De reis aangaan Je doelen bepalen Een begin maken
” Je bent vast wel bekend met het valse hoop syndroom as je ooit goede voornemens met Oud en Nieuw gemaakt hebt. Psychologen beschrijven dit syndroom als bestaande uit drie delen die samen een cyclus vormen: 1) het doel vaststellen, 2) je verrast voelen omdat het zo moeilijk is, 3) het doel opgeven.   Het valse hoop syndroom kan je snel overkomen als je op basis van je acties meteen resultaat verwacht. Je stelt je bijvoorbeeld het doel om “Fitter te worden” en wordt moedeloos als je twee weken lang naar de sportschool geweest bent zonder dat je enige merkbare veranderingen waarneemt bij jezelf. Het maken van een duidelijk overzicht met daarin de verschillende stadia en de planning helpt je om onrealistische verwachtingen tegen te gaan. Dit syndroom komt ook veel voor als de eerste “high” van het doel voorbij is. Het doel “Gitaar leren spelen” is een tijdlang heel spannend; als je een nieuw instrument koopt, een paar akkoorden leert spelen, etc. Maar als het echte werk begint, bestaande uit dagelijkse oefeningen, eelt, en akkoordenschema's, dan verliest het doel misschien zijn aantrekkingskracht. Het stellen van kleine doelen en het vieren van kleine successen kan je helpen om gemotiveerd te blijven. Verschillende onderzoeken tonen aan dat mensen die tegenslagen zien als een leermoment, over het algemeen optimistischer zijn wat betreft hun vermogen om doelen te behalen die ze zichzelf gesteld hebben.  Als je uitdagingen, tegenvallers, of zelfs je eigen fouten ziet als “mislukkingen” en jezelf om die reden afkraakt, dan ben je je op het verleden aan het richten in plaats van de toekomst.  Onderzoeken laten zien dat mensen die hun doelen behalen meestal niet minder tegenslagen kennen dan mensen die het opgeven om hun doelen na te streven. Het verschil zit hem in hoe je de tegenslagen bekijkt. Kan je leren van wat er fout ging zodat je het de volgende keer anders kan doen?  Perfectionisme kan er ook voor zorgen dat je fouten niet als een bron van groei kan zien. Als je de lat wat betreft je prestaties onmogelijk hoog legt voor jezelf, dan krijg je sneller het gevoel dat het je niet zal lukken om je doelen te behalen.   Wees daarom mild voor jezelf. Bedenk dat jij ook maar een mens bent, en dat alle mensen fouten maken net als jij, en dat zij ook ervaren dat het leven ze uitdaagt.  Onderzoeken tonen aan dat positief denken goed werkt als mensen iets willen leren of als ze zich aan moeten passen aan iets, en dat het beter werkt dan dat ze ze zich in plaats daarvan richten op hun fouten en gebreken. De volgende keer dat je boos op jezelf bent omdat je vindt dat je een fout gemaakt hebt, herinner jezelf er dan aan dat je van elke ervaring kan leren, hoe vervelend het op dat moment ook voor je is. Het behalen van doelen is vaak een kwestie van perceptie. Vier de kleine overwinningen. Als je doel is om tienen te halen en je hebt een tentamen goed gemaakt, vier dat dan. Als je doel is om advocaat te worden, vier dan elke hoepel waar je met succes doorheen springt, zoals rechten gaan studeren, een vak goed gevolgd hebben, beëdigd worden, en uiteindelijk een baan krijgen.  Vier mijlpalen of kritieke momenten waar je goed doorheen bent gekomen. Sommige doelen duren jaren voordat ze behaald worden, als het al niet langer is. Erken en vier de hoeveelheid tijd die je ergens in hebt gestopt. Want oefenen kost tijd en moeite.  Vier ook de allerkleinste succesjes. Als je doel bijvoorbeeld is om “Gezonder te eten” en je kunt “Nee dank je” zeggen tegen een stuk vette maar heerlijke pizza, geef jezelf dan een schouderklopje omdat je wilskracht getoond hebt. Welk doel je ook voor ogen hebt, het is een doel dat je met reden hebt. Het is iets wat je voor jezelf in de toekomst wenst. Laat die passie en ambitie zien. Als je jezelf eraan herinnert waar je naar toe aan het werken bent dan kan dat je helpen om door tijdelijke moeilijkheden of door iets vervelends heen te gaan. Soms dwingen de beste bestemmingen je ertoe om de meest ruige paden te nemen. Het leven zit namelijk vol met citroenen waar je helemaal geen lekkere limonade van kan maken. Soms gebeuren er onverwachte dingen die van invloed zijn op jouw plannen. Wees niet bang om je plannen aan te passen, om nieuwe plannen te bedenken, om nieuwe doelen te stellen, en in sommige gevallen oude doelen waar je niet veel meer om geeft te laten gaan.  