yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Dogma (film)

Dogma, 1999-yilda omma eʼtiboriga havola qilingan komediya filmdir. Ssenariy muallifi va rejissor Kevin Smitning oʻzi ham filmda Ben Affleck, Matt Damon, Linda Fiorentino, Alan Rickman, Bud Cort, Salma Hayek, Chris Rock, Jason Lee, Jason Mewes, George Carlin, Janeane Garofalo hamda Alanis Morissette bilan birgalikda rol ijro etgan.

Film Katolik Cherkovini satira ostiga olgani uchun baʼzi mamlakatlarda taqiqlangan, film rejissori Kevin Smith esa bir necha tahdid xatlari olgan.

Syujeti 

Film jannatdan quvilgan ikki farishta (Bartleby va Loki) sarguzashtlari, ularning yana jannatga qaytish uchun qiladigan harakatlari haqida hikoya qiladi. Lekin shunisi ayon boʻladiki, ularning jannatga qaytishi Xudoning hech ham xato qilmasligi prinsipini buzib, olamni yoʻq qilib yuborishi mumkin ekan (filmda bu Azroilning rejasi ekanligi taʼkidlanadi). Bunday falokatning oldini olish uchun Metatron ismli farishta Isoning yakka uzoq qarindoshi Bethany huzuriga yuborilib, unga Bartleby va Loki'ni toʻxtatish zarurligi haqida aytiladi. Bunda Bethany'ga ikki paygʻambar - Jay va Kamgap Bob hamda 13-sahoba - zanji Rufus koʻmak berishadi.

Rollarda 
Ben Affleck - Bartleby
Matt Damon - Loki 
Linda Fiorentino - Bethany Sloane
Chris Rock - Rufus
Jason Mewes - Jay
Kevin Smith - Kamgap Bob
Bud Cort - John Doe Jersey
Alan Rickman - Metatron
Jason Lee - Azroil
Salma Hayek - Serendipity
George Carlin - Kardinal Ignatius Glick
Barret Hackney - Stygian Triplet 
Jared Pfennigwerth - Stygian Triplet
Kitao Sakurai - Stygian Triplet
Alanis Morissette - Xudo
Janeane Garofalo - Liz
Brian O'Halloran - Grant Hicks
Jeff Anderson - qurol sotuvchi
Dwight Ewell - Kane
Ethan Suplee - Noman

Yana qarang 

 Dogma

Havolalar 
Rasmiy sayt

1999-yil filmlari
Lions Gate Films filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh filmlari
Ben Affleck

Benjamin Géza Affleck (; 1972-yil 15-avgust, Berkeley, Kaliforniya) — amerikalik kino va televideniye aktyori, kinorejissyor, ssenariychi va prodyuser. „Good Will Hunting“ filmining ssenariysi uchun (Matt Damon bilan birgalikda) va „Argo operatsiyasi“ filmining prodyuserligi uchun (George Clooney va Grant Heslov bilan birgalikda) ikki marta Oscar mukofoti bilan mukofotlangan. Shuningdek, bir necha bor „Oltin malina“ antimukofoti laureati boʻlgan.

Hayoti 
Ben Affleck Berkeley shahrida shifokor va o‘qituvchi oilasida tugʻilgan. Oʻn ikki yoshida „The Voyage of the Mimi“ teleserialida kichik rolni oʻynagan (1984), taxminan shu vaqtning oʻzida Matt Damon bilan tanishadi, vaqtlar oʻtishi bilan ular eng yaxshi doʻstlarga aylanishadi. Maktabni tugatgandan soʻng, Affleck Vermont universitetiga oʻqishga kiradi, ammo tez orada oʻqishni tashlab, Gollivudga koʻchib oʻtadi .

Aktyorning „Mallrats“ (1995), „Glory Daze“ (1996) va „Chasing Emy“ (1997) filmlaridagi rollari unga shon-shuhrat keltirmaydi. Affleck Matt Damon bilan birgalikda kuchlarini birlashtirib, aktyorlik faoliyatini o‘zgartirishga muvaffaq boʻladi. Ular birgalikda „Good Will Hunting“ filmining ssenariysini yozishib, filmdagi ikkita rolni oʻzlari oʻynash uchun olishadi. Film ssenariysini sotish shartlaridan biri ikki yosh va noma’lum aktyorlarning filmda ishtirok etishi boʻlgan, do‘stlar ssenaryni darhol sotishga muvaffaq bo‘lishmaan, ammo oxir-oqibat xaridor topiladi, bu „Miramax“ studiyasi edi, studiya film ustida ishlashni rejissyor Gus Van Santga topshirib, Robin Williamsni bosh rollardan biriga taklif qilgan.

Filmografiyasi

Manbalar

Havolalar  
 

Amerikalik erkak aktyorlar
Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Yashayotgan insonlar
Amerikalik filantroplar
Amerikalik erkak bola aktyorlar
Amerikalik kinoprodyuserlar
Dima Bilan

Dima Bilan (; tugʻilgan paytidagi ismi Viktor Belan, , 24-dekabr 1981-yil, Karachay-Cherkessiya) – rossiyalik pop artist. Eurovision 2006 tanlovida Never Let You Go qoʻshigʻi bilan Rossiyani taqdim etgan va ikkinchi oʻrinni egallagan. 2008-yilda Dima Bilan takroran Rossiyadan Eurovisionga Believe qoʻshigʻi bilan vakil boʻlib borgan va bu safar birinchi oʻringa sazovor boʻlgan.

Hayoti

Dastlabki yillar 
1981-yil 24-dekabrda Ust-Jeguta (Qorachay-Cherkes Respublikasi) shahrida tugʻilgan. Bir yil oʻtgach, oila Naberejnye Chelniga, yana 5 yildan soʻng – Mayskiy shahriga (Kabardino-Balkar Respublikasi) koʻchib oʻtgan, u yerda Viktor Belan 9-sinfgacha oʻqigan va oʻrta maʼlumotni 1-sonli maktabda tugatgan. Beshinchi sinfda u musiqa maktabiga oʻqishga kirgan va u yerda akkordeon sinfini tugatgan. Turli musiqa tanlovlari va festivallarida qatnashgan. „Molodie golosa Kavkaza“ tanlovida birinchi oʻrinni egallagan. Xonanda oʻzi uchun Dima ismini tanlagan, chunki Dmitriy Bilanning bobosining ismi boʻlgan, qoʻshiqchi uni juda yaxshi koʻrgan. Bolaligidan qoʻshiqchi uni Dima deb atashlarini xohlagan.

Dima Bilan 1998-yilda Moskvaga bolalar ijodiyoti va Yuriy Entin hamda David Tuxmanovning birgalikdagi ishining 30 yilligiga bagʻishlangan festivalida ishtirok etish uchun kelgan. Viktor Belan Jozef Kobzondan diplom olgan.

Qoʻshiqchi 2000—2003-yillarda Gnessin nomidagi davlat musiqa kollejida tahsil olgan. Mutaxassisligi: akademik vokal yoki klassik qoʻshiqchilik.

Diskografiyasi

Albomlari 
 Nochnoy Xuligan (Nochnoy xuligan) – 2003
 Na Beregu neba (Na beregu neba) – 2004
 Vremya-reka (Vremya-reka) – 2006
 Protiv pravil (Protiv pravil) -2008

Singllari 
 Ya tebya pomnyu (Ya tebya pomnyu) – 2005
 Eto bila lyubov (Eto bila lyubov) – 2006
 Not That Simple – 2005
 Ti doljna ryadom bit (Ti doljna ryadom bit) – 2005
 Never Let You Go – 2006

Manbalar 

Musiqa
Rossiya qoʻshiqchilari
Eurovision qoʻshiq tanlovi gʻoliblari
Yashayotgan insonlar
MTV Europe Music Award sovrindorlari
Paganizm

Paganizm (lotincha paganus - "qir-adir") monoteistik dinlardan tashqari diniy ishonchlar (animizm, fetishizm, shomonlik kabi) turidir. Odatda butparastlik atamasi bilan adashtiriladi, biroq butparastlik paganizmning xususiy holidir, xolos.

Oʻrta Osiyoda ham paganizm mavjud, u tangrichilik deb ataladi.

