Ilya Veldjanov

Ilya Veldjanovich Veldjanov (, 1934-yil 17-yanvar, Qizil-Arvat, Krasnovodsk viloyati, Turkmaniston SSR, SSSR – 2017-yil 15-oktyabr, Minsk, Belarusiya) – sovet harbiy rahbari, turkman diplomati va Belarus jamoat arbobi. Hozirgi kunda jamoat birlashmasi Minsk shahar „Belarus Ittifoqi“ zobitlari" kengashi raisi. Turkmanistonda birinchi general-leytenant, Turkmanistonning Belarus Respublikasidagi birinchi favqulodda va Muxtor Elchisi (1994-2007).

Hayoti 
Ilya Veljanov 1934-yil 17-yanvarda Qizil-Arvatda tugʻilgan. Ota-onasidan erta ayrilib, bolalar uyida tarbiyalangan. 1984-yildan beri Minskda yashab, shu yerda ishlaydi. Rafiqasi – Lyudmila Konstantinovna Veldjanova. Qizi Moskvada yashaydi. Oʻgʻli esa Minskda yashaydi, yirik kompaniya menejerlaridan biri.

Taʼlimi 
7-sinfni tugatgandan soʻng, mehribonlik uyi direktori uni 3 yillik tibbiyot bilim yurtiga yuborgan. Oʻqituvchi uni maktab kutubxonasiga ishga joylashtirgan, ammo 1948-yil 5 – 6-oktyabr kunlari Turkmaniston poytaxti Ashxobodda zilzila sodir boʻlgan. Ashxobod aholisining 90 foizi zilzila sababli vayron qilingan. Ilya Veljanov oʻqishini toʻxtatib, hujjatsiz bolalar uyiga qaytib kelgan.

1950-yilda texnikumni 5-toifali aʼlo baholarga tamomlagan. Soʻng, aʼlochi talaba sifatida mehnat zaxiralari tizimi boʻyicha oʻqishni davom ettirish uchun Toshkent mehnat zahiralari sanoat texnikumiga yuborilgan. Uni 1954-yilda ishlab chiqarish taʼlimi ustasi, sanoat uskunalarini taʼmirlash boʻyicha texnik-mexanik mutaxassisligi boʻyicha bitirgan. 1950-yil iyun-avgust oylarida texnik mexanika asoslari, texnik chizmachilik va avtomatik tormozlar oʻqituvchisi boʻlib ishlagan. Ammo, armiyaga chaqirilib, V. I. Lenin nomidagi Toshkent oliy umumqoʻshin qoʻmondonlik bilim yurti oʻqishga taklif qilingan. 1957-yilda Toshkent oliy umumqoʻshin qoʻmondonlik bilim yurtini 1-toifali tamomlagan. 1965-yilda M. V. Frunze nomidagi Harbiy akademiyaga oʻqishga kirgan. 1975-yilda K. E. Voroshilov nomidagi SSSR Qurolli Kuchlari Bosh shtabining Oliy harbiy akademiyasini imtiyozli diplom bilan tugatgan. 1981-yilda SSSR Qurolli Kuchlari rahbariyatining 3 oylik Oliy akademik kurslarini tamomlagan.

Shuningdek, u Butunjahon xavfsizlik fanlari akademiyasining faxriy akademigi, Belarus Milliy Texnika Universitetining faxriy professori, Shirokov nomidagi Zamonaviy bilimlar instituti professori boʻlgan.

Mukofotlari va unvonlari 
11 ta orden sohibi, SSSR, Rossiya, Belorussiya, Sharqiy Germaniya, Polsha Xalq Respublikasi, Vetnam va Turkmanistonning toʻrtdan ortiq medallari bilan taqdirlangan.

 Ikki marta Qizil Yulduz ordeni (1972, 1977);
 I darajali „Harbiy jasorat uchun“ ordeni (1984, Vetnam Sotsialistik Respublikasi);
 III darajali „SSSR Qurolli Kuchlarida Vatanga qilgan xizmati uchun“ ordeni (1986);
 Bogdan Xmelnitskiy ordeni (Ukraina);
 „Buyuk xizmatlari uchun“ ordeni (Ukraina);
 Xalqlar doʻstligi ordeni (2006-yil 26-dekabr, Belarus) – Belarus Respublikasi va Turkmaniston oʻrtasidagi iqtisodiy hamkorlik, doʻstona munosabatlarni rivojlantirish va mustahkamlashga qoʻshgan katta shaxsiy hissasi uchun;
 „Vatanga muhabbat uchun“ medali (1996, Turkmaniston);
 „Gʻayrat“ medali (2000, Turkmaniston)
 MDH Davlat rahbarlarining Faxriy yorligʻi (2001);
 Zamonaviy bilimlar instituti professori (1999).

Manblar

Adabiyotlar 

 Kto est Kto v Respublike Belarus. Delovoy mir SNG. 2006 / pod red. I. V. Chekalova. – Minsk: Ensiklopediks, 2006. – 488 b. – ISBN 985-6742-42-00.

Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari
Bosh shtab Harbiy akademiyasi bitiruvchilari
M. V. Frunze nomidagi nomidagi Harbiy akademiya bitiruvchilari
Toshkent oliy umumqoʻshin qoʻmondonlik bilim yurti bitiruvchilari
SSSR Qurolli Kuchlarining 70 yilligi yubiley medali sohiblari
Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning 20 yilligi medali sohiblari
“Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan” medali sohiblari
Qizil Yulduz ordeni sohiblari
2017-yilda vafot etganlar
15-oktyabrda vafot etganlar
1934-yilda tugʻilganlar
17-yanvarda tugʻilganlar
Turkmaniston diplomatlari