yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Oʻzbekistondagi muzeylar

Tarixni anglashda uni kelajak avlodlarga qoldirishda muzeylar juda ham katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shu boisdan Oʻzbekistonda 90-yillardan keyin koʻplab muzeylar mamlakatning turli joylarida oʻz ishlarini boshladi, koʻplab muzeylar butunlay yangidan barpo etildi, boshqalari kapital taʼmirdan chiqarildi.

Tarixi 
Oʻzbekistonda muzeylarni yangi tarixi 1992-yildan boshlandi va shu yilning oʻzida juda koʻplab yangi muzeylar tashkil etildi masalan buyuk oʻzbek shoirlaridan biri Boborahim Mashrabning muzeyi Namanganda tashkil etildi, yana Xorazmda hofiz Hojixon Boltaboyev nomi bilan ataluvchi maqomchilar muzeyi, Urganch shahrida „Xorazm amaliy sanati va tarixi“ muzeyi, Buxoroda „Temirchlik muzeyi“, Samarqand viloyatida xalq kuychisi (baxshisi) Islom shoir Nazar oʻglining uy muzeyi tashkil etildi. Keyinchalik 1993-yilda ham bir nechta muzeylar oʻz ishlarini yoʻlga qoʻydilar, ular orasida Toshkentda ochilgan Oʻzbekistondagi birinchi huquqshunos olima ayolXadicha Sulaymonovamuzeyi, mashhur raqqosa Mukkarramaxonim Turgʻunboyevamuzeyi, mashxur choʻpon, mehnat qahramoni Jonboy Bashmanovmuzeyi Navoiyning Tomdi tumanida tashkil etildi. 1994-yilda xalq rassomi Muhiddin Rahimovmuzeyi, 1996-yilda juda katta ahamiyatga ega boʻlgan Oʻzbekiston gidrometerologiya muzeyi,Salim Hamidovning uy muzeyi 1997-yilda tashkil etildi. Eʼtiborga loyiq voqealardan biri 1996-yil 1-sentabrda Osiyoda yagona boʻlgan Olimpiya shon shuhrati muzeyi ochilishi boʻldi, bu muzey Oʻzbekistonlik sportchilarning jahon miqyosida erishgan yutuqlari va ishtiroklari haqida koʻplab malumotlar beradi. Oʻzbekistonda muzeylar rivojiga 1998-yil 12-yanvarda qabul qilingan„Muzeylar faoliyatini tubdan yaxshilash va takomillashtirish toʻgʻrisidagi“qonun juda katta ahamiyatga ega boʻldi, shundan keyin muzeylar davlat muhofazasiga olindi va muzeylarni yanada rivojlantirish haqida dastur ishlab chiqildi va ular davlat budjeti tomonidan qoʻllab quvvatlandi. 1998-yilda Oʻzbekmuzey tashkiloti tashkil etildi va 1999-yilda muzeylar hayotidan xabar beruvchi Moziydan sado jurnali tashkil etildi. Bu jurnal uch tilda Oʻzbek, Rus va ingliz tilida chop etila boshlandi.
1999-yilda Oʻzbekistonda davlat tasarrufidagi muzeylar soni 81 taga yetdi, ulardan 15 tasi tarix muzeyi, oʻlkashunoslik muzeylari soni 23 tani va 10 ta badiiy muzeylar, 20 ta memorial, 8 ta adabiyot, 4 ta tibbiyot muzeylarini tashkil etildi. Oʻzbekistondagi 10 ta yirik shahar tarixiy shaharlar roʻyxatga olingan hisoblanadi masalan:Buxoro, Samarqand,Xorazm,Qoʻqon va boshqalar. Ayniqsa Samarqand juda ham tarixiy obidalarga boy shahar hisoblanib har yili juda koʻp xorijiy mehmonlar tashrif buyuradi.

Hozirda Oʻzbekiston madaniyat vazirligi tasarrufidagi muzeylar 1.350 ming eksponatga ega.

Manbalar

Havolalar 
 kitob.uz
 navoimuseum.uz 
 Xotira-muzey.uz
 Fikr.uz
Sodiq Abdullayev

Abdullayev Sodiq Sobitovich — 2016-yil fevral-avgust oylarida Toshkent viloyati hokimi.

Biografiyasi 
1984-1985-yillar — Toshkent shahri 20-aloqa boʻlimi xat tashuvchisi.

1985-1987-yillar — Harbiy xizmatda.

1987-1992-yillar — Oʻzbekiston Respublikasi davlat banki hisoblash markazi operatori, texnigi, dasturchi-mexanigi.

1992-1995-yillar — Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki oʻquv boʻlimi iqtisodchisi, katta iqtisodchisi, boʻlim boshligʻi.

1995-1996-yillar — Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki iqtisodiy axborotni tahlil qilish va statistika departamenti boʻlim. boshligʻi, kredit hisob-kitob munosabatlarini tahlil qilish va tadbirkorlikni rivojlantirish boshqarmasi boshligʻi.

1996-1997-yillar — Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki iqtisodiy axborot va kredit hisob-kitob munosabatlarini tahlil qilish departamenti direktorining oʻrinbosari — boshqarma boshligʻi.

1997-1998-yillar — Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki iqtisodiy axborot va kredit hisob-kitob munosabatlarini tahlil qilish departamenti direktori.

1998-2000-yillar — „Zamin“ davlat aksiyadorlik ipoteka banki boshqaruvi raisining oʻrinbosari.

2000-2001-yillar — „Zamin“ davlat aksiyadorlik ipoteka banki boshqaruvi raisining birinchi oʻrinbosari.

2001-2007-yillar — Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi davlat ehtiyojlari uchun xarid qilinadigan qishloq xoʻjalik mahsulotlari hisob-kitobi jamgʻarmasi direktori.

2007-2012-yillar — Toshkent viloyati hokimining iqtisodiyot va ijtimoiy rivojlantirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari.

2012-2016-yillar — Toshkent viloyati Zangiota tumani hokimi.

2016-2016-yil -  Toshkent viloyati hokimi.

2016-2017-yillar Yangiyoʻl tumani hokimi. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati aʼzosi.

Manbalar  

Oʻzbekiston yetakchilari
Oʻzbekiston viloyatlari hokimlari
Toshkent viloyatining hokimlari
Abdulloh ibn Abu Avona Shoshiy

Abdulloh ibn Abu Avona Shoshiy - muhaddis. Undan Imom Buxoriy, Jaʼfar ibn Muhammad Faryobiylar hadis ilmidan saboq olishgan. Abu Saʼd Samʼoniyning xabar berishicha, Abu Avona Shoshiyning jiyani Abu Ali Fazl ibn Abbos Shoshiy ilmmaʼrifat talabida Marv va Iroqda boʻlib, Ali ibn Hojar va Ahmad ibn Hanbaldan taʼlim olgan. Abu Ali Fazl ibn Abbos Shoshiydan Shosh ahli saboq olgan. (Fazl ibn Abbos Shoshiy h. 286-yilda vafot etgan).

Manbalar

Havolalar 
 N.Muhamedov, Islomshunoslik qomusiy lugʻat 302-303 bet, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi Toshent islom universiteti Islomshunoslik ilmiy-tadqiqot markazi. -T.: «Movarounnahr». 2014

Shaxsiyatlar
Shaxsiyatlar loyihasi maqolalari
Shaxsiyatlar haqidagi chala maqolalar
Abu Abdulloh Muhammad ibn Umar ibn Muhammad ibn Muso Shoshiy Fashoniy

Abu Abdulloh Muhammad ibn Umar ibn Muhammad ibn Muso Shoshiy Fashoniy (480/1088-556/1161 y.y) – faqih. U asli Shoshdan boʻlib, Fashonda yashagan. Fiqh ilmini Marvarrudda Imom Abu Muhammad Husayn ibn Masʼud ibn Farro Bagʻaviydan oʻrgangan. Shuningdek, Farro jamlagan “Kichik Arbaʼin”ni eshitgan.
U salohiyatli, xokisor va taqvodor faqih boʻlgan, 556/1161 yil shaʼbon oyining 16-kuni Munih qishlogʻida vafot etgan.

