Athletic Bilbao

"Atletik klub de Bilbao" () – [Ispaniya]] futbol jamoasi. Klub 1898 yilda tashkil etilgan, 1928 yildan boshlab (asos solingandan beri) Primerada ishtirok etib keladi. Atletik Bilbao – Ispaniya oliy divizionini hali biror marta ham tark etmagan uch klubdan (Barselona, Real Madrid) biridir. Klub Ispaniya klublari orasida eng koʻp titulga ega boʻlgan jamoalardan biri hisoblanadi. 8 marta mamlakat chempioni va 24 marta Qirollik kubogi sohibi boʻlgan.

Klubning anʼanaviy rangi – qizil-oq, shuning uchun jamoa Rojiblancos (qizil-oqlar) taxallusini ham olgan. „Sherlar“ taxallusi esa Muqaddas Mamas cherkovi yonida joylashganidan kelib chiqadi. Xristianlikning eski davrlarida Mamas rimliklarning sherlariga gʻajib tashlash uchun tashlab qoʻyilgan. Lekin sherlar Mamasni yeyishmadi. Keyinroq u muqaddas chehra deb hisoblana boshlandi.

Klub faqatgina mahalliy futbolchilardan foydalanish siyosati bilan mashxur. Bu tanqidga ham asos boʻladi, shuningdek, bundan iftixorlanish tuygʻusi ham mavjud. Klubga nafaqat Basklar mamlakatida tugʻilgan futbolchilar jamoaga jalb etilgan va yana asli basklardan boʻlganlar ham jamoaga qoʻshilgan. Masalan, Braziliyada tugʻilgan Biurrun va Yevropa va Jahon chempioni boʻlgan Fransiya terma jamoasi aʼzosi Biksan Lizarazyularni koʻrsatish mumkin. Biroq bu amaliyot murabbiylar tarkibiga amal qilmaydi. Jamoani juda koʻplab chet el mutaxassislari boshqargan. germaniyalik Yup Xaynkes va fransuz Luis Fernandez, hozirgi murabbiy Marselo Bielsalarni misol tariqasida olish mumkin. Jamoa koʻpchilik ispan komandalarga oʻxshab, kelib chiqishi britaniyaga bogʻliq, „Atletik“ oti ham shundan kelib chiqqan.

Koʻrib chiqish 
Ayni paytda klub 2013-yilda ochilgan "Nuevo San-Mames" stadionida oʻynamoqda. Eski Bilbao savdo yarmarkasi oʻrnida qurilgan boʻlib, u „San-Mames“ deb nomlangan va „Sobor“nomi bilan tanilgan sobiq stadion maydonining bir qismini egallaydi. Asl „San-Mames“ 1913-yilda ochilgan va roppa-rosa 100 yil davom etgan. Oʻz buzilishi paytida u tashkil etilganidan beri barcha misollar mavsumlarida ishtirok etgan yagona stadion boʻlgan. Subtribun xonalaridan chiqishda Pichichining byusti joylashgan boʻlib, u bilan maxsus anʼana bogʻliq – birinchi marta „San-Mames“ da qatnashgan jamoa sardori buyuk futbolchi xotirasiga yodgorlikka doimiy ravishda gullar qoʻyadi.

Anʼanaviy klub ranglari qizil-oq, buning uchun klub „qizil-oq“ laqabini oldi (ispancha Rojiblancos yoki bask. Zurrigorri). Klubning yana bir laqabi – „sherlar“ – jamoaning stadioni Kesariyadagi Avliyo Mamant cherkovi yonida joylashgan (Mames ispancha versiyada). Mamas xristianlikning dastlabki davrida rimliklar tomonidan sherlarni parchalashga tashlangan, ammo sherlar Mamasga tegmagan. Keyinchalik u azizlar qatoriga kiritildi va imonlilar tomonidan hayvonlarning homiysi hisoblanadi.

