yakhyo/uz-wiki huggingface dataset:
Taro Xon qabri

Taro Xon qabri – Pokistonning Sind shahridagi Mirpur Xas shahrida joylashgan Taro Xon Talpurning qabri. Qabr XVIII asrda Haydarobod shahrida qurilgan Talpur Mirs majmuasi bilan bogʻliq. Qabrlar Sinddagi hukmron Talpur Mirsga tegishli.

Joylashuvi 
Qabr hozirgi Pokiston janubidagi Mirpur Xas shahrining Chitorri qabristoni chekkasida joylashgan. Mir Taro Xon maqbarasi Mir Alloh Yorxon maqbarasi gʻarbida qurilgan.

Hozirgi holati 
Qabrlar xarob holatda. Suv kirib, qabrlarga zarar yetkazganligi sababli butun majmuada eroziya holati sodir boʻlgan.

Manbalar 
 
Sindh tarixi
Sindhdagi maqbaralar
Hassan Farhang Ansari

Hassan Farhang Ansari (1970-yilda tugʻilgan) — eronlik islom olimi va Ilgʻor tadqiqotlar institutining islom huquqi va teologiyasi boʻyicha professori. Islom ilohiyoti, falsafasi, huquq va huquq nazariyasiga oid asarlari bilan mashhur.

Ishlari 

 L’imamat et l’Occultation selon l’imamisme
 Islomdagi kufr ayblovlari: takfirga diaxronik nuqtai nazar
 Bahshomit moʻtazilizmining Zaydiy qabuli
 Xavf ostidagi Yaman qoʻlyozma madaniyatlari

Manbalar 

1970-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Eronlik eronshunoslar
Ecole pratique des hautes études bitiruvchilari
Livan universiteti bitiruvchilari
Tehron universiteti bitiruvchilari
Qum seminariyasi bitiruvchilari
Paetongtarn Shinawatra

Paetongtarn Shinawatra (tailandcha: แพทองธาร ชินวัตร; RTGS: Phaethongthan Chinnawat; 21-avgust 1986-yilda tavallud topgan) – tailandlik siyosatchi va biznesmen ayol, 16-avgust 2024-yildan Tailandning 31-chi ayol Bosh vaziri, Shinawatra Pheu Thai siyosiy partiyasining aʼzosi, u Taksin Shinawatraning kenja qizi (2001-yildan 2006-yilgacha bosh vazir) va Yingluk Shinawatraning jiyani (2011-yildan 2014-yilgacha bosh vazir). Paetongtarn Tailandning eng yosh ikkinchi ayol bosh vaziri hisoblanadi.

Hayoti 
Paetongtarn 1986-yil 21-avgustda Bangkokda tavallud topgan. U boshlangʻich oʻrta taʼlimni Sent-Jozef rohibalar maktabida, yuqori oʻrta taʼlimni esa Mater Dei maktabida tugatgan. Paetongtarn Chulalongkorn universitetining siyosatshunoslik fakultetida tahsil olib, 2008-yilda sotsiologiya va antropologiya yoʻnalishiga ixtisoslashgan holda siyosatshunoslik boʻyicha bakalavr darajasini qoʻlga kiritgan. Shundan soʻng, Paetongtarn oʻz taʼlimini Angliyada davom ettirib, u yerda xalqaro mehmonxona menejmenti boʻyicha magistrlik darajasini olgan.

Manbalar 

Tailand Bosh vazirlari
1986-yilda tugʻilganlar
21-avgustda tugʻilganlar
Poços de Caldas

Poços de Caldas – Braziliyaning janubi-sharqiy mintaqasida joylashgan Minas Gerais shtati tarkibidagi munitsipalitet.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
Passos

Passos – Braziliyaning janubi-sharqiy mintaqasida joylashgan Minas Gerais shtati tarkibidagi munitsipalitet.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
Varginha

Varginha – Braziliyaning janubi-sharqiy mintaqasida joylashgan Minas Gerais shtati tarkibidagi munitsipalitet.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
Patos de Minas

Patos de Minas – Braziliyaning janubi-sharqiy mintaqasida joylashgan Minas Gerais shtati tarkibidagi munitsipalitet.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
Pouso Alegre

Pouso Alegre – Braziliyaning janubi-sharqiy mintaqasida joylashgan Minas Gerais shtati tarkibidagi munitsipalitet.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
Alfenas

Alfenas – Braziliyaning janubi-sharqiy mintaqasida joylashgan Minas Gerais shtati tarkibidagi munitsipalitet.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
Bunyodkor PFK 2012-yilgi mavsumi

Bunyodkor futbol klubining 2011-yilgi mavsumi Oʻzbekiston ligasida 5-mavsum boʻldi. Oʻzbekiston Kubogi va OFK chempionlar ligasida ishtirok etdi. Bunyodkor OFK chempionlar ligasi yarim finalida Koreya Respublikasining Ulsan Hyundai klubi tomonidan 5-1 hisobida magʻlubiyatga uchradi.

Jamoa tarkibi

Manbalar 

Bunyodkor PFK mavsumlari
Oʻzbekiston futbol klublarining 2012-yilgi mavsumi
Toshkentda sport
Ismoil ibn Iyosh

Ismoil ibn Iyosh — o‘rta asrlarda yashagan muhaddis va tafsirchi.

Manbalar

Havolalar
Monte Verde

Monte Verde — Camanducaia shahridagi tuman, Minas Gerais shtatida joylashgan.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Braziliya geografiyasiga oid chala maqolalar
Minas Gerais shtatidagi munitsipalitetlar
2024-yilgi Yozgi Olimpiada mashʼalasi estafetasi

2024-yilgi Yozgi Olimpiya mash’alasi estafetasi 2024-yil 16-apreldan 2024-yil 26-iyulgacha davom etdi. Mash’ala Gretsiyaning Olimpiya shahrida yoqilgandan soʻng, Gretsiya boʻylab yurib, 26-aprel kuni Afinaga yetib keldi. Mash’ala 9-may kuni uch ustunli Belem kemasida Oʻrta yer dengizi orqali Marselga oʻtkazildi va keyinchalik Fransiyaning metropolitanlari va dengizorti hududlari, shuningdek, Monako boʻylab olib oʻtildi. Estafeta Olimpiya qozonini yoqilganidan soʻng yakunlandi.

Gretsiyadagi yoʻnalish 
Mash’ala 16-aprel kuni Olimpiyada yoqilgan va 26-aprelda Afinaga yetib kelgan.

Fransiya va Monako yoʻnalishi 
Har kuni estafeta Fransiyaning turli hududlarini qamrab oldi. Bir nechta fransuz shaharlari va qishloqlari alangani qabul qildi. Shuningdek, tarixiy joylar yoki tabiiy diqqatga sazovor joylardan ham alanga olib oʻtildi. Bundan tashqari, bir-ikkita jamoaviy estafeta ham oʻtkazildi. Har bir kunlik estafeta kichik qozon yoqilgan va bayramlar oʻtkazilgan sahna shaharchasida yakunlandi. Ushbu roʻyxatda mavjud Yangi Kaledoniya tartibsizliklar tufayli olib tashlandi.

Metropolitanlar (1-qism)

Dengizorti hududlar yoʻnalishi

Metropolitanlar (2-qism)

14 va 15-iyul maxsus kunlar

Metropolitanlar (3-qism)

Manbalar 

2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari
Velosport 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – erkaklar oʻrtasida jamoaviy sprint

2024-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida velosportning erkaklar oʻrtasidagi jamoaviy sprint musobaqasi 2024-yil 5-6-avgust kunlari Vélodrome National de Saint-Quentin-en-Yvelinesda boʻlib oʻtdi.

Tarixi 
Velosportning erkaklar oʻrtasidagi jamoaviy sprint musobaqasi 2000-yildan beri har bir yozgi Olimpiya oʻyinlarida oʻtkazilib kelinmoqda.

Saralash

Musobaqa formati 
Erkaklar jamoaviy sprint poygasi trekning qarama-qarshi tomonlaridan boshlangan uch velosipedchidan iborat ikki jamoa oʻrtasidagi uch davra (750 m) poygadan iborat. Jamoaning har bir aʼzosi bir davra uchun yetakchilik qilishi kerak. Jamoa uchun vaqt oxirgi velosipedchi finish chizigʻidan oʻtgunga qadar oʻlchanadi.

