yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Chust-Paxtakor

Chust-Paxtakor Futbol Klubi Namangan viloyati Chust tumanida ixtisoslashgan futbol jamoasidir. Klub 1992-2009 yilgi Futbol boʻyicha Oʻzbekiston Chempionatida 2-Ligasida faoliyat olib borgan. 2010-yildan boshlab Chust-Paxtakor Oʻzbekiston Professional Futbol Ligasining 1-Liga Sharq Mintaqasida kurash olib bormoqda. Chust-Paxtakor oʻz uy uchrashuvlarini Chust shahridagi 5000 muhlisga moʻljallangan Paxtakor stadionida oʻtkazadi.

Oldingi nomlari 
 1968—1970 – „Chust“ Namangan viloyati.
 1995 – „Sardor“ Chust.
 2002 – „Paxtakor“ Chust.
 2004 – „Chust Paxta“ Chust.
 2010—2015 – „Chust-Paxtakor“ Chust.

Klub Tarixi 

Chust Paxtakor 1968-yillarda tashkil etilgan. Jamoa musobaqalarda „1-May“ kolxozi nomidan ishtirok etib, bosma nashrlarda Chust (Namangan viloyati) nomi bilan yuritilgan. Turli yillarda turli nomlar bilan atalgan klub 1968-yili Oʻzbek SSR Futbol Ligasida chempion boʻlgan. Oʻsha yillari klub Oʻzbekiston nomi ostida ishtirok etardi va asosiy homiysi Barion Korxonasi edi.

Oʻzbekiston mustaqilligi davrida klub 3 marta (1995, 2002 va 2004) Ikkinchi liganing final bosqichida oʻynagan va ketma-ket 6 ta mavsumni Birinchi ligada (2010—2015) oʻtkazgan. 2016-yilgi mavsum Professional klub sifatida professional va yarim professional musoboqalarda ishtirok etmagan.

Yutuqlari 
2013-Oʻzbekiston Birinchi ligasi (9-oʻrin).
1969-SSSR Ikkinchi ligasi – „Oʻrta Osiy“ zonasi „B“ toifa „Sharq“ guruhi (10-oʻrin).

SSSR turnirlaridagi natijalari

Manbalar

Havolalar 
 
 Chust-Paxtakor Klub oʻyinlari Wildstat maʼlumotlar bazasida
 Chust-Paxtakor Futbol klublari tarixi
 Chust-Paxtakor besoccercom

Alifbo boʻyicha futbol klublari
Oʻzbekiston futbol klublari
Oʻzbekiston SSR futbol klublari
Namangan viloyati futbol klublari
1968-yilda Oʻzbekistonda tashkil etilganlar
1968-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Baqbaqa

Baqbaqa deb boʻyin atrofidagi gipoderma qatlamiga aytiladi. Dahan ostida sezilarli namoyon boʻladi (ayniqsa, pastki jagʻ quyiga tushirilganida yoki bosh oldinga egilganida). Keksa va/yoki semiz odamlarda koʻp uchraydi. Oʻrta vaznli odamlarda ham ularning suyak tuzilishi va teri qatlami xususiyatlariga bogʻliq oʻlaroq baqbaqa boʻlishi mumkin.

Davolash 
Parhez: tanadagi ortiqcha yogʻni yoʻqotish uchun sogʻlom ovqatlanish zarur.

Plastik jarrohlik: jarroh dahan ostidagi yogʻni olib tashlaydi va jagʻ mushaklarini qisqartiradi qoʻyadi.

Havolalar 
 Cosmetic Surgery Today, Dimitrije E. Panfilov, Grahame Larkin, 2005  

Odam anatomiyasi
Tibbiyot
Odam boshi va boʻyni
Streisand samarasi

Streisand samarasi deb biror axborotni yashirishga urinib, lekin oqibatda oʻsha axborotning keng ommaga maʼlum boʻlishi fenomeniga aytiladi. Samara uyining fotosuratini internetdan mahkama qarori orqali olib tashlashga uringan Barbra Streisand sharafiga shunday nomlangan. Mahkama OAV da shov-shuvga sabab boʻlib, Streisand uyining suratlari boshqa veb-saytlarga tarqab ketadi.

Streisand samarasiga misol qilib yana 2007-yili Tailand qiroli Bhumibol Adulyadejni parodiya qiluvchi videolar, 2008-yili Vikipediyaning  maqolasi, 2009-yili Horizon shirkatining uni tanqid qiluvchi Twitter foydalanuvchisining xabari, 2010-yili avstraliyalik aborigen Steven Hodder-Wattsning Encyclopedia Dramaticani ban qilish harakatlarini olish mumkin.

Yana qarang 
 Kobra effekti

Manbalar 

Effektlar haqidagi maqolalar
ZIP

ZIP maʼlumot siqish va arxivlash formatidir. ZIP fayl bir yoki bir necha faylni oʻz ichiga oladi. Bu fayllar siqilgan boʻlishi shart emas. ZIP fayl formati har xil siquv algoritmlarini qoʻllab-quvvatlaydi.

ZIP formati 1989-yili Phil Katz va Gary Conway tomonidan ishlab chiqilgan boʻlib, PKZIP utilitasida qoʻllangan; bungacha Thom Hendersonninng ARC formati ishlatilar edi. ZIP formati hozirda koʻpgina utilitalarda qoʻllanadi (masalan, WinRAR). Microsoft 1998-yildan beri Windows ishlatuv tizimiga ZIP fayllarini ochish imkoniyatini joylagan. Apple ham Mac OS X tizimining 10.3 versiyasidan beri shu ishni qilib kelmoqda.

ZIP fayllar odatda ".zip" yoki ".ZIP" kengaytmalari, MIME tipi esa application/zip bilan belgilanadi.

Manbalar
SS Lazio

Lazio Roma () – Italiya sharafini himoya qiluvchi Italiya futbol klubi.

Yutuqlari 
 Italiya chempioni: 1974, 2000
 Italiya vitse-chempioni: 1937, 1995, 1999
 Italiya kubogi sohibi: 1958, 1998, 2000, 2004, 2009, 2013
 Italiya kubogi finalchisi: 1961, 2015, 2017
 Italiya superkubogisohibi: 1998, 2000, 2009, 2017
 Italiya superkubogi finalchisi: 2004, 2013, 2015
 UEFA Cup Winners' Cup: 1999
 UEFA superkubogi sohibi: 1999
 UEFA kubogi finalchisi: 1998

Oʻyingoh 

 1901—1905 – „Kampo di Piazza d'Armi“
 1905—1913 – „Parco dei Daini“
 1913—1914 – „Kampo della Farnesina“
 1914—1931 – „Stadio della Rondinella“
 1931—1953 – Milliy fashistik firqasi oʻyingohi (keyinroq „Stadio Flaminyo“)
 1953—1989 – „Stadio Olimpiko“
 1989 – „Stadio Flaminyo“ (1990-yilgi JCH tufayli „Stadio Olimpikoda“ taʼmirlash ishlari olib borilgan)
 1990—hozir – yana „Stadio Olimpikoda“

Tarix

Tarkib

Taniqli futbolchilar 
  Alen Boksic
  Giorgio Chinaglia
  Bruno Giordano
  Roberto Mancini
  Pavel Nedvěd
  Alessandro Nesta
  Silvio Piola
  Marcelo Salas
  Giuseppe Signori
  Juan Sebastián Verón

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayt
 SS Lazio Ultras
 SS-Lazio.ru – SS Lazio fan-klubi 
 La Lazio Siamo Noi
 Latest Team News. Goal.com  
 SS Lazio International Fans Forum  

Italiya futbol klublari
1900-yilda tashkil etilgan futbol klublari
UEFA Kubok Egalari Kubogini qoʻlga kiritgan klublar
UEFA Superkubogini qoʻlga kiritgan klublar
Alifbo boʻyicha futbol klublari
Nuqta

Nuqta (.) — eng koʻp qoʻllanadigan va eng qadimiy tinish belgilaridan biri; XI asrda arab matnlarida yozuv belgisi sifatida paydo boʻlgan. XIX asrgacha unish vazifasi va qoʻllanishi hozirgi ayni tinish belgisinikidan tamomila farq qilgan. Hozirgi oʻzbek imlosida nuqta quyidagi oʻrinlarda qoʻllanadi: 

 darak gaplar oxirida (Quyosh hamma yoqni qizdirmoqda); 
 orzu-istak, iltimos, yalinish, daʼvat, undash, maslahat, ogohlantirish kabi mazmunni ifodalovchi buyruq gaplar oxirida (Bugun ertaroq boring. Bizga ovqat keltirsangiz. Mayli, oʻqing boʻlmasa, hamma eshitsin); 
 bosh harflar yoki boʻgʻinlar bilan koʻrsatilgan shartli qisqartmalardan soʻng (S. Rahimov; M. T. Oybek; va shahrik.; va boshqalar); abbreviaturalarda nuqta qoʻyilmaydi; 
 raqamlar yoki harflar bilan koʻrsatilgan numerativlardan soʻng (1. A. 2. V. kabi. Bunda numerativdan keyin keladigan gaplar mustaqillikka ega boʻlishi shart); 
 baʼzan sanalar raqam bilan yozilganda, yil, oy, kunlarni oʻzaro ajratish uchun ular orasiga qoʻyiladi (2003-yil 19 okt.); 2000.14.V11I. (2000-yil 14-avgust) va q.k.

