yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Elam (Shomning oʻgʻli)

Elam , Elam — Injil qahramoni, Somning toʻngʻich oʻgʻli.

„Xalqlar jadvali“da qayd etilgan (Bit.. va 1Par. 1:17). Elamlarning ajdodlari va Elam mamlakati — zamonaviy Eronning janubi-gʻarbiy qismidagi tarixiy mintaqa. Baʼzi talqinlarga koʻra, forslarning ajdodi ham hisoblanadi. Brokxaus Injil Ensiklopediyasiga koʻra, Elam avlodlari Bobilning shimoli-sharqidagi va sharqidagi platolarda yashagan.

Muqaddas Kitobdagi Elamning Sima va „Elam“ nomining oʻzi semit tili boʻlishiga qaramay, Elam mamlakati tilini semit tiliga taalluqli emas.

„Yubileylar kitobi“ ga koʻra, uning Susana ismli qizi va Razuya ismli nabirasi bor edi; Susana ismi esa ( Susanna) apokrifik tadqiqotchilar tomonidan Elam davlatining sobiq poytaxti Susa (Shushan) shahrining eponimi deb ataladi. Apokrifaning baʼzi tarjimonlari va olimlari asl matnda Susana va Elamning qizi Razuya haqida eslatib oʻtilganini keyingi qoʻshimcha deb hisoblashadi.

Oʻrta asrlardagi " Sefer ga-Yashar (Solihlar kitobi) " kompozitsiyasiga koʻra, uning Yahudoning kelini boʻlgan Famar ismli qizi va uchta oʻgʻli bor edi: Susa Makul va Harmon.

Muqaddas Kitobda, xuddi shu nomga ega boʻlgan bir qator boshqa belgilar ham tilga olinadi.

Manbalar 

 Eski Ahddagi Belgilar
Elam
Gul bir yon, chaman bir yon

„Gul bir yon, chaman bir yon“ (xalq orasida „Chaman ichinda bir gul“ deb ham nomlanadi) – tojikistonlik oʻzbek sanʼatkor Abdurauf Olimov ijro etgan qoʻshiq. Ashula 1986-yil yozilgan boʻlib, Olimov shuhratini keskin oshirishga yordam bergan taronalarning biridir. Qoʻshiq musiqasini Olimovning oʻzi shoir Toʻra Sulaymon yozgan sheʼrga bastalagan.

Olimovning soʻzlariga koʻra, qoʻshiqni yaratish gʻoyasi unga 1985-yili Guliston shahrida kelgan. Shaharda Olimov qiziqchi Hojiboy Tojivoyev bilan bergan konsert dasturiga shoir Sulaymon tomoshabin oʻlaroq borgan, dastur tugaganidan keyin ikki sanʼatkorni uyiga mehmonga taklif qilgan. Sulaymon uyida „Gul bir yon, chaman bir yon“ sheʼri kiritilgan toʻplamiga dastxat yozib, uni Olimovga sovgʻa qilgan. Olimovga sheʼr juda xush kelgan va tez orada unga kuy bastalagan. Bu haqda Olimov shunday degan:

Olimov „Gul bir yon, chaman bir yon“ qoʻshigʻini ilk marotaba toʻyda ijro etgan. Qoʻshiq birinchi marta 1986-yil Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi studiyasida yozib olingan. Radioda eshittirilganidan keyin tez suratda Oʻzbekiston, Qirgʻiziston va Tojikistondagi tinglovchilar orasida ommalashgan.

Qoʻshiq Olimovning eng taniqli taronalaridan biri boʻlib, bir necha sanʼatkor, jumladan, Dilshod Rahmonov tomonidan kaver qilingan. Shoir Sulayman qoʻshiq ortidan shuhrati oshganini aytib, Olimovga minnatdorchilik bildirgan. „Gul bir yon, chaman bir yon“ 2010-yil Olimovning „Gul bir yon“ albomiga kiritilgan.

Manbalar

Havolalar 
 

1986-yil qoʻshiqlari
Oʻzbek tilidagi qoʻshiqlar
Abdurauf Olimov qoʻshiqlari
Matheus Babi

Matheus Barcelos da Silva (1997-yil, 18-martda tugʻilgan), Matheus Babi nomi bilan tanilgan, braziliyalik professional futbolchi, „Atletiko Paranaense“ hujumchisi.

Jamoalardagi faoliyati 
Rio-de-Janeyroning Macaé shahrida tugʻilgan Babi yoshligida Macaé Esporte vakili edi. U 2016-yilning 29-fevralida ilk jamoadagi debyutini oʻtkazdi va u „Volta Redonda“ga qarshi safarda „Kampeonato Karioka“da 3–1 hisobida magʻlub boʻlgan oʻyinda Yuriyning oʻrniga ikkinchi boʻlimda maydonga tushdi.

2016-yil, 31-may kuni Babi oʻzining birinchi professional shartnomasini imzoladi va 2018-yilning mayigacha boʻlgan shartnomaga rozi boʻldi. 13 kundan soʻng u Gremio bilan 2017-yilning dekabrigacha ijara shartnomasiga rozi boʻldi va yana 20 yoshgacha boʻlganlar jamoasiga qoʻshildi.

2018-yilgi kampaniya uchun Makaega qaytib, Babi oʻzining birinchi katta golini oʻsha yilning 10-yanvarida "Amerika-RJ "ga qarshi oʻz uyida jamoasi bilan 3–3 hisobida durang oʻynadi. U, shuningdek, 2019-yilning 19-martida Amerikaga ijara asosida qoʻshilishdan oldin 2018-yilgi D seriyasida va 2019-yilgi Kampeonato Kariokada muntazam ishtirok etgan.

Babi Amerika terma jamoasi safida atigi 27 oʻyinda 12 ta gol urib, ularning ikkinchi oʻringa chiqishiga yordam berdi. U 2019-yil noyabr oyida Makaega, keyingi Kariokao uchun qaytib keldi va musobaqa davomida beshta gol urdi.

2020-yil, 15-fevralda Babi Serra Makaense bilan uch yillik shartnoma imzoladi, ammo 3-iyulda A Seriyaning Botafogo klubiga ijaraga berildi. U 13-avgust kuni Red Bull Bragantinoga qarshi safarda 1–1 hisobida durang oʻynagan holda yuqori ligada debyut qildi.

Karyera statistikasi

Faxrlar

Klub ; Atletiko Paranaense

 Copa Sudamericana: 2021

Manbalar

Havolalar 

 Botafogo profili  (in Brazilian Portuguese)

Braziliyalik futbolchilar
Yashayotgan insonlar
1997-yilda tugʻilganlar
Erkak futbolchilar
William Russell

William Felton „Bill“ Russell (1934-yil 12-fevralda Luiziana, AQSh) — amerikalik professional basketbolchi. U NBA Boston Celticsda markaziy oʻyinchi sifatida oʻynagan. U besh marta NBAning eng qimmat oʻyinchisi deb topilgan va 12 marta barcha yulduzlar ishtirokidagi oʻyinlarda ishtirok etgan. Rassell Seltiklar sulolasining asoschilaridan biri boʻlib, oʻzining 13 yillik faoliyati davomida 11 marta NBA chempionligini qoʻlga kiritgan. NHLning Monreal Canadiens jamoasida oʻynagan xokkeychi Anri Richard bilan birgalikda Rassell Shimoliy Amerika sport ligalarida eng koʻp qoʻlga kiritilgan unvonlar boʻyicha rekordchi hisoblanadi. Professional faoliyatini boshlashdan oldin Rassell San-Fransisko universitetida oʻynagan va ikkita NCAA unvonini qoʻlga kiritgan (1955, 1956). Shuningdek, 1956-yilgi yozgi Olimpiya oʻyinlarida AQSh terma jamoasi sardori sifatida oltin medallarni qoʻlga kiritgan.

Rassell NBA tarixidagi eng yaxshi oʻyinchilardan biri hisoblanadi. Oʻzining boʻyi (2,08 metr) tufayli u raqiblarning zarbalarini yaxshi toʻgan, bu esa „Boston Seltiks“ muvaffaqiyatining asosiy sabablaridan biri edi. Rassell ham jamoa oʻyinchilarini himoyada oʻynashga ilhomlantirardi. Garchi u hech qachon „Seltiks“ uchun asosiy toʻpurar boʻlmagan boʻlsa-da, u oʻz faoliyati davomida jamoadoshlariga ajoyib tarzda yordam berib, 14,522 gol urgan.

