wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# โฟร์โด
โฟร์โด หรือ โฟร์ดู (หรือ) เป็นหมู่บ้านในตำบลโฟร์โด เทศมณฑลแคแฮก จังหวัดโกม ประเทศอิหร่าน เดิมเคยเป็นเมืองหลักของอำเภอ ตั้งอยู่ใกล้โกม เมืองศักดิ์สิทธิ์ของชีอะฮ์آژانس: نمی‌توانیم صلح‌آمیز بودن برنامه اتمی ایران را تائید کنیم, BBC Persian

ประชากร
จากสำมะโนแห่งชาติ ค.ศ. 2006 หมู่บ้านนี้มีประชากร 732 คนใน 230 ครัวเรือน ขณะนั้นอยู่ในอำเภอโนเฟลโลชอโท เทศมณฑลโกม สำมะโนต่อมาใน ค.ศ. 2011 ระบุประชากรลดลงเหลือ 667 คนใน 227 ครัวเรือน สำมะโน ค.ศ. 2016 ระบุประชากรหมู่บ้านที่ 839 คนใน 303 ครัวเรือน ถือเป็นหมู่บ้านที่มีประชากรมากที่สุดในตำบล

หลังสำมะโนนี้ อำเภอของหมู่บ้านจึงแยกจากเทศมณฑลเพื่อสถาปนาเทศมณฑลแคแฮกและเปลี่ยนชื่อเป็นอำเภอกลาง ตำบลนี้จึงถูกโอนเข้าอำเภอโฟร์โดใหม่

หมายเหตุ
# กิดาการ ฉัตรแก้วมณี
กิดาการ ฉัตรแก้วมณี (เกิด 22 มกราคม พ.ศ. 2535) เป็นนักแสดงและนักดนตรีชาวไทย กิดาการสำเร็จการศึกษาจากวิทยาลัยดุริยางคศิลป์ มหาวิทยาลัยมหิดล

 เส้นทางดนตรี 
กิดาการเป็นมือกีตาร์ของวง แมทนิแมร์ วงดนตรีสี่ชิ้นที่ก่อตั้งขึ้นในช่วงที่เขาศึกษาอยู่ที่วิทยาลัยดุริยางคศิลป์ มหาวิทยาลัยมหิดล วงมีผลงานเพลงที่ได้รับความนิยมหลายเพลง เช่น "ความสุข", "ความรัก" และ "คืนวันที่ 22 ของทุกเดือน" โดยเฉพาะเพลง "ความรัก" ที่ได้รับรางวัลศิลปินหน้าใหม่ยอดเยี่ยม และรางวัลบันทึกเสียงยอดเยี่ยม จากเวที สีสัน อวอร์ดส์ ครั้งที่ 28 ในปี พ.ศ. 2559

 ผลงาน 
 ภาพยนตร์ 
 ปี  ชื่อ  บทบาท 2017 เปรมิกา ป่าราบ เอก 2018 เท็นเยียส์ไทยแลนด์ แมน O-T-W เพื่อน (ตาย) ร่วมทาง เอ 2019 รักไม่เป็นภาษา ป็อป 2020 สุขสันต์วันโสด ทอร์

 ละครโทรทัศน์ 
 ปี  ชื่อ  บทบาท 2021 ส่งร้อน เสิร์ฟรัก เชฟเอื้อ 2022 คลับฟรายเดย์ กวินทร์ Real Fake โคตรปลอม ซิน Club Friday Season 14: Our Promise กวินทร์ 2023 ไฟลวง เทพ 2024 นางทาสหัวทอง แพท / พีท Affair แฟรงค์ Affair: Uncensored แฟรงค์ K. Kaeng Phanit แก่งไก่  บริษัท รักข้ามภพ จำกัด (มหาชนและวิญญาณ เบส

 ผลงานเพลง 
 อัลบั้ม 
 ความรัก
 ความสุข
 คืนวันที่ 22 ของทุกเดือน
 รอยต่อ
 ความทรงจำถาวร
 น้ำตาเทียน
 คืนนี้
 ตัวประหลาด
 กลัวเกินก้าว
 รอยประหลาด
 ลึก
 Goodnight

 รางวัล 
 รางวัล สีสัน อะวอร์ดส์ 2016 – รางวัลศิลปินหน้าใหม่ยอดเยี่ยมและผลงานเพลงยอดเยี่ยม
# อำเภอกลาง (เทศมณฑลแนแทนซ์)
อำเภอกลางของเทศมณฑลแนแทนซ์  ตั้งอยู่ในจังหวัดเอสแฟฮอน ประเทศอิหร่าน โดยมีนครแนแทนซ์เป็นเมืองหลัก