Jadval 
Markaziy Yevropa vaqti (UTC+2)

Natijalar

Saralash

Birinchi bosqich

Final

Manbalar 

2024-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida velosport
Surovikino axloq tuzatish muassasasidagi terroristik xuruj

Surovikino shahridagi 19-sonli axloq tuzatish muassasasida terroristik xuruj – 2024-yil 23-avgustda Rossiyaning Volgograd viloyati Surovikino shahridagi 19-sonli axloq tuzatish koloniyasida sodir boʻlgan.

Voqealar rivoji 
2024-yil 23-avgust kuni taxminan soat 12:30da bir nechta mahbuslar (dastlabki maʼlumotlarga koʻra, ularning baʼzilari IShID aʼzolaridir) Volgograddagi 19-sonli axloq tuzatish koloniyasini (taxminan 1230 nafar mahkum) qoʻlga oldi. Kamida bir nafar jazoni ijro etish federal xizmati zobiti halok boʻldi.

Qurbonlar 12 kishi – sakkiz xodim va yana toʻrt nafar mahbus. Uch xodim halok boʻldi, yana biri kasalxonada vafot etdi. Vafot etgan koloniya boshligʻi Devyatov boʻlib, u qattiq qiynoqqa solingan.

Muassasa xodimi koʻplab xodimlar tushlikka chiqarilgandan keyin hujum qilinganini aytgan.

Toʻrt nafar terrorchi (ularning barchasi Tojikiston va Oʻzbekiston fuqarolari) alohida korpusda qurshab olingan va koloniya hududi boʻylab harakatlanish imkoniga ega emas. Asirlarni garovga olgan mahbuslardan biri xudkush kamzuli bilan oʻzini portlatib yubormoqchi boʻlgan, biroq tizim ishlamagan. Maxsus kuchlar uni yoʻq qilishga muvaffaq boʻlishdi. Hujum davomida (yarim soat davom etgan, soat 16:00 dan 16:30 gacha) terrorchilar yoʻq qilindi.

Reaksiya 
Hodisa haqida Rossiya Prezidentiga hisobot berilgan. Koloniyaga qilingan hujumga asoslanib, Rossiya tergov qoʻmitasi Rossiya Federatsiyasi Jinoyat kodeksining 206-moddasi 4-qismi va 321-moddasi 3-qismi boʻyicha jinoiy ish qoʻzgʻatdi.

Manbalar 

2024-yildagi terroristik xurujlar
Velosport 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – ayollar oʻrtasida jamoaviy sprint

2024-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida velosportning ayollar oʻrtasidagi jamoaviy sprint musobaqasi 2024-yil 5-avgust kunlari Vélodrome National de Saint-Quentin-en-Yvelinesda boʻlib oʻtdi.

Tarixi 
Velosportning ayollar oʻrtasidagi jamoaviy sprint musobaqasi 2012-yildan beri har bir yozgi Olimpiya oʻyinlarida oʻtkazilib kelinmoqda.

Saralash

Musobaqa formati 
Ayollar jamoaviy sprint poygasi trekning qarama-qarshi tomonlaridan boshlangan uch velosipedchidan iborat ikki jamoa oʻrtasidagi uch davra (750 m) poygadan iborat. Jamoaning har bir aʼzosi bir davra uchun yetakchilik qilishi kerak. Jamoa uchun vaqt oxirgi velosipedchi finish chizigʻidan oʻtgunga qadar oʻlchanadi.

Markaziy Yevropa vaqti (UTC+2)

Natijalar

Saralash

Birinchi bosqich

Final

Manbalar 

2024-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida velosport
Velosport 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – erkaklar oʻrtasida keyrin

2024-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida velosportning erkaklar oʻrtasidagi keyrin musobaqasi 2024-yil 10-11-avgust kunlari Vélodrome National de Saint-Quentin-en-Yvelinesda boʻlib oʻtdi.

Tarixi 
Velosportning erkaklar oʻrtasidagi keyrin musobaqasi 2000-yildan beri har bir yozgi Olimpiya oʻyinlarida oʻtkazilib kelinmoqda.

Saralash

Musobaqa formati 
Keyrin poygalarida har biri 7 tagacha velosportchi ishtirok etadi (2020-yilgacha 6 tadan ortiq ishtirokchi mumkin emas edi). Velosportchilar 3 davra (750 m) mototsikldan keyin harakat qiladi, keyin mototsikl uzoqlashadi va velosportchilar yana 3 davra aylanadi. Ushbu masofalar 2016-yilgi oʻyinlardan keyin oʻzgartirildi. Mototsikl dastlab 30 km/soat tezlikda harakatlanishni boshlaydi va tezligini 50 km/soatgacha oshiradi.

Turnir toʻrtta asosiy turdan (2016-yilda uchta) va takroriy saralashdan iborat:

 Birinchi bosqich: har biri 6 velosportchidan iborat 5 ta guruh. Har bir guruhda eng yaxshi 2 ta velosportchi (jami 10 ta) ikkinchi bosqichga oʻtadi; qolgan barcha (20 ta velosportchi) takroriy bosqichga yoʻl oladi.
 Takroriy saralash: Har biri 5 velosportchidan iborat 4 ta guruh boʻladi. Har bir guruhda eng yaxshi 2 nafar velosportchi (jami 8 ta) ikkinchi bosqichga oʻtadi. Qolgan 12 nafar velosipedchi musobaqani tark etadi.
 Ikkinchi bosqich: har biri 6 nafar velosportchidan iborat 3 ta guruh. Har bir bahsda eng yaxshi 4 nafar velosportchi (12 ta jami) yarim finalga yoʻl oladi. Qolgan 6 nafar velosportchi musobaqani tark etadi.
 Yarim final: Har biri 6 velosportchidan iborat 2 ta guruh. Har bir yarim finalda eng yaxshi 3 nafar velosportchi (jami 6 ta) A finaliga chiqadi. Har bir yarim finaldan eng yaxshi 3 nafar velosportchi medallar uchun kurashdan tashqari B finaliga chiqadi.
 Final: Ikki final. Final A medallar va 4-6-oʻrinlar uchun kurashadigan eng yaxshi 6 nafar velosportchidan iborat. Final B keyingi 6 nafar velosportchini oʻz ichiga olib, unda 7-oʻrindan 12-oʻringacha kurash boʻladi.

Jadval 
Markaziy Yevropa vaqti (UTC+2)

Natijalar

Birinchi bosqich 

Guruh 1

Guruh 2

Guruh 3

Guruh 4

Guruh 5

Takroriy saralash 

Guruh 1

Guruh 2

Guruh 3

Guruh 4

Chorak final 

Guruh 1

Guruh 2

Guruh 3

Yarim final 

Guruh 1

Guruh 2

Final

Final A

Final B

Manbalar 

2024-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida velosport
Martina Altenberger

Martina Altenberger avstriyalik togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiyachi. 1988-yilda Innsbbrukda boʻlib oʻtgan qishki Paralimpiya oʻyinlarida para-togʻ changʻisi boʻyicha Avstriya shaʼnini himoya qilgan. Umumiy uchta oltin medal sohibi.

Faoliyati 
Martina Altenberger 1986-yilda nogironlar changʻisi boʻyicha jahon chempionatida ishtirok etgan.

Martina Insbrukda oʻtkazilgan 1988-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida LW6 / 8 toifasida ishtirok etgan. Bu oʻyinlarda Martina Altenberger uchta oltin medalni qoʻlga kiritgan: gigant slalomda 1: 45,59 natija bilan, (2: 00,57 natijani qayd etib, kumush medalni qoʻlga kiritgan amerikalik Kathy Pitcherni va 2: 06.05 natija bilan bronza medaliga sazovor boʻlgan polshalik Eszbieta Dadokni ortda qoldirgan) slalomda (vaqt 1: 15.63; 2-oʻrinda Gunilla Ahren 1: 19.09 va uchinchi oʻrinda Eszbieta Dadok 1: 37.46) va pastga tushish (poyga 1-oʻrinda: 13.87, Nensi Gustafson 1: 14.51 va Gunilla Ahrenin 1: 17.64) bahslarida muvaffaqiyat qozongan.

