yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Elective Affinities (Magritte)

Elective Affinities () – 1933-yilda belgiyalik surrealist Rene Magritte tomonidan chizilgan kartina. Kartina nomi Iogann Volfgang fon Gyotening 1809-yilda chop etilgan "Elective Affinities" romanidan olingan.

Manbalar 

René Magritte kartinalari
Rasmlar
Marko Regža

Marko Regza (; 1999-yil 20-yanvarda tugʻilgan) – latviyalik futbolchi, Riganing „Virsliga“ klubi va Latviya terma jamoasida oʻynaydi.

Klub faoliyati 
Regza sportdagi ilk faoliyatini SK Babīte klubi yoshlar jamoasida boshlagan. 11 yoshida u oilasi bilan Fortuna Dyusseldorf akademiyasiga kirish uchun Germaniyaga koʻchib oʻtgan. Keyinchalik u „Shalke 04“ klubi akademiyasiga oʻtgan. U 15 yoshigacha klubning yoshlar tizimida qoldi va mashgʻulotlarda olgan jarohati tufayli Latviyaga qaytishga majbur boʻlgan.

Regza 2016-yilda Virsliganing RFS jamoasiga qoʻshildi, ammo jarohatdan yana bezovta boʻla boshlagan.

Regza 2023-yilda Riga FK bilan 2025-yilning 31-dekabrigacha shartnoma imzolagan. Regza 2023-yilgi mavsumni Riga FK jamoasi tarkibida oʻtkazdi va oʻn toʻqqizta oʻyinda oʻn bitta gol urib, liga toʻpurarlar jadvalida ikkinchi oʻrinni egallagan. Oʻsha mavsumdagi oʻyinlari tufayli u Belgiya Pro-ligasining „Sint-Truidense VV“ klubiga oʻtishi mumkin edi.

Terma jamoadagi faoliyati 
Regja terma jamoadagi debyutini 2023-yilning 16-iyunida Turkiyaga qarshi UEFA Yevro 2024 saralash oʻyinida oʻtkazdi. Oradan uch kun oʻtib, xuddi shu musobaqada Armanistonga qarshi maydonga tushdi.

Terma jamoadagi statistikasi

Manbalar

Havolalar 

 Latviya futbol federatsiyasi profili
 UEFA profili
 
 
 Marko Regža

1999-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Latviyalik erkak futbolchilari
Futboldagi erkak hujumchilar
Latviya Oliy ligasi futbolchilari
Germaniyadagi chet ellik erkak futbolchilari
Latviya milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
Nebbi

Nebbi – Ugandaning shimoliy mintaqasidagi Nebbi tumanidagi shahar. Bu tuman shtab-kvartirasida joylashgan.

Joylashuvi 
Nebbi Gʻarbiy Nil quyi mintaqasida, Karuma-Olwiyo-Pakwach-Nebbi-Arua yoʻli boʻylab, taxminan  masofada joylashgan. Aruaning janubi-sharqida, Gʻarbiy Nil quyi mintaqasidagi eng yirik shahar. Bu taxminan , Gulu shahridan janubi-gʻarbda joylashgan, Ugandaning shimoliy mintaqasidagi eng yirik shahar hisoblanadi. Shahar koordinatalari: 2°28’45,0" shim, 31°05’24,0" shim. (kenglik: 2,479167; uzunlik: 31,0900). Nebbi shaharchasi oʻrtacha , oʻrtacha dengiz sathidan yuqori.

Aholisi 

2002-yilgi milliy aholini roʻyxatga olishda Nebbi aholisini taxminan 22,740 kishini tashkil etgan. 2010-yilda Uganda Statistika Byurosi (UBOS) aholini 28 000 kishi deb hisoblagan. 2011-yilda UBOS oʻrta yillik aholisini 28,800 deb baholagan. 2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi 35,029 kishini tashkil qilgan.

2020-yilda UBOS Nebbi shahar kengashining oʻrta yillik aholisini 41,400 kishi deb hisoblagan. Aholi agentligi 2014-2020 yillar oraligʻida munitsipalitet aholisining yillik oʻsish sur’atini 2,9 foizga hisoblagan.

Diqqatga sazovor joylari 
Quyidagi qoʻshimcha diqqatga sazovor joylar, shahar yoki shahar chegaralari yaqinida joylashgan.

1. Nebbi tumani mahalliy hokimiyat shtab-kvartirasi idoralari

2. Nebbi shahar kengashining idoralari

3. Nebbi markaziy bozori

4. Nebbi umumiy 108 oʻrinli davlat shifoxonasi boʻlib Uganda Sogʻliqni saqlash vazirligiga tegishli va Nebbi tumani mahalliy hukumati tomonidan boshqariladi.

5. Nebbi Airstrip, Uganda fuqaro aviatsiyasi boshqarmasiga tegishli

6.Nyacara cherkovi, Uganda cherkovi bilan bogʻliq boʻlgan ibodat joyi

7. Afere cherkovi, Uganda cherkovi bilan bogʻliq boʻlgan ibodat joyi

8. Nebbi Rim-katolik yeparxiyasining shtab-kvartirasi

9. Nebbi shahar jamoat kutubxonasi

10. Nebbi Rim-katolik sobori.

Rasmlar 

 Nebbi shaharchasi yuqoridan surati

Manbalar

Tashqi havolalar 

 Nebbi shahar kengashi munitsipalitet maqomini talab qiladi

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Uganda shaharlari
Boyne daryosi (Parry Sound tumani)

Boyne daryosi – Kanadaning Markaziy Ontario shtati Parry-Sound okrugiga qarashli Seguin munitsipalitetidan oqib oʻtgan daryo .

Yana qarang 
 Ontariodagi daryolar roʻyxati

Manbalar 
 
Ontariodagi daryolar
Bronte Creek

Bronte Creek – Kanadaning Hamilton va Xelton mintaqalari orqali oqib oʻtadigan daryo

Yana qarang 
 Ontariodagi daryolar roʻyxati

Manbalar 
 
Ontariodagi daryolar
Burnt daryosi (Ontario)

Burnt daryosi – Kanadaning Ontario shtati Haliburton okrugidan oqib oʻtadigan daryo.

Yana qarang 
 Ontariodagi daryolar roʻyxati

Manbalar 
 
Ontariodagi daryolar
Angel Ottaviani

Angel Ottaviani (1940-yil 16-yanvarda tugʻilgan) - Italiyalik velosiped poygachisi . U 1963-yilgi Tour de France poygasida qatnashgan.

Havolalar 

Yashayotgan insonlar
1940-yilda tugʻilganlar
Marc Guiu

Marc Guiu Paz (2006-yil 4-yanvar) – Ispaniyalik professional futbolchi, Premyer-liganing Chelsea F.C.klubi hujumchisi.

Klublardagi karyerasi

Barcelona 
Kataloniyadagi Granollers shahrida tugʻilgan Guiu oʻz faoliyatini La Liga jamoasi Barcelonaning Penya Barcelonista Sant Celoni nomli fan klubida boshlaydi. U 2013-2014-yillardagi mavsumdan boshlab esa klubning rasmiy akademiyasi La Masia safida faoliyatini davom ettiradi. Asosiy jamoa uchun chaqiruvni esa ilk bor 2023-yilning iyun oyidagi Celta de Vigo va Vissel Kobe jamoalariga qarshi mavsumoldi tayyorgarlik uchrashuvlarida oladi.

2023-yilning 11-oktyabrida Guiu Granada klubiga qarshi kechgan La Liga doirasidagi oʻyinida yana asosiy tarkib qaydomasiga kiritiladi, ammo mayodonga tushirilmagan. Shu oyda u ingliz gazetasi The Guardian tomonidan 2006-yileng yaxshi futbolchilar roʻyxatiga kiritiladi. 22-oktyabr kuni Guiu Athletic Bilbao jamoasiga qarsi oʻyinda 79-daqiqada zaxiradan mydonga tushadi va 23 soniya ichida debyut golini kiritadi. Bu orqali futbolchiLa Liga turnirida eng tezkor debyut golni kiritgan futbolchiga aylangan(17 yosh 291 kun).

