yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Hanif Burnashev

Hanif Hisanovich Burnashev (1900-yil 12-dekabrda tugʻilgan) — oʻzbekistonlik jamoat hodimi, sovet partiya va davlat arbobi.

Hayoti va faoliyati 
U Namangan viloyati Shahand qishlogʻida tatar dehqon oilasida dunyoga kelgan. Dastlab yangi usuldagi maktabda oʻqigan. Mustaqil ravishda rus va tojik tillarini oʻrgangan. Keyinchalik 1915—1916-yillarda Toshkentdagi gimnaziyada oʻqishni davom ettirgan.
Hanifaning xat-savodliligini koʻrgan hokimiyat vakillari 1917—1918-yillari uni oʻz ishlariga jalb qiladilar. Soʻngra u millatlar komissarligining oʻlka sanʼat qoʻmitasini boshqaradi. 1919—1922-yillarda navbatma-navbat Toshkent, Sirdaryo va Fargʻona firqa qoʻmitalarida hamda Markaziy shoʻro va firqa turk maktabida mudir boʻlib, dialektik materializm, siyosiy iqtisod fanlaridan maʼruzalar oʻqigan.

1921—1925-yillarda Xalq kommunistik partiyasining 5-6—qurultoylarida va 1924-yil may oyidagi 8-qurultoyida hamda 1922-yil avgustdagi 12-Umumrossiya partiya konferensiyasida, Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasining 1921-yil mart oyidagi 10-qurultoyida firqa tashkiloti vakili sifatida ishtirok etadi.

1924-yildan boshlab Bolsheviklar Butunittifoq Kommunistik partiyasi Markaziy Qo'mitasining targʻibot va tashviqot bo'limida rahbar lavozimida faoliyat olib boradi. 1925-yilda oʻzbek tilini yaxshi bilganligi sababli „Qizil Oʻzbekiston“ gazetasida masʼul muharrir va bir vaqtning oʻzida „Kommunist“ nashri tahrir hayʼati aʼzosi sifatida ish yuritgan. 1924-yilda Gosplan komissiyasi aʼzolari tarkibiga kiritilgach respublika sanoat korxonalarini qurish ishlariga jalb qilinadi. 1925-yilda Oʻzbekiston Xalq komissarlar Soveti Raisi oʻrinbosari vazifasiga tayinlanadi.

1928-yil mart oyida Oʻzbekiston Gosplan hayʼati raisi etib tayinlandi. 1928-yil sentabrda Yer ishlari (ziroatchilik) xalq komissari sifatida komissarlikni boshqargan. 1929-yilda Oʻzbekiston MIQ Prezidiumi aʼzosi etib tayinlandi. 1930—1937-yillarda Yer ishlari komissari oʻrinbosari hamda komissarlikning moliya-plan boʻlimining boshligʻi bo'lib ishlaydi.
Hanif Burnashevni oʻzbek tilida siyosiy iqtisod va jamiyatshunoslik haqida darsliklarni birinchilardan boʻlib yozib yaratgan shaxs sifatida ham tanisak boʻladi.

1937-yil 25-iyunda NKVD xodimlari tomonidan terroristik tashkilotga aʼzo deb topilib, toʻqima ayb bilan qamoqqa olinadi va keyinchalik 1938-yil 22-martda otib oʻldirishga hukm qilindi. 1956-yil 18-avgustda oqlandi.

Manbalar 

Qatagʻon qurbonlari
1900-yilda tugʻilganlar
1938-yilda vafot etganlar
Strasburg astronomik rasadxonasi

SIMBAD — Strasburg astronomik rasadxonasi Quyosh tizimidan tashqarida joylashgan astronomik obyektlarning dinamik maʼlumotlar bazasi va har bir ish kuni yangilanadi.
Simbadni yaratishdan maqsad ilmiy maqolalarda oʻrganilgan astronomik ob’ektlar haqida maʼlumot berishdir. Maʼlumotlar bazasi bibliografik maʼlumotlar toʻplamini, shuningdek obyektning tabiati, uning koordinatalari, kattaliklari, toʻgʻri harakatlari va parallaksi, tezligi / qizil siljishi, oʻlchami, spektral yoki morfologik turi, shuningdek, koʻplab nomlar kabi kirish mumkin boʻlgan asosiy maʼlumotlarni taqdim etadi. (identifikatorlar) adabiyotlarda berilgan. Strasburgdagi Astronomik maʼlumotlar markazi jamoasi, shuningdek, ishonchli astrometrik maʼlumotlar doirasida bir nechta parametrlarning muvofiqligi asosida oʻzaro identifikatsiyalarni amalga oshiradi.

Yaratilish Tarixi 

SIMBAD 1972-yilda Yulduzlar identifikatsiyalari katalogini birlashtirish orqali yaratilgan.
()
va Bibliografik yulduz indeksi().

Foydalanish uchun sahifalar 
 SIMBAD
 Veb-interfeys
Astronomik rasadxonalar

Manbalar 

Astronomik rasadxonalar
Toʻlagan Moʻmin

Toʻlagan Moʻmin (1902-yilda tugʻilgan — 1938-yil vafot etgan) — Oʻzbekistonlik malakali elektr muhandisi.

Taʼlimi 
Toʻlagan Moʻmin 1922-yildan boshlab 1931-yilgacha Germaniyaning Berlin shahridagi oliy texnika maktabida tahsil olgan. U avval Toshkentdagi rus-tuzem maktabida oʻqiydi. 1918-yildan boshlab shaharning mashhur Navoiy nomidagi taʼlim-tarbiya bilim yurtida tahsil koʻradi. 1922-yilda T. Moʻmin Toshkentning umidli yoshlari qatorida Germaniyaga tahsil olish uchun yuboriladi. U yerdagi oliy texnika maktabida elektr muhandisi ixtisosligi boʻyicha tahsil oladi. 1930-yilning boshlarida oʻzining xo'jandlik doʻsti Sulton Matqul bilan birga mazkur maktabni tamomlaydi. Oʻqishni bitirgach 1931-yilda Moskvaga koʻchib keladi.

Hayoti va faoliyati 
Toʻlagan Moʻmin Berlindagi oliy texnika maktabini tamomlagach, respublikada elektr tarmoqlarini rivojlantirish, mahalliy malakali kadrlar tayyorlash borasida faoliyat yurita boshlagan. U 1918-yilda Navoiy nomidagi taʼlm-tarbiya bilim yurtida bir muncha muddat oʻquvchilarga o'zbek tilidan saboq beradi. Mana shu yillarda Toshkentda Fitrat tashabbusi bilan tashkil etilgan „Chigʻatoy gurungi“ tashkilotida, toshkentlik jadidlar tomonidan tuzilgan „teatr toʻdasi“ning spektakllarida ishtirok eta boshlaydi. 1922-yilda Berlinga oʻqishga yuborilgandan soʻng, oʻsha yerda tuzilgan „Germaniyadagi turkistonlik talabalar uyushmasi“ning raisi boʻlib faoliyat koʻrsatadi. U Germaniyadagi talabalarning oʻzbekcha jurnali — „Koʻmak“ning O'zbekistonga tarqalishida yordam bergan.
T. Moʻmin Moskvadan Toshkentga koʻchib kelgandan soʻng, Oʻzbekiston elektr energiyasi sohasida avvaliga muhandis, keyinchalik esa bosh muhandis boʻlib ishlaydi. Oʻsha yillarda Toshkent Meditsina instituti talabasi Muyassar Eshonxoʻjayeva bilan turmush quradi va ikki qiz farzandli boʻlishadi: Gulchehra Rizayeva va Lola Eshonxoʻjayeva.

