Yavoriv

Yavoriv ( ; ;  ;  ) Ukraina gʻarbidagi Lvov viloyatidagi shahar boʻlib, Polsha chegarasidan 15 km uzoqlikda joylashgan. Bu Yavoriv tumanining ma'muriy markazi bo'lib, viloyat markazi Lvovdan taxminan  g'arbda joylashgan.  Uning aholisi taxminan 12,888 (2021 est. ).

Undan unchalik uzoq bo'lmagan joyda oltingugurtli buloqlar mavjud.

Tarix 
Shahar yozma hujjatlarda birinchi marta 1436-yilda qayd etilgan. U 1569-yilda Polsha qiroli Sigismund II Avgustdan Magdeburg huquqini oldi. Yavorov Polshaning qirollik shahri edi. Bu joy qirol Ioann III Sobieskining sevimli qarorgohi boʻlgan. 1675-yilda Ioann III shaharda Polsha-Fransiya shartnomasini imzoladi va u yerda Venadagi turklarga qarshi (1683) muvaffaqiyati uchun Papadan tabrik oldi.

Polsha boʻlinmaguncha, Yavorov Yaroslavdan Lvovgacha boʻlgan asosiy savdo yoʻli boʻylab joylashgan muhim savdo markazi boʻlgan. 1772-yilda shahar Galitsiyasining bir qismi sifatida Gabsburg imperiyasi tomonidan qo'shib olindi. Galisiyada u deyarli 11 000 aholisi (polyaklar, yahudiylar, ukrainlar va chexlar) boʻlgan viloyat markazi edi.

Birinchi jahon urushidan keyingi davrda Yavorov hududi Polsha-Ukraina urushining guvohi boʻlgan. Urushdan keyin shahar Ikkinchi Polsha Respublikasining bir qismi bo'lib, u yerda 1939-yil sentabr oyida Ikkinchi Jahon urushi boshlangan.  Polsha Germaniya-Sovet qo'shma bosqini ostida qoldi. Qishloqdagi yahudiylar savdogar yoki hunarmandlar edi. U yerda sinagoga bor edi.

Polshaga bostirib kirish paytida, 1939-yil 14-16-sentabr kunlari Yavorov jangida polyaklar bosqinchi nemislarni mag'lub etishdi. G'alabaga qaramay, shahar tez orada sovetlar qo'liga o'tdi va 1939-yildan 1941-yilgacha Sovet istilosi ostida, keyin esa 1944-yilgacha nemis istilosi ostida edi.

1941-yil 26-iyunda Germaniya istilosidan oldin shahardagi yahudiylarning soni 3000 ga yaqin edi.  Bir necha yuz yahudiy mahalliy majburiy mehnat lagerlariga yoki Belzek qirg'in lageriga yuborilgan.  Bir nechtasi Lvovdagi mehnat lageriga o'tkazildi.

1944-yilda shahar Sovetlar tomonidan qayta bosib olindi. 1945-yilda u rasman

Sovet Ittifoqi tomonidan qo'shib olindi.

Urushdan keyin Sovet Favqulodda Davlat Komissiyasining xabar berishicha, Yavorivda 4900 dan ortiq odam o'ldirilgan, ularning aksariyati yahudiylar boʻlgan. Shahardagi yahudiylarning atigi 20 ga yaqini omon qolgan deb taxmin qilingan.

1947-yil 27-mayda UPA Lenin haykalini portlatib yubordi. .

1960-1990-yillar oralig'idagi o'n yilliklarda shahar oltingugurt qazib olish markazi boʻlgan. 

1991-yil 10-dekabrda Sovet Ittifoqi parchalanganidan keyin shahar Ukraina tarkibiga kirdi.

2022-yil 13-martda Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi paytida ruslar Yavorivdagi harbiy bazani bombardimon qildilar. Rossiya harbiy hujum oqibatida 180 nafar xorijlik yollanma askar halok bo‘lganini aytdi. Ukraina tomoni kamida 35 kishi halok boʻlgan va 134 kishi yaralanganini da'vo qilmoqda. Hujum shovqini qo‘shni Polshada ham eshitildi.

Taniqli odamlar 
Bu yerda tug'ilgan taniqli odamlar orasida Vladislav Langner ( Polsha armiyasi generali), Stanislaw Nowakowski ( Polsha skautlar va yo'l-yo'riqlar uyushmasi prezidenti ) va matematik Vavrjinyets Zmurko bor. Taniqli yahudiy sharhlovchisi  Devid Altschuler mahalliy sinagogada tug‘ilgan va ravvin bo‘lib xizmat qilgan.

Galereya

Xalqaro munosabatlar

Qardosh shaharlar - qardosh shaharlar 
Yavoriv bilan egizak :

Manbalar