ประวัติ
หลังสำมะโนแห่งชาติ ค.ศ. 2011 หมู่บ้านแทร์ฆถูกผนวกเข้ากับอีก 5 หมู่บ้านเพื่อสถาปนานครแทร์ฆรูด

ประชากร
จากสำมะโน ค.ศ. 2006 อำเภอนี้มีประชากร 20,736 คนใน 6,808 ครัวเรือน สำมะโน ค.ศ. 2011 ระบุประชากรที่ 20,766 คนใน 7,439 ครัวเรือน สำมะโน ค.ศ. 2016 ระบุประชากรที่ 20,232 คนใน 7,185 ครัวเรือน

เขตบริหาร
+ ประชากรอำเภอกลาง (เทศมณฑลแนแทนซ์) ตำบล  2006  2011  2016 แบร์ซรูด  2,500  2,443  1,510 แคร์แคส  2,264  1,872  1,934 แทร์ฆรูด  3,912  4,170  917 แนแทนซ์ (นคร)  12,060  12,281  14,122 แทร์ฆรูด (นคร)      1,749 รวม  20,736  20,766  20,232
# อ่าวฟันดี
อ่าวฟันดี (,) เป็นอ่าวระหว่างรัฐนิวบรันสวิกและโนวาสโกเชียของประเทศแคนาดา โดยมีส่วนเล็ก ๆ ติดกับรัฐเมนของสหรัฐอเมริกา มีลักษณะเป็นแขนของอ่าวเมน มีพิสัยน้ำลึกที่สุดในโลก

พิสัยน้ำในอ่าวฟันดีอยู่ที่ประมาณ  ซึ่งพิสัยน้ำเฉลี่ยทั่วโลกอยู่ที่เพียง บางช่วงน้ำขึ้นน้ำลงจะสูงกว่าช่วงอื่น ขึ้นอยู่กับตำแหน่งของดวงจันทร์ ดวงอาทิตย์ และสภาพบรรยากาศ
# เอซ่า
เอซ่า (AESA) ย่อมาจาก active electronically scanned array เทคโนโลยีเรดาร์สมัยใหม่ที่มีประสิทธิภาพสูง ถูกนำมาใช้ในอุตสาหกรรมป้องกันประเทศอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะในอากาศยานทางทหาร เรือรบ และระบบป้องกันภัยทางอากาศภาคพื้นดินRaytheon Technologies. (n.d.). What is AESA radar? Retrieved from https://www.rtx.com/news/news-center/2020/07/30/what-is-aesa-radar

AESA เป็นเทคโนโลยีเรดาร์แบบเรียงเฟส (phased array) คอมพิวเตอร์จะควบคุมโมดูลส่ง/รับสัญญาณขนาดเล็กหลายร้อยถึงหลายพันหน่วย (T/R Modules) ติดตั้งอยู่บนแผงเสาอากาศ โดยแต่ละโมดูลสามารถควบคุมการปล่อยคลื่นเรดาร์ด้วยความถี่และเฟสที่แตกต่างกัน ทำให้สามารถเลี้ยวลำคลื่นได้โดยไม่ต้องหมุนแผงเรดาร์Leonardo. (n.d.). AESA radar – the latest in radar technology. Retrieved from https://electronics.leonardo.com/en/products/aesa-radar ด้วยการควบคุมลำคลื่นอย่างแม่นยำนี้ เรดาร์ AESA จึงสามารถตรวจจับ ติดตาม และติดตั้งระบบอาวุธตอบโต้เป้าหมายหลายจุดได้พร้อมกันในเวลาอันสั้นAir Power Australia. (2010). Phased Array Radar Technology. Retrieved from http://www.ausairpower.net/APA-Phased-Array-Radars.html

230px|thumb|เรดาร์เอซ่า Leonardo KRONOS กองทัพอากาศอิตาลี
นอกจากนี้ การที่ AESA ประกอบด้วยโมดูลหลายหน่วยยังทำให้ระบบมีความทนทานสูง เพราะหากโมดูลบางส่วนล้มเหลว ระบบยังสามารถทำงานได้ในระดับที่ยอมรับได้ (graceful degradation) ซึ่งต่างจากเรดาร์แบบเก่าที่พึ่งพาตัวส่งกลางเพียงชุดเดียว อีกทั้ง AESA ยังสามารถเปลี่ยนความถี่ของสัญญาณได้อย่างรวดเร็วระหว่างการทำงาน ทำให้ยากต่อการตรวจจับและรบกวนจากฝ่ายตรงข้ามMilitary Embedded Systems. (2020). Modern radar: AESA vs. PESA and the future of electronic warfare. Retrieved from https://militaryembedded.com/radar-ew/signal-processing/aesa-vs-pesa-and-future-ew