Oʻlimi 
1937-yil 2-sentyabrda NKVD xodimlari tomonidan uyida tintuv ishlari oʻtkazilib, oʻzi hibsga olinadi. Unga 1922—1931-yillarda Germaniyada oʻqigan vaqtlarida sovetlarga qarshi „Ozod Turkiston“ nomli aygʻoqchilik tashkilotining aʼzosi sifatida SSSRga nisbatan dushman sifatida targʻibot olib borgan degan ayb qoʻyiladi. U salkam bir yarim yildan oshiqroq muddat qamoqda saqlanadi. Tergovlar soʻngida u tergovchilar tomonidan toʻqib chiqarilgan guvohliklar boʻyicha oʻz aybini boʻyniga oladi. 1938-yil 9-oktyabrda Sattor Jabbor, Xayrinisa Majidxonova, Solih Muhamedov va Germaniyada tahsil olgan boshqa vatandoshlari qatori u ham millatchilik tashkilotining aʼzosi, O'zbekistonda aygʻoqchilik ishlari bilan shugʻillanuvchi Germaniyadagi „Ozod Turkiston“ tashkilotining aʼzosi sifatida oliy jazo — otuvga va mol-mulkini musodara qilish jazosiga hukm qilindi. Hukm esa oʻsha kunni oʻzidayoq ijro etildi.

Manbalar 

Qatagʻon qurbonlari
Mitti Gallaktika



Mitti Gallaktika 

Somon yo‘lidagi 200–400 milliard yulduzlar bilan solishtirganda, Mitti galaktika – bu 1000 dan bir necha milliardgacha yulduzlardan iborat kichik galaktika. Somon yoʻlini yaqindan aylanib oʻtuvchi va 30 milliarddan ortiq yulduzni  oʻz ichiga olgan Katta Magnitlan buluti baʼzan mitti galaktika sifatida tasniflanadi; boshqalar uni toʻliq gallaktika deb hisoblashadi. Mitti gallaktikalarning shakllanishi va faoliyatiga kattaroq gallaktikalar bilan oʻzaro taʼsir kuchli taʼsir koʻrsatadi. Astronomlar shakli va tarkibiga koʻra mitti gallaktikalarning koʻp turlarini aniqlaydilar
.

Shakllanishi 
Bir nazariyaga koʻra, koʻpchilik galaktikalar, shu jumladan mitti galaktikalar qorongʻi materiya bilan yoki tarkibida metanlar boʻlgan gazdan hosil boʻladi. Biroq, NASAning Galaxy Evolution Explorer kosmik zondi metalligi past boʻlgan gazlardan hosil boʻlgan yangi mitti galaktikalarni aniqladi. Bu gallaktikalar Arslon yulduz turkumidagi ikkita massiv galaktikalar atrofida vodorod va geliy buluti boʻlgan Arslon halqasida joylashgan boʻlgan.

Manbalar 

Gallaktikalar
Astronomiyadagi tushunchalar
Jason Kidd

Jason Frederick Kidd (1973-yil 23-mart) — Amerikalik professional basketbol murabbiyi. U Milliy kosketbol assotsiatsiyasi (NBA) Dallas Mavericks jamoasining bosh murabbiysi. Barcha vaqtning eng yaxshi punkt himoyachilaridan biri sifatida keng koʻrilgan Kidd NBA-ning 10 martagi barcha yulduzlari, besh martagi NBA-ning birinchi jamoasi aʼzosi va toʻqqiz martagi NBA All-Defensive Team aʼzosi boʻlgan. U 2011-yilda Dallas Mavericks aʼzosi sifatida NBA chempionati gʻolibi. 2000 va 2008 yillarda AQSh milliy jamoasi Olimpiya oʻyinlari ikki marta oltin medalni qoʻlga kiritgan. U Naismith Memorial Basketbol Hall of Famega oʻyinchi sifatida kiritilgan. 2021-yil oktyabr oyida Kidd NBA 75 yilligi uchun jamoaga kiritilganligi bilan barcha vaqtning eng yaxshi oʻyinchilaridan biri sifatida taqdirlangan.

 2007 yilgi playoffning ikkinchi raundidagi 3-oʻyinda Kidd 11-oʻyinini oʻynash bilan yakunladi.
 2008 yil 16 aprel kuni Kidd oʻsha yili Dallas Mavericks bilan Nyu-Orlean Hornetlarga qarshi oʻyinlarda karyerasining 100 yilligini qayd etdi.
 2009 yil 2 mart kuni Kidd NBA tarixidagi toʻrtinchi oʻyinchi boʻlib, 10 mingta yordamga erishdi.
 Kidd oʻyindagi eng koʻp oʻyinlar uchun teng. U 2000 yil 17 noyabr kuni Nyu-York Knicks jamoasiga qarshi 14 marta oʻynashdi. Kidd 1978 yil 1 mart kuni oʻyinda toʻrt marta toʻpni aylantirgan Jon Drew tenglashtirdi. 
 2009-yil 5-aprel kuni Kidd „Fenix Suns“ jamoasiga qarshi 140-116 gʻalaba qozonib, „Magic Johnson“ni barcha vaqtlar yordam roʻyxati boʻyicha uchinchi oʻringa oʻtkazgani haqida xabar berdi. Kidd 19 ballga yetib, mavsumning eng yuqori 20 ta yordami bilan oʻtdi va unga jami 10 142 ta yordamlik yordami berdi.
 2009 yil 26 noyabr kuni Kidd „Houston Rokets“ jamoasiga qarshi gʻalaba qozonib, roʻyxatda Mark Jekson oʻtib, barcha vaqtlarda yordamilar roʻyxatida ikkinchi oʻrinni egalladi.
 2010 yil 12 noyabr kuni Kidd oʻzining 11 minginchi kasbiy yordamini jamoa aʼzosi Tayson Chandlerga koʻchma-koʻcha dunkda berdi.
 2011 yil 12 yanvar kuni Kidd 1720-oʻrinli uch nuqtalik oʻyinchoqligini qoʻlga kiritdi va Dayn Elis NBA karyerasi uch nuqtali oʻyinchilar roʻyxati boʻyicha uchinchi oʻrinni egalladi.
 2012 yil 20 fevral kuni Kidd oʻzining 2515-mashqini (Mikayl Jordani oʻtkazib) toʻpladi.
 8 fevral 2013 kuni Kidd Minnesota shtatining Minneapolis shahrida Nyu-York Knick bilan Minnesota Timberwolves oʻrtasidagi bahsda 12 mingta yordam koʻrsatkichini buzdi. U J. R. Smitning uch nuqta uchun 12000 ga yetdi. Knicks oxir-oqibat bu oʻyinni 100-94 ga erishdi.
 2013 yilda Kidd NBA Sportsmanship Awardini bir-biridan yutib oluvchi birinchi oʻyinchi boʻldi va u NBA tarixidagi yagona oʻyinchisi sifatida 17,500 ball, 12,000 ta yordam, 8,000 ta chipta va 2,500 ta oʻgʻirlik bilan oʻz faoliyatini yakunladi.

Manbalar 

2008-yilgi Yozgi Olimpiyada oʻyinlari sovrindori
Asli Irlandiyalik amerikaliklar
Yashayotgan insonlar
1973-yilda tugʻilganlar
Ahitsa

Ahitsa (Ahitso) - Estoniyaning janubi-sharqidagi Võru okrugi Rõuge cherkovi yaqinida joylashgan aholi yashamaydigan qishloq. Aholisi 2011-yildan buyon 0 kishiga teng.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Estoniya aholi punktlari
Guillon-Terre-Plaine

Guillon-Terre-Plaine () — Yonne Fransiya departamentidagi kommuna  Fransiya markazidagi Bourgogne-Franche-Comtéda. U 2019-yil 1-yanvarda sobiq Guillon, Cisery, Sceaux, Trévilly va sobiq kommunalarning qoʻshilishi natijasida tashkil etilgan. Vignes.

Shuningdek qarang
Yonne departamenti kommunalari

Ma'lumotnomalar

Yonne kommunalari
2019-yilda tashkil etilgan aholi punktlari
2019-yilda Fransiyadagi muassasalar
16:9

16:9 (1,78:1) (odatda „Oʻn olti-toʻqqiz“, „Oʻn oltiga toʻqqiz“ deb nomlanadi) — kadrlar nisbati. 16 birlik kenglikka va 9 birlik balandlikka egadir. HDTV, HD boʻlmagan raqamli televidenie va analog keng ekranli televizor (EDTV) PALplus uchun xalqaro standart tasvir ramka formati. 16:9, Full HD (1920×1080) va standart HDTV (1280×720)ning kadrlar tezligidir.

