va sentyabr oyida maydonga qaytgan.

Manbalar 

1994-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Ispaniyalik erkak futbolchilar
Erkak futbol darvozabonlari
Real Madrid CF futbolchilari
La Liga oʻyinchilari
Segunda División B oʻyinchilari
Tercera División oʻyinchilari
Angliya Premyer-ligasi futbolchilari
UEFA Chempionlar Ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar
UEFA Millatlar ligasida gʻolib boʻlgan oʻyinchilar
FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari
Ispaniya milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari
Real Valladolid futbolchilari
Athletic Bilbao futbolchilari
Chelsea F.C. futbolchilari
UEFA Yevropa Ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar
Angliyadagi chet ellik erkak futbolchilari
Ispaniyalik chet elda oʻynaydigan erkak futbolchilari
Premyer-liga legionerlari
Erkak futbolchilar pozitsiyalari boʻyicha
Alifbo boʻyicha sportchilar
Mixail Akimov

Mixail Pavlovich Akimov (; 1925-yil 25-noyabr, Suponevo, Samara guberniyasi, RSFSR — 1983-yil 8-marta, Sumi, Ukraina SSR) — Ikkinchi jahon urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni (25.09.1944).

Hayoti 
1925-yilning 25-noyabrida SSSRning Samara guberniyasi Suponevo qishlogida (hozir Koshkinskiy tumani, Samara viloyati, Rossiya) dehqon oilasida tugʻilgan. Oʻrta maktabning 7 sinf maʼlumotiga ega, kolxozda ishlagan.

Mixail Akimov 1943-yilning yanvar oyida Oʻzbekiston SSRning Namangan viloyati Yangiqoʻrgʻon tuman harbiy komissarligi tomonidan Sovet Armiya safiga chaqirildi. Uch oy davomida zahira polkida minometchilikka oʻqigan. 1943-yilning iyunidan frontda jang qilgan. Gʻarbiy, Janubiy-Gʻarbiy, Janubiy, 4-Ukraina, 1 va 3-Belarus frontlarida jangga kirgan. U ikki marotaba yaralangan va kontuziya olgan. U 54-gvardiya oʻqchilari diviziyasining 125-gvardiya artilleriya polkida nishonga yoʻnaltiruvchi boʻlib xizmat oʻtagan.

1944-yilning 8-iyulida Lesnaya stansiyasining janubi-gʻarbida (Brest viloyati, Baranovich tumanida), nemis qoʻshinlari 54-gvardiya oʻqchilari diviziyasi joylashgan joylarga qarshi hujum qilishdi. Dushman piyoda hujumi 15 tank va oʻziyurar toʻp koʻmagida amalga oshirildi. Nishonga yoʻnaltiruvchi Akimovning hisobi hujum qilayotgan tanklarga qarata toʻpni moʻljallab, birinchi snaryad bilan 300-400 metr masofadagi dushman tankini yakson qildi. Keyingi jangda esa boshqa hisoblar ishdan chiqdi. Yakka tartibda harakatlangan Mixail Akimov dushmanning yana uchta tankini yakson qildi, hamda hujum qilayotgan piyodalarni parchalanuvchi snaryadlar bilan oʻqqa tutdi. U yaralandi va hushini yoʻqotdi, biroq egallangan joylar boy berilmadi. Bir yarim oy gospitalda davolandi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1944-yilning 25-sentyabridagi farmoni bilan „Fashist bosqinchilariga qarshi kurashish mobaynida qoʻmondonlikning jangovar topshiriqlarini namunali bajarganligi, hamda koʻrsatgan jasorat va qahramonligi uchun“ gvardiya kichik serjanti Mixail Pavlovich Akimov „Lenin“ ordeni va „Oltin Yulduz“ (5103-raqamli) medali taqdim etilgan holda „Sovet Ittifoqi Qahramoni“ unvoni bilan taqdirlangan.

1945-yilning yanvar oyida Mixail Akimov Sumi artilleriya bilim yurtiga oʻqishga yuborildi. Biroq, olingan jarohatlar va kontuziya oqibatida, 1946-yilning noyabrida, sogʻligi holatiga koʻra, armiya safidan chiqarildi. Samara un va don mahsulotlari texnikumini tamomlab, Vladimir shahrida faoliyat yuritgan. 1951-yilning yakunida u Sumi shahriga koʻchib keldi va regenerat zavodida temirga ishlov beruvchi ishchi boʻlib ishladi. 1983-yilning 8-martida vafot etgan va Ukraina SSR Sumi shahri Markaziy qabristoniga dafn etilgan.

Xotirasi 
Sumi shahri „Stalingradning Qahramonlari“ nomli koʻchasida joylashgan Shon-sharaf hiyobonidagi ushbu shahar bilan bogʻliq boʻlgan boshqa jangchilar qatorida Mixail Pavlovich Akimovning portreti ham bor.

Manbalar 

1925-yilda tugʻilganlar
1983-yilda vafot etganlar
Sovet Ittifoqi Qahramonlari
Lenin ordeni sohiblari
Jalajin

— Oʻzbekistonning Qashqadaryo viloyati Nishon tumanidagi qishloq.

Manbalar
Source (oʻyin yuritkichi)

Source — 3 oʻlchamli videooʻyin yuritkichi, Valve korporatsiyasi tomonidan GoldSrc yuritkichiga oʻrinbosar oʻlaroq ishlab chiqilgan. Yuritkich ilk bor 2004-yilda Half-Life: Source, Counter-Strike: Source va Half-Life 2 oʻyinlari bilan taqdim etilib, aynan Half-life 2 sababli katta dovruq taratadi. Source yuritkichi asosan Valve oʻyinlari bilan tanilgan boʻlsa-da, boshqa studiyalar ham ushbu yuritkich negizida oʻzlarining videooʻyinlarini yaratishgan. Masalan, Troika Gamesʼning Vampire: The Masquerade – Bloodlines oʻyini. Shuningdek, kichik jamoalar va shaxslar ham ushbu yuritkichdan Valve oʻyinlariga modifikatsiyalar yaratishda foydalanishadi. Valve 2004-yilda yuritkich chiqarilganidan keyin unga yangilanishlar qoʻshishda davom etdi. Yangilanishlarning aksariyati Valve tomonidan yaratilgan yangi oʻyinlar bilan birga kelardi. 2010-yillarning oxirlarida Valve Sourceʼni almashtirish uchun Source 2 yuritkichini yaratib, uni Half-Life: Alyx oʻyini bilan ommaga taqdim etdi. Source yuritkichi oʻzidagi fizikasi, SI va grafikasi tufayli mashhurlikka erishdi.