Martina Altenberg Niedernsill togʻ changʻi klubida shugʻullangan.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
Avstriyalik ayol sportchilar
Voleybol ayollar saralashi - 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida

Voleybol boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Olimpiada turniriga saralash 2023-yil sentabrdan 2024-yil iyungacha boʻlib oʻtdi va final turniriga oʻn ikkita jamoa ajratildi. Mezbon davlat sifatida Fransiya ayollar terma jamoasining har biriga toʻgʻridan-toʻgʻri joy ajratdi va bu mamlakatning Olimpiada turniridagi ilk ishtirokini nishonladi.

Oʻn ikki jamoali tarkibning qolgan qismi Parij-2024 uchun kvota joylarini qoʻlga kiritish maqsadida ikki bosqichli saralash jarayonini oʻtashi kerak boʻldi. Birinchi navbatda, uchta Olimpiya saralash turnirining har biridan gʻolib va ikkinchi oʻrin egalari toʻgʻridan-toʻgʻri oʻyinlarga yoʻllanma oldi. Keyinchalik, soʻnggi beshta oʻrin universallik tamoyiliga amal qilgan holda, yaʼni Parij-2024 turnirida hali malakali jamoasi boʻlmagan qitʼalardan kelganlarga ustunlik bergan holda, 2024-yil iyuniga qadar FIVB jahon reytingiga asoslangan muvofiq NOClarga tegishli boʻldi.

Saralash xulosasi 
{| class="wikitable"
|-
!colspan="2"|Saralash
!Kuni
!Hudud
!Oʻrinlar
!Saralash jamoasi
|-
|colspan="2"|Mezbon mamlakat
|colspan="2" 
|style="text-align:center"|1
|
|-
|rowspan="6"|2023-yilgi FIVB voleybol boʻyicha ayollar Olimpiada saralash turnirlari|rowspan="2"|A guruhi
|rowspan="6"|16–24-Sentabr 2023
|rowspan="2"|
|rowspan="2" style="text-align:center"|2
|
|-
|
|-
|rowspan="2"|B guruhi
|rowspan="2"| Tokyo
|rowspan="2" style="text-align:center"|2
|
|-
|
|-
|rowspan="2"|
|rowspan="2"| Łódź
|rowspan="2" style="text-align:center"|2
|
|-
|
|-
|rowspan="5" colspan="2"|FIVB kattalar jahon reytinglari
|rowspan="5"|17-iyun 2024
|rowspan="5" 
|rowspan="5" style="text-align:center"|5
|
|-
|
|-
|
|-
|
|-
|
|-
!colspan="4"|Jami
!12
!
|}

Mezbon mamlakati 
FIVB turnirda ishtirok etish uchun 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlariga mezbon mamlakatiga joy ajratdi.

FIVB Olimpiada saralash turniri 
Turnirning asosiy yoʻnalishi sifatida uchta saralash bosqichining har birida gʻolib va ikkinchi oʻrin sohiblari Parij-2024 uchun kvota oʻrinlarini qoʻlga kiritishdi.

Saralab olingan jamoalar 
FIVB federatsiyaning 2022-yil 12-sentyabrdagi jahon reytingi orqali Parij-2024 uchun ayollar oʻrtasidagi Olimpiada saralash turnirlarida ishtirok etish huquqiga ega boʻlgan yigirma toʻrtta jamoaning nomlarini eʼlon qildi (Fransiya bundan mustasno – mezbon davlat sifatida oʻyinlarga yoʻllanma oldi; va Rossiya – mamlakati Ukrainaga bostirib kirishi tufayli musobaqaga chiqa olmadi).

Jahon reytingi boʻyicha taqsimlanishi 
Qolgan beshta oʻrin 2024-yilgi FIVB Voleybol Millatlar Ligasi dastlabki bosqichi oxirida FIVB jahon reytingiga koʻra eng yuqori oʻrinni egallagan munosib NOClarga tegishli edi. Universallik tamoyiliga koʻra, jamoalar ustuvorlik tartibiga koʻra tanlandi: 1) malakali jamoasiz qitʼadan kelgan jamoalar; va 2) mintaqadan qatʼi nazar, eng yuqori oʻrinni egallagan muvofiq MOQlar.

Yana qarang 
 2024-yilgi Yozgi Olimpiada o‘yinlarida voleybol - erkaklar saralashi

Manbalar 

2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari musobaqalari
voleybol
Ayollar
Iso ibn Maryam

Iso ibn Maryam () — islomda alohida hurmat-e’tiborga sazovor bo‘lgan payg‘ambarlar va rasullardan biri bo‘lib, u yahudiylarga (Banu isroil) Tavrotning haqiqiyligini tasdiqlash va islomning muqaddas kitoblaridan biri bo‘lgan injilni keltirish uchun yuborilgan. U Nuh, Ibrohim, Muso va Muhammad paygʻambar bilan bir qatorda Allohning rasullaridan biri sanaladi, shuningdek, yangi shariatning asoschisi hisoblanadi. U Yangi Ahddagi Iso Masih bilan aynan bir shaxs deb qaraladi.

Manbalar

Havolalar 

Paygʻambarlar
Anatoliy Babenko

Anatoliy Nikolayevich Babenko (; 1951-yil 7-avgust, Makeyevka, Stalin viloyati – 2014-yil 31-avgust) – sovet futbolchisi, darvozabon pozitsiyasida oʻynagan. Ukraina va Qozogʻiston klublarida murabbiylik qilgan.

Biografiya

Futbolchilik faoliyati 
Anatoliy dastlab oʻzining tugʻilgan joyi Makeyevkada, soʻngra qisqa muddat Donetskning Shaxtyor jamoasida oʻynagan. 1969-yilni Avangard Makeyevka jamoasi tarkibida oʻtkazgan. 1970—1971-yillarda Sovet ittifoqi armiyasida xizmat qilgan davrida Kiyevning SKA jamoasi tarkibida oʻynagan. 1971-yilda Pavel Bogodelov bilan birgalikda Vinnitsaning „Lokomotiv“ klubiga oʻtgan. Anatoliy1974-yilda SSSR ikkinchi ligasining boshqa bi jamoasi, „Vulkan“ Petropavlovsk-Kamchatskiyklubida oʻynagan. U

Babenko 1975-yil Toshkentning „Paxtakor“ klubida boshlagan, mart oyida SSSR kubogi doirasida „Metalist“ jamoasiga (4:1) qarshi, chempionatda esa uchta oʻyinda ishtirok etgan. 1975-yil ikki davra boshlanishidan avval birinchi liganing boshqa bir jamoasi, „Zvezda Perm“ ga klubiga oʻtdi. Dastlabki mavsumida maydonga tushmagan boʻlsada, jamoadagi debyitini 1976-yilda oʻtkazgan. 1977-yil Moskvaning Torpedo klubi tarkibiga oʻtgan. Moskva jamoasida ikki mavsum davomida asosiy tarkibda birorta ham oʻyin oʻtkazmagan. Bu davrda koʻrichak tufayli jarroxlik amaliyotini oʻtkazga. Keyinchalik Kemerovoning „Kuzbass“ jamoasi tarkibida birinchi ligada (1979—1981), ikkinchi ligada „Niva Vinnitsa“ (1982—1985), „Meliorator Chimkent“ (1986) klublarida oʻynagan.

Murabbiylik faoliyati 
1987—1988-yillarda „Niva“ jamoasining murabbiyi va rahbari. 2004-yilda – Qaragʻandining „Shaxtyor“ klubi bosh murabbiyi.

Anatoliy 2014-yil 31-avgustda vafot etgan.

Manbalar

Havolalar 
 Anatoliy Babenko Footballfactsru saytida

 Anatoliy Babenko
 Anatoliy Babenko

 Anatoliy Babenko Ukr-footbal.org.ua saytida ishlash statistikasi

7-avgustda tugʻilganlar
1951-yilda tugʻilganlar
31-avgustda vafot etganlar
2014-yilda vafot etganlar
SSSR erkak futbolchilari
Erkak futbol darvozabonlari
FC CSKA Kiyev futbolchilari
FC Nyva Vinnytsia futbolchilari
FC Vulkan futbolchilari
Paxtakor jamoasi futbolchilari
FC Zvezda Perm futbolchilari
FC Kuzbass Kemerovo futbolchilari
FC Jiger futbolchilari
SSSR futbol murabbiylari
Alifbo boʻyicha sportchilar
Nogironlik aravachasida voleybol 2024-yilgi Yozgi Paralimpiada oʻyinlarida

2024-yil 29-avgustdan 7-sentabrgacha Fransiyaning Parij shahrida bo‘lib o‘tadigan Yozgi Paralimpiada o‘yinlarida voleybol bo‘yicha bahslar bo‘lib o‘tadi.