16:9 (1,78:1) formati oltin nisbatga eng yaqin formatdir.

Tarixi 
Yuqori aniqlikdagi elektron ishlab chiqarish boʻyicha SMPTE ishchi guruhining aʼzosi Kerns H. Powers 16:9 nisbatini taklif qilganida, hech kim 16:9 videolarini ishlab chiqarmas edi. 1980-yillarning mashhur tanlovlari quyidagilar edi: 4:3 (shuningdek televizorlar uchun standart kadrlar tezligi), 1,66:1 (Yevropacha „gorizontal“ ramkasi), 1,85:1 (Amerika „gorizontal“ ramkasi), 2,20:1 (70 mm plyonkalar uchun va Panavision uchun kadr tezligi) va 2,35:1 (anamorfik keng ekranli filmlar uchun xat qutisi kadr tezligi).

Eng koʻp tarqalgan oʻlchamlar 
Eng koʻp ishlatiladigan 16:9 standart oʻlchamlari quyidagi jadvalda keltirilgan:

Yana qarang 
720p1080pPALSECAMNTSCSDTVHDTV

Manbalar 

Video formatlari
Dixmont (Yonne)

Dixmont () – Shimoliy-markaziy Fransiyadagi Burgon- Franche-Comté qoʻmitasidagi Yonne departamentida joylashgan kummuna sanaladi.

Yana qarang 
 Yonne departamenti kommunalari

Fransiya shaharlari
Les Hauts de Forterre

Les Hauts de Forterre () — Yonne departamenti tarkibidagi kommuna, markaziy Fransiya, Forterre tabiiy hududida.

Munitsipalitet 2017-yil 1-yanvarda sobiq Taingy, Fontenailles va Molesmes kommunalarining qoʻshilishi natijasida tashkil etilgan.

Shuningdek qarang 
Yonne departamenti kommunalari

Adabiyotlar 

Yonne kommunalari
Singapur Xalqaro Arbitraj Markazi

Singapur Xalqaro Arbitraj Markazi (SIAC) Singapurda joylashgan notijorat xalqaro hakamlik tashkiloti boʻlib, hakamlik qoidalari va UNCITRAL arbitraj qoidalariga muvofiq arbitraj jarayonlarini boshqaradi. 1991-yil 1-iyul kuni tashkil etilgan bu hakamlik markazi avvalgi Bojxona Uyi oʻrniga tashkil etilgan Maksvell Chamberda joylashgan. Shu vaqtgacha SIAC arbitraj qarorlari Avstraliya, Xitoy, GongKong, Hindiston, Indoneziya, Iordaniya, Tailand, Buyuk Britaniya, AQSh, Vetnam va Nyu-York konvensiyasiga imzo qoʻygan boshqa davlatlar yurisdiksiyalarda ijroga qaratilgan. Singapur Xalqaro Arbitraj Markazi bu jahon boʻylab tomonlarga kelib chiqqan nizolarni hal qilish boʻyicha xizmatlarini taqdim etuvchi xalqaro hakamlik muassasasi. SIAC dunyodagi eng yaxshi hakamlik muassasasi sifatida roʻyxatga olingan.

Tarixi 
Singapur Xalqaro Arbitraj Markazi 1991-yil 1-iyulda Singapur mustaqil va notijorat tashkilot sifatida tashkil etilgan.

Singapur Xalqaro Arbitraj Markazining arbitraj qoidalari 
SIAC qoidalari (6-nashr, 2016-yil 1-avgust) („SIAC qoidalari 2016“) SIACda arbitrajning asosiy qoidalari boʻlib, 2016-yil 1-avgustda kuchga kirgan. SIAC Qoidalari 2016 quydagi 3 ta — SIAC Qoidalari (5-nashr, 1-aprel 2013), SIAC Qoidalari (4-nashr, 1-iyul 2010) va SIAC Qoidalari (3-nashr, 1-iyul 2007) oʻrniga oʻtadi va oxirgi qoidalar jamlanmasi sifatida qaraladi.

Singapur Xalqaro Arbitraj Markazining investitsiyalar boʻyicha arbitraj qoidalari 
Singapur xalqaro arbitraj markazining Investitsiya boʻyicha arbitraj qoidalari (SIAC IA qoidalari 2017)ning 1-nashri xalqaro investitsiya boʻyicha hakamlik qoidalarini amalga oshirishda mavjud boʻlgan oʻziga xos masalalarni hal qilish uchun maxsus qoidalari toʻplami hisoblanadi. SIAC IA qoidalari 2017-yil 1-yanvardan boshlab kuchga kiradi.

Manbalar 

SIAC
Tashkilotlar
Beibit Alibekov

Beibit Alibekov(qozoqcha:Beybіt Әlіbekov; 2-dekabr 1984, Olmaota, Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi) — qozogʻistonlik jurnalist, tadbirkor, Blackberry media holding va nashriyotining egasi, blogger, Qozogʻistonning Astana Watch Club asoschisi, Qozogʻistonda ishlab chiqarilgan kiyim-kechak, parfyumeriya, qahva va aksessuarlar ishlab chiqaradigan Alibekov brendining asoschisi, axborot saytlari asoschisi Hommes.kz va Nespi.kz.

Biografiya 
Alibekovning media biznesidagi karyerasi 1994-yilda, 10-yoshida, Qozogʻistondagi „Karusel“ dasturining yetakchisi boʻlganida boshlangan. 2000-yilda u „Shahar“ teleradiokompaniyasida DJ boʻldi. 26-yoshida Beibit Alibekovning aktivida 16 ta ommaviy axborot vositalari, shu jumladan Aktoba, Ural, Qirgʻiziston radiostansiyalari, Karaganddagi teleradiokompaniya, Petropavlovskdagi „Birinchi Shimoliy“ kanali va boshqalar boʻlgan.

2010-yilda Beibit Alibekov Qozogʻistonning #1MAG jurnalini ochdi. 2013-yilda u uni sotdi. 2015-yilda u Qozlogʻistonda fransuz jurnallari L’Officiel va L’Officiel Hommes franchayzasini ishga tushirdi. Jurnallar portfoliyosida „Butun Yevropa Qozogʻiston“ va „Qozogʻiston avtomobillari“ ham bor edi. 2018-yilda u L’Officiel va L’Officiel Hommes jurnallarini sotdi.

2019-yilda Beibit Alibekov oʻzining Alibekov brendini ishga tushirdi, uning ostida Qozogʻiston ishlab chiqargan mahsulotlarni ishlab chiqarishni boshladi. 2020-yilda ishlab chiqarish liniyasi kengaydi, sport kiyimlari, ayollar parfyumeriyasi, erkaklar goʻzallik mahsulotlari va aksessuarlari — ryukzak, kartholderlar, sharflar paydo boʻldi.

Taʼlim 
Oʻrta taʼlim — 54-maktab-gimnaziya (Olmaota)

2006-yilda KAZGYUU Universitetini „Tadbirkorlik huquqi“ mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

Tadbirkorlik faoliyati 
 2007-yildan 2017-yilgacha First Media Group media xoldingining boshqaruvchi hamkori;

 2010-yildan 2013-yilgacha #1MAG jurnalining nashriyotchisi;

 2015-yildan 2017-yilgacha Qozogʻistondagi L’Officiel va L’Officiel Hommes jurnallarining nashriyotchisi;

 2019-yildan hozirgi kungacha ALIBEKOV oʻz brendi ostida ishlab chiqarishni boshlagan.

Ijtimoiy faoliyat 
 Qozogʻiston teleradioeshittirishlar uyushmasi rahbari;

 Qozogʻiston Media Alyansining Asoschisi;

 Astana Watch Club soat klubining asoschisi;

 Taniqli ishbilarmonlar, siyosatchilar, madaniyat va sanʼat arboblari bilan suhbatlar namoyish etiladigan Alibekov YouTube kanalining asoschisi.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1984-yilda tugʻilganlar
jurnalist
AFC U-23 Osiyo kubogi finali 2024

2024-yilgi AFC U-23 Osiyo Kubogi finali 2024-yil 3-may kuni Qatarning Al-Rayyan shahridagi Jassim bin Hamad stadionida 2024-yilgi Osiyo U-23 Osiyo kubogi gʻoliblarini aniqlash uchun boʻlib oʻtadigan futbol oʻyinidir. Oʻyinda yarim final gʻolibi boʻlgan Yaponiya va Oʻzbekiston terma jamoalari kurash olib bordi.