Tarixi 
Source yuritkichi GoldSrcʼdan kelib chiqqan. GoldSrc yuritkichi boʻlsa, Quake yuritkichining qattiq oʻzgartirilgan versiyasidir. Quake yuritkichining yaratuvchisi John Carmack 2004-yili oʻz blogida „Half-Life 2ʻda hali ham Quakeʼning dastlabki kodining bir boʻlagi mavjud“ deya izoh yozgan. Source yuritkichining yaratilish tarixi 1998-yilning boshiga borib taqaladi. Oʻshanda studiyaning birinchi oʻyini boʻlmish Half-Life ustida ish yakulangach, ishlab chiquvchilar yuritkichga yana qoʻshimchalar kiritishni istashgan. Biroq deyarli tayyor oʻyinga yangi narsalar kiritib, oʻyin kodini ajratmaslik uchun tavakkal qilishmagan. Bu haqda Valve xodimi Erik Johnson shunday deydi:

Shunday qilib, Source nomini yangi yuritkichni taʼriflash uchun, GoldSource nomini oʻtgan avlod yuritkichini taʼriflashda ishlata boshlashdi. Source yuritkichi kod ajratishdan boshlab boʻlakma-boʻlak ishlab chiqildi. Valveʼning ichki loyihalari ham asta-sekin GoldSrcʼdan Sourceʼga oʻta boshladi. Oʻshandan buyon Sourceʼni ishlab chiqish litsenziyalangan bogʻlovchi dasturiy taʼminot bilan oʻzlari yozgan kodning aralashmasiga aylandi. Sourceʼning eski versiyalarida videolarni ijro etish uchun Bink video ishlatilardi, biroq Sourceʼning soʻnggi versiyalariga kelib, WebM videolar qoʻllana boshlandi.

Source yuritkichidagi atoqli oʻyinlar 

Titanfall, Titanfall 2 va Apex Legends jadvalga kiritilmagan, chunki ularning negizidagi Source yuritkichi shu darajada qattiq oʻzgarishga uchraganki, ularni bemalol boshqa yuritkichda deyish mumkin.

Manbalar 

Source (oʻyin yuritkichi)
Valve
Videooʻyin yuritkichlari
Osteofollikulit

Osteofollikulit — soch xaltachasi ogʻzining yalligʻlanishi, uni asosan stafilakokklar qoʻzgʻatadi. Dastlab teri yuzasida konussimon shaklda follikular madda (pustula) paydo boʻladi. Madda oʻrtasidan mayin soch (tuk) chiqib turadi. Soch follikulasi atrofi biroz yalligʻlanib, qizaradi va pushti-qizil rangli yalligʻlanish toji bilan oʻralgan boʻladi. Osteofollikulitlar yoki stafilokokkli impetigo terining kichik yoki biroz keng qismini egallashi mumkin. Bir necha kundan soʻng maddalar quriydi va yalligʻlanishlar soʻrilib ketadi. Osteofollikulitdan keyin hech qanday chandiq qolmaydi, baʼzan biroz pigmentli dogʻ qolishi mumkin. Osteofollikulitda maddalar toʻp-toʻp boʻlib joylashsa ham bir-biriga qoʻshilmaydi. Baʼzan ayrim elementlar noʻxat donasidek kattalikda boʻlishi ham mumkin, oʻrtasidan mayin soch chiqib turadi va bu Bokxartning stafilokokkli impetigosi deyiladi. Osteofollikulitga asosan, ekzogen omillar — ishqalanish, tirnalish va boshqalar sabab boʻladi. Maddalar aksariyat holatlarda badanning bosilib ishqalanib turadigan qismlarida (boʻyin, bilak, boldir va son sohasi terisida) paydo boʻladi. Bolalarda asosan 2-3 yoshdan keyin kuzatiladi, ayniqsa 13-15 yoshdagi oʻsmirlar orasida koʻp uchraydi. Yuza va chuqur follikulit farq qilinadi. Yuza follikulit odatda 2-3 kunda tuzalib ketadi. Tuzalgandan keyin yaradan iz ham qolmaydi.

Manbalar 

Tibbiy fanlar
Tibbiyot
Kasalliklar
Erigeron strigosus

Erigeron strigosus — gulli oʻsimliklar sirasidan boʻlib, Asteraceae oilasiga mansub, prairie fleabane, oddiy sharqiy fleabane, va romashka fleabane kabi umumiy nomlar bilan mashhur.

Erigeron strigosusning vatani Shimoliy Amerikaning sharqiy va markaziy qismida boʻlib, Manitoba, Aydaho hamda Texasgacha boʻlgan hududlar hisoblanadi. U, shuningdek, Shimoliy Amerikaning gʻarbiy qismida, Evropa va Xitoyda bir oz begona oʻtli tabiiylashtirilgan tur sifatida naturalizatsiya qilingan.

Erigeron strigosus bir yoki ikki yillik oʻt turlaridan biri hisoblanib, balandligi 80 sm gacha (32 dyum) yetishi mumkin. Asosan, u oʻsimlikning pastki qismida bir necha santimetr uzunlikdagi tukli, petiolli, yopishmaydigan, oval shaklidagi barglarga ega. Bir oʻsimlik 200 taga yaqin gul boshlarini hosil qilishi mumkin, bunda shoxlangan poyalarning bir qatori bor. Har bir boshning kengligi bir santimetrdan (0,4 dyum) kichikroq boʻlib, koʻplab sariq diskli gulzorlarni oʻrab turgan 50-100 oq, pushti yoki koʻk nurli gulzorlarni oʻz ichiga oladi.

 Turlari

 Erigeron strigosus var. calcicola JR Allison — Alabama, Jorjiya, Tennessi
 Erigeron strigosus var. dolomiticola JR Allison — Alabama
 Erigeron strigosus var. strigosus — Shimoliy Amerikaning katta qismi; Xitoyda joriy etilgan
 Erigeron strigosus var. septentrionalis (Fernald & Wiegand) Fernald — Shimoliy Amerikaning katta qismi; Yevropada joriy qilingan

Manbalar

Havolalar 

 Data related to Erigeron strigosus at Wikispecies
 
 UC Calphotos gallery of Erigeron strigosus
 Jepson Manual Treatment: Erigeron strigosus

Flowers
Magu nomli atoqli otlar

Magu quyidagi nomlariga murojaat qilishi mumkin:

 Magu ( Eron ) — Eronning Kermon viloyatida joylashgan qishloq nomi
 Magu, Rafsanjon, Eronning Kirmon viloyatida joylashgan qishloq nomi
 Tanzaniyadagi Mvanza viloyatining Magu tumani, 
 Magu, Tanzaniya, Tanzaniyaning Mvanza mintaqasida joylashgan shaharcha
 Gilbert "Magu" Lujan
 Magu, Desorden Publico guruhi a'zosi
 Magu (xudo), afsonaviy xitoylik o'lmas

Yana qarang: 

 Magu (aniqlash)
Janna Evgenevna

Paxomova Janna Evgenevna (27-mart, 1958-yil) – Oʻzbekistonning akusherlik va ginekologiya sohasidagi yetakchi tibbiyot olimlaridan biri hisoblanadi. Uning ilmiy faoliyati muhim yutuqlar va professional jamiyatda keng tan olinishi bilan ajralib turadi.

Faoliyati 
1983-yildan boshlab Paxomova umumiy amaliyot shifokori boʻlib, akusherlik va ginekologiya kafedrasida ishlaydi, hozirda u yerda professor lavozimini egallaydi. U Akademiyaning tibbiyot va tibbiyot-pedagogika fakultetlarining 7-kursining yetakchi lektoridir, uning maʼruzalari talabalar tomonidan muammolarni yoritish chuqurligi, ilmiy asosliligi va amaliy yoʻnaltirilganligi uchun yuqori baholanadi.