Saralash

Saralash xulosasi

Erkak

Ayol

Medal sohiblari

Yana qarang 
Voleybol 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida

Manbalar 

2024-yilgi Yozgi Paralimpiada oʻyinlari musobaqalari
Voleybol boʻyicha musobaqalar
Salohuddin maqbarasi

Salohuddin maqbarasida oʻrta asr musulmonlaridan boʻlgan Ayyubid Sulton Salohuddin al-Ayyubiyning qabri joylashgan. U Suriyaning Damashq shahridagi Umayyad masjidiga tutashgan. Maqbara Salohuddin vafotidan uch yil oʻtgach, 1196-yilda qurilgan. Maqbara majmuasiga qabrdan tashqari madrasa al-Aziziya ham kirgan, ulardan bir necha ustunlar va taʼmirlangan qabrga tutashgan ichki arkgina saqlanib qolgan.

Maqbarada hozirda ikkita sarkofag bor: biri Salohuddinning hoki boʻlgan yogʻochdan, ikkinchisi esa marmardan qilingan. U XIX asr oxirida Usmonlilar sultoni Abdulhamid II tomonidan Salohuddin sharafiga qurilgan va keyinchalik Germaniya imperatori Vilgelm II tomonidan qayta tiklangan. Marmar sarkofag bilan bir qatorda, marmar sarkofagga oltin naqshli zarhal bronza gulchambar ham qoʻyilgan, uni keyinchalik Faysal I yoki arab Lourens olib tashlagan. Keyinchalik bronza gulchambarni Imperator urush muzeyiga saqlashgan.

Galereya

Manbalar

Adabiyotlar 

 
 
 
Suriyadagi maqbaralar
Salohuddin
Suhayb ibn Sinan qabri

Suhayb ibn Sinan qabri Suriyaning Damashq shahridagi al-Mayadani al-Vastoniy tumanida joylashgan qabrdir. U gubernator Araq bin Abdulloh al-Salohdor tomonidan qurilgan. Majmua muqaddas inson Suhayb ibn Sinanga bag'ishlangan.

Manbalar 

Suriyadagi maqbaralar
Ziyorat
Bab al-Faradis

Bab al-Faradis ( ; „Jannat darvozasi“) yoki Bab al-Amara nomi bilan ham tanilgan – Suriya poytaxti Damashqning yettita qadimiy shahar darvozalaridan biri. Boshqa nomi Bab Al-Amara, eski shaharda joylashgan 14-asrdagi tuman nomi bilan atalgan. Rim davrida darvoza Merkuriyga bagʻishlangan.

Manbalar

Havolalar 
 Qadimgi Damashq darvozalari

Damashqdagi darvozalar
Bab Tuma

Bab Tuma (, maʼnosi: „Thomas darvozasi“) Suriya poytaxti Damashqning Eski shahrida joylashgan mahalladir. Bu Damashqning yetti darvozasidan biri boʻlib, nasroniylikning geografik belgisi hisoblanadi.

Etimologiyasi 
Darvoza Vizantiyaliklar tomonidan Iso Masihning oʻn ikki havoriylaridan biri boʻlgan Thomasni sharaflash uchun shu nom bilan nomlangan.

Tarixi

Qadimgi 
Rimliklar birinchi boʻlib Damashqning yettita darvozasini qurganlar, bu darvoza taxminan 2000 yil oldin Veneraga bagʻishlab qurilgan.

Oʻrta davrlar 
Ayyubiylar sulolasi darvozani 13-asrda qayta tiklagan.

Ilk zamonaviy davr 
Damashq ishi 1840-yilda Bab Tuma yaqinida, italiyalik rohib va uning xizmatkori gʻoyib boʻlganida sodir boʻlgan. Xristianlar yahudiylarni bu ishda ayblab, ular matzo pishirish uchun rohib va xizmatchisining qonini olishganini aytishgan. Fransuz zodagoni Alphonse de Lamartine 1832-yilda Bab Tumaga tashrif buyurgan.

Bu mahalla 1860-yilda Livan togʻidagi druzlar va nasroniylar oʻrtasidagi yirik mojaro paytida nasroniylarni oʻldirish joyi boʻlgan.

Turizm 
U Damashqdagi mashhur geografik hudud diqqatga sazovor joy hisoblanadi. Uning hududida „Bab Touma Hotel“ deb nomlangan mehmonxona mavjud.

Geografiyasi 
Qadimgi Damashq hududidagi Bab Sharqi va Umayyad masjidi yaqinida joylashgan.

Taniqli odamlar 

 Havoriy Pavel, Iso Masihdan keyingi nasroniylikdagi eng muhim shaxslardan biri.
 Afgʻoniston va Hindiston boʻylab sayohat qilgan havoriy Thomas. Xristianlikni birinchi boʻlib Janubiy Osiyoga olib kelgan.
 Damashqlik Hananiya, Iso Masihning shogirdi.
 Bruklinlik Raphael, Shimoliy Amerikadagi birinchi Sharqiy pravoslav yepiskopi.
 Michel Aflaq, suriyalik faylasuf.

Galereya

Manbalar 

Suriyadagi xristian jamoalari
Damashqdagi darvozalar
Bab al-Sagʻir

Bab al-Sagʻir () Damashqning Eski shaharidagi yetti darvozadan biri va Suriyaning zamonaviy Damashq shahridagi koʻchasi shu nom bilan ataladi. Uning bir tomonida qubur (, qabrlar) va boshqa tomonida Umaviy masjidining janubi-gʻarbidagi Dimashq mahallasida joylashgan.

Qabriston 
Maqbarat al-Bāb as-Sagʻir () – qadimiy qabriston. U darvozaga tutash boʻlib, musulmonlar uchun muhim diniy ahamiyatga ega boʻlgan joydir.

Manbalar

Havolalar 

 TripAdvisor: Foto: „Ahl-e-Bayt qabristoni, uni Bob-as-Sagʻir deb ham atashadi“
 Suriyadagi mojaro: Damashqdagi qoʻshaloq portlashda 40 iroqlik halok boʻldi
Damashqdagi darvozalar
Elisabeth Dos-Kellner

Elisabeth Dos-Kellner (1966-yil 16-yanvarda tugʻilgan) avstriyalik togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiyachi. U Avstriya sharafini 1988-yilgi Qishki Paralimpiada oʻyinlarida va 1994-yilgi Paralimpiada oʻyinlarida para-changʻi sporti yoʻnalishida himoya qilgan. U toʻrtta medalni qoʻlga kiritgan. Shulardan: uchtasi oltin va bittasi kumush medalidir.

Faoliyati 
Elisabeth Dos-Kellner 1988-yilda Insbrukda boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiada oʻyinlarida B2 toifasida ishtirok etgan. Kellner ikkita oltin medalni qoʻlga kiritgan, jumladan: gigant slalomda (1:58,27 vaqt bilan) va pastga tushish (poyga 0:53,24) bahslarida.

Elisabeth Dos-Kellner 1994-yili Norvegiyaning Lillehammer shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiada oʻyinlarida qatnashgan. U gigant slalomning B1-2 poygasida oltin (2:50,31 natijaga erishilgan) va alp togʻlari superkombinatsiyasida B1-2 boʻyicha 1:18,89 koʻrsatkich bilan kumush medalini (Gabriele Huemer 1:18,89 natijasi bilan oltin medalni, Joan Duffy 1:27.74 koʻrsatkich bilan bronza medalini) qoʻlga kiritgan.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1966-yilda tugʻilganlar
20-asrda Avstriyalik ayollar
Avstriyalik ayol togʻ changʻichilari
Avstriyalik para-togʻ changʻichilari
Ali ibn Ziyad

Ali ibn Ziyad at-Tarabulsiy al-Absiy (vaf. 799-yil) (hijriy 183-yil ) (), islom ilmida ko'proq Ali ibn Ziyad yoki Imom at-Tarabulsiy nomi bilan tanilgan, milodiy tripolilik faqih. Ibn Ziyod Molikiy fiqh muhim ilk olimi va Imom Molikning hamrohi. Ali ibn Ziyod Imom Molikning Muvattosini Ifriqiyaga olib kelishga mas'ul edi. Milodiy 799-yilda vafot etgan.