เมื่อเปรียบเทียบกับ PESA ซึ่งเป็นเทคโนโลยีก่อนหน้าก็จะเห็นความแตกต่างชัดเจน ทางด้านของ PESA จะใช้ตัวส่งกลางเพียงชุดเดียวปล่อยพลังงานผ่านเครือข่ายของเสาอากาศ ซึ่งแม้ว่าสามารถควบคุมทิศทางลำคลื่นได้เช่นกัน แต่ไม่สามารถควบคุมการทำงานแยกแต่ละเสาได้อย่างอิสระเหมือน AESAJanes. (2021). AESA vs. PESA radars: comparison. Retrieved from https://www.janes.com/defence-news/news-detail/aesa-vs-pesa-radars-comparison อีกทั้ง PESA มักส่งคลื่นด้วยความถี่เดียวในแต่ละครั้ง ทำให้เป้าหมายสามารถตรวจจับหรือตอบโต้สัญญาณได้ง่ายกว่า แม้เรดาร์ AESA จะเหนือกว่า PESA แต่ก็ต้องแลกด้วยราคาที่สูงกว่าและความซับซ้อนในการซ่อมบำรุงที่มากกว่า เพราะต้องดูแลโมดูลแยกเป็นจำนวนมาก

เครื่องบินขับไล่รุ่นแรกของโลกที่ติดตั้งเรดาร์ AESA คือมิตซูบิชิ เอฟ-2 ของญี่ปุ่น ใช้เรดาร์รุ่น AN/APG-1 ภายใต้ความร่วมมือกับล็อกฮีด มาร์ติน และเริ่มใช้งานจริงในปี 2002 ซึ่งหลังจากนั้น กองทัพอากาศสหรัฐเริ่มติดตั้ง AESA ในเครื่องบินขับไล่ของตน
# จั่วจฺว้าน
จั่วจฺว้าน  เป็นตำราประวัติศาสตร์บรรยายของจีนโบราณซึ่งโดยธรรมเนียมแล้วถือกันว่าเป็นตำราอธิบายของชุนชิว (春秋) ซึ่งเป็นตำราพงศาวดารจีนโบราณ จั่วจฺว้านประกอบด้วย 30 บท ครอบคลุมช่วงเวลาตั้งแต่ 722 ถึง 468 ปีก่อนคริสตกาล และมุ่งเน้นไปที่เรื่องการเมือง การทูต และการทหารในยุคนั้นเป็นหลัก

จั่วจฺว้านเป็นตำราหลักที่ชาวจีนผู้มีการศึกษาใช้เรียนประวัติศาสตร์โบราณเป็นเวลาหลายศตวรรษ จั่วจฺว้านไม่เพียงอธิบายเนื้อความในชุนชิวเท่านั้นแต่ยังขยายความภูมิหลังทางประวัติศาสตร์ด้วยเรื่องราวอันหลากหลายและมีชีวิตชีวาของประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของยุควสันตสารท (771 - 476 ปีก่อนคริสตกาล) จั่วจฺว้านเป็นแหล่งที่มาของคำกล่าวและสำนวนจีนมากกว่างานเขียนโบราณอื่นใด รูปแบบสำนวนเขียนที่กระชับและรื่นไหลถือเป็นแบบอย่างของภาษาจีนโบราณที่เลิศหรู การบรรยายจากมุมมองบุคคลที่สามและการพรรณนาตัวละครผ่านคำพูดและการกระทำโดยตรงกลายเป็นเอกลักษณ์ของเรื่องเล่าจีนโดยทั่วไป รูปแบบงานเขียนเช่นนี้ได้รับการเอาเป็นแบบอย่างโดยนักประวัติศาสตร์ นักเล่าเรื่อง และกวีแบบโบราณตลอดช่วงเวลาของประวัติศาสตร์ในยุคต่อ ๆ มาเป็นเวลามากกว่า 2,000 พัน

