yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Marko Car

Marko Car (serb tili: Marko Tsar; 1859-yil 30-avgust – 1953-yil 1-dekabr) – Kotor koʻrfazidagi serb yozuvchisi, siyosatchisi va faoli. U koʻplab sheʼrlar, romanlar, rivoyatlar, insholar va sayohat hisobotlari yozgan poliglot va estetik esseist edi. Hayoti davomida u koʻplab gazeta va jurnallar cjqishlar qilgan.

Hayoti 
Marko Kar 1859-yilda Avstriya imperiyasining Dalmatiya viloyati qirolligi tarkibiga kiruvchi Kotor koʻrfazidagi Herceg-Novi shahrida tugʻilgan. U asosiy maʼlumotni mahalliy italyan mashhur maktabida oldi, shundan soʻng Kotorga koʻchib oʻtdi va klassik gimnaziyani tamomladi.

Keyin u 1879-yilda viloyatning Zadar shahriga koʻchib oʻtdi va Sava Bjelanovichning Serb Xalq partiyasiga (Dalmatiya) qoʻshildi (uning tarjimai holi keyinchalik 1911-yilda Dubrovnikning Serb matbuotida nashr etilgan). U 1884-yildan 1918-yilgacha Dalmatiya dietasida ishlagan. Uning doʻstlari va hamkasblari Luko Zore, Antun Fabris, Pero Budmani, Medo Puchich, Niko Puchich, Ivan Stoyanovich va serb-katolik doirasining boshqa aʼzolari edi. U 1884-yilda nashr etilgan eng nufuzli davriy nashrlardan biri boʻlgan Zadar jurnalining muharriri edi. Vuk qisqa umr koʻrgan boʻlsa-da, Dalmatiyadagi Xorvatiya, Italiya va Serbiya ziyolilari oʻrtasida koʻplab munozaralarni keltirib chiqardi va ragʻbatlantirdi.

Serblar, xorvatlar va slovenlar qirolligi tashkil etilganda, Car 1919-yilda yangi monarxiya poytaxti Belgradga koʻchib oʻtdi. Urush oʻrtalarida u 1921-yilda nafaqaga chiqqunga qadar Yugoslaviya Taʼlim vazirligida rassomlar boʻlimining inspektori sifatida ishlagan. Car Belgraddagi Serb Yozuvchilar Jamiyatining asoschisi, uning birinchi prezidenti hisoblanadi. Keyinchalik u Serbiya Qirollik akademiyasiga, Serbiya Fanlar va sanʼat akademiyasiga qabul qilindi. U bir vaqtlar Serb adabiy uyushmasining prezidenti (1937—1941) boʻlgan.

Aprel urushi va 1941-yilda Yugoslaviya qirolligining fashistlar tomonidan bosib olinishidan keyin u Zadar orqali Italiyaga qochib ketdi. Urush tugagach 1945-yilda kommunistik partizanlar gʻalaba qozonganidan soʻng, u Belgradga qaytib, umrining qolgan qismini yolgʻiz oʻtkazdi.

U yozuvchi sifatida 1883-yilda yozgan „Za kišljive dnevi“ (Yomgʻirli kunlarda) asari bilan mashhur boʻldi.

U 1910-yilda Dubrovnikdagi Matica srpska uchun ishlagan, u Serbiyaning Dubrovnik bosmaxonasi tomonidan chop etilgan „Naše Primorije“ asari muallifi hisoblanadi.

U 1953-yil 1-dekabrda Yugoslaviyaning Belgrad shahrida vafot etdi.

Ijodi 
 Venecija
 U Latinima
 Moje simpatije
 Od Jadrana do Balkana
 Niz rodno primorje
 S bojnog i ljubabnog polja
 Sava Bjelanović
 Estetička pisma
 Ogledala i predavanja
 Eseji
 Jedan zaboravljeni pesnik mora
 Dubrovnik i okolina
 Savremene Italijanske pripovetke
 Naše primorije

Manbalar 

Kishilar
Sebiyalik yozuvchilar
Špiro Mugoša aeroporti

Špiro Mugoša aeroporti (chernogoriya tili: Aerodrom Špiro Mugoša), Ćemovsko Polje aeroporti (chernogoriya tili: Aerodrom Ćemovsko Polje) (ICAO: LYPO) nomi bilan ham tanilgan, Chernogoriya poytaxti Podgoritsa yaqinidagi kichik aeroportdir.

Tarixi 
Aeroport bir vaqtlar Podgoritsaning yagona aeroporti sifatida yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatgan va asosan XX asr davomida harbiy maqsadlar uchungina foydalanilgan. Shuningdek, aeroport Ikkinchi Jahon urushida Podgoritsani bombardimon qilish paytida kuchli bombardimon hujumlariga bardosh bergan. U Yugoslaviya Xalq Qahramoni  sharafiga shunday nomlangan.

Špiro Mugoša aeroporti 1994-yilda asfaltlangan uchish-qoʻnish yoʻlagi bilan rasman ochilgan. Mazkur aeroport asfaltlangan uchish-qoʻnish yoʻlagi bilan jihozlangan beshta Chernogoriya aeroportlaridan biridir.

1960-yillarda Podgoritsa aeroporti qurilganidan buyon Ćemovsko Polje aeroportining umumiy aviatsiya ehtiyojlari deyarli qondirilgan, chunki mazkur aeroportning  uchish-qoʻnish yoʻlagi kattaroq hajmdagi samolyotlarga xizmat koʻrsata olmaydi. Aero-klublardan boʻlgan Špiro Mugosa va Krila Podgorice hozirda aeroport hududida faoliyat yuritib, parashyutda uchish, suzish va boshqa havo sporti mashgʻulotlarini tashkil qilish bilan shugʻullanadi.

Yana qarang 

 Chernogoriya aeroportlari

Manbalar

Havolalar 
  AERODROMI u PDF formatu
 
 
 
Podgoritsadagi aeroportlar
Podgoritsada transport tizimi
Yevgeniya Radanova

Yevgeniya Radanova (; 1977 yil 4-noyabrda tug'ilgan) - bolgariyalik ayol short-trekchi va yozgi hamda qishki Olimpiya o'yinlarida qatnashgan poygachi. 2001-yil 19-oktyabrda Kanadaning Kalgari shahrida 500 m short-trek masofasida 43,671 soniya bilan jahon rekordini o'rnatgan. 2002-yilgi Salt Lake City qishki Olimpiya o'yinlarida xuddi shu masofada kumush medal va 1500 metrga bronza medalini qo'lga kiritgan. 2004-yil Afinadagi yozgi o'yinlarda velosportda qatnashgan, ammo medal ololmagan. 2010-yil Vankuver Olimpiadasida ayollar o'rtasida 500 m masofaga yugurishda 7-o'rinni egallagan.

Radanova faoliyatining ko'p qismini "Slavia Sofia" sport klubi va Bolgariyaning Sofiya shahridagi Milliy sport akademiyasida o'tkazgan bo'lsa-da, hozirda Italiyada mashg'ulot o'tkazmoqda. Akademiyada u murabbiylik bo'yicha tahsil olgan. Vazni 65 kg va bo'yi 170 sm ni tashkil qiladi. Radanova kamida ikki marta og'ir jarohat olgan, ammo jarohatlarni yengib, yana spotga qaytgan. 2014-yil avgust oyida Radanova Georgiy Bliznashki muvaqqat hukumati tarkibida vaqtinchalik Bolgariya yoshlar va sport vaziri etib tayinlangan.

Manbalar

Havolalar 

 Speed skater Evgenia Radanova ready to raise new generation
Yashayotgan insonlar
1977-yilda tugʻilganlar
Stanislava Staša Zajović

Stanislava Staša Zajovich (kirillcha: Станислава Сташа Зајовић; 1953-yil 25-yanvarda tugʻilgan) – tinchlik faoli va feminist yozuvchi. U Serbiyaning Belgrad shahridagi „Qora kiyimdagi ayollar“ tashkilotining asoschisi va muvofiqlashtiruvchisidir.

