Natron ko'li

Natron ko'li - Tanzaniyaning  shimolidagi Arusha viloyatida, Keniya bilan chegarada joylashgan, sho'r gidroksidli ko'l hisoblanadi. Ko'l Sharqiy Afrika yoriqlarining sharqiy qismi bo'lgan Gregori Riftida joylashgan. 

Asosan, ko'l  Keniyaning markaziy qismidan boshlanadigan Janubiy Evaso Nagiro daryosi va minerallarga boy issiq buloqlar bilan oziqlanadi. U juda sayoz, dan kamroq va kengligi esa suv sathidan farq qiladi. Ko'lning maksimal uzunligi  va kengligi  ni tashkil etadi. Hududda  mavsumiy yog'ingarchilik, asosan dekabrdan maygacha, yiliga  jami  yog'ingarchilik bo'ladi. Ko'ldagi harorat ko'pincha  dan oshadi.

Natron ( natriy karbonat dekagidrat) va trona (natriy seskikarbonat dihidrat) dan  yuqori bug'lanish darajasi hisoblanadi. Ko'lning ishqoriyligi pH 12 dan yuqori bo'lishi mumkin. Atrofdagi tog' jinslari pleystosen davrida hosil bo'lgan, natriy ko'p bo'lgan  ishqoriy  traxitik lavalaridan iborat. Lavalarda sezilarli miqdorda karbonatlar  mavjud, ammo kaltsiy va magniy miqdori juda past. Bu ko'lning gidroksidi sho'r suvga aylanishiga imkon beradi.

Flora 
Flora-bu  tabiiy muhitdagi o'simliklardir. Ko'lning rangi bug'lanish tezligi juda yuqori bo'lgan joylar uchun xosdir. Quruq mavsumda suv bug'langanda, sho'rlanish miqdori tuzni yaxshi ko'radigan mikroorganizmlar rivojlana boshlaydi. Bunday galofil organizmlarga o'simliklar kabi fotosintez orqali o'z oziq-ovqatlarini ishlab chiqaradigan ba'zi siyanobakteriyalar kiradi. Siyanobakteriyalardagi qizil yordamchi fotosintetik pigment ko'lning ochiq suvining to'q qizil rangini va ko'lning sayoz qismlarining to'q sariq ranglini beradi. Ko'l yuzasidagi gidroksidi  qobig'i ham ko'pincha u yerda yashaydigan tuzni yaxshi ko'radigan mikroorganizmlar tomonidan qizil yoki pushti rangga bo'yalgan.

Fauna 
Ko'lning yuqori harorati (  ). ) va undan yuqori va o'zgaruvchan tuz miqdori ko'pchilik hayvonlarga salbiy ta'sir ko'rsatadi. Biroq, Natron ko'lida ba'zi endemik suv o'tlari, umurtqasizlar va qushlar yashaydi. Ko'lning atrofida  ba'zi baliqlar ham omon qolishi mumkin.

Ko'l Sharqiy Afrikada 2,5 million kichik flamingolar uchun yagona muntazam ko'payish joyi bo'lib,ularning yo'qolib ketishi aynan shu hududga borib taqaladi.. Sho'rlanish ko'payganda, siyanobakteriyalar ham ko'payadi va ko'lda ko'proq uyalar paydo bo'lishi mumkin..Sharqiy Afrikadagi yagona yirik poda bo'lgan bu flamingolar, Spirulina (qizil pigmentli ko'k-yashil suvo'tlar) bilan oziqlanish uchun yaqin atrofdagi tuzli ko'llar bo'ylab to'planadi. Natron ko'li xavfsiz naslchilik hududidir, chunki uning gidroksidi muhiti mavsumiy shakllangan evaropit orollarida o'z uyalariga kirishga harakat qilayotgan yirtqichlar uchun to'siqdir. Kattaroq flamingolar ham balchiqlarda ko'payadi .

Ko'l Disneynature tabiatiga bag'ishlangan "Crimson Wing: Mystery of the Flamingos"  hujjatli filmini ilhomlantirdi.

Ikkita endemik baliq turi, ishqoriy tilapiyalar Alcolapia latilabris va A. ndalalani ham issiq buloq ko'rfazlari chetida suvlarda  ko'payadi. Koʻlda ishqoriy A. ham bor, lekin endemik hisoblanmaydi.

Yana qarang 

 Rift vodiysidagi ko'llar
 Qizil qanot: Flamingolarning siri

Ma'lumotlar

Manbalar 

 LakeNet profili
 Pushti o'ylab ko'ring - Afrika flamingolarini qutqaring
 Nik Brandtning Natron ko'lidagi toshga aylangan hayvonlar suratlari haqidagi NBC maqolasi