Yaponiya finalda 1:0 hisobida gʻalaba qozondi va oʻz ishtiroki tarixida ikkinchi marta gʻalaba qozondi.

Finalga yoʻl

Oʻyin

Yana qarang 

 AFC U-23 Osiyo kubogi 2024

Manbalar 

Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi oʻyinlari
AFC U-23 Osiyo kubogi 2024
Al-Najoshiy masjidi

Al-Najoshiy masjidi () — Efiopiyaning Tigray mintaqasi Negash shahridagi masjid.

Tarixi 
Masjid milodiy 615-yildan keyin, Najoshiy davrida birinchi musulmonlar Habashistonga koʻchib kelgani aytilgan paytda tashkil etilgan[ yaxshiroq manba kerak]. Shu sababli ham Najoshiy nomi bilan atalgan.

2018-yilda masjid Turkiya hamkorlik va muvofiqlashtirish agentligi mablagʻlari hisobidan taʼmirlangan. Masjid binosi atrofida turar joy, ziyoratchilar markazi va hojatxonalar qurilgan. Taʼmirlash 2018-yil sentyabr oyida yakunlangan.

2021-yilda masjid Tigray urushi paytidagi janglar natijasida vayron boʻlgan. Minora vayron boʻlgan, gumbaz qisman qulagan, fasadi ham toʻliq toʻkilib tushgan. Koʻp oʻtmay, Efiopiya hukumati binoni taʼmirlashga vaʼda bergan.

Arxitekturasi 
Masjid majmuasi tarkibida asosiy masjid binosi orqasidagi qabr mavjud. Efiopiyaga Islomni olib kelgan birinchi muhojirlarning 15 ta qabri bor.

Yana qarang 

 Afro-arablar
 Masjidlar roʻyxati
 Afrikadagi masjidlar roʻyxati
 Massavodagi sahobalar masjidi, Eritreya
 Masjidlar roʻyxati

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Efiopiyadagi masjidlar
7-asr masjidlari
Tigray mintaqasi
Al-Janad masjidi

Al-Janad masjidi () qadimiy masjid boʻlib, Yamanning Taiz shahridan 20 km janubi-gʻarbda joylashgan. U Yamanda saqlanib qolgan eng qadimgi va islomning dastlabki davrlarida qurilgan ilk masjid oʻlaroq qabul etilgan. Masjid Muoz ibn Jabal tomonidan tashkil etilgan boʻlib, u Islom paygʻambari Muhammad tomonidan Yamanga oʻz xalqi va dinga oid qoidalarni va shariat muvofiq ravishda yashashni oʻrgatishi uchun, hijriy 6-yilda (milodiy 628-yilda) yuborilgan. Bu Taiz viloyatidagi eng muhim diniy maskanlardan biridir. U Muoz masjidi sifatida ham tanilgan.

Tarixi 
Muoz ibn Jabal masjidni rajab (Islom taqvimining yettinchi oyi) oyining birinchi jumasida viloyat askarlari bilan uchrashgandan soʻng qurdirgan. Oʻshandan buyon odamlar har kuni Rajab oyining birinchi juma kuni namoz oʻqish va boshqa diniy marosimlarni oʻtkazish uchun masjidga borib bayram oʻtkazmoqda. Masjid yillar davomida koʻp marta taʼmirlangan va qayta tiklangan. Al-Husayn ibn Salama masjidni 896-981-yillarda qayta qurgan. Masjidda qurilish ishlarini Sulayhidlar sulolasining mahalliy hokimi ham amaga oshirganligi aytiladi. U 1137-yilda Mehdi bin Ali bin Mahdi al-Ray al-Humeyriy davrida vayron qilingan, keyin Ayyubiylar hukmdori Sayfiddin Otabek 1154-yilda binoni tiklab, unga janubiy va yon yoʻlaklarni, hamda sahn (hovli) qoʻshgan. Sulton al-Nosir Ayyub 1206-yilda uning shiftini gips bilan qoplattirgan. Shift oltin va lojuvard bilan bezaklangan.

Arxitekturasi 
Hozirgi masjid toʻrtburchak shaklida boʻlib, kengligi 65,5 x 43 kvadrat metrni tashkil qiladi. U 144 ta tishli balkoni bor devor bilan oʻralgan. Uning umumiy sxemasi taxminan 2 m boʻlgan kvadrat ustunli ochiq sahndan (35,5 x 25,5 m) iborat. Majmua toʻrtta koʻrfazdan iborat boʻlib, qibla devori orasiga ikkita mehrob oʻrnatilgan. U bezak va oʻymakorlikka boy badiiy durdona asar sanaladi. Minora janubi-gʻarbiy burchakning bir qismini egallaydi va silindrsimon pastki qismdan iborat boʻlib, tepasi sakkizburchak shakliga ega, uning eng yuqorisi olti burchak shakliga oʻtib, gminora tomi gumbaz bilan qoplangan. Minora yonida Sulton Amir ibn Abdulvahob nomi bilan yozilgan tosh lavha va boshqa lavhalar bilan bir qatorda, bu masjidda turli tarixiy davrlarda amalga oshirilgan taʼmirlash ishlari qayd etilgan.

Masjid yil davomida tashrif buyuruvchilar uchun ochiq turadi.

Yana qarang 

 Yamandagi masjidlar roʻyxati

Manbalar 

Yamandagi masjidlar
Taiz
7-asr masjidlari
Katta masjid (Akre)

Katta masjid — Iroqning Duhok viloyati, Akre shahrida joylashgan sunniy islom masjidi. Bu Iroqdagi eng qadimiy va eng buyuk masjidlardan biridir.

Tarixi 
Masjid birinchi marta Iroq Kurdistonida Islom dini tarqalgach, ikkinchi xalifa Umar davrida tashkil etilgan. Bugungi kunda masjidning maydoni rekonstruksiya ishlaridan soʻng  tashkil etgan. Oxirgi taʼmirlash 1965-yilda vaqf va diniy ishlar vazirligi tomonidan mahalliy aholi va ulamolar yordamida amalga oshirilgan. Masjid atrofida diplom beruvchi bir qancha madrasa va diniy muassasalar faoliyat yuritadi. Ulardan birini Sayid Munib Ahmad al-Imom, ikkinchisini esa Shayx Abdulloh Ahmad Muhammad boshqaradi. Ushbu diniy muassasalar va masjid oʻzining tarixiy ahamiyati sababli ham koʻpincha din peshvolarining doimiy tashrif joyiga aylanib ulgurgan.

Yana qarang 

 Iroqdagi islom
 Iroqdagi masjidlar roʻyxati

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Iroqdagi masjidlar
Iroqdagi sunniy masjidlar
7-asr masjidlari
Al-Qiblatayn masjidi (Zeyla)

Masjid al-Qiblatayn ( ; ) — Somalilendning gʻarbiy Avdal mintaqasida joylashgan Zeyla shahridagi masjid. Masjidning nomi bir vaqtlar Makka va Quddusga moslashtirilgan degan taxminlar mavjud.

Tarixi 
Masjiddagi eng qadimgi qoldiqlarning ayni sanasi yoʻq va ularni tushunish uchun qoʻshimcha arxeologik tadqiqotlar talab etiladi. Mahalliy ogʻzaki xalq ijodiyotiga koʻra, Muhammad oilasi 7-asr oʻrtalarida Habashistonga koʻchib oʻtgan va oʻsha paytda masjidni qurdirgan.

Hozirgi vaqtda mintaqani islomlashtirishning ilmiy sanalari noaniqligicha qolgan. Bu holat XIII-XIV asrlargachaboʻlgan boʻlishi ham mumkin, ammo baʼzi olimlar, bu jarayon ertaroq boʻlganligini, ammo nomaʼlum sanalarni taklif qilishgan.