1989-yilda anemiya va uning nefropatiya bilan birgalikda ona va homila immunologik munosabatlarini oʻrganishga bagʻishlangan nomzodlik dissertatsiyasini muvaffaqiyatli himoya qilganidan soʻng, Janna Evgenevna ushbu yoʻnalishdagi tadqiqotlarini chuqurlashtirishni davom ettirdi.

2000-yilda u doktorlik dissertatsiyasini himoya qilib, ona va bolada yashirin homiladorlikni amalga oshirishning oldini olish usullarining asosiy patogenetik asoslarini taqdim etdi. Ushbu ish zamonaviy akusherlikning nazariy asoslarini rivojlantirishga katta hissa qoʻshdi.

Paxomova Janna Evgenevnaning ilmiy yutuqlari 150 dan ortiq asarlarni, shu jumladan 2 ta monografiya va 12 ta metodik qoʻllanma va tavsiyalarni oʻz ichiga olgan keng nashrlar roʻyxatida aks ettirilgan. Uning tadqiqotlari yuqori darajada dolzarbligi va amaliy ahamiyati bilan ajralib turadi, tibbiy taʼlim va sogʻliqni saqlash tizimida keng qoʻllanadi.

Professor Paxomovaning asosiy ilmiy qiziqishlari ona va homila tanasi oʻrtasidagi oʻzaro taʼsirning immunologik mexanizmlarini oʻrganishga, shuningdek, homiladorlik asoratlarining oldini olishning samarali usullarini ishlab chiqishga qaratilgan. Uning ushbu sohadagi koʻp yillik fundamental va amaliy tadqiqotlari natijalari homiladorlik, tugʻish va tugʻruqdan keyingi davrda ayollarga tibbiy yordam sifatini yaxshilashga muhim hissa qoʻshadi.

Paxomova Janna Evgenevnaning obroʻsi va professionalligi, uning mahalliy akusherlik fani va amaliyoti rivojiga qoʻshgan katta ilmiy hissasi unga Oʻzbekistonda ham, xalqaro miqyosda ham tibbiyot hamjamiyatida chuqur hurmat va eʼtirofga sazovor boʻldi.

Manbalar 

Shifokorlar
Sergio Camello

Serxio Kamello Peres (ispancha: Sergio Camello Pérez ; 2001-yil 10-fevralda tugʻilgan) — ispaniyalik futbolchi, „Rayo Valyekano“ klubida hujumchi sifatida oʻynaydi .

Klubdagi faoliyati 
Serxio Kamello 2009-yili 8 yoshida Madridning „Atletiko“ yoshlar jamoasiga kelib qoʻshilgan.
Uning zaxira jamoasidagi debyuti 2018-yilning 23-sentabr kuni [[Ispaniya futbol chempionati (Segunda B)ning Navalkarneroga qarshi oʻyinida boʻlib oʻtdi, keyin Kamello ikkinchi boʻlimda zaxiradan maydonga tushdi va hisobni tenglashtirdi. U birinchi marta 2019-yil 18-may kuni Ispaniya futbol chempionatida „matraschilar“ning asosiy jamoasida oʻynadi va tanaffusda Parti Tomas oʻrniga zaxiradan maydonga tushdi. Partey va Levante (futbol klubi) bilan mehmonda oʻyinda hisobni tenglashtirdi., 21-asrda tugʻilgan Atletiko uchun gol urgan birinchi futbolchi boʻldi. 2020-yil 26-noyabrda Serxio UEFA Chempionlar Ligasida Moskvaga qarshi oʻyinda debyut qildi Lokomotiv (futbol klubi, Moskva). 2021 yil 31 avgustda u 2021-2022 yilgi mavsum uchun „Mirandes (futbol klubi)“ klubiga ijaraga berildi. Mavsum oxirida u beshinchi toʻpurarga aylandi.
2022-yil 3-avgustda u bir yillik ijara asosida Madridning „Rayo Valyekano“ klubiga oʻtdi. 13 avgust kuni u „Rayo“ safida debyutini futbol boʻyicha Ispaniya chempionati 2022-2023 yilda 1-tur uchrashuvida „Barselona“ga qarshi oʻtkazdi.

Milliy terma jamoadagi faoliyati 
Serxio turli yoshdagi Ispaniya milliy futbol jamoasiga chaqirilgan.

Yutuqlar 
 Atletiko Madrid
 Futbol boʻyicha Ispaniya chempionati
 Futbol boʻyicha Ispaniya chempionati 2020-2021 yil

Manbalar 

Ispaniyalik futbolchilar
Ispaniya U21 futbol jamoasi futbolchilari
Atletiko Madrid B futbolchilari
Atletiko Madrid FC futbolchilari
Mirandes FC futbolchilari
Rayo Valyekano FC futbolchilari
Nutq korpuslari

Nutq korpusi (yoki ogʻzaki korpus) – bu nutq audio fayllar va matn transkripsiyalarining maʼlumotlar bazasi. Boshqa koʻplab korpuslar singari nutq texnologiyasidagi nutq korpusi, akustik modellarni yaratish maqsadida foydalaniladi (keyinchalik ular nutqni aniqlash yoki soʻzlovchini identifikatsiya qilish mexanizmi bilan birgalikda ishlatilishi mumkin). Tilshunoslikda soʻzlashuv korpusi fonetik, dialoglar tahlili, dialektologiya va boshqa shu kabi koʻplab sohalarda tadqiqot qilish uchun ishlatiladi.

„Korpora“ soʻzi ingliz tilida korpus soʻzining koʻpligidir (yaʼni koʻplab shu singari maʼlumotlar bazasini anglatadi).

Nutq korpusining ikki turi mavjud:

 Nutqni oʻqish – bu quyidagilarni oʻz ichiga oladi:
 Iqtiboslar
 Radio eshittiruv yangiliklari
 Leksikalar roʻyxati
 Raqamlar ketma-ketligi
 Spontan nutq – bu quyidagilarni oʻz ichiga oladi:
 Dialoglar – ikki yoki undan ortiq odamlar oʻrtasida (uchrashuvlarni oʻz ichiga oladi; shunday korpuslardan biri KEC);
 Hikoyalar – hikoya qiluvchi shaxs (bunday korpuslardan biri Buckeye Corpus);
 Xaritadagi topshiriqlar – bir kishi boshqasiga xaritadagi mashrutni tushuntiradi;
 Uchrashuv-vazifalar – ikki kishi individual jadvallar asosida umumiy uchrashuv vaqtini topishga harakat qiladi.

Nutq korpusining oʻziga xos turi – bu ona tili boʻlmagan maʼlumotlar bazasi boʻlib, bu korpusdagi nutqlar boshqa chet tili aksentida beriladi.

Yana qarang: 

 Arab nutqi korpusi
 Umumiy ovoz
 EXMARalDA
 Lingua Libre, onlayn bepul vosita
 Bolalar nutqi korpuslari roʻyxati
 Ona tili boʻlmagan maʼlumotlar bazasi
 Praat
 Ogʻzaki ingliz korpusi
 BABEL nutq korpusi
 TIMIT
 Transkriptator
 Transkripsiya (tilshunoslik)

Manbalar 

 Edvards, Jeyn / Lampert, Martin (tahrirlar) (1992): Talking Data – Diskurs tadqiqotida transkripsiya va kodlash. Hillsdeyl: Erlbaum.
 Leech, Jeffrey / Myers, Greg / Thomas, Jenny (tahrirlar) (1995): Kompyuterda ingliz tili: Transkripsiya, belgilash va qoʻllash. Xarlou: Longman.