Manbalar

Havolalar 
 N.Muhamedov, Islomshunoslik qomusiy lugʻat 303 bet, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi Toshent islom universiteti Islomshunoslik ilmiy-tadqiqot markazi. -T.: „Movarounnahr“. 2014

Shaxsiyatlar
Shaxsiyatlar loyihasi maqolalari
Shaxsiyatlar haqidagi chala maqolalar
Davron Fayziyev

Jurnalist Davron Fayziyev bilan adashtirib yuborilmasin.

Davron Fayziyev (oʻzbek: Davron Fayziyev) (1976-yil 14-yanvar, Samarqand, Oʻzbekiston) — nafaqadagi oʻzbek professional futbolchisi va murabbiyi.

Futbolchilik faoliyati 
Fayziev himoyachi va yarim himoyachi pozitsiyalarida oʻynadi. U Oʻzbekiston va Rossiya Premer-ligasining koʻplab klublarida, jumladan, CSKA Moskva va Alaniya Vladikavkazda oʻynagan. Professional faoliyatini 1993-yilda Jizzaxning „Soʻgʻdiyona“ klubida boshlagan. 1996-yilda MHSK safida bir mavsum oʻynadi. 2000-yilgi mavsumni Samarqand-Dinamo klubida oʻtkazgan, biroq oʻsha yilning yozida Rossiyaga koʻchib oʻtgan, u yerda CSKA Moskvada oʻynagan. 2001-yil dekabr oyining oxirida CSKA futbol klubi rahbari Marian Plaxetko uning transferga qoʻyilganini bildi va bir necha hafta oʻtgach, u Alaniyaga  sinov uchun keldi va tez orada shartnoma imzoladi. 2003-yilda vataniga qaytib, „Navbahor“ va „Nasaf“ klublarida toʻp surgan. 2007-yildan Samarqandning „Dinamo“ klubida oʻynagan va u bilan ikki yillik shartnoma imzolangan, muddati tugagach, „Soʻgʻdiyona“ga qaytdi. 2010-yilda „Xorazm“da oʻynagan. Faoliyatini „Soʻgʻdiyona“ klubida yakunlagan.

Xalqaro 
1997-yil 29-sentyabrda 1998-yilda futbol boʻyicha jahon chempionati saralash bosqichida Kambodjaga qarshi oʻyinda Oʻzbekiston terma jamoasida 4:1 hisobida gʻalaba qozongan. U 1997—2007-yillarda milliy terma jamoa safida 26 ta oʻyin oʻtkazib, 2 ta gol urgan.

Murabbiylik faoliyati 
2011-yilda Fayziev futbolchilik faoliyatini yakunlab, „Soʻgʻdiyona Jizzax“ jamoasini boshqara boshladi. 2012-yilda „Soʻgʻdiyona“ bilan Birinchi ligada 1-oʻrinni egallab, Oʻzbekiston ligasiga yoʻl oldi. 2017-yil natijlar yomonlashuvi sababli istefoga chiqarildi. 2018-yil mavsum boshida Pro liga vakili Samarqandning „Dinamo“ klubi bilan shrtnoma imzoladi. 2021-yil „Buxoro“ klubi bilan shartnoma imzoladi. Hozirda „Qoqon 1912“ jamoasi bosh murabbiyi hisoblanadi. 2024-yil yanvar oyidan "OKMK" jamoasida murabbiylar shtabi a'zosi.

Manbalar

Havolalar 

 Davron Fayziev at National-Football-Teams.com
 FootballFacts.ru
 Transfermarkt (futbolchi)
 Transfermarkt (murabbiy)
 FBref.com

1976-yilda tugʻilganlar
14-yanvarda tugʻilganlar
Samarqandda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Samarqand sport kishilari
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Erkak futbol himoyachilari
Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari
MHSK klubi futbolchilari
Dinamo Samarqand futbolchilari
PFK SSKA Moskva futbolchilari
Navbahor futbolchilari
Nasaf klubi futbolchilari
Xorazm futbolchilari
PFK SSKA Moskva futbolchilari
FC Spartak Vladikavkaz futbolchilari
Rossiya Premyer-ligasi futbolchilari
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Oʻzbekistonlik muhojir erkak futbolchilari
Rossiyadagi chet ellik erkak futbolchilar
Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari
Buxoro klubi murabbiylari
Qoʻqon 1912 futbol klubi bosh murabbiylari
Dinamo Samarqand futbol klubi murabbiylari
Soʻgʻdiyona futbol klubi murabbiylari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Baron (film)

"Baron" „Baron“ oʻta yuqori aniqlikdagi 4K formatida suratga olingan birinchi oʻzbek filmidir. Bu filmning rejissor va ssenariy muallifi Rustam Saʼdiyev. Filmning bosh prodyuserlik ishlarini Oʻzbekiston Kinematografiya agentligi amalga oshirdi. „Baron“ filmining yopiq premyerasi esa 2016-yil 15-yanvar kuni Toshkentda boʻlib oʻtgan.

Kino gʻoyasi 
Film gʻoyasi shiddat bilan oʻzgarib borayotgan bu davrda dunyo tubsizlikka qarab ketayotganini koʻrsatishga harakat qilingan. Qonli urushlar, dahshatli terror xurujlari, geosiyosiy mojarolar, iqtisodiy inqiroz — bularning barchasi bizni beixtiyor jamiyatimiz kelajagi haqida jiddiyroq oʻylashga majbur qiladi. Boshqa global muammolar qatorida yillar davomida oʻz tarmoqlarini kengaytirib, yangi mamlakatlarga kirib borayotgan giyohvand moddalar savdosi ham nazarga olingan. Bu jangovar filmi giyohvand moddalar savdosiga qarshi kurash haqida hikoya qiladi shu bilan birgalikda bir vaqtning oʻzida sevgi va qasos, ota va farzand, oila, adolat va fidoyilik mavzularini koʻtargan.

Syujeti 
Film bosh qahramoni bokschi Botir oddiy jang tufayli qamoqqa tushadi. Uning xotini, qamalgan erini qamoqdan chiqarishga urinib, giyohvand moddalarni yutib olib ketuvchi kurer rolini oʻynashga rozi boʻladi. Manashu topshiriqni bajarish uchun geroinni oshqozoniga yutib olib Moskvaga joʻnab ketayotganida, geroinning yirtilgan oʻrami tufayli oshqozoniga ziyon yetib Toshkent aeroportida vafot etadi. Qasos olishga chanqoq boʻlgan Botir Oʻzbekiston maxsus xizmatlari bilan hamkorlik qiladi, ular rossiyalik hamkasblari bilan birgalikda Afgʻonistondan dori vositalarining tranzit tarmogʻini yoʻq qilish boʻyicha kelishib oladi. Filmda nafaqat huquq-tartibot kuchlari va narkobiznes oʻrtasidagi kurash, balki turli qadriyat yoʻnalishlari qarama-qarshiligi ham koʻrsatilgan.