Rassell Erl Lloyd, Chak Kuper va Nataniel Klifton kabi oʻyinchilar bilan birga NBAning birinchi qora tanli oʻyinchilaridan biri boʻlib, NBA super yulduzi maqomiga erishgan birinchi afro-amerikalik boʻldi. U uch mavsum (1966-69) oʻynagan murabbiy sifatida ishladi va NBAning birinchi qora tanli murabbiyiga aylandi. Fuqarolik huquqlari sohasidagi yutuqlari uchun Rassel 2011-yilda Barak Obama tomonidan Prezidentning Ozodlik medali bilan taqdirlangan.

Rassell Basketbol shon-shuhrat zaliga va kollej basketbol shon-shuhrat zaliga kiritildi. U 1971-yilda NCAA 25-Yulduzli jamoasiga, 1980-yilda NBAning 35-yillik Yulduzli jamoasiga tayinlangan va 1996-yilda liga tarixidagi eng yaxshi 50 nafar oʻyinchidan biri sifatida u uchala oʻyinda ham tanlangan toʻrtta oʻyinchidan biri boʻlgan. 2007-yilda u FIBA ​​shon-shuhrat zaliga kiritildi va Garvardning faxriy doktori unvoniga sazovor boʻldi 2009-yilda NBA Finals MVP mukofoti uning nomi bilan atalishi eʼlon qilindi

Manbalar 

AQSh basketbolchilari
NBA basketbolchilari
Larry Bird

Larri Jo Bird (1956-yil 7-dekabrda West Baden Springs, Indiana, AQSHda tugʻilgan) — amerikalik basketbolchi, butun professional faoliyatini NBA Boston Celtics jamoasida oʻtkazgan. Olimpiya chempioni (1992), 1977-yilgi Universiada chempioni, 3 karra NBA chempioni (1981, 1984, 1986), uch karra NBA mavsumining eng yaxshi oʻyinchisi (1984, 1985, 1986), 10 marta mavsumning ramziy jamoalariga kiritilgan (1980-88 — birinchi jamoa, 1990 — ikkinchi jamoa). Bird NBA tarixidagi eng yaxshi basketbolchilardan biri, shuningdek, faoliyati davomida gol urish, toʻpni qaytarish va assistentlik boʻyicha doimiy ravishda eng yaxshi 10 talikka kirgan koʻp qirrali oʻyinchidir. Larri Bird quyidagi mukofotlar kombinatsiyasining yagona egasidir: NBA yilning eng yaxshi oʻyinchisi, NBAning eng qimmat oʻyinchisi, NBA finallarining eng qimmat oʻyinchisi, NBAning yilning eng yaxshi murabbiyi va NBA yil menejeri. NBA tarixidagi 50 ta eng zoʻr oʻyinchilardan biri. Basketbol shon-sharaf zali aʼzosi.

Faoliyatini yakunlaganidan besh yil oʻtib, Bird Indiana Peysersni bosh murabbiy sifatida qabul qildi. U nafaqaga chiqishidan oldin jamoani uch mavsum boshqargan. 2003-yilda u „Peysers“ga Basketbol operatsiyalari prezidenti sifatida qaytdi, 2011/12-yilgi mavsumdan keyin sogʻligʻi sababli nafaqaga chiqdi, biroq bir yildan keyin yana oʻsha lavozimga qaytdi.

Faoliyati 
Larri Bird Indiana janubidagi 2000 ga yaqin aholisi boʻlgan Gʻarbiy Baden-Springs shahrida, Jorjiya (qizlik ismi Kerns) va Klod Jozef Bird oilasidada tugʻilgan, Larrining ota-onasi irlandiyalik boʻlgan. U oiladagi toʻrtinchi farzand edi, uning toʻrtta akasi (Mayk, Mark, Eddi va Feff) va singlisi (Linda) bor edi Larri juda zaif bola boʻlib tugʻilgan, yuzidagi nuqson — labi yoriq edi. Besh yoshida u operatsiyani boshdan kechirdi, bu unda chandiq qoldirdi (katta boʻlgach, moʻylovini oʻstirish orqali chandigʻini yashira boshladi). Bird bolaligida uning oilasiga pul kerak boʻlgan vaqtni shunday eslaydi: „Agar bizda toʻlanmagan bank hisobimiz boʻlsa va poyabzalimiz boʻlmasa, onam doim poyabzal sotib olardi. U bankka toʻlamasa ham bolalarini oyoq kiyimsiz qoʻymagan“.

Oʻsmirlik chogʻida oilada bolalarni taʼminlash uchun yetarli mablagʻ yoʻqligi sababli Larri buvisi bilan yashashga yuborilgan. Oiladagi qiyin vaziyatni Larrining otasi Jo Berdning alkogolizmi yanada kuchaytirdi, ehtimol u Koreya urushida qatnashganidan keyin olgan jarohatdan keyingi stressdan aziyat chekkandir. U 1975-yil 3-fevralda, Larri 18 yoshda toʻlganida ajrashish toʻgʻrisida ariza berib, oʻz joniga qasd qildi Shundan soʻng ofitsiant boʻlib ishlagan onasi bolalarni yolgʻiz oʻzi tarbiyalagan.

Larri maktabda basketbolga qiziqa boshladi, u har kuni maktabdan keyin mashq qildi. Hali maktab oʻquvchisi boʻlganida, Larri ketma-ket ikki marta (1974, 1975) Indiana shtatida eng yaxshi basketbolchi sifatida tan olingan Oʻzining bitiruv yilida Bird High Valley School jamoasida oʻynab, har bir oʻyinda oʻrtacha 31 ochko, 21 toʻpni olib qoʻyish va 9 assistentlik qildi, shundan soʻng u shtat jamoasiga kiritilgan.

Manbalar 

AQSh basketbolchilari
NBA basketbolchilari
Danielle Campbell

Danielle Marie Campbell (1995-yil 30-yanvarda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa. U 2010-yilgi "Disney Channel Original Movie Starstruck" filmidagi Jessika Olson, 2011-yilgi "Disney" filmidagi Simone Daniels, 2013-yilgi "CW" teleserialidagi Davina Claire va 2018-yilgi "CBS All Access"dagi Kayla Powell va Olivia Moon kabi bosh rollari bilan tanilgan. Televizion psixologik triller seriyaliga kiruvchi "Tell Me a Story"(Menga hikoya ayt) filmida ham rol ijro etgan.

Yoshlik yillari 
Danielle Campbell Illinoys shtatining Hinsdeyl shahrida ulgʻaygan. Uning ota-onasi Georganne va John Campbell boʻlib, uning bitta ukasi bor. U oʻn yoshida Chikagodagi sartaroshxonada topilib asrab olingan.

Faoliyati 
Danielle Campbellning birinchi aktyorlik roli "Prison Break" filmining beshta epizodidagi roli boʻlgan. U shuningdek, "Build-A-Bear Workshop"ning milliy reklama roligida paydo boʻldi. 2008-yilda “The Poker house"(Poker uyi) filmida Darla obrazini oʻynadi. 2010-yilda u Disney Channel teleserialida Zeke va Luther  Dani rolida paydo bo'ldi. O'sha yili Sterling Knight bilan "Starstruck"(Yulduzli zarba) televizion filmida rol o'ynadi. "Starstruck" filmida rol o'ynab bo'lgach, u "Disney" bilan shartnomasini imzoladi. U 2011-yil 29-aprelda chiqqan, Nikolas Braun, Nolan Sotillo va Aimee Teegarden bilan birgalikda suratga olingan “Prom"(Balo) filmida rol oʻynagan.

2013-yilda u Davina ismli kuchli oʻn olti yoshli jodugar sifatidagi, "The Originals" teleserialidagi bosh rolni ijro etdi. 2013-yil oxirida 2015-yilgi "16 South"(Janubiy) filmining produserlari Danielle Campbell Luke Benward bilan birga filmda suratga tushishini eʼlon qildi. 2015-yil aprel oyida Danielle Campbell “Race To Redemption"(Poyga uchun poyga) filmini suratga oldi. Unda u Aiden Flowers va Luke Perry bilan birga rol oʻynagan. Film 2016-yilda ekranlarga chiqarilgan. Danielle Campbell shuningdek, 2016-yilgi "SINs" teleserialidagi Ellie Reed, 2017-yilgi "Fine Brothers"dagi Maddy rollarini ijro etgan. 2018-yil mart oyida u Jesse McCartneyning "Better With You" musiqiy videosida paydo bo'ldi.

