yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Xayrillo Gapporov

Xapporov Xayrillo (1971-yil, 9-dekabr; Namangan tumani, Namangan viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek siyosatchisi, oʻqituvchisi va kimyogari. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Oliy Majlis Qonunchilik palatasining ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish qoʻmitasi aʼzosi. Oʻzbekiston Ekologik partiyasining aʼzosi.

Biografiyasi 
Xapporov Xayrillo 1971 yil 9 dekabrda Namangan viloyati Namangan viloyatida tugʻilgan. 1994 yilda Toshkent davlat universitetini kimyo mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan. Kimyo fanlari nomzodi, dotsent. 1992 yilda ToshDU kimyo fakultetida laborant boʻlib ishlay boshladi. 1994 yildan 2000 yilgacha Xayrillo Lutpillaevich katta laborant, soʻngra Toshkent davlat universitetida aspirant boʻlib ishlagan. 2000-2002 yillarda u iqtisod va huquq maktab-internatida oʻqituvchilik bilan shugʻullangan. 2002 yildan 2015 yilgacha Gapporoa Xayrillo ilmiy boʻlim mudiri, katta oʻqituvchi, magistratura mudiri, umumiy kimyo kafedrasi dotsenti, keyinchalik dotsent, kimyo-biologiya fakulteti dekani, oʻquv markazining direktori lavozimlarida ishlagan. kadrlarni tayyorlash va qayta tayyorlash uchun, Namangan davlat universiteti maʼnaviy-maʼrifiy masalalar boʻyicha prorektori.

2015 yilda u Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati etib tayinlandi. Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish qoʻmitasi aʼzosi.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Oʻzbekiston Ekologik partiyasi a’zolari
Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari
Kamol Jumaniyozov

Kamol Jumaniyozov (1989-yil, 13-iyul; Bogʻot tumani, Xorazm viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) ― O'zbek siyosatchisi, filolog. Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish qo'mitasi a'zosi. O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining qonunchilik palatasi deputati. O'zbekiston Ekologik partiyasining a'zosi.

Biografiyasi 
Jumaniyozov Kamol Komilovich 1989 yil 13 iyulda Xorazm viloyati Begatskiy tumanida tug'ilgan. 2012 yilda Urganch davlat universitetini nemis tili o'qituvchisi mutaxassisligi bo'yicha tugatgan. Xuddi shu yili u "Kamolot" yoshlar ijtimoiy harakati Xorazm viloyati kengashining koordinatori sifatida ish boshladi. CC 2013 yildan 2019 yilgacha koordinator, so'ngra O'zbekiston Ekologik harakati Xorazm viloyati hududiy boshqarmasi boshlig'i sifatida ishlagan. 2019 yilda u O'zbekiston Ekologik partiyasining Xorazm viloyati hududiy partiya tashkiloti Kengashi Ijroiya qo'mitasi raisi etib tayinlandi.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Oʻzbekiston Ekologik partiyasi a’zolari
Abdurahim Qurbonov

Abduraxim Eshonqulovich Qurbonov (1974-yil 10-may; Jarqoʻrgʻon tumani  — 2021-yil 8-iyul Toshkent) — O'zbek siyosatchisi, tarixchi. O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Agrar va suv xo'jaligi masalalari qo'mitasi a'zosi. O'zbekiston Ekologik partiyasining a'zosi. Tarix fanlari nomzodi. Korrupsiyaga qarshi kurash va sud-huquqiy masalalar qo'mitasi a'zosi.

Biografiyasi 
Qurbonov Abdurahim Eshonqulovich 1974-yil 10-mayda Surxondaryo viloyati Jarqo'rg'on tumanida tug'ilgan. 1996-yilda Termiz davlat universitetining tarix, sotsiologiya va davlat huquqi mutaxassisligini tamomlagan. Xuddi shu yili u Termiz davlat universitetida dars berishni boshladi. 1999-yildan 2001-yilgacha u aspirant, o'qituvchi, so'ngra universitetning katta o'qituvchisi. 2009-yilda u O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati sifatida ish boshladi va u yerda 2014-yilgacha ishladi. 2010—2019 yillarda Qonunchilik palatasining Qonunchilik, sud-huquq masalalari qo'mitasi a'zosi boʻlgan. 2019-yilda u Korrupsiyaga qarshi kurash va sud-huquqiy masalalar qo'mitasi a'zosi lavozimini egalladi.

Mukofotlar 
2011-yilda Abdurahim Eshonqulovichga "O'zbekiston Respublikasi mustaqilligiga 20 yil" esdalik nishoni topshirildi. Keyin, 2016-yilda unga "O'zbekiston mustaqilligiga 25 yil" esdalik nishoni topshirildi. Keyinchalik, 2017-yilda u "O'zbekiston Konstitutsiyasiga 25 yil" esdalik nishonini oldi.
2019-yilda u "Sodiq xizmatlari uchun" medali bilan taqdirlangan.

Vafoti
Abdurahim Qurbonov 2021-yil 8-iyul kuni koronavirus infeksiyasi oqibatida vafot etdi.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Oʻzbekiston Ekologik partiyasi a’zolari
Poʻlat Abdurahmonov

Po'lat Madjitovich Abdurahmonov (tug'. 1940-yil 3-may, Samarqand viloyati, O'zbekiston SSR, SSSR) - o'zbek iqtisodchisi va davlat arbobi, iqtisod fanlari nomzodi, Samarqand viloyatining birinchi hokimi (1992-1995).

Biografiyasi 
1964-yilda Xarkov avtomobil va magistral yo'llar institutini (hozirgi Xarkov milliy avtomobil va magistral universiteti) tugatgan. 1978-yilda KPSS Markaziy Qo'mitasi (hozirgi Rossiya davlat boshqaruvi akademiyasi) huzuridagi Ijtimoiy fanlar akademiyasini tugatgan.

17 yoshida, 1957-yilda Poʻlat Abdurahmonov  paxta zavodida elektr bo'yicha lavozimni oldi. 1964-yilda u armiyada xizmat qilgan. 1965-yilda u avtomobillarni ta'mirlash zavodi direktoriga ko'tarildi. 1972-yildan 1985-yilgacha boʻlgan davrda u O'zbekiston Kompartiyasi Samarqand viloyat qo'mitasining 2-kotibi, 1986-yilda Po'lat Madjitovich O'zbekiston Kompartiyasi Markaziy qo'mitasining rahbari bo'ldi. 1988-yilda Toshkent viloyati Ijroiya qo'mitasining raisi etib tayinlandi.

1992-yil yanvar oyida O'zbekiston Prezidenti Islom Karimov Po'lat Abdurahmonovni Samarqand viloyati hokimi etib tayinladi va u ushbu lavozimda 1995-yil noyabrgacha ishladi.

Ilmiy faoliyati 
1978-yilda Abduraxmanov Po'lat Madjitovich muhandislik-texnik ish va uning samaradorligini oshirishni nashr etdi.

Manbalar
Emma Aslonova

Emma Sergeevna Aslonova (tugʻ. 1973-yil 28-mart, Buxoro tumani, Buxoro viloyati, oʻzbek SSR, SSSR) - oʻzbek oʻqituvchisi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati.

Biografiyasi 
Emma Aslonova 1973-yil 28-martda Buxoro viloyatida tugʻilgan. 1993-yilda Buxoro universitetini rus tili va adabiyoti oʻqituvchisi mutaxassisligi boʻyicha tugatgan. Xuddi shu yili u oʻz faoliyatini Buxoro viloyatidagi 15-sonli iqtidorli bolalar maktabida rus tili va adabiyoti oʻqituvchisi sifatida boshladi. 2007-2008-yillarda Galaasi pedagogika kollejida rus tili va adabiyotidan dars bergan. 2008-yildan 2017-yilgacha Buxoro viloyati 2-sonli oʻrta maktab direktori boʻlib ishlagan. Emma Aslonova - Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasining a'zosi.