Rollarda

Suratga olish guruhi 

 Bosh prodyuser — Oʻzbekiston Kinematografiya agentligi (sobiq. „Oʻzbekkino“ Milliy agentligi)
 Ssenariy mualliflari — Shoira Gʻiyosova, Rustam Sagʻdiev, Nodir Qurbonov
 Bastakor — Doniyor Aʼzamov
 Sahna ustasi — Akmal Saidov
 Rejissyor — Rustam Sagdiev Prodyuserlar — Eduard Gorbatenko, Kristina Gorbatenko, Shahrizod Gʻulomova Kostyum dizaynerlari — Salomat Tojiyeva
 Pardozchi — Galina Ivanova
 Rejissyorlar — Xurshid Alixoʻjaev
 Rejissyor — Sayyora Xudayberdiyeva
 Rejissyor — Rustam Sagdiev.

Havolalar  
You tube
Rasmiy veb sayt

Manbalar 

Oʻzbekiston filmlari
Fargʻona xalqaro aeroporti

Fargʻona xalqaro aeroporti Fargʻona viloyati, Fargʻona shahri yaqinida joylashgan aeroport. Bu aeroportdan horijga va mahalliy yoʻnalishlarda parvozlar amalga oshiriladi, u 1938 — yil tashkil etilgan va oʻsha yildan boshlab aeroportdan havo kemalari ucha boshlagan. Aeroport Oʻzbekiston havo yoʻllari milly aviakompaniyasini tarkibiga kiradi va shu aviakompaniya tomonidan uchiriladigan barcha turdagi havo kemalarini qabul qilish va uchurish imkoniyatiga ega. Bu aviakompaniyaning dastlabki yillarida havo kemalari faqat mahalliy yoʻnalishlarda harakatlana boshlagan kyinchalik esa uzoq masofaga uchuvchi Boing havo kemalari olib kelingandan keyin horijga boradigan reyslar amalga oshirila boshlagan.

Ishlash jarayoni 
Aeroportning geografik joylashuviga koʻra qulay maskanda qurilgan, havo kemalarining uchib ketish va qoʻnishi uchun katta qulayliklar yaratadi. Uchish qoʻnish maydoni tekis beton bilan qoplangan va uning raqami 18/36 va oʻlchamlari esa eniga 50 metrni boʻyiga esa 2862 metrni tashkil etadi. Aeorportning butunlay taʼmirdan chiqarilgandan keyin unda yana koʻplab havo kemalarini qabul qilish imkoniyati paydo boʻldi. Xalqaro talablarga javob berish darajasi bilan u ICAO ning II — darajasini qoʻlga kiritgan, bu esa xalqaro nomdagi aeroport nomiga toʻliq mos keladi. Oʻzbekiston havo yoʻllari kompaniyasi tarkibiga kiradigan barcha aeroportlarni ishlash tizimi va boshqarish menejmentini yanada rivojlantirish toʻgrisidagi qarorga muofiq Fargʻona viloyatidagi aeroportda sifat menejmentini yaxshilash tizimi joriy etilgan. Kompaniyani xizmat koʻrsatish jarayonini yanada yuksaltirish uchun 2015 -yilda yangi ish rejasi ishla chiqilgan kompaniya tomonidan. 2014 -yilda oʻtkazilgan kengashda aeroport Russkiy registr-Srednyaa Aziya sersifikatlashtirish kompaniyasing hulasalariga koʻra [ISO] ning barcha talablariga javob berishi aniqlandi va 3 yilga amal qiladigan sersifikat taqdim etildi. Oʻzbekiston havo yoʻllari kompaniyasining parvozlar havfsizligini taminlash va terminallarni yanada aniqroq ishlashini taminlash toʻgrisidagi qaroriga koʻra Fargʻona xalqaro aeroportiga yangi havfsizlikni taminlovchi moslamalar olib kelingan (2013). Aeroportni bosqichma bosqich rivojlantirish yoʻlida 2009 -yildan boshlab kompaniya hududida taʼmirlash va qayta jixozlash ishlari olib borilmoqda.

Havo yoʻnalishlari 
Hozirgi kunda aeroportda Rossiyaning bir nechta shaharlariga, Ukrainaga, Yoqutistonga va dunyoning boshqa joylariga parvozlar amalga oshirilmoqda masalan :Qozon shahriga, San-peterburgga , Krasnadarga havo kemalari uchirilmoqda. Aeroportning ichida katta kutish zali, valyuta almashtirish xonasi, bir nechta doʻkon, tibbiyot xanasi , Vip kutish xonalari aviakassa, ovqatlanish joylari va yoʻlovchilarga malumot ulashuvchi monitorlar joylashgan. Aeroportdan shahar markazigacha boʻlgan masofa esa 10 kmni tashkil etadi.

Avialinyalar va parvozlar

Manbalar 

Oʻzbekiston aeroportlari
Oʻzbekiston harbiy aerodromlari
Oʻzbekiston harbiy inshootlari
Fargʻona viloyati bino va inshootlari
SSSR harbiy aerodromlari
Temuriylar shajarasi

Temuriylar shajarasi Oʻrta Osiyo va xususan Oʻzbekiston hududida XIV-XVII asrlarda hukumdorlik qilganlar. Buyuk sarkarda va hukumdor, markazlashgan davlat tuzishgan erishgan Amir Temurning avlodlari tarixda juda katta iz qoldirishgan. Amir Temurning 6 ta xotini boʻlgan, ularda eng kattasi Saroy Mulk Xonim boʻladi, Moʻguliy malika boʻlgan, Amir Temur Saroy Mulk Xonimga uylangandan keyin „Ko'ragon“ unvonini oladi, bu degani Moʻgʻul tilida kuyov ma'nosini beradi. Amir Temurning ikkinchi xotini
Choʻlpon Mulk Ogʻo begim boʻlgan. Temurning yana bir xotini bu Dilshod Ogʻo begim Sulton Hasan Jazoy tarafdan boʻlgan. Amir Temurning yana bir xarami Tuman Ogʻo begi hisoblanadi, u Saroy Mulki Xonimga qarindosh sanalgan. Amir Temurning yana ikki xotini boʻlgan ular Tukal Xonim va Rux Parvar Ogʻo boʻlganlar.Temurning ikki qizi boʻlgan Oʻgʻi Begi Xonim va Sulton Baxt Begim. Amir Temurning eng katta oʻgʻli bu Muhammad Jahongir Mirzo, uning tugʻilgan sanasi 1356-yil, onasi esa Turmish Ogʻo hisoblanadi. Umarshayx Mirzo Amir Temurning ikkinchi sevikli farzandi hisoblangan, 1356-yilda dunyoga kelgan Umarshayx Mirzo harbiy harakatlarda juda koʻp bor otasi bilan ishtirok etgan. Temurning 3 oʻgʻil farzandi Mironshoh Mirzo sanaladi va 1366-yil dunyoga kelgan. Amir Temurning soʻngi oʻgʻil farzandi bu Shohrux Mirzo 1377-yilda dunyoga kelgan.

Temuriylar shajarasi

Manbalar 

Temuriylar sulolasi
Abu Shayba

Abu Shayba, toʻliq ismi Abubakr Abdulloh ibn Muhammad ibn Abu Shayba (? – 849-yil) -muhaddis, olim. Sufyon ibn Uyayna, Abdulloh ibn Muborak, Yahyo ibn Said kabi zotlardan qadis olgan, uning oʻzidan ham Buxoriy, Muslim, Abu Dovud kabi buyuk muhaddislar qadis nakd etganlar. Xalifa Mutavakkilning amri bilan xalqqa hadisdan dars bermogʻi uchun Bagʻdoddagi Rusofa yaqinida bir minbar hozirlatgan. Uni tinglagani 3000 kishi toʻplangan. Hadisga doir „Musnad“ va uch jildli „Almusannaf“ asarlari mashxurdir.