Dinlar
Mifologiya
Karnay

Karnay — puflama cholgʻu asbobi guruhiga kiradi. Karnay jezdan yasaladi. Oʻzbekiston va Tojikistonda karnay surnay, nogʻora va doira bilan anʼanaviy maxsus ansambllarda keng qoʻllanadi. Toʻgʻri va tirsakli turlari mavjud.

Tuzilishi 
Karnayning ogʻzi konus shaklida boʻlib, asbobning uzunligi 2-3 metr atrofidadir. Olib yurishga qulay boʻlishi uchun karnay ulanadigan uch boʻlakdan iborat boʻladi. Karnayning parda va klapanlari yoʻq. Asbobning ovozi juda baland va yoʻgʻon. Diapazoni bir oktavani tashkil etadi.

Karnay surnay, nogʻora, doiralarga hamohang boʻladi. Karnayning toʻgʻri va tirsakli (toʻgʻri burchak ostida ikki marta bukilgan) turlari qadimdan Oʻrta va Yaqin Sharq mamlakatlarida, shu jumladan, Oʻrta Osiyoda tarqalgan. Oʻtmishda harbiy musiqa cholgʻusi sifatida harbiy yurish xabarchisi, jang maydonida gʻalaba jarchisi boʻlgan. Hozirda bayram, toʻy va boshqa tantanalarda chalinadi. Oxirgi paytda karnay zamonaviy milliy estrada ansambl (masalan, "Abbos" guruhi)lar tarkibiga ham kiritilmoqda.

Havolalar 

 Abbos guruhi Michael Jacksonning „Smooth Criminal“ qoʻshigʻini karnay va surnaylar bilan ijro etgani

Musiqa asboblari
Oʻzbek cholgʻu asboblari
Karnay
Neytron

Neytron atom yadrosini tashkil etuvchi zarrachalardan biri boʻlib, elektr zaryadigi ega emas. Neytron bitta yuqori va ikkita quyi kvarkdan iborat. 1932-yili James Chadwick tomonidan kashf etilgan.

Fizik xossalari 

Neytron (ing. neitron, lotincha neuter — unisi ham, bunisi ham emas) — tinch holatdagi massasi 1,67- 10~24 g, spini 1/2, radiusi 1,23 • 10^23 sm, magnit momenti 1,913 yadro magnetoniga teng boʻlgan elektr jihatdan neytral (elektr zaryadi nolga teng) elementar zarra; atom yadrosining tarkibiy qismi. Proton kabi N. ham nuklon deb yuritiladi. Barionlar guruhiga kiradi. N.ni J. Chedvik kashf etgan (1932). Er-kin holda N. uzok, vaqt yashay olmaydi: oʻrtacha yashash davri t= 16 min. N.ning yarim parchalanish davri 11,7 min., shu vaqt davomida u proton, elektron va antineytrinoga aylanadi.

1956-yilda N.ning antizarrasi — antineytron topildi. Uning massasi N. massasiga teng, magnit momenti esa qaramaqarshi ishorali, yaʼni musbat. Antineytron radioaktiv boʻlib, u antiproton, pozitron va neytrinoga parchalanadi. N. markazida qandaydir zaryadli "oʻzak" mavjud. Bu oʻzak atrofida qarama-qarshi zaryadli aylanuvchi qatlam bor, lekin bir butun holda N. elektr neytral zarradir. N. energiyasiga koʻra ultrasovuq (10~7 eV gacha), juda sovuq (10~7—10~4 eV), sovuq (1(N— 5-10-3 eV), issiq (510 3—0,5 eV), rezonans (0,5—10 4 eV), oraliq (104—105 eV), tez (105—108eV), yuqori energiyali (108— 10|0 eV) va relyativistik (4YU10 eV) boʻladi. Energiyasi 105 eV gacha boʻlganlari sekin N. deyiladi.

N.lar fanning turli sohalarida keng qoʻllanadi. N.lar ham boshqa radioaktiv nurlar singari organizmga biologik taʼsir koʻrsatadi. N. xususiyatlaridan tibbiyotda (Mas, neytronoterapiya), geologiyada (neytron karotaj va boshqalar) keng foydalaniladi. Maxsus usullar (Mas, radioaktivatsion usul) yordamida N.ni aniklab, moddalarning tarkibi oʻrganiladi.

Neytron massasi 1,67492729(28)×10−27 kg, oʻrtacha yashash vaqti 885.7(8) s (erkin neytron uchun), spini ½ dir.

Manbalar
Luís Figo

Luís Filipe Madeira Caeiro Figo (talaffuzi: Luish Filipe Madeyra Kaeyro Figu; 1972-yil 4-noyabr kuni Almada, Portugaliyada tugʻilgan) — professional portugal futbolchisi. Oʻz vatanida Figo ikkinchi (Eusebiodan keyin) eng buyuk portugal futbolchisi deb tan olingan. U yarim himoyachi oʻrnida oʻynaydi, hozirgi futbol klubi — Internazionale.

Erishgan yutuqlari 
 FIFA 100 roʻyxatiga kiradi.
 Yoshlar ichida jahon chempioni (1991).
 Yevropaning eng yaxshi futbolchisi (2000).
 FIFA fikriga koʻra dunyoning eng yaxshi oʻyinchisi (2001).
 Toʻrt karra Ispaniya chempioni (FC Barcelona, Real Madrid).
 Toʻqqiz marotaba Portugaliyaning eng yaxshi futbolchisi deb tan olingan.

Havolalar 
 FootballDatabase'da oʻyinga chiqishlar statistikasi 
 Suratlar 

Portugaliya futbolchilari
FIFA 100
Yashayotgan insonlar
Real Madrid CF futbolchilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Erkak futbolchilar
Dubay

Dubay — Birlashgan Arab Amirliklari tarkibidagi shahar hamda Dubay amirligining maʼmuriy markazi. Amiri Shayx Hamdan ibn Muhammad Al-Maktum.Arabiston yarim orolining shimoliy-sharqida joylashgan. Aholisi 669,1 ming kishi (1995). Fors qoʻltigʻi sohilidagi yirik port. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. Neft olinadigan tuman markazi. Alyuminiy zavodi, quruq dok (dunyoda eng yirik), avtomobil taʼmirlash ustaxonalari, gaz suyultirish korxonalari, xalqaro kutubxona bor. Dubay jahondagi oltin savdosi markazlaridan biri. Mashinalar eng zoʻrlari binolar eslatib oʻtamiz dunyodagi eng baland bino Burj Xalifa ham mana shu yerda balandligi 828 m.

Manbalar 

Fors koʻrfazi
BAAning qirgʻoqboʻyi aholi punktlari
18-asrda tashkil etilgan aholi punktlari
Turkiya milliy futbol terma jamoasi

Turkiya milliy futbol terma jamoasi Turkiya Respiblikasining futbol boʻyicha milliy terma jamoasi boʻlib, Turkiya Futbol Federatsiyasi tomonidan idora etiladi.

Tarix 
Dastlabki chiqishlar va birinchi turnirlar

Turkiya futbol terma jamoasi 1923-yildan beri o'z tarixini yuritmoqda, garchi turk jamoalari 1896-yilgi Olimpiada oʻyinlarida qatnashgan bo'lsalar ham. Aynan Turkiya bilan 1930-yillarda Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi terma jamoasi ko'pincha do'stlik o'yinlarini o'tkazgan. Rasmiy ravishda Turkiya 1950-yilda jahon chempionatlarining saralash bosqichlariga kirdi: o'sha paytda u saralash siklida Suriyani 7:0 hisobida mag'lub etdi va final raundiga yo'llanma oldi, ammo moliyaviy muammolar tufayli turnirda ishtirok eta olmadi.