Chelsea 
2024-yil 1-iyul kuni Guiu 6 million yevro evaziga Premyer-liganing Chelsea klubiga transfer qilindi va londonliklar bilan besh yillik shartnoma imzoladi.

Statistika

Klub

Sovrinlar 
Shaxsiy

 UEFA U-17 Yevro turniri toʻpurari: 2023
 UEFA U-17 Yevro turniri mavsum ramziy jamoasi: 2023

Manbalar 

Angliyadagi chet ellik erkak futbolchilari
Ispaniyalik chet elda oʻynaydigan erkak futbolchilari
Angliya Premyer-ligasi futbolchilari
La Liga oʻyinchilari
Chelsea F.C. futbolchilari
FC Barcelona Atlètic oʻyinchilari
FC Barcelona futbolchilari
Futboldagi erkak hujumchilar
Ispaniyalik erkak futbolchilar
Yashayotgan insonlar
2006-yilda tugʻilganlar
Premyer-liga legionerlari
Erkak futbolchilar pozitsiyalari boʻyicha
Chen Rong (musavvir)

{{Shaxsiyat bilgiqutisi
 | Oti                  = Chen Rong(陳容)
 | tasvir               = Nine-Dragons1.jpg
 | izoh                 = Chen Rongning "To'qqiz ajdaho" hendskroli, 1244-yil, Xitoy Sun imperiyasi Tasviriy san'at muzeyi, Boston
 | tavallud_paytidagi_ismi = 陳容
 | tavallud_sanasi      = 1200
 | tavallud_joyi        = 
 | vafot_sanasi         = 
 | vafot_joyi           = 
 | imzosi               = 
 | fuqaroligi           = Janubiy Sun imperiyasi
}}

Chen Rong (xitoycha: 陈容;  – 1266)  Janubiy Sun imperiyasining rassomi va siyosatchisi boʻlib, ajdaho tasvirlari bilan mashhur. Massachusets shtatidagi Boston Tasviriy sanʼat muzeyida saqlanayotgan1244-yilga tegishli „To‘qqiz ajdaho“'' hendskroli Chen asarlaridan biridir. Missuri shtatining Kanzas-Siti shahridagi Nelson-Atkins sanʼat muzeyida joylashgan „Besh ajdaho“ hendskroli ham Chen Rong ijod namunasi hisoblanadi. Chen Rongga tegishli boʻlgan besh ajdarning uzunroq versiyasi Tokio milliy muzeyida saqlanmoqda. Smitsonian milliy Osiyo sanʼati muzeyidagi „Oʻn bir ajdaho“ rasmi dastavval Chen Rongga tegishli deb hisoblangan boʻlsa-da, endilikda Min sulolasi davriga mansub, deya taʼkidlanadi. 2017-yilning mart oyida Chen Rongga tegishli „Olti ajdaho“ hendskroli Osakadagi Fujita sanʼat muzeyi tomonidan Christieʼs’da deyarli 49 million dollarga sotildi.

Gallereya

Manbalar 

1266-yilda vafot etganlar
1200-yilda tugʻilganlar
Abdulloh ibn al-Muʼiz

Abdulloh ibn al-Muʼiz (975-yilda vafot etgan) toʻrtinchi Fotimiy xalifasi al-Mu’izning () oʻgʻli va merosxoʻri boʻlgan, biroq otasidan oldin vafot etgan.

Abdulloh al-Mu’izning ikkinchi oʻgʻli boʻlib, 972-yilda Fotimiylar saroyining Ifriqiyadan Misrga koʻchirilish ishlariga tayyorgarlik koʻrish vaqtida merosxoʻr etib tayinlangan. Katta ehtimol bilan bundan maqsad taxt vorisini saroyning koʻchirilishi vaqtidagi qiyinchiliklar va yuzaga kelishi mumkin boʻlgan xavfdan himoya qilish boʻlgan. Abdullohning merosxoʻr etib tayinlanishi haqidagi xabar dastlab faqatgina bir nechta yuqori lavozimli amaldorlarga yetkazilgan va hatto Abdullohning oʻzidan ham sir tutilgan. Keyinchalik keksa qoʻmondon Javdar yigʻilgan sud aʼzolari oldida Abdullohga taʼzim qilib, uning merosxoʻr etib tayinlanganligini maʼlum qilgan. Ushbu xabarni eshitib, hafsalasi pir boʻlgan Mu’izning katta oʻgʻli Tamim Sitsiliya amiri Kalbidning oʻgʻli bilan fitna tuzgan, biroq ushbu fitna muvaffaqiyatsizlik bilan yakunlangan.

Dastlab Abdullohning taxt vorisi etib tayinlanishi suddan tashqarida keng ommaga bidirilmagan. Keyinchalik uning ismi Misrga kelganidan keyin otasi al-Mu’izning ismi bilan birga eʼlon qilingan. 974-yil aprel oyida qarmatiylarning Misrga bostirib kirishi paytida Abdulloh Fotimiylar qoʻshiniga qoʻmondonlik qilgan va qoʻshinning gʻalabaga erishishiga sabab boʻlgan, natijada qarmatiylar Bahrayndagi uylariga chekinishga majbur boʻlishgan. Gʻalabadan soʻng, 26-may kuni Abdulloh eng koʻzga koʻringan asirlar hamrohligida tuyalar orqasida Qohiraga kirib kelgan va qarmatiyaliklarning bir necha ming kesilgan boshlari nayzalarga mixlab qoʻyilgan.

Qisqa vaqt davom etgan kasallikdan soʻng Abdulloh ibn al-Mu’iz 975-yil 8-fevralda otasidan oldin vafot etgan. Uning ukasi Nizor oʻsha yilning dekabr oyida al-Mu’iz vafotidan bir necha kun oldin merosxoʻr sifatida tayinlangan va hatto otasining vafotidan keyin ham bir necha oy davomida uning nomidan hukmronlik qilgan. Oradan bir necha oy oʻtgach, al-Mu’izning vafoti va Nizorning al-Aziz Billoh nomi ostida taxtga oʻtirgani eʼlon qilingan ().

Manbalar 

Fotimiy xalifalari oʻgʻillari
Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
975-yilda vafot etganlar
Adib Sobir Termiziy nomidagi kutubxona

Adib Sobir Termiziy nomidagi kutubxona – shuni aytish joizki, kutubxonaning eski binosi 1936-yilda amalda foydalana boshlangan. Kuniga 32 kishiga xizmat koʻrsatishga moʻljallangan. Bu kutubxonada 20 nafar kitobxon uchun joy ajratilgan hamda 10 dona kompyuter mavjud edi. Axborot texnologiyalari rivojlantirish vazirligi tizimidagi homiy tashkilotlar mablagʻlariga bunyod etilgan. Yangi kutubxonada 2000 nafar kitobxonga xizmat koʻrsata oladi. Zamonaviy kompyuter va axborot-kutubxona texnologiyalari bilan jihozlangan. Kutubxona kadrlar tayyorlash salohiyat va bilimini oshirishga xizmat qiladi. Zamonaviy qulayliklarga ega kompyuter zalida 36 nafar, Wi-Fi hududida 90 nafar, umumiy oʻquv zalida 50 nafar, huquqiy axborot zalida 24 nafar foydalanuvchi uchun oʻrinlar mavjud. Shuningdek, yangi binoda 16 oʻrinli oʻquv markazi ham mavjud. Kutubxonada viloyat axborot-kutubxona markazi xodimlari malaka oshirishlari, viloyat aholisi axborot-kommunikatsiya texnologiyalari boʻyicha savodxonliklarini va bilim konikmalarini oshirishlari mumkin. Kutubxonada qahvaxona, kitob doʻkoni faoliyati yoʻlga qoʻyilgan. Axborot-kutubxona markazi foydalanuvchilarning axborot olish madaniyati boʻyicha bilimlarini oshirish va ilmiy-uslubiy va innovatsion usullarda xizmatlar koʻrsatish uchun barcha zarur tuzilmalarga ega.