Havolalar 

 Ogʻzaki Amerika ingliz tilining Santa Barbara korpusi
 Buckeye Corpus Suhbat nutqining Baki korpusi
 KEC – Karl Eberxards korpusi oʻz-oʻzidan gapiradigan janubiy nemis tilidagi dialoglar – audio va artikulyar yozuvlar
 Koʻp tillilik boʻyicha tadqiqot markazidagi Ogʻzaki til korpusi 
 ODTU Anqaradagi Ogʻzaki Turk Korpusi
 ILTEC Lisbondagi Corp-Oral Corpus bilan Corpus Client bilan gaplashdi 
 VoxForge – ochiq manbali nutq korpusi
 OLAC: Ochiq til arxivlari hamjamiyati
 Nutq signallari uchun BAS Bavariya arxivi
 Hind ingliz va hind tillari uchun Simmortel Speech Recognition Corpus 
 ELRA: Yevropa til resurslari assotsiatsiyasi
 Polsha tilining PELCRA suhbat korpusi
 Arab nutqi korpusi
 Siyosiy nutqlar korpusi : Gonkong Baptist universiteti kutubxonasi tomonidan ishlab chiqilgan Amerika va Xitoy siyosatchilarining siyosiy nutqlariga bepul kirish
 Inson nutqining katta multimodal korpusi
Tabiiy tilni qayta ishlash

Dialektologiya
Tilshunoslik

de:Textkorpus
Gʻani Muratbayev stadioni

Gʻani Muratbayev stadioni () — Qozogʻistonning Qiziloʻrda shahridagi koʻp maqsadli stadion. Hozirda u asosan futbol oʻyinlari uchun ishlatiladi va „Kaisar“ klubining uy stadioni hisoblanadi. Stadion Qozogʻiston Yosh Kommunistlar ittifoqi asoschisi Gʻani Muratbayev nomi bilan atalgan.

Tarix 
Futbol arenasi qurilishi 1968-yilda boshlangan. Stadion 1969-yil 29-oktyabrda qurib bitkazilgan va shahar aholisi uchun foydalanishga topshirilgan.

Qayta qurish 
2001-yilda stadion toʻliq taʼmirlanib, mahalliy aholi uchun arena hududida sport inshootlari yaratilgan. 2010-yilda sport majmuasi qayta taʼmirlangan, sharqiy va gʻarbiy tribunalardagi oʻrindiqlar plastik oʻrindiqlarga almashtirilgan. Hozirda stadion 6800 oʻringa moʻljallangan. Stadionning umumiy maydoni 16 700 kvadrat metrni tashkil qiladi. Stadion 105×68 metr tabiiy chimli maydonga ega.

Manbalar 

Qozogʻiston stadionlari
Kiyev yer banki

Kiyev yer banki (, ) — Rossiya imperiyasining yirik aksiyadorlik ipoteka banki. Bosh ofisi Kiyev shahrida joylashgan.

Tarixi 

Kiyev yer banki 1861-yilda imperator Aleksandr II tomonidan krepostnoylik huquqi bekor qilingan kredit islohoti davrida 1871—1873-yillarda paydo boʻlgan va 1917-yilgi inqilobga qadar faoliyat koʻrsatgan Rossiya imperiyasidagi 10 aksiyadorlik yer banklaridan biridir. Bunday banklar Kiyevdan tashqari Don, Xarkov, Poltava, Sankt-Peterburg-Tula, Moskva, Bessarabiya-Tavrida, Nijegorod-Samara, Vilna va Yaroslav-Kostroma yer banklari hisoblanadi. Ham yer, ham shahar koʻchmas mulklari garovi ostida qisqa va uzoq muddatli kreditlar bergan ushbu kredit-moliya muassasalarining jamgʻarma kapitali 1898-yil 1-iyul holatiga koʻra 51 716 520 rublni tashkil qilgan.

1872-yil iyunda tasdiqlangan Oliy nizomga muvofiq, bank Kiyev, Chernigov, Podolsk va Volin gubernatorliklariga tegishli hududlarda uzoq muddatli (66 yil 2 oygacha — yer bilan taʼminlangan va 38 yil 4 oygacha — shahar koʻchmas mulki bilan taʼminlangan) va qisqa muddatli (3 yilgacha) kreditlash faoliyati bilan shugʻullangan. Kiyev yer bankining asoschilari Kiyev va Podolsk gubernatorliklarining yer egasi, imperator saroyining shtalmeysteri knyaz Mixail Viktorovich Kochubey, Kiyev va Poltava gubernatorliklarining yer egasi, imperator saroyining gofmeysteri Pyotr Dmitrievich Seletskiy, Kiyev guberniyasi yer egalari knyaz Kudashev va Ya. V.Tarnovskiy, Podolsk guberniyasining yer egasi N. K. Vinogradskiy va bir qator boshqa shaxslar sanaladi.

1886-yildan boshlab Kiyev yer bankining bosh ofisi Institut koʻchasi 7-uyda joylashgan. Ushbu binoda Kreshchatikka koʻchgunga qadar birinchi Kiyev birjasi faoliyat koʻrsatgan. Hozirda Georgiy Pavlovich Shleyferning meʼmoriy yodgorligi boʻlgan ushbu uyda Ukraina Vazirlar Mahkamasi klubi joylashgan.

Manbalar 

Rossiya imperiyasi banklari
Kiyev tarixi
1872-yilda tashkil etilgan banklar
Majid Zokiriy

Majid Zokiriy (1897-yilda tugʻilgan) — oʻzbekistonlik jamoat hodimi.

Hayoti va mehnat faoliyati 
Majid Zokiriy Samarqand shahrida ruhoniy oilasida tugʻilgan. Eski usuldagi maktab va rus-tuzem maktablarida tahsil olgan. Quyi maʼlumot egasi. Ota-onasidan ayrilgach, maʼlum muddat akasi Abdusattorxon qaramogʻida boʻladi.

1918—1934-yillarda firqa aʼzosi boʻladi. Majid Zokiriy xat-savodlik boʻlganligi sababidan hukumat tomonidan turli vazifalarga qoʻyilib, faoliyat yuritishiga imkon yaratib beriladi. U 1919-yilda harbiy hizmatda boʻladi va shu yilning oʻzida Bulungʻur tumani sholi tayyorlash shirkati raisi etib tayinlanadi. 1922-yildan Samarqand viloyat bosmachilikka qarshi kurash Favqulodda uchlik tashkilotida hodim sifatida faoliyat olib boradi. 1920—1922-yillar oraligʻida esa maorif institutida mudir boʻlib ishlaydi.

1922—1923-yillar mobaynida Samarqand „Nashri maorif“ va „Koʻmak“ uyushmalariga rahbarlik qilgan. 1924-yilda Samarqand viloyat xalq maorif boʻlimida maslahatchi sifatida ish faoliyatini yuritadi. 1926-yilda qishloq xoʻjalik soligʻi bilan shugʻullanuvchi xoʻjaliklarni hisobga olish shirkati vakili vazifasida ishlaydi.