Manbalar 

8-asr huquqshunoslari
Tunislik Malikiy olimlari
Liviya musulmonlari
799-yilda vafot etganlar
Al-Fakihiy

Abu Abdulloh Muhammad ibn Ishoq ibn al-Abbos al-Fakihiy (, hijriy 215—220 — hijriy 272—279) — 9-asrda Makkaning taniqli tarixchisi va muhaddis olimi. Muhammad Ibn Ismoil al-Buxoriy, Muslim ibn al-Hajjoj, Abu Hotim ar-Roziy va Abu Zura Jurjoniy kabi nufuzli muhaddislardan hadislar rivoyat qilgan.

Manbalar 

9-asr arab shaxslari
Hadis olimlari
Sunniy imomlar
Islomning sunniy musulmon olimlari
Gunilla Ahren

Gunilla Ahren (1944-yil 9-fevralda tugʻilgan) – nafaqadagi shved togʻ changʻisi bilan shugʻullangan paralimpiya sportchisi. U 1984-yilda Avstriyaning Insbruk shahrida boʻlib oʻtgan qishki Paralimpiya oʻyinlarida va 1988-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida togʻ changʻisi yoʻnalishi boʻyicha oʻz mamlakati shaʼnini himoya qilgan va oltita medalni qoʻlga kiritgan. Jumladan, toʻrtta oltin, bitta kumush va bitta bronza medallari.

Faoliyati 
Gunilla Ahren 1984-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida LW6/8 toifasida ishtirok etgan. U toʻrtta oltin medalni qoʻlga kiritgan: slalomda (1:16,04 vaqt koʻrsatkichi bilan), gigant slalomda (1:28,68 vaqt koʻrsatkichi bilan), pastga tushishda (1:09,20 vaqt koʻrsatkichi bilan) va Alp togʻlarida super kombinatsiyalangan bahslarda gʻolib boʻlgan.

Gunilla Aren 1988-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ham qatnashgan. U slalom poygasida kumush medalni qoʻlga kiritgan (Martina Altenberger1:15,63 vaqt koʻrsatkichi bilan oltin va Eszbieta Dadok 1:37,46 vaqt koʻrsatkichi bilan bronza) va pastga tushishda bronza medalini 1:17,64 vaqt koʻrsatkichi bilan qoʻlga kiritgan (Martina Altenberger 1:13,87 va Nensi Gustafson 1:14,51). Bundan tashqari, u gigant slalom bahslarida ham ishtirok etgan.

Gunilla Ahren 1990-yilgi Jahon Paralimpiya chempionatida ham qatnashgan.

Yana qarang 

 Togʻ changʻisi boʻyicha Paralimpiya oʻyinlari sovrindorlari roʻyxati

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1944-yilda tugʻilganlar
Shvetsiyalik ayol togʻ changʻichilar
Shvetsiyalik paralimpiya qatnashchilari
Elisabeth Osterwalder

Elisabeth Osterwalder – shveysariyalik togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. U 1984-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Shveysariya shaʼnini himoya qilgan. Elisabeth jami yettita medalni qoʻlga kiritgan.

Faoliyati 
Elisabeth Osterwalder 1976-yilda Örnsköldsvik shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida gigant slalom IV A yoʻnalishi boʻyicha qatnashib, 3:02:07 vaqt natijasi bilan oltin medalni qoʻlga kiritgan.

Elisabeth Osterwalder 1980-yilda Geylo shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan. U gigant slalom 2B yoʻnalishida 3:39:11 va slalom 2B yoʻnalishida 2:07:16 vaqt natijalari bilan oltin medallarni qoʻlga kiritgan.

Elisabeth Osterwalder 1984-yilda Insbrukda boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ham ishtirok etgan. LW4 superkombinatsiyalangan poygada kumush medalni qoʻlga kiritgan (7’08" 33) va ayollar oʻrtasidagi LW4 da toʻrtinchi oʻrinni egallagan.

Shuningdek, Elisabeth Osterwalder 1980-yilda Arnxemda boʻlib oʻtgan yozgi Paralimpiya oʻyinlarida yengil atletika boʻyicha Paralimpiya musobaqalarida qatnashgan, yadro uloqtirish boʻyicha C1 (6,01 m) yoʻnalishida oltin medal, C1 nayza uloqtirishda kumush medal (natija 14,94 m) va C1 disk uloqtirish bahslarida bronza (natija 14,02 m) medallarga sazovor boʻlgan.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
Shveysariyalik ayol togʻ changʻichilari
Shveysariyalik ayol sportchila
Shveysariyalik ayol nayza uloqtiruvchilar
Shveysariyalik ayol yadro uloqtiruvchila
Maria Sund

Maria Sund shved togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. U 1992-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Shvetsiya shaʼnini himoya qilgan va kumush medalni qoʻlga kiritgan.

Faoliyati 
1992-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Maria Sund ayollar Slalomi LW5/7,6/8 boʻyicha kumush medalni qoʻlga kiritgan. U Ayollar pastga tushish LW5/7,6/8 musobaqalarida beshinchi, Ayollar Gigant Slalom LW5/7,6/8 yoʻnalishida yettinchi va Ayollar Super-G LW5/7,6/8 bahslarida ham oʻntalik ichida boʻlgan.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
Shved ayol togʻ changʻichilari
Nadine Laurent

Nadine Laurent – fransuz togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. 1992-yil Albertvilda oʻtkazilgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida kumush va bronza medalini qoʻlga kiritgan.

Faoliyati 
1992-yilda Fransiyaning Tignes/Albertvil shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida qatnashgan Nadine Laurent ikkita medalni qoʻlga kiritgan: slalom boʻyicha 1:25,90 lik vaqt koʻrsatkichi kumush medal (1:24,49 vaqt natijasi bilan avstriyalik sportchi Helga Knapp oltin va 2: 23,51 vaqt natijasi bilan avstriyalik sportchi Cathy Gentile-Patti bronza) va gigant slalomda 2:31,80 lik vaqt koʻrsatkichi bilan bronza (2: 22,85 lik vaqt koʻrsatkichi bilan amerikalik sportchilar Sarah Billmeier oltin va 2:23,51 lik vaqt koʻrsatkichi bilan Cathy Gentile-Patti kumush) medaliga sazovor boʻlgan.

Nadine Laurent pastga tushishda oltinchi va LW2 toifasining super-G bahslarida beshinchi oʻrinni egallagan.

1994-yilda Norvegiyaning Lillehammer shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Nadine Laurent gigant slalomda LW2 bahslarida 4-oʻrinni, LW2 pastga tushishda 6-oʻrinni, super-G LW2da 7-oʻrinni egallab, medallar shodasisiz qolgan.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1959-yilda tugʻilganlar
Fransiyalik ayol togʻ changʻichilari
Magda Amo Rius

Magda Amo Rius (1973-yil 23-iyulda Barselonada tugʻilgan) – yengil atletikachi va Ispaniyalik togʻ changʻi sporti bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. Uning koʻzlari koʻrmaydi. Magda Amo Rius B2 tipidagi changʻichi. U 1992-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida qatnashib, gigant slalom poygasida bronza medalini qoʻlga kiritgan. Magda Amo Rius 1994-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan va pastga tushish poygasida kumush medalni qoʻlga kiritgan. U 1996-yil yozgi Paralimpiya oʻyinlarida ham qatnashgan. Magda Amo Rius uzunlikka sakrash bahslarida eng uzoq masofaga sakragan. U 1998-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida togʻ changʻisi yoʻnalishida ishtirok etgan va Gigant, Super Gigant, Slalom va pastga tushish poygalarida oltin medalni qoʻlga kiritgan.