Hayoti 
Stanislava Staša Zajović Belgrad universitetida ispan va italyan tillari yoʻnalishini tamomlagan va 1980-yillarda Belgradda feministik harakatiga qoʻshilgan.

Stanislava Staša Zajović koʻcha aksiyalarini tashkil etishdan tortib qochqinlar, ayollar va boshqalar bilan ishlashgacha boʻlgan koʻplab feministik faoliyatlar bilan shugʻullangan. U Ayollar Tinchlik tarmogʻi, Urushga qarshi ayollar birdamligi xalqaro tarmogʻi/Qora kiyimdagi xalqaro ayollar tarmogʻi, Dunyoviy davlat uchun koalitsiya kabi bir qancha ayollar tarmoqlarini yaratgan.

Stanislava Staša Zajović ayollarning inson huquqlari, ayollarning tinchlik siyosati, millatlararo va madaniyatlararo birdamlik, ayollar va hokimiyat, ayollar va antimilitarizmga qaratilgan koʻplab maʼrifiy tadbirlarni tashkil etgan. U dunyoda Qora kiyimdagi ayollar tarmogʻini kengaytirishda muhim rol oʻynagan. Misol uchun, Carmen Magallon oʻzining Mujeres en pie de paz kitobida Staša Zajovićning 1993-yilda Ispaniyaga tashrifi, uning gʻoyalari va majburiyatlari oʻsha mamlakatda „Qora kiyimdagi ayollar“ guruhining tashkil etilishiga taʼsir qilganini aytadi.

Staša Zajović mahalliy, mintaqaviy va xalqaro ommaviy axborot vositalarida, jumladan turli jurnallar va nashrlarda chop etilgan, ayollar va siyosat, reproduktiv huquqlar, urush, millatchilik va militarizm, ayollarning urushga qarshilik koʻrsatishi va militarizmga qarshi koʻplab esselar muallifidir (1992-yildan hozirgi kunga qadar).

2017-yilda Staša Zajović xorvatlar, serblar, bosniyaliklar va chernogoriyaliklarning umumiy tili toʻgʻrisidagi deklaratsiyani imzolagan.

U Vukovardagi (Xorvatiya) urush qurbonlarini xotirlash tadbirlarida ayollar vakili sifatida va Bosniyada urush boshlanganining bir yilligiga bagʻishlangan norozilik namoyishida spiker sifatida ishtirok etgan.

Staša Zajović koʻplab tanlovlarda nomzod boʻlgan va bir qator sovrinlar va mukofotlarni qoʻlga kiritgan. Ular orasida quyidagilar bor: Ayollar uchun Ming yillik tinchlik mukofoti, Tutinning faxriy fuqaroligi, Granadaning faxriy fuqaroligi va boshqalar. U 2005-yilda Tinchlik uchun Nobel nomzodlarining 1000 nafar ayol vakili loyihasi doirasida, Tinchlik uchun Nobel mukofotiga asosiy nomzodlardan biri boʻlgan. 2005 va 2007-yillarda u Danas kundalik gazetasi tomonidan Yilning eng yaxshi odami nominatsiyasiga loyiq deb topilgan.

Manbalar

Havolalar 

 Žene u crnom – Qora libosdagi ayollar
 Deutsche Welle uchun intervyu (xorvat tilida)
 Al-Jazira uchun intervyu (serb-xorvat tilida)

Yashayotgan insonlar
1953-yilda tugʻilganlar
Yugoslaviyalik aktivistlar
Chernogoriyalik ayol aktivistlar
Chernogoriyalik ayol feministlar
Serbiyalik ayol aktivistlar
Chernogoriyalik aktivistlar
Serbiyalik aktivistlar
Nikšić

Nikšić () – Chernogoriyaning ikkinchi yirik shahri boʻlib, umumiy aholisi 56 970 kishi (2011-yilgi aholi roʻyxati). Mamlakat gʻarbida, Trebyesa tepaligi etagidagi keng Nikšić darasining markazida joylashgan. Shahar Nikšić munitsipalitetining markazi boʻlib, 2023-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 66,725 kishini tashkil etadi, u hududi boʻyicha eng katta shahar Podgoritsadan keyin ikkinchi eng koʻp aholi yashaydigan munitsipalitetdir. Shuningdek, sobiq Yugoslaviyadagi hududi boʻyicha eng katta munitsipalitet hisoblanadi. Hudud muhim sanoat, madaniy va taʼlim markazi.

Etimologiyasi 

Klassik antik davrda Nikšić hududi Endirudinining Illiriya qabilasining yashash joyi boʻlgan va oʻsha davr manbalarida Anderba yoki Enderon nomi bilan tanilgan. Hududda Rim imperiyasi eramizning 4-asrida harbiy lager (castrum Anderba) qurdi, u Ostrogotlar qal’asi Anagastum nomi bilan tanilgan (eramizning 459-yildan keyin).

Tarixi 
Viloyat poytaxti Rizonda joylashgan Illiriya qirolligining asosiy hududlaridan birini tashkil etadi. Unda miloddan avvalgi 33-yilda Oktavianga taslim boʻlgan qabilalar roʻyxatidan joy olgan Endirudinlar yashagan. Endirudinlar ilk Rim imperiyasida qabila birliklarining maʼmuriy qayta tashkil etilishiga kiritilgan qabilalardan biri boʻlib, ularning maʼmuriy markazi Doklea boʻlgan Dokleatalar tarkibiga kirgan.

Ilk oʻrta asrlarda u janubiy slavyan (Sklavenoy) qabilaviy Travuniya yoki Duklya provinsiyalari (ular Vlastimirovich sulolasining Serb knyazligi tasarrufida boʻlgan) hududida joylashgan. X asrning ikkinchi yarmida Vlastimirovich va ichki hududlarning qulashi bilan Doklea Stefan Vojislav va uning Vojislavljevich sulolasiga qoʻshib yubroiladi.

Mahalliy boshqaruvi

Munitsipal parlament 
Munitsipal parlament toʻrt yillik muddatga toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan 41 deputatdan iborat.

Shahar rahbari 
Nikšić meri – Nikšić shaharchasi va munitsipaliteti rahbari. U shahar nomidan ishlaydi va Nikshich munitsipalitetida ijrochi funksiyani bajaradi. Hozirgi mer – oʻng qanot Demokratik front aʼzosi Marko Kovachevich.

Koʻppartiyaviylik tizimi joriy etilgandan beri hokimlar roʻyxati (1990-yildan hozirgi kungacha):

 Milorad Drljevich (DPS) (1990–2002)
 Vera Milyanich (LSCG) (2002–2003)
 Labud Šljukić (LSCG) (2003–2005)
 Nebojsha Radojičich (DPS) (2005–2014)
 Veselin Grbovich (DPS) (2014–2020)
 Milutin Simovich (DPS) (2020–2021)
 Marko Kovachevich (DF) (2020-yildan hozirgacha)

Geografiyasi 
Aholi (shahar)
Nikšić Chernogoriya shimoli-markazida joylashgan. U keng Nikšić dalasining (Nikšićko polje), karst tekisligi markazida joylashgan, maydoni 48 ga teng. km 2 va balandligi 640 m AMSL . Tekislik gʻarbiy Chernogoriyaning odatiy landshafti boʻlgan qoyali togʻli relef bilan oʻralgan. Shaharning oʻzi Trebjesa tepaligining etagida joylashgan.

Sporti 
Nikšić Chernogoriya sport markazlaridan biri hisoblanadi. Jangovar sport turlari Nikšićda ayniqsa mashhur boʻlib, dzyudo, karate va boksda kuchli rivojlangan.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Chernogoriya
Chernogoriya aholi punktlari
Simona Peycheva

Simona Peycheva (, 1985-yil 14-may, Sofiyada tugʻilgan) 2004 va 2008-yilgi Olimpiya oʻyinlarida Bolgariya sharafini himoya qilgan badiiy gimnastikachi. 2001-yil Madriddan ko'pkurash bo'yicha vitse-jahon chempioni va halqa, to'p va tayoqchalar bo'yicha jahon chempioni, shuningdek, arqon bilan vitse-chempion.