2020-yil yanvar oyida IV chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati, shuningdek byudjet va iqtisodiy islohotlar qoʻmitasining a'zosi etib saylandi. 2017-yildan buyon Buxoro viloyatida maktabgacha ta'lim boshligʻi sifatida ishlaydi.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1973-yilda tugʻilganlar
28-martda tugʻilganlar
Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi a’zolari
IELTS 14: Academic with Answers

„IELTS 14: Academic with Answers“ („IELTS 14: Akademik. Javoblar bilan“), toʻliq nomi „IELTS 14: Academic with Answers with Audio“ („IELTS 14: Akademik. Javoblar va audio bilan“) — IELTS testiga hozirlanish boʻyicha qoʻllanma. 2019-yil Kembrij universiteti nashriyotida „IELTS 14: Genera Training with Answers“ qoʻllanmasi bilan bir qatorda chop etilgan. Ushbu ikkala kitob „Cambridge IELTS“ qoʻllanmalari seriyasidagi 14-kitoblardir.

Qoʻllanmagaga Aademic moduli boʻyicha 4 ta toʻliq mashq testi kiritilgan. Kitob „Official IELTS Practice Materials 1“ va „Official IELTS Practice Materials 2“ qoʻllanmalari bilan bir qatorda IELTS testini uyushtiruvchi University of Cambridge ESOL Examinations, British Council hamda IDP Education Australia tashkilotlari tomonidan hozirlangan sanoqli rasmiy test materiallari safiga kiradi.

Yana qarang 
 IELTS 14: General Training with Answers

Havolalar 
 „IELTS 14“ Cambridge universiteti nashriyoti saytida 

IELTS boʻyicha kitoblar
Madina Baratova

Madina Xasanovna Baratova (tugʻ. 1986-yil 22-dekabr, Buxoro viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek filologi va siyosatchisi, 2020-yildan buyon IV chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati, Oʻzbekiston Liberal demokratik partiyasi aʼzosi, Oʻzbekiston bolalar tashkiloti raisi oʻrinbosari.

Biografiyasi 
Madina Xasanovna 1986-yil 22-dekabrda Buxoro viloyatida tugʻilgan. 2006-yilda Buxoro davlat universitetini filolog mutaxassisligi boʻyicha tugatgan.

2005-yilda oʻz faoliyatini Buxoro shahar Kengashi huzuridagi Yoshlarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish markazining Chet tili klubi rahbari sifatida boshladi. 2008-yilda „Kamolot“ ODM viloyat kengashi oʻquv muassasalarida yoshlar bilan ishlash boʻlimi boshligʻi etib tayinlandi. 2010-yilda etakchilarni oʻqitish markazining koordinatori boʻldi. 2014-yilda oʻquv-uslubiy markazning mintaqaviy koordinatori boʻldi. 2017-yilda Oʻzbekiston yoshlar ittifoqi Buxoro viloyat Kengashi raisi oʻrinbosari — „Kamalak“.

2020-yil iyun oyidan boshlab Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi, shuningdek, Mehnat va ijtimoiy masalalar qoʻmitasining aʼzosi.

Mukofotlar 
2017-yilda Oʻzbekiston Prezidentining farmoni bilan "Doʻstlik" ordeni bilan mukofotlandi, shuningdek „Oʻzbekiston mustaqilligiga 20 yil“ esdalik nishoni bilan taqdirlandi.

Manbalar

Havolalar  
 Baratova Telegramda
 Baratova Instagramda

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi a’zolari
Mohira Xoʻjayeva

Xodjaeva Mohira (1966-yil, 23-iyul; Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) ― O'zbek siyosatchisi, defektologiya o'qituvchisi. O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Innovatsion rivojlanish, axborot siyosati va axborot texnologiyalari qo'mitasi a'zosi. O'zbekiston Ekologik partiyasining a'zosi. Respublika "Manaviyat va marrifat" markazi ("Ma'naviyat va ma'rifat") Toshkent viloyati bo'limi rahbari.

Biografiyasi 
Xojaeva Mohira 1966 yil 23 iyulda Toshkent shahrida tug'ilgan. 1992 yilda u defektologiya o'qituvchisi sifatida oliy ma'lumotga ega boʻlgan Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika institutini tamomlagan. 1985 yilda Mohira Mirzaxmadovna Qibray viloyati 10-sonli o'rta maktabida dars berishni boshladi. 1998-2001 yillarda ushbu maktabda o'quv va o'quv ishlari bo'yicha direktor o'rinbosari bo'lib ishlagan. Va 2001 yilda u 10-sonli o'rta maktab direktori etib tayinlandi, u yerda 2004 yilgacha ishladi. 2004 yildan 2008 yilgacha Qibray tumani hokimining o'rinbosari va xotin-qizlar qo'mitasi raisi sifatida ishlagan.

2018 yildan buyon Respublika "Manaviyat va ma'rifat" markazining Toshkent viloyati filiali rahbari lavozimida ishlab kelmoqda.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Toshkent davlat pedagogika universiteti bitiruvchilari
Oʻzbekiston Ekologik partiyasi a’zolari
Murod Kamolov

Kamolov Murod Kallibekovich (1955-yil 24-iyunda, Nukus) — Oʻzbekiston va Qoraqalpogʻiston davlat arbobi, 2020-yildan buyon u Qoraqalpogʻiston Jokargi Kenesining raisi va ayni paytda Oʻzbekiston Respublikasi Senati rahbarining oʻrinbosari.

Hayoti 
Murat Kamolov 1955-yil 24-iyunda Nukusda tugʻilgan.

1977-yilda KGB oliy maktabini tugatgan.

1987-1990 — Oʻzbekiston Fanlar akademiyasining kichik ilmiy xodimi.

1990-1991 — „Konsul“ diplomatik va boshqa unga tenglashtirilgan xorijiy vakolatxonalarga xizmat koʻrsatish tashkilotining bosh muhandisi.

1991-1996 yillarda — Qoraqalpogʻiston Vazirlar Kengashi huzuridagi „Qoraqalpoqintorg“ xorijiy mamlakatlar bilan biznes hamkorlik assotsiatsiyasining Toshkentdagi vakolatxonasi direktori. 1996—2010 — Toshkentdagi Stellor unitar korxonasi rahbari.

2010—2018 — „khukyky business kham consulting agent league“ yuridik firmasining maslahatchisi.

2018—2020 — Davlat xavfsizlik xizmati Qoraqalpogʻiston boʻyicha boshqarmasi boshligʻi.

Murat Kamolov — Kallibek Kamolovning oʻgʻli, Oʻzbekiston Kompartiyasi Qoraqalpogʻiston viloyat qoʻmitasining birinchi kotibi (1963-1984).

2020-2022-yillarda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi kenges raisi. 2022-yil 26-avgust Oʻzbekiston Respublikasi prezidenti Shavkat Mirziyoyev boshchiligida oʻtkazilgan sessiyada vazifasidan ozod etildi. Murod Kamolov oʻrniga Amanbay Orinbayev Joʻqorgʻi kenges raisi etib tayinlandi.