2018-yilda Danielle Campbell Freeformning "Famous in Love"(Sevgida mashhur) teleserialida ikkinchi mavsumida takroriy rol o'ynadi. 2018-yilning iyun oyida u "CBS All Access" teleseriali hisoblangan “Tell Me a Story"(Menga hikoya ayting) serialida bosh rolga tayinlangan. 2021-yilda Danielle Campbell Brodveydagi Alice Childressning "Trouble in Mind"(Koʻnglidagi muammo) filmida rol oʻynadi.

Shaxsiy hayoti 
Danielle Campbell Kaliforniyaning Los-Anjeles shahrida yashaydi.

Filmografiyasi

Manbalar

Havolalar 

 
 

Amerikalik televideniye aktrisalari
Yashayotgan insonlar
1995-yilda tugʻilganlar
Amerikalik aktrisalar
Amerikalik bola aktrisalar
Mabel

Mabel Alabama-Pearl McVey (; 1996-yil 19-fevralda tugʻilgan) — britaniyalik-shvetsiyalik qoʻshiqchi va qoʻshiqnavis; angliyalik prodyuser Cameron McVey hamda shvetsiyalik qoʻshiqchi Neneh Cherryning qizi. 2017-yilda chiqarilgan „Finders Keepers“ qoʻshigʻi ortidan shuhrat qozongan.

Manbalar

Havolalar 

 
 

1996-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Brit mukofoti sovrindorlari
Ingliz qoʻshiqchilari
Shved qoʻshiqchilari
Joseph White

Joseph Henry «Jo Jo» White (1946-yil 16-noyabr, Sent-Luis, Missuri, AQSh - 2018-yil 16-yanvar, Boston, Massachusets, AQSh) — amerikalik professional basketbolchi. Boston Seltiks, Golden State Warriors va Kanzas Siti Kings tarkibida Milliy Basketbol Assotsiatsiyasida oʻyinga tushgan.

Biografiyasi 
Uayt Missuri shtatining Sent-Luis shahrida tugʻilgan. Uning otasi ruhoniy boʻlgan. Oʻrta maktabni tugatgandan soʻng, u Kanzas universiteti basketbol jamoasida oʻynadi va u yerda NCAA turnirida Oʻrta Gʻarb mintaqaviy finaliga chiqdi, uning jamoasi El Pasodagi Texas universitetiga yutqazdi. Universitetdan soʻng u 1968-yilda Mexiko shahrida boʻlib oʻtgan Olimpiada oʻyinlarida AQSh milliy basketbol jamoasi tarkibida boʻlgan, u yerda uning jamoasi 9 ta gʻalaba qozongan va hech qachon magʻlub boʻlmagan. Finalda AQSh terma jamoasi Yugoslaviyani 65:50 hisobida magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi. 1967-yilda Uayt AQSh jamoasi tarkibida Vinnipegdagi Panamerika o'yinlari chempioni bo'ldi.

Uayt 1969-yilgi NBA loyihasida 9-oʻrinni egalladi, oʻsha paytda Boston Seltiks 13 yil ichida 11-chempionligini qoʻlga kiritgan edi. Biroq, Uayt jamoa joylashgan joyga yetib bormasdanoq, oʻyinchi murabbiy Bill Rassell faoliyatini yakunlashini eʼlon qildi. Klub qayta qurishni boshladi va Uayt Deyv Kouens va Jon Xavlicek bilan birga yangilangan jamoaning asosiy oʻyinchilaridan biriga aylandi. Uayt ketma-ket 5 mavsumda barcha 82 ta oʻyinni oʻtkazgan birinchi basketbolchilardan biri boʻldi.

Jamoa bilan birgalikda Uayt 1974 va 1976-yillarda ikkita chempionlik unvonini qoʻlga kiritgan, 1976-yilda esa finalning eng qimmat oʻyinchisi deb topilgan.

1979-yilda Uayt "Golden State Warriors"ga almashtirildi, keyinroq Kanzas Siti Kingsga oʻtdi va 1981-yilda basketboldagi faoliyatini yakunladi. 1982-yil 9-aprelda Boston Garden tomi ostida uning 10 raqami yozilgan bayroq koʻtarilildi

2018-yil 16-yanvarda vafot etdi

Manbalar 

AQSh basketbolchilari
NBA basketbolchilari
Kevin McHale

Kevin Edward McHale (1957-yil 19-dekabrda Minnesota shtatining Hibbing shahrida tugʻilgan) — kelib chiqishi xorvat-irlandiyalik boʻlgan amerikalik professional basketbolchi, Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining Boston Seltiks jamoasida oʻn uch mavsum oʻynagan va murabbiylik qilgan. Sportchilik faoliyatini yakunlagandan soʻng McHale „Minnesota Timberwolves“ning bosh menejeri, keyinroq esa klub bosh murabbiyi boʻlib ishladi. 2009-yil iyun oyida u oʻz lavozimidan boʻshatildi va NBA TV va Turner Sports telekanallarida tahlilchi boʻlib ishladi. 2011-yildan 2015-yil noyabrigacha „Houston Rockets“ jamoasi bosh murabbiyi boʻlgan. NBA tarixidagi 50 ta eng zoʻr oʻyinchilardan biri. Basketbol shon-sharaf zali aʼzosi.

Faoliyati 
Kevin Edward McHale Minnesota shtatining Xibing shahrida Pol Ostin McHale va Jozefin Patrisiya Starcevich oilasida tugʻilgan Xibing oʻrta maktabida Kevin eng yaxshi basketbolchilardan biri boʻlib, „Janob Minnesota basketboli“ (1976) faxriy unvonini oldi va oʻz jamoasini shtat chempionatida ikkinchi oʻringa olib chiqdi. Keyinchalik u maktab shon-shuhrat zaliga kiritilgan (1997)

Minnesota universiteti 
Xibing oʻrta maktabini tugatgandan soʻng, Kevin Minnesota universitetiga oʻqishga kirdi va u yerda 4 yillik oʻqishni (1976-1980) tamomladi. Universitetning Minnesota Golden Gophers jamoasida forvard sifatida oʻynagan Kevin talabalik faoliyati davomida oʻrtacha 15,2 ochko va 8,5 toʻpni egallash toʻplagan. U 1979 va 1980-yillarda ikki marta All-Big Tenning barcha vaqtlardagi talabalar jamoasiga kiritilgan va hali ham universitet tarixida ochkolar boʻyicha (1,704) beshinchi va toʻpni egallash boʻyicha (950) ikkinchi oʻrinni egallab turibdi. 1995-yilda Minnesota universitetining 100 yilligini nishonlash paytida u ushbu universitet tarixidagi eng yaxshi oʻyinchi sifatida tan olingan

Manbalar 

AQSh basketbolchilari
NBA basketbolchilari
Audrey Tcheuméo

Audrey Tcheuméo (; tugʻ. 1990-yil 20-aprel, Bondy, Seine-Saint-Denis, Il-de-Frans, Fransiya) — fransiyalik dzudochi, 78 kg gacha vazn toifasida, Fransiya terma jamoasi aʼzosi. Yozgi olimpiada oʻyinlarida kumush va bronza medali sovrindori (2012, 2016), Jahon chempioni (2011), dzyudo boʻyicha besh karra Yevropa chempioni (2011, 2016, 2017).

Faoliyati 
2011-yilda Parijda (Fransiya) boʻlib oʻtgan dzyudo bo'yicha Jahon chempionatida u finalda yaponiyalik sportchi Akari Ogatani magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi. O'sha yili dzyudo bo'yicha Yevropa (Istanbul) chempioni boʻldi.

2012-yilda Londonda (Birlashgan Qirollik) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida u chorak finalda 2008-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari chempioni xitoylik dzyudochi Yang Xiulini magʻlub etdi, ammo yarim finalda britaniyalik dzyudochi Gemma Gibbonsga (natijada kumush medalni qoʻlga kiritgan) yutqazdi, vengriyalik Abigél Joó uchinchi oʻrin uchun kurash olib bordi va 78 kg gacha vazn toifasida bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2014-yilda Montpellierda (Fransiya) boʻlib oʻtgan dzyudo bo'yicha Yevropa chempionatida u finalda niderlandiyalik sportchi Marhinde Verkerkni magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi.