จั่วจฺว้านมีชื่อเสียงในฐานะ "ผลงานชิ้นเอกแห่งมหาตำราประวัติศาสตร์บรรยาย": "[...] the Zuo Tradition is rightfully celebrated as a masterpiece of grand historical narrative." แต่ตัวตำราไม่ค่อยไปที่รู้จักในช่วงเวลาก่อนหน้านี้ และมีการถกเถียงอย่างมากในเรื่องตัวตนของผู้เรียบเรียงและผู้เขียนดั้งเดิม คำว่าจั่วที่ปรากฏในชื่อตำรานั้น ตามธรรมเนียมถือกันว่าหมายถึงจั่ว ชิวหมิง (左丘明)  ซึ่งเป็นบุคคลในคริสต์ศตวรรษที่ 5 ที่มีข้อมูลคลุมเครือ ถูกระบุว่าเป็นลูกศิษย์ตาบอดของขงจื๊อ (孔子 ขงจื่อ) แต่มีหลักฐานแท้ ๆ เพียงเล็กน้อยที่สนับสนุนการระบุนี้ ปัจจุบันนักวิชาการส่วนใหญ่เชื่อว่าจั่วจฺว้านเดิมเป็นงานเขียนอิสระที่เขียนขึ้นในช่วงศตวรรษที่ 4 ก่อนคริสตกาล ภายหลังถูกจัดว่าเป็นตำราอธิบายของตำราชุนชิว
# เปชโกปี
เปชโกปี (, ; นามชี้เฉพาะ:) เป็นเมืองที่ตั้งอยู่ในภูมิภาคภูเขาทางตะวันตกเฉียงเหนือของเทศมณฑลดีเบอร์ ประเทศแอลเบเนีย ถือเป็นเมืองหลักของทั้งเทศมณฑล  และอำเภอ  ดีเบอร์ และเป็นเมืองหลักเทศมณฑลของภูมิภาคแห่งเดียวในประเทศที่ไม่ได้มีชื่อเดียวกับเทศมณฑล ประชากรตามสำมะโน ค.ศ. 2023 อยู่ที่ 14,710 คน

เปชโกปีอยู่ทางตะวันออกของแม่น้ำดรินดำ ซึ่งตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของติรานา เมืองหลวงของประเทศแอลเบเนีย ประมาณ  และอยู่ห่างจากชายแดนมาซิโดเนียเหนือ  เมืองนี้ตั้งอยู่สูงกว่าระดับน้ำทะเล
# เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนน
เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนน  หรือเรียกอีกอย่างว่า MCI เป็นสารประกอบอินทรีย์ที่มีสูตรโมเลกุล S(C2HCl)C(O)N(CH3) เป็นของแข็งสีขาวที่หลอมละลายเมื่อใกล้ถึงอุณหภูมิห้อง สารประกอบนี้คือไอโซไทอะโซลิโนน (isothiazolinone) ซึ่งเป็นกลุ่มของสารประกอบเฮเทอโรไซคลิกที่ใช้เป็นสารชีวฆาต สารประกอบเหล่านี้มีส่วนของโมเลกุลซัลเฟอร์ที่มีฤทธิ์ซึ่งสามารถออกซิไดซ์สารตกค้างที่มีไทออล จึงสามารถฆ่าแบคทีเรียที่ใช้ออกซิเจนและไม่ใช้ออกซิเจนส่วนใหญ่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ มักใช้ MCI ร่วมกับเมทิลไอโซไทอะโซลิโนน (methylisothiazolinone) ซึ่งเป็นสารผสมที่เรียกว่าคาทอน (Kathon) ไอโซไทอะโซลิโนนได้รับความสนใจเนื่องจากสามารถทำให้เกิดผื่นแพ้สัมผัสได้ เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนออกฤทธิ์ต่อแบคทีเรียแกรมบวกและแบคทีเรียแกรมลบ ยีสต์ และเชื้อรา

 การประยุกต์ใช้ 
เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนพบได้ในผลิตภัณฑ์ดูแลร่างกายและเครื่องสำอางที่ใช้น้ำเป็นตัวทำละลายหลายชนิด เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนถูกนำมาใช้ครั้งแรกในเครื่องสำอางในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1970 นอกจากนี้ยังใช้ในการผลิตกาว, ผงซักฟอก, สี, เชื้อเพลิง และกระบวนการอุตสาหกรรมอื่น ๆ เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนเมื่อใช้ร่วมกับเมทิลไอโซไทอะโซลิโนนเป็นที่รู้จักในชื่อจดทะเบียนทางการค้าว่าคาทอน ซีจี (Kathon CG)

เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนอาจใช้ร่วมกับสารกันเสียชนิดอื่นได้ เช่น เอทิลพาราเบน (ethylparaben), เบนซัลโคเนียมคลอไรด์ (benzalkonium chloride), บรอนอพอล (bronopol) และฟีนอกซีเอทานอล (phenoxyethanol)