Het hebben van tegenslagen is heel normaal. Ze zouden je niet meteen van je uiteindelijke doelen af moeten brengen. Erken waarom je met een tegenslag kampt. Is het iets waar je controle over kan uitoefenen of niet? Ga weer verder met de inzichten die je hebt.   Overweeg nieuwe mogelijkheden. Een aantal van de beste dingen van het leven kunnen niet gepland worden. Zeg ja tegen nieuwe kansen als ze je verder helpen in het bereiken van je bestaande doelen, of als zich nieuwe en betere doelen aandienen. Houd de kleine successen die je boekt bij. Door het slagen van deze kleinere acties wordt je zelfvertrouwen groter, omdat je dan weet dat je dingen die je je voorneemt ook daadwerkelijk kan bereiken. Herinner jezelf aan de successen uit het verleden als je merkt dat je het lastig vindt om door te blijven gaan.  Onthoud dat tegenslagen niet hetzelfde zijn als mislukkingen. De boeken van de schrijfster J.K. Rowling waren twaalf keer achter elkaar afgewezen voordat een uitgever bereid was om de gok te wagen. De leraren op de school van de uitvinder Thomas Edison hadden tegen hem gezegd dat hij “te stom was om ook maar iets te leren”. Oprah werd ontslagen bij haar eerste televisieprogramma, er werd haar gezegd dat ze “niet geschikt voor televisie was.”  Soms is het juist die negatieve feedback van anderen die maakt dat onze drive om succesvol onze doelen en dromen na te jagen groter wordt. Houd je niet bezig met wat anderen van je verwachten. Stel je eigen doelen. Onderzoeken tonen aan dat de kans groter is dat je je doelen bereikt als ze voor jou persoonlijk waardevol zijn.  Vaak is dit het lastigste onderdeel van het hele proces waarin je doelen stelt en ze wilt behalen. Wat wil je werkelijk? Het antwoord hierop bestaat vaak uit een mengeling van intrinsieke en extrinsieke motivaties. Cliché uitspraken zoals “blijf trouw aan jezelf” botsen vaak met verplichtingen die je naar je familie en werk toe hebt. Probeer doelen te vinden waardoor je een grotere balans in je leven kan ervaren – doelen die jou persoonlijk gelukkig maken en die ook ten goede komen aan je dierbaren en andere mensen die van jou afhankelijk zijn. Denk eens na over de volgende vragen, zoals “Wat wil ik betekenen voor mijn familie/de gemeenschap/de wereld?” of “Hoe wil ik mezelf verder ontwikkelen?” Deze vragen kunnen je verder helpen om de richting die je in wilt slaan vast te stellen.  Het is prima als je ideeën in dit stadium nog redelijk breed zijn. Je gaat ze later nog verder uitwerken. Als je eenmaal ideeën hebt van wat je echt graag in je leven wilt bereiken, dan moet je daarin prioriteiten gaan stellen. Je kan je overweldigd voelen als je meteen elk aspect van je leven probeert te verbeteren. Bovendien lukt het je dan waarschijnlijk niet om zelfs maar een doel te halen.  Verdeel je doelen in drieën: eerste, tweede en derde orde doelen. De doelen van de eerste orde zijn het belangrijkst voor je; dat zijn de doelen die waarschijnlijk het meest natuurlijk voor je zijn. De doelen van de tweede en derde orde zijn niet zo belangrijk. Die zijn vaak wat beperkter of specifieker. Eerste orde doelen zijn bijvoorbeeld “mijn gezondheid verbeteren” of “meer tijd met mijn gezin doorbrengen.” Tweede orde doelen zijn bijvoorbeeld “mijn kamer netjes houden, leren surfen” en derde orde doelen zijn bijvoorbeeld “leren breien, de was vaker doen.” Wees specifiek en realistisch over de dingen die je graag wilt bereiken. Onderzoeken wijzen uit dat het stellen van een specifiek doel de kans dat je het haalt vergroot, en dat het je over het algemeen tot een gelukkiger mens maakt. Wees zo specifiek en gedetailleerd mogelijk, waarbij je er rekening mee houdt dat je misschien het beste de grote doelen in kleinere subdoelen kan onderverdelen.  