Manbalar 

1955-yilda tugʻilganlar
24-iyunda tugʻilganlar
Nukusda tugʻilganlar
Qoraqalpogʻistonda tugʻilganlar
Oʻzbekistonda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Qoraqalpogʻiston kishilari
Oʻzbekiston senatorlari
Qoraqalpogʻiston respublikasi joʻqorgʻi kengesi raisi
FSB akademiyasining bitiruvchilari
Doniyor Gʻaniev

Doniyor Avazovich Gʻaniev (tugʻ. 10-sentyabr 1988, Fargʻona viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek hisobchi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining  oʻrinbosari. Innovatsion rivojlanish, axborot siyosati va axborot texnologiyalari qoʻmitasi aʼzosi. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasining aʼzosi. Tadbirkorlar va ishbilarmonlar harakati fraktsiyasi aʼzosi.

Biografiyasi 
Gʻaniev Doniyor 1988-yilda Fargʻona viloyati Margʻilon shahrida tugʻilgan. Millati — oʻzbek. Oliy maʼlumot. 2012-yilda Oksford Bruks Universitetini (Birlashgan Qirollik) tugatgan. Mutaxassisligi — Buxgalteriya hisobi. U oʻz karerasini 2006-yilda Buyuk Britaniyaning Royal Mail pochta kompaniyasi xodimi sifatida boshlagan. 2013-yildan 2015-yilgacha Touch Local-da Britaniyaning marketing kompaniyasi bosh buxgalterining yordamchisi boʻlib ishlagan, 2016-yilda „Aloqabank“ning Fargʻona filialiga mutaxassis, 2016-2017-yillarda esa mutaxassis, direktor vazifasini bajaruvchi sifatida ishga qabul qilingan. kichik biznes va xususiy tadbirkorlik sub’ektlari eksportini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasining Fargʻona filiali, 2017-yildan 2019-yilgacha Fargʻona viloyati Davlat investitsiya qoʻmitasi boʻlim boshligʻi, bosh boshqarma boshligʻi vazifasini bajaruvchi. 2019-yildan beri Fargʻona viloyati investitsiya va tashqi savdo boshqarmasi boshligʻining birinchi oʻrinbosari.

Manbalar 

Margʻilonda tugʻilganlar
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi a’zolari
Begali Kodirov

Begali Yoqubovich Kodirov (tugʻ. 1973-yil 22-sentyabr, Oltinkoʻl tumani, Andijon viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek siyosatchisi va agronomi, 2020-yildan buyon IV chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. OʻzLiDeP aʼzosi.

Biografiyasi 
Begali Yoqubovich 1973-yil 22-sentyabrda Andijon viloyati Oltinkoʻl viloyatida tugʻilgan. 1995-yilda Andijon qishloq xoʻjaligi institutini tamomlagan, agronom.

1995-yilda Oltinkoʻl tumanidagi „Mashal“ fermer xoʻjaligiga ishchi sifatida ishga joylashdi. 1997-yildan 2006-yilgacha iqtisodiy biolab laboratoriyasining boshligʻi boʻlgan. Keyinchalik, 2007-2016-yillarda Latifjon eri fermer xoʻjaligi rahbari etib tayinlandi. Biroz vaqt oʻtgach, 2016-yilda Oʻzbekiston Fermerlari Kengashining Oltinkoʻl tuman boʻlimi raisi boʻldi. Keyinchalik, 2018-yildan boshlab Andijon viloyat fermerlari, dehqon xoʻjaliklari va uy xoʻjaliklari erlarining egalari viloyat kengashining raisi.

Mukofotlar 
2013-yilda Shuhrat medali bilan taqdirlangan.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Shuhrat medali sohiblari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1973-yilda tugʻilganlar
22-sentyabrda tugʻilganlar
Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi a’zolari
Turganbay Xojanazarov

Xojanazarov Turganbay ( 1974-yil, 30-avgust; Kegeyli tumani, Qoraqalpogʻiston, Oʻzbekiston SSR, SSSR) ― O'zbek siyosatchisi, agronom. Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish qo'mitasi a'zosi. O'zbekiston Ekologik partiyasining a'zosi. Qoraqalpog'iston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish qo'mitasi raisi.

Biografiyasi 
Xojanazarov Turganbay Jumamuratovich 1974-yil 30-avgustda Qoraqalpog'iston Respublikasida tug'ilgan. 1997-yilda Toshkent agrar universitetining Nukus filialini agoron mutaxassisligi bo'yicha oliy ma'lumotga ega boʻlgan holda tugatgan. 1997-yilda Kegeylin viloyati Kegeyli fermasida agronom bo'lib ish boshladi. 2000-yildan 2001-yilgacha tuman xalq ta'limi bo'limi xodimi bo'lib ishlagan. 2001-2010-yillarda "Kamolot" yoshlar harakati (hozirgi O'zbekiston yoshlar ittifoqi) Kegeilinskiy tuman kengashining bosh mutaxassisi bo'lib ishlagan. Keyinchalik u viloyat hokimligi devoni rahbari etib tayinlandi. Keyin u tuman hokimligining tashkiliy-nazorat guruhi rahbari etib tayinlandi. 2010-2015-yillarda Qoraqalpog'iston Respublikasi Jukorgi Kengesi apparati tashkiliy-nazorat bo'limi boshlig'i lavozimida ishlagan. 2015-2017-yillarda u rais o'rinbosari, so'ngra Qoraqalpog'iston Respublikasi tabiatni muhofaza qilish qo'mitasi raisi lavozimida ishlagan.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Oʻzbekiston Ekologik partiyasi a’zolari
Viktor Pak

Viktor Nikolayevich Pak (tugʻ. 1958-yil 26-dekabr, Bekobod tumani, Toshkent viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek muhandisi, III va IV chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi aʼzosi.

Biografiyasi 
1985-yilda Jambul irrigatsiya va melioratsiya-qurilish institutini tugatib, muhandis-mexanik oliy maʼlumotiga ega boʻldi.

Viktor Nikolayevich mehnat faoliyatini 1979-yilda Namangan shahridagi mashinasozlik zavodida texnik boʻlib ishlay boshlagan. 1988-1997-yillarda „Elektroterm“ uyushmasining bosh muhandisi va keyin bosh texnologi lavozimlarida ishlagan. 1997-2012-yillarda „KARDISE“ MChJ qurilish kompaniyasining rahbari boʻlgan. 2012-yildan 2014-yilgacha Oʻzbekiston Koreys milliy madaniy markazining raisi.

2015-yilda III chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasiga saylangan, shuningdek, Respublika Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining Xalqaro aloqalar va parlamentlararo aloqalar qoʻmitasi aʼzosi etib tayinlangan. Oʻzbekiston. 2020-yilda yana Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasiga saylandi.

Mukofotlar 
2014-yilda "Doʻstlik" ordeni bilan taqdirlangan.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Doʻstlik ordeni sohiblari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1958-yilda tugʻilganlar
26-dekabrda tugʻilganlar
Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi a’zolari
Akshagul Tulegenova

Akshagul Abuevna Tulegenova (tugʻ. 1964-yil 20-dekabrda tugʻilgan, Karmana tumani, Navoiy viloyati,Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek davlat arbobi, oʻqituvchi va jurnalist. Oliy Majlisning Qonunchilik palatasi deputati, Sanoat, qurilish va savdo qoʻmitasi aʼzosi. Qozoq milliy madaniy markazi rahbari vazifasini bajaruvchi. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasining aʼzosi.

