YouTube

YouTube, LLC — online video ulashish va ijtimoiy media platformasi. Bosh ofisi Kaliforniyaning San Bruno shahrida joylashgan. YouTubedan foydalanish qulay va koʻrish osonligi tufayli juda ham mashhur va kirib koʻruvchilari soni koʻpligi boʻyicha jahonda uchinchi oʻrinda turadigan saytdir. Saytda video koʻruvchilar soni kuniga 2 milliarddan ortiq hisoblanadi. Saytda professional videolavhalardan tortib, havaskor videolar, videobloglargacha taqdim etilgan.

2018-yilning dekabrida Oʻzbekistonda YouTube bloklangan. 2019-yil yanvarida blokdan chiqarilgan.

Soliq bloger tomonidan eʼlon qilingan videoning Qoʻshma Shtatlarda qayd etilgan koʻrishlar sonidan tushadigan daromadga solinadi. Agar bloger zarur maʼlumotlarni vaqtida taqdim etsa, soliq stavkasi mamlakatda amal qiluvchi qonunga binoan daromadning noldan 30 foizigachani tashkil etadi. Googleʼning AQSHda boʻlmagan blogerlar uchun solinadigan soligʻi 2021-yil iyundan boshlab kuchga kirgan.
Hozirda Youtubening YPP (youtube sheriklik dasturi) Oʻzbekistonda ishlamaydi.[]

Sayt tarixi 
2005-yil 15-fevralda PayPal ning sobiq 3 ishchisi tomonidan yaratilgan mashhur video ulashuvchi vebsayt boʻlib, unda foydalanuvchilar videolarni yuklashlari, koʻrishlari va bir birlari bilan baham koʻrishlari mumkin. Videolar reyting orqali baholanishi mumkin.

Servislar

YouTube Premium 
YouTube Premium (ilgari YouTube Red) — bu YouTube’ning premium obuna xizmati. U reklamasiz oqimni, original dasturlarga kirishni, shuningdek, mobil qurilmalarda fon rejimida va oflayn videolarni ko‘rish imkoniyatini taklif etadi. YouTube Premium dastlab 2014-yil 12-noyabrda "Music Key" nomi bilan e'lon qilingan bo‘lib, bu musiqa striming xizmati bo‘lgan va mavjud Google Play Music "All Access" xizmatini integratsiya qilish va uni almashtirish uchun mo‘ljallangan edi. 2015-yil 28-oktabrda xizmat YouTube Red nomi bilan qayta ishga tushirildi, bu barcha videolarni reklamasiz ko‘rish va eksklyuziv original kontentga kirish imkoniyatini taklif qildi. 2016-yil noyabr holatiga ko‘ra, xizmatning 1,5 million obunachisi va qo‘shimcha million foydalanuvchisi bepul sinovdan o‘tayotgan edi. 2017-yil iyun oyida YouTube Originals dasturining birinchi mavsumi jami 250 million marta ko‘rildi.

YouTube Kids 
YouTube Kids — bu Google’ning sho‘ba korxonasi bo‘lgan YouTube tomonidan ishlab chiqilgan Amerika bolalar video ilovasi. Ushbu ilova ota-onalar va hukumat tomonidan bolalar uchun mavjud kontentga bo‘lgan e’tiborni inobatga olgan holda ishlab chiqilgan. Ilova bolalarga mo‘ljallangan xizmatning versiyasini taqdim etadi, unda tanlangan kontentlar, ota-onalar nazorati funksiyalari va 13, 8 yoki 5 yoshdan kichik bolalar uchun mos bo‘lmagan videolarni filtrlaydigan imkoniyatlar mavjud (yosh toifasiga qarab). Ilova dastlab 2015-yil 15-fevralda Android va iOS mobil ilovasi sifatida chiqarilgan bo‘lib, keyinchalik LG, Samsung va Sony aqlli televizorlari, shuningdek, Android TV uchun chiqarilgan. 2020-yil 27-mayda u Apple TV uchun ham mavjud bo‘ldi. 2019-yil sentabr holatiga ko‘ra, ilova Gonkong va Makao hamda bir viloyatni qo‘shib hisoblaganda, jami 69 mamlakatda mavjud. YouTube 2019-yil 30-avgustda YouTube Kids ning veb-versiyasini ishga tushirdi.

YouTube Music 
2016-yil 28-sentabrda YouTube 300 Entertainment kompaniyasining asoschisi va ilgari Warner Music Group ijrochi rahbari bo‘lgan Lyor Cohenni Global Musiqa bo‘yicha rahbar sifatida tayinladi.

