Janubiy Koreya — Buyuk Britaniya munosabatlari

Koreya Respublikasi va Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Birlashgan Qirolligi oʻrtasidagi munosabatlar (; inglizcha: South Korea–United Kingdom relations) XX asrdan hozirgi kungacha boʻlgan aloqalarni oʻz ichiga oladi. Koreya Respublikasi Buyuk Britaniya bilan rasmiy aloqalar oʻrnatilgan sana sifatida 1949-yilning 18-yanvarini belgilagan boʻlsa-da, diplomatik aloqalar tarixi 1883-yilga borib taqaladi. 1950-yillarda Britaniya harbiylarining Koreya urushidagi ishtiroki muhim boʻlgan, ammo oʻsha paytda ikki davlat oʻrtasidagi munosabatlar „zaif“ boʻlgan. Mamlakatlar bir-biri haqida nisbatan kam maʼlumotga ega edi. 1970-yillarda savdo aloqalari tez rivojlandi. 1990-yillar oxiridagi Osiyo moliyaviy inqirozi davrida qirolicha Yelizaveta II Janubiy Koreyaga davlat tashrifini amalga oshirdi va bu mamlakatda inqiroz davrida ijobiy kutib olindi. Bugungi kunda ikki davlat oʻrtasida mustahkam iqtisodiy va diplomatik aloqalar mavjud.

BBC Jahon xizmatining 2014-yilgi soʻroviga koʻra, janubiy koreyaliklarning 74 foizi Birlashgan Qirollik taʼsiriga ijobiy, 14 foizi esa Buyuk Britaniya taʼsiriga salbiy qaraydi. Boshqa tomondan, Buyuk Britaniyada Janubiy Koreyaning taʼsiri haqidagi fikrlar ikkiga boʻlingan: Britaniyaliklarning 45 foizi Janubiy Koreyaning taʼsirini ijobiy, 45 foizi esa salbiy deb hisoblaydi.

Mamlakatni taqqoslash

Tarixi 

1885-yilda Britaniya Qirollik dengiz flotining uchta kemasi Geomun orolini qisqa vaqt ichida egallab olgan. Ikki xalq oʻrtasidagi munosabatlar 1910—1945-yillarda Koreyadagi yapon mustamlakachilik davrida uzilib qolgan. Ikkinchi jahon urushidan keyin Janubiy Koreya 1949-yil 18-yanvarda Buyuk Britaniya bilan diplomatik aloqalarni oʻrnatgan. Buyuk Britaniya va boshqa Britaniya Hamdoʻstligi kuchlari Koreya urushi paytida Janubiy Koreya bilan birga jang qilganlar. Koreya urushida qariyb 100 000 britaniyalik harbiy qatnashgan. Britanlarning eng mashhur ishtiroki Imjin daryosidagi jang, Xitoy askarlari bilan toʻqnashuv edi. Britaniya armiyasining 600 nafar askari Koreyadagi Imjin daryosidan oʻtayotgan 30 ming xitoylik qoʻshinga qarshi kurashgan. Jang oxirida 10 000 xitoylik qoʻshin halok boʻlgan. Britaniyalik askarlarning yoʻqotishlar bor-yoʻgʻi 59 tani tashkil etdi va bu jang urushda burilish nuqtasi hisoblanadi, chunki u Xitoyning yurishini toʻxtatdi. Gloster vodiysidagi jangovar yodgorlik Janubiy Koreyaning Solma-Ri shahrida halok boʻlgan britaniyalik askarlar uchun oʻrnatilgan. 1078 nafar Britaniya askari Koreya urushida halok boʻlgan. 

Seulda Buyuk Britaniya elchixonasi va Londonda Janubiy Koreya elchixonasi mavjud. Buyuk Britaniya va Janubiy Koreya jahon yetakchisi AQSh kabi boshqa davlatlar bilan hamkorlik qiladi. Mamlakatlar bir-biri bilan yaqin harbiy aloqalarga ega va Buyuk Britaniya koʻpincha Shimoliy Koreya-Janubiy Koreya munosabatlarining notinch davrida Janubiy Koreyaning nuqtai nazarini qoʻllab-quvvatlaydi. 2011-yilda Buyuk Britaniyada 17 mingga yaqin janubiy koreyalik istiqomat qilgan.