Manbalar 

1973-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Ispaniyalik ayol
Ispaniyalik ayol paralimpiyachila
Ispaniyalik ayol togʻ changʻichilari
Barselonalik sportchilar
Louis XV

Louis XV (1710-yil 15-fevral – 1774-yil 10-may) – fransuz qiroli, 1715-yildan to vafotigacha hukmronlik qilgan. U Lui XIV ning nevarasi, u besh yoshida muvaffaqiyat qozongan. Uni „Sevimli“ (fransuzcha: le Bien-Aimé) deb atashgan. Uning kuchli rahbarlikni taʼminlay olmagani va juda zarur islohotlar Fransiya inqilobiga sabab boʻldi.

Hayoti va hukmronligi 

Lui 1710-yil 15-fevralda Versalda fransuz Lyudovik XIII va uning onasi Savoyalik Mari Adelaidening oʻgʻli. Filipp II Orlean gersogi, Fransiya regenti, Lui 1723-yilda qonuniy yoshga yetgunga qadar regent sifatida boshqargan. 1725-yilda Polsha qiroli Stanislav I ning qizi Mariya Leshchinskaga uylangan. Keyingi yili uning sobiq ustozi Andre Herkul de Fleri bosh vazir boʻldi. Fleury 17 yildan soʻng vafotigacha Frantsiyaga barqaror maʼmuriyat berdi. Shundan soʻng Lui oʻzi nominal nazorat ostida edi, lekin u hukumatga faqat birdan-bir qiziqish bilan qaradi va hech qachon uyda yoki chet elda izchil siyosatga amal qilmadi. Unga tez-tez bekalari taʼsir koʻrsatdi, ularning eng kuchlisi markiz de Pompadur edi.

Harbiy faoliyati va oʻlimi 
Fransiya Lui hukmronligi davrida uchta urushda qatnashgan. Birinchi Polsha vorislik urushi (1733-35) natijasida Fransiya Lotaringiya provinsiyasini qoʻlga kiritdi. Ikkinchisi, Angliya bilan mustamlakachilik kurashining boshlanishini belgilagan Avstriya vorisligi urushi (1740-48) qarorsiz edi. Oxirgi Yetti yillik urushda (1756-63) korruptsiya va notoʻgʻri boshqaruv tufayli mayib boʻlgan Fransiya xorijdagi mulklarining katta qismini inglizlarga boy berdi. Bu davrdagi Fransiya tashqi siyosati Luining „maxfiy diplomatiyasi“ tufayli tartibsiz holga keltirildi, chunki uning boshqa mamlakatlardagi agentlari baʼzan oʻz vazirlarining maqsadlariga zid boʻlgan maqsadlarni koʻzlaganlar. Vaziyat 1760-yillarda, yangi vazir, Dyuk de Choiseul hukumatga bir oz tartib oʻrnatgan va Yetti yillik urush etkazilgan zararni qoplashga uringanida biroz yaxshilandi. Hukmronligining soʻnggi yillarida Lui oʻz kansleri Rene de Maupeu bilan hamkorlik qilib, mamlakatdagi adolatsiz va samarasiz soliq tizimini isloh qildi. 1771-yilda islohotga qarshi chiqqan parlamentlar yoki suveren sudlar qayta tashkil etildi va qirol farmonlariga toʻsqinlik qilish huquqidan mahrum qilindi. Keyin ilgari ozod qilingan zodagonlar va ruhoniylarni soliqqa tortish choralari koʻrildi, ammo 1774-yil 10-mayda Versalda qirol oʻlimidan soʻng bu choralar bekor qilindi. Lui XV magʻlubiyatga uchragan va mashhur boʻlmagan qirol sifatida chechakdan vafot etdi. Uning oʻrniga uning nabirasi Lyudovik XVI oʻtirdi, keyinchalik u fransuz inqilobi davrida giliotinada oʻldirilgan.

Manbalar 

Qirollar
Ajoyib xayolparast

„Ajoyib xayolparast“ () – 1977-yil suratga olingan oʻzbek sovet filmi. Film yozuvchi Odil Yoqubovning „Baxt qushi“ hikoyasi asosida suratga olingan.

Mavzusi 
Qishloq xoʻjaligida shifokor boʻlib ishlovchi Hasan ismli shaxs film bosh qahramoni. Rafiqasi Tamilani qattiq yaxshi koʻradigan Hasan uning baxtli qilish uchun tinimsiz harakat qiladi. Kunlardan bir kun bemorlardan biri Hasanga quyondan zoʻr daromad kelishini aytib qoladi. Hasan boʻlsa tabiatan xayolparastroq boʻlganligi bois juda katta foyda haqida tunu-kun oʻylay boshlaydi. Oqibatda ham rafiqasiga, ham yaqinlari va qishloq ahliga tobora begona kishiga aylana boradi. 

Filmda oʻzbek ayolining mashaqqatli hayot tasvirini oʻzida aks etgani eʼtirof etilgan. Shuningdek, bosh qahramon rolini ijro etgan Baxtiyor Ixtiyorov faoliyati mobaynidagi eng yaxshi rol boʻlganligini oʻz intervyusi orqali aytib oʻtgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston filmlari
Oʻzbekiston SSR filmlari
Oʻzbek tilidagi filmlar
Shchetsin tramvaylari

Shchetsin tramvaylari – Polshaning Shchetsin shahridagi tramvay tizimi. 1879-yil 23-iyul kuni foydalanishga topshirilgan. 1897-yildan boshlab tizim elektr tramvay yoʻliga aylantirildi.

Tarixi

Ot aravali tramvay (1879—1896-yillar) 
 1879-yil 25-mart – „Stettiner Strassen-Eisenbahn Gesellschaft“ tresti tashkil etildi.
 1879-yil 23-iyul – Westend tramvay parkidan Elysium pivo zavodiga otli tramvay harakatini ochildi.
 1879-yil 16-oktyabr – ikkinchi ot aravada harakatlanadigan yoʻnalish ochildi.
 1886-yil 23-oktyabr – yana ikkita tramvay yo'nalishi ochildi.

Elektr tramvay (1879—1952-yillar) 
 1897-yil – ot aravli tramvaylar harakati bekor qilindi.
 1904-yil – shahar markazida tramvay yo'llarini qurish.
 1905-yil – tramvay liniyalari raqamlar bilan belgilangan.
 1927-yil – aeroportga tramvay liniyasini qurish.
 1945 yil, 24-aprel – urushdagi zarar tufayli tramvay harakati to'xtatildi.
 1945 yil, 12-avgust – Polshaning Shetsin shahrida birinchi tramvay liniyasining ochilishi.
 1951-yil – tramvay harakatini toʻliq tiklash.

Polsha Xalq Respublikasi davridagi tramvay (1952—1989-yillar) 
 1955-yil – Shchetsinga yangi N/ND tramvay vagonlari keltirildi.
 1965-yil – Klonovits koʻchasida tramvay uchun taʼmirlash ustaxonalari qurildi.
 1971-yil – Shchetsinga yangi 102Na tramvay vagonlari keltirildi.
 1973-yil – Polsha armiyasi, Yagellonlari, Stalingrad himoyachilari koʻchalari boʻylab oʻtgan tramvay liniyalari demontaj qilindi.
 1975-yil – Shchetsinga yangi 105N tramvay vagonlari keltirildi.
 1981-yil – Shchetsinga yangi 105Na tramvay vagonlari keltirildi.

Polsha Respublikasi davridagi tramvay (1989—) 

 1996-yil – Dyusseldorfdan foydalanilgan GT6 tramvaylarini sotib olish.
 2000-yil – Shchetsinga yangi 105N2k/2000 tramvay vagonlari keltirildi.
 2006 yil – Berlindan ishlatilgan Tatra KT4DtM tramvaylari sotib olindi.
 2009 yil – Berlindan ishlatilgan Tatra T6A2D tramvaylari sotib olindi.
 2011 yil – Texnologiya va transport muzeyi ochildi.
 2010-yil – Iyul oyida Shchetsin 6 ta yangi Pesa 120NaS Swing rusumli vagonlarini xarid qildi.
 2012-yil – Oktyabr oyida Shchetsin 22 ta yangi Pesa 120NaS2 Swing rusumli vagonlarini xarid qildi.
 2015-yil – tez tramvay liniyasi ishga tushirildi.
 2019-yil – tramvay yo'llarini modernizatsiya qilish boshlanishi.
 2021-yil 18-dekabr – Arkonska koʻchasidan Zavadski massiva qadar yangi tramvay liniyasi ochildi.