Ayblov 
1928-yilda JK.140-moddasiga muvofiq sudga tortilgan, ammo shubha va gumonlar oʻz tasdigʻini topmaganligi uchun darhol ozod qilingan. 1931-yilda Andijon, Fargʻona, Namangan va Margʻilon boʻyicha MTSlar uchun mudirlar, mudir oʻrinbosarlarini tanlash boʻyicha Oʻzbekiston firqa qoʻmitasi vakili boʻlib ishlaydi. 1932-yilda Samarqandda firqa tozalash ishlari va kadrlar masalasiga jalb etilgan.
1934-yilda „18“lar guruhi aʼzosi sifatida firqadan oʻchirilgan. Qamoqqa olingan davrgacha, 1935—1937-yillarda Urgut shahar yoʻl qurilish boʻlimi boshligʻi boʻlgan.

Oʻlimi 
1937-yil 19-iyulda aksil inqilobiy harakat va „oʻn sakkizlar guruhi“ aʼzosi sifatida qamoqqa olingan va NKVD Uchligi tomonidan 1937-yil 17-dekabrda oliy jazoga hukm qilingan.

Manbalar 

Qatagʻon qurbonlari
1897-yilda tugʻilganlar
1937-yilda vafot etganlar
AFC kubogining final oʻyinlari roʻyxati

AFC Kubogi Osiyo Futbol Konfederatsiyasi (AFC) tomonidan har yili oʻtkaziladigan klublar oʻrtasidagi qitʼa musobaqasi edi. Musobaqa asosan AFCning klublar oʻrtasidagi musobaqalar reytingi asosida yuqori toifadagi OChLga toʻgʻridan-toʻgʻri yoʻllanma olmagan davlatlar klublari oʻrtasida oʻtkazildi. Kubokning dastlabki besh turida final oʻyini ikki oʻyinda oʻtkazildi. Shundan soʻng, final har doim bitta oʻyin sifatida oʻtkazildi va ikkita finalchi jamoadan biri yoki neytral mamlakatda mezbonlik qildi.

„Al-Jaish“ birinchi marta „Al-Vahda“ni magʻlub etib, birinchi marta gʻalaba qozondi. Oxirgi chempionlar 2024-yilgi oʻyinda „Al-Axed“ni 1:0 hisobida magʻlub etgan „Sentral Kost Mariners“ edi.

„Al-Kuwait SC“ va „Al-Quwa Al-Jawiya“ musobaqa tarixidagi eng muvaffaqiyatli klublar boʻlib, har biri uchtadan chempionlikni qoʻlga kiritgan. Quvayt klublari toʻrtta chempionlikni qoʻlga kiritib, musobaqadagi eng muvaffaqiyatli mamlakatga aylangan. Turnirda Gʻarbiy Osiyo klublari ustunlik qildi, 2011-yilda Oʻzbekistonning „Nasaf“ klubi, 2015-yilda Malayziyaning „Johor Darul Taʼzim“ va 2024-yilda Avstraliyaning „Sentral Kost Mariners“ jamoasi ushbu mintaqadan tashqarida gʻolib boʻldi.

AFC kubogi 2023/2024-yilgi mavsum oxirida tugatildi, uning oʻrniga Osiyo Chempionlar Ligasi 2 va AFC Chaqiruv Ligasi Osiyoning yangi ikkinchi va uchinchi bosqich musobaqalari sifatida joriy etildi.

Finallar roʻyxati

Sovrindorlar

Klub tomonidan

Millat boʻyicha

Yana qarang 

 Klublar oʻrtasidagi Osiyo chempionati va OChL finallari roʻyxati
 Osiyo Kubogi Gʻoliblari Kubogi finallari roʻyxati

Manbalar 
 
AFC Kubogi
AFC Chempionlar Ligasi 2

Osiyo Chempionlar Ligasi 2 — Osiyo Futbol Konfederatsiyasi (AFC) tomonidan har yili oʻtkaziladigan Osiyo qit’asidagi klublari o‘rtasidagi futbol musobaqasi. Bu Osiyo chempionlar ligasi elitasidan past va AFC Chaqiruv Ligasidan yuqori oʻrinlarni egallagan Osiyo klub futbolining ikkinchi darajali musobaqasi boʻladi.

Klublar oʻz milliy ligalari va kubok musobaqalaridagi natijalariga koʻra musobaqaga yoʻllanma oladi. Musobaqada AFC klublar oʻrtasidagi musobaqalar reytingiga koʻra Sharqiy mintaqadagi eng kuchli 12 va Gʻarbiy mintaqadagi eng yaxshi 12 mamlakat klublari ishtirok etishlari mumkin.

Har bir mintaqada 1–6-oʻrinlarni egallagan davlatlar ishtirokchilari OChL elitasiga yoʻllanma olmagan ushbu mamlakatda eng yuqori oʻrinni egallagan klublar ishtirok etishi mumkun. Har bir mintaqada 7–12-oʻrinlarni egallagan davlatlar oʻzlarining eng yaxshi klub(lar)iga toʻgʻridan-toʻgʻri Osiyo Chempionlar Ligasi 2 ga kirish imkoniyatini beradi.

Tarix 
2022-yil 23-dekabrda AFC klublari musobaqalari tuzilmasi belgilangan formatdagi oʻzgarishlarni e’lon qildi. Yangi rejalarga koʻra, Osiyo futbolining top-klublar musobaqasi Sharqiy va Gʻarbiy mintaqalarga boʻlingan holda, atigi 24 ta jamoadan iborat boʻlsa, ikkinchi darajali musoboqada 32 ta jamoadan iborat boʻlib, xuddi shu qatorlar bilan boʻlingan. Shuningdek, klublar oʻrtasidagi eng yaxshi ikki musobaqaga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagan klublar uchun uchinchi turnir ham tashkil etilishi e'lon qilingan. 2023-yil 14-avgust kuni yangi ikkinchi darajali musobaqa 2024/2025- yilgi mavsumdan boshlab Osiyo Chempionlar Ligasi 2 nomi bilan boshlanishi tasdiqlangan.

Yana qarang 

 Osiyo chempionlar ligasi elitasi
 AFC Challenj Ligasi
 Ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionlar ligasi

Manbalar 

Osiyo Futbol Konfederatsiyasi klublari musobaqalari
Follikulit

Follikulit — bu bir yoki bir nechta soch follikulasining yalligʻlanishi hisoblanadi. Bu holat terining soch bilan qoplangan har qanday qismida yuzaga kelishi mumkin. Madda inson tanasining asosan yuz qismida, koʻkrak qismida, orqa tomonida, oyoq, qoʻl va bosh terisida uchraydi .

Simptomlari 

 Teri qizarishi (terining yuzasida qizarish)
 Terining shilinishi
 Terining sochli qismi atrofida joylashgan madda koʻpincha parranda grippi bilan adashtirishga sabab boʻladi
 Vaqt oʻtgan sari ogʻriq kuchayishi mumkin
 Odatda boʻyin, qoʻtiq osti sohalarda koʻproq uchraydi
 Baʼzan genitial aʼzolar atrofida ham madda paydo boʻlishi mumkin
 Agar davo choralari toʻgʻi olib borilmasa keyinchalik butun tana boʻylab tarqalishi mumkin.

Muammolar 
Ushbu holat keyinchalik teri abssessi va terining boshqa yiringli kasalliklariga sabab boʻlishi mummkin.