2016-yil avgust oyida Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida u yarim finalda braziliyalik dzyudochi Mayra Aguiarni magʻlub etdi, ammo finalda Amerika Qoʻshma Shtatlari sportchi Kayla Harrisonga yutqazdi va yakunda 78 kg gacha vazn toifasida kumush medalni qoʻlga kiritdi. O'sha yili Qozonda (Rossiya) dzyudo bo'yicha Yevropa chempioni. Keyingi yilda, Varshavada (Polsha) yana dzyudo bo'yicha Yevropa chempioni.

2018-yilda Tel-Avivda (Isroil) boʻlib oʻtgan dzyudo bo'yicha Yevropa chempionatida u 78 kg gacha vazn toifasida fransiyalik sportchi turnirning kumush medalini qoʻlga kiritdi. U finalda uchun kurashda fransiyalik dzyudochi Madeleine Malongani yutqazib qoʻydi.

Medal natijalari

Yozgi Olimpiada oʻyinlari

Dzyudo boʻyicha Yevropa chempionati

Manbalar 

20-aprelda tugʻilganlar
1990-yilda tugʻilganlar
Kishilar
Yashayotgan insonlar
2012-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
2016-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
Alifbo boʻyicha sportchilar
El'man

ELMAN (asl ism — Elman Elman oʻgʻli Zeynalov (); 1993 — yil 18-noyabr, Sumgait, Ozarbayjon) — ozarbayjonlik rus qoʻshiqchisi va musiqachisi, RAAVA Music leyblining produseri.

Biografiya

Yoshlik davri 
Elman Zeynalov 1993-yil 18-noyabrda Sumgaitda (Ozarbayjon) tugʻilgan. Uning otasi Elman tugʻilishidan oldin fojiali ravishda vafot etdi. Uni onasi va oʻgay otasi tarbiyalagan. Elman hali bolaligida oilasi Shaxtiga koʻchib oʻtdi, u yerda uning bolaligi va yoshligi oʻtdi. Elman oddiy maktabda oʻqigan, dzyudo bilan shugʻullangan. Maktabni tugatgach, u Rostov davlat aloqa universitetiga oʻqishga kirdi va 17 yoshida ota-onasidan koʻchib oʻtdi. Bu vaqtda u musiqani oʻrganishni boshladi, lekin professional musiqiy taʼlim olmadi.

Musiqiy faoliyati 
2017-yilda u „Adrenalin“ qoʻshigʻini chiqardi va Warner Music Russia bilan shartnoma imzoladi. Oʻsha yili u Muz-TV kanalidagi " Yangi yulduzlar fabrikasi " da ishtirok etdi va u yerda 4-oʻrinni egalladi. Xonandaning produseri Viktor Drobish edi, ammo bir muncha vaqt oʻtgach, shartnoma bekor qilindi. Vaqti-vaqti bilan u Instagram-da joylashtirgan mashhur qoʻshiqlarning muqova versiyalarini yozib oldi. 2018-yilning kuzida u RAAVA Music yorligʻini yaratdi, u oʻsha paytda uchta qoʻshiqchilardan iborat edi — Andro, JONY va oʻzi, shuningdek, ovoz muhandisi.

Shaxsiy hayot 
2019-yil 6-dekabrda u Margarita Tsoy bilan turmush qurdi. 2020-yilda juftlikning Mariel ismli qizi dunyoga keldi.

Diskografiya

Studiya albomi

Qoʻshiqlari

Boshqa musiqachilarning albomlarida ishtirok etish

Video kliplar

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1993-yilda tugʻilganlar
18-noyabrda tugʻilganlar
Suvqalampir

Suvqalampir (Bodyanoy peres — Polygonum hydropiper L.) — toron turkumiga kiruvchi oʻsimlik boʻlib, uni Polygonum hydropiper nomi bilan atashgan. Ayni vaqtda ham koʻplab botanikaga oid adabiyotlar mana shu eski nomi bilan uchrab turadi. „Oʻzbekiston florasi“ asarida ushbu oʻsimlikni yana „suvzomchi“ nomi bilan ham atalgan.

Biologik morfologiyasi 
Suvqalampir torondoshlar oilasiga mansub bir yillik oʻtsimon oʻsimlik boʻlib, boʻyi 30-60 sm gacha yetadi. Poyasi tik oʻsuvchi silindirsimon, boʻgʻinli, qizgʻish rangli, asos qismidan boshlab shoxlangan. Suvqalampirning gullari oqish-yashil yki qizil rangda va mayda boʻladi. Gullari siyrak boshoqsimon toʻpgulni tashkil qiladi, mevasi uch qirrali yongʻoqcha. Mevasi 2,2-3,5 mm keladigan yongʻoqcha. Iyun-sentabr oylarida gullaydi. Mevasi avgust-oktabr oylarida yetiladi. Urugʻidan juda oson koʻpayadi.

Tarqalishi 
Suvqalampir keng tarqalgan oʻsimliklardan biri boʻlib, Yevropa, Osiyo, Shimoliy Afrika va Shimoliy Amerikaning koʻpgina davlatlarida daryo va suv yoqalarida oʻsadi. U respublikamizning Toshkent, Sirdaryo, Samarqand, Qashqadaryo, Buxoro viloyatlarining namli yerlarida, koʻpincha, ariq, jilgʻa, koʻl, zovur, xovuz boʻylarida tabiiy holda uchraydi. Suvqalampir unumdor va moʻl suvli tuproqlarda oʻsadi.

Farmasevtik xususiyati 
Suvqalampir oʻti tarkibida flavonoid, ramnazin, izoramnetin, rutin, kversitrin, giperozid, kversetin, kemfrevol, vitaminlardan C, K, karotin, qandlar, organik kislotalar, oshlovchi moddalar, oʻtkir taʼmli moddalar bor. Oʻsimlik ildizlarida esa antraglyukozidlar mavjud.

Xalq tabobatida qoʻllanishi 
Xalq tabobatida suvqalampir damlamasi bavosil, qon ketishi bilan bogʻliq ichak kasaliklari, bachadondan bemavrid qon ketganda hamda ogʻriqni qoldiruvchi sifatida davolashda ishlatiladi. Uning qaynatmasi teri kasalliklarini davolashda ishlatiladi. Jumladan, chipqon, Qorason (gangrena) kasalliklarida suvqalampir dorisidan foydalaniladi. Buning uchun 50 gr suvqalampir oʻti bilan 400gr suvdan qaynatma tayyorlanib teri atroflari yuviladi.

Oʻsimlikdan damlanma tayyorlash uchun ogʻzi yopiladigan idishga bir stakan qaynab turgan suv quyib, uning ustiga suvqalampirning maydalangan yer usti qismidan bir osh qoshiq solinadi va 1 soat davomida damlab qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladi. Damlamadan kuniga 3 mahal ovqatdan oldin bir qoshiqdan ichiladi.

Havolalar 

 Botanika va oʻsimliklar fiziologiyasi
 Dorivor oʻsimliklar va ularning inson hayotidagi roli

Adabiyotlar 
 Oʻ.Axmedov.pdf Oʻsimliklarni yetishtirish texnologiyasi
 Shifobaxs neʼmatlar M.Nabiyev, V.Shalnev, A.Ibrohimov

Ziravorlar
Yaman riali

Yaman riali () — Yamanning pul birligi, 1990-yilda mamlakat birlashganidan beri muomalada boʻlib kelyapti. Rasmiy ravishda 100 filsga boʻlingan, ammo shunga oʻxshash nominaldagi tanga hech qachon muomalaga chiqarilmagan.

Tarixi 
18-19-asrlarda rial Yamanda mokko kofe savdosi uchun keng qoʻllangan Mariya Tereza taleri bilan assotsiatsiyalangan.

Rivojlanar ekan, Yaman oʻzining qonuniy valyutasini ishlab chiqdi. 1990-yilda Yaman Arab Respublikasi va Yaman Xalq Demokratik Respublikasi birlashgandan soʻng, Shimoliy Yaman riali ham, Janubiy Yaman dinori ham butun mamlakat boʻylab muomalada boʻlib, 26 dinorga 1 rial nisbatida tenglashtirildi va 1993-yilda birinchi yangi tangalar chiqarildi. 1996-yilda dinor muomaladan chiqarildi va rial mamlakatning yagona pul birligiga aylandi va eski banknotalar asta-sekin yangilariga almashtirildi.

Hozirda 5, 10 va 20 rialga teng tangalar, 50, 100, 200, 250, 500 va 1000 rialga teng banknotalar mavjud. Yaman riali banknotlari Rossiya Federatsiyasida " Goznak " Ochiq turdagi aksiyadorlik jamiyati ishlab chiqarish korxonalarida ishlab chiqariladi.