Stel jezelf wat vragen omtrent je doelen. Wat is er voor nodig om je doelen te bereiken? Wie kan jou daarbij steunen? Wanneer wil je dat de verschillende stadia van je doel bereikt zijn? ”Gezonder zijn” is bijvoorbeeld te groot en te vaag om een echt goed doel te zijn. “Gezonder eten en meer sporten” lijkt er al meer op, maar is nog niet specifiek genoeg. ”Drie porties fruit en groenten per dag eten en drie keer per week sporten” is specifiek en concreet, waardoor het ook veel makkelijker is om te bereiken. Het is ook nodig dat je bedenkt hoe je je doelen gaat bereiken. Als je bijvoorbeeld door het eten van fruit en groenten doelen je wilt bereiken, ben je dan van plan om gezonde snacks mee naar je werk te nemen? En als je weer eens uit eten gaat, ben je dan van plan om een fruitsalade te bestellen in plaats van frites? Wat betreft sporten, ga je dan naar een sportschool of maak je liever wandelingen in je buurt? Denk na over de verschillende kleine acties die je moet ondernemen om je grote doel te bereiken. Als er verschillende stadia zijn waarin je je doel wilt bereiken, wanneer wil je dan dat elke fase is afgerond? Als je bijvoorbeeld voor een marathon aan het trainen bent is het belangrijk dat je een idee hebt van de duur van elk trainingsstadium. Als je bijvoorbeeld het concrete en specifieke doel hebt om “Een appartement met drie slaapkamers in de grachtengordel van Amsterdam” te krijgen, dan helpt dat doel jou niet als jouw budget meer iets is voor een “Studio in Amsterdam West”. Zorg dat je doelen in de realiteit verankerd zijn. Het is prima om ambitieuze plannen te hebben, zolang je maar precies weet wat je moet doen om daar te komen. Als jouw doel bijvoorbeeld is om een groot huis op het platteland te kopen, dan heb je meerdere ondergeschikte doelen nodig om dit te bereiken. Je zal moeten gaan sparen, je krediet op gaan bouwen en misschien zelfs je inkomen verhogen. Schrijf elk van deze ondergeschikte doelen uit, samen met de stappen die voor elk ondergeschikt doel gezet moeten worden. Wees gedetailleerd, helder en schrijf ook je deadlines op. Als je je doelen opschrijft dan voelt het meestal allemaal wat echter aan. Bewaar je lijst op een plek waar je hem makkelijk kan pakken en lezen. Hierdoor blijf je gemotiveerd.  Verwoord je doelen positief. De kans dat je je doelen behaalt is veel groter als je die in positieve bewoordingen vat, zoals “Meer groenten en fruit eten” in plaats van “Geen snackbarvoedsel meer eten”. Want hoe kom je erachter of je een doel behaald hebt? Als jouw doel is om te verhuizen dan weet je dat zodra je je koop- of huurcontract tekent. Andere doelen zijn moeilijker meetbaar. Als je doel is om een betere zanger te worden, hoe weet je dan wanneer je het bereikt hebt? Stel jezelf in plaats daarvan meetbare doelen.  Je zou bijvoorbeeld het liedje van een single perfect uit je hoofd kunnen leren en zingen. Leer hoe je een instrument kan bespelen terwijl je aan het zingen bent. Probeer om nog lager of nog hoger te zingen dan je nu doet. Meetbare kleinere doelen geven je een gevoel van vervolmaking als ze eenmaal behaald zijn. Het voordeel ervan is dat je dan tegelijkertijd ook nog bezig bent om je grotere doel te bereiken.  