Turkiya 1954-yilgi jahon chempionatida ishtirok etish uchun Ispaniyaga ikki o'yinli qarama-qarshilikda qatnashdi. Birinchi o'yinda turk jamoasi ispanlarga 1:4 hisobida mag'lub bo'ldi, ammo javob o'yinida 1:0 hisobida g'alaba qozonish ushbu jamoalar o'rtasida 3-o'yinni o'tkazishga imkon berdi hayajonli va qattiq o'yin 2:2 hisobida yakunlandi va Turkiyaning asosiy turnirdagi o'rni tanga tashlash bilan aniqlandi. Turklar yuqori darajadagi vengerlar va Germaniya jamoasi bilan guruhda bo'lish baxtiga muyassar bo'lishdi, garchi turnirning g'ayrioddiy formati tufayli Turkiya Vengriya bilan o'ynamagan bo'lsa ham: jamoa nemislarga 1:4 hisobida mag'lub bo'ldi, ammo keyinchalik Koreya Respublikasi terma jamoasini 7:0 hisobida mag'lub etdi. Guruhdan chiqish huquqi uchun o'yinda turklar GFR jamoasiga 2:7 hisobida mag'lub bo'lishdi.

Milliy chempionat darajasining o'sishiga va turk klublarining Yevropa maydonidagi yaxshi ko'rsatkichlariga qaramay, 1960-yillar mamlakat terma jamoasi uchun muvaffaqiyatsiz davr. 1970-yillarda Turkiya jahon va Yevropa chempionatlari uchun saralash turnirlarida o'rtacha o'rinni egallagan, hatto bu turnirlarga o'tish imkoniyati ham bo'lmagan.

80-yillarda (1984 va 1987) Turkiya o'z tarixidagi eng katta mag'lubiyatga uchradi va Angliyaga ikki marta 0:8 hisobida mag'lub bo'ldi. 1990-yilgi jahon chempionatiga saralash o'yinlari doirasida faqat oxirgi o'yinda muvaffaqiyatsizlik Turkiya terma jamoasini chempionat bortidan ortda qoldirdi, ammo 1999-yilgi Yevropa chempionatiga tanlov doirasida turklar guruhda oxirgi o'rinni egalladi. Ularning 1990-yillardagi yagona muhim chiqishlari 1996-yilgi Yevropa chempionatida o'ynash edi, ammo Turkiya uchta o'yinda ham hech qanday gol urmasdan mag'lub bo'ldi.

Tarkibi 
2023-yil 16 va 19-iyun kunlari  va  terma jamoalariga qarshi Yevro-2024 saralash oʻyinlariga quyidagi futbolchilar chaqirildi.

 Oʻyinlar va gollar ga qarshi oʻyindan keyin 2023 yil 19 iyun holatiga koʻra toʻgʻri

Manbalar

Havolalar 
 Turkiya Futbol Federatsiyasi rasmiy sayti
Milliy futbol terma jamoalari
Yevropa milliy assotsiatsiyasi futbol jamoalari
Philipp Lahm

Philipp Lahm (talaffuzi: Filipp Lam; 1983-yil 11-noyabrda Munhenda tugʻilgan) – nemis futbolchisi, u Bavariya Munhen futbol klubi hamda Olmoniya terma jamoasi uchun himoyachi pozitsiyasida oʻynagan. Futbolchilik faoliyatida 723 oʻyinda maydonga tushgan.

Faoliyat statistikasi

Klub

Terma jamoadagi ishtiroki 

 Hisob va natijalar birinchi navbatda Germaniyaning gollari roʻyxatini koʻrsatadi, hisob ustuni har bir Lam golidan keyin ochkoni koʻrsatadi.

Yana qarang 
 Xalqaro darajadagi 100 va undan ortiq oʻyinlardan maydonga tushgan erkak futbolchilar roʻyxati

Manbalar

Havolalar 

 
 The Philipp Lahm Foundation for Sport and Education (archived 13 December 2013)
 
 

1983-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Germaniyalik erkak futbolchilar
Futboldagi erkak qanot himoyachilari
FC Bayern Munich futbolchilari
FC Bayern Munich II futbolchilari
VfB Stuttgart futbolchilari
Bundesliga futbolchilari
UEFA Chempionlar Ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar
Germaniya milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari
UEFA Yevro 2004 oʻyinchilari
UEFA Yevro 2008 oʻyinchilari
UEFA Yevro 2012 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 2006 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 2010 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 2014 oʻyinchilari
Futbol boʻyicha jahon chempionlari
FIFA erkaklar markaziy klubi
Erkak futbolchilar
2013-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2012-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2010-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2007-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2006-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
Edwin van der Sar

Edwin van der Sar (talaffuzi: Edvin van der Sar; 1970-yil 29-oktabrda Vurhautda tugʻilgan) — golland futbolchisi, darvozabon. U Niderlandlar terma jamoasining sardori va Manchester United futbol klubi uchun oʻynaydi. 2005-yil 1-iyunda 2 mln ₤ ga sotib olingan.

Niderlandlar futbolchilari
Yashayotgan insonlar
2008-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
Petr Čech

Petr Čech (talaffuzi: Petr Chex; 1982-yilning 20-mayida tugʻilgan) Chexiya milliy futbol terma jamoasi va Chelsea klubi darvozabonidir. UEFA Chempionlar Ligasi 2004-2005 va 2006-2007 mavsumlari eng yaxshi darvozaboni, deb topilgan.

Tarjimai holi 
Petr Čech Chexiya (u paytlarda Chexoslovakiya)ning Plzeň shahrida tavallud topgan. Shu shahar klubida bolalik yillaridan futbol oʻynashni boshlagan. Avvalboshda yarimhimoyachi/hujumchi boʻlgan Petr oyogʻini 10 yoshida sindirganidan soʻng darvozabonlikka oʻtgan. 17 yoshida FK Chmel Blšany klubiga koʻchgan. 2001-yili u 700 ming € evaziga AC Sparta Praha klubiga oʻtdi. 855 daqiqa gol oʻtkazmaay milliy rekord oʻrnatgan Petr bilan Stade Rennais FC klubi qiziqib qolib, uni 5 million € ga sotib oldi. 2004-yilda esa Petr Čech Chelsea F.C. klubi bilan 5 yillik shartnoma (10,3 million €) imzoladi.

2006-yil oktyabrida Čech Reading klubi bilan matchda boshidan jarohat olib, maydonni tark etishga majbur boʻldi (shunisi qiziqki, uning oʻrniga maydonga tushgan Carlo Cudicini ham oʻsha matchda jarohatlanib, hushsiz holda maydondan chiqarildi; match oxirigacha John Terry darvozada turishga majbur boʻldi). Bosh chanogʻi singan Čech 2007-yilgacha futbol oʻynamadi. 2007-yil yanvarida esa u regbichilar bosh kiyimi bilan oʻyinga qaytdi.

Havolalar 
 Rasmiy sayti

Chexiya futbolchilari
20-mayda tugʻilganlar
1982-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
„Chelsea F.C. Yil oʻyinchisi“ sovrini gʻoliblari
Erkak futbolchilar
UzDongJu (futbol klubi)

"Uz-Dong-Ju" — Andijon shahrida joylashgan oʻzbek futbol klubi. Taʼsischisi — "Uz-Dong-Ju Paint Co" Oʻzbekiston-Koreya qoʻshma korxonasi.

Tarixi 

Klub 2004-yilda tashkil etilgan va darhol Oʻzbekiston chempionati Ikkinchi ligasida oʻynay boshlagan. 2005-yilda „Uz-Dong-Ju“ ikkinchi ligada oʻz guruhida 2-oʻrinni egalladi va shu tariqa Birinchi ligaga yoʻl oldi.

2007-yilgi mavsumda klub turnirda 2-oʻrinni egalladi va Oliy ligaga yoʻllanmani qoʻlga kiritdi. Biroq 2008-yilda u Oliy ligada soʻnggi, 16-oʻrinni egalladi va yana Birinchi ligaga tushib ketdi.

Ammo, 2009-yilgi mavsum boshlanishidan oldin moliyaviy muammolar tufayli Uz-Dong-Ju Oʻzbekiston chempionati va kubogida ishtirok etishdan bosh tortdi. 2013-yilda klub Ikkinchi ligaga qaytdi, keyin esa yana 4 mavsumni (2014—2017) Birinchi ligada oʻtkazdi.

