Antonio Valentín Angelillo

Antonio Valentín Angelillo (; 1937-yil 5-sentyabr – 2018-yil 5-yanvar) – argentinalik italian futbolchi boʻlib, professional faoliyatining asosiy qismini Italiya A Seriyasida oʻynagan; u Argentina va Italiya terma jamoalari aʼzosi edi.

Jamoalardagi faoliyati 

Buenos-Ayresda tugʻilgan Angelillo 1952-yilda Arsenal de Llavallolda professional oʻynashni boshlagan. 1955-yilda u Racing Club de Avellaneda bilan oʻynadi va 1956-yilda Boka Juniorsga oʻtdi.

Angelillo 1957-yil Janubiy Amerika chempionatida gʻolib chiqqan Argentina terma jamoasining bir qismi edi. Bu jamoa va ayniqsa uning oldinga siljishi oʻzining hurmatsiz oʻyin uslubi va mashgʻulotlarga unchalik qattiq boʻlmagan munosabati tufayli „Yuzlari iflos farishtalar“ (oʻsha paytda nishonlangan „Issiq yuzli farishtalar“ filmiga ishora) deb nomlangan. U terma jamoadagi hamkasblari Omar Sivori va Umberto Maschio bilan birga Argentinadan Italiyaga futbol oʻynash uchun turnirdan keyin koʻchib oʻtganida bu laqab Angelilloga ergashgan. U yerda trio gol urishdagi klinik qobiliyati tufayli „Oʻlim triosi“ sifatida ham tanilgan.

1957-yilda Anjelilo Italiyaning Internasional klubi tomonidan oʻsha paytdagi klub prezidenti Angelo Moratti tomonidan olib kelingan; u 1957-yil 8-sentyabrda Torinoga qarshi oʻz uyida 0–0 hisobida durang oʻynagan jamoa bilan A Seriyadagi debyutini oʻtkazdi va birinchi mavsumida 16 ta gol urdi. 1957-yildan 1961-yilgacha u Neradzurri bilan 127 oʻyin oʻtkazib, 77 marta raqiblar darvozasini ishgʻol qilgan. A Seriyada u 113 oʻyinda maydonga tushdi va Internasional uchun 68 gol urdi, shuningdek, klub sardori sifatida ham ishladi.

A Seriyaning 1958–59-yilgi mavsumida Anjelilo 33 oʻyinda 33 ta gol urib, mavsumni turnirning eng yaxshi toʻpurari sifatida yakunladi. Uning gollari soni Gunnar Nordal A Seriyaning 1950–51-yilgi mavsumida 34 gol urganidan beri eng yuqori koʻrsatkich boʻldi va hali ham Italiya divizionida 18 ta jamoadan iborat mavsumda eng koʻp gol urish boʻyicha rekorddir; Gonsalo Iguaín A Seriyaning 2015–16-yilgi mavsumini 36 gol bilan yakunlamaguncha, A Seriyaning bir mavsumida hech bir futbolchi bunchalik koʻp gol ura olmagan – shu vaqtgacha Angelilodan keyin 30 golli toʻsiqni buzib oʻtgan yagona futbolchi Luca Toni edi, u A Seriyaning 2005–06-yilgi mavsumida 31 ta gol urgan edi. 1950–1951-yilgi mavsumda Inter uchun barcha musobaqalarda 38 ta gol urgan Angelilo Guiseppe Meazza bilan birga bir mavsumda eng koʻp gol urish boʻyicha klub rekordini oʻrnatdi.

Garchi Angelilo u yerda oʻynaganida Internasionalning eng koʻp gol urgan futbolchisi boʻlgan boʻlsa-da, u Neradzurri bilan hech qanday chempionlikni qoʻlga kirita olmagan. Klub Helenio Herrerani jamoaga yangi bosh murabbiy etib tayinlaganida, Angeliloning mustaqil tabiati, isyonkor xarakteri va maydondan tashqarida gedonistik hayot tarzi ikkalasi oʻrtasida bir qancha kelishmovchiliklarni keltirib chiqardi; Natijada, Angelilo 1961–1962-yilgi mavsumda sobiq jamoasi Boka Juniorsning Argentinadagi takliflariga qaramay, 270 million liraga Romaga sotildi.