Manbalar 

 

849-yilda vafot etganlar
Abu Qatoda

Abu Qatoda toʻliq ismi Abu Qatoda al-Haris ibn Rabʼiy al-Ansoriy as-Sulamiy (taxm. 604-674-yillar) – ansori kiromdan va Muhammad paygʻambarning suvoriylaridan biri. Muhammaddan 170 hadis rivoyat etgan. Bulardan 21 tasida Buxoriy va Muslim hamfikrdirlar. Faqat Buxoriyda 2 ta, Muslimda 8 ta hadisi bor. Qolgani boshqasi kitoblardadir. Madinai munavvara yoki Kufada vafot etgan..

Manbalar 

604-yilda tugʻilganlar
674-yilda vafot etganlar
Vali Gʻafurov

Vali Gʻafurov (1922-1994) — Jangchi adib Vali Gʻafurov oʻzining ikki kitobdan iborat „Vafodor“ romani, „Soʻnggi pushaymon“, „Botirga oʻlim yoʻq“ kabi qissalari, „Shoxlardagi mezonlar“ kabi memuar va oʻnlab ajoyib hikoyalar muallifi. U 1922-yilda Toshkentda tugʻilgan. Tarjimai holi nihoyatda oddiy, ayni chogʻda hayajonli, jasoratga toʻla, sermazmun.

Oddiylik — u ayrim hamkasblari kabi lavozimlarda oʻtirmadi. Oʻqish, mehnat bilan mashgʻul boʻldi. Toshkent Davlat dorilfununida tahsil oldi, Samarqand viloyat maktablarida oʻqituvchilik dildi. 19 yoshga yetar-yetmas jangu jadalga yoʻl oldi. Stalingrad ostonalarida mardlik, qahramonlik namunalarini koʻrsatdi. Navbatdagi razvedka vaqtida bir yoʻla ikki koʻzidan ajraldi, bir oyogʻi nogiron boʻlib qoldi. Jangdan qaytgach tirishqoqligi, mehnatsevarligi va yaxshi odamlar koʻmagida brail-igna bilan yozish, oʻqish usulini tezda oʻzlashtirib oldi. Oʻqituvchilik qildi, koʻzi ojizlarga rahbarlik qildi. Va nihoyat, 60-yillar boshlariga kelib uning igna bilan yozilgan „Vafodor“ romanining birinchi kitobi nashr etildi. 1973 yilda „Vafodor“ romanining ikkinchi kitobi: paydo boʻldi. Asar kitobxon va adabiy jamoatchilik tomonidan iliq kutib olindi, rus va qardosh tillarga tarjima boʻldi. Romanda yozuvchining shaxsiy hayoti, Taqdiri orqali xalqimizga xos metin-mustahkam iroda, qahramonlik, birodarlik tuygʻulari ulugʻlandi.

Vali Gʻofurov „Vafodor“ romanidan soʻng „Soʻnggi pushaymon“, „Botirga oʻlim yoʻq“ kabi qissalar, „Shoxlardagi mezonlar“ kabi memuar xarakterdagi polotnolar va koʻplab hikoyalar yaratdi. Ular orasida „Soʻnggi pushaymon“ qissasi alohida ajrab turadi. Unda zamonamiz va zamondosh yoshlarning maʼnaviy-axloqiy barkamollashuviga toʻsiq boʻlayotgan ayrim eskicha urf-odatlar, nuqsonlarni bartaraf etish yoʻllari izlanadi. U Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi.

Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi Vali Gʻafurov 1994 yilning 31 iyulida vafot etgan.

RASM 
https://saviya.uz/hayot/tarjimai-hol/vali-gafurov-1922-1995/

Manbalar

Havolalar 
 http://forum.ziyouz.com/index.php?topic=91.45
 http://n.ziyouz.com/adabiyot/ziyolilar/vali-g-afurov-1922 

Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimlari
Zohidjon Obidov

Zohidjon Obidov — jangchi shoir, 1923-yili Toshkentda tugʻilgan. U oʻrta maktabni tugatib oliy oʻquv yurtiga emas, frontga — jangga otlandi. Leningrad janglarida, qamal holatida oʻsha yurt uchun jonini fido etdi. Yarador boʻlib qaytdi. Shundan soʻng Toshkent Davlat dorilfununiga oʻqishga kirada. Tugatgach, Namangan pedagogika institutida dars beradi. Ayni chogʻda viloyat yozuvchilari uyushmasiga rahbarlik qiladi. Oʻzbekiston Yozuvchilari uyushmasida, Gʻafur Gʻulom va „Yosh gvardiya“ va „Mushtum“ oynomasida faoliyat koʻrsatadi.

U shoir sifatida 50-yillardan beri ijod qilib keladi. Shu damgacha yigirmadan ortiq sheʼriy toʻplamlari eʼlon qilingan. Jumladan, „Yaxshi niyat“ (1957), „Yangi oyning oʻrogʻi“ (1961), „Oshiq koʻngil bilan“ (1963), „Xitoydan sovgʻa“ (1963), „Tong yulduzlari“ (1965), „Koʻngil navosi“ (1968), „Xandalarim“ (1969), „Umid toʻlqinlari“ (1972), „Yurakdagi mavjlar“ (1973), „Kuygan kuyov“ (1973), Tanlangan asarlar (1974), „Talpinur dil“ (1977), „Qoʻlingni ber“ (1979), „Koʻngil
taronasi“ (1983), „Kuyla dilkash dutorim“ (1984), „Dilrabosan“ (1984), „Bahshida“ (1985), „Senga talpinaman“ (1990), „Qanotli qoʻshiqlar“ (1991), kabi kitoblari bosilgan. Uning sheʼriy toʻpdamlarida bir xil sheʼrlar qoʻshiq boʻlib yangraydi, bir xillari hashviya sifatida kulgiga yetaklaydi, yana bir xili zamon va zamondoshlarning oʻy-fikrlarini ifoda etadi.

Ayni chogʻda mazkur sheʼrlarning koʻpchiligi rus va oʻzga tillarga ham tarjima boʻlgan. Zohidjon Obidov M. Lermontov, T. Shevchenko. M. Bajan, R. Hamzatov, S. Mixalkov kabi mashhur shoirlar asarlarini ham oʻzbek tiliga tarjima qilgan. U urush faxriysi, qoʻsha-qoʻsha orden va medallar sovrindori, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi.

Manbalar

Havolalar 
 Zohidjon Obidovga qoʻshimcha maʼlumot 

Shoiralar
Tarix
Turgʻun Poʻlat

Turg‘un Po‘lat — yozuvchi, 1928-yilda Namanganda tavallud topgan. U ko‘p vaqt jamoa, davlat xo‘jaliklarida hisobchi, xo‘jalik ishlari bilan mashg‘ul bo‘lgan. Yozuvchi sifatida 50-yillarning boshlarida matbuotda ko‘rina boshlagan.

Dastlab shoir sifatida „Bizning bobo“ (1951); „Buyuk savdo“ (1952), „Mangu qo‘ldoshimsan“ (1956), „Festival qo‘shig‘i“ (1959) kabi sheʼriy asarlari bilan tanildi. Ayni chog‘da „Ayollar isyoni“ (1967), „Jig‘ildon qori“ (1970), „To‘ra hujjat“ (1970) kabi hajviy hikoyalari yaratildi. So‘ngra uning „Mirrixdan kelgan mehmon“ (1973) hajviy hikoyalar to‘plami, „Vodiylarni yayov kezganda“ (1971) ocherklari, „Ichkuyov“ (Qissa va hajviyalar" — 1979—1986) nashrlari chop etildi.