2018-yilning boshida Cohen YouTube’ning yangi obuna asosidagi musiqa oqim xizmati, ya’ni Spotify va Apple Music kabi boshqa xizmatlar bilan raqobatlashadigan platforma ishga tushirilishi mumkinligini bildira boshladi. 2018-yil 22-mayda "YouTube Music" nomli musiqa oqim platformasi ishga tushirildi.

YouTube Movies & TV 
YouTube Movies & TV— bu talab bo‘yicha filmlar va televizion shoularni sotib olish yoki ijaraga olish imkonini beruvchi video xizmatdir. Bundan tashqari, 100 dan 500 gacha nomdagi reklama bilan uzatiladigan bepul filmlar ham mavjud. YouTube 2018-yil noyabr oyida foydalanuvchilarga bepul tomosha qilish uchun filmlarni taklif qilishni boshladi; yangi filmlar tanlovi qo‘shiladi va boshqa filmlar esa har oy e'lon qilinmasdan olib tashlanadi.

2021-yil mart oyida Google Play Movies & TV ilovasini asta-sekin yo‘q qilish va foydalanuvchilarni YouTube ilovasidagi Movies & TV do‘koniga o‘tishini e’lon qildi (bu birinchi navbatda Roku, Samsung, LG va Vizio Smart TV foydalanuvchilariga 2021-yil 15-iyuldan ta’sir qila boshladi). Google Play Movies & TV 2024-yil 17-yanvarda rasmiy ravishda yopildi va uning veb-versiyasi YouTube ga ko‘chirildi (Google Play Movies & TV ning boshqa funksiyalari Google TV xizmatiga integratsiya qilingan).

YouTube Primetime Channels 
2022-yil 1-noyabrda YouTube Primetime Channels ishga tushirildi. Bu kanal do‘koni platformasi bo‘lib, YouTube veb-sayti va ilovasi orqali alohida sotib olinadigan uchinchi tomon obuna striming qo‘shimchalarini taklif etadi. Ushbu platforma Apple, Prime Video va Roku tomonidan boshqariladigan shunga o‘xshash obuna qo‘shimcha do‘konlari bilan raqobatlashadi. Qo‘shimchalarni YouTube Movies & TV markazi yoki mavjud xizmatlarning rasmiy YouTube kanallari orqali sotib olish mumkin; Primetime Channels orqali sotiladigan YouTube TV qo‘shimchalari obunachilari ham o‘z kontentlariga YouTube ilovasi va veb-sayti orqali kirishlari mumkin. Dastlab jami 34 ta striming xizmatlar (jumladan, Paramount+, Showtime, Starz, MGM+, AMC+ va ViX+) sotuvga qo‘yilgan edi.

NFL Sunday Ticket 2022-yil dekabr oyida Google bilan imzolangan kengroq turar-joy tarqatish shartnomasining bir qismi sifatida YouTube TV obunachilariga ham taqdim etildi. 2023-yil 16-avgustda Primetime Channels ga mustaqil kengaytma sifatida qo‘shildi. Maxning reklamasiz darajasi 2023-yil 12-dekabrda Primetime Channels ga qo‘shildi, bu YouTube TV o‘zining alohida HBO (bazaviy tarif rejasi obunachilari uchun) va HBO Max (barcha obunachilar uchun) chiziqli/VOD qo‘shimchalarini yagona birlashtirilgan Max taklifiga aylantirayotganiga to‘g‘ri keldi.

YouTube Go 

2016-yil sentabr oyida YouTube Go e’lon qilindi. Bu rivojlanayotgan bozorlardagi mobil qurilmalarda YouTube’ga kirishni osonlashtirish uchun yaratilgan Android ilovasi edi. U kompaniyaning asosiy Android ilovasidan farq qilardi va videolarni yuklab olish hamda boshqa foydalanuvchilar bilan ulashish imkoniyatini berardi. Shuningdek, ilova foydalanuvchilarga videolarni oldindan ko‘rib chiqish, yuklab olingan videolarni Bluetooth orqali ulashish, mobil ma’lumotlarni boshqarish va video sifati uchun ko‘proq sozlamalarga ega bo‘lish imkoniyatini berardi.

2017-yil fevral oyida YouTube Go Hindistonda ishga tushirildi va 2017-yil noyabr oyida Nigeriya, Indoneziya, Tailand, Malayziya, Vyetnam, Filippin, Keniya va Janubiy Afrika kabi 14 boshqa mamlakatlarda ishlay boshladi. 2018-yil 1-fevralda esa Braziliya, Meksika, Turkiya va Iroq kabi 130 mamlakatda ishga tushirildi. Ilova yopilishidan oldin dunyo aholisining 60% ga yaqini undan foydalana olardi. 2022-yil may oyida Google YouTube Go ilovasini 2022-yil avgustda yopishini e’lon qildi.

