Nikolay Gasunayev

Nikolay Konstantinovich Gasunayev (1933-yil 12-oktabrda Xivada tugʻilgan) — sovet, oʻzbek va rus fantastik yozuvchisi, shoir, tarjimon, jurnalist va adabiyotshunos.

Tarjimai hol 
Nikolay Gasunayev 1933-yilda Xivada oʻqituvchi oilasida dunyoga keladi, keyinchalik uning oilasi Urganchga koʻchib oʻtgan. Nikolay Gasunayev maktabni tugatgach, Toshkent chet tillar pedagogika institutida tahsil oldi. Universitetni bitirgach, Xorazm viloyati qishloq maktablarida oʻqituvchi, pedagogika institutida oʻqituvchi boʻlib ishlagan. Shundan keyin Nikolay Gasunayev viloyat gazetasida, viloyat televideniyesida jurnalist, soʻngra Toshkentdagi Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi bosh muharriri oʻrinbosari boʻlib ishlagan. Bir muddat Oʻzbekiston Kompartiyasi Markaziy Qoʻmitasi a’zosi ham boʻlgan. XX asrning 80-yillarida Nikolay Gasunayev yosh yozuvchi-fantastchilarning Butunittifoq uyushmasining Toshkentdagi “Durmen-88” va Dnepropetrovskdagi “Borisfen-88” seminarlari tashkilotchilaridan biri edi. 1990-yildan Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasi boshqaruvi kotibi. 1995-yilda nafaqaga chiqqach, Nikolay Gasunayev Moskva viloyatiga koʻchib oʻtdi.

Ijodiy faoliyayati 
Nikolay Gasunayev ijodiy faoliyatini 1959-yilda Xiva haqidagi she’rlarini nashr etishdan boshlagan. Adib asar yozishni XX asrning 60-yillarida “Ayboʻgʻir” qissasi bilan boshlagan. Uning ijodini ayni gullagan mahali "Oʻqilmagan maktub" detektiv hikoyasi elementlarini oʻz ichiga olgan va "Toʻrt kishilik xonada kulrang mushuk" nomi bilan chiqqan hikoyasi sabab boʻldi. Keyinchalik adib yana bir nechta fantastik hikoyalar yozdi.

Uning eng mashhur asari "Yulduzli sayyoh" ilmiy-fantastik romani boʻlib, unda XXII -asrda yashovchi askar harbiy xizmatni oʻtashni istamaganligi sababli vaqt mashinasi yordamida XIX-asrning ikkinchi yarmida Xiva xonligi davriga tushib qoladi. Qahramon turli davrlarda uzoq safar qilgach, u yerda adolatsizlikka qarshi kurashish uchun avvalgi holatga qaytishga qaror qiladi.

Bundan tashqari, yozuvchi adabiyotshunos, fantastik asarlar antologiyalarini tuzuvchi, tarjimon sifatida ham tanilgan. U oʻzbek yozuvchi va shoirlarning qator she’r, asarlarini tarjima qilgan. Xususan, fantast yozuvchi Hojiakbar Shayxov asarlarini oʻzbek tilidan rus tiliga tarjima qilgan. Gasunayev shuningdek, uch tilda - oʻzbek, rus va ingliz tillarida chop etilgan "Xiva" hujjatli nashri muallifi hamdir.

Asarlari: 
Roman

 1984-yil - Yulduzli sayohatchi
 1993-yil - Choʻl yoʻlidagi uchta hovli (parcha) 

Ertak

 1978-yil - Toʻrt kishilik xonada kulrang mushuk
 1980-yil - Fortepiano va orkestr uchun konsert
 1981-yil - Olmani tashlamang
 1982-yil - Uzoqdagi momaqaldiroq aks-sadosi (film hikoyasi)
 1988-yil - Qopqon
 1988-yil - Oʻzga sayyoraliklar
 1988-yil - "Umid" ekspressi 

Doston va she’riy toʻplamlar

 1967-yil - Janubiy kuz (doston)
 1972-yil - Alvon bulutlar
 1972-yil - Haqiqat
 1974-yil - Dev-qal’a
 1979-yil - Bolalik shahri 

Hujjatli filmlar

 1981-yil - Xiva
 2000-yil - Geograf va sayohatchilar: Qisqacha biografik lugʻat 

Esse

 1992-yil - Oq elk, chiziqli tuya yoki Sevgi deklaratsiyasi

Manbalar 

Oʻzbekiston maqtov yorligʻi sohiblari
Oʻzbekistonlik jurnalistlar
Kishilar
Rossiyalik yozuvchilar
Oʻzbekistonlik yozuvchilar
Rossiyalik shoirlar
Oʻzbekistonlik shoirlar
Yashayotgan insonlar
1933-yilda tugʻilganlar
12-oktabrda tugʻilganlar
Toshkent davlat pedagogika universiteti bitiruvchilari
Oʻzbek tarjimonlari