Location: MORINDA, RUPNAGAR, PUNJAB (2/2025)
Sector: HORTICULTURE | Category: Fruits | Crop: Peach
Query type: 	Plant Protection	
Question: Information about management of fruit flies in Peach?
Answer: ਆੜੂ ਵਿੱਚ, ਫਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਖੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਕੀੜੇ ਹਨ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮਈ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਸਲ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪੱਕਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਅੰਡੇ ਦੇਣ ਲਈ ਫਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਖੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਛੇਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਕੀੜੇ ਪੱਕਣ ਵਾਲੇ ਫਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਫਲਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਿੱਸਾ ਸੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ 'ਤੇ ਅੰਡੇ ਦੇ ਛੇਦ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਗੰਦਾ ਭੂਰਾ ਤਰਲ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ। ਗੰਭੀਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਫਲ ਡਿੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਬਾਗ ਫਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਖੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਘੱਟ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆੜੂ ਵਿੱਚ, ਫਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਖੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਪ੍ਰੈਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤੋਂ ਮਈ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਨਿਯੰਤਰਣ:

(i) ਆੜੂ ਦੀਆਂ ਜਲਦੀ ਪੱਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪ੍ਰਭਾਤ, ਪ੍ਰਤਾਪ, ਫਲੋਰਡਾ ਪ੍ਰਿੰਸ, ਅਰਲੀ ਗ੍ਰਾਂਡੇ, ਫਲੋਰਡਾਸੁਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨੀ-ਪੰਜਾਬ ਲਗਾਓ।

(ii) ਪੱਕਣ ਵਾਲੇ ਫਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਕਰੋ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਰੁੱਖ 'ਤੇ ਨਾ ਲੱਗਣ ਦਿਓ।

(iii) ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਟਾਓ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 60 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਡੂੰਘਾਈ 'ਤੇ ਦੱਬੋ।

(iv) ਵਾਢੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਕਲਟੀਵੇਟਰ ਨਾਲ ਘੱਟ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਨਾਲ ਪਿਊਪੇਟਿੰਗ ਮੈਗੋਟਸ/ਪਿਊਪੇ ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 4-6 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਡੂੰਘਾਈ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮਾਰਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
(v) ਆੜੂ ਵਿੱਚ, ਮਈ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਪੀਏਯੂ ਫਲਾਈ ਟ੍ਰੈਪ @ 16 ਟ੍ਰੈਪ/ਏਕੜ ਲਗਾਓ ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਲੂਬੁਖਾਰੇ ਵਿੱਚ, ਅਪ੍ਰੈਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਇਹੀ ਟ੍ਰੈਪ ਲਗਾਓ। ਜੇਕਰ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ 30 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਟ੍ਰੈਪਾਂ ਨੂੰ ਰੀਚਾਰਜ ਕਰੋ।