Joylashuv 
•Termez sh. Hakim At-Termiziy k-si. 39 'b' uy, Termiz, Uzbekistan

Manbalar 
]

Kutubxona
To‘qqiz ajdaho (rasm)

Toʻqqiz ajdaho (; ) – xitoylik rassom Chen Rongning hendskrol uslubidagi rasmi. 1244-yilda chizilgan ushbu rasmda bulut va tumanlar hamda togʻlar va olov orasidan koʻtarilayotgan 9 ta ajdaholar tasvirlangan. Kartina Daosizmdagi tabiatning dinamik kuchlari va Dao gʻoyalariga ishora qiladi. Undagi ajdaholar Ajdarlar qirolining oʻgʻillari sifatida eʼtirof etilgan. Ularning soni toʻqqizta ekani sababi esa ushbu raqamning Xitoy astrologiyasi va xalq eʼtiqodida muqaddas deb hisoblanishi bilan bogʻliq.

17-asrda asar shahzoda Geng Jimaoning oʻgʻli va Shunji imperatorining saroy xizmatchisi Geng Chjaozhongga (1640-1686) tegishli edi. Keyinchalik Qianlong imperatori (1711–1799) uni Jiaqing imperatoriga (1760–1820) topshirgan va ehtimol u keyingi Qing imperatorlaridan biri  tomonidan shahzoda Gongga (1833–1898) berilgan. Kartina 1917-yil 14-iyunda „Yamanaka and Co.“ kompaniyasi tomonidan Boston tasviriy sanʼat muzeyiga 25 000 dollarga sotilgan.

Bir nechta epizodlarni oʻz ichiga olgan kartinani oʻqish oʻng tomondan boshlanib, chapda tugaydi. Chap tomonda kolofonlar (asar haqida kichik maʼlumot) bor. Ular orasida Chjan Sicheng va Dong Sikyu kabi Sun sulolasi amaldorlariga tegishli yozuvlar ham mavjud. Ikkita yozuvni esa rassomning oʻzi yozgan.

Manbalar 

Rasmlar
''Toj Mahal saroyi'' mehmonxonasi

''Toj Mahal saroyi'' mehmonxonasi – Hindiston Maharashtra shtatidagi, Mumbai shahridagi Colaba hududida joylashgan 5 yulduzli tarixiy mehmonxona boʻlib, Hindiston darvozasi yonida joylashgan. Indo-Saresen uslubida qurilgan bu mehmoxona 1903- yilda ''Taj Mahal Hotel'' nomi bilan ochilgan va tarixda ''Toj'' nomi bilan qolgan. Mehmonxona Agra shahridagi ''Toj Mahal'' nomi bilan atalgan boʻlib, Mumbaidan taxminan 1050 kilometr (650 mil) uzoqlikdagi masofada joylashgan. Bu mehmonxona Britaniya Raj davridan beri Sharqdagi eng yaxshi mehmonxonalardan biri hisoblanadi. Mehmoxona 2008-yildagi Mumbai hujumlaridagi asosiy nishonlardan biri boʻlgan.
Bu mehmonxona oʻz ichiga 560 ta xona va 44 ta lyuks xonalarni oladi va 1600 nafar xodimni ish bilan taminlaydi. Mehmonxona ikki xil inshootlarni oʻz ichiga oladi: ''Toj Mahal saroyi'' va '' Toj Mahal minorasi", ular tarixiy va arxitektura jihatidan bir-biridan farq qiladi (Toj Mahal saroyi 1903-yilda qurilgan; Toj Mahal minorasi 1972-yilda ochilgan).

Mehmonxona koʻplab noyob mehmonlarni, jumladan prezidentlardan tortib kino yulduzlarigacha qabul qilgan. Rattanbai Petti '' Muhammad Ali Jinnahning rafiqasi'' oʻzining soʻngi kunlarini mehmonxonada oʻtkazdi va 1929-yilda 29 yoshida oʻsha yerda vafoy etgan.

Mustaqillikdan oldin 

Toj Mahal mehmonxonasi Jamsetji Tata tomonidan qurilgan va 1903-yil 16-dekabrda mehmonlar uchun oʻz eshiklarini ochgan. Mehmonxona qurilishi sabablari boʻyicha koʻp takrorlanadigan hikoyalardan biri shundaki, Tata yevropaliklar uchun moʻljallangan (Watson's Hotel) ''Watson mehmonxonasi''ga qabul qilinmagan. Ushbu gap soʻzlar yozuvchi Charles Allen tonidan shubha ostiga olingan, u Tata bunday kichkina narsalarga parvo qilmasligini takidlaydi. Buning oʻrniga, Allenning yozishicha, bu mehmonxona ''Times of India'' muharririning iltimosiga binoan qurilgan, chunki u shaharga loyiq mehmonxona kerakligini his qilgan va Tatadan bu masala boʻyicha iltimos qilgan. Shu sababli ''sevimli shaharga sovgʻa'' sifatida ''Toj Mahal'' mehmonxonasi Tata tomonidan sovgʻa qilingan

Manbalar 

Gumbazlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Vaardenburg sindromi

Vaardenburg sindromi irsiy kasallik hisoblanadi. Bu quyidagi klinik belgilarga ega: telekantus (ko'zning ichki burchagining lateral siljishi), irisning geteroxromiyasi va turli darajadagi tug'ma eshitish nuqsonlari.

Epidemiologiyasi 
Vaardenburg sindromi har 42000-50000 ta bemordan 1 tasida kuzatiladi. Tug'ma karlik bilan kasallanish yangi tug'ilgan bolalar orasida 3% ni tashkil etadi. Vaadenburg sindromining I va II turlar eng keng tarqalgan tur hisoblanadi, III va IV turlari kamdan-kam hollarda kuzatiladi.

Etiologiyasi 
Vaardenburg sindromi genetik kasallik bo'lib, odatda autosomal dominant holatda irsiylanadi, to'liq penetratsiya va o'zgaruvchan ekspressivlik bilan tavsiflanadi. Gen 2q37 xromosomasida lokalizatsiya qilinadi. Bu shuni anglatadiki, bu sindromni keltirib chiqarish uchun genning bir nuqsonini o'zgartirish yetarli hisoblanadi. Ko'pgina hollarda, ota-onalardan birida ham bu kasallik mavjud bo'ladi. Kamdan-kam hollarda kasallik o'z-o'zidan paydo bo'lgan mutatsiyadan kelib chiqadi.

Vaardenburg sindromining ayrim turlarida avtosomal retsessiv holatda ham irsiylanishi kuzatiladi.

Klinik belgilari 
Telekantus burunning keng va ko'tarilgan ko'prigi va birlashtirilgan qoshlar bilan birgalikda ta'sirlangan shaxslarning juda o'ziga xos ko'rinishini yaratadi - "yunoncha profil" deyiladi. Bemorlarda juda kamdan-kam hollarda barcha tipik belgilar kuzatilishini aniqlash mumkin: har bir alomat o'ziga xos ifoda darajasiga ega. Telekantusning namoyon bo'lish ko'rsatkichlari - gen tashuvchilarning 99% da, keng burun ko'prigi - 75%, qoshlarning birlashtirilganligi - 45%, kulrang sochlar  - 17% bemorlarda kuzatiladi. 

Ushbu belgilarga qo'shimcha ravishda, bemorlarda ba'zida terida giperpigmentatsiya va depigmentatsiya, oshqozonning tub qismida pigmentli o'zgarishlar mavjud bo'ladi. Burun ko'pincha kutarilgan dorsumga, balki burun qanotlarning gipoplaziyasiga ham ega bo'lishi mumkin.

Qo'shimcha patologiyalarga qo'llar va mushaklarning gipoplaziyasi, tirsagining cheklangan harakatchanligi, bilak va interfalangeal bo'g'inlar, bilak va metatarsusning alohida suyaklarining birlashishi kabi anomaliyalar misol bo'ladi.

Diagnostikasi 
Kasallikka tashxis klinik ma'lumotlar asosida qo'yiladi: ko'zning ichki burchaklari, ko'zlarning tashqi burchaklari orasidagi masofani o'lchash; oila tarixini o'rganish, molekulyar genetik diagnostika, ko'zning ultratovush diagnostikasi, MRIT, KT.