Adabiyot 
 Nazarov K., Oʻzbek tili punktuatsiyasi, T., 1976.

Manbalar 

Grammatika
Kameo

Kameo (inglizcha: cameo) – mashhur shaxsning – real (rejissor, aktyor, siyosatchi va boshqalar) yoki, masalan, taniqli kinoqahramonning postanovkali rolda (kinoekranda, teatral postanovkada, videooʻyinda va boshqalar) epizodik paydo boʻlishi. Bu rollar odatda kichik boʻlib, ularning koʻpchiligi odatda soʻzlashmaydi. Mashhurlar, kinorejissyorlar, siyosatchilar, sportchilar yoki musiqachilarning qisqa chiqishlari keng tarqalgan.

Kino va video terminologiyasi
Filmlar
Oʻrgimchak-odam (film)

Oʻrgimchak-odam (inglizcha: Spider-Man) 2002-yili katta ekranlarga chiqarilgan superqahramonlar haqidagi filmdir. Columbia Pictures, Marvel Enterprises va Laura Ziskin Productions studiyalari tomonidan ishlab chiqarilgan hamda Sony Pictures Releasing tomonidan tarqatilgan. Film rejissori Sam Raimi boʻlib, u keyingi ikki filmga ham rejissorlik qilgan. Bosh rolni esa Tobey Maguire jonlantirgan.

Syujeti 
Maktabda oʻqib, fotografiyaga qiziqadigan oddiy Piter Parker ismli yigit yaqin doʻsti Harry Osborn va yoqtirgan qizi Mary Jane Watson bilan Columbia universiteti laboratoriyasiga ekskursiyaga boradi. Shunda Piterning qoʻlini oʻrgimchak tishlab oladi. Ertasi kuni uyqudan turgan Piter koʻrish qobiliyati yaxshilangani, kuchga toʻlib-toshgani va qoʻlidan oʻrgimchak toʻri chiqarishi mumkinligini payqaydi. Oʻzida kashf qilgan ushbu yangi qobiliyatni jinoyatchilarga qarshi qoʻllashga qaror qiladi. Shunday qilib, odamlar Oʻrgimchak-odam va uning yovuzlarga qarshi kurashishi haqida xabar topa boshlaydi.

Rollarda 
 Tobey Maguire — Peter Parker / Oʻrgimchak-odam
 Willem Dafoe — Norman Osborn / Yashil goblin
 Kirsten Dunst — Mary Jane „MJ“ Watson
 James Franco — Harry Osborn
 Cliff Robertson — Ben Parker
 Rosemary Harris — May Parker

Musiqasi

Manbalar

Havolalar 

  
 

2002-yil filmlari
AQSh filmlari
Columbia Pictures filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
Oʻrgimchak-odam haqidagi filmlar
Coming-of-age janridagi filmlar
Superqahramonlar haqidagi AQSh filmlari
AQSh ilmiy fantastik filmlari
AQSh jangari filmlari
Ranetki Girls

Ranetki Girls rus pop-rok guruhidir. 2005-yilda tuzilgan. 2008-2010-yillarda STS kanalidagi Ranetki serialida ishtirok etishgan.

Diskografiyasi

Albomlari 

 «Ранетки» (Ranetki; 2006)
 «Пришло наше время» ("Prishlo nashe vremya" - Vaqtimiz keldi; 2009)
 «Не забуду никогда» ("Ne zabudu nikogda" - Unutmayman hech qachon; 2010)

Singllari
 «Слёзы - Лёд» ("Slyozi - Lyod" - Ashklar - Muz;2010)

Havolalar 
 Rasmiy sayti 
 Ranetki MySpace'da
 Ranetki Mail.ru'da
 Ranetki YouTube'da
Geografik koordinatalar

Geografik koordinatalar — yer sathidagi nuqtaning vaziyatini ekvator tekisligi va boshlangʻich meridian tekisligiga nisbatan oʻlchangan kenglik va uzunlik deb ataluvchi burchak qiymatlari. Astronomik va geodezik geografik koordinatalar  boʻladi. Referens-ellipsoid sirtida geodezik oʻlchashlar natijasida olingan va hisoblangan kenglik va uzunlik geodezik koordinatalar deyiladi. Ular, odatda, V va J harflari bilan belgilanadi. Astronomik koordinatalar oʻsha nuqtalarning referens-ellipsoid sirtida osmon yoritqichlarini kuzatish orqali aniqlangan koordinatalarga aytiladi. Bu koordinatalar r va u bilan belgilanadi. Geodezik koordinatalar berilgan nuqtadan referens-ellipsoid ustiga tushirilgan normal chizigʻiga bogʻliq, geografik koordinatalar  esa oʻsha nuqtadan tushirilgan shovun chizigʻiga nisbatan olinadi. Kengliklar meridian boʻylab ekvatorning har ikki tomoniga qarab 0° dan 90° gacha hisoblanadi va ekvatordan shimolidagi kengliklar shim., janubidagilari — janubiy kengliklar deb ataladi. Mas, Toshkent shahri 4GZS sh.k.da joylashgan. Uzunliklar boshlangʻich meridian 0° dan 360° gacha yoki sharqqa (sharqiy uzunlik), yoxud gʻarbga (gʻarbiy uzunlik) hisoblanadi. Mas, Samarkand shahri 67° shq. u.da joylashgan. Shuningdek, boshlangʻich meridian 0° dan 180° gacha sharqqa va gʻarbga hisoblashda ham qoʻllanadi. Ular parallellar boʻylab hisoblanadi. Xalqaro kelishuvga muvofiq, London chekkasidagi eski Grinvich astronomik rasadxonasidan oʻtuvchi meridian „boshlangʻich meridian“, „nolinchi meridian“ deb qabul qilingan. Qadimda uzunliklarni oʻlchashda turli joylardan oʻtgan meridianlar — Ferro olari (Kanar orollarida), Parij, Berlin, Rim, Nankin rasadxonalari, Rossiya uchun 19-asrgacha Pulkovo rasadxonasidan oʻtgan meridian bosh meridian qilib olingan. Sharqda Oʻrta asrlarda xarita tuzishda Xoʻjand sh.dan oʻtgan meridianni bosh meridian deb qabul qilinganligi toʻgʻrisida maʼlumotlar bor.

Yana qarang 
 Koordinatalar

Manbalar 

Geografiya
Michael Haydn

Johann Michael Haydn (talaffuzi: Yoxann Mixael Haydn; 14-sentyabr 1737 – 10-avgust 1806) avstriyalik klassik bastakor, Joseph Haydnning ukasi boʻlgan.

Bastakorlar

Klassik musiqa
Spektroskopiya

Spektroskopiya – elektromagnit nurlanish va materiya oʻrtasidagi oʻzaro taʼsir natijasida yuzaga keladigan elektromagnit spektrlarni toʻlqin uzunligi yoki nurlanish chastotasiga qarab oʻlchaydigan va sharhlaydigan tadqiqot sohasi. Materiya toʻlqinlari va akustik toʻlqinlar ham radiatsiyaviy energiya shakllari sifatida koʻrib chiqilishi mumkin

S.ning paydo boʻlishi (I. Nyuton birinchi bor Quyosh nurlarini spektrga ajratgan vaqti) 1666-yillarga toʻgʻri keladi. Asosan, 19-asrning boshidan spektral sistematik ravishda oʻrganilgan. S. maʼlum belgilarga koʻra, mas, elektromagnit toʻlqinlarning toʻlqin uzunligiga koʻra radiospektroskopiya (radiotoʻlqin sohasi), optik spektroskopiya, rentgen spektroskopiyasi va hokazo, tekshirilayotgan tizimlarning xiliga qarab atom spektroskopiyasi, molekulyar spektroskopiya va boshqa boʻlimlarga boʻlib qaraladi.