2016-yil noyabr oyida Koreya Respublikasi Harbiy-havo kuchlari Britaniya Qirollik havo kuchlari va Amerika Qoʻshma Shtatlari havo kuchlari bilan ichki havoda jangovar manevr mashqlarini oʻtkazdi. Bu Amerika Qoʻshma Shtatlaridan boshqa xorijiy davlat bilan birinchi oʻtkazilgan mashqlar edi.

Yuqori darajadagi almashinuvlar 
Koreya Respublikasidan Buyuk Britaniyaga:

 1986-yil aprel Prezident Chun Du Xvan
 1989-yil noyabr, Prezident Roh Tae-woo
 1995-yil mart Prezident Kim Yon Sam
 1998-yil aprel Prezident Kim Dae Jung
 2001-yil dekabr Prezident Kim Dae Jung
 2004-yil dekabr Prezident Ro Mu Xyon
 2006-yil fevral — Tashqi ishlar va savdo vaziri Pan Gi Mun
 2006-yil iyun — Tashqi ishlar va savdo vaziri Pan Gi Mun
 2006-yil may, Bosh vazirning iqtisodiy masalalar boʻyicha oʻrinbosari Xan Duk-soo
 2007-yil may — Bosh vazirning iqtisodiyot boʻyicha oʻrinbosari Kvon Okyu
 2007-yil iyun Moliyaviy nazorat xizmati raisi Yun Jeung Xyun
 2008-yil may Moliyaviy nazorat xizmati raisi Jeon Kvang-vu
 2008-yil may Strategiya va moliya vaziri Kan Man-su
 2008-yil oktyabr Prezidentning maxsus vakili Sa-Kong-il
 2009-yil fevral Prezidentning maxsus vakili Sa Kong-il
 2009-yil aprel Prezident Li Myon Bak (G20)
 2010-yil yanvar Tashqi ishlar va savdo vaziri Yu Myon Xvan
 2010-yil may Sogʻliqni saqlash va farovonlik vaziri Jeon Chje Xi
 2013-yil aprel Prezidentning maxsus vakili sobiq bosh vazir Xan Seung Su (Britaniya sobiq bosh vaziri Margaret Tetcherning dafn marosimida ishtirok etish uchun)
 2013-yil noyabr Prezident Pak Kin Xe
 2014-yil dekabr — Tashqi ishlar va savdo vaziri Yun Byung-se

Buyuk Britaniyadan Koreya Respublikasiga:

 1986-yil may, Bosh vazir Margaret Tetcher
 1992-yil noyabr shahzoda Charlz va malika Diana
 1996-yil mart, Bosh vazir Jon Meyjor
 1997-yil aprel Gloster gersogi
 1997-yil oktyabr Kent gersogi
 1999-yil aprel qirolicha Yelizaveta II
 2000-yil oktyabr, Bosh vazir Toni Bler
 2003-yil iyul, Bosh vazir Toni Bler
 2001-yil aprel, York gersogi
 2005-yil noyabr, York gersogi
 2006-yil oktyabr, Bosh vazir oʻrinbosari Jon Preskott
 2008-yil sentyabr, York gersogi
 2008-yil dekabr G20 maxsus elchisi Timms
 2009-yil oktyabr Biznes, innovatsiyalar va malakalar vaziri Piter Benjamin Mandelson
 2010-yil noyabr, Bosh vazir Devid Kemeron
 2012-yil mart, Bosh vazir oʻrinbosari Klegg (Seul yadroviy xavfsizlik sammitida ishtirok etish uchun)
 2013-yil oktyabr, Tashqi ishlar va Hamdoʻstlik ishlari boʻyicha Davlat kotibi William Xeyg (2013-yilda Seulda boʻlib oʻtadigan kibermakon konferensiyasida ishtirok etish uchun).

Xalqaro tashkilotlarda hamkorlik 
Ikki davlat bir qator xalqaro tashkilotlarga aʼzodir, jumladan:

Manbalar

Havolalar 

 Janubiy Koreyaning Londondagi elchixonasi
 Koreya Respublikasining Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Birlashgan Qirolligidagi elchixonasi 
 Buyuk Britaniyaning Koreya Respublikasidagi elchixonasi rasmiy sayti 
 YouTube
Janubiy Koreyaning ikki tomonlama aloqalari
Buyuk Britaniyaning ikki tomonlama aloqalari
Janubiy Koreyaning tashqi siyosati
Buyuk Britaniyaning tashqi siyosati
Xalqaro munosabatlar