Faoliyati 
Peycheva 1991-yilda murabbiy Marietta Dukova qo‘l ostida badiiy gimnastika bilan shug‘ullana boshlagan.

2001-yilgi Jahon chempionatida uchta oltin medalni (halqa, to'p va tayoqcha), ikkita kumush medalni (ko'pkurash va arqonda) va bitta bronza medalini (jamoa) qo'lga kiritgan. 2004-yilda Afinada boʻlib oʻtgan Olimpiadada 101.050 (halqa 25.375, toʻp 25.675, tayoqcha 25.600, lenta 24.400) ball bilan finalda 6-oʻrinni, 2008-yilda Pekinda o'tkazilgan Olimpiadada 10-o'rinni egallagan.

Olimpiada natijalari

Shaxsiy hayoti 
Peycheva Goran Petrovga turmushga chiqqan va Aleksey ismli o'g'li bor.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1985-yilda tugʻilganlar
Qizil cherkov

Qizil cherkov (, Chervena tsarkva) – markaziy Bolgariya janubidagi katta qismi saqlanib qolgan cherkov. V asr oxiri, VI asr boshlariga oid cherkov Plovdivning gʻarbiy qismidagi Perushtitsa shahri yaqinida, Plovdiv shahridan 15 km (9,3 milya) janubi-gʻarbda joylashgan. Qizil cherkov Bolgariyadagi soʻnggi antik davrdagi cherkovda qattiq gʻisht qurilishining noyob namunasidir va bu cherkovga oʻz nomini bergan gʻishtlarning qizil rangi edi.

Tarixi va arxitekturasi 
Ehtimol, imperator Anastasiya I (491–518) davrida qurilgan Qizil cherkov dastlab 32,70 metrga 25,90 metr (107,3 futga 85,0 fut) oʻlchamda boʻlgan. Eng yaxshi saqlanib qolgan shimoliy devor balandligi taxminan 14 metrga (46 fut) yetadi. Cherkovda toʻrtta yarim gumbaz, narteks va tashqi narteks (eksonarteks) mavjud. Binoning simmetriyasi narteksning shimoliy devoriga oʻrnatilgan piskina bilan choʻqintirish xonasi va cherkovning janubiy tomonidagi yarim gumbaz ostida joylashgan cherkov tomonidan buziladi. Choʻqintirish xonasidagi piskina pushti marmar bilan qoplangan edi. Cherkov dastlab gumbazli edi, ammo gumbazning deyarli hech biri saqlanib qolmagan.

Cherkovning devori mozaika bilan qoplangan va ichki qismi freskalar bilan bezatilgan. Qizil cherkovning dastlabki devoriy rasmlari oʻsha paytda sodir boʻlgan xristian cherkovlarining ichki bezaklarida murakkab mozaikadan freskalarga bosqichma-bosqich oʻtishini koʻrsatadi. Baʼzi bezaklar Sofiyadagi Milliy tarix muzeyida saqlanadi. Hozirda yoʻqolgan boʻlsa-da, oʻsha ilk freskalarning bir qismi Yelizaveta parvozi va Yahyo choʻqintiruvchining ota-onasi Zakariyoning oʻldirilishining apokrifiy sahnalari edi.

Qizil cherkov dastlab mashhur avliyoning qoldiqlari joylashgan shahidlar maqbarasi boʻlgan deb taxmin qilinadi. Cherkov oʻrta asrlarda rekonstruksiya qilingan. X—XI asrlarda cherkovning oʻzidan olingan gʻishtlar yordamida bir qancha yon yoʻlaklari berkitilgan, apsis oldidagi boʻshliq qoʻshaloq panjara yordamida izolyatsiya qilingan. Cherkov atrofidagi nekropol ham oʻrta asrlarga tegishli boʻlib, oʻsha davrda freskalarning ikkinchi qatlami qoʻshilgan.

Galereya

Manbalar 

Cherkovlar
Bolgariya cherkovlari
Aleksandr Sklyar

Aleksandr Sklyar (; 1988-yil 18-mayda tugʻilgan) — qozogʻistonlik suzuvchi. Suzish sportining fristayl yoʻnalishi boʻyicha oʻz faoliyatini olib borgan. Aleksandr 2008-yilgi yozgi olimpiya oʻyinlarida Qozogʻiston Respulikasi sharafini himoya qilgan va yopiq inshootlarda oʻtkazilgan 2007 va 2009-yilgi osiyo oʻyinlarida jami oltita medalni (ikkita oltin, ikkita kumush va ikkita bronza) qoʻlga kiritgan. Sklyar, shuningdek, Qozogʻiston suzish terma jamoasi aʼzosi sifatida, 2008-yilgi Good Luck Beijing China Open musobaqasida 4×100 metr fristayl usulida suzish estafetasida kumush medalni qoʻlga kiritgan.

Sklyar 2008-yili Pekinda boʻlib oʻtgan yozgi olimpiya oʻyinlarida erkaklar oʻrtasida 100 metr masofaga fristayl usulida suzish boʻyicha Qozogʻiston vakili sifatida ishtirok etgan. Sankt-Peterburgda boʻlib oʻtgan suzish boʻyicha Rossiya ochiq chempionati finalida u 50.89 ball bilan faoliyati davomidagi eng yaxshi natijani qayd etish bilan bir qatorda B toifa talablaridan (50.95) sekundning olti yuzdan bir qismiga (0.06) oʻtib ketgan. Uchinchi oʻrin uchun bellashib beshinchi pogʻonadan harakat qilayotgan Sklyar kech qarshilik koʻrsatib, Oʻzbekistonlik Petr Romashkinni ortda qoldirgan va 51,24 ball natija bilan toʻrtinchi oʻrinni egallagan. Sklyar yarim finalga chiqa olmagan, chunki u dastlabki bosqichlarda oltmish toʻrt nafar suzuvchi orasidan ellik ikkinchi oʻrinni egallagan.

COVID-19 pandemiyasi davridagi karantin paytidagi mashgʻulotlardan birida bergan intervyusi davomida Sklyar 9 yil Birlashgan Arab Amirliklarida yashagani va mazkur davlat sportini rivojlantirishga hissa qoʻshganini taʼkidlab oʻtgan.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1988-yilda tugʻilganlar
Gjakova madaniyati

Kosovaning Gjakova shahrida anchan beri aholi yashab keladi. Oʻrta asrlarda, 1485-yilda Gjakova qishloq, aniqrogʻi bozor sifatida tilga olinadi. Gjakova Shkoder va Istanbul oʻrtasidagi yoʻlda savdo markazi boʻlib xizmat qilgan.

Eski Gjakova shahri Bolqonda Usmonlilar imperiyasi hukmronligi davrida eng rivojlangan savdo markazlaridan biri edi. Eski shahar markazida joylashgan, koʻplab saqlanib qolgan va qayta tiklangan doʻkonlar va turar-joy binolarini oʻz ichiga olgan Grand savdo maydoni (charshia e madhe) bu davrning guvohidir. Xadim masjidi atrofida 1594-1595-yillarda qurilgan Hadum Sylejman Afandiya (Hadum ogʻa nomi bilan tanilgan), u bir vaqtning oʻzida shahardagi boshqa jamoat ob’ektlari, shu jumladan eski bozordagi birinchi doʻkonlar uchun mablagʻ ajratgan.

Gjakova birinchi marta shahar sifatida 1662-yilda Usmonli turk sayyohi Evliya Chalabiy tomonidan tilga olingan boʻlib, uni 2,000 uydan iborat gullab-yashnagan, hammasi toshdan qurilgan, tomlari va bogʻlari bor hamda jozibali shahar deb taʼriflagan. Jamoat binolari keng tekislikda joylashgan boʻlib, ular ikki bezatilgan jamoat masjidi, bir nechta namozxonalar, qoʻrgʻoshin tomli xonalar, ajoyib hammom va 300 ga yaqin doʻkonlardan iborat edi.