Yaman rialining AQSh dollariga nisbatan qiymati 1990-yillar boshida bir dollar uchun 12,01 rialdan sezilarli darajada pasaydi. 1990-yillarning oʻrtalaridan boshlab Yaman riali erkin konvertatsiya qilinadigan boʻldi. Rial AQSh dollariga nisbatan 20 iyendan 215 iyenaga tushib ketgan boʻlsa-da, bir necha yil davomida rial barqarorligini saqlab qoldi. Biroq, 2010-yildan beri Yaman Markaziy banki bir necha bor intervensiya qilishga majbur boʻldi, bu esa oltin-valyuta zaxiralarining jiddiy qisqarishiga olib keldi. 2013-yil oxirigacha Iqtisodiy razvedka guruhi Saudiya Arabistoni Yaman Markaziy bankiga 1 milliard dollar oʻtkazishi haqidagi xabarlarga qaramay, keyingi yillarda zaxiralar importning taxminan 1,3 oyiga kamayishini kutmoqda.

Urush tufayli Yaman rialining kursi 1 AQSh dollari uchun 470 va 500 Yaman riali orasida oʻzgarib turdi.

Havolalar

Manbalar 

Valyutalar
Sariq zira

Sariq zira - Кумин тминовый - Cuminium Cyminum L.

Biologik morfologiyasi 
Sariqzira — Soyabonguldoshlar  oilasiga kiruvchi koʻp yillik oʻt boʻlib, boʻyi 40-60 sm ga yetadi. Poyasi oʻrta qismidan boshlab shoxlangan, ariqcha izli boʻladi. Oʻsimlikning ildiz oldi barglari juft patsimon qirqilgan, asosi ponasimon koʻrinishga ega. Bargi ingichka chiziqsimon boʻlakchalarga 3 marta patsimon ajralgan. Poyada qini bilan ketma-ket joylashgan. Toʻpgullaridagi 20-30 ta gulning gulbandlari har xil uzunlikda boʻladi. Sariq zira aprel-may oylarida gullaydi, urugʻi iyun-iyul oylarida pishadi.

Sariq ziraning mevasi pisha boshlagach, oʻsimlikning yer usti qismi oʻrib olinadi, soʻngra quritilib, yanchiladi, elanib mevasi ajratiladi.

Tarqalishi 
Sariq zira Oʻzbekistonda Sirdaryo, Jizzax, Samarqand, Qashqadaryo va Surxondaryo viloyatlarida oʻsadi. U adir va togʻning pastki qismida uchraydi. Q.H.Haydarov, Q.H.Hojimatovlarning maʼlumotlari boʻyicha, sariqzira asosan Turkiston, Zarafshon (Omonqoʻton gʻori) hamda Hisor togʻining Janubiy-gʻarbiy qismida keng tarqalgan boʻlib, 8200 gektarli katta maydonni tashkil etadi.

Tarkibi 
Sariq zira tarkibida inson salomatligi uchun bir qator foydali moddalar mavjud. Uning urugʻlarida 2.75-3%, barglarida 0.12% efir moylari mavjud.

Xalq tabobatida qoʻllanishi 
Oʻrta Osiyo xalqlari, shu jumladan, oʻzbeklar sariq ziradan ziravor sifatida keng koʻlamda foydalanadilar. Sariq zira bir qatorda taomlarni xushxoʻr taʼmli qilish bilan birga shifobaxsh hamdir.

Abu Ali ibn Sino sariqziradan buyrak-tosh kasalligida toshni tushuruvchi, safro va yel haydovchi dori sifatida, nafas, siydik yoʻllari hamda koʻz kasalliklarini davolashda foydalangan. Shuningdek, ziraning suvi bilan yuz yuvilsa, u tiniqlashishi aytilgan.

H.X.Xolmatov va Z.H.Habibovning keltirgan maʼlumotlariga qaraganda, sariqziraning mevalari xalq tabobatida qorin ogʻriqlari hamda taloq shishlarini davolashda istʼemol qilinadi. Oʻsimlik mevasining sirkadagi damlamasi burundan qon ketishda, qovurilgan mevalari esa siydik haydovchi omil sifatida tavsiya etiladi.

Havolalar 

 Sariq zira haqida
 Botanika va o`simliklar fiziologiyasi

Manbalar 

 Shifobaxsh neʼmatlar M.Nabiyev, V.Shalnev, A. Ibrohimov Toshkent - „Mehnat“ - 1989

Shuningdek tanishib chiqing 
Zira haqida
Ogoh bo‘ling! Ilonlar!

“Ogoh boʻling! Ilonlar!” — 1979-yil rejissor Zohid Sobitov tomonidan suratga olingan ikki qismli sovet detektiv badiiy film.

Ushbu film tergovchining mushkul va xavfli ishi haqida hikoya qiladi: tajribali tergov xodimi jinoyatchilarni aybini fosh etuvchi eng qiyin ishni ochib beradi.

Syujeti 
Qishloqdan uzoq boʻlmagan joyda Qora-Toir nomini olgan koʻhna qal’a qad koʻtarib turibdi. Bu makonda osoyishtalik,  turli sir-asror va ilonlarga boy. Ularning tinchligini birgina ilon ovlovchi Mirzayevdan boshqa hech kim buza olmaydi. 

Lekin ushbu Qora-Toir qal’asi jinoyat izlari makoni boʻladi.

Qishloqda tong sahardan xavotirli mish-mish tarqaladi: mahalliy maktab direktori Grigorevning jasadi qirgʻoqdagi qamish orasidan topiladi. Yaxshi bir detektiv bu topishmoq zanjirini topishni uddalash kerak.

Syujet tobora koʻproq dahshatli tus olib bormoqda. Oqshom qorongʻusida qal’a yanada xavfliroq koʻrinadi.Oʻspirin yigit va qiz fonus orqali yer osti yoʻlini yoritib borishardi, — ular ham bu sirning tagiga yetishmoqchi.

Rollarda 

 Poʻlat Saidqosimov — Niyozov, militsiya kapitani
 Yuriy Puzyrev — Sherbakov, mayor, tergovchi
 Murod Radjabov
 Hamza Umarov — Qudrat Mirzaev, ilon ovchi, jinoyatchi
 Tugan Regjimetov — Sharaf Niyozov
 A. Yunusov — Azimov
 Oygul Ismoilova — Oysha
 Jahongir Faiziev — Ergash
 Nabi Rahimov — Hamroqul
 Nozim Tulyaxoʻjaev — Jumaniyoz
 Aida Yunusova — Halima
 Almira Ismoilova — talaba

Suratga olishda ishtirok etganlar 

 Ssenariy muallifi: Andrey Tarkovskiy
 Haqiqiy ssenariy muallifi Arkadiy Strugaskiy 
 Rejissor: Zagid Sobitov
 Operatorlar:
 Timur Qayumov
 Xatam Fayziev
 Rassomlar:
 Vadim Dobrin
 Sadir Ziyamuhamedov
 Bastakor: Rumil Vildanov
 Kartina direktori: Andrey Tarkovskiy

Havolalar 

 
 : Содержание в журнале «Советский экран» (июль 1980)
Havo piyodalari

Havo piyodalari — 1979-yilda Oʻzbekfilm kinostudiyasi tomonidan ishlab chiqarilgan sovet badiiy filmi. Rejissor — Yuriy Stepchuk tomonidan suratga olingan. Film premerasi 1980-yil Moskvada oktabr oyida boʻlib oʻtadi.

Syujeti 
Ikki sevishgan juftlik Akmal va Zamira azaliy dorbozlar boʻlishadi. Ammo Zamiraning orzu-niyati ot minish boʻlgani uchun bu san’atni puxta egallaydi. Zamira Vladivostokdan xizmat safariga chiqish taklifini oladi. Akmal va Zamiraning toʻyiga Akmalning otasi qarshi chiqadi va Zamira chavandoz Karimga turmushga chiqishga qaror qiladi.

Film yaratilishi 
Mashhur sirk artistlari dorboz Toshkentboyevlar va chavandoz Zaripov sulolasi, mashgʻulotchilar L.Xoʻjayeva, A.Kornilov, gimnastikachilar J.Rijkova, V.Panyushkin, gimnastikachilar guruhi Yu.Galagan, akrobatlar guruhi R.Belley, shuningdek, Chirchiq va Angren jamoalari.Ushbu filmda soʻnggi rollaridan birini SSSR xalq artisti Razzoq Hamroyev ijro etgan.