Ga brainstormen om manieren te bedenken waarop je je doelen kan behalen. Zijn er nog andere manieren om je doel te bereiken? Schrijf alles wat je maar kan bedenken in drie minuten op, hoe dwaas of onmogelijk het ook lijkt. Als je doel is om in vorm te raken, dan kun je proberen om naar de sportschool te gaan, anders te gaan eten, je dagelijkse routine aanpassen zodat je tijd vrijgemaakt hebt om te gaan wandelen, met je fiets naar je werk gaan, je eigen maaltijden bereiden in plaats van regelmatig naar de snackbar te gaan, of zelfs de trap nemen in plaats van de lift. Er zijn vaak meerdere routes naar dezelfde eindbestemming. Probeer je doel als een eindstation te zien. Welke route of routes kan je nemen? Onthoud dat je slechts de controle hebt over je eigen daden en niet die van een ander. “Een popster worden” is niet echt een haalbaar doel omdat het afhangt van de daden en reacties van anderen waar jij geen controle over uit kan oefenen. Maar “een band beginnen en onze muziek spelen totdat we uitstekende muzikanten zijn” is wel een doel dat je met je eigen inspanningen kan behalen.  Als je je richt op je eigen acties dan kan jou dat ook helpen om met tegenslagen om te gaan, omdat je dan erkent dat je nu eenmaal geen controle kan uitoefenen op de tegenliggers die je wellicht tegenkomt. Bedenk dat een doel ook een proces kan zijn. Het doel “een minister worden” hangt bijvoorbeeld te veel af van de daden van anderen waar jij geen controle over kan uitoefenen. Als je dan geen minister wordt zie je je doel waarschijnlijk als een mislukking, ook al heb je je best gedaan. Als je echter het doel “meedoen met de verkiezingen” voor ogen hebt dan kan je dat zien als een doel dat je behaald hebt, ook als je de verkiezing niet gewonnen hebt, omdat je het hele proces zo goed mogelijk doorlopen hebt. Hoewel je deadline niet een exacte datum hoeft te bevatten, zou het wel een realistische schatting moeten zijn. Je deadlines moeten realistisch zijn en gebaseerd op je doelen. Als je parttime werkt en een minimumloon verdient moet je dus niet als doel stellen dat je aan het einde van het jaar een miljoen euro verdiend hebt. Geef jezelf genoeg tijd om te bereiken wat je graag wilt.  Stel jezelf deadlines. We stellen allemaal wel eens dingen uit. Het lijkt bijna wel een natuurlijke menselijke wetmatigheid te zijn dat je harder gaat werken om je doel te bereiken als er een deadline aan komt. Denk eens aan je middelbare schooltijd. Als er destijds een proefwerk aan kwam, dan wist je dat je hard moest gaan studeren en dat deed je dan ook. Doelen voor jezelf stellen zou ook zo moeten werken.  Onthoud dat sommige doelen meer tijd kosten om te bereiken dan andere. “Meer groente en fruit eten” kan heel snel bereikt worden. “Fit worden” zal veel meer tijd en moeite kosten. Pas je planning daar op aan.  Houd rekening met externe deadlines en tijdschema's. Als jouw doel bijvoorbeeld is “Een nieuwe baan vinden,” zorg dan dat je in je planning de deadlines van de sollicitaties van eventuele toekomstige werkgevers verwerkt. Bedenk een beloningssysteem. Mensen reageren goed op beloningssystemen. Geef jezelf steeds als je een deel van je doel bereikt, hoe klein je vooruitgang ook is, een kleine beloning. Als jouw doel bijvoorbeeld is dat je vaker oefent met muziek maken, gun jezelf dan een half uur met een stripboek of je favoriete televisieprogramma nadat je je dagelijkse oefeningen gedaan hebt. Straf jezelf niet als je je doelen niet behaalt. Jezelf straffen of afkraken omdat je iets niet bereikt hebt remt je in feite af om iets te bereiken. Niemand wil echt nadenken over wat er fout kan gaan als ze bezig zijn met plannen en succes willen hebben. Maar, van tevoren rekening houden met potentiële obstakels en erover nadenken hoe je daar mee om zou gaan is cruciaal voor het bereiken van je doelen. Als je het namelijk niet doet, dan heb je geen goed plan als uitdagingen zich voordoen en dat zal ongetwijfeld het geval zijn.  