Biografiyasi 
Akshagul Abuevna 1964-yil 20-dekabrda Navoiy viloyati Karmaninskiy tumanida tugʻilgan. 1994-yilda Al-Farobiy nomidagi Qozoq davlat universitetini tamomlagan. 1984-yildan boshlab Konimex tumanidagi 5-sonli maktabda kashshof etakchi boʻlib ishlay boshladi. 1986-1988-yillarda „Sari-bel“ fermer xoʻjaligi direktorining maʼnaviy-maʼrifiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari. Keyinchalik, 1988-1995-yillarda Konimex tumanidagi 25-sonli oʻrta maktabda qozoq tili va adabiyoti oʻqituvchisi boʻlib ishlagan. Keyinchalik, 1999-yilda Konimek viloyati xalq taʼlimi boʻlimida boʻlim boshligʻi etib tayinlandi. Va 2011-2017-yillarda Konimex tumani davlat taʼlim muassasalari faoliyatini metodik taʼminlash va tashkil etish boʻlimi xodimi edi. 2017-yildan hozirgi kungacha Konimex tumani xalq taʼlimi boʻlimida jismoniy va yuridik shaxslar bilan ishlash boʻyicha mutaxassis sifatida ishlaydi. Xuddi shu yili Tulegenova Akshagul qozoq milliy madaniy markazining rahbari etib tayinlandi. 2020-yilda Oliy Majlis Qonunchilik palatasi deputati etib saylandi.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1964-yilda tugʻilganlar
20-dekabrda tugʻilganlar
Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi a’zolari
Oʻzbekiston qozoqlari
Asqar Mamin

Asqar Uzakpaevich Mamin (; tugʻ. , Tselinograd, Qozogʻiston SSR, SSSR) — qozoq siyosatchisi. Qozogʻiston sobiq Bosh vaziri. Qozogʻiston norozilik namoyishlari ortidan iste'fo bergan.

U xabarlar boʻlib ning Akim shahrida Ostona, shuningdek vaziri transport va aloqa Qozogʻiston Respublikasi (2005-2006), Qozogʻiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari, 25-fevral buyon, 2019-yil Qozogʻiston Respublikasi Bosh vaziri boʻlgan. 21-fevraldan beri mamlakat bosh vaziri sifatida ishlagan.

Biografiyasi 
Asqar Mamin 1965-yilda tugʻilgan. Tselinograd qurilish institutini, Plexanov nomidagi Rossiya iqtisodiyot akademiyasini quruvchi-muhandis va iqtisodchi mutaxassisligi boʻyicha tugatgan. Argʻin qabilasining Kanjygal qabilasidan chiqqan.

U oʻz faoliyatini „Tselintyazhstroy“ trestida montajchi sifatida boshladi. 1996-yildan 2008-yilgacha Ostona shahar hokimining birinchi oʻrinbosari, transport va kommunikatsiyalar vazirining oʻrinbosari, sanoat va savdo vazirining birinchi oʻrinbosari, Qozogʻiston Respublikasi transport va kommunikatsiyalar vaziri, Ostona shahar hokimi.

2008-yil apreldan 2016-yil 9-sentyabrgacha „Qozogʻiston temir yoʻli“ Milliy kompaniyasi prezidenti. 2016-yil sentyabr oyidan "Qozogʻiston temir yoʻli" milliy kompaniyasi "AJ direktorlar kengashi raisi.

2016-yil 9-sentyabrda Baqitjan Sagintayev hukumatida Qozogʻiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari etib tayinlandi.

2018-yil 8-yanvarda Bosh vazirning birinchi oʻrinbosari Asqar Mamin Kazakh Tourism milliy kompaniyasi direktorlar kengashiga qoʻshildi.

2019-yil 21-fevralda Qozogʻiston Respublikasi Bosh vaziri vazifasini bajaruvchi etib tayinlandi.

2019-yil 25-fevralda Qozogʻiston Respublikasi Bosh vaziri lavozimiga tayinlandi.

2019-yil 29-mayda Evrosiyo Taraqqiyot Banki Kengashi Asqar Maminni OTB Boshqaruvi Raisi etib sayladi.

Mukofotlar 
Qozogʻiston mukofotlari
„Mehnat farqi uchun“ medali (1998)

„Kurmet“ ordeni (2006)

„Ostonaga 10 yil“ medali (2008)

„Bars“ ordeni (2011)

Ostona shahrining faxriy fuqarosi (2011)

Faxriy temiryoʻlchi (2012)

Qozogʻistonning faxriy quruvchisi (2013)

„Ostona 20 yil“ yubiley medali (2018)

Nazarboyevning ordeni (2020)
Xorijiy davlatlarning mukofotlari„Faxriy legion“ ordeni (2013) Fransiya

Eʼtirof xochi (2013) Latviya

Fuqarolik xizmatlari uchun ordeni (2014) Ispaniya

Doʻstlik ordeni (2017) O'zbekiston

„Evroosiyo iqtisodiy ittifoqini rivojlantirishga qoʻshgan hissasi uchun“ medali (29−may 2019) Yevrosiyo iqtisodiy ittifoqi
Chet el tashkilotlari mukofotlari<div class="NavContent">

Moskvaning Muqaddas muborak knyazi Daniel ordeni (2010) Rus pravoslav cherkovi

Galereya

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
Qozogʻiston siyosatchilari
IELTS 15: General Training with Answers

„IELTS 15: General Training with Answers“ („IELTS 15: General Training. Javoblar bilan“), toʻliq nomi „IELTS 15: General Training with Answers with Audio“ („IELTS 15: General Training. Javoblar va audio bilan“) — IELTS testiga hozirlanish boʻyicha qoʻllanma. 2020-yil Kembrij universiteti nashriyotida „IELTS 15: Academic with Answers“ qoʻllanmasi bilan bir qatorda chop etilgan. Ushbu ikkala kitob „Cambridge IELTS“ qoʻllanmalari seriyasidagi 15-kitoblardir.

Qoʻllanmagaga General Training moduli boʻyicha 4 ta toʻliq mashq testi kiritilgan. Kitob „Official IELTS Practice Materials 1“ va „Official IELTS Practice Materials 2“ qoʻllanmalari bilan bir qatorda IELTS testini uyushtiruvchi University of Cambridge ESOL Examinations, British Council hamda IDP Education Australia tashkilotlari tomonidan hozirlangan sanoqli rasmiy test materiallari safiga kiradi.

Yana qarang 
 IELTS 15: Academic with Answers

Havolalar 
 „IELTS 15“ Cambridge universiteti nashriyoti saytida 

IELTS boʻyicha kitoblar
IELTS 15: Academic with Answers

„IELTS 15: Academic with Answers“ („IELTS 15: Akademik. Javoblar bilan“), toʻliq nomi „IELTS 15: Academic with Answers with Audio“ („IELTS 15: Akademik. Javoblar va audio bilan“) — IELTS testiga hozirlanish boʻyicha qoʻllanma. 2020-yil Kembrij universiteti nashriyotida „IELTS 15: Genera Training with Answers“ qoʻllanmasi bilan bir qatorda chop etilgan. Ushbu ikkala kitob „Cambridge IELTS“ qoʻllanmalari seriyasidagi 15-kitoblardir.

Qoʻllanmagaga Aademic moduli boʻyicha 4 ta toʻliq mashq testi kiritilgan. Kitob „Official IELTS Practice Materials 1“ va „Official IELTS Practice Materials 2“ qoʻllanmalari bilan bir qatorda IELTS testini uyushtiruvchi University of Cambridge ESOL Examinations, British Council hamda IDP Education Australia tashkilotlari tomonidan hozirlangan sanoqli rasmiy test materiallari safiga kiradi.