Shaharni nomlash shakllari asrlar davomida oʻzgarib borgan. Jakovaning eng qadimgi shakli sotuvchi albanlar orasida tarqalgan Jak antroponimining asosi va dala maʼnosini bildiruvchi ovasi qoʻshimchasidan kelib chiqqan. Demak, Jak ovasi Jakning dalasi maʼnosini bildiradi, chunki Jak Vula anʼanaga koʻra, Hadum ogʻaga masjid va yuqorida zikr etilgan ob’yektlarni qurishga ruxsat bergan, buning uchun quriladigan shahar uning nomini olib yurish sharti qoʻyilgan edi.

Galereya

Adabiyotlar 
 Ajete Beqiraj. (2007). The Bektashi Tekke opens its doors for believers all over the world. Available: http://www.dw.de. Last accessed 1 March 2013.
 CHwB. (2011). Integrated Conservation. Available: http://chwbkosovo.org/full.php?category=39&template=full. Last accessed 1 March 2014.
 Fejaz Drancolli (2007). Hadum Mosque & Bazaar in Gjakova. Prishtine: Ministry of Culture, Youth and Sport. 1-47.
 Institute for Conservation of Cultural Monuments, Ministry of Culture, Youth and Sport. Archives,
 Kujtim Rrahmani, Shkelzen Rexha (2009). Tourist guide Gjakova City and Valbona Valley. Gjakove: Artesa. 1-80.
 Masar Rizvanolli (2009). Grand Bazaar of Gjakova. Gjakove: Association of Intellectuals. 1-100.

Manbalar 

Kosova madaniyati
Kosova shaharlarida madaniyat
Gjakova madaniyati
Antanas Gustaitis

Antanas Gustaitis (1898-yil 26-mart – 1941-yil 16-oktabr) – Litva Qurolli Kuchlarida brigada generali. U bir nechta harbiy trenerlar va razvedka samolyotlarini loyihalash va qurish vazifasini oʻz zimmasiga olgan meʼmor va aviatsiya muhandisi edi.

Hayoti 
Gustaitis Marijampole tumanidagi Javaravas okrugida joylashgan Obeline qishlogʻida tugʻilgan. U Yaroslavlda oʻrta maktabda oʻqigan, u yerdan Petrograddagi muhandislik instituti va artilleriya maktabida tahsil olgan.

Litva mustaqillik urushlari 

Antanas Gustaitis 1919-yilda Litva armiyasiga qoʻshilgandan soʻng, 1920-yilda kichik leytenant unvoni bilan tugatadi. Oʻsha yilning oxirida u Polsha-Litva urushidagi harakatlarning guvohi boʻladi. 1922-yilga kelib u uchuvchilarni tayyorlay boshlaydi, keyinchalik oʻquv otryadining boshligʻi boʻladi. Shuningdek, u Italiya va Chexoslovakiyada Litva uchun samolyotlar qurilishini boshqargan. Gustaitis Litva Aero-klubining asoschilaridan biri, keyinchalik uning vitse-prezidenti boʻlgan. U Litvada yoshlar oʻrtasida aviatsiyani targʻib qilish, ayniqsa, planer sporti boʻyicha koʻp ishlarni amalga oshirgan. U 1922-yilda Litva shaxmat chempionatida ham gʻolib boʻlgan.

1925—1928-yillarda Gustaitis Parijda aviatsiya muhandisligi boʻyicha tahsil olgan. Oʻqishni tamomlagandan soʻng u Litvaga qaytib keladi va Harbiy aviatsiya bosh qoʻmondoni oʻrinbosari lavozimiga koʻtariladi. Kaunasdagi aviatsiya ustaxonasi (Karo Aviacijos Tiekimo Skyrius) boshligʻi boʻlgan. Bu vaqt ichida u ustaxonani qayta tashkil etgan va ustaxonaning samolyotlarni taʼmirlash imkoniyatlarini ham kengaytirdi. U ishlab chiqqan samolyot ANBO deb nomlangan. ANBO „Antanas Bronė“ning qisqartmasi boʻlib, uning rafiqasi ismi va oʻzining ismlarini qisqartmasidir. „Antanas Nori Būti Ore“, yaʼni Antanas Litvada havoda boʻlishni xohlaydi jumlasi keng tarqalgan notoʻgʻri tushunchalardan biridir.

Ikkinchi jahon urushi va Sovet Ittifoqi bosqini 
Litva Sovet Ittifoqi tomonidan bosib olinib, Litva armiyasi tarqatib yuborilgach, u Vitautas Magnus universitetida oʻqituvchi boʻlib ishlay boshlaydi. Ammo hibsga olinishidan qoʻrqib 1941-yilda Germaniyaga qochishga uringan. Shu sabab oʻsha yilning 16-oktyabrida Moskvaga olib ketilgan.

Merosi 
Litva mustaqilligi tiklanganidan soʻng Antanas Gustaitis aviatsiya institutiga uning nomi berilgan.

Aircraft

Manbalar 

Litva harbiy arboblari
Zaur Taxushev

Zaur Xazrailovich Taxushev (1981-yil, 9-noyabrda tugʻilgan) — rossiyalik ogʻir atletikachi, 85 kg gacha vazn toifasida musobaqalarda ishtirok etadi. Rossiya chempioni, Yevropa chempionati sovrindori, olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi.

Tarjimayi holi 
Zaur Taxushev 1981-yil 9-noyabrda Nartkalda (Kabardino-Bolqoriya) tugʻilgan.

Kursk davlat texnika universitetida tahsil olgan.

Faoliyati 
Dastlabki yillarida Urvan viloyati sport va oʻsmirlar sport maktabi aʼzosi boʻlgan. Mixail Shikemov va Yuriy Cherkesov qoʻl ostida mashgʻulotlarni oʻtkazgan.

1997-yilda Taxushev yoshlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatida ikkinchi oʻrinni egallagan. 4 yil oʻtib, oʻsmirlar oʻrtasida ham jahon chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritgan.

2001-yilda oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida 77 kg gacha boʻlgan vazn toifasida 327,5 kg natija bilan toʻrtinchi oʻrinni egallagan.

2002-yilda Zaur Taxushev 22 yoshgacha boʻlgan sportchilar oʻrtasidagi Rossiya chempionati gʻolibi boʻlgan.

2003-yildan beri kattalar oʻrtasidagi musobaqalarda ishtirok etib kelmoqda. Taxushev dast koʻtarishda 167,5 kg, siltab koʻtarishda 190 kg tosh koʻtarib, Nevinnomisskdagi musobaqada Rossiya chempioni unvonini qoʻlga kiritgan. 2003-yilda Rossiya kubogini qoʻlga kiritgan va Moskvaning SSKA klubi sharafini himoya qila boshlagan.

Saralash bahslarida yaxshi natija qayd etmaganligiga qaramasdan Afinada boʻlib oʻtgan olimpiya oʻyinlarida Rossiya terma jamoasi sharafini himoya qilish uchun terma jamoaga chaqirilgan. Taxushev Kievdagi Yevropa chempionatida ikkinchi oʻrinni egallagan. Gretsiyadagi Olimpiya oʻyinlarida 85 kilogramgacha boʻlgan vazn toifasida siltab koʻtarishda 175 kg toshni koʻtarishda uchta urinishda ham muvaffaqiyatsizlikka uchragan va musobaqani muddatidan oldin yakunlagan.

2005-yilda Kurskdagi Rossiya chempionatida beshinchi oʻrinni egallagan.

2006-yilda Vladislavovdagi Yevropa chempionatida 370 kg natija bilan bronza medalini qoʻlga kiritgan. Belaruslik Andrey Ribakov va rossiyalik Yuriy Mishkovets mos ravishda birinchi va ikkinchi oʻrinni egallagan.

Mukofotlari 
Xalqaro toifadagi sport ustasi.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1981-yilda tugʻilganlar
9-noyabrda tugʻilganlar
Çimenli (Yavuzeli)

Çimenli – Turkiya Gaziantep viloyati Yavuzeli shaharchasi va tumanida joylashgan qishloq. 2022-yilda qishloqda 97 kishi yashardi.