Davolash 
Sindromni davolashda simptomatik dori preparatlaridan foydalaniladi. Eshitish qobiliyatini yo'qotishni davolashda jarrohlik usuli qo'llaniladi - koxlear implantni o'rnatiladi.

Ba'zi hollarda telekantus uchun plastik jarrohlik amaliyotidan ham foydalaniladi.

Terining pigmentar anomaliyalari bo'lgan bemorlar to'g'ridan-to'g'ri quyosh nurlaridan saqlanishlari va quyoshdan himoyalangan kremlardan foydalanishlari kerak boladi.

Irisning normal bo'lmagan pigmentatsiyasi va boshqa ko'z anomaliyalari bo'lgan bemorlar uchun maxsus rangli ko'zoynaklar, kontakt linzalari, shuningdek, boshqa terapevtik va jarrohlik muolajalar bilan ko'zoynakni qo'llash mumkin.

Manbalar 

Irsiy kasalliklar
Genetik kasalliklar
Genetik anamaliyalar
Genetika
Sulaymon ibn al-Hofiz

Sulaymon ibn al-Hofiz oʻn birinchi Fotimiy xalifasi va Hofizi ismoillizm imomi al-Hofizning toʻngʻich oʻgʻli. Merosxoʻr sifatida tayinlangan Sulaymon 1134-yilda, oʻlimidan oldin ikki oy oldin xalifalik vaziri boʻlib xizmat qilgan.

Hayoti 
Sulaymon ibn al-Hofiz Fotimiylar xalifasi al-Hofizning () toʻngʻich oʻgʻli boʻlgan. Al-Hofiz boshqa xalifalar singari otasining oʻrniga taxtga oʻtirmagan. U oʻzidan oldingi xalifaning oʻgʻli emas, balki uning amakivachchasi boʻlgan. Al-Hofizning xalifa etib tayinlanishi ismoiliy dindorlari orasida qonunning buzilishi degan fikr va ixtilofni keltirib chiqargan. Shu sababli ular Hofiziy va Tayyibiy toifalariga ajralib ketgan.

Haddan tashqari kuchli vazir Abulfath Yanisni tasarruf etganidan soʻng, al-Hofiz dastlab taxtga tahdid solishi mumkin boʻlgan vazirsiz hokimiyatni boshqara boshlagan. 1134-yilda al-Hofiz Sulaymonni oʻz vorisi () va vazir etib tayinlagan. Fotimiylar xalifaligida ilk bora shahzoda va hatto valiahd vazirlik lavozimiga tayinlangan. Sulaymonning qoʻliga bunday vakolatli hokimiyatning berilishi bilan xalifa oʻz naslidagi vorislikni mustahkamlamoqchi boʻlgan, ammo oradan ikki oy oʻtib Sulaymon vafot etgan.

Sulaymonning ukasi Haydara ibn al-Hofiz darhol merosxoʻr va vazir etib tayinlangan, ammo bu al-Hofizning yana bir oʻgʻli Hasanning hasadini qoʻzgʻatgan. U akasi va otasiga qarshi isyon koʻtarib, vazirlik lavozimini qoʻlga kiritgan, ammo qisqa muddatli hukmronlikdan keyin Hasan kuchli harbiy xizmatchi Bahram al-Armaniy tomonidan oʻldirilgan.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
Fotimiy xalifalari oʻgʻillari
1134-yilda vafot etganlar
Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
A Happy Death

A Happy Death (asl nomi La mort heureuse) – absurdist, fransuz yozuvchisi hamda faylasufi Albert Camus qalamiga mansub roman. Kitobning ekzistensialistik mavzusi asosan, „baxt irodasi“, oʻz baxtini ongli ravishda yaratish va buning uchun vaqt (va pul) kerakligi haqida. Unda muallifning xotiralari, jumladan, Jazoirning dengiz komissiyasidagi ishi, sil kasalligi bilan ogʻriganligi va Yevropaga qilgan sayohatlari haqida soʻz boradi.

Camus bu romanni 1936-1938 yillarda yozgan, ammo keyin uni nashr qilmaslikka qaror qilgan. Oxir-oqibat, roman 1971-yilda, muallifning vafotidan 11 yil oʻtgach nashr etilgan. 1972-yilda esa Richard Howard Camusning ushbu romanini ingliz tiliga tarjima qilgan.

A Happy Death Camusning birinchi romani boʻlib, 1942-yilda nashr etilgan eng mashhur Begona asari uchun asos boʻlgan. A Happy Deathning bosh qahramoni "Begona" asaridagi „Mersault“dek, „Patrice Mersault“ ismli kishi edi. Ammo, "A Happy Death" uchinchi shaxsda, "Begona" esa birinchi shaxsda yozilgan.

Xulosa 
Roman 100 sahifadan sal koʻproq boʻlib, ikki qismdan iborat.

„Natural Death“ deb nomlangan 1-qism Patrice Mersaultning ofisdagi zerikarli ishi va sevgilisi Marthe bilan maʼnosiz munosabatlarini tasvirlaydi. Mersault boy, nogiron Roland Zagreus (Zagreus yunon mifologiyasining qahramoni) bilan tanishadi, u Mersaultga: „Baxtli boʻlish uchun vaqt kerak. Koʻp vaqt. Baxt ham uzoq sabr ortidan keladi. Deyarli har bir holatda, biz pul topish uchun butun hayotimizni sarflaymiz“ deb toʻgʻri yoʻlni koʻrsatadi. Zagreus uning hayoti maʼnosiz va isrofgarchilikdan iborat ekanligini nazarda tutadi va shu sababli Mersault boy odamning pullari bilan oʻz baxtini yaratish uchun uni oʻldirishga qaror qiladi.

„Conscious death“ deb nomlangan 2-qism Mersaultning Yevropaga navbatdagi safaridan keyingi voqealarni oʻz ichiga oladi. Shahardan shaharga poezdda sayohat qilib, tinchlik topa olmaydi va Jazoirga qaytib, uchta yosh ayol doʻstlari bilan dengiz yaqinidagi baland uyda yashashga qaror qiladi. Bu yerda yashayotgan hammaning bitta maqsadi bor edi: dunyoni tark etib, baxtga intilish. Ammo Mersault yolgʻizlikka muhtoj edi. U oʻzi sevmaydigan Lucienne ismli ayolga uylanadi, dengiz boʻyidagi qishloqdan uy sotib oladi va uyga yolgʻiz oʻzi koʻchib oʻtadi. „Bu tunda uning hayoti unga shunchalik uzoq boʻlib tuyuldiki, u shunday yolgʻiz, hamma narsaga hattoki, oʻziga befarq edi, Mersault nihoyat oʻzi xohlagan narsaga erishganini his qildi“. U oʻsha yerda „toshlar orasida, yuragining quvonchida harakatsiz olamlarning haqiqatiga qaytadi“ yaʼni ogʻir kasal boʻlib, baxtli oʻlim bilan vafot etadi.

Havolalar 

 Anatol Broyard tomonidan sharh, The New York Times, 1972 yil 13 iyun
 A Happy Death haqidagi eslatmalar, Bob Korbett
 A Happy Death, Richard Howard tomonidan tarjima qilingan
 David Lathamning sharhidan

Fransuz romanlari
Tooley Creek

Tooley Creek – Ontarioning Clarington shahri yaqinidagi Ontario koʻliga quyiluvchi kichik daryo.

Manbalar 

Daryolar
Daryolar haqidagi chala maqolalar
Ontario koʻliga quyiluvchi daryolar
Teeswater daryosi

Teeswater daryosi – Kanadaning Ontario shahrining janubi-gʻarbiy qismida joylashgan Bruce okrugidagi Arran–Elderslie, Brockton va Janubiy Bruce munitsipalitetlaridan oqib oʻtuvchi daryo.