Manbalar

Havolalar
Entrena

Entrena Ispaniyaning La Rioja mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. La Rioja provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 21,03 km2. Aholisi — 1490 kishi (2010).

Havolalar 
 Rasmiy sayti 
 Ayuntamiento 
 Ficha municipal, Gobierno de La Rioja
 C.R.A. Moncalvillo 

Alifbo boʻyicha aholi punktlari  Ispaniya shaharlari
Kolizey

Kolizey (italyancha: Colosseo; asl nomi: Flaviy Amfiteatri) Italiya poytaxti Rimning markazida joylashgan elliptik amfiteatrdir. Kolizey Rim Imperiyasi paytida (milodiy 72-80-yillarda), imperator Vespasian, keyin esa Tit Flaviy tomonidan qurdirilgan. Rim meʼmorchiligi va muhandisligi namunasi hisoblanadi. Zilzila va qaroqchilik tufayli koʻp qismi buzilib ketgan.

Kolizey, Kolossey (lotincha colosscus — ulkan) — Qad. Rimdagi meʼmoriy yodgorlik (milodiy 75—80 yillar). Imperator Tit qurdirgan. Keyinchalik Flaviy amfiteatr" nomi bilan mashhur boʻlgan. K.balandligi 57 m, tarhi ellips shaklida (524 m). 4 qatlamli oʻrindiqqa 50 ming tomoshabin joylashgan. Sahna tagida hayvonlar qafasi, omborxona boʻlgan. Imperator oʻrindigʻi sahna bilan teng (balandligi 3,5 m) boʻlgan. 1-qatlamda imperatorning yaqinlari, 2-qatlamda yuqori tabaqali kishilar, 3 va 4 qat-lamda oddiy xalq oʻtirgan. Oʻrindiklar toshdan ishlangan, galereyalarining konstruksiyalari beton va gʻisht bilan mustahkamlangan. K. ning ulugʻvor old tomoni 4 qavatli, har biri 80 ta ravoqlar qatori bilan jozibador ishlangan, pastki qismidan tomoshabinlar kirish va chiqishda foydalanganlar. K. markazidagi sahnada bayram marosimlari, qurbonlik, gladiatorlar jangi, teatr tomoshalari oʻtkazilgan.

Yunonistonda taxminan miloddan avvalgi 300 yilda barpo etilgan Afinadagi Dionis K.iga 20.000, Epidavr K.iga 14000, Delfa K.iga 5000 tomoshabin joylashgan. K.da 8—9 soatda 3 tragediya va 1 satira asari qoʻyilgan.

Havolalar 

 Kolizey haqida
 Kolizeyda virtual tur

Manbalar 

Qadimgi Rim amfiteatrlari
Italiya meʼmoriy yodgorliklari‎
Anatoliy Demyanenko

Anatoliy Vasilyovich Demyanenko (ukraincha: Anatolіy Vasilovich Demyanenko) (19-fevral 1959-yil, Dnepropetrovsk, Ukraina) – sobiq Sovet Ittifoqi va Uktaina futbolchisi, himoyachi.
Halqaro klass sport masteri. Kiev Milliy Jismoniy tarbiya institutini tamomlagan.

Futbolchilik faoliyati 

  „Dnepr“ (Ukraina) – 1976-78
  „Dinamo Kiev“ (Ukraina) – 1979-1990
  „Magdeburg“ (Olmoniya) – 1991
  „Vidzev“ (Polsha) – 1991-92
  „Dinamo Kiev“ (Ukraina) – 1992
  „Dinamo Kiev 2“ (Ukraina) – 1992

Yutuqlari 
Oʻyinchi sifatida
 Sovet Ittifoqi chempioni (5): 1980, 1981, 1985, 1986, 1990
 Sovet Ittifoqi Kubok gʻolibi (4): 1982, 1985, 1987, 1990
 Sovet Ittifoqi Mavsum Kubogi gʻolibi (Sovet Ittifoqi Superkubogi) (3) : 1980, 1985, 1986
 UEFA Kubok egalari Kubogi sohibi: 1986
 Sovet Ittifoqi eng zoʻr oʻyinchisi: 1985
 Yoshlar terma jamoalar Ovrupo chempioni: 1980
 Jahon chempionati ishtirokchisi: 1982, 1986, 1990
 Ovrupo vize-chempioni: 1988

Trener sifatida
 Ukraina chempioni: 2007
 Ukraina Kubogi gʻolibi: 2006, 2007

Shaxsiy 

 Sovet Ittifoqi terma jamoasida 80 oʻyinda ishtirok etgan, 6 toʻp kiritgan
 Sovet Ittifoqi 33ta eng yaxshi futbolchi roʻhatida 9-marta kiritilgan, ulardan birinchi (1) boʻlib 7 matrta: (1981—1986 va 1988), ikkinchi (2) boʻlib (1980), uchinchi boʻib (1979) yilda tan olingan.

Yashayotgan insonlar
SSSR erkak futbolchilari
Ukrainalik erkak futbolchilar
Ukraina murabbiylari
Oʻzbekistonda chet ellik futbol murabbiylari
Polshadagi chet ellik erkak futbolchilari
Dinamo Kiyev futbolchilari
FC Dinamo-2 Kiyev futbolchilari
1. FC Magdeburg futbolchilari
Widzew Łódź futbolchilari
SSSR Oliy ligasi futbolchilari
Ukraina Premyer-ligasi futbolchilari
Ekstraklasa ligasi futbolchilari
FIFA Jahon chempionati 1982 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 1986 oʻyinchilari
UEFA Yevro 1988 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 1990 oʻyinchilari
SSSR milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
Nasaf futbol klubi murabbiylari
Erkak futbol himoyachilari
Oʻzbekiston Superligasi murabbiylari
Al Hilal SFC

Al Hilol futbol klubi saudiyalik Er-Riyod futbol klubidir. Saudiya Arabistoni Oliy Ligasining koʻp marotaba chempioni.
Al Hilol shu kungacha 50ta chempionlikni qoʻlga kiritgan: 35 marta Saudiya Arabistoni chempioni, 6ta Osiyo chempionligi va 7 marta Arab va Fors koʻrfasi chempioni.

Yutuqlar 
Klub 66 ta rasmiy unvonga ega.

Mahalliy

Konfederatsiya

Butun dunyoda

Mintaqaviy

Boshqalar

Oxirgi mavsumlar 
Quyidagi jadvalda Al Hilolning 1999-yildan buyon turli musobaqalarda erishgan yutuqlari tasvirlangan.

Kalit 

 Pld = Games played
 W = Games won
 D = Games drawn
 L = Games lost
 GF = Goals for
 GA = Goals against
 Pts = Points
 Pos = Final position

 W = Champion
 RU = Final (Runner-up)
 SF = Semi-finals
 QF = Quarter-finals
 R16/R32 = Round of 16, round of 32, etc.
 GS = Group stage
 QS = Qualifying stage

Records

Osiyo rekordi

Umumiy koʻrinish

Mamlakat boʻyicha rekord

Oʻyinlar 

Key: PO — Play-off round; 1R/2R — First/Second round; R16 — Round of 16; QF — Quarter-final; SF — Semi-final;

 Notes

Top scorers in Asian competitions

Klub tarkibi

Birinchi jamoa tarkibi

Roʻyxatdan oʻtmagan oʻyinchilar

Ijaraga olingan

Xodimlar

Murabbiylar shtabi

Boshqaruv 

This is a list of Al Hilal SFC presidents and chairmen from their foundation in 1957.

Manbalar

Havolalar 

 Official website 
 
 
 
 
 
 

Hilal
Hilal
Hilal
Hilal
Hilal
Hilal
Hilal
Hilal
Hilal
Al-Jazira Club

Al Jazira klubi () — Abu-Dabida joylashgan, hozirda BAA Pro ligasida ishtirok etuvchi amirlik professional futbol klubi.