Rollarda 

 Ashot Melikjanyan — Akmal
 Tamara Shakirova — Zamira
 Nabi Rahimov — Hakim ota
 Vohid Qodirov — Ikromjon
 Mamaraim Yusupov — Yura
 Talgat Nigmatulin — Karim
 Aida Yunusova — Manzara
 Jalol Yusupov — Mahkam
 Maqsud Mansurov — Akbar
 Razzak Hamroev
 Poʻlat Saidqosimov
 Iroda Aliyeva
 M. Otaboev
 Muxtor Ishmuhamedov

Havolalar 
ВОЗДУШНЫЕ ПЕШЕХОДЫ (1980) — Kino-teatr.ru
1979-yil filmlari
Sovet Ittifoqi filmlari
Rus tilidagi filmlar
Haruka Tachimoto

Haruka Tachimoto (; tugʻ. 1990-yil 3-avgust, Imizu, Toyama, Yaponiya) — yaponiyalik dzyudochi, 70 kg gacha vazn toifasida, Yaponiya terma jamoasi aʼzosi. 2012-yilgi Yozgi Olimpada oʻyinlari ishtirokchi va 2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari chempioni.

Biografiya 
1990-yil 3-avgustda Haruka Tachimoto Imizu shahrida tugʻilgan.

Faoliyati 
Tachimotoning xalqaro miqyosdagi birinchi muvaffaqiyati 2007-yilda 20 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Osiyo chempionatidagi gʻolib boʻldi. 2008-yilda Bangkokda (Tailand) oʻtkazilgan 20 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritdi. 2009-yilda esa Parijda (Fransiya) bu unvonni muvaffaqiyatli himoya qildi. 2011-yilda Koreya Respublikasi sportchi Hwang Ye-Sulga yutqazib, Osiyo chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritdi. 2012-yilda u Parijda boʻlib oʻtgan „Katta dubulgʻa“ turnirida va Yaponiya chempionatida gʻolib chiqdi.

2012-yilda Londonda (Birlashgan Qirollik) oʻtkazilgan birinchi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Haruka ettinchi oʻrinni egalladi. U kubalik Onix Cortésni magʻlub etib, keyin xitoylik sportchi Chen Feiga va niderlandiyalik sportchi Edith Boschga yutqazdi.

2013-yilda Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan dzyudo boʻyicha Jahon chempionatida Yaponiya terma jamoasi bilan chempion boʻlgan, 2014-yilda esa umumjamoa hisobida bronza medalini qoʻlga kiritgan. 2015-yilda Tachimoto Tyumen (Rossiya) va Parijda (Fransiya) oʻtkazilgan, Yaponiya chempionati va „Katta dubulgʻa“ turnirlarida gʻolib chiqdi. 2016- yilda u Parijda boʻlib oʻtgan „Katta dubulgʻa“ turnirida ikkinchi oʻrinni egalladi va Yaponiya chempionatida gʻolib chiqdi.

2016-yilda Rio-de-Janeyroda (Braziliya) Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Haruka Tachimoto 70 kg gacha vazn toifasida finalda kolumbiyalik Yuri Alvearni magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi.

Manbalar 

3-avgustda tugʻilganlar
1990-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
2012-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
2016-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
Alifbo boʻyicha sportchilar
Sofiko Chiaureli yodgorligi

Sofiko Chiaureli haykali – Gruziya poytaxti Tbilisi shahrining Eski shahar tarixiy tumanida (Sion maydoni) oʻrnatilgan yodgorlik.

Yodgorlik sovet gruzin aktrisasi Sofiko Chiaureli (1937-2008) xotirasiga oʻrnatilgan.

Tarixi 
2009-yilda ochilish marosimi boʻlib oʻtgan. Haykaltarosh Levan Vardosanidzedir.

Paradjanovning „Anor rangi“ filmidagi kadr asosida yasalgan aktrisaning bronza byusti uning „Istak daraxti“ filmidagi – Fufala rollarini aks ettiruvchi roli figurasi bilan toʻldiriladi. „Veriyskiy kvartalining ohanglari“ filmidagi kir yuvishchi Vardo, „Hovlida yovuz it“ spektaklidagi farrosh, shuningdek, kintauri raqsi raqqosi obrazalri ham mujassamlasjgan.

2014-yilda yodgorlik vandallar tomonidan zarar yetkazilgan, bronza haykalning bir qismi – yodgorlikning elementlari oʻgʻirlangan.

Adabiyotlar 
Artyom Sintsov Gruziya piyoda. Gruziyadagi eng qiziqarli sayohatlar. Moskva: Eksmo nashriyoti, 2018. 256 p. ISBN 978-5-04-090136-4

Manbalar

Havolalar 
Sofiko Chiaureli yodgorligi Arxivnaya kopiya

Atrofdagi panorama

Sofiko Chiaureli haykali

Gruziya. Tbilisi. Sofiko Chiaureli haykali.  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan

Sofiko Chiaureli yodgorligi 

2160 

სოფიკო ჭიაურელი – Sofiko Chiaureli "სოფიკო ძეგლო ძეგლი თბი Arxivnaya kopiya 2-iyul
Chiaureli
 Büstler
Sayyod qo‘ng‘irog‘i

“Sayyod qoʻngʻirogʻi” — 1966-yilda rejissor Yoʻldosh A’zamov tomonidan suratga olingan sovet filmi. Film ilk marotaba “Sharq yulduzi” jurnalida chop etilgan Dmitriy Xolendroning adabiy ssenariysi asosida suratga olinadi, soʻngra ushbu film asosida “Sayotga sayohat” qissasini yozadi.

Syujeti 
20-yillarda oʻzbek ayollarining ruhoniylarga qarshi kurashi haqida.

Yosh qishloq oʻqituvchisi Xolida eri vafotidan keyin mahalliy Kengashga rais boʻladi, amaldor yerlarini kambagʻal-nochorlarga boʻlib beradi, koʻpxotinlikka qarshi kurashadi, qishloqda birinchi sovet toʻyini nishonlashga erishadi. Ammo uning birgina maqsadi qishloq bolalarini ilmli qilishga qaratilgan boʻladi: Xolida olis togʻli qishloqda maktab ochadi, lekin kambagʻal-dehqonlar mahalliy mullaning duoibadidan qoʻrqib, bolalarini oʻqishga yuborishdan choʻchishadi. Shunda Xolida, oʻz hayotini xavfga qoʻyib boʻlsa ham birinchi darsni oʻtib beradi...

Rollarda 

 Irina Bokuchava — Xolida 
 Muxtor ogʻa-Mirzayev — Jumayev 
 Yoʻldosh A’zamov — Hakim domla 
 Marat Oripov — Mavlon 
 Ansar Atayev — Mardon 
 Baxtiyor Ixtiyorov — savdogar 
 Sora Eshonturayeva — Xolidaning onasialidы 
 Hikmat Latipov — Gʻani ota 
 Toʻlqin Tojiyev — Quddus 
 Tolib Karimov — Oʻtkir 
 Soat Tolipov — Said 
 Razzoq Hamroyev — Mansur 
 Isamat Ergashev — Razzoq 
 Oʻktam Luqmonova — Salomat 
 Toʻychi Oripov — epizod

Manbalar

Adabiyotlar 

 Колокол Саята // Спутник кинозрителя, 1967 год, № 12. — стр. 16
 Михамов С. — «Колокол Саята» // Наука и религия, 1968. — стр. 79-81
 Крупеня Е. — Учительница из Саята. (О худож. фильме «Колокол Саята») // Настаунiцкая газета, 13 декабря 1967. — на белорусском языке
 Р. Назарова — Национально и интернациональное в киноискусстве // Общественные науки в Узбекистане, № 7, 1969. — стр. 39
 Колокол Саята // Советские художественные фильмы: 1966—1967. — М.: Нива России, 1995. — стр. 52
Leningradsi, deti moi…

Leningradsi, deti moi… (; ) — oʻzbek-sovet rejissori Damir Salimovning 1980-yilda suratga olingan badiiy filmi.

Syujeti 
Mazkur film voqealari 1942-yilda Ulugʻ Vatan urushining ogʻir kechgan davrlarida sodir boʻladi. Oʻn minglab yetim qolgan sovet bolalari qamaldagi Leningrad va boshqa frontdagi shaharlardan Oʻrta Osiyoga evakuasiya qilinadi. Ular oʻzbek oilalari va mehribonlik uylaridan qoʻnim topadilar. Film 1942-yilda, Ulug Vatan urushining ogʻir vaqtlarida sodir boʻladi.