Shuningdek, Turg‘un Po‘lat publitsist va ocherknavis sifatida ham o‘nlab asarlar yaratdi. Uning „Tabarruk zaminda“ (1970), „Xotinboz“ (1972), „Yalovbardor“ (1986) kabi asarlari shu jihatdan muhim edi. Xullas, yozuvchi o‘zinnpg sheʼr va ocherklarida bo‘ladimi, hikoya va qissalarida bo‘ladimi, hayotdagi, odamlardagi nuqsonlar ustidan kulib, uni bartaraf etish yo‘lini izlaydi. Ayniqsa, uning „Ichkuyov“ (1975) qissasi adibga shu jihatdan sharaf keltirdi: shu nomdagi televizion badiiy filmi uchun unga 1979-yili vafotidan so‘ng Hamza nomidagi Respublika Davlat mukofoti berildi.

Manbalar

Havolalae 
 Turgʻun Poʻlat haqida qoʻshimcha maʼlumot
 Saylanma: „Ichkuyov“

Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureatlari
Aziz Abdurazzoq

Aziz Abdurazzoq — 1928-yili Toshkentda tavallud topgan. Oʻrta maktabdan so‘ng madaniy-oqartuv bilim yurtida tahsil oladi. So‘ngra Moskvadagi M. Gorkiy nomidagi Adabiyot institutida o‘qiydi. U ko‘p kasbdoshlari kabi jurnalist sifatida „Yosh leninchi“ ro‘znomasi, „Sharq yulduzi“, „Guliston“ kabi oynomalarda faoliyat ko‘rsatadi. Hozirda ko‘p yillardan beri Oʻzbekiston Yozuvchilari uyushmasida ishlaydi.

„Qalb nuri“ to‘plamiga kirgan ko‘pchilik sheʼrlar shoirning ellik yilligi yakuni sifatida saylanma tarzida eʼlon qilingan. Turob To‘la aytganidek, uning har bir sheʼridan, yaʼni "Aziz sheʼrlaridan non hidi keladi, o‘zl kezib o‘tgan bog‘lar, dala-dashtlar hidi keladi".

Ayni chog‘da uning bolalar uchun yozilgan „Oh, qanday shirin“ (1977), „Qiz va lola“ (1979), „Tap-tap elak“ (1981) kabi o‘nlab asarlari chop bo‘ldi. Ularda beg‘ubor yoshlik tuyg‘ulari, sho‘x, kulgili, baʼzan hajviy, kinoyali tarzda o‘z ifodasini topdi.

U tarjimon sifatida M. Lermontov, T. Shevchenko hamda amerikalik mashhur shoir G. Longfello asarlarini o‘zbekchalashtirgan. Uning asarlari o‘nlab o‘zga tillarga ham o‘girilgan.

Toʻplamlari 
 „Do‘stlarimga“ (1959)
 „Yapa bahor“ (1961)
 „Mavj“ (1965)
 „Bodom gulladi“ (1965)
 „Lirika“ (1970)
 „Aziz odamlar“ (1975)
 „Shoʻx yomgʻir“ (1975)
 „Qalb nuri“ (1978)
 „Yostiqdan chiqqan ertaklar“ (1988)
 „Bog‘da bitgan ertaklar“ (1989)
 „To‘rt og‘ayni botirlar“ (1989)

Manbalar

Havolalar 
 Sevimli sheʼrlar
 Sheʼrlar
Uchqun Nazarov

Uchqun Nazarov (1934, Toshkent, 2016-yilda vafot etgan) — adib nosir, kinodramaturg, kinorejissor. Oʻrta maktabni tugatgach, Toshkent teatr va rassomchilik oliy bilimgohida rejissyorlik bo‘limida tahsil olgan. Qo‘qon shahridagi Hamza drama teatrining bosh rejissyori, hozirgi kungacha esa „Oʻzbek film“ kinostudiyasining yetakchi mutaxassislaridan bo‘lib faoliyat ko‘rsatib keladi.

Asarlari 
 „Odamlar“ (1961)
 „Gʻurur“ (1965, hikoyalar)
 „Jurʼat“ (1977, qissa va hikoyalar)
 „Sadoqat“ (1965)
 „Listopad“ (1976, M., rus tilida)
 „Vernost“ (1987, M., rus tilida)
 „Iqror“
 „Odamlar“
 „Gʻurur“
 „Chayon yili“ (roman)

Adib Abdulla Qahhor 1961-yillarda yozuvchi Oʻlmas Umarbekovning „Boboyong‘oq“ hikoyasi bilan Uchqun Nazarovning mazkur „Odamlar“ hikoyasini yoshlarning eng yaxshi asarlari qatoriga qo‘shgan edi.

Sahna asarlari 
 „Oina“ (1987) (dramasi, Hamza nomli drama teatrida)

Badiiy filmlari 
 „Surayyo“
 „Siz va yigit“
 „Shiddat“
 „Alangali sohil“
 „Qo‘qon voqeasi“ (uch bo‘limli)

Adib har bir asarida insoniylikni ulug‘lashga, ular o‘rtasidagi mehr-oqibat va sadoqatni ehtiyot qilishga, o‘zaro bir-biriga muruvvatli, shafqatli bo‘lishga chorlab keldi. Shu sababli u yaratgan qahramonlarining maʼnaviy-axloqiy butunligini taʼminladi.

Mukofotlari 
 „Hamza nomidagi Respublika Davlat mukofoti“ („Qoʻqon voqeasi“ filmi uchun, 1977)
 „Oʻzbekistonda xizmat ko‘rsatgan artist“

Manbalar

Havolalar 
 Oyna dramasi 
 Yangi choyxona qatrasi 
 Xalqaro artistlar maʼlumotnomasi (nemis tilida) 
 Uchqun Nazarov turkumidagi asarlar

Toshkent sanʼat instituti bitiruvchilari
O‘zbekiston kinorejissyorlari
Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademiklari

Oʻzbekistona Fanlar akdemiyasi tarkibida boʻlgan barcha institutlar va ilmiy ishlab chiqarish markazlari va boʻlimlari akdemiyaning koʻp yillik tarixi mobaynida juda koʻplab akdemiklar chiqargan. 1943-yil 4-noyabrdan beri jami boʻlib 100 dan oshiqni tashkil etadi. Fanlar akademiyasining birinchi prezidenti Qori Niyoziy ham birinchi akademiklaridan biri boʻlgan keyinchalik fizika, kimyo, biologiya va fanning turli sohalarnidan yana koʻplab akademiklar yetishib chiqqan.

Manbalar
Alisher Navoiy (film)

Alisher Navoiy — Komil Yormatov tomonidan suratga olingan buyuk mutafakkir, shoir va davlat arbobi Alisher Navoiy haqidagi tarixiy drama.

Syujeti 
Amir Temurning avlodidan boʻlgan Husayn Boyqaro shoir Alisher bilan uzoq yillik qalin doʻst. Alisher Husaynning nabirasiga ustozlik qiladi. Shu bilan birga davlatning oʻta muhim ishlarida Husaynga maslahatchi boʻladi. Saroyda yuz berayotgan fitnalar tufayli Alisher Husaynning koʻziga yomon koʻrinib qoladi va ular oʻrtasiga sovuqchilik tushadi.

Rollarda

Manbalar 

1947-yil filmlari
Komil Yormatov filmlari
Sovet Ittifoqi filmlari
Oʻzbekiston filmlari
Oʻzbekiston gilamlari

Oʻzbekistonning gilamlari. Boysun, Sherobod, Denov tumanlarining togʻ va togʻoldi qishloqlarida uy sharoitida jundan mato tayyorlash keng tarqalgan, jumladan, turli gilamlar, toʻrvalar, dasturxonlar, kigizlar, ichki bezak anjomlari tivitdan salla va hokazo.

