# பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம்

வில் இந்தோ-ஐரோப்பிய பண்பாட்டின் பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம், (BMAC) ]]  
மற்றும் பாக்திரியா-மார்கியானா (**BMAC**) பண்பாட்டுப் பகுதிகளின் எல்லைகளைக் காட்டும் நிலப்படம்]]  
மற்றும் இந்தோ ஆரியர்கள் பண்பாடு தொடர்பான அன்ட்ரோனோவோ பண்பாடு, யாஸ் பண்பாடு, காந்தார கல்லறை பண்பாடு (சுவத்) மற்றும் சாம்பல் வண்ண ஓவியம் தீட்டப்பட்ட மட்பாண்டப் பண்பாட்டு காலத்திய தொல்லியல் களங்கள்]]  

வின் பெண் தெய்வங்கள், ஆப்கானித்தான், கிமு, 2000 - கிமு 1800]]  
**பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம்** (**Bactria–Margiana Archaeological Complex** (சுருக்கமாக: **BMAC**), இப்பண்பாடு ஆமூ தாரியா எனும் ஆக்சஸ் ஆற்றின் கரையில் பிறப்பிடமாகக் கொண்டதால் இதனை **ஆக்சஸ் நாகரிகம்** (**Oxus civilization**) என்றும் அழைப்பர். இப்பண்பாட்டின் காலம் ஏறத்தாழ கிமு 2,250 - கிமு 1,700 இடைப்பட்ட காலம் ஆகும். ஆக்சஸ் நாகரீகம் என அறியப்படும் பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம் என்பது நடு ஆசியாவில் செப்புக் கால நாகரீகம் பற்றிய நவீன தொல்லியல் ஆய்வு நிலையாகும். கிமு. 2,200 - 1,700 களில் இன்றைய துருக்மேனிஸ்தான், வடக்கு ஆப்கானிஸ்தான், தெற்கு உஸ்பெக்கிஸ்தான், மேற்கு தஜிகிஸ்தான், ஆகியவற்றுடன் மேல் ஆமூ தாரியா ஆற்றை மையப்படுத்திய நிலப்பரப்பே அன்றைய பாக்திரியாவாக இருந்தது. ஆக்சஸ் பண்பாடு ஆமூ தாரியா ஆற்றின் மேல் பகுதியில் உள்ள தற்கால துருக்மேனிஸ்தானின் பாக்திரியா மற்றும் மார்கியானா பகுதிகளில் செழித்திருந்தது. இப்பகுதியில் தான் சொராட்டிரிய நெறியை தோன்றியது.  

வடக்கு ஆப்கானித்தானில் அமைந்த பாக்திரியா எனும் தற்கால பல்கு மற்றும் தற்கால துருக்மேனிஸ்தானின் தென்கிழக்கில் உள்ள மார்கியானா எனும் தற்கால மெர்வி நகரத்தின் பாக்திரியா-மார்க்கியானா தொல்லியல் வளாகங்களை சோவியத் ஒன்றியத்தின் தொல்லியலாளர் *விக்டர் சாரியாநிதி* என்பவரால் 1976 இல் கண்டறியப்பட்டன..  

இளவரசியின் சிற்பம், காலம், கிமு 3,000 - கிமு 2,000க்கும் இடைப்பட்டது]]  

நாட்டின் பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் களம் மற்றும் ஹரப்பா, மொகெஞ்சதாரோவின் முக்கோண தொல்லியல் களங்களின் வரைபடம்]]  

## பண்பாடு
2000 - கிமு 1500]]  

### வேளாண்மை மற்றும் பொருளாதாரம்
பாக்திரியா-மார்கியானா பகுதிகளில் வாழ்ந்த மகக்ள் நீர்பாசான வசதிகளுடன் கோதுமை மற்றும் பார்லி வேளாண்மை செய்தனர். இம்மக்களின் நினைவுச் சின்ன கட்டிடக்கலை, வெண்கல கருவிகள், மட்பாண்டங்கள் மற்றும் சிறிது தரம் குறைந்த நவரத்தினக் கற்களின் நகைகள் இவர்களின் நாகரித்தின் அடையாள உள்ளது.  

பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம், ஆப்கானித்தான் நாட்டின் தென்கிழக்கில் அமைந்த கந்தகார் மாகாணத்தில் உள்ள முண்டிகாக் தொல்லியல் களம், கிழக்கு ஈரானில் உள்ள *சாகர்-இ சுக்தே*மற்றும் பாகிஸ்தானில் உள்ள ஹரப்பா, மொகெஞ்சதாரோ தொல்லியல் களகளுடன் ஒப்பிடப்படுகிறது.  

கிமு 3,000 இல் இருந்து பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகத்தின் இரு சக்கர வண்டிகளின் மாதிரிகள் தஜிகிஸ்தான் நாட்டின் ஆல்டின்-தேபே தொல்லியல் களத்தில் கண்டெடுக்கப்பட்டது. மத்திய ஆசியாவின் வண்டிச் சக்கர போக்குவரத்திற்கு இது ஆரம்ப சான்றுகள் ஆகும். இருப்பினும் மாதிரி சக்கரங்கள் சற்றே முன்னதாகவே சூழல்களில் இருந்து வந்தன. இப்பகுதியில் வண்டிகள் துவகக்த்தில் எருதுகள் அல்லது ஒரு காளையால் இழுக்கப்பட்டன. இருப்பினும் ஒட்டகங்களும் வளர்க்கப்பட்டன. ஒரு ஒட்டகத்தின் சித்திரம் கிமு 2200 ஆல்டின்-தேபே தொல்லியல் களத்தில் கண்டுபிடிக்கப்பட்டது.  

