Jules Aarons

Jyul Aarons (1921-yil 3-oktyabr – 2008-yil 21-noyabr) radiotoʻlqinlarning tarqalishini oʻrganishi bilan mashhur boʻlgan Amerikalik kosmik fizigi va shu bilan birga Bostondagi koʻcha suratlari bilan mashhur fotograf edi.

Daastlabki yillari va taʼlim 
Aarons Nyu-Yorkning Bronks shahrida tugʻilgan, u yerda otasi tikuvchilik sanoatida ishlagan. 1942-yilda Nyu-York shahar kollejini tamomlagan. Ikkinchi Jahon urushi paytida u Armiya Signal Korpusida xizmat qilgan. U Boston universitetida fizika fakultetida tahsil olib, 1949-yilda magistrlik darajasini oldi. 1953-yilda u Fulbrayt stipendiyasini qoʻlga kiritdi va doktorlik dissertatsiyasini qoʻlga kiritdi va Parij universitetida Ph.D darajasini oldi.

Fizika 
1948-yildan 1981-yilgacha Aarons Hanscom Fielddagi Harbiy havo kuchlari geofizika tadqiqot laboratoriyasida katta olim boʻlib ishlagan. U yerda uning tadqiqotlari sunʼiy yoʻldosh va global joylashishni aniqlash texnologiyasini yaxshilashga yordam bergan. Milliy Fan Jamgʻarmasi xodimi Sunanda Basu Aaronsni „ionosferaning sunʼiy yoʻldoshlarini oʻrganish boʻyicha kashfiyotchi“ deb taʼrifladi. Uning nomi „hozirda ionosfera sintillyatsiyalari sohasi bilan sinonimga aylangan“. Parijda oʻqish mobaynida koʻplab yevropalik olimlar bilan hamkorlik qiladi. 1957-yilda sunʼiy yoʻldosh signallariga atmosfera taʼsirini oʻrganishga asoslangan Joint Satellite Studies Group xalqaro olimlar guruhini tuzdi. Bu guruh keyinchalik dunyo boʻylab yiliga ikki marta yigʻilishlarni oʻtkazib turadigan Beacon Satellite Studies (BSS) guruhiga aylantiriladi. Dastlab, u oʻzining BSS hamkasblarini koʻplab ionosfera monitoringi stantsiyalarini oʻrnatishga undaydi. Keyinchalik bu ishlar havo kuchlariga kosmik aloqa va navigatsiya tizimlarini loyihalashda oʻz samarasini beradi. Guruhning tadqiqotlari ionosfera fazosi-ob-havoni oʻrganish uchun asos yaratdi.

1981-yilda Aarons Boston universitetining astronomiya boʻlimida tadqiqotchi professor boʻldi va 1987-yilda universitetning Kosmik fizika markazini tashkil etishga xissa qoʻshadi. Boston Universitetida boʻlganida u GPS sunʼiy yoʻldoshlari yordamida magnit boʻronlarining ekvatorial va yuqori kenglikdagi ionosferaga taʼsirini oʻrgangan. U oʻz faoliyati davomida yuzdan ortiq ilmiy maqolalarni nashr etdi va ssintilatsiya hodisalari haqida kitob tahrir qildi.

Sovrinlar va mukofotlar 

 Fulbrayt stipendiyasi, 1953-yil
 Harbiy-havo kuchlarining davlat xizmati uchun mukofoti
 Taunsend Xarris medali, Nyu-York shahar kolleji
 Guenter Loeser xotira mukofoti, 1964-yil
 Elektrotexnika va elektronika muhandislari instituti (IEEE) xodimi, 1975-yil
 AGARD-NATO Eektromagnit Toʻlqinlar Tarqalishi kengashi raisi, 1979-1981
 1980—1983-yillarda Xalqaro radiotexnika ittifoqining ionosferadagi radiotoʻlqinlarning tarqalishi boʻyicha komissiya raisi
 Garri Diamond Memorial mukofoti, IEEE
 Appleton Lektor mukofoti, IEEE, 1996-yil

Nashrlar 
Muharrir sifatida:

 

Muallif sifatida:

 Quyosh sistemasi radioastronomiyasi: Afina milliy observatoriyasining NATO ilgʻor tadqiqot institutida taqdim etilgan maʼruzalar (1965). Plenum matbuoti.
 Yuqori kenglik modellari, kuzatuvlari va ionosfera sintillyatsiyalarining tahlili (1973). Harbiy havo kuchlari Kembrij tadqiqot laboratoriyasi.
 "Magnit boʻroni fazalarining Auroraldan ekvatorial kenglikgacha boʻlgan F-qatlam tartibsizliklariga taʼsiri" (1989). Boston universitetining kosmik fizika markazi.