1961-yildan 1965-yilgacha Angelilo A Seriyada Roma"bilan 106 oʻyin oʻtkazib, 27 marta gol urgan, 1960–61-yillarda shaharlararo koʻrgazmalar kubogi va 1963–64-yillarda Italiya kubogida gʻolib chiqqan. Keyin u Milanda bir mavsum oʻtkazdi va 11 oʻyinda bitta gol urdi. Keyingi yili u Lecco bilan shartnoma imzoladi, 12 ta oʻyin oʻtkazib, bitta gol urdi va mavsum oxirida jamoa B Seriyaga tushib ketdi. Birinchi divizion futboliga qaytishni istab, Milanga zaxiraga qaytishga rozi boʻlishdan oldin u keyinchalik Napoli bilan sinovdan oʻtdi; u bor-yoʻgʻi uchta oʻyinda maydonga tushib, bitta gol urdi va klub bilan 1967–68-yilgi mavsumda A Seriya chempionligini qoʻlga kiritdi, garchi u oʻsha mavsumda Milanning gʻalaba qozongan 1967–68-yilgi Yevropa kubogi gʻoliblari kubogida ishtirok etmagan boʻlsada. Oʻyin vaqtini qoʻlga kiritish uchun u B seriyada Jenoaga koʻchib oʻtdi va u yerda 22 ta oʻyin oʻtkazib, 5 ta gol urdi. Uning keyingi va oxirgi jamoasi 1971-yilda professional futboldan ketishdan oldin 1969-yilda futbolchi-menejer sifatida qoʻshilgan Angelana edi.

Xalqaro karyera 

Rasmiy turnirlarda Angelillo Argentina terma jamoasi safida 11 ta oʻyin oʻtkazib, 11 ta gol urgan. Argentina gʻalaba qozongan 1957-yilgi Janubiy Amerika chempionatida Angelilo turnirdagi gollar soni koʻpligi boʻyicha ikkinchi oʻrinni egalladi, oltita oʻyinda sakkizta gol urib, barcha oʻyinlarda gol urdi, ammo oxirgi Peruga qarshi oʻyinda u va yana ikki argentinalik oʻyinchi (Omar Sivori va Humberto Maschio) Italiyaning turli klublari tomonidan sotib olindi va natijada bu uchlikka Argentina futbol federatsiyasi Argentina terma jamoasida oʻynashni taqiqlab qoʻydi va 1958-yildagi Shvetsiyada boʻlib oʻtgan jahon chempionatini oʻtkazib yubordi chunki Argentina terma jamoasi musobaqaning birinchi bosqichidayoq undan chiqib ketdi.

Italiyaga koʻchib oʻtgan va bobosi orqali Italiya fuqaroligini olgandan soʻng, Angelilo keyinchalik Italiya terma jamoasida paydo boʻldi va 1960-yil 10-dekabrda Avstriyaga safarda 2–1 hisobida magʻlub boʻldi, garchi bir qancha xorijlik Italiyan futbolchilar boʻlishiga qaramay, jumladan, uning hamyurtlari va sobiq jamoadoshlari Sivori va Maschio, u ikki yildan soʻng Chilida boʻlib oʻtadigan jahon chempionati uchun Italiya terma jamoasidan chetda qoldi; 1960–1962-yillar oraligʻida u Italiya terma jamoasi safida ikkita oʻyinda maydonga tushib, 1 ta gol urdi, bu uning ikkinchi va soʻnggi oʻyinida – 1961-yil 4-noyabrda Turinda boʻlib oʻtgan uyinda Isroil ustidan 6–0 hisobida gʻalaba qozondi.