### கலைகள்
செப்புக் காலத்திய பாக்திரியா-மார்கியானா வளாகத்தில் கிமு 2,000 ஆண்டுகளுக்கு முந்தைய, செழிமையை உணர்த்தும் *பாக்திரியாவின் இளவரசி* எனும் பெயர் கொண்ட சுண்ணாம்புக் கல்லால் செய்யப்பட்ட பெண் தெய்வத்தின் சிறபம் கண்டெடுக்கப்பட்டது.  

### கட்டிடக் கலை
மார்கியானா பகுதியின் தலைநகரான கோனூர் நகரம் விளங்கியது என்று தொல்லியல் அறிஞர் சாரியானிடி கருதுகிறார். வடக்கு கோனூரின் அரண்மனை 150 மீட்டர் நீளம் மற்றும் 140 மீட்டர் அகலமும், டோகோலோக் கோவில் 140 மீட்டர், 100 மீட்டர் அகலமும், கெல்லேலி கோட்டை 3,125 மீட்டர் நீளமும், 125 மீட்டர் அகலமும், அட்ஜி குய் மாளிகை 25 மீட்டர் நீளம், 25 மீட்டர் அகலம் கொணடது. இம்மாளிகை உள்ளூர் ஆட்சியாளர் வீடு ஆகும். கோனூர் மற்றும் டோகோலோக் போன்ற பிஎம்ஏசி வலுவூட்டப்பட்ட குடியிருப்புகள் வரலாற்று காலத்தில் இந்த பிராந்தியத்தில் அறியப்பட்ட கோட்டை வகையை ஒத்திருப்பதாக மல்லோரி எனும் தொல்லியல் அறிஞர் சுட்டிக்காட்டுகிறார். அவை வட்டமாகவோ அல்லது செவ்வகமாகவோ இருக்கலாம் மற்றும் மூன்று சுற்றுச் சுவர்களைக் கொண்டிருக்கலாம். கோட்டைகளுக்குள் குடியிருப்பு குடியிருப்புகள், பட்டறைகள் மற்றும் கோவில்கள் இருந்ததற்கான சான்றுகள் கிடைத்துள்ளது.  

பிஎம்ஏசி கலாச்சாரத்தின் மக்கள் வெண்கலம், தாமிரம், வெள்ளி மற்றும் தங்கம் உள்ளிட்ட பல்வேறு உலோகங்களைக் கொண்டு சிற்ப வேலைகள் மற்றும் கருவிகள் செய்வதில் மிகவும் திறமையானவர்கள். இவ்வளாகத்தில் காணப்படும் பல உலோகக் கலைப்பொருட்கள் மூலம் இது சான்றளிக்கப்படுகிறது  

## பிற பண்பாட்டாளர்களுடன் அறிமுகம்
*பிஎம்ஏசி* (BMAC) தொல்லியல் களங்களின் தொல்பொருட்கள், சிந்துவெளி தொல்லியல் களங்கள், ஈரானிய மேட்டு நிலம் மற்றும் பாரசீக வளைகுடா பகுதிகளில் கண்டுபிடிக்கப்பட்டுள்ளது. தொல்பொருள் ஆய்வாளர் ஜூலியோ பெண்டசு-சர்மியெண்டோ மற்றும் என். ஏ. துபோவாவின் (2015) கட்டுரையைப் பற்றி குறிப்பிடுகையில், "வெண்கல பட்டைகளால் சுற்றப்பட்ட சக்கரங்கள்" மற்றும் குதிரையும் வண்டியும் சிந்தாஷ்டா கலாச்சாரத்தின் ஒத்த அடக்கங்களுக்கு "ஒன்றரை நூற்றாண்டுக்கு முந்தையவை" என்று கருதுகிறார். குதிரை சேணம் கொண்ட ஒரு கல் சிலை, ராயல் நெக்ரோபோலிஸில் புதைக்கப்பட்ட எண் 3210 இல் கண்டுபிடிக்கப்பட்டது. மற்றும் புதைக்கப்பட்டதில் ஒரு குதிரையின் உடலின் பாகங்கள கண்டுபிடிக்கப்பட்டது.  

## தொல்லியல் களங்கள்
**ஆப்கானித்தானில்**:  
- தாசிலி தொல்லியல் களம், ஜௌஸ்ஜான் மாகாணம்
- குஷ் தொல்லியல் களம், (புல்லோல்), பக்லான் மாகாணம்

**துருக்மேனிஸ்தானில்**:  
- அல்தின் தொல்லியல் களம்
- கோனூர் தொல்லியல் களம்
- ஜெய்த்தூன் தொல்லியல் களம்
- நமாஸ்கா தொல்லியல் களம்
- தோகோலோக் 21 தொல்லியல் களம்
- உலூக் தொல்லியல் களம்

**உஸ்பெகிஸ்தானில்**:  
- அயாஸ் கலா தொல்லியல் களம்
- தியார்குடான் தொல்லியல் களம்
- கோய் கிர்ல்கன் கலா தொல்லியல் களம்
- சப்பாலி தொல்லியல் களம்
- தொப்ரக் தொல்லியல் களம்

## இதனையும் காண்க
- மார்கியானா
- பாக்திரியா
- சோக்தியானா
- சொராட்டிரிய நெறி