Keltirib chiqaruvchi sabablar 
Kasallikning asosiy qoʻzgʻatuvchisi tillarang stafilokkok (Staphylococcus aureus) bakteriyasi  hisoblanadi. Bakteriyalardan tashqari zamburugʻ va viruslar tomonidan ham keltirilib chiqishi mumkin. Bundan tashqari noinfeksion follikulit ham mavjud boʻib, bu boshqa kasalliklar sababli kelib chiqadi masalan: virusli gepatit, qandli diabet va hokazo.

Davolanishi 
Koʻpincha follikulit hech qanday davo muolajalarisiz tuzalib ketadi. Lekin yuqorida aytilganidek follikulit terining boshqa infeksion kasalliklariga aylanib ketishi mumkin shuning uchun ham birlamchi davolanishni talab etadi.

 Koʻp hollarda mahalliy antiseptik qoʻllashning oʻzi yetarli boʻladi.
 Antibiotik terapiya ham samarali usul hisoblanadi bunda asosan tabletka shaklidagi antibiotiklardan foydalaniladi.
 Zamburugʻli follikulitda flukonazol kabi oral antifungal preparat kerak boʻlishi mumkin.

Manbalar 

Tibbiyot
Kasalliklar
Tibbiy fanlar
Ostin tinchlik akademiyasi

Ostin Tinchlik Akademiyasi (APA) Texasning Ostin shahridagi islom maktabi boʻlib, maktabgacha taʼlimdan 12-sinfgacha boʻlgan oʻquvchilarga taʼlim beradi. 2016-yildan boshlab uning talabalari 19 millat orasidan tashrif buyurganligi qayd etilgan. U 1997-yilda Gʻarbiy Kampusda ochilgan va 1999-yilda hozirgi joyga koʻchib oʻtgan. Maktab hozirgi nomini 2003-yilda olgan va Buyuk Ostin Islom markazining bir tashkiloti sifatida faoliyat yuritadi.

Tarixi 
Ostindagi musulmonlar jamiyati Ostin Tinchlik Akademiyasini maktabga yozilayotgan oʻquvchilarning ongini ragʻbatlantirish va shu bilan birga ularning islomiy oʻziga xosligi, merosi va amaliyotini saqlab qolishga imkon berishdek muhim vazifani bajarish uchun tashkil etishgan.

Ostin Tinchlik Akademiyasi 1997-yilda Ostindagi birinchi islom maktabi sifatida oʻn oltiga yaqin talabadan iborat guruh bilan kichik binoda tashkil etilgan. Maktab dastlab Tinchlik boshlangʻich maktabi deb nomlangan. Oʻzining ochilish yilida maktab bolalar bogʻchasiga (KG) Pre-Kni taklif ham bolalar qabul qilingan. 1997-yilda maktab Manor Road 510-uydagi hozirgi joyiga koʻchirilgan.

2003-yilda maktab nomi Ostin Tinchlik Akademiyasi deb oʻzgartirildi, u maktabgacha taʼlimdan 12-sinfgacha boʻlgan oʻquvchilarga taʼlim berish bilan shugʻullanadi. Maktabda 19 millatdan oʻquvchilar bor.

2005-yil noyabr oyida Ostin Tinchlik Akademiyasi Janubiy Kollejlar va Maktablar Assotsiatsiyasi (SACS) tomonidan akkreditatsiya olish maqsadida nomzodlik uchun tasdiqlangan.

2007-yil aprel oyida Janubiy kollejlar va maktablar assotsiatsiyasi (SACS) Ostin Tinchlik Akademiyasini akkreditatsiya qilish uchun tavsiya qilgan. 2007-yil dekabr oyida SACS yillik yigʻilishlarida Ostin Tinchlik Akademiyasi akkreditatsiya olgan.

2021-yilda Ostin Tinchlik akademiyasi yangi binoda ishlash uchun hududini kengaytirishni boshlagan.

2016-yilda Niche Ostin Tinchlik Akademiyasini Ostin hududidagi 2-eng yaxshi K-12 xususiy maktabi deb eʼlon qilgan.

Manbalar

Havolalar 

 Ostin Tinchlik Akademiyasi

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Texasdagi islomiy maktablar
Ostinda taʼlim
Andorrada Islom

Andorrada musulmonlar kamchilikni tashkil qiladi, aholining asosiy qismi xristianlardir. AQShning 2006-yildagi Diniy erkinlik hisobotiga koʻra, hozirda Andorrada 2000 ga yaqin shimoliy afrikaliklar (jami 72 000 aholidan) istiqomat qiladi va ular mamlakatdagi eng katta musulmon guruhidir.

Aholi 

 Marokashliklar (515)
 Turklar (112)
 Pokistonliklar (79)

Tashkilot 
Musulmonlar jamiyatida 50 ga yaqin talaba arab tili darslarini oʻtkazadigan Islom madaniyati markazi mavjud. Hukumat va musulmonlar jamiyati maktablarda bunday darslar oʻtkazish imkonini beradigan tizim boʻyicha haligacha kelishib olgani yoʻq.

Andorrada maxsus qurilgan masjid yoʻq va hukumat arzon narxlardagi yerlar yetarli emasligini aytib, bunday loyiha uchun yer ajratishdan bosh tortmoqda. 2003-yilda mahalliy imom Muhammad Raguig episkop Joan Marti Alanisga murojaat qilib, masjid qurish uchun cherkovdan yer ajratish yoki cherkov ichida masjid sifatida foydalanish uchun joy ajratishni soʻragan.

Tarixi 
Antoni Filter i Rossell oʻzining "Manual Digest " (1748) tarixiy kitobida yozilishicha, 788-yilda Mark Almugaver boshchiligidagi 5000 andorraliklar musulmonlarga qarshi kurashda Vall-de-Kerolda Charlemagnening yordamiga keladi. Jangdan keyin Charlemagne Andorrani himoyalaydi va ularni suveren xalq deb eʼlon qiladi.

Yana qarang 

 Andorrada din

Manbalar 

Davlatlarga koʻra Islom
Yevropada Islom
Andorrada din
Ordibehisht

Ordibehisht ‌ yoki Ardibehisht () — Eron va Afgʻonistonning rasmiy hijriy yil taqvimi ikkinchi oyi boʻlib, 31 kundan iborat. Grigoriy taqvimiga koʻra aprel va may oylariga toʻgʻri keladi. Dariy tilida ushbu oy nomi Saur yoki Sovr deb ataladi.

Muchal yili burjlariga koʻra Ordibehisht oyi Buzoq burjiga toʻgʻri keladi.

Ordibehesht oyi bahor faslining ikkinchi oyi hisoblanib, undan keyin Xordad oyi keladi.