Tavsifi 
Masjid nomi „ikki qibla masjidi“ degan maʼnoni bildiradi va bu nom uning ikkita mehrobiga ishora qiladi. Anʼanaga koʻra, mehroblardan biri shimoldagi Makka tomon, ikkinchisi shimoli-gʻarbdagi Quddus tomon yoʻnaltirilgan.

Bino asosi vayronaga aylangan. Bu hududni himoya qilish uchun hech qanday saʼy-harakatlar amalga oshirilmagan, takroriy qazishmalar, shuningdek, strukturaning poydevorini ochish bilan bogʻliq jarayonlar esa uning ahvolini yomonlashtirgan. 2007-yilda George Abungu YUNESKOning baholash missiyasi doirasida masjid haqida hisobot tayyorlagan.

Shimolga yoʻnaltirilgan bittagina mehrob saqlanib qolgan. Yaqin atrofda boshqa inshoot qoldiqlari ham mavjud, bu masjid qurilishining ikki xil bosqichidan oʻtganligini koʻrsatishi mumkin. Unda Bobu Dena ismli shayxning qabri ham bor.

Yana qarang 

 Masjidlar roʻyxati
 Afrikadagi masjidlar roʻyxati
 Misrdagi masjidlar roʻyxati
 Arbaʼa Rukun masjidi
 Fakr ad-Din masjidi
 Afrikada Islom
 Islom birdamligi masjidi

Manbalar 

CS1 French-language sources (fr)
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Somalilanddagi masjidlar
Avdal
7-asr masjidlari
Tazagul Abdikarim

Tazagul Mukashevna Abdikarim (; qizlik familiyasi Alibekova, . 1942-yil 24-fevral, Vishnovka, Oqmoʻla viloyati, Qozogʻiston SSR) — pedagogika fanlari doktori, professor, metodist, L. N. Gumilyov nomidagi Yevroosiyo Milliy universiteti qozoq tilshunosligi kafedrasi professori hamda Qozogʻiston pedagogika fanlari Akademiyasi aʼzosi.

Biografiyasi 
Tazagul Mukashevna Abaya nomidagi Saransk pedagogika kollejini tamomlagandan soʻng, 1964-yilda Shaxan shahridagi 41-sonli kasb-hunar maktabida kutubxonachi lavozimida faoliyat yurita boshlagan.

1966—1968-yillarda estetikadan dars bergan.

1976-yilda Buketov nomidagi QarDUni „Qozoq tili va adabiyoti oʻqituvchisi“ mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

Tazagul 1973-yildan 1977-yilgacha Jezkazgʻan shahridagi 8-sonli maktabda oʻqituvchi boʻlib ishlagan.

1977—1984-yillarda „Qozoq tili va adabiyoti“ fanidan oʻqituvchi va metodist lavozimlarida faoliyat yuritgan.

Metodist Tazagul Mukashevna 1985—1990-yillarda I. Altinsarina nomidagi Qozogʻiston taʼlim akademiyasida kichik ilmiy xodim boʻlgan (sobiq I. Altinsarin nomidagi ilmiy-tadqiqot instituti).

1990—1994-yillarda Qozoq milliy pedagogika universitetining qozoq tili kafedrasida katta oʻqituvchi boʻlib ishlagan.

Tazagul 1991—1992-yillarda qozoq filologiyasi fakultetida dekan muovini lavozimida faoliyat olib borgan.

1993-yilda „Razvitiye yazika cherez tekst v nachalnix klassax“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

1994-yildan 1997-yilgacha KazNPU qozoq tilshunosligi kafedrasida dotsent lavozimida ishlagan.

Tazagul 1998-yildan boshlab ENU qozoq tilshunosligi kafedrasida ilmiy-pedagogik faoliyatini davom ettirgan.

Dotsent 2007-yilda „Nauchno-metodicheskiye osnovi sostavleniya teksta v uchebnikax „Elippe“ va „Ana tili““ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

2011-yilda Qozogʻiston Pedagogika fanlari akademiyasining haqiqiy aʼzosi etib saylangan.

Nashrlari 
Tazagul Mukashevna 100 dan ortiq ilmiy, ilmiy-ommabop va oʻquv nashrlari, jumladan, 23 ga yaqin darslik va oʻquv qoʻllanmalar muallifidir.

Manbalar 

Alifbo boʻyicha shaxsiyatlar
Yashayotgan insonlar
1942-yilda tugʻilganlar
24-fevralda tugʻilganlar
Palaiya Jumma Palli

Palaiya Jumma Palli () yoki Miin Kadai Palli — Hindistonning Tamilnadu, Kilakarai shahridagi masjid. Milodiy 628-630-yillar oraligʻida qurilgan. U dunyodagi eng qadimiy masjidlardan biri va Kerala, Kodungallur shahridagi Cheraman Juma masjidi va Gujarat (Gujarat) shahridagi Barvada masjidi bilan bir qatorda Hindistondaqurilgan birinchi masjid hisoblanadi. U 1000 yillikdan ortiq islomiy merosga ega. Masjid oʻzining islom madaniyati bilan mashhur boʻlgan Janubiy Hindistonning Tamilnadu shtatidagi Kilakarai qadimiy port shaharchasida joylashgan. U milodiy 628—630-yillarda qurilgan va 1036-yilda qayta taʼmirlangan. Masjid, shahardagi boshqa masjidlar qatori, Tamil Islom meʼmorchiligining eng buyuk namunalaridan biridir.

Tarixi va qurilishi 
Islomdan oldingi davrdagi yamanlik savdogarlar va koʻchmanchilar tomonidan Muhammad davrida Yaman gubernatori Bazan (Bazan ibn Sosan) buyrugʻi bilan Pandiya shohligida, 625—628-yillarda Kavad II ning oʻgʻli Xusrav II (Fors shohi) davrida, Islomni qabul qilganlar koʻpayganidan keyin qurilgan. Bu masjid 11-asrdagi sahid urushidan keyin qayta qurilgan.

Tuzilishi 
Masjid meʼmorchiligi ziyoratgoh meʼmorchiligiga oʻxshaydi, lekin ustunlar, devorlarda but oʻymakorligi yoʻq. Ichki masjid devorida mehrob boʻlgan, bu namozning Kaʼba tomon yoʻnalishini aniqlash uchun masjidlarning oʻziga xos identifikatori boʻlib, masjidning mehrobi aynan Kaʼba tomon boʻlganligi, shuningdek, bu yerda ilk navigatsiya tizimi amal qilganligidan dalolat beradi. „Pallavasal“ nomi koʻp eshiklari boʻlgan ibodat joyini anglatadi, bu masjidning tamilcha nomidir.

Galereya

Yana qarang 

 Kilakarai
 Arvi
 Bazan Ibn Sosan
 Hindistondagi masjidlar roʻyxati
 Dunyodagi eng qadimgi masjidlar roʻyxati

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
11-asr masjidlari
7-asr masjidlari
Katta masjidlar
Ramanathapuram tumani
Tamilnaddagi masjidlar
Oq masjid (Nosira)

Oq masjid (; ) — Isroilning Nosira shahridagi Usmonlilar davridagi masjid. U Harat Algʻamada yoki Nosira Eski bozori markazidagi „Masjidlar mahallasi“da joylashgan. Masjidning qalam shaklidagi minorasi, yashil rangdagi bezak va gumbazi butun shaharda keng tarqalgan Usmonli arxitekturasining namunasidir.

Tarixi va egalik 
Masjid qurilishi XVIII asrning ikkinchi yarmida Misr hukmdori Sulaymon Posho al-Odil tomonidan moliyalashtirilgan va Nosira oliy komissari shayx Abdulloh al-Fahum tomonidan nazorat qilingan. 1804-1808-yillarda qurilgan. Shayx Abdullohga vaqf tarzida vasiylik berildi; 1815-yilda vafotigacha masjidni boshqargan. Uning qabri masjid hovlisida joylashgan.

Shayx Abdulloh vafotidan keyin masjid ishlarini boshqarish Shayx Amin al-Fahumga oʻtkazildi. Hozirda masjid al-Fahum oilasi vaqfining bir qismini tashkil etishda davom etmoqda, unga Casa Nova koʻchasidagi posho xoni ham kiradi. Shayx Abdullohning avlodlaridan biri Otif al-Fahum tomonidan boshqariladi.