Yana qarang 
 IELTS 15: General Training with Answers

Havolalar 
 „IELTS 15“ Cambridge universiteti nashriyoti saytida 

IELTS boʻyicha kitoblar
Akmal Burxanov

Akmal Burxanov Eshondedayevich (tug'.1981-yil 26-may, Namangan viloyati, O'zbekiston SSR, SSSR)  —   O'zbek jamoat va siyosiy arbobi, O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi III-IV chaqiriq deputati, "Yuksalish" umummilliy harakatining raisi (2019-2020), 2020-yil 14-iyuldan O'zbekiston Respublikasi Korrupsiyaga qarshi kurashish Agentligi direktori.

Biografiyasi 
Akmal Burxanov 1981-yil 26-mayda Namangan shahrida tug'ilgan.

2001-yilda  Toshkent davlat yuridik institutini (TDYUI) imtiyozli diplom bilan tugatib, bakalavr darajasini olgan.

2001-mehnat faoliyatini O'zbekiston Respublikasi Adliya vazirligida boshlagan.

2002-2008-yillarda O'zbekiston Respublikasi Adliya vazirligida bo'lim boshlig'i lavozimida ishlagan.

2003-yilda Toshkent davlat yuridik institutini (TDYUI) imtiyozli diplom bilan tugatib, Magistr darajasini olgan..

2007-yilda Nagoya universitetini tugatgan. U ushbu universitetning doktorantidir.

2006-yilda Yaponiyaning "Toyota Gosei" kompaniyasida stajirovka o'tagan.

2009-yilda Rossiya Huquq Akademiyasida Вstajirovka o'tagan.

2009-2015-yillarda Nagoya universitetining O'zbekistondagi vakolatxonasi ijrochi direktori bo'lib ishlagan.

2014-yilda u O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputatligiga saylangan.

Xalqaro ishlar va parlamentlararo aloqalar qo'mitasi aʼzosi.

2015-yildan beri O'zbekiston-Yaponiya parlamentlararo guruh aʼzosi.

YXHT Parlament Assambleyasi aʼzosi.

"O'zbekiston-AQSh" parlamentlararo guruhi aʼzosi.

2017-yil fevral oyida "Taraqqiyot strategiyasi" markazining ijrochi direktori etib tayinlandi.

2017-yildan boshlab Fuqarolik jamiyati institutlarini qo'llab-quvvatlash bo'yicha parlament komissiyasining aʼzosi.

2018-yildan boshlab O'zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Fuqarolik jamiyatini rivojlantirish bo'yicha maslahat kengashi aʼzosi.

2019-yilda ikkinchi marta O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputatligiga saylangan.

2019-yildan "Yuksalish" Umummilliy harakati raisi.

2020-yildan O'zbekiston Respublikasi Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi direktori.

2020-yildan O'zbekiston Respublikasi Davlat xizmatini rivojlantirish Agentligi huzuridagi Jamoatchilik kengashi aʼzosi.

2023-yil "Yuridik fanlar doktori" (Doctor of Science) iimiy darajasini olgan.

Mukofotlar 

 "O'zbekiston mustaqilligiga 25 yil" esdalik nishoni (2016)
 "O'zbekiston konstitutsiyasiga 25 yil" esdalik nishoni (2017)
 "Shuhrat" medali (2018)
 "O'zbekiston konstitutsiyasiga 30 yil" esdalik nishoni (2021)
 «Oʻzbekiston Respublikasi qurolli kuchlariga 30 yil» ko'krak nishoni (2022)
 «Oʻzbekiston prokuraturasiga 30 yil» esdalik nishoni (2022)
 «Davlat bojxona xizmatiga 30 yil» esdalik nishoni (2022)

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Adolat sotsial-demokratik partiyasi aʼzolari
Osi daryosi

Osi daryosi (), Oront () — Suriyadaning gʻarbiy qismida joylashgan daryo.

Suriyadagi daryolar
Livandagi daryolar
Ozoda Nursaidova

Ozoda Parpiyevna Nursaidova (9-oktabr 1974-yilda tugʻilgan) – oʻzbek qoʻshiqchisi, bastakori va produsyeridir. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist.

Hayoti 
Ozoda Nursaidova 1974-yil 9-oktabrda Toshkent viloyatining Toʻytepa shahrida dunyoga keldi. Xonandaning otasi Parpi Nursaidov podpolkovnik boʻlib, uzoq yillar ichki ishlar sohasida faoliyat yuritgan. Onasi esa avtobazada dispecher boʻlib ishlagan.
1999-yilda Ashrafiy nomidagi Toshkent davlat konservatoriyasini tugatdi..Uning sevimli oʻzbek mualliflari orasida Oʻlmas Umarbekov, Said Ahmad va Sharof Boshbekov bor edi.
Nursaidova maktabda yaxshi oʻqigan va huquqshunoslik kasbini yaratishni orzu qilgan. Biroq, Toshkent davlat yuridik universitetiga kirish imtihonlarini topshira olmadi va natijada 1992 yilda Madaniyat institutining rejissyorlik boʻlimiga oʻqishga kirdi. Nursaidova taniqli ustoz va ustalar: Rufatilla Qosimov, Xuriyat Isroilova, Fattohxon Mamadaliyevlar rahbarligida anʼanaviy maqom sanʼatini oʻrgandi. Ozoda Nursaidovaning Nilufar ismli singlisi va Abdulloh ismli jiyani bor.

Ijodi 
Xonanda „Ozoda Saidzoda“ taxallusi bilan ham ijod qilgan. 2000-yili yaratilgan „Ketma“ qoʻshigʻi unga chinakamiga omad keltiradi. Undan keyin yaratilgan „Asrasin“ va „Endi men ketaman“ nomli qoʻshiqlari ham xonandaning mashhurlikka erishishiga sabab boʻladi. 2001-yili oʻtkazilgan „Tarona“ taqdimotida u „Yilning eng yaxshi qoʻshigʻi“ nominatsiyasida gʻoliblikni qoʻlga kiritadi.
Xonanda 13 yil mobaynida ijodiy taqiqlar sabab omma eʼtiboridan chetda boʻlishga majbur boʻldi. Koʻplab xit musiqalar muallifining Koʻk jiguli taronasi YouTubeda koʻrishlar soni boʻyicha rekordni qayd etdi.

Diskografiyasi 
 1997 – „Muhabbat qaydasan“
 2000 – „Ketma“
 2001 – „Asrasin“
 2002 – „Endi man ketaman“
 2003 – „Ishq sharobi“
 2004 – „Orzularim“
 2006 – „Bu kuylar kechagimas“
 2010 – „Tinglanmagan qushiqlar“
 2014 – „Eʼtirof et“
 2021 – „Hayati“
 2022 – „Tasalli ber“
 2024 – „Koʻk jiguli“

Shou konsert dasturlari 
● 2002 – „Endi man ketaman“ („Xalqlar doʻstligi“ saroyi)

● 2003 – „Qaynonamsiz – Onamsiz“ („Xalqlar doʻstligi saroyi“)

● 2004 – „Orzularim“ („Xalqlar doʻstligi saroyi“)
• 2004 – Live concert Andijon

● 2006 – „Bu kuylar kechagimas“ („Xalqlar doʻstligi saroyi“)

• 2018 – Istanbulda

• 2019 – Qirgʻizistonda konsert

● 2021 – 2021 konsert dasturi 8-12 aprel („Xalqlar doʻstligi saroyi“)

● 2022 – „Tasalli ber“ 9-16 may („Xalqlar doʻstligi saroyi“)

● 2023 – "Yomgʻirlarda „ 15-22 may („Xalqlar doʻstligi saroyi“)

● 2024— „RETRO“ 7-14 may (10 seans) („Xalqlar doʻstligi saroyi“)

Mukofotlari 
 2001 – „Yilning eng yaxshi qoʻshiqchisi“ nominatsiyasida Tarona mukofoti
 2002 – „Yilning eng yaxshi qoʻshiqchisi“ nominatsiyasida Zomin mukofoti
 2021 – Shuhrat medali
 2024 – Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist

Manbalar

Havolalar 
 ozoda.com

1974-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistonlik ayol qoʻshiqchilar
Oʻzbekistonlik aktrisalar
Bastakorlar
Shuhrat medali sohiblari
Sanʼatkorlar
Yashayotgan insonlar
English Pronunciation in Use Advanced

„English Pronunciation in Use Advanced“ („Amaliy inglizcha talaffuz: Yetuk [darajadagi talablar uchun]“) — ingliz tili talaffuzi boʻyicha Martin Hewings qalamiga mansub kitob. Ilk bor 2007-yil Kembrij shahrida Kembrij universiteti nashriyotida chop etilgan. 2017-yil ayni nashriyotda asarning ikkinchi nashri chop etilgan.