Oldingi nomlari 

 2003-2010: „Uz-Dong-Ju“ (Andijon)
 2013-…: „Uz-Dong-Ju“ (Andijon)

Yutuqlari 

 Oliy ligada 16-oʻrin (2008).
  Birinchi liga kumush medali sovrindori (2007).
 Oʻzbekiston kubogining 1/8 finali — 3 marta (2007, 2008, 2016).

Mashhur futbolchilar 

 Alisher Ahmedov

Murabbiylar 
…

 2007: Islom Axmedov

Manbalar

Havolalar 

Klub v baze footballfacts
 Matchi kluba v baze Wildstat
 Statistika na sayte Sports.ru
 Istoriya futbolnix klubov SNG

Oʻzbekiston Superligasi jamoalari
Oʻzbekiston futbol klublari
Alifbo boʻyicha futbol klublari
2004-yilda tashkil etilgan futbol klublari
Andijon shahridagi sport klublari
Andijon viloyati futbol klublari
David Villa

David Villa Sánchez  (; 1981-yil 3-dekabr kuni Langreo, Ispaniyada tugʻilgan) — professional ispan futbolchisi.

Ispaniya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
Valencia C.F. futbolchilari
1981-yilda tugʻilganlar
2011-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2010-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2009-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2008-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
Chexiya milliy futbol terma jamoasi

Chexiya milliy futbol terma jamoasi Chexiyaning futbol boʻyicha milliy terma jamoasidir. Chexiya Futbol Assotsiatsiyasi tomonidan idora qilinadi.

Tarix

1990-yillar: Terma jamoaning paydo boʻlishi va birinchi muvaffaqiyatlari 
Chexiya terma jamoasi 1996-yilda Chexoslovakiya parchalanganidan keyin birinchi marta Yevropa chempionatida ishtirok etib, xalqaro maydonga chiqgan. U finalga chiqgan va u yerda birinchi turning bir guruhida chexlar bilan oʻynagan Germaniya bilan uchrashgan (U erda Italiya va Rossiya terma jamoalari ham oʻynagan). Final oʻyinida chexlar 59-daqiqada Patrik Berger tomonidan kiritilgan penaltidan soʻng oldinga chiqib olishgan, biroq oradan 14 daqiqa oʻtib Oliver Bierxoff hisobni tenglashtirgan va qoʻshimcha boʻlimlarda u beshinchi daqiqada gʻalaba keltiruvchi „oltin“ golni kiritgan. . Chexiyaliklarning kumush medallari Yevropa chempionatidagi birinchi mukofotga aylangan. Oʻsha turnirda Pavel Nedved, Vladimir Shmicer, Karel Poborskiy, Petr Kuba kabi buyuk futbolchilar va boshqa yulduzlar maydonga tushishdi.

Chexiya 1998-yilgi jahon chempionatini oʻtkazib yubordi, ammo Yevro-2000da barcha oʻyinlarda gʻalaba qozonib, saralash guruhida birinchi oʻrindan joy olgan. Yakuniy hovuzda chexlar yomon oʻyin koʻrsatib, undan ham yomonroq natija koʻrsatgan daniyaliklarni ortda qoldirib, uchinchi oʻrinni egallagan.

Tarkibi 
2008-yil may oyiga koʻra:

Darvozabonlar 
 Petr Čech
 Jaromír Blažek
 Daniel Zítka

Himoyachilar 
 Zdeněk Grygera
 Marek Jankulovski
 Zdeněk Pospěch
 Michal Kadlec
 Tomáš Ujfaluši
 David Rozehnal

Yarimhimoyachilar 
 Jan Polák
 Tomáš Galásek
 Radoslav Kováč
 David Jarolím
 Marek Matějovský
 Tomáš Sivok
 Rudolf Skácel
 Jaroslav Plašil

Hujumchilar 
 Libor Sionko
 Martin Fenin
 Jan Koller
 Václav Svěrkoš
 Stanislav Vlček
 Milan Baroš

Havolalar 
 Veb-sahifasi

Manbalar 
Milliy futbol terma jamoalari
Portugaliya milliy futbol terma jamoasi

Portugaliya milliy futbol terma jamoasi Portugaliyaning futbol boʻyicha milliy terma jamoasidir. Portugaliya Futbol Federatsiyasi tomonidan idora qilinadi.

Tarix

1966—1984 
Xalqaro miqyosda ilk bor Portugaliya terma jamoasi 1966-yilda Angliyada boʻlib oʻtgan jahon chempionatida debyut qilgan. Keyin yangi kelganlar shov-shuvli tarzda yarim finalga chiqishdi. Braziliya, Vengriya va Bolgariya termalari bilan guruhda birinchi oʻrinni egallab, uchta gʻalabaga erishgan (mos ravishda 3:1, 3:1 va 3:0) Portugaliya chorak finalda KXDR terma jamoasini 5:3 hisobida magʻlub etdi. Oʻsha uchrashuvda poker (4ta gol) Eysebio tomonidan amalga oshirildi. Ammo keyingi turda portugallar boʻlajak chempion va turnir mezboni – britaniyaliklarga (1:2) magʻlub boʻlishadi. Uchinchi oʻrin uchun oʻyinda Portugaliya SSSR terma jamoasi bilan uchrashdi. Portugaliyaliklar birinchi boʻlib 12-daqiqada gol urishdi, Eysebio penaltidan toʻpni darvozaga yoʻlladi. Birinchi boʻlim oxirida sovet hujumchisi Eduard Malofeev hisobni tenglashtirdi. 89-daqiqagacha oʻyin tenglashdi, portugaliyalik Xose Torres gʻalaba toʻpini kiritdi. Portugaliyalik yulduz Eysebio chempionatning eng yaxshi toʻpurari (9 gol) va eng yaxshi futbolchisi boʻldi. Biroq bundan keyin Portugaliya terma jamoasi 1984 yilgacha yirik xalqaro chempionatning final bosqichiga chiqa olmadi.

Tarkibi 
2008-yil may oyiga koʻra:

Darvozabonlar 
 Ricardo
 Nuno
 Rui Patrício

Himoyachilar 
 Paulo Ferreira
 [[Bruno Fernandes[          * José Bosingwa
 Fernando Meira
 Miguel
 Jorge Ribeiro
 Pepe Képler
 Fábio Coentrão

Yarimhimoyachilar 
 Raul Meireles
 Petit
 João Moutinho
 Miguel Veloso
 Deco

Hujumchilar 
 Cristiano Ronaldo(jamoa sardori)
 Simão
 Ricardo Quaresma
 Nani
 Hugo Almeida
 Nuno Gomes
 Hélder Postiga

Manbalar

Havolalar 

 Portuguese Football Federation official website 
 UEFA profile
 FIFA profile
 RSSSF archive of results 1921–2003
 RSSSF archive of most capped players and highest goalscorers
 RSSSF archive of coaches 1921–
 Full reports of all matches of the Portugal National Football Team 1921–1979
 Portugaliya Futbol Federatsiyasi sayti

Yevropa milliy assotsiatsiyasi futbol jamoalari
Pavel Bugalo

Pavel Bugalo (rus. Pavel Bugalo; 1974-yilning 21-avgustida tugʻilgan) Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi darvozaboni va sobiq futbolchi.

Futbolchilik faoliyati 
U 1996 va 1997-yillarda „Paxtakor“ safida oʻynab, Oʻzbekistonda yilning eng yaxshi futbolchisi unvoniga sazovor boʻlgan. Keyinchalik u Rossiyada „Alaniya Vladikavkaz“ va Qozogʻistonda oʻynadi va 2002-yilda „Jenis Astana“ bilan kubok chempioni boʻldi. Shuningdek Qozogʻistonda „Jetisu“ va „Ordabasi“ tarkibida ham toʻp surdi. 2007—2010-yillarda „Bunyodkor“ safida toʻp surgan va 2008-yilda Oʻzbekiston chempionati va kubogida gʻolib chiqqan. 2010-yil davomida u „Andijon“ klubi safini himoya qilgan. 2011-yilda poytaxtning boshqa klubi Toshkentning „Lokomotiv“ klubiga oʻtdi va u yerda 3 mavsum toʻp surdi. 2013-yil dekabr oyida u „Lokomotiv“ni tark etib, „Bunyodkor“ga qaytdi va klub bilan shartnoma imzoladi. 2013-yilning dekabr oyida „Lokomotiv“ni tark etib, „Bunyodkor“ klubiga qaytdi va u bilan shartnoma imzoladi va shu klubdagi professional futbolchilik faoliyatini yakunladi. Futbolchi sifatidagi faoliyatini yakunlagach, biznes bilan shugʻullana boshladi. Hozirda „AGMK“ klubida darvozabonlar murabbiyi sifatida faoliyat olib bormoqda.