 อันตราย 
เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนอาจทำให้เกิดอาการแพ้ในบางคน สารกันเสียชนิดนี้ได้รับการตีพิมพ์ในฐานะสารก่อภูมิแพ้จากการสัมผัสเป็นครั้งแรกในปี ค.ศ. 1988 นอกจากนี้ ยังมีรายงานกรณีของอาการผื่นแพ้สัมผัสที่แย่ลงหลังจากโดนแสงแดด

เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนในรูปบริสุทธิ์หรือความเข้มข้นสูง เป็นสารระคายเคืองต่อผิวหนังและเยื่อเมือก และทำให้เกิดการไหม้จากสารเคมี ในสหรัฐอเมริกา ความเข้มข้นสูงสุดที่ได้รับอนุญาตคือ 15 ppm ในน้ำยาล้างจาน (ส่วนผสมในอัตราส่วน 3:1 ของ 5-คลอโร-2-เมทิลไอโซไทอะโซล 3(2H)-โอน (5-chloro-2-methylisothiazol 3(2H)-one) และ 2-เมทิลไอโซไทอะโซล-3 (2H)-โอน (2-methylisothiazol-3 (2H)-one)) ในแคนาดา ให้ใช้เมทิลคลอโรไอโซไทอะโซลิโนนได้เฉพาะในผลิตภัณฑ์ชนิดล้างออก (rinse-off product) ซึ่งใช้ร่วมกับเมทิลไอโซไทอะโซลิโนนเท่านั้น โดยความเข้มข้นรวมของส่วนผสมทั้งหมดต้องไม่เกิน 15 ppm

เมทิลไอโซไทอะโซลิโนนถือว่าปลอดภัยในปริมาณที่อนุญาตในผลิตภัณฑ์ชนิดล้างออก (0.01%) และปลอดภัยในผลิตภัณฑ์ชนิดไม่ต้องล้างออก (leave-in product) เมื่อกำหนดสูตรให้ไม่ก่อให้เกิดการแพ้

 อุบัติการณ์ 
ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2020 เจ้าหน้าที่ซ่อมบำรุงอากาศยานใช้สารคาทอน (Kathon) เกินขนาด โดยใช้เกินปริมาณที่กำหนดถึง 38 เท่า ส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อเครื่องยนต์ทั้งสองเครื่องของเครื่องบินสายการบินไททันแอร์เวย์ หลังจากเครื่องยนต์ทั้งสองเครื่องเสียต่อเนื่องกัน เครื่องแอร์บัส เอ321 ก็ได้ลงจอดฉุกเฉินที่ท่าอากาศยานลอนดอนแกตวิก ในการซ่อมบำรุงก่อนเหตุการณ์ ขั้นตอนการซ่อมได้ระบุให้เจือจางสารคาทอนให้เหลือ 100 ppm ต่อปริมาตร แต่เนื่องจากช่างซ่อมบำรุงอากาศยานไม่คุ้นเคยกับคำว่า "ppm" และคู่มือการบำรุงรักษาอากาศยานไม่ได้กำหนดคำนี้ไว้ ช่างจึงใช้เครื่องคิดเลขออนไลน์เพื่อแปลง ppm เป็นเปอร์เซ็นต์ แต่ตีความคำตอบอย่างไม่ถูกต้อง จึงได้เติมสารคาทอน 30 กิโลกรัมลงในถังน้ำมันส่วนปีกแต่ละถัง ซึ่งมากกว่าปริมาณที่กำหนดถึง 38 เท่า ในตลอดทั้งวันต่อมา สารคาทอนก่อให้เกิดความเสียหายต่อเครื่องยนต์มากขึ้นเรื่อย ๆ จนสุดท้ายเครื่องต้องลงจอดฉุกเฉิน
# ตัวเรือ
ตัวเรือ  คือส่วนลำเรือที่กันน้ำได้ของเรือกำปั่น เรือ เรือดำน้ำ หรือเรือบิน ตัวเรืออาจเปิดโล่งที่ส่วนบน (เช่น เรือยาง) หรืออาจมีดาดฟ้าคลุมอยู่ทั้งหมดหรือบางส่วน บนดาดฟ้าอาจมีห้องดาดฟ้าและโครงสร้างส่วนบนอื่น ๆ เช่น ปล่องไฟ ปั้นจั่น หรือเสากระโดง เส้นที่ตัวเรือสัมผัสกับผิวน้ำเรียกว่าเส้นแนวน้ำ (waterline)