Obstakels kunnen extern zijn. Als jouw doel bijvoorbeeld is om een winkel voor auto-onderdelen te beginnen, dan heb je misschien aanvankelijk het geld niet om je eigen winkel te kopen. Als je het doel hebt om een bakkerij te openen, dan heb je misschien niet meer zoveel tijd als je graag zou willen om door te brengen met je gezin. Denk na over acties die je kan instigeren om dit soort potentiële obstakels te overwinnen. Je zou bijvoorbeeld een bedrijfslening aan kunnen vragen, een businessplan kunnen schrijven om investeerders aan te trekken, of een vriend als partner uitkiezen om samen een bedrijf te beginnen. Obstakels kunnen ook intern zijn. Een gebrek aan informatie kan bijvoorbeeld een obstakel zijn, vooral bij wat meer complexe doelen. Emoties zoals angst en onzekerheid kunnen ook interne obstakels vormen. Acties die je zou kunnen ondernemen om een gebrek aan informatie aan te gaan kunnen onder andere zijn: lezen over een onderwerp, een mentor om advies vragen, oefenen of een cursus volgen. Erken je beperkingen. Als het obstakel bijvoorbeeld is dat je niet genoeg tijd hebt om je te richten op het beginnen van je eigen bedrijf en de quality time met je gezin te hebben waar je zo naar verlangt, dan is er wellicht geen manier om die frictie op te lossen. Maar je kan wel met je gezinsleden gaan praten zodat ze weten dat de situatie slechts tijdelijk is. Sommige mensen zijn terughoudend als het gaat om anderen deelgenoot te maken van hun levensdoelen. Ze zijn bang dat ze zich zullen schamen als ze falen. Probeer er anders over te denken. Zie het meer als jezelf toestaan om kwetsbaar te zijn, want als je dat niet doet kun je je niet met anderen verbinden of jezelf persoonlijk ontwikkelen.  Anderen kunnen je helpen om je doelen te verwezenlijken, ze kunnen fysieke steun bieden, of je gewoon de emotionele steun bieden die je nodig hebt.  Anderen zullen misschien niet zo enthousiast als je had gehoopt reageren op jouw plannen om bepaalde doelen te halen. Bedenk dat wat belangrijk voor jou is, misschien niet zo belangrijk voor anderen is. Erken dat er een verschil bestaat tussen constructieve feedback en gemeen commentaar. Luister naar wat anderen te zeggen hebben, maar op de lange termijn moet je zelf bepalen hoe belangrijk je doel voor jou is.  Je zal misschien ook mensen tegenkomen die jouw doelen niet steunen. Onthoud dat je voor jezelf aan je doelen aan het werken bent, niet voor iemand anders. Als je constant negatief commentaar over jouw doelen krijgt van iemand, zeg dan dat je het niet fijn vindt dat je het gevoel hebt dat de ander jou veroordeelt, en dat je je niet gesteund door die ander voelt. Vraag diegene of hij of zij jou niet meer wil veroordelen. De kans is groot dat je niet de enige bent die dit doel wil behalen. Ga op zoek naar anderen die dezelfde doelen voor ogen hebben. Je kan er dan samen aan beginnen en voordeel halen uit de kennis en ervaringen die je door elkaar opdoet. Als je je doel eenmaal behaald hebt dan heb je meteen iemand met wie je dat kan gaan vieren. Ga online, maak gebruik van social media, en bezoek plekken bij je in de buurt die aansluiten op jouw doelen. In ons digitaal tijdperk zijn er talloze manieren om je te verbinden, om verbonden te blijven en om een gemeenschap te vormen. Een van de moeilijkste stappen van je doelen bereiken in om die ene eerste stap te zetten. Begin meteen. Ook al weet je misschien nog niet precies wat de precieze koers is die je gaat varen, volg dan gewoon je intuïtie. Doe iets wat te maken heeft met je doelen. Als je die stap eenmaal afgerond hebt, erken dan voor jezelf dat je goed op weg bent. De kans is groter dat je doorgaat met het werken aan je doel als je merkt dat je meteen al vooruitgang boekt.   Als je bijvoorbeeld het doel “Gezonder eten” hebt, ga dan boodschappen doen om vers fruit en groenten te kopen. Gooi het ongezonde voedsel uit je voorraadkast weg. Ga online en zoek gezonde recepten op. Dit zijn kleine daden die makkelijk te behalen zijn, en die tezamen echt een groot verschil kunnen maken. Als je een nieuwe vaardigheid wilt leren dan moet je beginnen met oefenen. Ga op een gitaar tokkelen en oefen de basisakkoorden, als je een hele goede muzikant wilt worden. Ga instructieboeken lezen die bedoeld zijn voor beginners die nieuwe vaardigheden willen leren. Wat je doel ook is, er is altijd een manier waarop je meteen kan beginnen. Als je de stappen hebt opgevolgd die hierboven opgesomd zijn, dan zou het je duidelijk moeten zijn welke stappen allemaal