Xalqaro faoliyati 
Bugalo 1995-yildan 2007-yilgacha futbol boʻyicha Oʻzbekiston milliy terma jamoasi tarkibida 40 ta oʻyinda maydonga tushgan. Milliy terma jamoa tarkibida 1996-yilda BAAda boʻlib oʻtgan futbol boʻyicha Osiyo kubogi va 2007-yilda Xitoyda boʻlib oʻtgan futbol boʻyicha Osiyo kubogi ishtirokchisi boʻlgan.

Yutuqlar

Klub 

 „Paxtakor“

 Oʻzbekiston ligasi (2): 1992, 1998
 Oʻzbekiston Ligasi ikkinchi oʻrinchisi (1): 1993
 Oʻzbekiston kubogi (2): 1993, 1997; Jenis

 Qozogʻiston kubogi (1): 2002; Bunyodkor

 Oʻzbekiston ligasi (1): 2008, 2009
 Oʻzbekiston Ligasi ikkinchi oʻrinchisi (1): 2007
 Oʻzbekiston kubogi (1): 2008,; Lokomotiv

 Oʻzbekiston Ligasi ikkinchi oʻrinchisi (1): 2013

Individual 

 Oʻzbekistonda yilning eng yaxshi futbolchisi (2): 1996, 1997

Manbalar

Havolalar 
 Quruvchi PFK futbolchilari profillari 
 Footballfacts.ru
 Transfermarkt.com
 Soccerway.com

Yashayotgan insonlar
Chirchiq kishilari
SSSR erkak futbolchilari
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Paxtakor jamoasi futbolchilari
Bunyodkor klubi futbolchilari
Lokomotiv Toshkent futbol klubi futbolchilari
Andijon klubi futbolchilari
Chirchiq klubi futbolchilari
Jetisu klubi futbolchilari
Ordabasi klubi futbolchilari
FC Jenis klubi futbolchilari
FC Spartak Vladikavkaz futbolchilari
Oʻzbekistonlik muhojir erkak futbolchilari
Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
Erkak futbol darvozabonlari
Osiyo Kubogi 1996 futbolchilari
Osiyo Kubogi 2000 futbolchilari
Osiyo Kubogi 2007 futbolchilari
Osiyo oʻyinlari 1998 futbolchilari
Qozogʻistondagi chet ellik erkak futbolchilari
Rossiyadagi chet ellik erkak futbolchilar
Rossiya Premyer-ligasi futbolchilari
Qozogʻiston Premyer-ligasi futbolchilari
Oʻzbekistonlik rus millatiga mansub kishilar
Alifbo boʻyicha sportchilar
Müslüm Maqomayev

Müslüm Məhəmməd oğlu Maqomayev (talaffuzi: Muslim Muhammet oʻgʻli Magomayev; 1942-yil 17-avgust-2008-yil 25-oktabr – ozarbayjonlik opera va pop-qoʻshiqchisi, bastakor va kino aktyori. Ozarbayjon SSR xalq artisti (1971), SSSR xalq artisti (1973) .

Karyerasi davomida sobiq SSSR, Sharqiy Yevropa va Markaziy Osiyo mamlakatlarida mashhurlikka erishgan.

Manbalar

Havolalar 

 Rasmiy sayti

Ozarbayjon qoʻshiqchilari
Ozarbayjonlik erkak aktyorlar
Ozarbayjon dirijyorlari
Asror Aliqulov

Asror Aliqulov (1978-yilning 12-sentabrida, Muborak, Oʻzbekiston SSRda tugʻilgan) Sobiq oʻzbek futbolchisi, pozitsiyasi boʻyicha himoyachi va hozirda murabbiy. Navoiyning „Qizilqum“ klubi bosh murabbiyi.

Futbolchilik faoliyati 
Professional faoliyatini 1995-yilda Muborakning „Mashʼal“ jamoasida boshlagan. U yerdan Qarshining „Nasaf“ jamoasiga viloyat bosh klubiga taklif qilindi va bu jamoada Asror ikki marta mamlakat chempionati bronza medallarini qoʻlga kiritdi. 2001-yilda Oʻzbekiston klublari terma jamoasi tarkibida Malayziyada oʻtkazilgan Merdeka Kubogi xalqaro turniri gʻolibi boʻldi.

Aliqulov 2003-yilgi mavsum oldidan Toshkentning „Paxtakor“ jamoasiga taklif qilingandi. Bu klub tarkibida u ketma-ket besh marta mamlakat chempioni va shuncha marta qatorasiga mamlakat kubogi sohibiga aylandi. 2014-yilgi mavsumni Samarqandning "Dinamo" jamoasi tarkibida oʻtkazdi. 2015-yilgi mavsumda "Sho'rtan" jamoasi tarkibida toʻp surgan vaqtida Oʻzbekiston Superligasida eng koʻp oʻtkazgan futbolchi sifatida rekord oʻrnatdi. 2016-yilgi mavsum Gʻuzorning "Sho'rtan" jamoasi tarkibida faoliyatini yakunladi

Milliy terma jamoa 
2007-yilgi Osiyo Kubogi final turniriga tayyorgarlik jarayonida jiddiy jarohat oldi, ammo iroda va chidamlilik koʻrsatib, katta futbolga qaytdi.

1999-2008-yillarda Oʻzbekiston terma jamoasida oʻynagan. 2007-yilda u milliy terma jamoa safida toʻrtta oʻyin oʻtkazgan.

U 1999-yildan 2008-yilgacha milliy terma jamoa aʼzosi boʻlgan va 63 marta oʻynagan.

Murabbiylik faoliyati 
2017-yilgi mavsumda "Sho'rtan" jamoasining yoshlar jamoasining murabbiy va asosiy jamoada murabbiylar shatabida murabbiy sifatida faoliyatini boshladi. 2019-yilgi mavsumda Muborakning "Mash'al" klubida bosh murabbiy sifatida faoliyat olib bordi. 2020-yilgi mavsumda "Sho'rtan" jamoasiga bosh murabbiy sifatida qaytdi. 2023-yilgi mavsumda Navoiyning "Qizilqum" jamoasida yarim mavsum davomida bosh murabbiy lavozimida faoliyat olib bordi.

Yutuqlari

Klub ; Paxtakor

 O‘zbekiston ligasi (5): 2003, 2004, 2005, 2006, 2007
 Oʻzbekiston Kubogi (5): 2003, 2004, 2005, 2006, 2007
 Osiyo Chempionlar Ligasi yarim finali (2): 2002/2003, 2004
 MDH kubogi : 2007

Milliy terma jamoa 

 Merdeka turniri gʻolibi: 2001

Shaxsiy hayoti 
Aliqulov oliy maʼlumotli. Qarshi davlat universitetini tamomlagan. U sertifikatlangan futbol murabbiyi. Uylangan. Uch farzandning otasi.

Manbalar

Havolalar 
 Quruvchi PSK saytidagi profillar 
 Transfermarkt (igrok)
 Soccerway
 FootballFacts.ru

Yashayotgan insonlar
Alifbo boʻyicha futbolchilar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol himoyachilari
Dinamo Samarqand futbolchilari
Shoʻrtan klubi futbolchilari
Nasaf klubi futbolchilari
Paxtakor jamoasi futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari
Shoʻrtan klubi murabbiylari
Mashʼal klubi murabbiylari
Qizilqum futbol klubi bosh murabbiylari
Alifbo boʻyicha sportchilar
SSSRda tugʻilganlar
Oʻzbekiston SSRda tugʻilganlar
Oʻzbekiston kishilari
Futbolchilar
Muzlik davri (film)

Muzlik davri () – 2002-yilda ekranlarga chiqarilgan AQSh kompyuterli animatsion filmi; Muzlik davri franshizasidagi birinchi film. Blue Sky Studios studiyasi tomonidan ishlangan, 20th Century Fox kinokompaniyasi tomonidan esa tarqatilgan. Filmga Chris Wedge rejissyorlik qilgan. Film bosh qahramonlariga Ray Romano, John Leguizamo, Denis Leary, Goran Višnjić va Jack Black ovoz bergan.