Liniyalari

Harakatdagi sostav

Manbalar

Tashqi havolalar 

Polsha tramvaylari
Shchetsin transporti
Soʻnggi mogikan

„Soʻnggi mogikan yoxud 1757-yil hikoyati“ () – James Fenimore Cooper qalamiga mansub tarixiy ishqiy roman. 1826-yil bosilib chiqqan. „Koʻn paypoq haqidagi epopeya“ () romanlar seriyasidagi ikkinchi va eng keng tanilgan asar. 1840-yilda chop etilgan „Izquvar“ romani „Soʻnggi mogikan“ romanining davomidir. 1841-yilda chop etilgan „Chingachguk – ulkan ilon“ romanidan esa „Soʻnggi Mogikan“ romanidagidan oldin sodir boʻlgan hodisalar oʻrin olgan. „Soʻnggi mogikan“ romanidagi hodisalar 1757-yilda, Fransiya va Buyuk Britaniya Shimoliy Amerika hududlari uchun kurashgan Yetti yillik urushning  Shimoliy Amerika teatri davom etayotgan bir paytda sodir boʻladi. Ushbu urushda fransuzlar ham, inglizlar ham Amerikaning tub xalqlari orasida ittifoqchi izlagan. Fransuzlar ayniqsa hindilarning yordamiga tayangan, chunki Shimoliy-Sharqiy chegara hududlarida inglizlar soni fransuzlar sonidan nisbatan koʻp boʻlgan. Xususan, romandagi voqealar William Henry qalʼasi qamal qilingan davrda sodir boʻladi.

Romandagi hodisalar asosan hozirgi Lake George shahri hududida sodir boʻladi. Xususan, unda podpolkovnik Munroning ikki qizi — Alice (oʻzbekcha tarjimada „Alisa“) va Corani () William Henry qalʼasidagi xavfsiz manzilga eltib qoʻyish uchun qilingan safar haqida hikoya qilinadi. Ayollarni qoʻriqlayotgan karvon orasida Natty Bumppo (), mayor Duncan Heyward (), ashula oʻqituvchisi David Gamut () va hindilar Chingachgook () va Unkas bor. Ota-oʻgʻil Chingachgook va Unkas obrazlari roman nomi uchun asos boʻlgan. Bu ikki qahramon baʼzan endi shakllanayotgan Amerika jamiyatining mikrokosmi sifatida koʻriladi, ayniqsa ularning irqiy kelib chiqishi nutqayi nazaridan.

„Soʻnggi mogikan“ nashr etilganidan beri eng keng tanilgan ingliz tilidagi romanlardan biri boʻlib keladi. Roman, shuningdek, Amerika adabiyoti boʻyicha koʻplab kurslarda oʻqish uchun tayinlanadigan asarlarning biridir. Roman asosida bir necha teatr va televideniye asarlari hamda multfilmlar ishlangan. Roman bir necha tilga, jumladan, oʻzbek tiliga tarjima qilingan. Erkin Mirobidov ruscha tarjimadan oʻzbekchaga oʻgirgan tarjima 1973-yil chop etilgan.

Manbalar 

James Fenimore Cooper romanlari
Alfa-kanal

Alfa-kanal — qisman yoki toʻliq shaffoflik effektini yaratish uchun tasvirni fon bilan birlashtirish jarayoni. Mazkur tushuncha 1970-yillar oxirlarida amerikalik informatiklar — Alvy Ray Smith va Ed Catmull tomonidan kiritilgan.

Manbalar
Benjaminas Zelkevičius

Benjaminas Zelkevičius (; 1944-yil 6-fevralda tugʻilgan) – litvalik futbol murabbiyi va sobiq futbolchi, FM Ateitis jamoasida texnik direktor. Benjaminas Litva terma jamoasini turli yillar davomida (1990—1991, 1995—1997 va 2001—2002) uch marta boshqargan. Zelkevičius hujumchi sifatida oʻynagan, 331 ta oʻyin oʻtkazib va 50 ta gol muallifi boʻlgan.

Benjaminas shuningdek, „Jalgiris Vilnyus“ va Rossiyaning „Baltika Kaliningrad“ klublarini boshqargan. Futbolchilik faoliyati davomida u SSSR Oliy ligasida Donetskning „Shaxtyor“ klubida va Sovet Birinchi ligasida „Jalgiris Vilnyus“da oʻynagan.

Murabbiylikdan keyingi faoliyat 
2009-yil sentabridan 2010-yilgacha Zelkevichyus FM Ateitis yoshlar akademiyasida murabbiylik qilgan. 2019-yil 12-avgustda u Ateitisning texnik direktori boʻlgan.

2015-yildan beri Zelkevichyus Litva futbol murabbiylari kengashi raisi hisoblanadi.

Yutuqlar 

 Boltiq kubogi
 1991-yil

 Latviya chempioni
 1995-yil

Manbalar

Havolalar 

 Benjaminas Zelkevičius

 Benjaminas Zelkevičius

 Benjaminas Zelkevičius

 Benjaminas Zelkevičius

1944-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
SSSR erkak futbolchilari
Futboldagi erkak hujumchilar
FBK Kaunas futbolchilari
FK Žalgiris futbolchilari
Shaxtyor Donetsk futbolchilari
SSSR Oliy ligasi futbolchilari
SSSR birinchi ligasi futbolchilari
SSSR ikkinchi ligasi futbolchilari
SSSR futbol murabbiylari
Rossiya Premyer-ligasi murabbiylari
Ozarbayjon xalq artisti

Ozarbayjon Respublikasi xalq artisti – Ozarbayjon Respublikasida sanʼat, teatr, kino va musiqa sohalarida katta ijodiy muvaffaqiyatlarga erishgan sanʼatkorlarga beriladigan faxriy unvon. Undan oldin Ozarbayjon SSR xalq artisti (1931–1991) boʻlgan.

„Ozarbayjon xalq artisti“ faxriy unvoni Ozarbayjon Respublikasi Prezidentining 1998-yil 22-maydagi Farmoni bilan boshqa unvonlar qatori taʼsis etilgan. Ozarbayjon Prezidenti faxriy unvonni uning tashabbusi bilan, shuningdek, Milliy Majlis va Vazirlar Mahkamasining taklifiga binoan beriladi.

Belgi va litsenziya 
„Ozarbayjon Respublikasi xalq artisti“ faxriy unvoni bilan taqdirlangan shaxslar Ozarbayjon Respublikasining faxriy unvoni toʻgʻrisidagi guvohnoma va koʻkrak nishoni bilan taqdirlanadilar. Nishon koʻkrakning oʻng tomonida taqilgan boʻlishi kerak.

Ozarbayjon xalq artistlari roʻyxati 

 Nasiba Abdullayeva
 Nazakat Teymurova 
 Yalchin Rzazoda 
 Emin Agalarov

Manbalar 

Ozarbayjon faxriy unvonlari
Boris Kopeykin

Boris Arkadyevich Kopeykin (; 1946-yil 27-martda Chelyabinskda tugʻilgan) – nafaqadagi sovet futbolchisi va hozirgi rossiyalik murabbiy.

Terma jamoadagi faoliyat 
Kopeykin 1970-yil 28-oktyabrda Bolgariyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida SSSR terma jamoasi safida debyut qilgan. U UEFA Yevro 1972 saralashida oʻynagan, ammo yakuniy turnir tarkibiga kiritilmagan.

Yutuqlar 

 Sovet Oliy Ligasi gʻolibi: 1970-yil.
 Yil yakunlari boʻyicha eng yaxshi 33 oʻyinchi: uch marta.