Manbalar 

Daryolar
Environmentalizm

Environmentalizm – atrof-muhit (ekosistema, bioxilma-xillik, resurslar)ni himoya qilish, saqlash va rivojlantirishga urgʻu beradigan ijtimoiy va siyosiy harakat. Bu gʻoya siyosiy tarafdan, hokimiyat atrof-muhit siyosatini yuritishni targʻib qiladi.
Webarxiv andozasi wayback havolalari
Libertarianizm

Libertarianizm (fransuzcha: libertaire, lotincha: libertas, 'ozodlik') – shaxsiy erkinlik, avtonomlik va ham shaxsiy, ham iqtisodiy tarafdan minimal hukumat aralashuvini yoqlovchi siyosiy ideologiya. Ushbu gʻoyada erkin bozor kapitalizmiga urgʻu beriladi.
Siyosiy harakatlar
Falsafiy maktablar va anʼanalar
Iqtisodiy mafkuralar
Webarxiv andozasi wayback havolalari
Talbot daryosi (Ontario)

Talbot daryosi — Kanadaning Markaziy Ontario qismida joylashgan Buyuk koʻllar havzasidagi daryo. Talbot daryosi, Talbot koʻlidan Simcoe koʻliga oqib oʻtadi.

Manbalar 

Daryolar
Buttermilk Creek (Lambton okrugi)

Buttermilk Creek – Kanadaning Ontario shtati, Lambton okrugi Petrolia shahridan oqib oʻtgan daryo.
Lower Bear
Buttermilk Creek Sent-Kler viloyati tabiatni muhofaza qilish boshqarmasining Lower Bear suv havzasining irmogʻidir.

Yana qarang 
 Ontariodagi daryolar roʻyxati

Manbalar 
 
Ontariodagi daryolar
Islombek Baratov

Islombek Baratov (2000-yil 10-mayda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi himoyachisi.

Manbalar 

10-mayda tugʻilganlar
2000-yilda tugʻilganlar
Surxondaryoda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol himoyachilari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Shoʻrtan klubi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Nasaf klubi futbolchilari
Yangiyer klubi futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Oʻzbekistonda tugʻilganlar
Oʻzbekiston kishilari
Futbolchilar
Yashnarbek Rahmonov

Yashnarbek Rahmonov (2002-yil 3-sentyabrda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi yarim himoyachisi.

Manbalar 

3-sentyabrda tugʻilganlar
2002-yilda tugʻilganlar
Qashqadaryoda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol yarim himoyachilari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Oʻzbekiston Birinchi ligasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari

Lokomotiv BFK futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Castor daryosi (Ontario)

Castor daryosi – Kanadaning sharqiy Ontario shtatidan oqib oʻtgan daryo. U Ontarioning Rassell shahridan oqib oʻtib Kasselman yaqinidagi Janubiy Nation daryosiga borib quyiladi  .

Yana qarang 
 Ontariodagi daryolar roʻyxati

Manbalar 
 
Ontariodagi daryolar
Sarvar Bekchanov

Sarvar Bekchanov (2007-yil 1-iyulda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi yarim himoyachisi.

Manbalar 

1-iyulda tugʻilganlar
2007-yilda tugʻilganlar
Samarqandda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol yarim himoyachilari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari

Xorazm futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Oʻzbekistonda tugʻilganlar
Oʻzbekiston kishilari
Futbolchilar
Sugʻd viloyati tarix muzeyi

Sugʻd viloyati tarix muzeyi – Tojikistonning ikkinchi yirik shahri va mamlakatning eng shimoliy viloyati – Sugʻd viloyatining markazi Xoʻjand shahridagi mintaqaviy tarix muzeyi. Muzey 1999-yilda rekonstruksiya qilingan Xoʻjand qalʼasida eski shahar devorining janubi-sharqiy burchagida qurilgan. Eski shaharning shimoliy tomonida Sirdaryo oqib oʻtadi, bu daryo boʻylab sayyohlar piyoda yoki gondolda oʻtishlari mumkin.

Tarixi 
Muzey 2006-yilda Tojikistondagi eng qadimiy muzey – Sugʻd viloyati tarixiy-oʻlkashunoslik muzeyi negizida tashkil etilgan.

Xoʻjandda oʻlkashunoslik muzeyi 1931-yilda, Dushanbedagi milliy muzeydan uch yil oldin tashkil etilgan.

1980-yillarda muzey XX asr boshlariga oid meʼmoriy yodgorlik hisoblangan Masjidi Jomiy masjidi majmuasining bir qismida joylashgan edi. 1990-yillar oxirida majmuaning bu qismi shahar musulmonlar jamoasiga oʻtkazildi. Muzey uchun yangi bino 2003—2006-yillarda shaharning tarixiy markazidagi qadimiy qal’a oʻrnida qurilgan. Qurilishga 3 800 000 somoniy mablagʻ sarflangan boʻlib, shundan 500 000 mamlakat Prezidenti gʻaznasidan ajratilgan. Muzeyning yangi koʻrgazmalari 2007-yilning mart oyida Xoʻjand shahrining 2520 yilligini nishonlash sharafiga tashrif buyuruvchilar uchun ochilgan.

2013-yilda muzeyga 30 mingdan ortiq sayyoh tashrif buyurgan. Tashrif buyuruvchilar umumiy sonidan 2000 dan ortigʻini xorijlik sayyohlar tashkil etgan.

Eksponatlari 

Muzey eksponatlari soni 28 mingdan ortiqni tashkil etadi. Koʻrgazmada Sugʻd viloyati tarixiga oid eksponatlar, jumladan, tojiklarning kamyob qoʻlda ishlangan gilamlari, tojik kashtalari va liboslari keng oʻrin olgan. Oʻtmishga uzoqroq nazar tashlaydigan boʻlsak, tarixdan oldingi hayotning dioramalari, shu yaqin atrofda oʻzining eng chekka shaharlarini barpo etgan Aleksandr Makedonskiy hayoti tasvirlangan zamonaviy marmar mozaikalar hamda 1219- va 1220-yilda moʻgʻullar bosqiniga qarshilik koʻrsatganligi bilan mashhur Temur Malik haykalini koʻrish mumkin. Tojik xalqi qahramoni Temur Malik haykali yosh va isteʼdodli haykaltarosh, Kamol Xoʻjandiy nomidagi Davlat mukofoti laureati Davronjon Rahmatov tomonidan balandligi 3,5 metr, 4 tonna bronza metalldan foydalangan holda yaratilgan.

Galereya

Manbalar

Adabiyotlar 

 

Tojikiston tarix muzeylari
Tarix muzeylari
Xoʻjand
William Joseph

William Joseph Schwartz III,  William Joseph nomi bilan tanilgan, Arizona shtatining  Phoenix shahrida tugʻilgan amerikalik pianinochi va ovoz rejissyori. U uchta  Within (2004), Beyond (2008) va Be Still (2012) studio albomlarini  chiqargan.

Yoshligi va faoliyati
8 yoshida Joseph Boys Clubs of America tomonidan taqdim etilgan toʻliq musiqa mukofotini qoʻlga kiritdi bu unga rossiyalik pianinochi Stella Saperstein bilan pianino chalishni oʻrganish imkonini berdi. Joseph  the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints aʼzosi edi.

U Arizona shtatining Phoenix shahrida joylashgan Piano Warehousedagi  birinchi oʻqituvchi boʼlib, keyinchalik Arizona musiqa akademiyasi deb oʻzgartirilgan Arizona Music Lessonsda dars bergan va Joseph hali ham bu yerda dars oʻtib kelmoqda.

2003-yilda Joseph  oʻz shahridagi xayriya tadbirida ishtirok etdi va Devid Foster bilan uchrashdi. Foster bundan ruhlandi va ular hamkorlik qilishni birga boshladilar va nihoyat bir necha musiqalar bastalandi va 2004-yilda Josephning „Withinʼʼ nomli ijrosi chiqdi  bu vaqtgacha, Joseph  Fosterning 143 Records, Reprise Records va Warner Bros. Records bilan shartnoma qilgan edi.

2004-yilning avgust va sentabr oylarida Joseph AQSh va Kanadadagi 12 ta shaharda Josh Grobanning “Closer Tour” ochilishida 16 ta konsert berdi. 2005-yil noyabr va dekabr oylarida Joseph AQSh va Kanadaning 36 ta shahrini qamrab olgan  Clay Aikenning “Joyful Noise Tour” ochilish marosimida 40 ta konsert berdi.