Yetim bolajonlarni qabul qilib qalb qoʻridan joy bergan, gʻamxoʻrlik koʻrsatganlardan biri komsomol qiz Hadicha Botirova boʻladi. U urush tugaganidan keyin ham yetim bolalarni vasiylikka olib, yolgʻiz tashlab qoʻymadi. Mehribonlik uyi rahbari boʻlgach, tarbiyalanuvchilarning ikkinchi onasiga aylanadi. Ushbu maʼnaviy jasorat Hadicha va uning yetim bolalari oʻrtasidagi mushkul munosabat va vaziyatlar haqidagi hodisa filmning asosiy gʻoyasi sifatida olinadi.

Rollarda 

 Tamara Shakirova — Hadicha
 Yuliya Cherevkova
 Liliya Melnikova
 Sergey Xaustov
 Yaira Abdulaeva — Abdullaeva
 Igor Podmarev
 Timur Yusupov
 Andrey Qidiruv
 Lev Lemke — Naum Markovich, bolalar evakuasiya markazi xodimi
 Elena Astafieva
 Virolainenni seving
 Hamza Umarov — stansiya boshligʻi
 Janna Suxopolskaya
 Sagʻdi Tabibullaev
 Ergash Karimov — Zokirov, Mehribonlik uyi rahbari
 Feruza Irgasheva
 Danuta Stolyarska — muxbir

Havolalar 
 Leningradsi deti moi (1980), Youtube.com
 Leningradsi deti moi (1980), Kino-teatr.ru

1980-yil filmlari
Sovet Ittifoqi filmlari
Rus tilidagi filmlar
Dengizchilar-piyodachilar haykali

Dengizchilar-piyodachilar haykali ― Leningradni mudofaa qilish paytida suvda va quruqlikda oʻz harbiy burchlarini bajargan Qizil Bayroq Boltiq floti dengizchilari sharafiga oʻrnatilgan. Metallostroy qishlogʻida (Sankt-Peterburgning Kolpinskiy tumani) Polevaya koʻchasi, 5A (Lugovaya koʻchasi bilan kesishgan joyda).

Yodgorlik 2013-yil may oyida 26049 raqami bilan yagona Xotira kitobiga kiritilgan.

Leningradni himoya qilishda dengizchilar-piyoda askarlar muhim rol oʻynaydi. Quruqlikdagi jangovar harakatlar uchun Boltiq floti 125 000 dengizchi va ofitserni tayinladi. Ulardan 87635 nafari Leningrad frontiga yuborilgan.

Ladoga flotiliyasining dengiz piyodalari oʻzlarining brigadalari va batalonlari tarkibida ham, boshqa qoʻshinlarning harbiy tuzilmalari tarkibida ham jang qilishadi.

Xotira va motam sanalarida „Metallostroy“ yodgorliklari yonida mitinglar oʻtkazilib, gul qoʻyish marosimi oʻtkaziladi.

Yodgorlikning tavsifi 
Yodgorlik choʻyan langar boʻlib, bogʻlovchi ustunlardan yasalgan tayanchlarga oʻrnatilgan va kema langar zanjiri bilan mustahkamlangan. Ankrajga zanglamaydigan poʻlatdan yasalgan esdalik plansheti yopishtirilgan boʻlib, unda matn qoʻllanadi:

"Boltiq dengizi piyoda dengizchilari xotirasiga. 1941-yil sentabr".

Planshetdagi yozuv ostida ikkita sxematik tasvirlangan palma novdalari oʻyilgan.

Plastinka langarga dengiz perchinlari bilan biriktirilgan.

Manbalar 

Leningrad qamaliga bag'ishlangan yodgorliklar / dengizchilar-piyodalar
 Baltic Fleet
 harbiy dengizchilarning yodgorliklari
 Metallostroy
Diyorbek O‘rozboyev

Diyorbek Baxtiyor oʻgʻli Oʻrozboyev (tugʻ. 1993-yil 17-avgust, Shovot tumani, Xorazm viloyati, Oʻzbekiston) — oʻzbekistonlik dzudochi, 60 kg gacha vazn toifasida, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari bronza medali sovrindori, Osiyo chempionati kumush medali sovrindori, Yozgi Osiyo oʻyinlari chempioni.

Faoliyati 
2011-yilda 20 yoshgacha (U20) va Yevropa kubogi (U20) ishtirokchilari oʻrtasida oʻtkazilgan „Masters Bremen“ turnirida uchinchi oʻrinni egalladi va shu yosh toifasida Bayrutda (Livan) oʻtkazilgan Osiyo chempionatida gʻoliblikni qoʻlga kiritdi. 2012-yilda Toshkentda boʻlib oʻtgan Xalqaro dzyudo federatsiyasi kubogida ikkinchi, 20 yoshgacha boʻlgan oʻrtasidagi Osiyo chempionatida uchinchi, Abu-Dabi (BAA) Gran-prisi va Tokiodagi (Yaponiya) „Katta dubulgʻa“ turnirlarida beshinchi oʻrinni egalladi. 2013-yilda u 21 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa kubogida uchinchi, shu yosh toifasida Jahon chempionati kumush medali sovrindori boʻlgan. 2014-yilda u Toshkent Gran-prisida ikkinchi, Bokudagi (Ozarbayjon) „Katta dubulgʻa“ turkumiga kiruvchi turnirda esa yettinchi oʻrinni egalladi.

2015-yilda Varshavada (Polsha) boʻlib oʻtgan Yevropa ochiq kubogida ikkinchi, Tbilisida (Gruziya) Gran-prisida uchinchi, Toshkent Gran-prisi, Abu-Dabidagi „Katta dubulgʻa“ turnirida, Samsun Gran-prisida beshinchi, Rabotdagi „ World Masters“ turnirida uchinchi oʻrinni egalladi. Jahon chempionatida ettinchi boʻldi. 2016-yilda u Tbilisi Gran-prisida gʻolib chiqdi, Samsun Gran-prisida uchinchi, Olmaotada (Qozog'iston) Gran-prisida, Bokuda „Katta dubulgʻa“ turnirida va Gvadalaharada boʻlib oʻtgan „World Masters“ turnirida ettinchi oʻrinni egalladi. Oʻsha yili u Osiyo chempionati kumush medali qoʻlga kiritishga muvaffaq boʻldi.

U 2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida 60 kg gacha boʻlgan vazn toifasida 35 dzyudochi ishtirok etgan. Sportchilar 4 guruhga boʻlingan boʻlib, chorak final natijalariga koʻra toʻrt nafar dzyudochi yarim finalga yoʻl oldi. Chorak finalda magʻlub boʻlganlar „tasalli“ bahslarida, keyin esa yarim finalda magʻlub boʻlganlar bilan toʻqnash kelishdi va shu natijalarga koʻra bronza medal sohiblari aniqlandi. Oʻrozboyev chorak finalda Yeldos Smetovga yutqazib qoʻydi, keyin javob oʻyinida va uchinchi oʻrin uchun Amiran Papinashvili bilan oʻtkazilgan bahsda gʻalaba qozonib, Olimpiya oʻyinlarining bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2021-yilda dzyudochi Diyorbek Oʻrozboyevdan olingan doping-sinamada taqiqlangan modda aniqlangan. Sportchi 3 yil muddatga diskvalifikatsiya qilinib, xalqaro va milliy toifadagi musobaqalarda ishtirok etish huquqidan mahrum etildi.

Manbalar 

17-avgustda tugʻilganlar
1993-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
2016-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
Oʻzbekistonlik erkak dzyudochilar
Oʻzbekistonning Olimpiada oʻyinlarida bronza medali olgan sportchilari
Oʻzbekistonda tugʻilganlar
Xorazm viloyatida tugʻilganlar
Oʻzbekiston kishilari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Choyshablar orasida

Choyshablar orasida () — bu yengil rom, konyak, triple sek va limon sharbatiga asoslangan alkogolli kokteyl. Butun kun () kokteyli sifatida tasniflanadi. Xalqaro barmenlar assotsiatsiyasining (IBA) rasmiy kokteyllari qatoriga kiritilgan, „Unutilmaslar“ toifasi ().