nodig zijn om je doel te bereiken. Nu is de tijd aangebroken om ze ook echt in actie om te gaan zetten. Bijvoorbeeld, als jouw doel is om dat huis te kopen met drie slaapkamers, ga dan naar websites van makelaars en kijk daar naar huizen kijken die voldoen (of daarbij in de buurt komen) aan jouw criteria. Bepaal wat je budget is en hoeveel eigen inleg je nodig hebt. Open een spaarrekening en begin met sparen. Verhoog je saldo door je rekeningen op een verantwoordelijke manier te betalen en door niet over je limiet heen te gaan. Onderzoeken wijzen uit dat visualisaties je kunnen helpen om beter te presteren. Er zijn twee manieren om te visualiseren: resultaat-visualisaties en proces-visualisaties. Om dichter bij je doelen te komen kan je deze twee soorten visualisaties het beste met elkaar combineren:  Bij resultaat-visualisatie stel je jezelf voor dat je je doelen bereikt. Maak de visualisatie zo concreet en gedetailleerd mogelijk. Hoe goed voelt het? Wie is aanwezig om je te feliciteren? Voel je je trots? Gelukkig? Voor proces-visualisatie stel je je de stappen voor die je moet zetten om je doel te bereiken. Als jouw doel bijvoorbeeld is om eigenaar te worden van een eenmanszaak, stel je dan elke actie voor die je moet ondernemen omdat doel te bereiken. Stel je voor dat je een businessplan schrijft, een kleine bedrijfslening aanvraagt, je pitch houdt bij investeerders, etc. Proces-visualisatie helpt je hersenen om “toekomstige herinneringen te coderen”. Psychologen menen dat dit proces je kan helpen om te voelen dat je je doelen behaalt, omdat je hersenen een deel van het succes "al hebben gevoeld" door de visualisaties. Stel je doelen dagelijks bij. Lees de lijst met doelen minstens een keer per dag door. Lees je doelen als je 's ochtends opstaat en voordat je 's avonds naar bed gaat. Denk elke dag na over wat je hebt gedaan om dichterbij je doelen te komen. Als je een doel bereikt hebt, streep het dan niet helemaal door. Verplaats het liever naar een andere lijst die heet “doelen die bereikt zijn”. Soms richten we ons namelijk te veel op de dingen die we niet bereikt hebben, en we vergeten soms de doelen die we allemaal al behaald hebben. Houd deze lijst met successen ook bij de hand. Het is een goede bron van motivatie. Ga op zoek naar een mentor, of iemand die het doel dat jij nastreeft al bereikt heeft. Ze zullen inzichten hebben over de manieren waarop je je doel kan bereiken, of over dingen die je beter kan vermijden als je echt wilt slagen. Luister goed naar deze mensen en vraag ze regelmatig om raad. Net zoals op school zou je er niet voor kiezen om jezelf wiskunde aan te leren. Het is veel makkelijker als je een leraar hebt – iemand die de “formules” voor succes kent – om jou op weg te helpen, om jou manieren te leren waarmee je obstakels kunt overwinnen, en om het met jou te vieren als je eenmaal je doelen behaald hebt. Een goede mentor zal net zo trots op je zijn als je je doel eenmaal bereikt hebt als jijzelf.
Herken het “valse hoop syndroom. Zie uitdagingen als ervaringen waar je van kan leren. Erken elke overwinning die je behaalt. Wees gepassioneerd. Herzie je doelen als dat nodig is. Houd vol. Bepaal wat je echt graag wilt bereiken. Stel prioriteiten. Specificeer je doelen. Wees realistisch. Schrijf je doelen uit. Zorg dat je doel te meten valt. Zorg dat je doelen heel goed afgestemd zijn op wat jij kan bereiken. Maak een realistische planning. Probeer eventuele obstakels te voorzien. Vertel mensen over de doelen die je jezelf gesteld hebt. Ga op zoek naar een gemeenschap waar je gelijkgestemden kan ontmoeten. Maak vandaag nog een begin om naar je doelen toe te werken. Blijf bij je actieplan. Visualiseer dat je je doel behaalt. Houd een lijst bij. Vraag om begeleiding.
https://www.wikihow.com/Set-Goals-and-Achieve-Them https://www.wikihow.com/Set-Goals-and-Achieve-Them https://www.wikihow.com/Set-Goals-and-Achieve-Them
Handling the Journey Formulating Your Goals Getting Started