2008-yilda Josephning Beyond nomli ikkinchi albomi chiqdi. 2009-yilda Joseph BETA Records TV uchun „Within“ ning akustik koʻrinishini ijro etdi.

2012-yilda uning Be Still nomli uchinchi albomi chiqdi.

Manbalar

Havolalar
 Official website
 Uncut interview on The Hour
 Piano Fantasy Video
Xartnup kasalligi

Xartnup kasalligi (dikarboksilik kislota aminoatsiduriyasi) birinchi tashxis qoʻyilgan bemorning nomi bilan ataladi. Kasallik birinchi marta 1956-yilda ingliz shifokori D.Baron tomonidan tasvirlangan. Klinik koʻrinishlar rasmga oʻxshaydi pellagra, nikotinik kislota yetishmasligidan kelib chiqqan patologik holat. Turli statistik maʼlumotlarga koʻra, Xartnup kasalligining tarqalishi 1:18 000 dan 1:54 000 kishigacha. Jinslar orasida sezilarli farqlar yoʻq.

Sabablari 
Xartnup kasalligining rivojlanishi 5-xromosomaning 5p15.33 lokusida joylashgan SLC6A19 genining genetik mutatsiyasi bilan bogʻliq. Bu gen neytral aminokislotalarni (triptofan, tirozin, gistidin va boshqalar) tashishda ishtirok etadigan natriyga bogʻliq transport oqsilini kodlaydi. Bu oqsil asosan ingichka ichak epiteliysida va buyrak kanalchalarida joylashgan. Kasallikning irsiylanishi autosomal retsessiv tarzda sodir boʻladi. Kasal bolaning ota-onasi mutant genining sogʻlom tashuvchisi hisoblanadi.

Patogenez 
Patologik koʻrinishlarni qoʻzgʻatish uchun asos triptofan metabolizmidagi nomutanosiblikdir. Malabsorbsiya tufayli triptofan ichakda saqlanadi, bu yerda bakterial mikroflora taʼsirida parchalanish mahsulotlari- indol, kinureninga aylanadi. Ushbu birikmalar tizimli qon oqimiga kirib, markaziy asab tizimiga toksik taʼsir koʻrsatadi. Ularning inaktivatsiyasi jigarda sodir boʻladi, ular sulfat kislota bilan birlashadi va siydik bilan konyugatlar shaklida chiqariladi.

Buyrak kanalchalarida aminokislotalarning reabsorbsiyasining buzilishi siydikda qoʻshimcha yoʻqotishlarga olib keladi. Triptofan toʻqimalarning nafas olishi va boshqa energiya almashinuvi jarayonlarida ishtirok etadigan fermentlarning bir qismi boʻlgan nikotinik kislota (vitamin PP) sintezi uchun asosiy substratdir. Triptofan shuningdek, uyqu va uygʻonish siklini tartibga soluvchi asosiy gormon boʻlgan melatonin ishlab chiqaradi.

Belgilari 
Teri va asab tizimi eng koʻp taʼsir qiladi. Tananing ochiq joylarida (yuz, boʻyin, qoʻllar) quyosh nuriga uzoq vaqt taʼsir qilgandan soʻng, teri qizil dogʻlar bilan qoplanadi, qoʻpol boʻladi va seroz tarkibli pufakchalar paydo boʻladi. Subyektiv ravishda bemorda toshmalar paydo boʻlgan joylarda qichishish va yonish kuzatiladi. Bir necha kundan keyin taʼsirlangan hududlardagi teri jigarrang rangga ega boʻlib, tozalana boshlaydi va ingichka boʻladi.

Diagnostika 
Hartnup kasalligi boʻlgan bemorlar pediatr va nevrologlar tomonidan nazorat qilinadi. Anamnestik maʼlumotlar (tasdiqlangan Xartnup kasalligi boʻlgan yaqin qarindoshining mavjudligi) tashxis qoʻyishda katta yordam beradi. Bemorni soʻroq qilishda ular simptomlarning boshlanishidan oldin nima boʻlganini aniqlaydilar (dietani buzish, yuqumli kasallik, stress).

Havolalar 
 Xartup kasalligi haqida va uni davolash
 Xartup kasalligi belgilari va diagnostikasi
 Xartup kasalligini aniqlash va uni oldini olish

Manbalar 

 Kasalliklar
 Davolash
 Nevrologiya
Namangan qoʻgʻirchoq teatri

Namangan qoʻgʻirchoq teatri – Namangan shahar, Alisher Navoiy koʻchasida joylashgan qoʻgʻirchoq teatr. Teatr 240 oʻrinli tomosha zali va 70 oʻrinli kinozaliga ega. Namangan qoʻgʻirchoq teatrining oʻzida qoʻgʻirchoqlarni tayyorlash sexi ham mavjud. Teatrning ochilish marosimi 2024-yil 10-fevral kuni boʻlib oʻtgan va shu kunning oʻzdan qoʻgʻirchoq teatri oʻz faoliyatini boshlagan. Ochilish marosimida poytaxtdan va qoʻshni viloyatlardan kelgan mehmonlar, keng jamoatchilik vakillari, yoshlar va Namangan viloyati hokimi Shavkat Abdurazzoqov ishtirok etgan. Mehmonlarga yangi teatrda ilk sahna asari – Iqbol Mirzo qalamiga mansub „Alisher Navoiy va Husaynning yoshligi“ spektakli namoyish etilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston qoʻgʻirchoq teatrlari
Oʻzbekiston teatrlari
Malformatsiya

Arteriovenoz malformatsiya – bu qon tomirlarining kongenital anomaliyasi boʻlib hisoblanadi, unda arterial va venoz tomirlar oʻrtasida oʻzgargan tomirlarning chigalligi hosil boʻladi. Hosil boʻlgan tomir chigallarini kapilyar qon tomirlar qon bilan taʼminlamaydi. Buning natijasida, tomirlar atrofidagi toʻqimalarning holatini oʻzgartirishi kuzatiladi. Qon oqimi tezligining oshishi bilan xavf omili ham oshadi, bu esa ogʻir asoratlarni, shu jumladan oʻlimni keltirib chiqarishi mumkin.

Malformatsiya sabablari 
Arteriovenoz malformatsiyalarning rivojlanish sabablari irsiyat bilan bogʻliq emas. Ularning shakllanishi tomirlardagi buzilishlar bilan izohlanadi, bu homiladorlik vaqtida onaning tanasiga turli xil patogen omillar taʼsirida yuzaga kelishi mumkin, masalan:
 chekish;
 dori vositalaridan foydalanish;
 ionlashtiruvchi nurlar;
 spirtli ichimliklarni isteʼmol qilish;
 yuqori qon bosimi va boshqalar.

Arteriovenoz malformatsiyaning belgilari 
 serebellumda: yurishning beqarorligi, mushak tonusining zaiflashishi, harakatlarni muvofiqlashtirishning buzilishi bilan namoyon boʻladi;
 temporal loblarda: koʻrish maydonining torayishi va uning qismlarini yoʻqotish, konvulsiv sindrom orqali oʻzini namoyon qiladi;
 miyaning tagida: falaj, koʻrishning buzilishi, bir yoki ikkala koʻzning koʻrligi, koʻz olmalarining harakatlanishi qiyinlashadi;
 orqa miyada: parezlar, oyoq-qoʻllarning sezgirligining buzilishi, falaj bilan namoyon boʻladi;
 oyogʻida: bemor oqsoqlikdan shikoyat qiladi, oyoq-qoʻlni qoʻllab-quvvatlaganda ogʻriq;
 jigarda: ogʻriq oʻng gipoxondriumda chuqur nafas bilan, tananing maʼlum pozitsiyalarida paydo boʻladi.