ดูเพิ่ม

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

เชิงอรรถ
# ความยาวเส้นแนวน้ำ
right|thumb|300x300px|ขนาดตัวเรือโดยละเอียด
ความยาวที่เส้นแนวน้ำ (ย่อ: LWL) ของเรือ คือความยาวของเรือกำปั่นหรือเรือ ณ ระดับที่เรืออยู่ในน้ำ (เส้นแนวน้ำ) LWL จะสั้นกว่าความยาวตลอดลำ (length overall - LOA) ของเรือเนื่องจากเรือส่วนใหญ่มีหัวเรือและท้ายเรือยื่นออกมา ทำให้ LOA ยาวกว่า LWL เมื่อเรือบรรทุกหนักขึ้น เรือก็จะจมลงไปในน้ำมากขึ้น และความยาวเส้นแนวน้ำโดยรอบอาจเปลี่ยนแปลงได้ แต่ LWL ที่ตีทะเบียนจะวัดจากสภาวะการบรรทุกเริ่มต้น

 การวัด 
การวัดนี้มีความสำคัญในการกำหนดคุณสมบัติหลายประการของเรือ เช่น ปริมาณน้ำที่เรือแทนที่ (ระวางขับน้ำ) ตำแหน่งที่คลื่นหัวเรือและท้ายเรือเกิดขึ้น ความเร็วตัวเรือ (hull speed) ปริมาณสีทากันท้องเรือที่จำเป็น เป็นต้น ตามธรรมเนียมแล้ว จะมีการทาสีแถบที่เรียกว่า "boot top" รอบตัวเรือบริเวณเหนือเส้นแนวน้ำเล็กน้อย

โดยปกติแล้วในเรือใบ ความยาวเส้นแนวน้ำที่ยาวขึ้นจะช่วยให้ทำความเร็วสูงสุดได้มากขึ้น เนื่องจากมันช่วยให้มีพื้นที่ใบเรือที่ใหญ่ขึ้นได้ โดยไม่ต้องเพิ่มความกว้างตัวเรือ (beam) หรือกินน้ำลึก (draft) การที่ความกว้างตัวเรือและกินน้ำลึกมากขึ้นจะทำให้พื้นผิวการเปียกมีขนาดใหญ่ขึ้น ซึ่งจะทำให้เกิดแรงต้านตัวเรือ (hull drag) สูงขึ้น โดยเฉพาะเรือแบบ "displacement" (เรือที่เคลื่อนที่โดยการแทนที่น้ำ) หรือเรือที่ไม่สามารถไถลไปบนผิวน้ำ (non-planing boat) ต้องการกำลังที่มากขึ้นอย่างมากเพื่อเร่งความเร็วให้เกินกว่าความเร็วตัวเรือซึ่งถูกกำหนดโดยความยาวของเส้นแนวน้ำและสามารถคำนวณได้โดยใช้สูตร: Vmax (เป็นนอต) = รากที่สองของ LWL (เป็นฟุต) x 1.34 ความเร็วตัวเรือคือความเร็วที่ความยาวคลื่นของคลื่นหัวเรือยื่นออกไปเท่ากับความยาวของเส้นแนวน้ำ ทำให้เรือตกลงไปอยู่ในร่องระหว่างคลื่นทั้งสอง ขณะที่เรือขนาดเล็กอย่างเรือแคนูสามารถเอาชนะผลกระทบนี้ได้ค่อนข้างง่าย แต่เรือใบที่มีน้ำหนักมากไม่สามารถทำได้

 ประวัติการใช้งาน 
เนื่องจากความยาวเส้นแนวน้ำเป็นข้อจำกัดเชิงปฏิบัติสำหรับความเร็วของเรือใบโดยทั่วไป กฎการแข่งขันเรือใบแบบดั้งเดิมจึงมักจัดประเภทเรือโดยใช้ความยาวเส้นแนวน้ำเป็นมาตรวัดหลัก เพื่อเลี่ยงกฎนี้ นักออกแบบในช่วงต้นศตวรรษที่ 20 เริ่มสร้างเรือใบแข่งโดยมีส่วนที่ยื่นยาวออกไปทั้งด้านหัวและท้าย ส่งผลให้ความยาวเส้นแนวน้ำสั้นลงตามที่ระบุไว้ในชื่อ แต่เมื่อเรือถูกนำไปแล่นและเอียงตัว ส่วนด้านข้างที่ยื่นออกมาก็จะจมลงไปในน้ำด้วย ทำให้เกิดความยาวเส้นแนวน้ำที่ใช้งานได้จริงยาวขึ้นมาก และด้วยเหตุนี้จึงทำความเร็วได้มากขึ้น การใช้เส้นแนวน้ำครั้งแรกที่ได้รับการบันทึกไว้ (เอกสารโดยพิพิธภัณฑ์ทางทะเลนิวเจอร์ซีย์) เป็นของกองเรือเล็ก ๆ ที่ไม่ค่อยมีใครรู้จักของทอมัส เจฟเฟอร์สัน

