# หน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง
หน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง (อักษรย่อ: สอ.รฝ.) เป็นหน่วยรบต่อต้านอากาศยานและกองกำลังป้องกันชายฝั่งของกองทัพเรือไทย หน่วยบัญชาการนี้ประกอบด้วยกรมต่อสู้อากาศยาน 2 กรม และกรมรักษาฝั่ง 1 กรม แม้ว่าพวกเขาจะเป็นทหารปืนใหญ่ แต่พวกเขาได้รับการฝึกฝนทักษะที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันตัวในสนามรบหากฐานยิงถูกโจมตีหรือโจมตีขณะเคลื่อนที่ อย่างไรก็ตาม พวกเขาได้รับการฝึกอบรมในการปกป้องอุปกรณ์ สิ่งอำนวยความสะดวก และการปฏิบัติการจากภัยคุกคามหรืออันตราย เพื่อรักษาประสิทธิภาพในการปฏิบัติงาน

 ประวัติ 
ในปี พ.ศ. 2518 กระทรวงกลาโหมได้อนุมัติหลักการของการป้องกันภัยทางอากาศ โดยกองทัพเรือได้จัดตั้งหน่วยรบป้องกันภัยทางอากาศเพื่อปฏิบัติหน้าที่ป้องกันภัยทางอากาศในพื้นที่รับผิดชอบของกองทัพเรือ เช่น ฐานทัพเรือและสถานที่ทางทหารที่สำคัญ เมื่อวันที่ 23 พฤศจิกายน พ.ศ. 2524 กองทัพเรือได้ยกระดับหน่วยป้องกันภัยทางอากาศเป็นกรมป้องกันภัยทางอากาศและชายฝั่ง โดยไปประจำที่ฐานทัพเรือสัตหีบโดยตรง ใช้พื้นที่ที่ได้รับคืนมาจากกองทัพอากาศ กรมป้องกันภัยทางอากาศและชายฝั่งได้ขยายพื้นที่เพิ่มขึ้นอย่างมากในปี พ.ศ. 2535 ภายหลังจากที่รัฐบาลได้ตัดสินใจในปี พ.ศ. 2531 ให้กองทัพเรือรับผิดชอบในการป้องกันพื้นที่ชายฝั่งทะเลตะวันออกทั้งหมดและโครงการพัฒนาชายฝั่งทะเลภาคใต้ จากมติของรัฐบาลในปี พ.ศ. 2531 ความรับผิดชอบของกองทัพเรือจึงขยายเพิ่มขึ้น นอกเหนือจากอัตราของกรมแล้ว เมื่อวันที่ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2533 กองทัพเรือจึงได้ยกระดับกรมป้องกันภัยทางอากาศและชายฝั่งเป็นหน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง
thumb|พันจ่าเอกจากหน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง กำลังทบทวนแผนงานประสานงานร่วมกับนาวิกโยธินสหรัฐระหว่างการฝึกคอบร้าโกลด์ 2016 ที่บ้านจันเขลม จันทบุรี
หน่วยบัญชาการป้องกันชายฝั่งก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2535 ภายใต้การควบคุมของกองเรือยุทธการ โดยมีกรมรักษาฝั่ง 1 กรมและกรมต่อสู้อากาศยาน 1 กรม บุคลากรเดิมมาจากหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน แต่ปัจจุบันกำลังถูกคัดเลือกโดยตรง กรมรักษาฝั่งที่ 1 ประจำการอยู่ใกล้กับฐานทัพนาวิกโยธินที่สัตหีบ กรมต่อสู้อากาศยานที่ 1 ตั้งอยู่ใกล้กับกองบินทหารเรือที่อู่ตะเภา หน่วยบัญชาการป้องกันชายฝั่งขยายตัวอย่างมากในปี พ.ศ. 2535 หลังจากการตัดสินใจของรัฐบาลในปี พ.ศ. 2531 ที่จะมอบหมายให้กองทัพเรือรับผิดชอบในการป้องกันชายฝั่งตะวันออกทั้งหมดและโครงการพัฒนาชายฝั่งทะเลภาคใต้ กรมต่อสู้อากาศยานที่ 2 ซึ่งมีฐานที่ฐานทัพเรือสงขลา ก่อตั้งขึ้นในปีถัดมา นักวิเคราะห์บางคนเชื่อว่าในที่สุดแล้วหน่วยนี้จะเติบโตจนมีกำลังพลมากถึง 15,000 นาย