Qoʻy junidan, asosan, gilam toʻqilgan. Oʻrta Osiyoda XIX asrning oʻrtalariga qadargilamdoʻzlik uy hunarmandchiligiga kirgan. Sohaning asosiy homashyo manbaasi dehqonchilik va chorvachilikdan olingan paxta va jundir. Ayniqsa, oq rangli jun gilamdoʻzlar tomonidan nihoyatda qadrlangan. Gilam toʻqishda Sherobod togʻ qishloqlari aholisi shugʻullangan. Gilamlar toʻqilishi, gulning joylashishi bilan bir-biridan farqlangan va oʻziga xos ramziy maʼnoga ega boʻlgan. Masalan, olacha gilamning „qulf-kalit“ ramzi tushirilgan turli honadon eshigi doʻstiga ochiq, dushmanga yopiqligini bildirsa, „quroqgul“ turi esa, ikki yosh bir-biri bilan qoʻsha-qarisin degan maʼnoni bildiradi.

Surhon vohasi taqir gilamlari bilan mashhur. Bu gilamlar xalqning diniy tasavvurlari va eʼtiqodlarini oʻzida aks ettiruvchi xandasaviy, islimi, zoomorf va antropomorf naqshlar bilan bezatilgan. Taqir gilam paxta ipidan toʻqilgan. Dastlab uning turli ranglardan iborat boshlanish qismi toʻqilgan va u „suv yoʻli“ deb atalgan. Suv yoʻli qismida 3-4 qanat oq va qora iplardan oʻrilgan „qosh uyurma“, deb atalgan bezak ham solingan. Gilamning eng muhim detallaridan biri — „chetki qora“, Yaʼni gilamning chekkalari qalinligi 4-5 sm li jiyak bilan hoshiyalashgan. Unga echki junidan yigirilgan ip ishlatilgan.

Toʻqish jarayonida gilamning asosini tashkil etuvchi iolardan qilinga tugunchalar oʻng yoki chapga toʻliq bir marta oʻtqizilganda oraliq asbobi oldinga yoki orqaga suriladi. Tugunchalar, agar astarli iplar boʻylama boʻlsa oʻtkazilmaydi. Gilam toʻqilishi qolip oxiriga 1-1,5 metr qolganda qirqiladi. Sababi astarlik iplari oxirlangan sayin tortishib taranglashadi, uzilib ketish holati kuzatiladi.kesilgandan soʻng gilamning ikki yoniga astarlardan qolgan qismidan bezak berilgan. Astarlik iplari uch toʻrt dona ipdan iborat tugunchalar qilingan, bu bilan iplarning boʻshab ketmasligi ham ta;minlangan.

Taqir gilam toʻqish ancha qiyin jarayon, unga oʻrtacha 12–14 kg atrofida ip sarflanadi. Taqir gilam toʻqishda Surxon vohasida yashovchi turkmanlarning ersari urugʻI ancha mashhur boʻlgan.

Qoʻy junidan yana oq, qora, koʻk va boshqa rangdagi junlardan taqiyamt tayyorlangan.jun tozalanib titiladi va sobov choʻp yordamida savalanadi, soʻng qozonga solinib, har xil rangda boʻyalib, kanor ustiga yotqiziladi. Keyin esa turli gullar chiqariladi, asosan, rombli, xochsimon naqsh bilan bezatiladi. Shundan soʻng, ustiga ozroqdn suv sepib, kanorning bir chetidan oʻrab buraladi. Oʻrab boʻlingach, bilak va tizza yordamida bosib, xariga tortib, urib pishitiladi, bunda asosan, yosh yigitlar ishtirok etadilar. Mazkur holat bir necha marta tkrorlangach, mahsulot tayyor holga keladi.

Manbalar 

 

Gilam
Davlat
Eronning maʼmuriy-hududiy boʻlinishi

Eron Islom Respublikasinig maʼmuriy-hududiy boʻlinishi boshqa davlatlarning hududiy boʻlinishiga oʻxshash. Maʼmuriy-hududiy jihatdan Eron hududi 31 ustonga (provinsiya yoki mintaqa deb tarjima qilish mumkin) boʻlinadi. Har bir uston rahbari ustondor (ustonboshi, hokim yoki gubernator deb tarjima qilish mumkin) maqomiga ega. Eronda monarxiya mavjud paytda ustondorlar shoh tomonidan, hozirgi paytda esa ustondorlar Eron Islom Respublikasi Ichki Ishlar Vazirligi tomonidan tayinlanadi va Eron Prezidenti tomonidan tasdiqlanadi.

Ustonlar Eron maʼmuriy-hududiy boʻlinishida eng yuqori darajali boʻlinma hisoblanadi va oʻz oʻrnida har bir uston shahristonlarga (shaharlar jamlanmasi yoki viloyat deb tarjima qilish mumkin) boʻlingan. Shahristonlarning umumiy soni — 402 ta. Har bir shahriston baxshlarga (tuman deb tarjima qilish mumkin) boʻlinadi. Baxshlarning umumiy soni — 999 ta.

Eron ustonlari

Manbalar 

 Maʼlumot

Eronning hududiy boʻlinishi
Eron hukumati
Razaviy Xuroson ustoni

Razaviy Xuroson () — Eron ustonlaridan biri. Eronning shimoli-sharqiy qismida joylashgan. Maʼmuriy markazi — Mashhad shahri. Boshqa yirik shaharlari: Nishopur, Sabzavor. Aholisi soni — 5 million 990 mingdan ziyod.

Shahristonlari 
Razaviy Xuroson ustoni 28 ta shahristonga (viloyat) boʻlingan: Quyida ushbu shahristonlar roʻyxati keltirilgan:
 Bardoskon
 Bojiston
 Boharz
 Dargʻoz
 Farg Qaleh
 Forimon
 Firuza
 Goʻndobod
 Kalot
 Kashmar
 Kuchon
 Jovin
 Joʻgʻatay
 Mahvalot
 Mashhad
 Nishopur
 Rashthovar
 Sabzavor
 Saraxs
 Toʻybod
 Toʻrbati Jom
 Toʻrbati Haydariya
 Turkobi va Shondiz
 Xalilobod
 Xvaf
 Xushob
 Chinoron
 Zovi

Aholisi 
2011-yilgi maʼlumotlarga koʻra, Razaviy Xuroson ustonida 5 994 402 kishi istiqomat qiladi. Aholining asosiy qismini forslar tashkil etadi. Ustonda shuningdek juda koʻp turkmanlar va kurdlar istiqomat qiladi. Aholi dindorlarining asosiy qismi musulmonlardir (asosiy qismi shia mazhabiga, bir qismi esa sunniy mazhabiga aloqador). Uston rasmiy tili — forscha.

Manbalar 

 Iran Provinces

Eron ustonlari
Siston va Balujiston ustoni

Siston va Balujiston () — Eron ustonlaridan biri. Eronning janubi-sharqiy qismida joylashgan. Maʼmuriy markazi — Zohidon shahri. Boshqa yirik shaharlari: Zobul, Eronshahr. Aholisi soni — 2 530 000 ziyod. Siston va Balujiston ustoni, Eronning maydoni boʻyicha eng yirik ustoni hisoblanadi.

Shahristonlari 
Siston va Balujiston ustoni 14 ta shahristonga (viloyat) boʻlingan: Quyida ushbu shahristonlar roʻyxati keltirilgan:
 Zobul
 Zihok
 Zahadon
 Eronshahr
 Kunorak
 Nikshahr
 Siravon
 Sarboz
 Xosh
 Chobahor
 Dalgʻon
 Hirmand
 Mehriston
 Sib va Suron

Aholisi 
2011-yilgi maʼlumotlarga koʻra, Siston va Balujiston ustonida 2 534 327kishi istiqomat qiladi. Aholining asosiy qismini balujlar tashkil etadi. Shuningdek forslar va pushtunlar ham yetarli darajada. Aholi dindorlarining asosiy qismi musulmonlardir (sunniylik mazhabi ushbu ustonda shia mazhabidan koʻra kengroq tarqalgan). Uston rasmiy tillari — forscha va balujcha.