Manbalar 

Yavuzeli tumanidagi mahallalar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Pristina madaniyati

Kosovo poytaxti sifatida Prishtina Kosovoda yashovchi barcha albanlarning madaniy va badiiy rivojlanishining yuragi hisoblanadi. Madaniyat ishlari boʻlimi Prishtinani madaniy va sanʼat anʼanalari eng mashhur shaharlardan biriga aylantiradigan madaniy tadbirlarni tashkil etuvchi segmentlardan biri hisoblanadi.

Taxtdagi maʼbuda (albancha: Mbretëresha e Dardanisë yoki Hyjnesha ne Fron) Prishtina ramzi sifatida qabul qilingan. Bu Kosovoning eng qimmatli arxeologik ashyolari boʻlib, 1955-yilda Prishtina chekkasida joylashgan Ulpiana hududida olib borilgan qazishmalarida topilgan . Ashyo miloddan avvalgi 3500-yillarda neolit ​​davriga toʻgʻri keladi va loydan yasalgan. Prishtina shuningdek, 1950-yillarda tashkil etilgan va shahar, munitsipalitet va mintaqaning barcha yozuvlarini saqlaydigan shahar arxiviga ega.

Madaniyat boshqarmasi 
Madaniyat, yoshlar va sport departamenti Prishtina munitsipalitetining 11 departamentidan biridir. U madaniyat, yoshlar va sport ishlari bilan shugʻullanadi. Yll Rugova 2017-yilgi mahalliy saylovlardan keyin boʻlim boshligʻi.

Departamentning ayrim vazifalari quyidagilardan iborat:
 Mahalliy madaniy resurslarni, shu jumladan mahalliy muzeylar va madaniy meros resurslarini boshqarish;
 Munitsipal arxivlar, „Dodona“ teatri, shahar kutubxonasi, shahar stadioni, sport zali va boshqa tegishli obyektlar boshqarmasi;
 Madaniyat, yoshlar va sportni rivojlantirish va yuksaltirishga oid munozaralar tashkil etish va
 Oʻz hududida madaniy, yoshlar va sport tadbirlarini qoʻllab-quvvatlash, shuningdek, ularni rivojlantirish.

Galereya

Manbalar 

Pristina madaniyati
Madaniyatlar
Jonas Basanavičius

Jonas Basanavičius (polyakcha: Yan Basanowicz; 1851-yil 23-noyabr – 1927-yil 16-fevral) – Litva Milliy Tiklanishi faoli va tarafdori. U Litvani mustaqil davlatga aylantirishga qaratilgan har bir yirik tadbirda qatnashgan va koʻpincha qoʻshgan hissasi uchun „Xalq Patriarxi“ (litvacha: tautos patriarchas) norasmiy faxriy unvoniga ega.

Hayoti 
Jonas Basanavičius 1851-yil 23-noyabrda Avgustuv gubernatorligidagi Ožkabalyai qishlogʻida (polyakcha: Oszkobole) litvalik fermerlar oilasida tugʻilgan.

Bolgariyadagi shifokorlik faoliyati 
U 1879-yil bahorida oʻqishni tugatgandan soʻng, Litvaga qaytib keldi va Ožkabaliai, Vilkaviškis va Aleksotasda ishlay boshlaydi. 1879-yil oktyabr oyida u oʻzining shaxsiy amaliyotini yoʻlga qoʻyish umidida Moskvaga qaytib keladi. Bolgariya Knyazligining 8000 ga yaqin aholisi boʻlgan Lom Palanka shahridagi shifoxona boshligʻi boʻlish taklifini qabul qiladi.

1881-yil mart oyida Rossiya podshosi Aleksandr II oʻldirilgach, Bolgariya knyazi Aleksandr Battenberg liberal siyosatchilarga qarshi qatʼiy choralar koʻradi. Basanavičius quvgʻinlardan qoʻrqib 1882-yil may oyida Bolgariyani tark etadi. 1882-yil dekabrda Pragaga joylashadi. U yerda birinchi litva tilidagi „Ausra“ gazetasini nashr qilishni yoʻlga qoʻyadi. Birinchi soni 1883-yil mart oyida chop etilgan. Bu hodisa koʻpincha Litva milliy tiklanishining boshlanishi sifatida tilga olinadi. Basanavičius tahririyat siyosatini boshqargan. Yurgis Mikshas esa Sharqiy Prussiyadagi Ragnitda chop etish bilan shugʻullangan. Rossiya imperiyasida litva tilida nashr etish noqonuniy edi. Tez orada Basanavichus Aushra tahririyatini Jonas Šliupasga topshiradi. Uning noqonuniy nashrga aloqadorligi Basanavičiusning 1905-yilgacha Litvaga qaytishiga toʻsqinlik qilgan.

Basanavičius 1927-yil 5-fevralda oʻz uyida hushidan ketgan. U kasalxonaga borishdan bosh tortgan. Litva Sanitariya Yordam Jamiyati kasalxonasida unga qovuq va oʻpka infektsiyalari tashxisi qoʻyilgan. 1927-yil 16-fevralda Litva mustaqilligining 9-yilligi munosabati bilan u Litva ilmiy jamiyati masalalarini muhokama qiladi va mustaqillik bayramida qatnashish istagini bildiradi. U oʻsha kuni soat 18:50 da vafot etdi. Litva hukumati besh kunlik motam eʼlon qiladi va uning dafn marosimiga 12 kishilik delegatsiya yuboradi. U 21-fevral kuni Rasos qabristoniga dafn etilgan.

Manbalar 

Shifokorlar
Litva siyosatchilari
Berdoq bobo masjidi

Berdoq bobo masjidi – Oʻzbekiston Respublikasi Musulmonlar idorasi tasarrufidagi jome masjid boʻlib, Qoraqalpog'iston Respublikasi, Qong'irot tumani Qoraqalpogʻiston posyolkasida joylashgan.

Joylashuvi va faoliyati 
Berdoq bobo masjidi Qoraqalpog'iston Respublikasi, Qong'irot tumani Qoraqalpogʻiston posyolkasida joylashgan. 29-dekabr 2022-yil ushbu masjidning oshilish marosimi boʻlib oʻtgan. Jome masjidda 250 kishiga yaqin boʻlgan namozxonlarga moʻljallangan bino, tahoratxona, ziyoratchilar uchun maxsus alohida xonalar barpo etilgan. Mazkur masjidga Qoraqalpogʻiston posyolkasida yashovchilar tashrif buyirishadi. Ushbu jome masjidning bosh imom-xatibi Edilbek Kosutov hisoblanadi.

Manbalar
Fallop naychalari

Fallop naychalari (shuningdek, bachadon naychalari) sutemizuvchilarning tuxum yoʻli boʻlib, bachadon boʻshligʻini qorin boʻshligʻi bilan bogʻlaydigan juft kanalli organdir. 16-asrda yashagan italiyalik anatomist Gabriele Fallopiya nomi bilan atalgan. U ularni birinchi marta tasvirlab bergan.

Bachadon naychalari ovulyatsiya paytida tuxumdondan chiqarilgan tuxumning bachadonga qarab harakatlanishini va spermatozoidlarning teskari yoʻnalishda harakatlanishini taʼminlaydi. Ular tuxumni urugʻlantirish uchun joy vazifasini oʻtaydi. Uning urugʻlantirilishi va embrion rivojlanishining keyingi bosqichi uchun qulay muhit yaratadi. U bachadonga keyingi rivojlanishini taʼminlaydi.

Tuzilishi 
Bachadon naychasining tuxumdon uchi (extremitas ovarica) voronkasimon kengaygan qismi (infundibulum tubae uterinae). Bachadon naychasining bu voronkaisining chekkalari koʻplab tartibsiz shaklga ega boʻlib, ular fimbria tubae deb ataladi. Tuxumdonning oldingi chetiga tutashgan chekka qismiga (fimbria ovarica) deyiladi. Naychaning bachadon uchi (extremitas uterina) bachadon teshigi (ostium uterinum tubae) bilan bachadon shoxi bilan tutashgan. Naychaning ikki uchi oʻrtasida qisqa, tor va nisbatan toʻgʻri boʻlgan istmus (istmus tuba uterina) va bachadon naychasining juda burmalangan, kengaygan ampulasi mavjud boʻlib, trubaning uzunligining yarmini (baʼzan uchdan ikki qismini) tashkil qiladi.