YouTube Shorts 
2020-yil sentabr oyida YouTube TikTok’ga o‘xshash, YouTube Shorts deb nomlangan 15 soniyalik videolar uchun yangi platformaning beta-versiyasini ishga tushirishini e’lon qildi. Platforma birinchi marta Hindistonda sinovdan o‘tkazildi, ammo 2021-yil mart oyidan boshlab AQSh kabi boshqa mamlakatlarga ham kengaytirildi va videolarni uzunligi 1 daqiqagacha uzaytirildi. Bu platforma mustaqil ilova emas, balki asosiy YouTube ilovasiga integratsiya qilingan. TikTok kabi, u foydalanuvchilarga litsenziyalangan musiqalarni videolariga qo‘shish imkoniyatini o‘z ichiga olgan ijodiy vositalardan foydalanish imkonini beradi. Platformaning global beta-versiyasi 2021-yil iyul oyida ishga tushirildi.

YouTube Stories 
2018-yilda YouTube yangi xususiyatni sinovdan o'tkazishni boshladi, dastlab u "YouTube Reels" deb atalgan. Ushbu xususiyat Instagram Stories va Snapchat Stories'ga juda o'xshash edi. Keyinchalik, YouTube bu xususiyatni "YouTube Stories" deb o'zgartirdi. Bu xususiyat faqat 10,000 dan ortiq obunachiga ega bo'lgan yaratuvchilar uchun mavjud edi va faqat YouTube mobil ilovasida joylashtirilishi yoki ko'rilishi mumkin edi. 2023-yil 25-may kuni YouTube ushbu xususiyatni 2023-yil 26-iyundan yopishlarini e'lon qildi.

Yangi funksiya 
2021-yil mart oyida YouTube funksiyalaridan biriga oʻzgartirish kiritishi haqida xabar berdi. Kontentga qoʻyilgan dizlayklar soni yashiringan boʻladi. Kontent ostidagi salbiy baholarni esa faqat videoblogerning oʻzi koʻra oladi. YouTube rahbariyati videoblogerlarning kontent ostidagi dizlayklarsoni sabab yetkazilayotgan salbiy taʼsiri haqidagi shikoyatidan kelib chiqib ushbu qarorga kelgan.
Youtube 2023-yil fevral oyi boshida shorts[] vudeolarni monetizatsiya qilishni rejalashtirmoqda.

Faktlar 
 YouTube butunlay Python dasturlash tilida yozilgan.
 2011-yilning 14-dekabr kuni MoldytoasterMedia nikli foydalanuvchi tomonidan YouTubedagi eng davomiy video (596 soat, 31 daqiqa va 21 soniya) yuklangan.
 YouTubedagi eng birinchi yuklangan video – Me at the zoo.
 YouTubeda eng birinchi fikr COBALTGRUV nikli foydalanuvchi tomonidan aynan eng birinchi yuklangan videoda qoldirilgan. Fikr matni quyidagicha boʻlgan: „Interesting.…“.

Statistika

Eng koʻp obunachiga ega foydalanuvchilar 
Youtubeda eng koʻp obunachiga ega boʻlgan 50ta sahifa:

Muhim nuqtalar va reaksiyalar 

2018-yil oʻrtalarida Hindistonning T-Series musiqiy video kanalining obunachilari soni oʻsha paytda YouTubeda eng koʻp obuna boʻlgan foydalanuvchi boʻlgan shved veb-komediyachi va kiber sportchi PewDiePie obunachilari soniga tez yaqinlashdi. Natijada, PewDiePie va T-Series muxlislari, boshqa YouTuberlar va mashhurlar ikkala kanalni ham qoʻllab-quvvatladilar. Musobaqa davomida ikkala kanal ham tez surʼatda koplab obunachilarga ega boʻldi va 2019 yilning fevral, mart va aprel oylarida bir necha marta obunachilar sonidan oʼzib ketdi. T-Series oxir-oqibat doimiy ravishda PewDiePie-dan oʻzib ketdi va 29-may kuni u 100 million obunachiga ega boʻlgan birinchi kanalga aylandi.

Eng koʻp obunachiga ega artistlar 
Quyidagi jadvalda YouTube Musicning eng koʻp obunachiga ega 50ta artistlar roʻyhati berilgan:

Eng koʻp „like“ yigʻgan videolar 
Quyidagi jadvalda eng koʻp „like“ yigʻgan 30ta video roʻyxati berilgan:

Eng koʻp layk yigʻgan va tarixiy videolar 
Quyidagi jadvalda 2010-yil mart oyida layk tugma joriy qilinganidan to hozirgi kungacha YouTubening eng koʻp layk yigʻgan videolar roʻyxati keltirilgan:

Qoʻshimcha maʼlumotlar

Manbalar

Havolalar 
 YouTube