Tarix 
Al-Jazira 1974-yilda Xolidiya va Al Batin jamoalarining birlashmasi sifatida tashkil etilgan. Klub 1980 va 1990-yillarda bir necha marta ligada qolish uchun kurash olib bordi, ammo 2000-yillarda Shayx Mansur jamoaga sarmoya kiritganidan so'ng muvaffaqiyatlarga erisha boshlagan. Shayx Mansur sotib olinganidan so'ng klub 2011-yilda birinchi liga chempionligini qo'lga kiritgan va 2017 va 2021-yillarda yana ikkita liga chempionligini qo'lga kiritgan. "Al-Jazira" dan Ali Mabxout, Xalfan Muborak kabi iqtidorli o'yinchilar yetishib chiqqan va ular BAA terma jamoasida to'p suradi.

Yutuqlar

Mahalliy musobaqalar 
Ligalar

 BAA Pro ligasi : 3
 Chempion: 2010–11, 2016–17 , 2020–21
 BAA 1-divizioni : 2
 Chempion: 1982–83, 1987–88

Kuboklar

 BAA Prezidenti kubogi : 3
 Chempion: 2010–11, 2011–12, 2015–16
 BAA Liga kubogi : 1
 Chempion: 2009–10
 BAA Federatsiya kubogi : 1 (bekor qilingan)
 Chempion: 2006–07
 BAA Superkubogi : 1
 Chempion: 2021

Mintaqaviy musobaqalar

 GCC Chempionlar Ligasi : 1
 Chempion: 2007-yil

Klub rasmiylari

Joriy tarkib

Ijaraga berilgan futbolchilar

Taniqli oʻyinchilari
  Maurito
  Matías Delgado
  Michael Beauchamp
  Baré
  Fernando Baiano
  Sandro Hiroshi
  Elson Becerra
  Bonaventure Kalou
  Toni
  James Debbah
  George Weah
  Dário Monteiro
  Phillip Cocu
  Bartholomew Ogbeche
  Roberto Brown
  Mohamed Kader
  Mamam Cherif Touré

Murabbiylar

Manbalar

Havolalar  

Current squad at National-Football-Teams.com
 

Al-Jazira Club
Jazira‎
Jazira
1974-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Abu Dabida sport
Sepahan S.C.

Sepahon Esfahan — Eronning Isfahon shahrida joylashgan futbol klubi. Sepahon jamoasi Eron Premjer Ligasi 2002—2003-yilgi mavsumida chempion boʻlishga erishgan.

Klub yutuqlari 
 Eron Pro Liga gʻolibi: 2002-03, 2009-10, 2010-11, 2011-12, 2014-15 (Fors kurfasi Kubogi)
 Eron Pro Liga vize-chempioni: 2007-08 (Fors kurfasi Kubogi)

 Hazfi Kubogi gʻolibi: 2003-04, 2005-06, 2006-07, 2012-13

 AFC Osiyo Chempionlar Ligasi vize-chempioni: 2007

Futbolchilar

Birinchi jamoa tarkibi 

 U21 = Under-21 level player. U23 = Under-23 level player. SPE = Special group player. INJ = Out of main squad due to injury.

Ijaraga berilgan futbolchilar

For recent transfers, see List of Iranian football transfers summer 2023.

Sobiq futbolchilar
Sobiq futbolchilar haqida batafsil ma'lumot uchun :Turkum:Sepahan S.C. futbolchilari.

Mashhur futbolchilar
See: Sepaxon futbolchilari roʻyxati

Manbalar

Havolalar  

 
 Sepahan S.C. at Soccerway
 Sepahan S.C. on PersianLeague.com

Alifbo boʻyicha futbol klublari
Eron futbol klublari
Sepahan S.C.
Isfahon sporti
1953-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Esteghlal F.C.

Esteghlal futbol klubi (; ) – odatda Esteghlal nomi bilan tanilgan, Tehronda joylashgan va Fors koʻrfazi Pro ligasida ishtirok etadigan eng qadimgi Eron professional futbol klubi. Klub 1945-yilda tashkil etilgan. Velosipedchilar () va 1949—1979-yillar orasida Tâj () nomi bilan tanilgan. Klub Esteghlal Athletic sport klubi tarkibiga kiradi. Jamoa Fors koʻrfazi Pro ligasida 1000 ochkoga erishgan birinchi jamoa hisoblanadi.

1979-yilgi inqilobdan va Erondagi ayollar futboli taqiqlash siyosatidan soʻng klubning ayollar jamoasi tarqatib yuborilgan. 1973—1974-yilgi mavsumdan beri „Esteghlal“ uy oʻyinlarini 78 116 oʻrindiqga ega „Ozodiy“ stadionida oʻtkazdi, ammo muhim oʻyinlarda stadion koʻproq odamni sigʻdira oladi. 1999-yilda Tehronda „Jubilo Ivata“ jamoasiga qarshi final oʻyinini 125 000 muxlis tomosha qilgan Klublar oʻrtasidagi Osiyo chempionati oʻyinida tomoshabinlar soni boʻyicha rekord oʻrnatgan.

„Esteghlal“ Tehron va Eronning eng qadimgi futbol klublaridan biri boʻlib, Eron futbolida chuqur tarixga ega. Bu Eron futbolidagi eng koʻp qoʻllab-quvvatlanadigan va muvaffaqiyatli klublardan biri boʻlib, ikkita Osiyo Chempionlar Ligasi sovrini, 9+1 milliy chempionligi va yettita mamlakat kubogi rekordini qoʻlga kiritgan. Fors koʻrfazi Pro ligasining barcha vaqtlar jadvalida ham „Esteghlal“ yetakchilik qilmoqda. Klubning tarixiy gerbida toj bor edi, bu klubga Osiyo toji laqabini bergan. „Esteghlal“ mahalliy raqiblari „Persepolis“ bilan „Sorxabi“ (qizil-koʻk) derbisi yoki Tehron derbisi deb nomlanuvchi oʻyinda uzoq vaqtdan beri qarama-qarshi raqobat olib bormoqda.

Futbolchilar

Joriy tarkib 
 Yana qarang: 2024–25 Esteghlal F.C. season

 U21 = Under 21 year player. U23 = Under 23 year player. INJ = Out of main squad due to injury.

Shartnoma boʻyicha boshqa futbolchilar

Ijaraga berilgan futbolchilar

Jamoa sardorlari 
1990-yildan buyon “Esteghlal” sardorlari.

Manbalar

Havolalar 

 
 
 

Alifbo boʻyicha futbol klublari
Esteghlal F.C.
Eron futbol klublari
1945-yilda tashkil etilgan futbol klublari
AFC Osiyo Chempionlar Ligasida gʻolib chiqqan klublar
Mirzaobod ijtimoiy iqtisodiy kasb hunar kolleji

Mirzaobod ijtimoiy iqtisodiy kasb hunar kolleji
Kollej 2001-yilda qurilib faoliyat koʻrsata boshlagan. Loyiha quvvati 540 oʻrinli. Kollej 200 oʻrinli talabalar turar joyiga, 150 oʻrinli oshxona, 150 oʻrinli kutubxona, 200 oʻrinli faollar zali, qishki sport zali, yozgi sport maydonchasi, 35 ta fan kabineti, 3 ta ustaxona, 2 ta kompyuter sinfi, 2 ta lingafon kabineti, fizika, kimyo va biologiya labarotoriya xonalari hamda maʼmuriy ish yuritish xonalari kabi moddiy texnika bazasiga ega. Shuningdek Axborot resurs markazi adabiyotlar fondi 23301 tani tashkil etadi, shundan 3334 tasi umumiy fanlar, 2197 tasi maxsus fanlar, 316 tasi elektron adabiyotlar va boshqa turdagi adabiyotlar bilan taʼminlangan.

Kollejda bugungi kunda quyidagi yoʻnalishlar mavjud: moliya, bank ishi, ijtimoiy muhofaza huquqshunosi, buxgalteriya hisobi, boshlangʻich taʼlim, transporlarda tahish va boshqarishni tashkil etish, kompyuter va kompyuter tarmoqlarini montaj qilish, sozlash va ishlatish hamda tikuvchilik ishlab chiqarish.