Voqealar 

 1265-yil Ordibehisht oyining 13-kuni — Chikagodagi ishchilar guruhlariga qarshi birinchi politsiya toʻqnashuvi sodir boʻlgan.
 1299-yil Ordibehisht oyining 19-kuni — Kiyev Gʻalaba paradi (1920) oʻtkazilgan.
 1324-yil Ordibehisht oyining 5-kuni — Milliy ozodlik qoʻmitasi fashistlar tomonidan qoʻllab-quvvatlangan Italiya Ijtimoiy Respublikasiga qarshi urush eʼlon qilgan.
 1324-yil Ordibehisht oyining 18-kuni — Yevropada Ikkinchi jahon urushining yakunlangan.
 1346-yil Ordibehisht oyining 1-kuni — Gretsiya Qirolligida davlat toʻntarishi sodir etilgan.
 1353-yil Ordibehisht oyining 3-kuni — Chinnigullar inqilobi (Portugaliya imperiyasi) sodir boʻlgan.
 1354-yil Ordibehisht oyining 13-kuni — Saygonning qulashi (Vyetnam urushining bir qismi) sodir boʻlgan.
 1357-yil Ordibehisht oyining 7-kuni — Saur inqilobi sodir boʻlgan.
 1365-yil Ordibehisht oyining 6-kuni — Chernobil fojiasi (Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqining Ukraina SSR) sodir boʻlgan.
 1377-yil Ordibehisht oyining 22-kuni — Suhartoning qulashi (1998-yil Indoneziyada Trisakti otishmasidan keyin tartibsizliklar sodir boʻlgan, shuningdek, Suharto 31-Ordibeheshtda Indoneziya prezidenti lavozimidan isteʼfoga chiqqan) sodir etilgan.
 1382-yil Ordibehisht oyining 26-kuni — 2003-yilgi Kasablanka portlashlari (Marokashdagi musulmon jangarilar tomonidan sodir etilgan bir qator xudkush portlashlar) sodir etilgan.

Bayramlar 

 4 yoki 5-Ordibehesht — Ozodlik kuni (Portugaliya).
 5 yoki 6-Ordibehesht — Anzak kuni va Ozodlik kuni (Italiya).
 10-Ordibehesht — Fors koʻrfazi milliy kuni.
 11 yoki 12-Ordibehesht — Xalqaro mehnatkashlar kuni va AQShning sodiqlik kuni.
 15 yoki 16-Ordibehesht — Yulduzli urushlar kuni.
 18 yoki 19-Ordibehesht — Yevropada gʻalaba kuni.
 19 yoki 20-Ordibehesht — Gʻalaba kuni (9-may), Yevropa kuni.
 Ordibehisht oyi soʻnggi shanbasi — AQSh Qurolli Kuchlari kuni.

Vafot etganlar 

 1373-yil Ordibehisht oyining 2-kuni — Amerika Qoʻshma Shtatlarining 37-prezidenti Richard Nixon vafot etgan.
 1391-yil Ordibehisht oyining 17-kuni — eronlik kinorejissyor va aktyor Iraj Ghaderi vafot etgan.
 1392-yil Ordibehisht oyining 24-kuni — Eronning oʻn ikki imom marjasi Muhammad Ezodin Husayniy Zanjoniy vafot etgan.

Manbalar 

Eron kalendari oylari
Averroes oʻrta maktabi

Averroes oʻrta maktabi — 2010-yilda asos solingan Fremont shahridagi (9–12-sinflar) kollejga tayyorgarlik koʻruvchi islom oʻrta maktabi. Bu ko'rfaz hududidagi birinchi islomiy o'rta maktabdir.

Manbalar 

Kaliforniya islom maktabi
Antigua va Barbudada Islom

Antigua va Barbudada islomga oid statistik maʼlumotlarga koʻra, musulmonlar 200 ga yaqin, bu 67,448 kishilik umumiy aholining 0,3 foizini tashkil qiladi. Orollar musulmonlarining aksariyati suriyalik yoki livanlik arablardir. Sent-Jonsda ikkita mashhur islom tashkiloti, jumladan Antigua va Barbuda xalqaro islom jamiyati va Amerika Antigua universiteti (tibbiyot maktabi) musulmon talabalar uyushmasi mavjud. Sent-Jons tashqarisida, Barbuda shtatining Kodrington shahrida Antigua va Barbuda musulmon jamiyati mavjud. 2016-yilda Pew Research Centerga koʻra, ularning umumiy soni 950 ga yaqin.

Antigua va Barbuda hali mamlakatda musulmonlar uchun tegishli masjid, islom markazi yoki muassasalar tashkil etmagan. Antigua va Barbuda xalqaro islom jamiyati (ABXIJ) tomonidan quriladigan birinchi masjidning tavsiya etilgan joyi Sent-Jonsdagi American Roadda joylashgan. Ayni paytda masjid uchun foydalaniladigan joy oʻttizga yaqin kishini sigʻdira oladigan kichik kulba boʻlib, juma namozi, odatiy namoz, ikki hayit va qurbonlik uchun moʻljallangan.

Manbalar 

Davlatlarga koʻra Islom
Karib dengizidagi Islom
Antigua va Barbudada din
Avar (islom)

Bu maqola Islomdagi shayton haqida. Til uchun Avar tili maqolasiga qarang.

Avar () Iblisning besh oʻgʻlidan biri boʻlib, Muslim ibn al-Hajjoj tomonidan tilga olingan. U buzuqlikka undaydigan shaytondir. Uning toʻrt akasining ismlari: Dasim (داسم), Zalambur (زلنبور), Sut (مسوط) va Tir (ثبر). Ularning har biri oʻziga xos alohida psixologik funksiyaga ega boʻlib, ular insonning ruhiy rivojlanishiga halaqit berishadi.

Manbalar 

Islomda iblislar
Azzabas

Azzabas mazhabi ibodiydagi islom huquqi maktablaridan biridir. Ibodiy maktabi 1286-1386-yillar orasida tashkil etilgan va asosan Magʻrib viloyatida faoliyat yuritadi. Amalda, Azzabas individualizmdan koʻra kollektivizm tizimini targʻib qiladi. Azzabalar tomonidan belgilangan qarorlar kengash doirasida qabul qilingan, uning aʼzolari maslahatlashuvlar orqali oʻz pozitsiyalariga erishgan. Maktabning qarorlari turli xil manbalardan olingan.

Manbalar 

Mazhablar
Shariat
Magʻrib
Islom huquqshunosligi
1984-yilgi Pokiston Islomlashtirish dasturi referendumi

1984-yil 19-dekabrda Pokistonda Prezident Muhammad Ziyoul-Haqning islomlashtirish siyosati boʻyicha referendum boʻlib oʻtdi. Saylovchilardan Ziyoul-Haqning Qur’on va Sunnatga muvofiq bir qancha qonunlarga o‘zgartirish kiritish taklifini qo‘llab-quvvatlaysizmi, bu jarayon davom etishini xohlaysizmi, Pokistonning islomiy mafkurasini qo‘llab-quvvatlaysizmi, degan savol berildi. Referendum Ziyoul-Haqning prezidentlik muddatini besh yilga uzaytirish uchun ham xizmat qildi. Rasmiy natijalarga ko‘ra, saylovchilarning 98,5 foizi uni ma’qullagan, 62,2 foiz ishtirok etgan. Mustaqil kuzatuvchilar saylovchilarning ishtiroki 30 foizga yetganiga shubha qilishdi va “keng tarqalgan qonunbuzarliklar”ni qayd etishdi.

Manbalar 

1980-yillarda Islom
Pokistondagi referendumlar
1984-yil Pokistonda
1984-yil referendumlari
Bab al-Hadid

Bab al-Hadid () Gʻalabaning Temir darvozasi degan maʼnoni anglatadi, Suriyaning Halab qadimiy shahrining toʻqqizta tarixiy darvozalaridan biri. Bu qadimiy Halabning yaxshi saqlanib qolgan darvozalaridan biridir.