Manbalar 

 Iran Provinces

Eron ustonlari
Balujiston
Ummon qoʻltigʻi
Gʻarbiy Ozarbayjon ustoni

Gʻarbiy Ozarbayjon () — Eron ustonlaridan biri. Eronning eng chekka shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan. Maʼmuriy markazi — Urmiya shahri. Boshqa yirik shaharlari: Mahobod, Pironshahr. Aholisi soni — 3 725 000dan ziyod. Eron Ozarbayjoni tarkibiga kiradi. Shimoldan Ozarbayjon va Armaniston hududlari bilan chegaradosh.

Shahristonlari 

Gʻarbiy Ozarbayjon ustoni 14 ta shahristonga (viloyat) boʻlingan: Quyida ushbu shahristonlar roʻyxati keltirilgan:
 Boʻkon
 Mahobod
 Moku
 Miyondoʻab
 Naqodi
 Oshnoviyo
 Pironshahr
 Salmas
 Sardusht
 Taqob
 Urmiya
 Hoʻy
 Choldoron
 Shahinaj

Aholisi 
2011-yilgi maʼlumotlarga koʻra, Gʻarbiy Ozarbayjon ustonida 3 080 576 kishi istiqomat qiladi. Aholining asosiy qismini ozarbayjonlar va kurdlar tashkil etadi. Ustonda shunigdek forslar, armanlar va tolishlar istiqomat qiladi. Aholi dindorlarining asosiy qismi musulmonlardir (ushbu ustonda asosan shialik mazhabi tarqalgan). Uston rasmiy tili — forscha. Ozarbayjoncha va kurdcha — norasmiy til maqomiga ega.

Manbalar 

 Iran Provinces

Eron ustonlari
Eron Kurdistoni
Panama hujjatlari

«Panama hujjatlari» — Panamadagi Mossack Fonseca yuridik shirkatga tegishli boʻlgan, korrupsiya, pul yuvish kabi jinoyatlarning tegov qilinishiga doir maʼlumotlar toʻplami. Umumiy hajmi 2.6 terabaytdan iborat boʻlgan ofshorlar haqidagi hujjatlar 1977-2015 yillar davomida toʻplangan boʻlib, unda 12 nafar davlat va hukumat rahbari, vazirlar, hukumat mansabdorlari, shuningdek, tadbirkor, artist, sportchi va boshqa shaxslar bor. 2016-yilning 3-aprel kuni ushbu maʼlumotlar keng ommaga chiqib ketdi.

Roʻyxat

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayt 
 Rasmiy sayt

2016-yil voqealari
Ian McShane

Ian David McShane (1942-yil 29-sentyabr) — ingliz aktyori, komik va musiqachi.

Filmografiyasi

Manbalar 

Angliyalik erkak aktyorlar
Yashayotgan insonlar
Ahmad qayerda?

«Ahmad qayerda?» () — Ozarbayjon kinokomediyasi.

Syujeti 
Ahmedni ota-onasi undan besoʻroq uylantirmoqchi boʻlishadi. Buni bilgan Ahmed oʻzi bilmagan qizga uylanmasligini aytadi va shaharga qochib ketadi. U yerda Laylo ismli goʻzal qiz bilan tanishib qoladi, ular bir-birlariga koʻngil qoʻyadilar. Ahmed va Laylo taqdirlari bir-biriga oʻxshash. Bu orada Ahmedning ota-onasi uni qirib shaharga keladilar. Ular, Ahmed va Layloni birga koʻrib, koʻngillari taskin topadi. Ota-ona Ahmedga aynan shu Layloni olib bermoqchi boʻlganliklarini tushunadilar.

Manbalar 

1963-yil filmlari
Ozarbayjon filmlari
Ozarbayjon SSR filmlari
Avtomobildan saqlaning

Avtomobildan saqlaning — SSSR detektiv komediyasi.

Syujeti 
Mustaqil teatr aktori va sugʻurta agenti Yuriy Detochkin nihoyatda adolatparvar inson. Agent sifatida uyma-uy yurib, odamlarning moddiy ahvolini oʻrgangach, badavlat va qoʻshimcha (qayerdanligi nomaʼlum) daromadlarga yashayotgan insonlar haqida maʼlumot yigʻadi. U poraxoʻr, chayqovchi, taʼmagir kimsalarni aniqlagach, ularning avtomobillarini oʻgʻirlaydi. Avtomobillar tez muddatlarda sotiladi. Pullarni olgach, Detochkin ularning deyarli hammasini bolalar uyiga xayriya qilib yuboradi. Biroq, vaqti kelib Detochkin qoʻlga tushib qoladi.

Manbalar

Havolalar 
 „Beregis avtomobilya“ 
 „Beregis avtomobilya“ Onlayn ensiklopediya Kirilla i Mefodiya
 „Beregis avtomobilya“  Ensiklopediya otechestvennogo kino 
 „Beregis avtomobilya“  Portal „Kino Rossii“ 
 „Beregis avtomobilya“  RUSKINO.RU 
 „Beregis avtomobilya“ na sayte Kino-Teatr. RU
 „Beregis avtomobilya“  na sayte Nash Film 
 
 

Sovet Ittifoqi filmlari
Eldar Ryazanov filmlari
1966-yil filmlari
Eron bayrogʻi

Eron bayrogʻi — hozirgi rasmiy varianti 1980-yilning 29-iyul kuni qabul qilingan.

Afshorlar sulolasi

Zandlar sulolasi

Manbalar 

 Цвета и построение флага Ирана 

Eron davlat ramzlari
Eron milliy ramzlari
Eron madaniyati
Qilichboy

Qilichboy () —  Oʻzbekiston Respublikasi, Amudaryo tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Amudaryo tumanining shahar tipidagi aholi punktlari
Qipchoq

Qipshak () —Qoraqalpogʻiston Respublikasi,Amudaryo tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Amudaryo tumanining shahar tipidagi aholi punktlari
Xitoy (Amudaryo tumani)

Xitoy () —  Oʻzbekiston Respublikasi, Amudaryo tumaniga qarashli ovul.

Manbalar 

Amudaryo tumanining shahar tipidagi aholi punktlari
Boʻlish (Beruniy tumani)

Boʻlish () —  Oʻzbekiston Respublikasi, Beruniy tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Beruniy tumani aholi punktlari
Amirobod

Amirobod () —  Oʻzbekiston Respublikasi, Toʻrtkoʻl tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Qoraqalpogʻistonning shahar tipidagi aholi punktlari
Miskin (shaharcha)



Miskin shaharchasi 

Miskin — Oʻzbekiston Respublikasi, Toʻrtkoʻla qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.tumanig Bu qishloqqa sharcha nomi berilgani bilan hozirda qishloq desa ham bo'ladi.

Bu qishloq nomining kelib chiqishi asosan Miskin degan inson bilan bog'liq yani u inson so'fiylardan boʻlgan deb aytiladi hamda ismining ma'nosi 'bechora ', 'g'arib' degan ma'nolarni bildiradi.

Aytishlaricha bu inson vafot etgan vaqti u insonning ustida janjal boʻlgan ekan yani har kim o'zimning yashaydigan joyimda dafn qilaman deb janjal qilgan ekan. Hozirda bu shaharch yani qishloq rivojlanayotgan qishloqlardan biri hisoblanadi. Bu yerda insonlar ko'magi va mehnati bilan masjid qurildi. Miskin ota dafn qilingan joy obodonlashtirildi.