Syujeti 
Film voqealari muzlik davrida sodir boʻladi. Havolar sovishni boshlagani ortidan butun hayvonlar janubga migratsiya qilishni boshlaydi. Sid ismli besoʻnaqay yalqov ikki karkidon hujumiga uchraganda, Manny ismli serjun mamont uni qutqarib qoladi. Ayni zamonda Soto ismli qilich tishli yoʻlbarslar toʻdasi yoʻlboshchisi birodarlarining oʻlimi uchun odamlar qabilasidan oʻch olishni istab, qabila yetakchisining oʻgʻli – Roshan ismli goʻdakni oʻgʻirlashni maqsad qiladi. Diego Roshan va uning onasini qoʻldan chiqarganda, Soto unga goʻdaksiz toʻdaga qaytmasligini aytadi. Sid va Manny daryo boʻyida Roshan va uning jarohatlangan onasini topib olishadi. Roshanning onasi oʻlimidan oldin ularga oʻgʻlini ishonib topshiradi. Diego Sid va Mannyga goʻdakni uyiga qaytarishda yordamlashishini aytadi, ammo uning asl rejasi Roshan va Mannyni Sotoning yoniga olib borish boʻladi. Shunday qilib, uchovlon sayohatga yoʻl olishadi. Manny va Sid bilan yaqin doʻst boʻlib qolgan Diego ularni Soto qoʻygan pistirma haqida ogohlantiradi. Uchovlon pistirmaga yoʻliqqanda, Sotoning toʻdasiga pand beradi, ammo Diego Mannyni qutqarayotib jarohat oladi. Manny va Sid Roshanni odamlar qabilasiga qaytaradi. Pirovardida Manny, Sid va Diego boshqa hayvonlar bilan janubga migratsiya qiladi.

Ovoz berganlar 
 Ray Romano – Manny (mamont)
 John Leguizamo – Sid (yalqov)
 Denis Leary – Diego (qilich tishli yoʻlbars)
 Chris Wedge – Scrat (olmaxon)
 Goran Višnjić – Soto
 Diedrich Bader – Oscar
 Alan Tudyk – Lenny
 Stephen Root – Frank
 Jane Krakowski – Rachel
 Lorri Bagley – Jennifer
 Kristen Johnston – Sylvia
 Tara Strong – Roshan

Manbalar

Havolalar 

  (inglizcha)
 
 

2002-yil filmlari
2002-yil animatsion filmlari
AQSh filmlari
AQSh animatsion filmlari
AQSh kompyuterli animatsion filmlari
20th Century Fox filmlari
Blue Sky Studios filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
Guus Hiddink

Guus Hiddink (talaffuzi: Gus yoki Guus Hiddink) — 1946-yil, 8-noyabrda tugʻilgan, gollandiyalik futbol treneri. Hozirda Chelsi bosh murabbiysi.

Manbalar

Havolalar  

Niderlandlar futbolchilari
Avstraliya milliy futbol terma jamoasining bosh murabbiylari
Niderlandlar milliy futbol terma jamoasining bosh murabbiylari
Janubiy Koreya milliy futbol terma jamoasining bosh murabbiylari
Rossiya milliy futbol terma jamoasining bosh murabbiylari
Yashayotgan insonlar

Real Madrid CF murabbiylari
Baltimore (Maryland)

Baltimor — AQShdagi shahar va port, Merilend shtatida, Atlantika okeanining Chesapik qoʻltigʻi sohilida. Aholisi 2 mln. kishi (shahar atrofi bilan birga, 1990). Baltimor AQShning muhim transport, savdomoliya, sanoat va madaniy markazlaridan. Qora va rangli metallurgiya, mashinasozlik (asosan kemasozlik, elektrotexnika, radioelektronika, aviaraketa), neftni qayta ishlash, kimyo, oziq-ovqat sanoati rivojlangan. Baltimor porti umumiy yuk oboroti boʻyicha mamlakatdagi portlar orasida oldingi oʻrinda turadi. Baltimorda universitetlar, konservatoriya, ilmiy muassasalar, muzeylar bor. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. Baltimorga 1729-yilda asos solingan. Potomak daryosi boʻyida birinchi koloniya barpo etgan lord Baltimor nomiga qoʻyilgan.

Baltimor - (inglizcha "Baltimore") AQSh sharqidagi shaharlaridan biri, Maryland shtatida joylashgan yirik shahar.

Manbalar 

Alifbo boʻyicha aholi punktlari     Maryland shaharlari
Casillas

Ushbu maqola aholi punkti haqidadir. Futbolchi uchun Iker Casillas sahifasiga qarang.

Casillas Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Ávila provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 12 km2. Aholisi — 850 kishi (2010).

Demografiyasi

Havolalar 
 Sayt 

Alifbo boʻyicha aholi punktlari  Ispaniya shaharlari
O‘zbekistondagi diplomatik va konsullik vakolatxonalari ro‘yxati

Ushbu sahifada O‘zbekistondagi diplomatik va konsullik vakolatxonalari ro‘yxati berilgan. Hozirda Toshkent shahrida 43ta mamlakatning elchixonasi mavjud.

Elchixonalar
O‘zbekiston Respublikasi hududida joylashgan barcha xorijiy davlatlarning elchixonalari Toshkent shahrida joylashgan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Falastin

Toshkentdagi boshqa vakolatxonalar
  Yevropa Ittifoqi (missiya)
  (faxriy konsullik)
  Valloniya (vakillik)
  (konsullik)
  Dubay (konsullik)
  (konsullik)
  (konsullik)
  (faxriy konsullik)
  (faxriy konsullik)
  (faxriy konsullik)
  (konsullik)
  (faxriy konsullik)
  Tatariston (vakillik)
  (faxriy konsullik)
  (faxriy konsullik)

O‘zbekistonning boshqa shaharlaridagi vakolatxonalari
 Samarqanddagi:
  (bosh konsullik)
  (bosh konsullik)
  (bosh konsullik)
 Termizda:
  Afgʻoniston (bosh konsullik)

Ilgari faoliyat yuritgan vakolatxonalar
  (elchixona)
  (elchixona)
  (elchixona)

Yana qarang
O‘zbekiston diplomatik vakolatxonalari ro‘yxati
Oʻzbekistonning tashqi siyosati
O‘zbekistonning diplomatik aloqalari

Manbalar

Havolalar 
Oʻzbekiton Respublikasi TIV sayti
Oʻzbekistonning xalqaro munosabatlari
Oʻzbekiston tashqi siyosati
Oʻzbekiston maʼlumoti
Oʻzbekiston diplomatiyasiga oid roʻyxatlar
Oʻzbekistondagi diplomatik vakolatxonalar
Slaven Bilić (futbolchi)

Slaven Bilić (talaffuzi: Slaven Bilich) — 1968-yil, 11-sentabrda tugʻilgan, xorvatiyalik sobiq futbolchi. Hozirda Xorvatiya terma jamoasining bosh murabbiysi.