Vazifalari 
Qoidaga koʻra, bachadon naychasining voronkasi tuxumdondan ovulyatsiya qilingan tuxumni qorin boʻshligʻiga „tuhumhujayra“ bilan ushlaydi va uni oʻz ichiga yoʻnaltiradi. Ovulyatsiyadan soʻng tuxumhujayra naychada taxminan 24 soat ichidada (baʼzi manbalarga koʻra, 8 soatdan 12 soatgacha) hayotiy boʻlib qoladi. U yerda sperma bilan urugʻlantiriladi. Urugʻlantirish toʻgʻridan-toʻgʻri bachadon naychasining ampulyar qismida (tuxumdonga yaqinroq joylashgan kolbaning kengayuvchi qismi) sodir boʻladi. Olingan zigota naychaning „kipriklari“ orqali bachadonga yoʻnaltiriladi. Naychalarning kiprikli epiteliyasining harakati odatda bachadon tomon yoʻnaltiriladi. Urugʻlanmagan tuxumhujayra ham oʻlib, yoʻq qilinmaguncha bachadonga oʻtadi.

Jarrohlik amaliyotlari. 
Bachadon naychalarini olib tashlash – salpingektomiya – zarali va zarasiz oʻsmalar, yalligʻlanish kasalliklari, shuningdek sterilizatsiya qilish uchun amalga oshiriladi. Jarrohlik operatsiyalari ektopik homiladorlik tufayli bepushtlik va bachadon naychasining yorilishini davolash uchun ishlatiladi.
Ayollar jinsiy organi
Ayollar jinsiy organi fiziologiyasi
Anatomiya

Manbalar
Bachadon naychalari

Fallop naychalari (shuningdek, bachadon naychalari) sutemizuvchilarning tuxum yo'li bo'lib, bachadon bo'shlig'ini qorin bo'shlig'i bilan bog'laydigan juft kanalli organdir. 16-asrda yashagan italiyalik anatomist Gabriele Fallopiya nomi bilan atalgan. U ularni birinchi marta tasvirlab bergan.

Bachadon naychalari ovulyatsiya paytida tuxumdondan chiqarilgan tuxumning bachadonga qarab harakatlanishini va spermatozoidlarning teskari yo'nalishda harakatlanishini ta'minlaydi. Ular tuxumni urug'lantirish uchun joy vazifasini o'taydi. Uning urug'lantirilishi va embrion rivojlanishining keyingi bosqichi uchun qulay muhit yaratadi. U bachadonga keyingi rivojlanishini ta'minlaydi.

Tuzilishi 
Bachadon naychasining tuxumdon uchi (extremitas ovarica) voronkasimon kengaygan qismi (infundibulum tubae uterinae). Bachadon naychasining bu voronkaisining chekkalari ko'plab tartibsiz shaklga ega bo'lib, ular fimbria tubae deb ataladi. Tuxumdonning oldingi chetiga tutashgan chekka qismiga (fimbria ovarica) deyiladi. Naychaning bachadon uchi (extremitas uterina) bachadon teshigi (ostium uterinum tubae) bilan bachadon shoxi bilan tutashgan. Naychaning ikki uchi o'rtasida qisqa, tor va nisbatan to'g'ri bo'lgan istmus (istmus tuba uterina) va bachadon naychasining juda burmalangan, kengaygan ampulasi mavjud bo'lib, trubaning uzunligining yarmini (ba'zan uchdan ikki qismini) tashkil qiladi.

Qoidaga ko'ra, bachadon naychasining voronkasi tuxumdondan ovulyatsiya qilingan tuxumni qorin bo'shlig'iga "tuhumhujayra" bilan ushlaydi va uni o'z ichiga yo'naltiradi. Ovulyatsiyadan so'ng tuxumhujayra naychada taxminan 24 soat ichidada (ba'zi manbalarga ko'ra, 8 soatdan 12 soatgacha) hayotiy bo'lib qoladi. U yerda sperma bilan urug'lantiriladi. Urug'lantirish to'g'ridan-to'g'ri bachadon naychasining ampulyar qismida (tuxumdonga yaqinroq joylashgan kolbaning kengayuvchi qismi) sodir bo'ladi. Olingan zigota naychaning "kipriklari" orqali bachadonga yo'naltiriladi. Naychalarning kiprikli epiteliyasining harakati odatda bachadon tomon yo'naltiriladi. Urug'lanmagan tuxumhujayra ham o'lib, yo'q qilinmaguncha bachadonga o'tadi.

Vazifalari

Operatsiyalar 
Bachadon naychalarini olib tashlash - salpingektomiya - zarali va zarasiz o'smalar, yallig'lanish kasalliklari, shuningdek sterilizatsiya qilish uchun amalga oshiriladi. Jarrohlik operatsiyalari ektopik homiladorlik tufayli bepushtlik va bachadon naychasining yorilishini davolash uchun ishlatiladi.
Ayollar jinsiy organi
Ayollar jinsiy organi fiziologiyasi
Anatomiya
Al-Musana

Al-Musana – Ummon Sultonligining Al-Batina janubiy gubernatorligidagi viloyat.

Manbalar 

Ummon Sultonligi geografiyasiga oid chala maqolalar
Al-Qobil

Al-Qobil () – Ummon Sultonligining shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan Al-Buraymiy gubernatorligidagi (sobiq Az-Zaxira viloyati) qishloq. Vohiba choʻlining chekkasida joylashgan kichik qishloq xoʻjaligi Al-Qobil Birlashgan Arab Amirliklari chegarasi orqali Al-Ayn shahridan Maskat-Sur 21-avtomagistrali boʻylab  janubda, Mazyad va Al-Zahirning janubiy qismida, Hisn Mazyadning gʻarbida va Al-Mintiribdan  shimoli-gʻarbda, gʻarbdan Saʼda havzasiga tushishdan oldin yoʻlning egri chizigʻida joylashgan.

Qishloqda litzenziyalangan „Al Qabil Rest House“ mehmonxonasi mavjud. Qishloqning toʻgʻridan-toʻgʻri shimoliy qismida Gʻarbiy Hafit, sharqiy qismida esa Sharqiy Hafit qishlogʻi joylashgan.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Ummon Sultonligi geografiyasiga oid chala maqolalar
As-Saidiya koʻchasi

Al-Saidiya – Ummon Sultonligining Eski Maskat shahrida joylashgan koʻcha boʻlib, uzunligi 5,05 kilometrni tashkil qiladi.

Koʻcha yaqinidagi joy va binolar 
Al-Saidiya koʻchasida joylashgan mashhur joylar roʻyxati:

Saroylar:
 Al-Alam saroyi
Hukumat binolari:
 Majlis al-Shura binosi
Muzeylar:
 Bayt al-Zubayr

Manbalar

Havolalar 

 Al Saidiya koʻchasidagi goʻzal park, Eski Maskat Ummon videosi YouTubeʼdan
Ummon Sultonligi geografiyasiga oid chala maqolalar
Al-Arroub

Al-Arroub () – Falastin Davlatining Hebron gubernatorligidagi Hebron-Quddus yoʻli boʻylab Gʻarbiy Sohilning janubidagi Shuyux al-Arrub shahriga tutash falastin qochoqlar lageri. Al-Arroub Baytullahmdan 15 kilometr janubda joylashgan boʻlib, umumiy yer maydoni 240 dunumni tashkil qiladi.

1967-yilgi Olti kunlik urushdan beri lager Isroil ishgʻoli ostida boʻlgan. 1967-yilda Isroil hukumati tomonidan oʻtkazilgan aholini roʻyxatga olish ishlariga koʻra, aholi soni 3647 nafarni tashkil etgan.