Qoʻllanmaga kiritilgan tasvirlarni Jo Blake, Mark Draisey, Julian Mosedale va David Shentonlar chizgan. Xalqaro fonetik alifbo

„Advanced Grammar in Use“ oʻquvchilar va munaqqidlar tomonidan yuqori baholandi. Xususan, muallif murakkab qoidalarni qisqa va loʻnda tilda hamda ilmiy atamalardan oz qoʻllangan holda tushuntirib bergani olqishlandi. Qoʻllanma bir necha marta qayta nashr qilingan va ingliz tilini oʻrganishda eng keng qoʻllaniladigan asarlar qatoriga kiradi. Uchinchi nashrga kiritilgan qoidalar va soʻz birikmalarini tuzishda muallif millionlab soʻzni oʻz ichiga oluvchi Kembrij til korpusiga tayangan.

Nashrlari

Birinchi nashr 
„English Pronunciation in Use Advanced“ kitobining ilk nashri (toʻliq nomi „English Pronunciation in Use Advanced Book with Answers, 5 Audio CDs and CD-ROM“) 2007-yil chop etilgan. Mazkur nashr kitob auidoyuzvlarini oʻzida jamlagan besh CD bilan chop etilgan.

Ikkinchi nashr 
„English Pronunciation in Use Advanced“ kitobining ikkinchi nashri (toʻliq nomi „English Pronunciation in Use Advanced Book with Answers and Downloadable Audio“) 2017-yil chop etilgan. Kitobga hamroh audiyozuvlarini nashriyot saytida koʻchirib olish mumkin.

Yana qarang 
 „English Pronunciation in Use Intermediate“
 „English Pronunciation in Use Elementary“

Manbalar

Havolalar 
 „English Pronunciation in Use Advanced“ Cambdridge universiteti nashriyoti saytida 

Ingliz tili grammatikasi boʻyicha kitoblar
Ali Asadov

Ali Hidayat oʻgʻli Asadov (ozarb. Əli Hidayət oğlu Əsədov; tugʻ. 1956-yil 30-noyabrda, Boku, Ozarbayjon SSR, SSSR) — ozarbayjonlik siyosat va davlat arbobi, 2019-yil 8-oktyabrdan Ozarbayjon Bosh vaziri.

Biografiyasi 
Ali Asadov 1956-yil 30-noyabrda Boku shahrida tugʻilgan. 1974-yilda Boku shahridagi 134-sonli oʻrta maktabni tugatdi, G.V.Plexanov nomidagi Rossiya iqtisodiy universitetiga oʻqishga kirdi va 1978-yilda tugatdi. 1978—1980-yillarda harbiy xizmatda boʻlgan.

Ishga qabul qilish va davlat faoliyati

1980-yilda Ozarbayjon SSR Fanlar akademiyasi Iqtisodiyot institutida bosh laborant boʻlib ishlay boshladi. 1989—1995-yillarda Boku ijtimoiy menejment va siyosiy fanlar institutida dotsent va kafedra mudiri boʻlgan.

1995—2000-yillarda Ozarbayjon Milliy Majlisi deputati etib saylandi.

1998-yil 17-aprelda Ozarbayjon Respublikasi Prezidentining iqtisodiy masalalar boʻyicha yordamchisi etib tayinlandi va 2012-yil 29-noyabrdagi buyrugʻi bilan Prezident Administratsiyasi rahbarining oʻrinbosari boʻldi.

2019-yil 8-oktyabrda Ozarbayjon Respublikasi Milliy Majlisining yalpi majlisida Ali Asadovni Ozarbayjon Respublikasi Bosh vaziri lavozimiga tayinlashga rozilik berish masalasi muhokama qilindi. Savol ovoz berish yoʻli bilan qabul qilindi.

Mukofotlar 
2012-yil iyun oyida Vatanga xizmat uchun 2-darajali va 2016-yil 30-noyabrda 1-darajali Vatanga xizmat uchun ordeni bilan taqdirlandi.

Manbalar 

Ozarbayjon Bosh vazirlari
Ozarbayjon Milliy Majlisi deputatlari
2019-yilda ish boshlagan bosh vazirlar
"Vatanga xizmat uchun" ordeni kavalerlari 1 daraja
2-darajali "Vatanga xizmat uchun" ordeni kavalerlari
XXI asr siyosatchilari
Amaldagi davlat rahbarlari
Ozarbayjon iqtisodchilari
Yashayotgan insonlar
Darʼo

Darʼo ( / ) — Suriyaning janubi-gʻarbiy qismidagi shahar. Darʼo gubernatorligining maʼmuriy markazi.

Tarixi

Qadimgi tarixi 
Darʼo kanʼonliklar davridan qolgan qadimiy shahardir. Miloddan avvalgi 1490—1436-yillar oraligʻida Firʼavn Tutmos III davriga oid Misr ieroglif yozuvlarida tilga olingan. Oʻsha kunlarda u Atharaa shahri sifatida tanilgan. Keyinchalik u ibroniy Injilida Edrei yoki Edreʼi (אֶדְרֶעִי), deb tilga olinadi. U isroilliklar podshoh Ogni magʻlub etgan jang boʻlgan Bashanning poytaxti sanaladi. Yahudiylarning urf-odatlariga koʻra, Eldad va Medad Edreyda dafn etilgan.

Klassik davr 
Yunon Salavkiylar imperiyasida va keyinchalik 106-yilda Trayan tomonidan qoʻshilgan Rim imperiyasida shahar Adraa (Ἀδράα) nomi bilan tanilgan, bu nom tanga zarb qilinganida ishlatilgan. Arabia Petraea viloyati tarkibiga kiritilgan .

3-asrga kelib u polis (oʻzini oʻzi boshqaradigan shahar) maqomiga ega boʻldi. Rim tarixchisi Yevseviy Adraani Arabistonning mashhur polisi deb atagan. Adraadan sharqda joylashgan hudud ebionitlarning markazi edi. Adraaning oʻzi xristian yeparxiyasi boʻlgan. 359-yildagi Salavkiya kengashida Adraaning birinchi yepiskopi Arabio ishtirok etgan. Uran 381-yilda Konstantinopolning birinchi kengashida, Prokl 448-yilda Konstantinopolning Evtixlarga qarshi sinodida va 451-yilda Xalkidon kengashida va Dorimenius 553-yilda Konstantinopol ikkinchi kengashida ishtirok etgan. Bu vaqtga kelib u turar-joy yepiskopligi emas, Adraa bugungi kunda katolik cherkovi tomonidan titul kafedra sifatida roʻyxatga olingan. Shuningdek, u Suriya choʻlidagi monastir va missionerlik faoliyati markazi boʻlgan.