Oʻyin uslubi 

Tezkor, iqtidorli, toʻlaqonli va sermahsul hujumchi, yaxshi harakati va texnikasi bor Angelilo asosan oʻzining gol urish qobiliyati bilan tanilgandi, garchi u oʻzini jarima maydonchasi ichida ishlash bilan cheklaydigan anʼanaviy hujumchi boʻlmagan boʻlsada; haqiqatan ham, u oʻzining himoyadagi ishi, shuningdek, hujumkor oʻyinlarni tashkil etish va jamoadoshlariga assistentlik qilish qobiliyati bilan ham mashhur edi. Oʻzining koʻp mahorati tufayli u hujumda ham, yarim himoyada ham bir nechta boshqa pozitsiyalarda oʻynashga qodir edi va butun faoliyati davomida u ichki hujumchi yoki ikkinchi hujumchi, markaziy hujumchi, qanot oʻyinchisi va hattoki markaziy hujumkor yarim himoyachi sifatida oʻyinda maydonga tushdi.

Murabbiylik karyerasi 
Nafaqaga chiqqanidan soʻng, Angelilo Italiyada qoldi, u yerda murabbiy boʻldi va quyi divizionning bir nechta klublarini boshqardi. Uning eng koʻzga koʻringan muvaffaqiyati Aretszo bilan keldi, u Italiya kubogi C Seriyasi, C1 seriya chempionligini qoʻlga kiritdi va B seriyaga koʻtarilganidan keyin birinchi urinishidayoq A Seriyaga ham koʻtarilishiga ozgina yetmay qoldi. Uning boshqaruvidan keyin Angelilo keyinchalik oʻzining sobiq klubi Interda Janubiy Amerikada skaut boʻlib ishlagan va keyinchalik klub sardori boʻlib, Interning rekordchisiga aylanadigan Javier Zanettini kashf etgan; keyinchalik u Arezzoda yashashni davom ettirdi.

Shaxsiy hayoti 
Angelilo Biankaga uylangan va ikki farzandi bor edi. Turmushga chiqishidan oldin, 1960–61-yilgi mavsumda Interda oʻynayotgan vaqtlarida, u tungi klubda tanishgan sahna nomi Ilya Lopez boʻlgan raqqosa Attiliya Tironi bilan alomashhur aloqasi boʻlgan. Uning otasi qassob edi.

Oʻlim 
Angelilo 2018-yilning 5-yanvarida Siena shahridagi kasalxonada 80 yoshida vafot etdi.

Yutuqlar

Oʻyinchi 
Rioma

 Shaharlararo koʻrgazma kubogi: 1960–61-yil
 Italiya kubogi: 1963–64-yil

Milan

 A seriya: 1967–68-yil
 UEFA kubogi egalari kubogi: 1967–68-yil

Argentina

 Kopa Amerika: 1957-yil

Individual

 A Seriyaning eng yaxshi toʻpurari: 1958–59-yil (33 gol)

Menejer 
Angelana

 Birinchi toifa: 1970–71-yil

Arezzo

 Italiya kubogi C seriyasi: 1980–81-yil
 C1 seriya: 1981–82-yil (Jirona B)

Manbalar

Havolalar 

 Inter arxivi  (in Italian)
 Inter Angelilo sahifasi 10-mart, 2005-yil arxivlandi, 25-fevral, 2005-yil olindi
 Angelilo Boka Juniors bilan (in Spanish)
 Biografiya (in Spanish)
 FIGC profili (in Italian)
 Argentinalik futbolchilar Italiyada

Italiya futbolchilari
Argentinalik futbolchilar
2018-yilda vafot etganlar
1937-yilda tugʻilganlar
A Seriya legionerlari
Erkak futbolchilar pozitsiyalari boʻyicha
Alifbo boʻyicha sportchilar