ดูเพิ่ม
ความยาวระหว่างเส้นตั้งฉาก

เชิงอรรถ
# ราชันเร้นลับ
ราชันเร้นลับ  เป็นนิยายบนเว็บไซต์ภาษาจีน เขียนโดยนักเขียนนามปากกา "ปลาหมึกที่รักการดำน้ำ" (爱潜水的乌贼) หรือชื่อจริงว่า หยวน เย่ (袁野) ตีพิมพ์แบบตอนต่อเนื่องบนQidian ระหว่างปี ค.ศ. 2018 ถึง 2020 เนื้อเรื่องผสมผสานองค์ประกอบของสตีมพังค์ สยองขวัญแบบเลิฟคราฟต์ และเสวียนหวน ในโลกที่ได้รับแรงบันดาลใจจากยุควิกตอเรีย

 เนื้อเรื่อง 
เรื่องราวเริ่มต้นในปีที่ 1349 ตามปฏิทินยุคสมัย (Epoch Calendar) โจว หมิงรุ่ย (Zhou Mingrui) เยาวชนชาวจีน ได้ทะลุมิติเข้ามาอยู่ในร่างของไคลน์ โมเร็ตติ (Klein Moretti) บัณฑิตมหาวิทยาลัย หลังจากที่ไคลน์เสียชีวิตอย่างมีเงื่อนงำด้วยการฆ่าตัวตาย

เมื่อพบว่าตนเองอยู่ในโลกที่คล้ายกับยุคปลายยุควิกตอเรียของอังกฤษและมีพลังลี้ลับเหนือธรรมชาติ โจว หมิงรุ่ย (ในร่างของไคลน์ โมเร็ตติ) จึงเริ่มค้นหาหนทางกลับบ้าน หลังจากทำพิธีกรรมซึ่งเชื่อว่าเป็นสาเหตุของการทะลุมิติได้สำเร็จ เขาแสร้งเป็นสิ่งมีชีวิตในระดับพระเจ้า และก่อตั้งองค์กรลับชื่อว่า "ชมรมทาโรต์" (Tarot Club) ขึ้นมา หลังจากกลายเป็น "บียอนเดอร์" อย่างเป็นทางการ (บุคคลที่มีพลังเหนือธรรมชาติ) เขาเริ่มสืบสวนว่าเกิดอะไรขึ้นกับการฆ่าตัวตายของไคลน์ ขณะเดียวกันก็ค่อย ๆ เพิ่มพูนพลังของตนเพื่อหาทางกลับบ้าน

ในเล่มที่สอง ราชันเร้นลับ 2 : วัฏจักรแห่งชะตา (Lord of Mysteries 2: Circle of Inevitability) ตัวเอกของเรื่องเปลี่ยนเป็น ลูเมียน ลี (Lumian Lee) เด็กหนุ่มวัย 18 ปี ผู้เป็นบียอนเดอร์ในสายพลังของนักบวชแดง (Red Priest Pathway)

 สื่อ 
 นิยายบนเว็บไซต์   
นิยายเรื่องนี้ตีพิมพ์เป็นตอน ๆ บนเว็บไซต์ Qidian ตั้งแต่เดือนเมษายน ปี 2018 ถึงเดือนพฤษภาคม ปี 2020  

 ตงฮวา   
มีการดัดแปลงนิยายเรื่องนี้เป็นตงฮวา ซึ่งมีกำหนดฉายในปี 2025 โดยสร้างโดย B.CMay PICTURES โดยจะออกฉายผ่าน วีทีวี และ ครันชีโรล

 วิดีโอเกม   
ในปี 2024 ได้มีการพัฒนาเกม RPG บนโทรศัพท์มือถือในชื่อ "Lord of the Mysteries" โดยใช้ Unreal Engine 5

 การตอบรับ 
นิยายเรื่องนี้ได้รับความนิยมอย่างมากทั้งในกลุ่มผู้อ่านที่พูดภาษาจีนและภาษาอังกฤษ โดยเคยติดอันดับ 1 บนตารางความนิยมของฉีเตี่ยนติดต่อกันหลายเดือน และในปี 2023 มีผู้อ่านหลายสิบล้านคน