UNRWA maʼlumotlariga koʻra, 2005-yilda bu hududda 9859 nafar qochqin roʻyxatga olingan. Falastin Markaziy Statistika Byurosi (PCBS) maʼlumotlariga koʻra, lager aholisi 2011-yilda 8941 kishini tashkil qilgan.

2002-yilda oromgohda ikkita maktab qurilgan: oʻgʻil bolalar uchun Arroup oʻrta maktabi va qizlar uchun yana bir maktab.

Voqealar 
2019-yilning 11-noyabr kuni Umar Badaviy yoshlar tomonidan uloqtirilgan molotov kokteyli tufayli uyidan sochiq bilan qochib chiqqan vaqtida, yaqin atrofdagi xiyobondagi lagerga kirgan isroillik harbiylar tomonidan otib oʻldirilgan. Voqea videotasvirga olingan. IDning 2021-yil noyabr oyidagi tekshiruvi hali yakuniga yetmagan.

Manbalar

Havolalar 

 Al-Arrub qochqinlar lageriga xush kelibsiz
 Al 'Arrub qochqinlar lageri (Faktlar varaqasi), Amaliy tadqiqot instituti – Quddus (ARIJ)
 Al 'Arrub qochqinlar lageri profili, ARIJ
 Al 'Arrub qochqinlar lageri aerofotosurati, ARIJ
 Al 'Arrub lagerini rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari va ehtiyojlari hamjamiyat va mahalliy hokimiyatlarning baholashi asosida, ARIJ
 Arroub qochqinlar lageri, UNWRA

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Hebron gubernatorligi
1950-yilda tuzilgan aholi yashash punktlari
Pulaung

Pulaung — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari 
Bhamo shaharchasi
Nanmapwe

Nanmapwe — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari
Bhamo shaharchasi
Al-Hamra

Al-Hamra () Safad tumanidagi Falastin arab qishlogʻi. U 1947-1948-yillardagi Fuqarolar urushi paytida, 1948-yil 1-mayda Palmachning Yiftach operatsiyasi birinchi bataloni tomonidan aholini majburiy koʻchirib chiqarilgan. U Safaddan 24,5 km shimoli-sharqda va Vodi al-Dufayladan 1 km shimoli-gʻarbda joylashgan.

Tarixi 
Britaniyaning Falastin mandati davrida Al-Hamra Falastin indeksi Gazetteerda qishloq sifatida qayd etilgan.

1944-yilda Shamir qishloq hududidan taxminan 2 km shimoli-sharqda tashkil etilgan.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 Al-Hamraga xush kelibsiz
 al-Hamra (Safed), Zoxrot
 Al-Hamraʼ, Falastin qishloqlari

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Safad tumani
Teinthaw

Teinthaw — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari 
Bhamo shaharchasi
Al-Jaladiyya

Al-Jaladiyya Gʻazza tumanidagi Falastin arab qishlogʻi edi. U 1948-yilgi arab-isroil urushi paytida, 1948-yil 8-iyulda Giv’ati brigadasi tomonidan aholidan chiqarilgan. U Gʻazzadan 34 kilometr shimoli-sharqda joylashgan.

Salib yurishlari davomida qishloqda qasr qurilgan.

Al-Jaladiyya 16-asrdan keyin oʻz joyinibiroz oʻzgartirgan. 19-asrda Misrdan kelgan muhojirlar koʻchirilgan.

Qishloq masjidida (1890-yilda qurilgan) maktab joylashgan boʻlib, 1945-yilda muassada 43 nafar oʻquvchi tahsil olgan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 
  (p. 418, p.424, cited in Khalidi, 1992, p. 113)
 
  (p. 85)
 
  (p. 148)
 
 
 
  (p. 270)
  p.52
  (Robinson and Smith, 1841, vol 3, Appendix 2, p. 118)
  (In 1160: granted by Amalric, count of Ascalon to the Holy Sepulchre: p. 93, # 356)

Havolalar 

 Al-Jaladiyyaga xush kelibsiz
 al-Jaladiyya, Zoxrot
 Gʻarbiy Falastin boʻyicha tadqiqot, 16-xarita: IAA, Wikimedia Commons
 Xalil Sakakini nomidagi madaniyat markazidan Jaladiyya

Webarxiv andozasi wayback havolalari
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Gʻazza tumani
Lamung-gahtawng

Lamung-gahtawng — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari
Bhamo shaharchasi
Al-Manshiyya (Safad)

Al-Manshiyya () Safad tumanidagi Falastin arab qishlogʻi edi. U Safad shahridan 30km shimoli-sharqda joylashgan. 1948-yil 24-mayda 1948-yilgi urush paytida Palmachning Yiftach operatsiyasining birinchi bataloni tomonidan aholi punktlari yoʻq qilingan.

1948-yilda uning aholisi 140 kishi boʻlgan. Hozir u asosan tashlandiq binolardangin iborat.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 Al-Manshiyyaga xush kelibsiz
 Al-Manshiyya, Falastin qishloqlari
 al-Manshiyya (Safed), Zoxrot
 Gʻarbiy Falastin boʻyicha tadqiqot, 2-xarita: IAA, Wikimedia Commons

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Safad tumani
As-Salil milliy bogʻi

Al-Salil milliy bogʻi – Ummon Sultonligining Sharqiya mintaqasidagi yovvoyi tabiat qoʻriqxonasi.

Umumiy maydoni ni tashkil qiladi. Hudud, asosan, akatsiya daraxti oʻrmonlari bilan qoplangan. Bu yerda arab jayroni, Ummon yovvoyi mushugi va boshqa bir qancha turdagi hayvonlar, jumladan, qizil tulki, Misr burguti kabi noyob turlar ham yashaydi.

Manbalar

Havolalar 

 Ummondagi qoʻriqxonalar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Al-Muftaxira

Al-Muftaxira Falastin arablarining Safad tumanidagi qishlogʻi edi. U 1948-yil 16-mayda Palmachning birinchi bataloni tomonidan 1948-yilgi urush davomida Yiftach operatsiyasi paytida yoʻq qilingan. U Safad shahridan 25,5 km shimoli-sharqda joylashgan edi.

1945-yilgi statistik maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 350 kishi boʻlgan.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 Al-Muftaxiraga xush kelibsiz
 al-Muftaxira, Falastin qishloqlari
 al-Muftaxira, Zoxrot

Webarxiv andozasi wayback havolalari
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Safad tumani
Po Aung

Po Aung — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari 
Bhamo shaharchasi
As-Savadiy

Al-Savadiy (yoki oddiygina Savadiy) – Ummon Sultonligi poytaxti Maskat shahri yaqinidagi kurort shahar. Ummondagi Mamlakatning eng mashhur joylaridan biri. Hududa plyaj mavjudligi bois koʻpchilik mamlakatga tashrif buyuruvchilar ushbu Al-Savadiyda ham dam olishni afzal koʻradilar.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
 

Ummon Sultonligi geografiyasiga oid chala maqolalar
As-Sammu'i

As-Sammu’i () Safad tumanidagi Falastin arab qishlogʻi edi. 1947-1948-yillardagi Fuqarolar urushi davrida 1948-yil 12-mayda Xiram operatsiyasi davomida qishloq yoʻq qilingan. U Safad shahridan 4 km gʻarbda joylashgan edi. Bugungi kunda Kfar Shamai eski qishloq oʻrnida, Amirim esa qishloq yerining janubiy qismida bunyod etilgan.