Kollej pedagog xodimlar soni 67 ta, shundan umumtaʼlim fan oʻqituvchilari 36 ta, pedagog ayollar soni 27 ta, bosh oʻqituvchi 2 ta, yetakchi oʻqituvchi 5 ta, katta oʻqituvchi 15 ta.

Kollejda jami oʻquvchilar kontingenti 1102 ta, shulardan 493 nafari qizlardir. 1 bosqichda 333 nafar, 2 bosqichda 375 va 3 bosqichda 394 nafar talabalar tahsil olishmoqda. 1 bosqichda 11 guruh, 2 bosqichda 11 guruh, 3 bosqichda 13 guruh, jami 35 ta guruh mavjud boʻlib, shulardan 7 tasi boshlangʻich taʼlim, 7 tasi transport vositalaridan foydalanish va taʼmirlash, 6 tasi bank ishi, 4 tasi moliya, 4 tasi buxgalteriya, 3 tasi xoʻjalik huquqiy faoliyati, 2 tasi kompyuter va kompyuter tarmoqlarini montaj qilish va 2 tasi tikuv va tikuvchilik trikotaj mahsulotlarini ishlab chiqarish texnologiyasi yoʻnalishlariga tegishlidir.

Kollejda ish yurutuvchi maʼmuriyat quyidagi tarkibdan tashkil topgan: 3 ta kafedra, 3 ta boʻlim, xotin qizlar qoʻmitasi, Kamolot YoIHH, Kasaba uyushmasi qoʻmitasi, oqsoqollar kengashi, uslubiy kengash, guruh rahbarlari kengashi, ota-onalar qoʻmitasi.

Kafedrlar: 1-Aniq va tabiiy fanlar kafedrasi, 2- Ijtimoiy gumanitar fanlar kafedrasi, 3-Ijtimoiy iqtisodiy fanlar kafedrasi. Boʻlimlar: Moliya-Iqtisod boʻlimi, Pedagogika boʻlimi, Avtotransport va ijtimoiy boʻlim.

Manbalar

Havolalar 
Oʻzbekistondagi kollejlar
Monzón

Monzón Ispaniyaning Aragón mintaqasida joylashgan shahardir. Huesca provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 155.01 km2. Aholisi — 17115 kishi (2010).

Havolalar 
 Rasmiy sayti

Alifbo boʻyicha aholi punktlari  Ispaniya shaharlari
Rio-de-Janeyro

Rio-de-Janeyro (mahalliy toʻliq nomi: -{São Sebastião do Rio de Janeiro}-, talaffuzi: San Sebastyanu du Hiu de Janeyru; tarjimasi: yanvar daryosi) yoki qisqacha Rio Rio-de-Janeyro shtatining poytaxti boʻlib, Braziliyaning ikkinchi, Janubiy Amerikaning uchinchi, dunyoning 26-chi eng katta shahridir.

Rio deyarli ikki asr Braziliyaning poytaxti boʻlgan: 1763—1815-yillarda portugal mustamlakasi paytida, 1815—1821-yillarda Portugaliya, Braziliya va Algarves Birlashgan Qirolligi paytida hamda 1822—1960-yillarda mustaqil Braziliyada. Shaharga Cidade Maravilhosa ("Ajabtovur Shahar") degan laqab qoʻyilgan.

Rio-de-Janeyro — Braziliyaning jan.sharqiy qismidagi shahar, Atlantika okeanining Guanabara buxtasining gʻarbiy sohilida. RiodeJaneyro shtatining maʼmuriy markazi. Iqlimi tropik iklim. Yanvarning oʻrtacha temperaturasi 26°, iyulniki 2G. Yillik yogʻin 1000 mm dan ortiq. Aholisi 5,85 mln. kishi (2000). Atrofidagi shaharlar bilan Katta Rio-de-Janeyro aglomeratsiyasini tashkil qiladi. Shaharga bu yerga ilk bor 1502-yil 1 yanvda kelgan portugallar tomonidan 1565-yilda asos solingan va Rio-de-Janeyro — Yanvar daryosi deb atalgan. Sababi ular Guanabara buxtasini nomaʼlum daryoning kuyilish joyi deb hisoblaganlar. 1531-yilda bu yerda fort qurilgan. Uzoq mudsat kichikroq qishloq boʻlgan. 17-asr oxiridan shahar tez oʻsa boshladi. 18-asr oʻrtalarigacha Janubiy Amerikaning qul savdosi markazi edi. 1763-yildan Portugaliya mustamlakasi boʻlgan Braziliya vitsekirolligi, 1822—89 yillarda Braziliya imperiyasi, 1889 — 1960-yillarda Braziliya Federativ respublikasi poytaxti. Rio-de-Janeyro — mamlakatning yirik tashqi savdo portlaridan. Chetga kofe, shakarqand, teri, qimmatbaho yogʻoch, ruda, paxta, meva chiqariladi, chetdan kumir, neft, sement, mashinalar keltiriladi. Aeroporta xalqaro ahamiyatga ega. Muhim temir yoʻl va avtomobil yoʻllari shaharni sohilboʻyi va ichki rnlar bilan bogʻlaydi. Rio-de-Janeyro — iqtisodiy ahamiyati boʻyicha mamlakatning SanPaulu shahridan keyin 2oʻrindagi savdo-sanoat markazi. Sanoatining yetakchi tarmoqlari: oziqovqat, farmatsevtika, toʻqimachilik, kimyo, metallurgiya, poligrafiya, elektrotexnika, mashinasozlik sanoatlari. Neft kimyosi, kemasozlik rivojlangan. Yogochsozlik, mebel, koʻnpoyabzal, rezinatexnika, tikuvchilik, zargarlik buyumlari i.ch. korxonalari bor. Rio-de-Janeyro mamlakatning yirik madaniy markazlaridan. Braziliya fanlar akademiyasi, Braziliya filologiya akademiyasi, Tibbiyot milliy akademiyasi, 6 unt, milliy kutubxona, rasadxona, teatrlar, muzeylar: milliy, nafis sanʼat, tarix, Braziliya geografiyasi va boshqa, botanika va hayvonot boglari bor. Meʼmoriy yodgorliklardan sobor, ratusha, cherkov, ibodatxona, saroylar saqlangan. Sohil boʻyida zamonaviy uslubda qurilgan otel va pansionat koʻp. Shaharda dunyoda eng katta Marakanya stadioni kurilgan.

Manbalar

Havolalar 
 Rio-de-Janeyro manzaralari 

Braziliya shaharlari
Yuriy Gagarin

Yuriy Alekseyevich Gagarin (; 1934-yil 9-mart – 1968-yil 27-mart) sovet uchuvchisi va fazogiri boʻlgan. 1961-yili 12-aprelda Vostok - 1  fazoviy kemasida Yer orbitasini aylanib chiqib, koinotdagi ilk inson boʻldi.

Gagarin butun dunyoda tanilgan, koʻplab medal va ordenlar, jumladan, "Sovet Ittifoqi Qahramoni" ordeni bilan taqdirlangan. Gagarin keyinchalik Moskva yaqinida joylashgan Kosmonavt Tayyorlash Markazining boshliq oʻrinbosari boʻldi; ushbu markaz hozirda uning nomi bilan ataladi. Gagarin 1968-yili Mig 15 uchogʻini boshqarayotib, halokatga uchradi va vafot etdi.

Gagarin sharafiga xotira tangalari, pochta markalari zarb etilgan, haykal va monumentlar oʻrnatilgan, uning sharafiga maktab, kinoteatr, topografik joylar nomlangan. Har yili 12-aprelda Kosmonavtika Kuni nishonlanadi. 2011-yili odamzotning ilk parvozini Google ham xotirladi.

Gagarin Yuriy Alekseevich (1934.9.3, Smolensk viloyati, Klushino qishlogʻi — 1968.27.3) — kosmonavt uchuvchi, dunyoda birinchi boʻlib kosmik fazoga parvoz etgan. Qahramon (1961), polkovnik. Jukovskiy nomidagi Harbiy-havo muhandislik akademiyasini bitirgan (1968). 1961-yil 12-aprelda "Vostok - 1" kosmik kemasida parvoz qilib, 1 soat 48 min.da yer sharini aylanib uchdi. Kosmonavtlar ekipajlarini oʻqitish va mashq qildirishda qatnashdi. Samolyotda mashq qilayotgan vaqtida falokat yuz berib halok boʻldi. Xalqaro aviatsiya federatsiyasi qarori bilan 1968-yilda Yuriy Alekseevich Gagarin nomidagi oltin medal taʼsis etildi. Jahondagi koʻp shaharlarda Gagarin nomi abadiylashtirilgan. Jumladan Oʻzbekistonning Jizzax viloyatida shahar uning nomiga qoʻyilgan; Toshkent sh.da haykali oʻrnatilgan. Oyning orqa tomonidagi kraterga Gagarinnomi berilgan.