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Toʻrtkoʻl tumani aholi punktlari
Naymankoʻl

Naymankoʻl —  Qoraqalpogʻiston Respublikasi, Taxiatosh tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Qoraqalpogʻiston:Shaharchalar
Taxiatosh tumani aholi punktlari
Ayteke

Ayteke —  Oʻzbekiston Respublikasi, Chimboy tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Qoraqalpogʻistonning shahar tipidagi aholi punktlari
Kumakay

Kumakay () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Oltinkoʻl tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Oltinkoʻl tumani
Andijon
Andijon viloyati loyihasi ishtirokchilari
Ogʻullik

Ogʻullik () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Ayrilish (shaharcha)

Ayrilish () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Oq Yor (Andijon tumani)

Oq Yor — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Boʻtaqora

Boʻtaqora () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Guliston (Andijon tumani)

Guliston — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Gumbaz (Andijon tumani)

Gumbaz () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Zavroq

Zavroq — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Qoraqalpoq (shaharcha)

Qoraqalpoq () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Doʻstlik (Andijon tumani)

Doʻstlik (eski nomi Kunji) — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 1985-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Qoʻshariq

Qoʻshariq — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Namuna (Andijon tumani)

Namuna () – Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Rovvot

Rovvot — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Xartum (shaharcha)

Xartum — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Chilon

Chilon — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Chumbogʻich

Chumbogʻich () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Ekin tikin

Ekin tikin () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Yangiobod (Andijon tumani)

Yangiobod () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Andijon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Andijon tumani shahar tipidagi aholi punktlari
Xoʻjaobod (Baliqchi tumani)

Xoʻjaobod —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Baliqchi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Baliqchi tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Andijon (shaharcha)

Andijon  —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Buloqboshi tumaniga qarashli shaharcha. 1942-yil shaharcha maqomi berilgan. Andijon shaharchasida neft qazib olish faoliyati yuritiladi.

Aholi 
1989-yil aholi soni 4 549 nafar boʻlgan.

Manbalar 

Buloqboshi tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Beshtol

Beshtol () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Jalaquduq tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.Aholisi 20000 davlat tomonidan ish oʻrinlari 1000 oʻrtacha 30% odam chet elda asosan ishchi erkaklar zichligi yer maydoni 30 km/°

taxminan

Manbalar 

Jalaquduq tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Jalolquduq

Jalolquduq () – Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Jalaquduq tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Jalaquduq tumani
Boboxuroson

Boboxuroson () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Marhamat tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Marhamat tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Doʻstlik (Paxtaobod tumani)

Doʻstlik () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Paxtaobod tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Paxtaobod tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Guliston (Xoʻjaobod tumani)

Guliston  —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Xoʻjaobod tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Xoʻjaobod tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Dilkushod

Dilkushod () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Xoʻjaobod tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Xoʻjaobod tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Koʻtarma (Xoʻjaobod tumani)

Koʻtarma  —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Xoʻjaobod tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Xoʻjaobod tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Manak

Manak () — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Xoʻjaobod tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan. Manak Xoʻjaobod tumani janubida joylashgan. Manak shaharchasi atrofida Karnaychi, Dilkushod, Orday, Qaroqchi va Toʻraobod kabi qishloqlar joylashgan. Manakning janubiy tarafida Chilustun togʻlari, janubi sharqiy tarafida Kerme-Too togʻi mavjud. Manak tuman markazidan 8km, Oʻsh shahridan 13km va Andijon shahridan 30km uzoqlikda. Bundan tashqari Manak shaharchasining shimoli gʻarbiy qismida Manak-Ota togʻi qad rostlagan. Bu togʻ qadimiy va choʻkib borayotgan togʻ hisoblanadi. Manak-Ota togʻi ziyoratgoh sifatida mahalliy aholi tomonidan eʼzozlanadi va u 2019-yil oktyabr oyida davlat muhofazasiga olingan. Manakning gʻarbiy qismida Savay oqova suv arigʻi oqib oʻtgan. Gʻarbiy tarafdagi yerlar va aholi shu katta Savay arigʻi suvidan foydalanishadi. Savay oqova arigʻi Janubiy Fargʻona kanali tarmoqlaridan biridir. Ariq suvni shu kanaldan oladi. Manak shaharchasi past va tekkis yerlarda iborat. Sharqiy tarafi gʻarbiy tomonidan balandrogʻ. Shu boisdan Manakga suv sharqdan keladi. Asosiy suv manbai katta Savay arigʻi va sharqiy mahallardan oqib oʻtuvchi ariqlardir. Manakning janubiy tomonida Qirgʻiz-ariq arigʻi oqadi. Bu ariqda asosan Dilkushod , Toʻraobod va Karnaychi qishloqlari foydalanishadi. Tuprogʻi boʻz, unumdor. Asosan paxta va gʻalla yetishtiriladi. Manakda bogʻlar ham talaygina. Asosiy oʻrinni olma va gilos daraxtli bogʻlar egallaydi. Maʼmuriy jihatdan Manak uchta MFY ga boʻlinadi. Nishobboʻyi MFY, Manak MFY va Guliston MFY. Koʻchalari Yuqori, Ravdon, Nishobboʻyi, Bogʻ, Andijon, Toshloq, Tegirmonboshi, Oltin meros, Qadriyat va Dilobod kabilardir. Aholisi asosan chorvachilik, dehqonchilik va kichik tadbirkorlik bilan shugʻullanishadi. Hozirgi kunda Manak shaharchasida ikkita maktab(5-umumiy oʻrta taʼlim maktabi va 26-umumiy oʻrta taʼlim maktabi), bitta litsey(23-IDUM) faoliyat yuritmoqda. Bundan tashqari bitta davlat tasarrufidagi 12-MTM va koʻplab xususiy MTM lar mavjud. Etnik tarkibi asosan oʻzbeklar. Diniy tarkibi musulmonlar. Hozirda Manak shaharchasida bitta „Manak jome masjidi“faoliyat yuritadi. Shaharchada bozor va turli doʻkonlar mavjud.

Etimologiyasi. Manak soʻzi u yerdagi Manak ota togʻi bilan bogʻliq. „Manak“ bu qadimgi qarluq-chigil lahjasida „Boʻlak“ soʻzining oʻzgargan dialektik shakli. Yaʼni togʻ oʻzi yakka turgani uchun Boʻlak togʻ maʼnosida „Moʻnak togʻ“ deb atalgan. Asta sekin togʻ atrofida aholi manzilgohlari paydo boʻlgan. Hamda bu joylarga „Moʻnak“ nomi berilgan. Bora-bora bu soʻz „Manak“ga aylanib ketgan.

Manbalar 

Xoʻjaobod tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Xidirsha

Xidirsha () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Xoʻjaobod tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan. Xidirsha shaharchasida asosan qirgʻiz millatiga mansub aholi istiqomat qiladi. Shaharcha Xoʻjaobod yer osti gaz saqlash inshooti yaqinida joylashgan.

Manbalar 

Xoʻjaobod tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Vaxim

Vaxim () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Shahrixon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Shahrixon tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Segaza Qum

Segaza Qum () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Shahrixon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

U yerda 2023-yildan beri 7000 aholi yashaydi

Asosiy telegram kanali

Asosiy kanal

2-kanal

Manbalar 

Shahrixon tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari
Choʻja

Choʻja () —  Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyati Shahrixon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Shahrixon tumanidagi shahar tipidagi aholi punktlari