Diagnostikasi 
Qon tomir malformatsiyasining belgilari bemorning shikoyatlari yoki ob’ektiv tekshiruv asosida unga tashxis qoʻyish qiyin. Bu yalligʻlanishdan malign o'smalarga qadar turli xil patologiyalarga hamroh boʻlgan standart simptomlar boʻlishi ham mumkin. Arteriovenoz malformatsiyani aniq aniqlash uchun patologik shakllanishni vizualizatsiya qilishga qaratilgan instrumental diagnostika oʻtkaziladi.
 Kompyuter tamografiyasi angiografiyasi – yuqori aniqlikdagi diagnostika usuli boʻlib, u kontrast yordamida amalga oshiriladi;
 Magnit-rezonans angiografiya (MRA)– kontrastli yoki kontrastsiz amalga oshirilishi mumkin, tomirlarni, shuningdek, ularni oʻrab turgan toʻqimalarni aniq tasvirlash imkonini beradi;
 Angiografiya – qon tomirlarining invaziv rentgen kontrastli tekshirish usuli boʻlib, uning natijalariga koʻra jarrohlik aralashuvining turi va darajasi toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi.

Manbalar

Havolalar 
 Malforatsiya jarayonida bosh miyani MR angiografiya tavsiri (You Tube video)

 Tibbiyot
 Kasalliklar
 Davolash
 Angiologiya
Rustam Abduhamidov

Rustam Abduhamidov (1994-yil 7-avgustda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi yarim himoyachisi.

Manbalar 

7-avgustda tugʻilganlar
1994-yilda tugʻilganlar
Samarqandda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol yarim himoyachilari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Neftchi (Fargʻona) futbolchilari
Buxoro klubi futbolchilari
Shoʻrtan klubi futbolchilari

Istiqlol Fargʻona klubi futbolchilari
Sementchi Quvasoy futbolchilari
Oʻzbekistonda tugʻilganlar
Oʻzbekiston kishilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Uttar-Pradeshdagi tiqilinch (2024)

Uttar-Pradeshdagi tiqilinch – 2024-yil 2-iyulda Hindistonning Uttar-Pradesh shtatida diniy marosim vaqtida sodir boʻlgan tiqilinch. Tiqilinch Phulrai Mughal Garhi qishlogʻida sodir boʻlgan.

Sabablari 
Phulrai Mughal Garhi qishlogʻida voiz Bhole Babaning nutqini tinglash uchun 10 minglab odam toʻplangan. Hindiston politsiyasi tarafidan berilgan hisobotda 80 ming nafar ishtirokchiga marosimda ishtirok etish uchun ruxsat berilganiga qaramasdan hududga 250 ming odam tashrif buyurgani qayd etilgan. Marosim davomida odamlar voiz ortidan yugurib, unga teginishga harakat qilishgan. Natijada, koʻpchilik loyga botib qolgan va oyoqlar ostida qolib ketgan. Voizning qoʻriqchilari uning avtomashinasi oʻrnidan qoʻzgʻalguniga qadar maydonning chiqish joyini toʻsib qoʻyishgan.

Hatras okrugi bosh inspektori Shalab Matur Hindustan Times nashriga bergan intervyusida tiqilinchga uchrashuvning yopiq chodirda oʻtkazilganligi uchun odamlarga havo yetmay qolganligi ortidan barcha tezroq chiqib ketishga intilganligi sabab boʻlgani haqida gapirib oʻtgan.

Politsiya bergan maʼlumotlarga koʻra, 2-iyul kuni voqea joyida juda issiq va nam ob-havo kuzatilgan.

Oqibatlari 
2-iyul kuni hodisa oqibatida 107 kishi halok boʻlgani maʼlum qilingan. Qurbonlar orasida ayollar va bolalar ham bor. Etah tumani bosh shifokori Umesh Kumar Tripati jabrlanganlarning bir qismi shifoxonaga yotqizilganini maʼlum qilgan. 2024-yil 11-iyul holatiga koʻra tiqilinchda halok boʻlganlar soni 121 nafarga yetgan. Kamida 30 kishi jarohatlangan. Qurbonlarning shaxsini aniqlash jarayoni davom etmoqda. Narendra Modi tiqilinchda halok boʻlgan va jabrlanganlarning oilasiga moddiy yordam berishni vaʼda qilgan.

Manbalar 

2024-yil iyul oyida sodir boʻlgan voqealar
Mark Zukurberg kitob klubi

Mark Zukerberg kitob klubi (A Year of Books) - Mark Zukerberg tomonidan 2015-yilning yanvar oyida uning shaxsiy Facebook hisobidan tashkil etilgan onlayn kitob klubi.  Zukerberg bir yil davomida har ikki haftada bir kitob tavsiyasini millionlab Facebook foydalanuvchilariga taqdim etdi.

Zukerberg ushbu g'oyani 2015iyilgi Yangi yil qarorlari tarkibiga kiritdi. Bu g'oya MediaOnePA / York gazetasi kompaniyasi auditoriyasi rivojlanish menejeri Cynthia Greco Zukerbergga har oy yangi kitob o'qishni taklif qilganidan keyin paydo bo'ldi.  Zukerberg bu g‘oyani har ikki haftada bitta “yangi madaniyatlar, e’tiqodlar, tarixlar va texnologiyalarni o‘rganishga urg‘u beradigan” kitoblarga o‘zgartirdi..
Mark Zukerberg
Kitob klub
Mark Zukerberg kitob klubi

Mark Zukerberg kitob klubi (Kitoblar yili) – Mark Zukerberg tomonidan 2015-yilning yanvar oyida uning shaxsiy Facebook hisobidan tashkil etilgan onlayn kitob klubi. Zukerberg bir yil davomida har ikki haftada bir kitob tavsiyasini millionlab Facebook foydalanuvchilariga taqdim etdi.

Zukerberg ushbu gʻoyani 2015-yilgi Yangi yil qarorlari tarkibiga kiritdi. Bu gʻoya MediaOnePA /York gazetasi kompaniyasi auditoriya rivojlanish menejeri Cynthia Greco Zukerbergga har oy yangi kitob oʻqishni taklif qilganidan keyin paydo boʻldi. Zukerberg bu gʻoyani har ikki haftada bitta „yangi madaniyatlar, eʼtiqodlar, tarixlar va texnologiyalarni oʻrganishga urgʻu beradigan“ kitoblarga oʻzgartirdi.

Kitob klublari tanlovi 

The Atlantic nashrining yozishicha, Moises Naimning birinchi tanlovi Amazon aksiyalarining sotilishiga sabab boʻlganidan keyin Opra kitob klubiga tayanib, „kitob savdosiga taʼsirida oprahesk boʻlishi mumkin“. The New Yorker gazetasidagi maqolada Oprah bilan oʻxshash taqqoslash boʻlgan.  Associated Press agentligining taʼkidlashicha, Stiven Pinkerning ikkinchi tanlovi Nielsen BookScan maʼlumotlariga koʻra sotuvlarning oʻsishiga olib kelmadi.

Havolalar 

Mark Zukerberg
Kitob klub
Nurjahon Muzaffarov

Nurjahon Muzaffarov (2001-yil 28-mayda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi yarim himoyachisi.

Manbalar 

28-mayda tugʻilganlar
2001-yilda tugʻilganlar
Buxoroda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol yarim himoyachilari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Buxoro klubi futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Umid Hamroyev

Umid Hamroyev (1997-yil 13-mayda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi darvozaboni.

Manbalar 

13-mayda tugʻilganlar
1997-yilda tugʻilganlar
Toshkentda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol darvozabonlari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Paxtakor jamoasi futbolchilari

Oqtepa klubi futbolchilari
Xorazm futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Autosomal dominant GTP siklogidrolaza 1 etishmovchiligi

Autosomal dominant GTP siklogidrolaza 1 etishmovchiligi tetragidrobiopterin sintezi zanjirida muhim rol oʻynaydigan GTP siklogidrolaza 1 fermentining buzilishi natijasida yuzaga keladigan kasallik boʻlib hisoblanadi. Bu holat tetragidrobiopterin etishmovchiligining bir qancha maʼlum sabablaridan biridir. Bemorlar kun davomida simptomlarning har xil kasalik belgilari bilan umumiy distoniya holatini boshdan kechirishadi va levodopani qoʻllash tubdan yaxshilanishga olib keladi.