Manbalar

Havolalar  

Slaven Bilić at ToffeeWeb.com

1968-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Yugoslaviya erkak futbolchilari
Xorvatiyalik erkak futbolchilar
Erkaklar futbol markaziy himoyachilari
NK Primorac 1929 futbolchilari
HNK Šibenik futbolchilari
FC Lokomotiv Moskva murabbiylari

Everton F.C. futbolchilari
West Ham United F.C. futbolchilari
Xorvatiya milliy futbol terma jamoasining bosh murabbiylari
UEFA Yevro 1996 oʻyinchilari
Angliya Premyer-ligasi futbolchilari
Uran (sayyora)

Uran (belgilari:  va ) — Quyosh tizimiga kiruvchi 9 ta sayyoradan biri; Quyoshdan uzoqligi boʻyicha 7-sayyora. Astronomik belgisib . Quyoshdan uzoqligi 19,19 astronomik birlik (2872,0 mln. km)ga teng . Orbita ekssentrisiteta 0,047, orbitasining ekliptika tekisligiga ogʻishi 0,77°. Quyosh atrofida toʻla aylanish davri (siderik yoki yulduz aylanish davri) 30685 Yer sutkasiga (84,015 tropik yilga) teng . U.ning koʻrinma yulduz kattaligi 6t ga teng boʻlib, durbinda oson koʻrinadi. Juda kattalashtirib disk holida koʻrilganda unda hech qanday chiziq yoki dogʻ borligi sezilmaydi. U.ning ekvatorial diametri 52400 km yoki Yerning 3,98 diametriga teng . Massasi Yer massasidan 14,56 marta katta; oʻrtacha zichligi 1,22 g/sm3, oʻz oʻqi atrofida aylanish davri 17,2 soat. U.ni V.Gershel 1781-yilda kashf qilgan. U. Quyoshdan ancha uzoq joylashgani uchun undan oladigan yorugʻlik va issiqlik Yerdagiga nisbatan 370 marta kam, biroq uning yorugʻlik qaytarish xususiyati sayyoralar orasida eng yuqori hisoblanadi. U.ning sferik albedosi 0,93 ga, geometrik albedosi 0,57 ga teng . U.ning ichki tuzilishini nazariy tekshirishdan shu narsa aniqlandiki, tashqi gaz qobigʻi vodorod (N2), neon (Ne) va metan (SN4) va ularning umumiy massasi sayyora toʻla massasining 10%ni, ichki qismining kupi suvdan iborat boʻlgan suyuq yadroni tashkil etadi. U.ning 10 dan ortiq yoʻldoshi maʼlum. Uning eng yorugʻ yoʻldoshlari — Titaniya va Oberonlarni 1787-yilda V. Gershel, kamroq yoroʻgʻlikdagi Ariyel va Umbriyelni 1851-yilda U. Laplas, Mirandani amerikalik astronom J. Koyper 1948-yilda topgan. 1977-yilda U.da halqalar borligi aniqlandi.

Yana qarang 
 Sayyoralarning yoʻldoshlari

Sayyora
Astronomiya
Quyosh tizimi
Uran boʻlmaydigan sayyora u haqida yozma undan koʻra 2 ol
Qotishma

Qotishma kamida bittasi metall boʻlgan ikki yoki undan koʻp unsurlarning qattiq aralashmasidir. Qotishma metall xossalariga ega boʻlgani bilan, tarkibidagi moddalardan farq qiladi.

Bir metalldan yasalgan qotishma shu metall xossalarini yaxshilaydi. Masalan, poʻlat uning asosiy masalligʻi - temirdan mustahkamroqdir. Odatda qotishmalar ularning masalliqlarini eritib, aralashtirish natijasida hosil qilinadi. Qotishmalar mashinasozlik, kemasozlik, aviatsiya va qurilish sanoatlarida qoʻllanadi.

Qotishmalar 
Keng miqyosda ishlab chiqariladigan qotishmalarga quyidagilar misol boʻladi:

Havolalar 
 Kimyo, metallar

Metallurgiya
Mark Vayl

Mark Yakovlevich Vayl (ruscha: Mark Yakovlevich Vayl; 25-yanvar, 1952 – 7-sentyabr, 2007) sovet va oʻzbek rejissyori, Oʻzbekiston SSR da xizmat koʻrsatgan artist, Ilhom teatri asoschisi va badiiy rahbari boʻlgan.

Biografiyasi 
Mark Vayl Toshkentda harbiy oilada tugʻilgan. Onasi Kiev teatr instituti bitiruvchisi. Vaylning oʻzi Toshkent teatr va rassomlik institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. 1976-yilda Toshkent teatr va rassomlik institutining bir guruh bitiruvchilari bilan SSSRda birinchi (hali ham Oʻzbekistonda yagona) nodavlat teatri – „Ilhom“ teatriga asos soldi.

Faoliyati 
Mark Vayl boshqa teatrlarda, Mossovet teatrida (Moskva), Bolgariya, Yugoslaviya va AQShda koʻplab spektakllarni sahnalashtirdi. Uning asarlari doimo oʻziga xos uslub va aktyorlar jamoasi, hamda benuqsonligi bilan ajralib turadi. Vayl sobiq SSSRdagi eng yorqin va iqtidorli professional teatr rejissyorlaridan biri edi. Uning koʻplab spektakllari xalqaro festivallarda namoyish etilgan.

Shuningdek, koʻplab televizion filmlarning muallifi hisoblanadi. Uning soʻnggi yirik asari „Asr oxiri“ hujjatli filmidir. „Toshkent“ – bir qancha xalqaro festivallarda namoyish etilgan.

Vayl 1995-yilda „Ilhom“ teatri qoshida dramatik sanʼat maktabini ochgan. Bu maktabni koʻplab taniqli rassomlar va rejissyorlar saboq olgan. Bundan tashqari, u boshqa dramatik sanʼat maktablarida, shuningdek, dunyoning sanʼat universitetlarida maʼruzalar oʻqidi.

Vayl Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist unvonini olgan. 2006-yilda „Rossiya teatri tashabbuslarini qoʻllab-quvvatlash“ loyihasi doirasida Rossiya Federatsiyasi Prezidenti huzuridagi Madaniy sanʼat kengashining „Harakat“ mukofoti bilan taqdirlangan.

Mark Vayl tomonidan sahnalashtirilgan spektakllarga „Revizor“, „Oppoq, oppoq qora laylak“, „Alvido hayot“ (Bolgariya teatrida), „Meshchanlar toʻyi“ (Yugoslaviya teatrida), „Moler“, „Vavilon mehmonxonasi“ (AQSH teatrlarida) kiradi.

Oʻlimi 
2007-yil 6-sentyabr kuni kechki soat 23:00 larda Mark Vayl Esxilning " Oresteya " spektaklining soʻnggi repetisiyasidan soʻng Afrosiyob koʻchasidagi uyiga qaytayotgan edi (premyera ertasi kuni boʻlib oʻtishi kerak edi). Uyga kiraverishda uni qora beysbolka va futbolka kiygan ikki nomaʼlum erkak kutib turishgan. Ular direktorning qorniga bir necha marta pichoq bilan jarohat yetkazishgan va boshiga zarbalar berishgan. Ogʻir darajasida yaralangan Mark Vayl kasalxonaga yotqizilgan, u yerda biroz vaqt oʻtgach, operatsiya stolida vafot etgan.

Mark Vayl bilan vidolashuv marosimi Toshkentda, keyinroq Moskvada boʻlib oʻtdi. U yerda uning jasadi kuydirildi. Krematsiyadan soʻng, Mark Vaylning kuli uning bevasi va ikki qizi yashaydigan Sietlga dafn qilish uchun yuborilgan.

2010-yilda uch nafar erkak uning oʻlimida ayblanib, qoʻlga olingan. Ular „Qur’onga taqlid“ spektakli sababli Vaylni oʻldirganini aytgan.

Tashqi havolalar 
 Biografiya

Manbalar 

Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arboblari
Toshkent sanʼat instituti bitiruvchilari
Toshkentda tugʻilganlar
Toshkentda vafot etganlar
O‘zbekiston kinorejissyorlari
Oʻzbekiston teatr rejissyorlari
Bosh ijrochi direktor

Bosh ijrochi direktor () — asosan AQSh va Yevropa mamlakatlari shirkatlarida keng tarqalgan korxonaning umumiy strategiyasini aniqlab beruvchi, yuqori darajadagi qarorlarni qabul qiluvchi va boshqa boshqaruvchilik vakolatlarga ega lavozimdir.

Ushbu lavozim Oʻzbekistondagi „bosh direktor“ yoki „boshqaruvchi“ mansablariga toʻgʻri keladi.

Manbalar 

Lavozimlar
Biznes
Samuel Eto'o

Samuel Etoʻo Fils (10-mart, 1981) kamerunlik futbolchi, Antalyaspor klubi va Kamerun terma jamoasi hujumchisi. 2021-yil sentyabr oyida Samuel EtoʻO Kamerun Futbol Federatsiyasi (Fecafoot) prezidentligiga nomzodini eʼlon qildi.