614-yilda sosoniy forslar 602—628-yillardagi Vizantiya-Sosoniy urushi paytida Adraani talon-taroj qilishdi, ammo aholini saqlab qolishdi

Manbalar

Adabiyotlar 

 
 
 
 
 
 
 
 

Suriya shaharlari
Darʼo tumani aholi punktlari
Idlib

Idlib () — Suriyaning shimoli-gʻarbiy qismidagi shahar. Idlib muhofazasining maʼmuriy markazi. Hozirda Taxrir Al Shom terrorchilik tashkiloti tomonidan u yerda terror harakatlari olib borilmoqda.

Aholisi 
Suriya markaziy statistika byurosi tomonidan 2004-yilgi aholini roʻyxatga olishda Idlib aholisi 98,791 kishini tashkil etgan boʻlsa, 2010-yilda aholi soni 165,000 atrofida edi. Aholisi asosan sunniy musulmonlar. Ilgari sezilarli darajada nasroniy ozchilik yashagan boʻlsa-da, 2022-yilga kelib shaharda faqat bitta keksa nasroniy erkak qolgan edi. Idlib oltita asosiy tumanga boʻlingan: Ashrafiya (aholisi eng koʻp), Hittin, Hijoz, Shahar markazi, Hurriya va al-Qusur.

Iqtisodiyoti 

Idlib zaytun, paxta, bugʻdoy va mevalar, xususan, gilos yetishtiruvchi yirik markazdir. Boshqa asosiy ekinlarga bodom, kunjut, anjir, uzum va pomidor kiradi. 1995-yilda 300 gektarga yaqin sitrus oʻsimliklar ekilgan. Zaytun moyini siqish va toʻqimachilik shahar mahalliy sanoatining bir qismidir. Halab shahriga geografik jihatdan yaqinligi muhim iqtisodiy ahamiyatga ega.

Idlib — Suriyaning yirik qishloq xoʻjaligi markazi, Idlib hududi ham tarixiy ahamiyatga ega boʻlib, koʻplab „oʻlik shaharlar“ va tepaliklarni oʻz ichiga oladi.

Suriya funtining tez pasayib borayotgan qiymati tufayli turk lirasi Idlibda keng qoʻllanila boshlandi va 2020-yil 15-iyunda shaharda qonuniy toʻlov vositasi sifatida qabul qilindi.

Madaniyati 
Shahardagi Idlib mintaqaviy muzeyi 17 000 dan ortiq Ebla taxtachalarini oʻz ichiga oladi va Ebla yaqinidagi qadimiy joydan tashqari, Idlibning asosiy turistik diqqatga sazovor joyi boʻlib xizmat qiladi. Italiya va Suriya hukumatlari oʻrtasida texnik va moliyaviy hamkorlik toʻgʻrisidagi kelishuvga koʻra, muzey 2010-yildan boshlab restavratsiya va rekonstruksiya loyihasidan oʻtishi kerak edi.

Sporti 
1972-yilda tashkil etilgan Omayya SC shahardagi eng mashhur futbol jamoasi hisoblanadi. Jamoa 2011—2012-yilgi mavsumda Suriya premer-ligasida oʻynagan. Idlib shahar stadioni shaharning asosiy futbol maydoni hisoblanadi.

Qochqin va paratlet Dima Aktaa idliblik.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 
eIdleb Idleb yangiliklari va xizmatlari uchun birinchi toʻliq veb-sayt
E.sy: Birinchi toʻliq davlat onlayn xizmatlari

 
Suriya shaharlari
Idlib tumani aholi punktlari
Qunaytira

Qunaytira ( / ) — Suriyaning janubi-gʻarbiy qismidagi shahar. Qunaytira muhofazasining maʼmuriy markazi.

Geografiyasi va aholisi 

Qunaytira dengiz sathidan  balandlikda Golan tepaliklaridagi baland vodiyda joylashgan. U gʻarbda Golan tepaliklarining Isroil qoʻl ostidagi qismi va Har Bental choʻqqisi bilan oʻralgan. Atrofda qadimgi vulqon lava oqimlari hukmronlik qiladi, ular atrofdagi tekislikdan taxminan  koʻtarilgan bir qator harakatsiz vulqon konuslari bilan kesishadi. Mintaqaning vulqon tepaliklari mintaqadagi mojarolarda, ayniqsa Yom Kippur urushida kuzatuv nuqtalari va tabiiy otishma pozitsiyalari sifatida muhim rol oʻynagan. Tinchlik davrida unumdor vulqon tuproqlari bugʻdoy yetishtirish va chorvachilik kabi qishloq xoʻjaligini qoʻllab-quvvatlagan.

Urushlararo davrda yozgan amerikalik sayohatchi Garriet-Luiz H. Patterson, Qunaytira haqida quyidagicha yozgan:

maftunkor evkalipt daraxtlari bogʻida joylashgan. Uning asosiy daʼvosi yoki sayohatchining pasport rasmiyatchiligidan tashqari vaqtlarining bir necha daqiqalari — Hermondan chigal butalar va gulli pushti va oq oleandlar boʻylab oqayotgan Iordanning goʻzal manzarasi. Qunaytira tushlik uchun toʻxtash joyi sifatida yoqimli. Yoyilgan daraxtlar ostida salqin, odatda tinch va osoyishta.

Shaharning muhim savdo yoʻlidagi mavqei unga oʻz tarixining koʻp qismida turli xil aholi sonini berdi. 20-asr boshlariga kelib bu yerda Kavkazdan kelgan musulmon cherkaslar, turkmanlar va arablar hukmronlik qilgan. 1946-yilda Suriya Fransiyadan mustaqillikka erishgach, uning aholisi 21 000 ga koʻpaydi, asosan arablar, keyin turkmanlar va cherkaslar. 1967-yilda tashlab ketilganidan va keyinchalik vayron qilinganidan soʻng, uning aholisi Suriyaning boshqa qismlariga tarqalib ketgan. Suriya xavfsizlik kuchlarining qolgan qismidan tashqari shahar tashlandiq holda qolmoqda. Urush tufayli Suriya ichida va chegaralar orqali aholining tez-tez va koʻp koʻchishi tufayli 2011-yildan keyin aholi soni boʻyicha ishonchli hisob-kitoblar mavjud emas. Inqirozning taʼsiri ommaviy koʻchishlarga va asosiy xizmatlardan foydalanishning asta-sekin yomonlashishiga olib keldi. Qunaytira, shuningdek, qoʻshni Darʼo va Rif Damashq muhofazalaridan koʻplab ichki koʻchirilganlar uchun manzil boʻlgan. 2013-yil avgust oyida Darʼo muhofazasidagi Nava va Al-Harra shahridan 75 000 ga yaqin ichki koʻchirilganlarning koʻpchiligi Qunaytiraga qochib ketgani xabar qilingan.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Goren-Inbar, N., and Paul Goldberg. Quneitra: A Mousterian Site on the Golan Heights. Publications of the Institute of Archaeology, the Hebrew University of Jerusalem, 31. [Jerusalem]: Institute of Archaeology, Hebrew University of Jerusalem, 1990.

Havolalar  

 Satellite view of Quneitra (Google Maps)

Suriya shaharlari
Suriya xarobalari
Golan tepaligi
Qunaytira tumani
Tartus

Tartus () — Suriyaning gʻarbiy qismidagi shahar. Tartus muhofazasining maʼmuriy markazi.