Nosiradagi Oq masjid Shayx Abdulloh tomonidan sobiq Usmonli hokimi, Sulaymon Poshoning salafi Jazzor Posho hukmronligining tugashini nishonlash uchun qurilgan. Shayx Abdulloh poklik, yorugʻlik va tinchlik davri ramzi sifatida „oq“ nomini tanlagan.

Jamiyat foydalanishi 
Odatiy kunda 100 dan 200 gacha odam peshin va asr namozlariga qatnashsa, juma xutbasiga 2000 dan 3000 gacha kishi tashrif buyuradi.

Masjid yoshlar uchun diniy darslar oʻtkazish va toʻqqiz va undan katta yoshdagi 400 nafar oʻgʻil-qiz ishtirok etadigan musulmon „skaut qoʻshiniga“ homiylik qilish orqali Nosira musulmon jamoasiga xizmat qiladi. Shuningdek, u Nosiraning yaqin tarixini aks ettiruvchi eksponatlarga bor boʻlgan muzeyga ega.

Galereyasi

Yana qarang 

 Isroilda Islom

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
19-asr masjidlari
Usmonli Falastin
Turksib (film)

„Turksib“ — 1929-yil rejissyor Viktor Alexandrovitsh Turin tomonidan Turkiston-Sibir temir yoʻli qurilishini tasvirlagan sovet davri hujjatli filmi. Temir yoʻl shimoli-sharqda Toshkentdan Olmaotagacha va keyinroq Novosibirskgacha choʻzilgan.

Mavzusi 
Besh qismdan iborat boʻlgan film Turksibning butun Sovet Ittifoqi uchun ahamiyatini tasvirlovchi va Turkiston paxtasining qanday olib ketilishini tushuntirib beruvchi matn bilan boshlanadi. Film Turkistonni Sibir bilan bogʻlovchi Turksib temir yoʻlining qurilishi va uning Jetisu oʻlkasi rivojlanishidagi ahamiyati haqida hikoya qiladi. Shuningdek, film mobaynida rejissyor temir yoʻl quruvchilarning ishtiyoqini va qum ustiga yotqizilgan temir yoʻllarni koʻrgan choʻl aholisining hayratini ham koʻrsatib bergan.

Dastlabki kadr ketma-ketligida hududining katta qismi choʻldan iborat boʻlgan Turkiston uchun muhim ahamiyat kasb etgan daryo va irmoqlar haqida hikoya qilinadi. Togʻlardan erigan qor bilan oziqlanadigan va vodiyga oqib tushadigan daryolar tufayli hududda yashovchi aholi taqdiri oʻzgaradi. Ayni paytda, keyinchalik bu sahna bir nechta amerikalik va fransuz rejissyorlari uchun ilhom manbaiga aylangan.

Rejissyor oʻtib boʻlmaydigan yoʻllarda yuklarni tashishning qadim ajdodlardan qolgan usullarini koʻrsatib oʻtgan. Tuyalar va eshaklar Markaziy Osiyo qum boʻroni boʻylab sayohat qiladi. Sibirda chanalarni otlar tortib yuradi. Viktor Turin minglab kilometrlarga don yetkazib berish uchun boshqa transport vositalariga ehtiyoj borligini taʼkidlaydi. „Sivilizatsiya avangardi“ tadqiqotchilar Olmaotaga boʻlajak marshrutni ishlab chiqish orqali mahalliy aholining umidlarini ham tasvirlaydi. Bu qism choʻlning qum va qoyalari orasiga temir yoʻl relslarining yotqizilishi, shuningdek, mahalliy qabilalarning koʻchmanchilarning poyezd bilan musobaqa qilgan misol yugurushi tasvirlanadi. Shoshilinch ravishda, ammo aniq reja asosida suratga olingan bu filmning suratga olish ishlari birinchi besh yillik rejaning soʻnggi yili sanalgan 1930-yilda yakunlangan.

Ingliz tiliga oʻgirilishi 
„Turksib“ filmi ingliz va kanadalik klassik hujjatli film rejissyori Jon Grierson tomonidan alohida eʼtirof etilgan boʻlib, uning ingliz tilidagi versiyasi tayyorlagan.

Saundtreki
Film 2011-yil Britaniya kino instituti tomonidan „The Soviet Influence: From Turksib to Night Mail“ (Sovet taʼsiri: Turksibdan tungi pochtaga) filmi doirasida Britaniyaning Bronnt Industries Kapital guruhidan Gay Bartell tomonidan yangi buyurtma qilingan saundtrek bilan DVD va Blu-ray formatlarida chiqarilgan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Jean Mitry, Histoire du cinéma muet (1923-1930), tome 3, Paris, Éditions Universitaires, 1973,

Havolalar  

1929-yil filmlari
Sovet davri ovozsiz badiiy filmlari
Sovet davri hujjatli filmlari
Hayot izi

Hayot izi - 2011-yilda Olmaotadagi "Dala" nashriyotida chop etilgan kitob . Kitob muallifi tuzuvchisi — A. Qilishbayuli, muharrir — Sh. Bayarakovina. Sahifalar soni 320 ta .

Bu  kitob  hayot  laxzalaridan  olingan.Insonni  anglashga  qaratilgan.Insonning  yaxshi  yamonin anglatib,dunyo  qarashini  kengaytiradi.

Dunyoning  oq bilan  qorasin,yaxshi  va  yamonin  anglatadi. Qozog'iston Respublikasi Milliy davlat kitob palatasi tomonidan ro'yxatga olish paytida berilgan ISBN raqami 9965-860-07-6  .

Yana qarang 

 Qozog'iston Respublikasi Milliy davlat kitob palatasi
 ISBN 
 Qozoq  tilidagi kitblar
 Qozoq shoirlari

Tashqi havolalar,xulosalar 

 Qozog'iston Respublikasi Milliy davlat kitob palatasining rasmiy sayti  taqdim etilgan. 21-noyabr  2012-yil.

2011-yil kitoblari
Qozoq shoirlari
Qozoq tilidagi kitoblar
Sarlavhali jumla

Nominal gap - oddiy gapning bir turi. Maxsus intonatsiya bilan fikr bilan bog'liq bo'lgan yagona ot so'z yoki iboradan mantiqiy. Bu oson tuziladigan, bayon mazmuni matnga nisbatan belgilanadigan bir komponentli gap. A. s. ma’no jihatdan: a) narsa, hodisa, borliqning voqeligini tasvirlaydi va ta’kidlaydi: Cho‘l. Ko‘lning baland qopqog‘i.. Quyosh botmoqda (S.Muqonov); b) haqiqatni emotsional-sensual tarzda ta'kidlaydi: "Shirkinning tabassumi!" (B. Mylin). A. s. U otdan va ayni paytda ko‘plik otdan (Eki. Bu kambag‘al o‘qiydiganlar uchun ogohlantiruvchi belgi), sifatdosh (Issiq. Bu yonmoqda.), olmosh (So‘l. It's the very person of)dan yasaladi. Erkin), olmoshlar, harakat otlari. Tarkibi jihatidan yalang, yassi, bir, murakkab: Uskirik. Ayoz. Tug'ilgan kun. Qishloq. Uylar soni yigirmaga yaqin (B. Mylin). O'qimay qoldiring! Ko‘zingni och desam, ko‘rsatsang, dushmanning oyog‘iga qo‘yasan (B. Maylin).A.s. badiiy adabiyotda fikrni ixcham va obrazli qilish, xarakter xarakterini ochib berish uchun ishlatiladi Adabiyot: Qozoq tili grammatikasi. Sintaksis, A., 1967; Amirov R.S., Sodda gap sintaksisi, A., 1983; Amanjolov S., Qozoq adabiy tili sintaksisining qisqa kursi, A., 1994, yuqorida  yo'zilgan  insonlar ushbu  mavzu  to'g'risida yangiliklar  yaratganlar. Grammatika  ikkiga  bo'linadi, marfalogiya  va sintaksis  Nominal gap obir  atamaga  aytiladi. Nominal  gapning suroqlari  yoq.Oddiy gap yettiga  bo'linadi.