Manbalar

Havolalar 

 
 
 
 Samuel Etoʻo Private Foundation

Yashayotgan insonlar
Kamerunlik erkak futbolchilari

Futboldagi erkak hujumchilar
Real Madrid CF futbolchilari
CD Leganés futbolchilari
RCD Espanyol futbolchilari
RCD Mallorca futbolchilari
FC Barcelona futbolchilari
Inter Milan futbolchilari
FC Anji Mahachqalʼa futbolchilari
Chelsea F.C. futbolchilari
Everton F.C. futbolchilari
UC Sampdoria futbolchilari
Antalyaspor futbolchilari
Konyaspor futbolchilari
Qatar SC futbolchilari
Segunda División futbolchilari
La Liga oʻyinchilari
Serie A futbolchilari
Rossiya Premyer-ligasi futbolchilari
Angliya Premyer-ligasi futbolchilari
Turkiya Super Ligasi futbolchilari
Qatar Yulduzlar Ligasi futbolchilari
UEFA Chempionlar Ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar
Pichichi Trophy sovrindorlari
Kamerun milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari
FIFA Jahon chempionati 2010 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 2002 oʻyinchilari
FIFA Jahon chempionati 1998 oʻyinchilari
FIFA erkaklar markaziy klubi
Kamerunning chet eldagi erkak futbolchilari
Ispaniyadagi chet ellik erkak futbolchilari
Italiyadagi chet ellik erkak futbolchilar
Rossiyadagi chet ellik erkak futbolchilar
Angliyadagi chet ellik erkak futbolchilari
Turkiyadagi chet ellik erkak futbolchilari
Qatardagi chet ellik erkak futbolchilari
UEFA Chempionlar Ligasi gʻoliblari
Premyer-liga legionerlari
A Seriya legionerlari
Erkak futbolchilar pozitsiyalari boʻyicha
Alifbo boʻyicha sportchilar
2012-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2011-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2010-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2009-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2008-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2007-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2006-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2005-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2004-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
Dusseldorf

Dyusseldorf — Germaniyadagi shahar, Dyussel daryosining Reyn daryosiga quyilish yerida joylashgan. Shim. Reyn-Vestfaliya yerining maʼmuriy markazi, mamlakatning yirik iqtisodiy markazlaridan. Aholisi 568,4 ming kishi (1998). Dyusseldorf tarixiy man-balarda 12-asrdan, shahar sifatida 1288 yildan tilga olingan. Transport yoʻllarining muhim tuguni. Daryo porti, xalqaro aeroport bor. Rurning iqtisodiy-moliyaviy markazi. Poʻlat eritish va prokat ishlab chiqarish, umumiy va transport mashinasozligi, stanoksozlik, elektrotexnika, qora metallurgiya va kon sanoati uchun uskunalar ishlab chiqarish, kimyo, oyna, yogʻochsozlik, toʻqimachilik sanoati korxonalari bor. Dyusseldorfda Germaniyadagi asosiy banklarning boʻlimlari, koʻpgina konsernlarning boshqaruv organlari joylashgan. Universitet (1965), tib-biyot akademiyasi, BA, maʼmuriy xoʻjalik akademiyasi, kora metallurgiya instituti, Badiiy, iqtisod va Gyote muzeylari, konservatoriya, opera teatri bor. Dyusseldorf — mashhur nemis shoiri Geynening vatani. Shaharda oʻrta asrlarga oid meʼmoriy yodgorlik koʻp.

Dusseldorf Germaniyadagi bir shahar boʻlib, mamlakatning iqtisodiy markazi hisoblanadi. 586 217 aholisi bor.

Havolalar 

 Düsseldorf uzra meinestadt.de (nemischa)
 Muntazam Düsseldorf Homepage (olmoncha / inglizcha / ruscha / yaponcha / xitoycha)

Alifbo boʻyicha aholi punktlari  Germaniya shaharlari
Lola rennt

Lola rennt (German tilidan tarjimasi: Lola yugurmoqda), 1998-yilda german rejissori va dramaturgi Tom Tykwer tomonidan suratga olingan badiiy film. Filmda bosh rollarni Franka Potente va Moritz Bleibtreu ijro etishgan.

Syujeti 
Voqea Berlinda boʻlib oʻtadi. Lola ismli qizning jinoiy toʻdaga oʻralashib qolgan Manni ismli yigiti 100 ming olmon markasini yoʻqotib qoʻyadi. U Lolaga qoʻngʻiroq qilib, agar pul 20 daqiqa ichida topilmasa, uni toʻda boshligʻi oʻldirajagini aytib, yordam soʻraydi. Lola bu xabardan shoshib qolib, Mannining yoniga yuguradi. Film Lolaning 100 ming marka pul topish uchun yelib-yugurishlarini hikoya qiladi. Bunda Lolaning yugurishlari uch marta sodir boʻladi: birinchi yugurish soʻngida u politsiya xodimi tomonidan tasodifan oʻldiriladi; ikkinchi voqea oxirida esa Mannini tez yordam mashinasi urib ketadi. Bunda voqea yana boshidan boshlanadi. Lolaning uchinchi yugurishida ishlar oʻngidan kelib, Manni pullarni topadi va toʻda boshligʻi jazosidan qutuladi. Buning ustiga Lola qimorxonadan 127 ming marka yutib olgan boʻladi. Bu pullar Manni va Lolaga qoladi.

Rollarda 

 Franka Potente - Lola
 Moritz Bleibtreu - Manni
 Herbert Knaup - Lolaning otasi
 Nina Petri - Frau Hansen
 Armin Rohde - Herr Schuster
 Joachim Król - Norbert von Au
 Ludger Pistor - Herr Meier
 Suzanne von Borsody - Frau Jäger
 Sebastian Schipper - Mike
 Julia Lindig - Doris
 Lars Rudolph - Herr Kruse
 Ute Lubosch - Mama

Havolalar 
 Rasmiy sayti 
 www.lola-rennt.de

Germaniya filmlari
1998-yil filmlari
Sesk Fabregas

Fransesk («Sesk») Fabregas Soler (, 1987-yil 4-mayda tugʻilgan) — ispaniyalik futbolchi, Londonning «Chelsi» klubi va Ispaniya terma jamoasi yarim himoyachisi.

Ispaniya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
Futbol boʻyicha jahon chempionlari
2012-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2011-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2010-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2009-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2008-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2007-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
Erkak futbolchilar
2006-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
2005-yil oltin toʻp sovrini nomzodlari
Hojiboy Tojiboyev

Hojiboy (Hojimurod) Tojiboyev (25-avgust, 1955 — 24-iyul, 2008) — taniqli oʻzbek kino va teatr aktyori, soʻz ustasi, qiziqchi. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist. «Sharif va Marif» filmidagi roli bilan mashhur.  Tojikistonning Leninobod shahrida tugʻilgan. Oʻzbekiston va Tojikistonda xizmat koʻrsatgan artist, satirik va kinoaktyor.

1978-yilda Toshkent Teatr va rassomchilik institutini tugatgan.

Tojikistonga qaytib, bir muddat Shukur Burhonov nomidagi Nov teatrida, Leninoboddagi Kamol Xujandiy nomli teatrda ishladi. Soʻng Andijon Davlat filarmoniyasiga ishga oʻtib, Halim Joʻrayev va Sherali Joʻrayev yetakchiligidagi konsert gastrollarida ishtirok etdi.
2008-yilning 24 iyulida ogʻir xastalikdan soʻng 52 yoshida Toshkentda olamdan oʻtdi.

Filmografiya

Oilasi 
 qizi Intizor Tojiboyeva - Oʻzbekiston Davlat sanʼat va madaniyat institutida drama va kino aktyorligi fakultetini tamomlagan. Ota, Гюльчатай. Ради любви va Sotqin nomli oʻzbek filmilarida rol ijro etgan. Abzal Husanovning «Ayriliq» klipida suratga tushgan.

Unvon va mukofotlari 
 Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist 
 Mehnat shuhrati ordeni (2021-yil);

Manbalar

Havolalar 
 Internetdagi videolari