1945-yilda qishloqda 310 kishi istiqomat qilar edi. Al-Sammu’ida ash-Shayx Muhammad al-Ajamiy nomi bilan mashhur boʻlgan mahalliy donishmand xotirasi uchun qurilgan masjid va ziyoratgoh boʻlgan

Manbalar

Adabiyotlar 

 
  (pp. 200, 256)
  (p. 455)
 
 (p. 177)
  (Karmon, 1960, p. 165 )
 
 
 
  (p. 93)
  
  (p. 336, and 2nd appendix, p. 134)
  (p. 72)
  (p. 190)

Havolalar 

 Al-Sammuiyga xush kelibsiz
 as-Sammuiy, Zoxrot
 as-Sammuiy, doktor Xalil Rizk
 Gʻarbiy Falastin boʻylab tadqiqot, 4-xarita: IAA, Wikimedia Commons

Webarxiv andozasi wayback havolalari
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Safad tumani
Thapanbin

Thapanbin — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari 
Bhamo shaharchasi
Alei Zahav

Alei Zahav (, Oltin barglar) – Isroildagi aholi punkti boʻlib, Gʻarbiy Sohilning shimoliy gʻarbiy chekkasida, Falastinning Deir Ballut va Kafr ad-Dik shaharlariga tutash joylashgan boʻlib, ularning yerlari Alei Zahavni qurish uchun musodara qilingan. Shomron mintaqaviy kengashining maʼmuriy munitsipal hukumatiga qarashli aholi punkti Peduel va Bayt Aryega tutash joylashgan. 2022-yilda uning aholisi 4,647 edi.

Isroil postlari Isroil qonunchiligida ruxsat etilmagan, Isroil aholi punktlari esa xalqaro huquqqa muvofiq noqonuniy hisoblanadi, ammo Isroil hukumati bu holatga qarshi.

Tarixi 
1983-yilda Isroil davlati yerlarida pravoslav boʻlmagan yahudiy isroilliklar tomonidan Beytar va Herut harakatidan tashkil topgan aholi punktida hozirda 120 ga yaqin oila istiqomat qiladi. Shahar Isroil sobiq bosh vaziri Menachem Beginning rafiqasi Aliza Begin sharafiga nomlangan. Shaharning asl nomi Yoezer boʻlgan.

Endilikda u Leshem nomli aholi punktiga aylanmoqda.

Alei Zahav Isroil Falastinning Deir Ballut va Kafr ad-Dik shaharlaridan tortib olgan yerga asosan qurilgan.

Manbalar

Havolalar 
 Shomron viloyat Kengashidagi fotogalereya

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Shalap

Shalap — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari 
Bhamo shaharchasi
As-Sovara issiq bulogʻi

Nahal bulogʻi deb ham ataladigan as-Sovara issiq bulogʻi Ummon Sultonligidagi Nahal qal’asidan bir necha kilometr uzoqlikda joylashgan.

Buloq britaniyalik rassom Alan Reedning Ummon manzaralari seriasidagi tasvirlarida ham aks ettirilgan.

Manbalar 

Ummon Sultonligi geografiyasiga oid chala maqolalar
Anab

Anab (, ‘Ǎnāḇ, Anav) – ibroniy Injilida tilga olingan shahar. Yoshua kitobida Yoshua Anakimlarni quvib chiqargan Yahudiya togʻlaridagi shaharlardan biri sifatida qayd etilgan.

Ibroniy Bibliyada 
Anav Yoshua 11:21 da aytilgan:

Keyinchalik, Yoshua 15:50 da Anav Yahudo qabilasining tepalik qismlariga kiritilgan bir qancha joylardan biri sifatida taqdim etilgan.

Keyingi manbalarda 
Anab ibroniy tilida yozilgan yahudiy hujjatida tilga olingan boʻlib, oʻz-oʻzidan „Isroil xonadoni vayron boʻlganidan keyin 4 yil“ deb atalgan, uni olimlar milodiy 140-yilda, Rim Bar Koxba qoʻzgʻoloni bostirilganidan keyin toʻrt yil oʻtgach, deb hisoblangan.

Arxeologiya 
Anav bugungi Xirbet Anab bilan birlashtirilgan. U Gʻarbiy sohilda, Xebrondan 10 milya (16 km) janubi-gʻarbda, Xevron tepaliklari orasida joylashgan.

Hütterot va Abdulfattoh taʼkidlaganidek, Anab al-Kabir 60 nafar soliq toʻlovchiga ega katta qishloq boʻlgan. Uning yoʻq qilinishi sabablari nomaʼlumligicha qolmoqda. Hozirda uni Ramad’in qabilasidan boʻlgan badaviylar egallab olishgan, ehtimol ular Gʻarbiy Sohilni Iordaniya nazorati paytidan buyon (1948-1967) u yerda yashagan boʻlishi mumkin.

Bu yerda yunon va nasroniy falastinliklarning oromiy yozuvlari boʻlgan bazilika shaklidagi cherkov topilgan. Butun majmua 38 x 20 metrni tashkil qiladi. Hudud boʻylab mozaik pollar yotqizilgan; ular ilk islom davrida (milodiy 8-asr) ikonoklastik halokatga uchragan. Majmua xonalari 13—14-asrlarda Mamluklar davrida yashash uchun foydalanilgan.

Manbalar 

Anakim
Arab ar-Rashayida

Arab ar-Rashayida () – Gʻarbiy Sohilning markaziy qismidagi Baytlahm gubernatorligida joylashgan Falastin qishlogʻi. Falastin Markaziy Statistika Byurosi maʼlumotlariga koʻra, 2017-yilda shaharda 2060 kishi istiqomat qilgan.

Tarixi 
1948-yildagi Arab-Isroil urushi va 1949-yildagi sulh bitimlaridan soʻng Al-Rashayida Iordaniya hukmronligi ostiga oʻtgan.

1967-yilgi Olti kunlik urushda qishloq Isroil tomonidan bosib olingan.

1995-yilgi kelishuvlardan soʻng ar-Rashayida yerining 5,7 foizi A hududi, 1,1 foizi B hududi, 10,2 foizi C hududi, qolgan 83 foizi esa „qoʻriqxona“ deb tasniflangan.

Manbalar

Havolalar 

 Arab al-Rashaydihga xush kelibsiz
 Arab ar Rashayida qishlogʻi (fakt varaq), Amaliy tadqiqot instituti – Quddus, ARIJ
 'Arab ar Rashaiyda qishlogʻi profili, ARIJ
 'Arab ar Rashayida aerofotosurati, ARIJ

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Arab Zahrat al-Dumayri

Arab Zahrat al-Dumayri Haifa tumanidagi Falastin arab qishlogʻi edi. U 1947-1948-yillardagi Fuqarolar urushi paytida majburiy Falastinda 1948-yil 10-aprelda aholi punkti qatoridan chiqarilgan. U Hayfa shahridan 40 km janubda joylashgan.

Tarixi 
Britaniya mandati organlari tomonidan oʻtkazilgan 1922-yilgi Falastin aholini roʻyxatga olishda Al Damairehda 227 nafar musulmon yashagan.

1945-yilgi statistik maʼlumotlarga koʻra, aholi soni 620 kishi boʻlib, ularning barchasi musulmonlar boʻlgan. Rasmiy yer va aholi soʻroviga koʻra jami 1387 dunam yerga mavjudligi aniqlangan. Shundan arablar 263 dunamni don ekinlari uchun foydalanishgan jami 512 dunami ekin ekishga yaroqsiz yerlar edi.

1948-yil 6-aprelda Xoqon qirgʻoq tekisliklarida yangi siyosatni amalga oshirgan, yaʼni butun hududni arab aholisidan tozalagan. 10-aprel kuni Arab Zahrat al-Dumayri qishlogʻi aholisi Arab al-Fuqara va Arab al-Nufay’at qishloqlari aholisi bilan birgalikda hududni tark etishga buyruq berilgan.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 Arab Zahrat Dumayriyga xush kelibsiz
 Arab Zahrat ad-Dumayriy, Zoxrotdan
 Gʻarbiy Falastin boʻyicha tadqiqot, 7-xarita: IAA, Wikimedia Commons
 Xalil Sakakiniy madaniyat markazidan Arab Zahrat al-Dumayriy

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Haifa tumani
Hkashang

Hkashang — Myanma shimoli-sharqidagi Kachin shtatiga qarashli Bhamo tumanidagi Bhamo shaharchasida joylashgan qishloq.

Manbalar

Havolalar 
 Maplandia.com saytida sunʼiy yoʻldoshdan olingan tasvir

Kachin shtati aholi punktlari 
Bhamo shaharchasi