 โครงสร้างหน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง 

หน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่งมีโครงสร้าง ดังนี้

 กองบัญชาการ (บก.)
 แผนกธุรการ
 ฝ่ายกำลังพล
 ฝ่ายการข่าว
 ฝ่ายยุทธการ
 ฝ่ายส่งกำลังบำรุง
 ฝ่ายกิจการพลเรือน
 ฝ่ายงบประมาณ
 ฝ่ายการเงิน
 ฝ่ายพระธรรมนูญ
 ฝ่ายพลาธิการ
 ฝ่ายสรรพาวุธ
 ฝ่ายสื่อสารและอิเล็กทรอนิกส์
 ฝ่ายอนุศาสนาจารย์
 กองร้อยบัญชาการ (ร้อย.บก.)
 กรมต่อสู้อากาศยานที่ 1 (กรม สอ.1): มีภารกิจในการการต่อต้านอากาศยานในพื้นที่บริเวณอ่าวไทยตอนบน โดยมีกองพันต่อสู้อากาศยาน 3 กองพัน
 กองพันต่อสู้อากาศยานที่ 11 (พัน.สอ.11), อำเภอบ้านฉาง จังหวัดระยอง
 กองพันต่อสู้อากาศยานที่ 12 (พัน.สอ.12), อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี
 กองพันต่อสู้อากาศยานที่ 13 (พัน.สอ.13), อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ
 กรมต่อสู้อากาศยานที่ 2 (กรม สอ.2): มีภารกิจในการการต่อต้านอากาศยานในพื้นที่อ่าวไทยตอนล่าง และทะเลอันดามัน โดยมีกองพันต่อสู้อากาศยาน 3 กองพัน
 กองพันต่อสู้อากาศยานที่ 21 (พัน.สอ.21), อำเภอขนอม จังหวัดนครศรีธรรมราช
 กองพันต่อสู้อากาศยานที่ 22 (พัน.สอ.22), อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา
 กองพันต่อสู้อากาศยานที่ 23 (พัน.สอ.23), อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา
 กรมรักษาฝั่งที่ 1 (กรม รฝ.1): ประกอบด้วย 3 กองพันปืนใหญ่
 กองพันรักษาฝั่งที่ 11 (พัน.รฝ.11), อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา
 กองพันรักษาฝั่งที่ 12 (พัน.รฝ.12), อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา
 กองพันรักษาฝั่งที่ 13 (พัน.รฝ.13), อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี
 ศูนย์ต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง (ศสร.)
  ศูนย์ต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่งประจำพื้นที่ 1 (ศสรท.1)
 ศูนย์ควบคุมและรายงานที่ 1 (ศคร.1)
 ศูนย์ควบคุมและรายงานที่ 2 (ศคร.2)
 สถานีเฝ้าตรวจและรายงานที่ 1 (สตร.1)
 สถานีเฝ้าตรวจและรายงานที่ 2 (สตร.2)
 กองร้อยป้องกันที่ 1 (ร้อย.ป้องกันที่ 1)
 กองร้อยป้องกันที่ 2 (ร้อย.ป้องกันที่ 2)
  ศูนย์ต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่งประจำพื้นที่ 2 (ศสรท.2)
 ศูนย์ควบคุมและรายงานที่ 1 (ศคร.1)
 ศูนย์ควบคุมและรายงานที่ 2 (ศคร.2)
 สถานีเฝ้าตรวจและรายงานที่ 1 (สตร.1)
 สถานีเฝ้าตรวจและรายงานที่ 2 (สตร.2)
 กองร้อยป้องกันที่ 1 (ร้อย.ป้องกันที่ 1)
 กองร้อยป้องกันที่ 2 (ร้อย.ป้องกันที่ 2)
 กรมสนับสนุน (กรม สน.):
 กองพันขนส่ง (พัน.ขส.)
 กองพันพยาบาล (พัน.พ.)
 กองพันสื่อสารและอิเล็กทรอนิกส์ (พัน.สอล.)
 กองพันซ่อมบำรุง (พัน.ซบร.)
 กองบังคับการส่วนแยกที่ 1
 กองบังคับการส่วนแยกที่ 2
 กองบังคับการส่วนแยกที่ 3
 ศูนย์การฝึก (ศฝ.)
 โรงเรียนทหารต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง (รร.สอ.รฝ.)
 กองการฝึกพลทหาร (กฝท.)
 กองพันฝึกที่ 1 กองการฝึกพลทหาร
 กองพันฝึกที่ 2 กองการฝึกพลทหาร
 กองพันฝึกที่ 3 กองการฝึกพลทหาร
 แผนกสนับสนุน ศูนย์การฝึก หน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง

 ยุทโธปกรณ์ 

 อาวุธ 
 รุ่น ผู้ผลิต  แบบ หมายเหตุ ปืนใหญ่วิถีโค้งType 59-Iปืนใหญ่วิถีโค้งแบบลากจูงขนาด 130 มม. GHN-45 ปืนใหญ่วิถีโค้งแบบลากจูงขนาด 155 มม.  ปืนต่อสู้อากาศยานType 74ปืนใหญ่กลขนาด 37 มม. Boforsปืนใหญ่กลขนาด 40 มม. 40L60 (M1)40L70 อาวุธปล่อยผิวพื้นสู่อากาศFK-3อาวุธปล่อยผิวพื้นสู่อากาศ 9K38 Igla-Sปภอ.คนนำไปมา (แมนแพด) QW-18ปภอ.คนนำไปมา (แมนแพด) 

 เรดาร์ 
ชื่อผู้ผลิตแบบหมายเหตุ เรดาร์ ST Mk.2    เรดาร์ระยะใกล้Raytheon Anschutz Pathfinder/ST Mk.2 Thales BOR-A 550    เรดาร์ระยะใกล้ AN/GPN-20/27    เรดาร์ระยะกลาง  Northrop Grumman ASR-8 (AN/GPN-20/27)  KRONOS LAND 3-D    เรดาร์ระยะกลางKRONOS LAND 3-D Multi-function Mobile Radar Saab Giraffe AMB    เรดาร์ระยะกลาง

 ยานพาหนะส่งกำลังบำรุง 
ชื่อผู้ผลิตแบบหมายเหตุ รถบรรทุก อีซูซุ ฟอร์เวิร์ด   รถบรรทุก  2 1/2 Tons, Isuzu Forward 4×4. Pinzgauer 716    รถบรรทุก  2 1/2 Tons, BAE Systems Pinzgauer 716 4×4. Pinzgauer 718    รถบรรทุก  2 1/2 Tons, BAE Systems Pinzgauer 718 6×6. Dongfeng EQ240/EQ2081   รถบรรทุก 2 1/2 Tons, Dongfeng EQ2081E (EQ4D) 6×6. Ashok Leyland Stallion    รถบรรทุก 5 Tons, Ashok Leyland Stallion 6×6. Pegaso 3055    รถบรรทุก 7 Tons, Pegaso 3055/7323 6×6. Shaanqi SX2190   รถบรรทุก 7 Tons, Shaanqi (Yanan) SX2190 6×6. Steyr 1491   รถบรรทุก 10 Tons, Steyr 1491 (Percheron) 6×6.

 ยุทโธปกรณ์ในอดีต 
ชื่อผู้ผลิตแบบหมายเหตุ ยุทโธปกรณ์ในอดีตMadsenปืนใหญ่กลขนาด 20 มม. PL-9อาวุธปล่อยผิวพื้นสู่อากาศระยะใกล้ 

 การปะทะ 
 ความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย
 กรณีพิพาทพรมแดนไทย–กัมพูชา

 โครงสร้างยศ 

 ชั้นสัญญาบัตร 
 Anglicisedversion Admiral of the fleet Admiral Vice admiral Rear admiral  Captain Commander Lieutenant commander Lieutenant Lieutenant junior grade Sub lieutenant

 ชั้นประทวน 
 Anglicisedversion Chief petty officer first class Chief petty officer second class Chief petty officer third class  Petty officer first class Petty officer second class Petty officer third class  Seaman