Ang paterno ng ensepalisasyon ay nagsimula sa Homo habilis na sa tinatayang 600 cc ay may isang utak na katamtamang mas malaki sa utak ng chimpanzee , Ang ensepalisasyong ito ay nagpatuloy sa Homo erectus ( 800 @-@ 1100 cc ) at umabot sa pinakamataas sa mga Neandertal na may aberaheng sukat ng 1200 @-@ 1900cc na mas malaki kahit sa mga Homo sapiens.