Nominal  gap  oddiy  gapning  yettinchi  turi  bo'lib  kiradi.Manoni  to'g'ridan  to'g'ri  aytmay, anglatib aytiladi.

Sintaksis
Grammatika
Ilmiy va badiiy tarjima muammolari

Annotatsiya. Mazkur maqolada tarjima jarayonida muqobil soʻzlarni tanlash, ekstralingvistik unsurlar va tarjimadagi baʼzi gʻalizliklar haqida mulohazalar bildiriladi.

Kalit soʻzlar: tarjima, ifoda shakli, ekstralingvistik unsurlar, iboralarning muqobili.

Annotatsiya. V dannoy state obsujdayutsya voprosi vibora alternativnix slov, ekstralingvisticheskix elementov i nekotorix putanits v protsesse perevoda.

Klyuchevie slova: perevod, forma virajeniya, ekstralingvisticheskie elementi, slovosochetanie.

Abstract. This article discusses the choice of alternative words, extralinguistic elements and some confusions in the translation process.

Key words: translation, form of expression, extralinguistic elements, alternative of expressions.

Badiiy tarjimada asliyat va tarjima matnlari voqelik manzarasining ikki timsolidir. Bu matnlar kitobxon uchun timsollar timsoli hisoblanadi. Bir tildan ikkinchi tilga oʻgirish lisoniy-fikriy qayta yaratish jarayonigina boʻlib qolmay, oʻzaro muqoyasa qilinayotgan timsollarning, manzara va tasavvurlarning, hatto qahramonlar nutqining mohiyatiy-mantiqiy, milliy va uslubiy tavsifini, oʻziga xosligini saqlab qolish jarayoni ham hisoblanadi. Shu jihatdan tarjima lingvistik amalgina emas, madaniyatlararo oʻziga xos qiyosiy tahlil hamdir. Bu oʻz-oʻzidan notanish madaniyat unsurlari yoki tushunchalari guruhiga XOS soʻz- atamalarni (masalan, toʻn, chopon, chakmon, yaktak; ariq, anhor, jilgʻa….) tarjimada berishning eng maqbul usuli va vositasini tanlashni taqozo etadi. Zero, mutlaq muqobil, mutanosib tarjimaning boʻlishi ham qiyin. Tarjima aynanligięsa nisbiy tushuncha.

manbalar 
1. Sanjar Siddiq. Adabiy tarjima sanʼati, OʻzAS, 1991-yil, 22-noyabr.

2. Salomov. Gʻ. Til va tarjima. T., 1966.

3. Toshaliyev i. Adabiy tahrir asoslari.-T.; OʻzMU, 2001, 20-b;

4. Toshaliyev I., Holiqova M. Tarjimaning asliyatga aynanligi muammosi. „Istiqlol va til“-Oʻz DJTU ilmiy-amaliy anjumani materiallari, -T.: 2004, 6-9-betlar

5. Mubarakova, P. D. (2022). cultural, historical, scientific and economic
relations".

6. Khodjaeva, N. (2019). SEMANTICS OF KINSHIP TERMS AS A FORM OF ADDRESS IN UZBEK TRANSLATIONS OF PREMCHAND. Theoretical & Applied Science, (8), 107-110.

7. KHODJAEVA, N. B. (2021). PREMCHAND’S VARDAAN IN UZBEKISTAN: TRANSLATION ISSUES OF SOME CULTURAL SPECIFIC WORDS. THEORETICAL & APPLIED SCIENCE Uchrediteli: Teoreticheskaya i prikladnaya nauka, (12), 374-377.

8. KHODJAEVA, N. The Development of Indian Literature in Uzbekistan: Historiography of Translation. History of Translation in India, 431.

9. Xodjaeva, N., & Gubaeva, X. (2020). ISSUES ON TRANSLATION OF CHARACTER SPEECH (ON THE EXAMPLE OF KOREAN-UZBEK LITERATURE). MYeJDUNARODNIY JURNAL ISKUSSTVO SLOVA, 3(4).

10. Khodjayeva, N. (2021). The issues of stylistics on translation of historical costumes. ASIAN JOURNAL OF MULTIDIMENSIONAL RESEARCH, 10(4), 534-543.
Mening yurtim

“Elim-ay” tarixiy she’r, jung‘or bosqinining og‘ir davrida ( 1723-1725 ) qozoq xalqi duch kelgan xavf-xatar, iztirob va qiyinchiliklar haqida hikoya qiladi.

Qozoq  xalqining  boshidan  otkazgan  qiyinchilik  davrida, bola  onasidan, ota - ona bolalaridan  ayrilib ochlik  natijasida  insonlarning  bafot  etkanligi qaqida  ham  ijro  etilgan.</br> Yaqin-yaqingacha “xalq she’ri” sifatida e’tirof etilgan. Keyingi tadqiqotlarda uning haqiqiy muallifi Kojabergen Jirau Tolibayuli ekanligi aytiladi. “Qora tovning  boshidan ko'ch  keladi ” she’rini ilk bor matbuotda M. Tinishboev . Keyinchalik bu qo'shiqni A. Baytursinuli, J. Doʻsqoraev, A. Kekilboev va M. Shuningdek, Mag'auin tomonidan nashr etilgan. Folklorshunos M. Orazoev Y. variantini taqdim etgan. Duysenboev tomonidan tadqiq qilingan. Ushbu tarixiy she'r haqida S. Seyfullin, K. Jumaliev, N.S. Smirnova, B. Uakatov, G. Tursinova maqolalar yozgan. Ayrim tadqiqotlarda (M.O‘razayev variantida) she’r muallifi sifatida shoir Arg‘in Topish nomi tilga olinadi, lekin bunday shaxs haqida ma’lumot yo‘q. Qo‘shiq qalblarni larzaga soladigan mazmuni bilan birga go‘zal va ohangdor ohangga ega .

Manbalar
Nurgul

Xamma xalqning  oziga  xos  madaniyati, sanaoti, urf-odati, milliy merosi  mavjud. "Nurgul" - ashula va raqs ansambli. 1971 - yilda M. U dastlab Mametova nomidagi pedagogika bilim yurti nomi bilan “ Qarlig‘ash ” nomi bilan tashkil etilgan bo‘lsa, keyinchalik “NURGUL” ansambli deb atala boshlandi.

Nurgul  ansambli 1971- yildan  beri  Qozoqston  xududida o'z  foaliyatini  yurgizib  kelmoqdalar.

Yuqorida  aytganimizday  har  bir  millatning  madaniyati  bo'r. Madaniyatini  saqlab qo'lish  va uni  dunyoga  tanitish maqsadida  "NURGUL" ansambli ijodi  bilan  yoshlarga  bilim bermoqda.</br> Ansamblning birinchi rahbari K. Aliyev edi. 1975 yilda badiiy jamoaga " Xalq ashula va raqs ansambli " unvoni berildi. Ansambl tarkibiga M. D. Tsoy, G. P. Pershin, Li Cher-son, J. O'temisova, K. Imashev, J. Kelgenbaeva va boshqalar. amalga oshirildi. 1976-yilda badiiy jamoa Germaniyaning 16 ta shahrida konsert dasturi bilan bo‘lib, nemis xalqiga qozoq san’atini namoyish etdi. 1978 yilda u Moskvadagi " Moviy olov " dasturida ishtirok etdi va butun SSSR oldida chiqish qildi. 1987 yil II Butunittifoq xalq ijodiyoti festivalida 1-darajali diplom bilan taqdirlangan. 1989 yilda u Petropavlovskda o'tkazilgan raqs festivalida qatnashdi. Mo‘g‘uliston Xalq Respublikasida ansambl “ Manshuk qahramonligi – boqiy ”, “ Oq-bo‘saga ” nomli adabiy-badiiy va musiqali kompozitsiyalarni ijro etdi. 1995 yilda Abay qo'shiqlari ostida raqsga tushgan N. Tylendievning " Ansau ", " Sho'lpi ", " Qisyl alma " va boshqalar qo'shig'iga Sharq loyiga ko'ra kompozitsiya. raqqosalarni sahnaga olib chiqdi .