Klub 1912-yilda joriy etilgan kantera siyosati bilan mashhur boʻlib, uni faqat Basklar klubi mezoniga mos keladigan futbolchilar oʻynaydi (oʻyinchi tarixiy Basklar mamlakati hududida tugʻilishi yoki har qanday bask klubi tarbiyalanuvchisi boʻlishi kerak). Shunday qilib, klub falsafasi ostida frantsuz basklari (Bixant Lizarazu), bask ildizlariga ega boʻlgan chet elliklar (frantsuz Emerik Laporte), shuningdek, Basklar mamlakatida oʻsgan boshqa millat futbolchilari (Bilbaoda tugʻilgan ganets Inyaki Uilyams) ham bor. Biroq, ushbu amaliyot murabbiylar tarkibiga taalluqli emas va klubni nemis Yupp Xaynkes, frantsuz Luis Fernandes va argentinalik Marselo Bielsa kabi koʻplab xorijiy mutaxassislar boshqargan. Klub, Ispaniyaning koʻplab futbol jamoalari singari, ingliz tilidan kelib chiqqan, shuning uchun „Atletik“deb nomlangan.

„Atletiko“ ning tarixiy raqiblari "Real Madrid" va "Barselona" ning yana ikkita klassik klubi boʻlib, ular bilan oʻyinlar „Klassiko“ deb nomlanadi, shuningdek „Real Sossedad“deb nomlanadi. Oxirgi jamoa bilan qarama-qarshilik ayniqsa prinsipial xususiyatga ega va Bask derbisi chunki u koʻpincha Basklar mamlakatining eng kuchli klubini belgilaydi. Shuningdek, „Osasuna“ yoki „Racing Santander“kabi qoʻshni mintaqalarning boshqa jamoalari bilan raqobat mavjud

Joriy tarkib

Asosiy jamoa

Yutuqlar

Erkaklar futboli 
 Ispaniya chempionati (8):
 1929/30, 1930/31, 1933/34, 1935/36, 1942/43, 1955/56, 1982/83, 1983/84
 Qirollik kubogi (24):
 1902, 1903, 1904, 1910, 1911, 1914, 1915, 1916, 1921, 1923, 1930, 1931, 1932, 1933, 1943, 1944, 1945, 1950, 1955, 1956, 1958, 1969, 1973, 1984
 "Atletik"ning kubokda yutgan miqdori bahsli masala hisoblanadi. 1902 yilda „Ateltiko“ va FK „Bilbao“ jamoalaridan tuzilgan tarkib bilan „Klub Viskaya“ni ustidan gʻalaba qozonilgan.1903 yilda esa bu ikki jamoa „Atletik Bilbao“ boʻlib birlashgan. Kubok 1902 yili Atletik muzeyiga qoʻyilgan va jamoa uni oʻz yutuqlari roʻyxatiga qoʻshgan. Biroq La liga va Ispaniya futbol federatsiyasi bu trofeyni „Atletik“niki deb tan olmaydi.

 Shimoliy chempionat (3):
 1913/14, 1914/15, 1915/16
 Viskaya chempionati (14):
 1919/20, 1920/21, 1922/23, 1923/24, 1924/25, 1925/26, 1927/28, 1928/29, 1930/31, 1931/32, 1932/33, 1933/34, 1938/39, 1939/40
 Bask kubogi (1):
 1934/35
 Ispaniya superkubogi  (1):
 1984.
 Eva Duarte kubogi (1):
 1950.

Ayollar futboli 
 Ayollar superligasi: 3
 2002-03, 2003-04, 2004-05

Stadion 
 San Mames
 Oʻrindiqlar soni: 39750
 Ochilgan: 1913-yil
 Maydon hajmi: 103×68 m.
 Mashgʻulotlar bazasi: „Lezama“

Manbalar

Havolalar 

 Klubning rasmiy sayti  
 Atletik Bilbao klubi muxlislari sayti 

Ispaniya futbol klublari
La Liga klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
1898-yilda tashkil etilgan futbol klublari