Filateliya va numizmatika

Manbalar

Adabiyotlar 
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Havolalar 
 Gagarin haqida MyTashkent.uz maqolalari
 Batafsil tarjimai holi

Sovet Ittifoqi Qahramonlari
Kosmonavtlar
Mirzo Abdullatif

Abdullatif — (1423-1450) Movarounnahrda 1449-1450-yillarda hukmronlik qilgan Temuriylar hukmdori. Ulugʻbekning oʻgʻli. 

Shohrux Mirzo saroyida tarbiya olgan, harbiy yurishlarda qoʻshinning oʻng qanotiga qoʻmondonlik qilgan. Gavharshodbegim va Tarxon amirlar Shohrux Mirzo oʻlimidan soʻng (1447) Abdulatifni oliy bosh qoʻmondonlikka tayinlab, uning amakivachchasi Alouddavlani taxtga oʻtqazishgan. Bu qarordan norozi boʻlgan Abdullatif Alouddavlaga qarshi urush ochgan, lekin Nishopur yaqinidagi jangda (1447) yengilib, hibsga olingan. Ulugʻbek farzandi hayotini saqlab qolish maqsadida Alouddavla bilan sulh tuzishga majbur boʻlgan. Unga koʻra, Alouddavla Xuroson hukmdori deb tan olinib, Abdulatifga Balx ulusi berilgan. Abdullatif Ulugʻbekning 1448-yil ilk bahoridan yozigacha Alouddavla va Abulqosim Boburga qarshi janglarida qatnashgan. Soʻng, toj-taxtni egallash maqsadida otasiga qarshi Abulqosim Bobur bilan ittifoq tuzgan. Ulugʻbek Abdullatifga qarshi qoʻshin tortgan va Amudaryo boʻyida ikki tomon qoʻshini 3 oy muqobil turgan (1449). Samarqandda qolgan beklar isyoni tufayli Ulugʻbek poytaxtga qaytishga majbur boʻlgan, natijada Abdullatif Amudaryodan oʻtib Termiz, Shahrisabzni egallagan. Samarqand yaqinidagi Damishq qishlogʻi yonida otasini yengib, taxtni egallagan (1449). Abdullatifning roziligi bilan Ulugʻbek va ukasi — Abdulaziz Mirzo qatl etilgan. Abdullatif olti oylik hukmronligidan soʻng, Ulugʻbekning xos navkarlaridan Bobo Husayn bahodir tomonidan 1450-yil 8-mayda oʻldirilgan (). Abdulatif oʻjar, xudbin va shuhratparast boʻlsada, otasi Ulugʻbek kabi ilm axliga ixlosmand edi. U oʻzi ham falakkiyot va tarix ilmi bilan shugʻullanar, sheʼrlar bitardi.

Manbalar 

1420-yilda tugʻilganlar
Samarqandda tugʻilganlar
8-mayda vafot etganlar
1450-yilda vafot etganlar
Kishilar
Tarixiy shaxslar
Oʻzbekiston tarixi
Temuriylar
1423-yilda tugʻilganlar
Samarqandda dafn etilganlar
Hirot kishilari
Valencia CF

Valencia – Ispaniya futbol jamoasi.

Manbalar

Havolalar 

  
 Valencia CF at La Liga 
 Valencia CF at UEFA 

Ispaniya futbol klublari
La Liga klublari
UEFA Chempionlar Ligasida ishtirok etgan klublar
UEFA Yevropa Ligasida ishtirok etgan klublar
G-14 klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
1919-yilda tashkil etilgan futbol klublari
PlayStation Network

PlayStation Network (PlayStation tarmogʻi, qisqartmasi: PSN) Sony – tomonidan ochilgan, PlayStation 3 va PlayStation Portable konsollariga multimedia yetkazib beruvchi, multiplayer oʻyin oʻynash uchun tarmoqdir. 2011-yil 27-apreliga koʻra butun dunyo boʻylab 42 million nafar odam bu tarmoqda roʻyxatdan oʻtgandir. 2011-yil 20-aprelida tarmoq ishdan chiqdi. Sony korporatsiyasi 26-aprel kuni tarmoq buzilishi munosabati bilan foydalanuvchilar shaxsiy maʼlumotlari xavf ostida qolganini tan oldi.

Manbalar

Rasmiy saytlar 
 Yaponiya
 AQSh
 Yevropa

Sony
PlayStation Studios
Videooʻyinlar
Xalqaro Slavyan Kanali

Xalqaro Slavyan Kanali yoki SCI (oʻqilishi Es-Si-Ay) – 1994-yilda Ivanenko Valeriya Vladimirovna televizion kanal.

Uning vazifasi butun dunyodagi slavyanlarni va jahon hamjamiyatini slavyanlar hayotining turli xil jihatlari, slavyanlarning gʻaroyib tarixi, boy anʼanalar, madaniyat, yutuqlar va dunyo sivilizatsiyasining rivojlanishiga slavyanlarning ulkan hissasi toʻgʻrisida axborot berishdan iborat.

„Xalqaro Slavyan kanali“ ("International „Slavonic Channel“) 2008-yil 12-sentyabr kuni Ukraina hududida yoʻldosh orqali efirga uzatildi (Sirius-4 Satellite 5° East Frequency 12075 MHz (H) Symbol Rate: 27,5 Msymb/s FEC 3/4 & Astra-2 Satellite 31,5° East Frequency 12090 MHz (H) Vertical Symbol Rate: 27,5 Msymb/s FEC 9/10). SCI kecha-kunduz ishlaydi va oʻzining eshittirishlari va koʻrsatuvlari bilan 1 milliard 202 million kishilik aholi yashaydigan hududni qamrab oladi. Eshittirishlar (dastlab Ukraina hududidan) toʻrt tildagi ovoz yoʻlakchalari: rus, ukrain, ingliz va mahsulot ishlab chiqaruvchi mamlakat tilida olib boriladi. Kelajakda eshittirishlar bir vaqtning oʻzida jahonning barcha slavyan tillarida, shuningdek fransuz, nemis, ispan, portugal, arab va xitoy tillarida ham amalga oshiriladi. Telekanalning mavzulari – madaniy-maʼrifiy.

Tarix 
Sobiq SSRI hududidan bevosita yoʻldosh orqali eshittirishlar berishning dastlabki tajribasi Ukraina hududidan „Xalqaro Slavyan kanali“ ning eksperimental olib eshittirishi boʻldi. Efirga eksperimental uzatish 1994-yilning 14-dekabr kunidan 1995-yilning 15-may kunigacha amalga oshirildi. Loyihaning mualliflari: Ivanenko Vladimir Aleksandrovich va Ivanenko Valeriya Vladimirovna.

Adabiyot 
Maщenko I. G. Ukrainada televidenie. Birinchi jild „Televidenie de facto“. – Nikolaev, 1998. – 341 b.

Havolalar 
 Telekanal sayti 

Telekanallar
Enrique Iglesias

Enrique Miguel Iglesias Preysler (talaffuzi: Enrike Migel Iglesias Preysler; 8-may, 1975) ispan pop-musiqachisi, shoir va qoʻshiqchidir. Julio Iglesiasning uchinchi va kenja oʻgʻli. Iglesias musiqachilikni Meksikadagi Fonovisa leyblida boshlagan. U 1990-yillarda eng koʻp sotilgan ispanchada kuylovchi ashulachidir. XXI asrdan boshlab inglizcha kuylashga oʻtdi va Universal Music Group bilan misli koʻrilmagan $48,000,000 lik shartnoma imzoladi.

U 2017-yilning 28-dekabr sanasida Oʻzbekistonda ham konsert dasturini taqdim etdi.

Iglesiasʼning 52 ta ashulasi Billboard chartlarida 1-oʻrinni egallab, oʻziga xos rekord qoʻygan. 55 milliondan ortiq albomi sotilgan.