Hikoya 
Kokteyl 1930-yillarda Xarri Makelxoun tomonidan yaratilgan deb hisoblanadi (Harry MacElhone)Parijning Harry’s New York Bar va „Saydkar“ kokteylidan olingan. Boshqa versiyalarga koʻra, kokteyl 1921-yilda Londonning The Berkeley mehmonxonasida yoki Parij jamoat uyida ixtiro qilingan, u yerda u fohishalar aperitif sifatida isteʼmol qilingan.

Tarkibi 
Kokteyl „Saydkar“ kokteyliga oʻxshaydi, undan konyak miqdori va oq rom qoʻshilishi bilan farq qiladi. Kokteylning yana bir nomi — „Bokira ibodati“ (eng. Maidenʼs Prayer), shuningdek konyak va romni jin bilan, limon sharbatini apelsin bilan almashtirib ham qoʻllanadi.

Xalqaro barmenlar uyushmasining rasmiy retsepti boʻyicha kokteyl tayyorlash uchun quyidagilar talab qilinadi:

 30 ml oq rom,
 30 ml konyak,
 30 ml uch soniya,
 20 ml yangi siqilgan limon sharbati.

Ingredientlar muz bilan sheykerda aralashtiriladi va sovutilgan kokteyl stakaniga quyiladi.

Manbalar

Havolalar 

 Xalqaro barmenlar assotsiatsiyasi veb-sayti  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan )
 IBA veb-saytidagi Sheets kokteyli oʻrtasida Arxivnaya kopiya  )
 Rossiya Barmenlar Uyushmasi veb-saytida choyshablar orasidagi kokteyl
Alfavit kokteyllari
 Rum bilan mexnat
 likyor bilan mexnat
konyak yoki konyak bilan mexnat
Moskva xachiri

„Moskva xachiri“ (eng. Moscow Mule, shuningdek, oʻjar) — aroq, zanjabil pivosi va laym asosidagi kokteyl, mis krujkada taqdim etiladi. 1950-yillarda AQShda rus aroqlarini isteʼmol qilish boshlanganidan keyin mashhurlik kasb etdi. Bu nom amerikaliklar orasida aroq va rus madaniyati uyushmasi bilan bogʻliq. Long drink sifatida tasniflanadi. Xalqaro barmenlar uyushmasining (IBA) rasmiy kokteyllaridan biri, „Zamonaviy klassika“ toifasi (eng. Contemporary classics).

Tarix 
Kokteyl ishlab chiqarishning boshlanishi 1941-yil deb hisoblanadi, mashhur Amerika kompaniyasi „Hyubleyn“ „Smirnoff“ aroq ishlab chiqarish huquqini sotib oldi. Bu fikr kompaniya egasi Rudolf Kanett (Rudolf Kunett) bilan oʻrtoqlashgan kompaniya xodimi Jon Martindan (Jon G. Martin) chiqdi. Shu bilan birga, bu kokteylning bir qismi boʻlgan zanjabil pivosini ortiqcha ishlab chiqarish bilan bogʻliq muammo hal qilindi.U 1942-yilda Los-Anjeles restoranlarida taqdim etila boshladi va 1943-yilda qoʻshni Shtatlarda (ayniqsa Las-Vegas kazinolarida va boshqa yirik shaharlarda) isteʼmol qilina boshlandi.

Urush tufayli ishlab chiqarish toʻxtatildi, ammo 1947-yilda qayta tiklandi. VVa mehmonlarni jalb qilish uchun dastlab kokteyl asl metall krujkalarga quyishni boshlashdi. Shu bilan birga, brend egalari „u sizni ruhdan chiqarib yuboradi“ shiori yordamida ommaga muvaffaqiyatli reklama qildilar. „Moskva xachiri“ Amerika madaniyatiga kirgan troyan otini anglatadi, deb hisoblanadi.

Tarkibi 
Ushbu kokteyl quyidagi ingredientlardan aralashtiriladi:

 45 ml aroq
 120 ml zanjabil pivosi
 10 ml ohak sharbati

Ohak xanjar garnitür sifatida ishlatiladi.

Tayyorlash usuli 
Bunday holda, „bild“ usuli qoʻllanadi, yaʼni stakanning pastki qismida nozik bir boʻlak zanjabilni qoʻyish va muz qoʻshish kerak. Keyin stakanni toʻrtdan biriga toʻldirib, aroq quyiladi. Keyin stakanni chorak bilan toʻldirib, aroq quying. Bundan tashqari, 1-2 boʻlak laym sharbatini siqib,  bir stakan zanjabil pivo (yoki zanjabil ale) quyiladi. Bar qoshigʻi bilan aralashtirib va bir boʻlak laym bilan beztiladi.

Variantlar 
Variatsiyalar aroq oʻrniga turli xil likyorlardan foydalanadi, bu nomning tegishli oʻzgarishi bilan:

Kentukki xachiri, ot rahbari: Burbon

Yangi Orlean xachirlari: Burbon va qahva likyori.

Jin — jin xachiri, London xachiri, Myunxen xachiri, Tuman karnayi: Jin

Manbalar

Havolalar 

 Yaratilish tarixi va retsepti
 Xalqaro barmenlar assotsiatsiyasi veb-sayti  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan )
 IBA veb-saytida „Moskva Mule“ kokteyli Arxivnaya kopiya  )
 Kokteyl Moskva Mule Rossiya barmenlar uyushmasi veb-saytida
Alfavit kokteyllari
 1941-yilda AQShda paydo bo'lgan
 aroq bilan mexnat
 ale bilan mexnat
uzoq ichimlik
Menekey Kreontning oʻgʻli

Menekey (boshqa Al. Μενοικεςς) — yunon mifologiyasining qahramoni. Bir qator manbalarda (Aeschylus va Sophocles) uning ismi Megarey (Μεγαρεςς,"megaretz"). Fivan qiroli Kreont va EurIdikning eng kichik oʻgʻli. Megarey-Fiv  himoyachisi, Nest darvozasi oldida turgan.

Fiv qamalida boʻlgan paytda u Aresga oʻzini qurbon qildi va shahar darvozasi oldida oʻzini pichoqladi. Yoki o'zini devordan pastga tashladi. Aresning oldida ajdaho oʻlimi uchun gʻazabini yuvish maqsadida oʻzini pichoqlab minoradan yiqildi. Sofokolda uning oʻlimi eslatib oʻtilgan. Uning Fivdagi qabr toshida, Neistey darvozasida, qabrida anor daraxti oʻsgan.

Yevripidning „Finikiya ayollari“ tragediyasining qahramoni.

Manbalar 

 qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
 Beotiya Afsonalari
Marat Kozlov haykali

Marat Kozlov haykali — Belorussiyaning Mogilyov viloyati, Byxov shahrida partizan qahramoni Marat Kozlov haykali.

Yodgorlik 1965-yilda, 1-sonli oʻrta maktab  yonida Arxivnaya kopiya Byxov shahridagi oʻrnatilgan. Yodgorlik muallifi haykaltarosh Nikolay Polyakovdir. Ukrainadan Marat Kozlov haykali ochilishida uning onasi Valentina Dzyuba keladi.

Oq toshdan yasalgan Marat Kozlov haykali xuddi shu poydevorga oʻrnatilgan boʻlib, uning old tomonida "Pioner-qahramon Marat Kozlov" yozuvi boʻlgan yodgorlik lavhasi ham bor. Yodgorlik yonida maktab oʻquvchilari tantanali tadbirlar oʻtkazadilar.

Yosh qahramon Vetrenka va Uhlyast qishloqlarining qishloq qabristoniga dafn qilingan. Uning qabri Smolitz qishloq xoʻjaligi shaharchasi maktab oʻquvchilari tomonidan parvarish qilinadi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Н. Ткачёв. Очерк «3 разведкі не вярнуўся» в книге «Небяспека побач».
 465. Помнік Казлову // Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Магілёўская вобласць / АН БССР, Ін-т мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору; Рэд. кал.: С. 13. Марцэлеў (гал. рэд.) і інш. — Мн.: Беларус. Сав. Энцыклапедыя, 1986. — С. 132. — 408 с., іл.

Havolalar 
 Юные герои войны − Козлов Марат Сергеевич  
 Репортаж из деревни Ухлясть Быховского района 
 Пионер-герой: Марат Козлов
Belorussiyada Ulug ' Vatan urushi yodgorliklari / Kozlovskiy
Kozlovskiy
1965-yilda Belorussiyada qurilgan bino va inshootlar
 1965-yilgi haykallar