Manbalar
Dabas-Gyón FC

Gyulai Fouball Club Vengriyaning Pest okrugi, Dabas shahrida joylashgan professional futbol klubi boʻlib, Vengriya futbolining uchinchi toifasi boʻlgan Nemzeti Bajnokság III musobaqasida ishtirok etadi. Juda koʻp sovrinlarni egasi.

Nomlar tarixi 

 2008-yildan hozirgacha: Dabas-Gyon futbol klubi

Manbalar

Havolalar 

 Dabas-Gyon FK rasmiy sayti
 Magyar Futball boʻyicha profil

Vengriya futbol klublari
2008-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
Glenn Claes

Glenn Claes (1994-yil 8-martda tugʻilgan) — belgiyalik professional futbolchi, Chellenger Pro-ligasida Liers jamoasida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

Professional martabasi 
Lier shahrida tug'ilgan Kleys Lirada erta yoshda futbol o'ynay boshladi, toki mahalliy professional klub Liers uni o'z akademiyasiga skaut qildi.

2012-yilning 18-martida Kleys asosiy tarkibda Monsga qarshi o‘ynaganida klub uchun debyut qildi, 1:1 hisobida 77-daqiqada almashtirildi.

2013-yilda u Mechelen bilan shartnoma imzoladi. 2014-15 va 2015-16-yilgi mavsumlarda u ligada 30 dan ortiq o'yin o'tkazdi. 2018-19-yilgi mavsum oldidan Kleys Lommelga ijara asosida yuborilgandi. Ushbu kreditdan so'ng Klez "Virton" bilan ikki yillik shartnoma imzoladi.

2020-yil sentabr oyida Kleys Belgiyaning B divizionida RWDM bilan ikki yillik shartnoma imzolagani e'lon qilindi.

2023-yil 16-may kuni Klez Liers bilan ikki mavsumlik shartnoma imzoladi.

Shaxsiy hayoti 
Klaes belgiyalik sobiq Lira va Liers darvozaboni Eddi Kleysning o'g'li.

Manbalar

Tashqi havolalar 

CS1 Flemish-language sources (nl-be)
Erkak futbol himoyachilari
Belgiya Pro-ligasi futbolchilari
Belgiyalik erkak futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1994-yilda tugʻilganlar
Alifbo boʻyicha sportchilar
Majosi SE

Majosi Sport Egyesület - Vengriyaning Bonyhad shahrida joylashgan professional futbol klubi bo'lib, Vengriya futbolining uchinchi darajasi bo'lgan Nemzeti Bajnokság III musobaqasida ishtirok etadi. Ko'plab sovrinlarni qo'lga kiritadi.

Faxrlar

Mahalliy

Mavsum natijalari 

 Magyar Futball bo'yicha profil

Manbalar
Sari Kees

Sari Kees (2001-yil 17-fevralda tugʻilgan) — belgiyalik futbolchi , Belgiya ayollar Superligasi klubi Oud-Heverli Leuven va Belgiya terma jamoasida himoyachi sifatida oʻynaydi.

Klub karerasi 
Kees yoshlik faoliyatini SP Budingenda darvozabon sifatida boshlagan. 10 yoshida u OH Leuven jamoasiga qo'shildi va keyingi sakkiz mavsum davomida yoshlar jamoalarida markaziy himoyachi sifatida rivojlandi. [iqtibos kerak]

2019-yil 12-iyun kuni Kees bir mavsum davomida “Racing Genk” ga qo‘shilgani va u yerda doimiy jamoaga aylangani e’lon qilindi.

Kees 2020-yilning aprelida yana OH Leuvenga qaytdi va 2022-yil mart oyida amaldagi chempion “Anderlext” ga qarshi o‘yinda (1:0) g‘alaba golini kiritdi. Leuven 2020-21-dan 2022-23-ga qadar ketma-ket uch mavsum davomida “Anderlext”dan keyin ikkinchi o‘rinni egalladi. [iqtibos kerak]

Kisning ta'kidlashicha, uning yaqin yillardagi ambitsiyalari milliy terma jamoaning to'liq vaqtli a'zosi bo'lish va chet el klubiga o'tish. [iqtibos kerak]

Xalqaro martabasi 
Kees 15 yoshgacha bo'lgan yoshdan beri terma jamoa a'zosi hisoblanadi. U markaziy himoyachi sifatida 19 yoshgacha bo'lganlar uchun 2019-yilda UEFA U19 chempionatida Ispaniya, Germaniya va Angliyaga qarshi guruh o'yinlarida o'ynadi.

Kees Belgiya terma jamoasidagi debyutini 2022-yilning 16-fevralida Ispaniyada Pinatar kubogida Slovakiyaga qarshi o‘yinda (4:0) o‘tkazdi.

Karyera statistikasi

Xalqaro

Xalqaro maqsadlari

Manbalar

Tashqi havolalar 

 Sari Kees at the Royal Belgian Football Association
 

Ayollar futboli himoyachilari
Yashayotgan insonlar
2001-yilda tugʻilganlar
Sobit ibn Qays

Sobit ibn Qays ibn Shammas al-Horisiy al-Xazrajiy () Muhammadning sahobalaridan boʻlib, unga xizmat koʻrsatgan ansorlardan biri boʻlgan. Sobit ibn Qays Muhammadni oʻz shahrida xavfsiz boshpana bilan taʼminlagan va Islom dinini eng birinchilardan boʻlib qabul qilgan Madina ahlidan boʻlgan.

632-yilda Ridda urushlari boshida musulmonlarning Zu al-Qassadagi gʻalabasidan soʻng xalifa Abu Bakr Sobit ibn Qaysni ansoriylar qoʻshinlariga qoʻmondon etib tayinlagan. U, shuningdek, Xolid ibn al-Volidning umumiy qoʻmondonligi ostida xizmat qilgan. Keyinchalik Buzaxada (632-yil) Tulayha va Aqroba boshchiligidagi Asad va Gʻatafon koʻchmanchilariga qarshi (633-yil) Musaylama qoʻl ostidagi oʻtroq Banu Hanifa qabilasiga qarshi janglarda ishtirok etgan. Aqrabada u Xolid ibn Validga koʻchmanchilarni oʻz qoʻshinlari tarkibidan chiqarib tashlashni tavsiya qilgan, chunki Banu Hanifa jangchilariga qarshi bir nechta muvaffaqiyatsiz janglarda aynan koʻchmanchilarni aybdor deb hisoblagan. Xolid ham Sobit ibn Qaysning bu maslahatini qabul qilgan va musulmonlar Musaylamaning qoʻshinini magʻlub etib, uninh oʻzini oʻldirishgan.

Sobit ibn Qays esa Yamoma jangida halok boʻladi.

xitoylik musulmonlar Tang sulolasi davrida Sobit ibn Qaysni Xitoyga quruqlik orqali yetib borgan va Gʻarbiy Xitoyning Shinjon-Uygʻur muxtor rayonida Xitoyga Islom dinini targʻib qilishda ishtirok etgan deb hisoblashadi.

Oilasi 
Bir rivoyatda aytilishicha, Sobit ibn Qaysning xotini Jamila binti Abdulloh ibn Ubay ibn Salul undan ajrashishni soʻragan va shundan keyin Sobit xotini bilan ajrashgan.

Jannat vaʼdasi 
Islomiy manbalarga koʻra Sobit ibn Qaysga jannat vaʼda qilingani aytiladi.

Islom xatibi unvoni 
„Xatibi islom“ unvoni ilk bor paygʻambar Muhammadning vakili sifatida turli majlislarda qatnashgan Hazrati Sobit ibn Qays Ansoriy uchun ishlatilgan. U, shuningdek, „Xatibi al-ansor“ va „Rasuli karim“ unvonlari bilan ham mashhur boʻlgan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 

Ansoriylar
Sahobalar
Yücekonak (Karakoçan)

Yücekonak () — Turkiyaning Elazığviloyatining Karakoçan tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 87 nafar (2021). Qishloqda kurdlar istiqomat qiladi. Qishloq aholisi ko'proq chorvachilik bilan shug'ullanadi.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Alifbo boʻyicha aholi punktlari  Turkiya qishloqlari