Musiqadagi faoliyati 
Iglesias otasining musiqa karerasi haqidagi rejalari haqida bilishini istamadi va uning mashhur familiyasi uning karerasini rivojlantirishga yordam berishini xohlamadi. Torontoda u oilasining enagasidan qarz oldi va ispan qo'shig'i va ikkita ingliz qo'shig'idan iborat demo kassetani yozib oldi. Otasining sobiq publitsisti Fernan Martinesga yaqinlashib, ular Gvatemalalik qo'shiqchi bo'lish tarixi bilan Enrike Martines sahna nomi ostida qo'shiqlarni targ'ib qilishdi. Iglesias Fonovisa Records bilan shartnoma imzoladi.

Diskografiyasi 
Ispancha albomlari
Enrique Iglesias (1995)
Vivir (1997)
Cosas del Amor (1998)
Quizás (2002)

Inglizcha albomlari
Enrique (1999)
Escape (2001)
7 (2003)
Insomniac (2007)

Zullisonayn albomlari
Euphoria (2010)
Sex And Love (2014)

Manbalar

Havolalar 

 Rasmiy sayti
 Enrique Iglesias YouTubeda

Amerikalik erkak modellar
Amerikalik erkak aktyorlar
Yashayotgan insonlar
MTV Europe Music Award sovrindorlari
Grammy mukofoti sovrindorlari
Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Uygʻur tili

Uygʻur tili, yangi uygʻur tili () — turkiy tillardan biri. Asosan, XXRning Shinjon-Uygʻur muxtor rayonida, shuningdek, Oʻzbekiston, Qozogʻiston, Qirgʻiziston respublikalarida, Afgoniston, Rossiya Federatsiyasi va boshqa mamlakatlarda tarqalgan. Soʻzlashuvchilarning umumiy soni 7,7 mln. (jumladan XXR da 7,5 mln.) kishidan ortiq. „Uygʻur“, „Uygʻur tili“ atamalari 1921-yilda yagona etnolingvistik jamoa uchun SE. Maloye tomonidan taklif etilgan (avvalgi nomlari: Gʻarbiy Xitoy tatar tili, Xitoy musulmonlari tili, Gʻarbiy Xitoyning turkiy lahjalari, Sharqiy Turkiston tili va boshqalar) Uygʻur tili kad. uygur tilining davomchisi hisoblanmaydi.

Uygʻur tili 3 lahjaga boʻlinadi: markaziy (ili, turfon, qashqar, koʻmul, urumchi, karashar, koʻchor, qoʻrlin oqsu, yorkand shevalaridan iborat) — hozirgi adabiy Uygʻur tiliga asos boʻlgan; sharqiy (lobnor) va jan. (xoʻtan). Oʻrta Osiyo va Qozogʻistonda yashovchi uygʻurlarning 2 lahjasi boʻlib, ularning nomlanishida (iliyettisuv, qashqarfargʻona) uygʻurlarning Gʻarbiy Xitoydan Yettisuv va Fargʻonaga koʻchib oʻtganliklari aks etgan.

Boshqa turkiy tillardan farqli ravishda Uygʻur tilida unlilar va undoshlarning regressiv assimilyatsiyasi (bashbeshi (boshboshi), tagtaqqa] mavjud; singarmonizm izchil emas: unlilarning lab va tanglay garmoniyasi buzilish hollari uchraydi; unlilar reduksiyasi (sinilsiqlim), undoshlarning tushib qolishi (odekordek, kesenchukelsan, chu), baʼzan oʻzak va qoʻshimcha oʻrtasida tovush orttirilishi (su—suyi (suv —suvi), toxu — toxurim (tovuq — tovugʻim) kuzatiladi.

Uygʻurlar 8-asrgacha qadimiy uygʻur yozuvidan, IIa. gacha sugʻd alifbosiga asoslangan yozuvdan, 11-asrdan eʼtiboran arab grafikasi asosidagi yozuvdan foydalanadilar. Sobiq SSSR hududida yashagan uygʻurlar 1930-yilgacha arab, 1930-1946-yillarda lotin grafikasi asosidagi yozuvdan; 1946-yildan esa rus grafikasi asosidagi yozuvdan unga uygʻur fonemalarini ifodalovchi qoʻshimcha harflar qoʻshgan holda foydalanadilar. XXR dagi uygʻurlar hozirgacha arab grafikasi asosidagi yozuvdan foydalanadilar (1960-1965-yillarda lotin grafikasi asosidagi yozuv ishlab chiqilib, 1965-1980-yillarda har ikkala alifbo parallel qoʻllangan, 1982-yildan yana arab grafikasining oʻzi qolgan).

Uygʻur tili — oltoy tillari oilasining turkiy tillar turumidagi qarluq guruhiga kiruvchi tildir. Oʻzbek tiliga eng yaqin til. Uygʻur tili Xitoyda, Qozogʻistonda Uygʻurlar koʻp istiqomat qiladigan joylariga qoʻllanadi. Xitoydagi uygʻurlar arab alifbosi asosida, Qozogʻistondagilar esa krilitsada yozishadi.

Yana qarang 

 Qadimgi uygʻur tili

Manbalar 

Oʻzbekiston tillari
Uygʻur tili
Qirgʻiziston tillari
Moʻgʻuliston tillari
Qozogʻiston tillari
Xitoy tillari
Turkiy tillar
Abdullaxon bandi

Abdullaxon Bandi — XVI asrning 80-yillarida Buxoro hukmdori Abdullaxon II (1557—1598) qurdirgan qadimgi suv ombori. Bu inshoot qoldiqlari Navoiy   viloyati Nurota tumanidan 65 km sharqda, Eski Oqchob qishlogʻi yaqinidagi Beklarsoy darasida hozirgacha saqlangan.

1582-yilning kuzida Abdullaxon Dashti Qipchoqdagi Bobo Sultonga qarshi jangdan qaytayotganda Oqchob darasida band qurdirishga buyruq beradi. Chunki bahorgi yogʻingarchilikdan soʻng bu yerda koʻp miqdorda suv toʻplanar, bu suvlardan hech foydalanilmasdi.  Oqchob darasi Nurota tizmasining Joʻsh qishlogʻiga yaqin yerda joylashgan. Oqchobda dehqonlar suv tanqisligidan aziyat chekkan va Abdullaxonga shikoyat qilgan edilar. Band qurishga nayman urugʻidan boʻlgan Ahmadali otaliq boshchilik qiladi va bandda toʻplangan suv dehqonlar oʻrtasida boʻlib olinib, ekonlar sugʻoriladi.

Abdullaxon bandi Nurota togʻlaridagi joylashgan Eski Oqchob qishlogʻining Beklarsoy degan joyida qurilgan. Abdullaxon bandi inshooti toʻgʻrisida Hofiz Tanish Mirmuhammad al Buxoriyning „Abdullanoma“ va Mirzo Salimbekning „Tarixi Salimiy“ asarlarida soʻz boradi. Tarixchi Mirza Salimbek toʻgʻonni xarsang toshlardan qurilgani, uzunligi 500 qadamligi, baʼzi joylarida suv chiqib ketishi uchun quvurlar qoʻyilgani haqida yozgan. Ushbu quvurlardan oʻtganbsuvlar soy hosil qilib Nurota tomonga qarab oqqan.

Abdullaxon bandi birinchi marta 1957- va 1967-yillarda arxeolog Yahyo Gʻulomov tomonidan oʻrganilgan. Obyektni tekshirish va oʻrganish ishlarida A.Muhammadjonov ham qatnashgan.

1957—1962-yillarda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix va Arxeologiya insituti Maxondaryo arxeolog otryadi tomonidan tekshirilgan. Abdullaxon bandining toʻgʻoni slanes toshlardan qurilib, tosh palaxsalari, suvga chidamli maxsus ganch qorishmasi — qir bilan biriktirilgan. Toʻgʻonning uzunligi asosida 73m, yuqorida 85m, balandligi 14, 5m, Abdullaxon bandi zinapoya shaklida qurilgan. Bunda suv bosimi hamda uning kuchli hisobga olingan holda toʻgʻon asosini qalinligi 15,3 m, ustki qismi 4,5 m, qilinib zinapoya shaklida qurilgan. Toʻgʻon oldida hosil boʻlgan suv taxminan 1,2 mln kubometr suv toʻplangan. Inshootdan quyida joylashgan Kamar, Oqchob, Oʻrganjiy, Ravot, Jilontamgali va Soykechar qishloqlari atrofi sugʻorilib obod etilgan. Abdullaxon bandi suvning oqib chiqishi uchun kerakli inshootlar konplekti bilan taʼminlangan.