Tarixi 
Darvoza Az-Zohir Gʻoziy davrida rejalashtirilgan boʻlib, uning oʻgʻli Muhammad tomonidan Bab al-Qanat (suv oʻtkazgich darvozasi) sifatida qurilgan.

Eski shaharning darvozasi va uning atrofidagi kvartallar Halab qadimiy shahrining eng yaxshi saqlanib qolgan joylaridan biridir. U tarixan temirchilar bilan mashhur boʻlgan va bugungi kungacha bir xil anʼanaviy amaliyotlar bilan ishlaydigan baʼzi hunarmandlari hozirgacha faoliyat yuritadi. Ularning aksariyati avlodlari qadimdan hunarmand boʻlgan oilalar hisoblanadi.

Yomon ahvolga kelib qolgan darvozani tiklash 2020-yil sentyabr oyida boshlangan va 2021-yilda yakunlangan.

Manbalar

Havolalar 

 Suriya fuqarolar urushi paytida Bob al-Hadidga yetkazilgan zarar, Le patrimoine archéologique syrien en danger ạlạtẖạr ạlswryẗ fy kẖṷr Facebook sahifasida hujjatlashtirilgan.

Halabdagi darvozalar
Bab Qinnasrin

Bab Qinnasrin (), yaʼni Qinnasrin darvozasi Suriya shimolidagi Halabning oʻrta asrdagi Eski shahar darvozalaridan biridir. U 1256-yilda hozirgi koʻrinishiga keltirilgan.

Tarixi 
Darvoza dastlab Hamdoniylar hukmdori Sayf ad-Davla tomonidan 964-yilda qurilgan va 838-yilda xalifa al-Mu’tasim tomonidan oʻlja sifatida olingan Amorium darvozasining eshiklari bilan jihozlangan. Al-Mu’tasim ularni Samarradagi saroyining kirish qismiga oʻrnatgan, toki ular 9-asrning oxirlarida olib ketilgunga qadar usha yerda aqlangan. Keyinchalik darvoza Raqqaga oʻrnatilgan, bu yerdan Sayf ad-Davla ularni oʻz hududiga olib ketgan.

Suriya urushi paytida Halabdagi qurolli toʻqnashuvning bir qismi sifatida darvozaga jiddiy zarar yetkazilgan.

Manbalar 

Ziyorat
Halabdagi darvozalar
Suriyada Ayyubiylar arxitekturasi
Banu Ash’ar

Banu al-Ash’ar ( ; Qadimgi Janubiy Arabiston yozuvida:, ʾs²ʿrn) al-Ashoira nomi bilan ham tanilgan () — Arabiston yarim orolidagi Yaman hududida yashagan qahtoniy qabilalar. Paygʻambarning sahobasi Abu Muso al-Ash’ariy ham shu qabiladandir.

Tarixi va kelib chiqishi 
Banu al-Ash’arning avlodi Nabat ibn Udad boʻlib, u Al-Ash’ar nomi bilan ham mashhur. Qabila nasl-nasabi quyidagicha: Nabot ibn Udod ibn Zayd ibn Yashjub ibn Orib ibn Zayd ibn Kahlon ibn Saboʻ ibn Yashjub ibn Yaʼrub ibn Qahton.

Nabat ibn Udad (Ash’ar)ning yettita oʻgʻli boʻlgan: Al-Jamohir, al-Atgʻom, al-Argʻom, al- Adgʻom, Jidda, Abd Shams va Abdul-Turayya.

Banu al-ash’ar qabilasi asli Yamandagi Zabiddan edi. Rashidun xalifaligi (631-661) davridagi islomiy istilolardan keyin Banu al-Ash’arning koʻplab vakillari Bilod ash-Shomga joylashish uchun koʻchib oʻtadilar. 892-yil haqida yozgan Yaʼqubiyning yozishicha, Banu Ash’arlar Tibir atrofida koʻpchilikni tashkil qilgan. Yozuvlar shuni koʻrsatadiki, ular Al-Andalusga oʻrnashib olgan arab qabilalari orasida boʻlgan. Koʻpchilik Malagadagi Rayya tumanida, baʼzilari esa Sevilya shahrida joylashgan.

Yana qarang 

 Muhammad bilan muloqot qilgan arab qabilalari
 Al-Ashar masjidi
 Arabiston qabilalari

Manbalar 

Arabiston qabilalari
Banu Aslam

Banu Aslam () islom paygʻambari Muhammad davrida arab qabilasi boʻlgan. Hamra al-Asad bosqinida Muhammad bu qabilaga mansub 3 ta aygʻoqchini Makka qoʻshinini kuzatib borish uchun yuborgan.

Xandaq jangi paytida, Banu Aslam jangda qatnashgan qabilalar konfederatsiyasidan iborat bir qabiladan iborat edi.

Abu Bakr davrida Banu Aslam Abu Bakr va Umarni qoʻllab-quvvatlab, Ridda urushlari paytida Abu Bakrga bay’at qilgan.

Yana qarang 

 Muhammadning janglari roʻyxati

Manbalar 

Arabiston qabilalari
Ahl al-Raʼy

Aql egalari (; ahl ar-raʼy yoki raʼy tarafdorlari, sogʻlom fikr yoki aql-idrok) — diniy qarorlar va Muqaddas Kitobni talqin qilish uchun aqldan foydalanishni targʻib qiluvchi islom dini guruhiga ishora qiladi. Ular Islomning ikkinchi asrida islom aqidasi manbasi haqida bahs yurituvchi ikki asosiy guruhdan biri, ikkinchisi ahli hadis (hadis ahli) edi.

Hanafiy mazhabining koʻplab ilk faqihlarini oʻz ichiga olgan uning tarafdorlari „raʼy“ atamasini „sogʻlom“ yoki „koʻrib chiqilgan“ mulohazalarga ishora qilish uchun ishlatganlar, masalan, qiyos (analogik deduksiya). Ularning ahl al-hadis harakatidagi muxoliflari Qur’on va sahih hadislar islom huquqining yagona joiz boʻlgan manbalari, deb hisoblab, fiqhda qiyos, istislah (jamoat manfaatlarini hisobga olgan holda) raʼydan har qanday foydalanishga qarshi chiqqanlar), yoki hiyal (fiqhiy hiylalar). Daniel V. Brownga koʻra, Ahl al- raʾy hadisni „baʼzan boshqa asosiy tamoyillarga“ boʻysundirish kerak, masalan, Ummatning „doimiy amali“ va „toʻgʻrilikning umumiy tamoyillari“ kabi, bu „hadisni“ yaxshiroq ifodalaydi.

Vaqt oʻtishi bilan hanafiy huquqshunoslari asta-sekin ahli hadis harakati tomonidan targʻib qilingan Qur’on va hadisning ustuvorligini qabul qila boshladilar va bu oyatlarni talqin qilishda boshqa huquqiy fikrlash shakllaridan foydalanishni chekladilar. Oʻz navbatida, ahli hadis harakatiga boshchilik qilgan hanbaliy faqihlari asta-sekin qiyosdan foydalanishni qabul qila boshladilar.

Yana qarang 

 Moturidiylik
 Ashʼariylar
 Ibn Kullab
 Kalom

Manbalar 

Sunniy Islom
Islom teologiyasi
Sunniy huquqshunoslik maktablari
Islom falsafiy maktablari