Manbalar

Havolalar 
  Profile 

1946-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
SSSR erkak futbolchilari
Futboldagi erkak hujumchilar
PFK SSKA Moskva futbolchilari
FC SKA-Khabarovsk futbolchilari
FK Lokomotiv Chelyabinsk futbolchilari
SSSR Oliy ligasi futbolchilari
SSSR milliy terma jamoasi erkak futbolchilari
SSSR futbol murabbiylari
Rossiyalik futbol murabbiylari
PFC CSKA Moskva murabbiylari
Rossiya Premyer-ligasi murabbiylari
Yoqubning narvoni

Yoqubning narvoni (, Sulam Yaakov) – Yoqubning tushidagi narvon boʻlib, bu narvon Yer bilan Osmonni bogʻlaydi.

Tavrotda 

Yoqub uygʻonib, boshi tagiga qoʻygan toshni olib, uni yodgorlik qilib tikladi, uni Xudoga bagʻishlash uchun ustiga moy quydi va bu joyni Xudoning uyi deb eʼlon qildi.

Manbalar 

Yoqub
Dannenfeldt maqbarasi

Dannenfeldt maqbarasi Germaniyaning Usedom hududidagi Monchow shahrida joylashgan 15-asrga oid gotika uslubida qurilgan qishloq cherkovi yaqidagi tarixiy bino va diqqatga sazovor joydir.

Monchow cherkovi yonida joylashgan kichik qabristonda Dannenfeldt oilasi aʼzolarining qabrlari bor. Karl Dannenfeldt cherkov hovlisida maqbara qurish uchun Svinemündelik Pistorius ismli ustani yollagan. 1891-yilda qurib bitkazilgan maqbara Dannenfeldtsga 25 000 oltin markaga tushgan. Maqbara devorlari shlakdan yasalgan uchta xonadan iborat. Tashqi devorlari qizil gʻishtdan qurilgan va umumiy dizayn barokko uslubida qilingan. Cherublarning tashqi qismini bezatilgan va ustiga „Dannenfeldt“ yozuvi yozilgan. 

Maqbaraga „ajoyib“, „klassik“ singari taʼriflar beriladi. Bino nafis boʻlsa-da, dizayndagi isrofgarchilik va unga bogʻliq xarajat tufayli qurilgan cherkov va qishloqqa nisbatan „dabdabali“ va „ulugʻvor“ koʻrinishda qurilgan deyiladi.

Maqbara Usedom oroliga tashrif buyuruvchilar uchun diqqatga sazovor joylardan biri hisoblanadi. Ammo maqbaraga kirish uchun keng jamoatchilikka ruxsat berilmagan. Hozirda maqbara Dannenfeldt oilasi yoki qarindoshlari tomonidan ham moliyalashtirilmay qoʻyilgan.

Manbalar 

Germaniyadagi maqbaralar
Ali Al-Biladiy

Shayx Ali bin Hasan bin Ali bin Sulaymon Al-Biladiy (arabcha: علي البلادي) (taxminan 1857–1922) (hijriy 1274 – 1340) – bahraynlik islom olimi, tarixchi, yozuvchi va shoir. Oʻzining „Anvarul Badrayn“ („Ikki oyning nurlari“) kitobi bilan mashhur.

Yoshligi va taʼlimi 
Al-Biladiy milodiy 1857-yilda (hijriy 1274-yil) eski Al-Bilad qishlogʻida (hozirgi Bahraynning shimolidagi Bilad Al Qadim) tugʻilgan. Keyinchalik oilasi bilan Qatifga koʻchib oʻtgan.

Muhammad Husayn Kozimiy, Muhammad Toha Najaf, Murtazo Mahdi al-Kashmiriy an-Najafi, Mahmud Zahab an-Najafi, Hasan bin Matar al-Jazoir kabi taniqli insonlar bilan birga Najafda madrasada oʻqigan.

Ishlari 
Al-Biladiyning islom fiqhi, aqidasi va tarixiga oid turli asarlari bor. Barchasi arab tilida yozilgan va hech qachon ingliz yoki boshqa tillarga tarjima qilinmagan. Asarlariga quyidagilar kiradi:

 Anvar Al Badrayn Fi Tarajom Ulamoʻ Al Qatif Val Ahsaʼ Val Bahrayn. (Ikki oyning nurlari: Qotif, Ahsa va Bahrayn ulamolarining tarjimai hollari). 
 Al-Haqqul Vaheh fi Ahval al-Abd as-Solih. (Ochiq haq: Solih qulning tarjimai holi), bu kitobda din arbobi Ahmad Al-Taanning maxsus tarjimai holi mavjud.
 Zavoher az-Zavojir Fi Maʼrifat Al Kaboʻer .
 Jannaton Tajri Min Tahtiha Al Anhor .

Manbalar 

Bahrayn shia ulamolari
Qatiflik shaxslar
1850-yillarda tugʻilganlar
1922-yilda vafot etganlar
Amir Xayrbak dafn majmuasi

Amir Xayrbak dafn majmuasi, Al-Amir Xayr Bak masjidi-madrasasi yoki Xayrbak masjidi () – Bab al-Vazir koʻchasidagi diniy majmua. U Misrning Islomiy Qohira qismida joylashgan (Darb al-Ahmar tumani). Majmua dastlab 1502-yilda Misrning Usmoniy hokimi Xayr Bak tomonidan qurilgan maqbaradangina iborat boʻlgan. Keyinchalik unga madrasa va masjid ham qoʻshilgan. Koʻp oʻtmay uning yaqinida Amir Alin Oq saroyi (1293-yilda qurilgan) qurilgan. Atrofda janubi-sharqda Qohira qal’asi, janubi-gʻarbda Amir Alin oq saroyi, shimoli-sharqda Oqsunqur masjidi joylashgan. Bu oʻrta asrlarda qurilgan cherkes (Burji) uslubidagi Mamluk meʼmorchiligining yorqin naʼmunasidir.

Arxitekturasi 

Tashqi tomonida gul naqshli gumbazli peshtoq, muqarnas bilan qoplangan arkli kirish eshigi, majmuaning shimoliy chekkasiga olib boruvchi yoʻlak va 1884-yildagi zilziladan choʻqqisini yoʻqotgan, ammo 2003-yilda qayta tiklangan minora joylashgan.

Ichkari qismi toʻrtburchak shaklda boʻlib, toʻrtta ayvon bilan oʻralgan. Ayvonlarning devorlari madrasa polidan 1,5 metr balandlikdagi marmar mantiya bilan oʻralgan boʻlib, tepasida Fath surasi oyatlari yozilgan. Mehrob janubiy devorning oʻrtasida joylashgan boʻlib, u ikki kichikroq halqa bilan oʻralgan. Bu uchta toʻsin janubiy ayvonning butun maydonini egallagan.

Yana qarang 

 Masjidlar roʻyxati
 Afrikadagi masjidlar roʻyxati
 Misrdagi masjidlar roʻyxati

Manbalar

Havolalar 

 Islomiy asarlar davlat sayti

Qohiradagi masjidlar
Gumbazli masjidlar
Misrdagi maqbaralar
Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidin maqbarasi

Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidin maqbarasi () Husayn ibn Alining nabirasi Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidinga atab qurilgan maqbaradir. Misrning Iskandariya shahridagi Fuad koʻchasining yon tomonida joylashgan. U Yoqub ibn Abdurahmon ibn Muhammad maqbarasi qarshisida barpo etilgan.

Tarixi 
Husayn ibn Ali vafotidan keyin Umaviylar xalifaligi ostida Iroqdagi odamlar oʻrtasidagi nizo va tartibsizliklarning oldini olish uchun Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidin xolasi Zaynab binti Husayn ibn Ali bilan Iskandariyaga yoʻl olgan. U zotga hamrohlari tobein Yoqub ibn Abdurahmon hamrohlik qilgan. Ziyoratgoh hozir turgan joy avvallari Abdulloh ibn Ali mahalliy aholiga islom dinini oʻrgatadigan hudud boʻlgan. Keyinchalik ziyoratgoh vayronaga aylanganidan soʻng yopilgan. 2017-yilda qayta tiklanganidan keyin qayta ochilgan.

Arxitekturasi 
Ziyoratgoh Mamluk meʼmorchiligini eslatuvchi uslubda qurilgan. Ziyoratgoh gumbazida Qur’oni Karimning „Oyatul-Kursiy“ surasidan oyatlar oʻyib yozilgan. Ziyoratgohda Abdulloh ibn Ali ham, uning rafiqasi ham dafn etilgan.

Galereya

Manbalar 

Misrdagi maqbaralar