Dara toʻsilgan paytda, toʻgʻon oldida toʻplangan suvning sathi 15 metrga koʻtarilganda suv omborining uzunligi 1250—1500 metrga, kengligi esa 75—125 metrga yetgan. Shu vaqtda unga oʻrta hisobda 1,0—1,2 mln. m3 suv toʻplangan. Nurota hududida qurilgan bu toʻgʻon shayboniylar davridagi ulkan va ancha murakkab suv inshootlaridan biri boʻlgan. Bugungi kunda toʻgʻonning uchdan ikki qismi saqlanib qolgan, qachonlardir Beklarsoyining kuchli oqimi  uning uchdan bir qismini yuvib ketgan.

Toʻgʻon Markaziy Osiyo gidrotexnikasi uchun muhim bosqich boʻlib, 2008-yil 18-yanvarda Madaniy yoʻnalish boʻyicha YUNESKOning Butunjahon merosi roʻyxatiga kiritilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston moddiy va madaniy meʼrosining koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxati
Nurota
Navoiy viloyati
Manny Pacquiao

Emmanuel Dapidran Pacquiao (sharifining talaffuzi: Pakiou; 17-dekabr, 1978), taxallusi: Manny Pacquiao, filippinlik bokschi va siyosatdondir. U tarixda birinchi boʻlib oʻnta jahon chempionligini hamda sakkiz vaznda chempionlikni qoʻlga kiritgan bokschidir. 2021 yil sentyabr oyida Menni Pakyao 2022 yilgi prezidentlik saylovlarida qatnashishini e'lon qildi.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti 
 Manny "PacMan" Pacquiao  

1978-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Filippinlik erkak aktyorlar
Filippin bokschilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Ahmad Aʼzam

Ahmad Aʼzam – yozuvchi, munaqqid, ssenarist, telejurnalist.

 1949-yili Samarqand viloyati, Jomboy tumanidagi Gʻazira qishlogʻida tugʻilgan. 2014-yili Toshkent shahrida vafot etgan.

 1971-yili Samarqand davlat universitetining oʻzbek va tojik filologiyasi fakultetini bitirgan.

 Shu yili Alisher Navoiy nomidagi muzeyda ish boshlagan. Keyin „Guliston“ jurnali, „Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati“ gazetasi, „Sovet Oʻzbekistoni sanʼati“ jurnali redaksiyalarida, Oʻzbekiston yozuvchilar uyushmasida ishlagan, siyosiy faoliyat bilan shugʻullangan, „Birlik“ xalq harakati hamraisi, „Erk“ demokratik partiyasi bosh kotibi boʻlgan. Oliy Majlis deputatligiga saylangan (1999–2004-yillar).

 1995-yildan Oʻzbekiston televideniesida bosh muharrir, „Oʻzbekiston“ telekanali bosh direktori, „Oʻzbektelefilm“ studiyasi bosh direktori lavozimlarida ishlagan.

 Oʻzbekiston televideniyesida yuzlab koʻrsatuvlar va hujjatli filmlar qilgan, ulardan eng mashhurlari: „Oʻzlik“, „Xalqning koʻngli“, „To’rtinchi hokimiyat“.

 „Oyning gardishi“, „Bu kunning davomi“, Asqartogʻ tomonlarda, „Soyasini yoʻqotgan odam“, „Oʻzi uylanmagan sovchi“, „Oʻzim bilan oʻzim“, Roʻyo yoxud Gʻulistonga safar nomli nasriy asarlar, „Mas’ul soʻz“, „Til nomusi“ degan adabiy-tanqidiy maqolalar toʻplamidan iborat kitoblari bosilgan.

 Yozuvchining ijodi bilan ahmadazam.uz sahifasida tanishish mumkin.

Oʻzbekistonlik yozuvchilar
Shane Mosley

Shane Mosley (; 7-sentyabr, 1971) amerikalik professional bokschidir. Uch vaznda jahon chempioni, sobiq WBA Super Chempionidir.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti 

AQSh bokschilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Plakat

Plakat (;  — „eʼlon“, „afisha“) yoki poster () — grafika turi; katta varaqqa ishlangan tasviriy sanʼat asari. Qisqa matn ilova qilinadi; tashviqot, reklama, informatsiya va oʻquv-taʼlim maqsadlariga xizmat qiladi. Zamonaviy plakat, odatda, rassom yaratgan asl nusxadan bosmaxonada koʻpaytiriladi. Olisdan koʻzga yaqqol tashlanishi, oʻta taʼsirchanligi, ommabopligi, tasvirining kinoyalarga boyligi, hammabop ramzlar ishlatilishi, turli hajmdagi shakllarni qiyoslash, umumlashma tasviriy shakllardan foydalanish kabi oʻziga xos badiiy vositalari bilan boshqa axborat manbalaridan farq qiladi. Bunda shrift va matnning joylanishi, shartli ranglar (yorqin bezaklar) qoʻllanishi muhim rol oʻynaydi. Tasviriy vosita sifatida baʼzan fotografiya (mustaqil tarzda yoki rasm, rang-tasvir bilan) ishlatiladi.

19-asr 2-yarmidan Gʻarbiy Yevropada reklama koʻrinishidagi plakat yuzaga kelgan. Bungacha katta hajmdagi tashviqiy gravyura baʼzan plakat deb atalgan. Plakat ijtimoiy-siyosiy hayot, xalq xoʻjaligi, madaniy vazifalar bilan bogʻliq xrlda rivojlandi. 1900-yillar boshlarida siyosiy plakat yuzaga keldi, demokratik harakat va tinchlik uchun kurash soha-sida katta yutuklarga erishildi. 1910-yildan kitob-jurnal grafikasidan uzoqdashib, dastgoh grafikasiga yaqinlashgan plakat rang-tasvir, grafika, foto sanʼati bilan koʻproq bogʻlandi. 20-asrda plakat tashviqotning jangovar quroliga aylandi. Ikkinchi jahon urushi yillarida oʻta taʼsirchan vositaga aylangan boʻlsa, hozirgi kunda tinchlik uchun kurashda, jamiyat hayotida uchrab turadigan kamchiliklarni bartaraf etishda va boshqalarda muhim rol oʻynamoqda.

Oʻzbekistonda plakat 19-asr oxiri - 20-asr boshlarida paydo boʻldi, 20-asr 20-yillaridan keng tarqaldi. Dastlabki yillarda asosan qoʻlda ishlangan va koʻpaytirilgan plakat va hajviy rasmlar keng qoʻllangan. Bosma plakat 1923— 1924-yillardan chop etila boshlandi. Usta Nabi Hafizov, M.Kurzin, V.Ufimsev, V.Kaydalov va boshqalar samarali ijod qildi. Ikkinchi jahon urushi yillarida plakat yetakchi oʻrinni egalladi. Plakatchi rassomlar uyushmasi tuzildi, OʻzTAG oynasi tashkil etildi (1941). Plakatda soʻnggi yangiliklar va muhim voqealar oʻz aksini topdi. 1960—1980-yillarda A.Balkanov, V.M.Gromiko, F.Kagarov, V.Yevenko, T.Tkachev va boshqa rassomlarning tinchlik, axloq, iqtisod, madaniy maʼrifiy mavzulardagi asarlari yaratildi. Jumladan, F.Kagarovning tinchlik mavzusidagi plakatlari xalqaro anjumanlarning ramziga aylandi. Rassomlarning ijodiy izlanishlari tufayli plakat Oʻzbekistonda tasviriy sanʼatning eng taʼsirchan ommabop turiga aylandi (A.A.Ziyoyev, T.A.Toxtarova, X.Hasanov, N.Hakimov, N. Husanov, I.Abdullayev, A.Nurqobilov va boshqalar).

Axborot texnologiyasining rivojlanishi, poligrafiya ishlarining yangilanishi hamda hayotga keng koʻlamda kompyuter grafikasining kirib kelishi plakatning yangi imkoniyatlarini izlashni talab qiladi.

Yana qarang 
 Grafik dizayn
 Illyustratsiya

Havolalar  

 Plakat Encyclopædia Britannicada (inglizcha)