Bir kun (roman)

Bir kun – Devid Nichollsning 2009-yilda nashr etilgan romani. Romanning har bir bobi 20 yil davomida 15-iyul, Sent Svitin kunida ikki qahramonning hayotini qamrab oladi. Roman haqida ijobiy fikrlar bildirildi va „2010 Galaxy Book Awards“ mukofotini qoʻlga kiritdi. Nichollsning kitobini ssenariyga moslashtirgan badiiy film xuddi shu nom ostida 2011-yil avgust oyida chiqarildi.

Syujeti 
Dexter va Emma 1988-yilda Edinburg universitetini tamomlagandan keyin birga tunashdi. Ular 40 yoshga kirganda qanday boʻlishlari haqida suhbatlashadilar. Garchi ular toʻliq ishqiy munosabatda boʻlishmasa ham, bu ularning doʻstligining boshlanishi edi. Roman 20 yil davomida har bir bobda ketma-ket 15-iyul sanasidagi ularning hayoti va munosabatlarini yoritib boradi.

Emma dunyoni yaxshilashni xohlaydi hamda pyesalar yozishni va ijro etishni boshlaydi, ular esa muvaffaqiyatsiz boʻlib chiqadi. Dexter esa dunyo boʻylab sayohat qiladi, ichadi va ayollar bilan bogʻlanib qoladi. Oxir-oqibat ikkalasi ham Londonga koʻchib oʻtadi. U yerda Emma Kentish Town shahrida, Tex-Mex restoranida ofitsiant boʻladi. Dexter esa muvaffaqiyatli teleboshlovchiga aylanadi.

Har ikkisida ham munosabatlarni boshlash uchun turli xil urinishlar boʻlsa-da, tasodiflar Emma va Dexterning uchrashishlariga toʻsqinlik qiladi. Ular boshqa odamlar bilan munosabatda boʻlishsa-da, eng yaxshi doʻst boʻlib qoladilar. Har biri yashirincha bir-biri bilan boʻlishni orzu qiladi. Ular Dexterni onasining oʻlimi orqali yana yaqinlashadilar.

Emma oʻzi sevmaydigan odam bilan hayot qurayotganini anglab yetgach, yigiti Ian bilan ajrashdi. Bu vaqt ichida u uzoq yillik harakatlardan soʻng oʻqituvchi sifatida ish topa oladi. Ayni paytda Dexter ichkilik va giyohvandlikka berilib ketadi hamda uning martabasi qulashini boshlaydi.

Dexter Emmani doimiy ravishda xafa qilaverganidan keyin Emma va Dexterning doʻstligi tobora yomonlashib boradi. Nihoyat, restoranda Dexter tomonidan qoʻpol muomala qilinganidan soʻng, Emma ular orasidagi doʻstlikni uzadi.

Emmaning sobiq xonadoshining toʻyida Emma va Dexter yana uchrashadilar. Emma Dexterni qaytishini xohlayotganini tan oladi. Ayni paytda u oʻzi oʻqiyotgan maktab direktori bilan ishqiy munosabatlarini tugatadi va Dexter homilador boʻlgan boshqa ayol Silvini sevib qoladi. Bu uchrashuvda Dexter vaziyatdan hafsalasi pir boʻlgan Emmani toʻyiga taklif qiladi.

Emma oʻz muammolarini yengib oʻtishga harakat qiladi va yana asarlar yozishni boshlaydi. Dexter esa ishsiz va ishqiy munosabatda boʻlgan Silvi bilan ajrashganidan soʻng otalik roli bilan band boʻlib qoladi. Emma oʻzining birinchi muvaffaqiyatli bolalar romanining davomini yozish umidida Parijga joʻnab ketadi. Dexter Parijga tashrif buyurganida, u Emmani yoqtirishini anglab yetadi va birinchi marta unga boʻlgan his-tuygʻularini tan oladi. Emmaga munosabatlari haqida gapirgandan soʻng, Emma Dexterni kechiradi.

Emma va Dexter qayta munosabat oʻrnatib, birgalikda baxtli boʻlishadi va turmush qurishadi. Lekin Emma farzand koʻrishni xohlaydi. Er-xotin farzandli boʻlishga boʻlgan muvaffaqiyatsiz urinishlardan hafsalasi pir boʻladi. Biroq, Dexter deli-kafe ochishga qodir edi va oʻzini muvaffaqiyatga qaytish yoʻlida deb hisoblaydi.

Ular oʻqishni tugatgandan soʻng uchrashgan kunning yubileyida va ular uchrashgan kunida Emma va Dexter uyni koʻrish uchun uchrashuvga kelishdi. Emma u yerga sayohat qilayotganda velosipedda halokatga uchraydi va vafot etadi. Uning oʻlimidan soʻng, Dexter umidsizlikka tushib qoladi. U yana ichishni boshlaydi.

Unga sobiq rafiqasi Silvi, otasi va qizi tasalli beradi. Emmaning oʻlimidan uch yil oʻtgach, Dexter qizi bilan Edinburgga sayohat qiladi.

Kitob 20 yil oldin birga boʻlgan oʻsha kundan keyin sodir boʻlgan voqealarning yorqin va uzoq xotirasi bilan tugaydi.

Moslashuvlar

Badiiy film 

Kitob nashr etilganda Nicholls oʻz romanini kino ssenariysi sifatida moslashtirganini yozgan edi. U „talabalar ham, oʻrta yoshlilar ham boʻlishi mumkin boʻlgan odamlarni tanlashda qiyinchiliklar borligini tan oldi! Lekin menimcha, biz yoʻlini topdik“.

Film Lone Scherfig rejissiyorligida Random House Films va Focus Features tomonidan suratga olindi hamda 2011-yil avgust oyida kinoteatrlarda namoyish etildi. Filmda Anne Hethaway va Jim Sturgess mos ravishda Emma va Dexter rollarini oʻynashdi. Suratga olish ishlari Angliya, Shotlandiya va Fransiyada boʻlib oʻtdi.

Televizion serial 

2021-yil noyabr oyida Netflix ushbu roman asosida teleserial suratga olishini eʼlon qildi. Serialning yozuvchi guruhini Anna Jordan, Vinay Patel va Bijan Sheibani bilan ishlaydigan Nicole Taylor boshqardi hamda Drama Republic, Universal International Studios va Focus Features tomonidan ishlab chiqarildi. Serialda Ambika Mod va Leo Woodall bosh rollarni ijro etishdi.

Manbalar

Havolalar 
 Iain Hollingshead and Bryony Gordon (6 Aug 2011). „One Day: the best novel ever – or a tedious schmaltz-fest?“. The Telegraph. Retrieved 2011-08-17.
 Schillinger, Liesl (18 June 2010). The Love Not Taken. The NY Times. Retrieved 2011-08-17.

David Nicholls romanlari
2009-yil romanlari
Doʻstlik haqidagi romanlar
Romanlar