Epidemiologiya 
Kasallikning aniq tarqalishi aniq emas. 2017-yil holatiga koʻra, taxminiy tarqalish million kishiga 3 holatni tashkil etdi.

Yana qarang 

 Avtosomal retsessiv GTP siklogidrolaza 1 etishmovchiligi mutatsiyalar GCH1 geniga ham taʼsir qiladigan kasallikdir.

Manbalar 

Gen kasalliklari
Genetik kasalliklar
Tetrahidrobiopterin etishmovchiligi

Tetragidrobiopterin etishmovchiligi (BH4 etishmovchiligi) kamdan-kam uchraydigan holat boʻlib, unda bemor tetragidrobiopterin, monoamin neyrotransmitterlari dofamin va serotonin sintezi uchun zarur boʻlgan muhim koenzim etishmovchiligidan azoblanadi. Ushbu holatning patogenezi xilma-xil: 2021 yil boshida BH4 biosintezi yoki qayta ishlanishi jarayonini buzadigan oltita noyob neyrometabolik kasalliklar maʼlum edi. Ushbu oltita kasallikning toʻrttasida bemorda fenilalanin kontsentratsiyasining oshishini kuzatilish mumkin edi. Terapiya asosan neyrotransmitter darajasini toʻldirish va giperfenilalaninemiyani tuzatishdan iborat.

Nomenklaturasi 
Tetragidrobiopterin etishmovchiligini keltirib chiqaradigan kasalliklar, 2021 yil boshida:

Yana qarang 

 Fenilketonuriya gen mutatsiyalari bilan bogʻliq giperfenilalaninemiyaning eng keng tarqalgan sababidir.
 Tetragidrobiopterin etishmovchiligi boʻlmagan yengil giperfenilalaninemiya fenotipi boʻyicha tetragidrobiopterin etishmovchiligiga oʻxshash kasallik boʻlib, gendagi mutatsiyalar natijasida kelib chiqadi.

 Tetrahidrobiopterin (BH4) etishmovchiligini tashxislash va davolash boʻyicha konsensus koʻrsatmalari, 2020 yil, Orphanet Journal of Rare Diseases  (Vikimanbada ruscha tarjimasi)

 Fenilketonuriya va tetragidrobiopterin metabolizmining buzilishlarini tashxislash va davolash boʻyicha klinik koʻrsatmalar, Akademizdat, Moskva, 2014 yil. 70 sahifa (PDF fayl).

Manbalar 

Genetika
Tetragidrobiopterin etishmovchiligi

Tetragidrobiopterin etishmovchiligi (BH4 etishmovchiligi) kamdan-kam uchraydigan holat boʻlib, unda bemor tetragidrobiopterin, monoamin neyrotransmitterlari dofamin va serotonin sintezi uchun zarur boʻlgan muhim koenzim etishmovchiligidan azoblanadi. Ushbu holatning patogenezi xilma-xil: 2021 yil boshida BH4 biosintezi yoki qayta ishlanishi jarayonini buzadigan oltita noyob neyrometabolik kasalliklar maʼlum edi. Ushbu oltita kasallikning toʻrttasida bemorda fenilalanin kontsentratsiyasining oshishini kuzatilish mumkin edi. Terapiya asosan neyrotransmitter darajasini toʻldirish va giperfenilalaninemiyani tuzatishdan iborat.

Nomenklaturasi

Yana qarang 

 Fenilketonuriya gen mutatsiyalari bilan bogʻliq giperfenilalaninemiyaning eng keng tarqalgan sababidir.
 Tetragidrobiopterin etishmovchiligi boʻlmagan yengil giperfenilalaninemiya fenotipi boʻyicha tetragidrobiopterin etishmovchiligiga oʻxshash kasallik boʻlib, gendagi mutatsiyalar natijasida kelib chiqadi.

 Tetrahidrobiopterin (BH4) etishmovchiligini tashxislash va davolash boʻyicha konsensus koʻrsatmalari, 2020 yil, Orphanet Journal of Rare Diseases  (Vikimanbada ruscha tarjimasi)

 Fenilketonuriya va tetragidrobiopterin metabolizmining buzilishlarini tashxislash va davolash boʻyicha klinik koʻrsatmalar, Akademizdat, Moskva, 2014 yil. 70 sahifa (PDF fayl).

Havolalar 

 Metabolomik kasalliklar: davolashga chidamli depressiya va oʻz joniga qasd qilish xatti-harakati boʻlgan bemorlarda potentsial davolash mumkin boʻlgan anormalliklarning mavjudligi tasdiqlangan – davolashga chidamli depressiya bilan ogʻrigan baʼzi bemorlarda BH 4 etishmovchiligining shubhali mavjudligi haqida hisobot. Pitsburg universiteti olimlari guruhi tomonidan oʻtkazilgan replikatsiya tadqiqotining rus tiliga tarjimasi. Lisa Pan va boshqalar. , 2022. 
Genetika
Izzatillo Tursunov

Izzatillo Tursunov (2001-yil 20-iyunda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Mashʼal“ klubi darvozaboni.

Manbalar 

20-iyunda tugʻilganlar
2001-yilda tugʻilganlar
Jizzaxda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Futbol darvozabonlari
Erkak futbol darvozabonlari
Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Zomin klubi futbolchilari

Bunyodkor-2 klubi futbolchilari
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Zominthos

Zomintos(yunoncha zomintos,muqobil imlolar Dzónthos yoki Zōmithos)Krit orolida Ida (Psiloritis) togʻining shimoliy etaklarida joylashgan kichik plato. Zomintos Anogiya qishlogʻidan taxminan 7,5 kilometr gʻarbda, Knossosdan Idaion Andronga boradigan yoʻlda,Ida choʻqqisi yaqinidagi buyuk qoʻriqxona gʻorida joylashgan. Zomintos u yerda topilgan katta Minoan binosi bilan mashhur doimiy turar-joy belgilari miloddan avvalgi 1800-yillarga toʻgʻri keladi.

Arxeologiya 

1982-yilda yunon arxeologi Yannis Sakellarakis 1200 metrdan biroz pastroq balandlikda ikki qavatli katta Minoan binosini topdi. Binoning gʻayrioddiy kattaligi va faqat saroy meʼmorchiligiga tegishli boʻlgan baʼzi xususiyatlarni oʻzida mujassam etgan puxta qurilishi arxeologlarning qiziqishini uygʻotdi. Kashfiyotning ahamiyati uning Minoan va zamonaviy Krit aholi punktlarining balandlik chegarasidan ancha yuqori ekanligi bilan yanada koʻproq qiziqish uygʻotdi. Qazishmalar binoning faqat kichik bir qismini qazib olishadi va hali ham davom etib kelmoqda. Biroq, ular bino mustahkam qurilgani va gʻayrioddiy darajada yaxshi saqlanib qolganligini, qolgan devorlarning baʼzilari balandligi 3 metrgacha koʻtarilganligini aniq koʻrsatadi. U shimoldan janubga qatʼiy yoʻnaltirilgan va kamida 1350 m2 ga choʻzilgan, faqat birinchi qavatda 100 dan ortiq xonalar va ularning baʼzilarida freskalar mavjud. Minos Kritiga xos boʻlgan narsa – bu katta kulolchilik ustaxonasining mavjudligidir. Qayta ishlangan tosh kristalidan yasalgan artefaktlar ham bir xil darajada muhimdir.

Bu bino Neopalatial davrida topilgan va milodiy 1600-yillarda katta zilziladan keyin tashlab ketilgan Arxeologik tadqiqotlar Prof. Yannis Sakellarakis rahbarligida Heidelberg universiteti (Prof Diamantis Panagiotopoulos) tomonidan qisqacha hamkorlikda (2005-2007) olib borildi.2010-yilda Yanis Sakellaraki vafot etganidan soʻng, doktor Efi Sapouna-Sakellaraki rahbarligida qazish davom ettiriladi.

Manbalar 
zomintos

Havolalar 

 Minoy Kreta Zominthos sahifasi
 Arxeologiya interaktiv qazish

Minoan sites in crete
Zomintos