Fotosurat 
Aarons birinchi marta yoshligida Nyu-Yorkning Rokavey shahrida oilasini suratga olib, fotografiyaga qiziqa boshlagan. Keyinchalik oliy oʻquv yurtlarida oʻqishni davom ettirib, olim sifatida faoliyat yuritar ekan, u dunyo boʻylab xizmat safarlarida oʻzi bilan fotoapparat olib, ikkinchi hunarini rivojlantirishda davom etdi. U 1940-yillarning oxiri va 1950-yillarning boshlarida olingan Bostonning etnik jihatdan xilma-xil West End va asosan Italiyaning Shimoliy End mahallalaridagi fotosuratlari bilan mashhur. West Endning katta qismi 1950-yillarning oxirida shaharni keng koʻlamli yangilash loyihasiga kiritiladi va shaharning bir qismi vayron qilingan. Bu esa Aaronsning ushbu hududning fotosuratlarini tarixiy maqsadlar uchun ayniqsa muhim qilgan. Boston jamoat kutubxonasida uning asarlarining keng toʻplami mavjud.

Koʻcha fotosuratchisi sifatida unga Sid Grossman, Lisette Model, Anri Kartier-Bresson va Brassai taʼsir koʻrsatdi. Uning ishi, shuningdek, Helen Levitt va Leon Levinshteyn bilan solishtirilgan. U jamoat joylarida odamlarning noodatiy suratlarini, koʻpincha ular bilmagan holda suratga oldi. Koʻpgina zamondoshlaridan farqli oʻlaroq, Aarons oʻz eslatmalarida: „Men qashshoqlik sahnalaridan qochib, odamlarning kundalik hayotiy tajribalarini suratga olishga qaror qildim“ deb yozadi. U suratkashlik mobaynida ezilganlarning hayotiga eʼtibor bermaslikni afzal koʻradi. U suratga olgan koʻcha sahnalari koʻpincha jonli va joʻshqin. Ularda oddiy odamlar yashaydi, biroq, ular qadr-qimmat bilan tasvirlangan va tubdan insoniy dunyoqarashni namoyon qiladi. U odamlarning omma oldida oʻzini qanday koʻrsatishi bilan juda qiziqdi. Koʻpincha, kamera oldida xuddi yuqoridagi su'ratdagi („Qizlar oldida bola“, „North End“,1955) Italyan-Amerikalik yigit kabi pozada turar edi.

Koʻrgazmalar 

 Qora Boston: Hujjatli fotosuratlar va Afrika-Amerikalik tajribasi . Boston universiteti sanʼat galereyasi, 1995
 Jyul Aarons: Yahudiy mahallalarida, 1946-76 . Dekordova muzeyi, 2009
 Koʻchadagi odam: Jyul Aarons fotosuratlari Boston, 1947-1976 . Boston jamoat kutubxonasi, 2010
 Gʻarbiy Enddagi hayot 1947-1953: Jyul Aaronsning fotosurati . West End muzeyi, 2013
 Bronksdan uchta fotosuratchi: Jyul Aarons, Morton Broffman va Jo Konzo . Bronks sanʼat muzeyi, 2015

Nashrlar 
Toʻplamlar:

 Shavelson, Maykl B., ed. (1999). Jyul Aarons: Parijning 1953-1968 yillardagi fotosuratlari . Boston, MA: Fransuz kutubxonasi va madaniyat markazi.
 Shmidt, Aaron, ed. (1999). Koʻchalarda, 1947-1976: Boston fotosuratlari . Boston, MA: Boston jamoat kutubxonasi.
 Margolis, Bernard, ed. (2002). Provintsiyataun, 1949-1965 Jyul Aaronsning foto xotirasi . Boston, MA: Boston jamoat kutubxonasi.ISBN 978-0890731239
 Sichel, Kim, ed. (2003). Jyul Aarons: Koʻcha portretlari 1946-1976 . Boston, MA: Charlz River nashriyoti.ISBN 978-1891024719
 Melton, Julie, ed. (2006). Jamoat joylari, shaxsiy lahzalar: Jyul Aaronsning fotosuratlari . Boston, MA: Kayafas galereyasi.

Tarixiy kitoblar va antologiyalar:

 Kay, Jeyn Holts (1980). Yoʻqotilgan Boston . Houghton Mifflin.ISBN 9780395276099
 Fisher, Shon M. (1992). Oxirgi uy: Bostonning West End shahridagi jamoa va shaharni yangilashga qarshi turish . Boston jamiyati.ISBN 9780934865005
 Sarna, Jonatan D. (1995). Boston yahudiylari . Katta Bostondagi birlashgan yahudiy xayriya tashkilotlari.ISBN 978-1555532178
 Konvey, Lori (1996). Boston qanday boʻlgan: 30-40-yillardagi rasmlar va xotiralar . WGBH Boston.ISBN 978-1884738890
 Lafo, Reychel Rozenfild (2000). Bostondagi fotografiya 1955-1985 yillar . MIT matbuoti.ISBN 978-0262122290

Shaxsiy hayoti 
Aarons 1944-yilda Jannet Lampertga uylanadi. Birgalikda Filipp va Gerbert ismli ikki oʻgʻil koʻrishadi. U 2008-yil 21-noyabrda Massachusets shtatining Nyuton shahridagi uyida vafot etdi

Manbalar

Havolalar 

 Jyul Aarons veb-sayti
 Boston jamoat kutubxonasida Jyul Aarons to'plami 
 Jyul Aarons " Bu eski uy " epizodi, 2010 yil
 Jyul Aarons uchun og'zaki tarix suhbati (1983-yil 12-dekabr), Amerika Fizika Instituti

2008-yilda vafot etganlar
1921-yilda tugʻilganlar
Boston Universiteti