Iqtisodiyoti

Sanoati va dengiz floti 

Tartus Suriyaning muhim savdo markazi boʻlib, mamlakatning Oʻrta yer dengizidagi ikkita asosiy portidan biriga ega. Shahar porti katta kengayishni boshdan kechirmoqda, chunki Iroqning koʻplab import tovarlari Tartus porti orqali Iroqni qayta qurish ishlariga yordam berish uchun keltiriladi. Shaharda kuniga 6,5 ming tonna sement ishlab chiqarish quvvatiga ega sement zavodi mavjud. Shaharda farmatsevtika sanoati ham mavjud, mamlakatda mojaro boshlanganidan beri yettita farmatsevtika zavodi ochildi va yana 3 tasi qurilmoqda. Shahar sanoat zonasida oziq-ovqat, kimyo va yogʻochni qayta ishlash sanoati ham mavjud.

Xizmat koʻrsatish sohasi Tartus shahrida bandlik uchun eng jozibador sohalardan biridir. Yaxshi ilmiy malakaga ega boʻlgan aholisining yuqori foizi xizmat koʻrsatish sohasida ishlaydi hamda ular davlat va xususiy sektor oʻrtasida taqsimlanadi, garchi xususiy sektorning ishtiroki Oʻrta yer dengizining boshqa qirgʻoqboʻyi shaharlari bilan solishtirganda hali ham talab darajasidan past.

Turizmi 

Tartus — sayyohlar uchun sevimli manzil va binolari, bozorlari, zamonaviy kurortlari, sayyohlik inshootlari va porti bilan goʻzal zamonaviy shahar. Tartus plyajlari Suriya qirgʻogʻining goʻzal davomi boʻlib, uzunligi taxminan 90 km, yumshoq qum, shaletlar, mehmonxonalar, kafelar va dengiz restoranlari joylashgan. Soʻnggi bir necha yil ichida shaharga investitsiyalar kiritildi. Eng kattasi Antaradus va Porto qirgʻoqlarini rivojlantirishdir.

Rossiya harbiy-dengiz bazasi 
Tartusda 1971-yilda Suriya bilan tuzilgan shartnomaga koʻra, Sovet davridan qolgan harbiy-dengiz kuchlarining taʼminot va texnik bazasi joylashgan boʻlib, unda hozirgacha Rossiya harbiy-dengiz kuchlari xizmat qiladi. Tartus sobiq Sovet Ittifoqidan tashqaridagi soʻnggi rus harbiy bazasi va uning Oʻrta yer dengizidagi yagona yonilgʻi quyish joyi boʻlib, Rossiya harbiy kemalarini NATO aʼzosi boʻlgan Turkiya boʻgʻozlari orqali Qora dengiz bazalariga qaytishdan saqlaydi.

Madaniyati

Muzeyi 

Avliyo Meri sobori dastlab 12-asrda Tampler cherkovi sifatida qurilgan. Sobor musulmonlar shaharni egallab olgandan keyin masjid, keyin esa Usmonlilar tomonidan kazarma sifatida foydalanilgan. U Fransiya mandati ostida taʼmirlangan va 1956-yildan buyon binoda Amrit va mintaqadagi boshqa koʻplab joylardan topilgan qadimiy buyumlar namoyish etilgan Tartus milliy muzeyi joylashgan.

2021-yil sentyabr oyida Qadimiy ashyolar bosh boshqarmasi Tartus milliy muzeyida parchalanib ketgan meʼmoriy elementlarni keng qamrovli taʼmirlash va oʻrnatish ishlarini boshladi.

Manbalar

Havolalar  

 haqidagi maqolalar, hikoyalar va postlar
 Mariya va Abufares tomonidan dengiz tomoni. Suriya qirgʻoqlari va Tartus fonida roman
 Tartus porti
 Abufares dedi... Tartuslikning ingliz blogiga koʻra dunyo 
 eTartus - Tartus yangiliklari va xizmatlari uchun veb-sayt 

 
Suriya shaharlari
Suriyaning qirgʻoqboʻyi aholi punktlari
Tartus okrugi aholi punktlari
Suriyadagi Oʻrta yer dengizi port shaharlari va shaharchalari
Finikiya shaharlari
Hasaka

Hasaka () — Suriyaning shimoli-sharqiy qismidagi shahar. Hasaka muhofazasining maʼmuriy markazi.

Tarixi 

Fransuz ossuriyashunosi Dominik Charpin shahar markazidagi qadimiy tepalikni Qirdahat shahri ekanligini aniqlagan. Yana bir ehtimolga koʻra, bu shahar yaqinida oromiylar bilan jang qilgan Ossuriya shohi Ashur-bel-kala tilga olgan qadimiy Magarisu shahri boʻlgan. „Magarisu“ etimologiyasi oromiychadan (mgrys ildizidan olingan) boʻlib, „yaylov“ degan maʼnoni bildiradi. Shahar Ossuriya shohlari Tukulti-Ninurta II va Ashurnasirapal II tomonidan bosib olingan oromiylarning Bit-Yahiri davlatining poytaxti edi.

Qazishmalar natijasida Oʻrta Ossuriya, Vizantiya va Islom davriga oid materiallar topilgan. Bosqinchilikning oxirgi darajasi XV asrda tugaydi. 1500 yillik davr Oʻrta Ossuriya va Vizantiya darajalarini ajratadi.

Atrofda shahardan 7,6 kilometr shimolda joylashgan Tall Sulaymoniy kabi boshqa koʻplab arxeologik tepalar mavjud.

Usmoniylar davrida shahar ahamiyatsiz edi. Bugungi aholi punkti 1922-yil aprel oyida fransuz harbiy posti sifatida tashkil etilgan boʻlib, u tez orada shaharga aylandi. Suriyaning shimolida yangi shaharlar barpo etish Fransiya mandati maʼmuriyati tomonidan zarur deb topildi, chunki Turkiya Respublikasi tashkil etilgandan keyin barcha yirik iqtisodiy markazlar Turkiyaga oʻtib ketgan edi. Usmonli imperiyasida arman genotsidi va Ossuriya genotsididan soʻng, koʻplab qochqinlar quvilganidan keyin hududga qochib ketishdi va 1920-yillarda uni rivojlantirishga kirishdilar.

Fransiya mandati davrida Simele qirgʻini paytida Iroqdagi etnik tozalashdan qochgan ossuriylar 1930-yillarda Xobur daryosi boʻyida koʻplab qishloqlar qurdilar. Oʻsha paytda fransuz qoʻshinlari Citadel tepaligida joylashgan edi. 1942-yilda Al-Hasakada 7835 nafar aholi, bir nechta maktablar, ikkita cherkov va yoqilgʻi quyish shoxobchasi bor edi. Yangi shahar 1950-yillardan boshlab mintaqaning maʼmuriy markaziga aylandi. Qamishli va Al-Hasaka shaharlaridagi iqtisodiy yuksalish 1960-yillarda boshlangan irrigatsiya loyihalari natijasi boʻlib, Suriya shimoli-sharqini paxta ekiladigan hududga aylantirgan.

1993-yil 23-martda Al-Hasaka markaziy qamoqxonasida mahbuslar u yerdagi sharoitga norozilik bildirganidan soʻng katta yongʻin sodir boʻldi, natijada 61 mahbus halok boʻldi va 90 kishi yaralandi. Hibsga olinganlar politsiya boshligʻi va Suriya kuchlarini oʻt qoʻyganlikda aybladi. Hukumat besh mahbusni aybladi va ular 1993-yil 24-mayda qatl etildi.

Galereya

Manbalar

Adabiyotlar 
 

 
Suriya shaharlari
Hasaka okrugi aholi punktlari
Suriyadagi xristian jamoalari
Suriyadagi ossuriy jamoalari
Suriyadagi arman jamoalari
Suriyadagi kurd jamoalari
Yuqori Mesopotamiya