แฟน ๆ มักพูดคุยแลกเปลี่ยนทฤษฎีแฟนด้อมเกี่ยวกับตัวเอกและความสามารถของเขา ซึ่งผู้แต่งมีส่วนร่วมโดยตรงผ่านทางออนไลน์ โดยบางครั้งยืนยันหรือชี้แนะการคาดเดาของแฟน ๆ และยังนำความคิดเห็นจากผู้อ่านไปปรับใช้ในเนื้อหาภาคต่อของนิยายอีกด้วย

นอกจากนี้ ยังเป็นหนึ่งในนิยายบนเว็บไซต์ที่ได้รับการบรรจุไว้ในหอสมุดแห่งชาติจีนจำนวน 144 เรื่องด้วย
# ท้ายเรือ
thumb|ท้ายเรือทรงตัดเรียบของเรือสินค้า Sichem Princess Marie-Chantal

ท้ายเรือ  คือส่วนหลังหรือส่วนที่อยู่ท้ายสุดของเรือไม่ว่าจะเป็นเรือกำปั่นหรือเรือ ในทางเทคนิค ท้ายเรือหมายถึงบริเวณที่สร้างขึ้นมาเหนือทวนท้าย (sternpost) ซึ่งทอดยาวขึ้นไปจากราวกันตกจนถึงราวท้าย ท้ายเรืออยู่ตรงข้ามกับหัวเรือ (bow) ส่วนที่อยู่หน้าสุดของเรือ เดิมที ศัพท์นี้ใช้เรียกเฉพาะส่วนท้ายเรือทางกราบซ้ายเท่านั้น แต่ภายหลังก็ถูกใช้เรียกส่วนหลังทั้งหมดของเรือ ส่วนท้ายของเรือจะมีการติดตั้งไฟสัญญาณเดินเรือสีขาวในเวลากลางคืน

ท้ายเรือบนเรือใบไม้ของยุโรปและอเมริกาเริ่มต้นด้วยรูปทรงหลักสองแบบคือ แบบสี่เหลี่ยมหรือแบบตัด และแบบรี หางพัด หรือแบบเรือพาณิชย์ และได้รับการพัฒนาตามลำดับ ส่วนโครงสร้างตัวเรือของเรือใบที่อยู่ก่อนถึงท้ายเรือประกอบด้วยชุดโครงรูปตัวยูคล้ายซี่โครงที่จัดเรียงแบบลาดเอียง โดยโครงสุดท้ายก่อนถึงท้ายเรือเรียกว่าแฟชันทิมเบอร์ (fashion timber) หรือแฟชันพีซ (fashion piece) ซึ่งตั้งชื่อตามการ "สร้างรูปทรง" ส่วนท้ายของเรือ โครงนี้ออกแบบมาเพื่อรองรับคานต่าง ๆ ที่ประกอบกันเป็นท้ายเรือ

ใน ค.ศ. 1817 เซอร์ รอเบิร์ต เซปปิงส์ นาวาสถาปนิกชาวยรบติช นำเสนอแนวคิดเรื่องท้ายเรือทรงมน ท้ายเรือทรงสี่เหลี่ยมเคยเป็นเป้าโจมตีที่ง่ายสำหรับปืนใหญ่ของข้าศึก และไม่สามารถรองรับน้ำหนักของปืนไล่ท้ายเรือได้ อย่างไรก็ตาม การออกแบบของเซปปิงส์ทำให้หัวหางเสือโผล่ออกมา และถูกมองว่าน่าเกลียดสำหรับหลายคน ซึ่งไม่มีเรือรบอเมริกันลำใดได้รับการออกแบบให้มีท้ายเรือแบบนี้เลย และท้ายเรือทรงมนก็ถูกแทนที่อย่างรวดเร็วด้วยท้ายเรือทรงรี  สหรัฐเริ่มสร้างเรือรบที่มีท้ายเรือทรงรีลำแรกใน ค.ศ. 1820 เร็วกว่าอังกฤษถึงสิบปี ยูเอสเอส แบรนดีไวน์กลายเป็นเรือใบที่ใช้ท้ายเรือแบบดังกล่าวเป็นลำแรก แม้จะมีการพัฒนาที่ดีขึ้นอย่างมากเมื่อเทียบกับท้ายเรือทรงตัดในแง่ของความเสี่ยงต่อการถูกโจมตีเมื่ออยู่ภายใต้การยิง แต่ท้ายเรือทรงรียังคงมีจุดอ่อนที่เห็นได้ชัด ซึ่งการพัฒนาท้ายเรือครั้งสำคัญครั้งต่อไป นั่นคือท้ายเรือทรงลาดตระเวนเหล็ก ได้เข้ามาแก้ไขได้ดีกว่ามากและใช้วัสดุแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ
# ราชวงศ์ซันด์
ราชวงศ์ซันด์  เป็นตระกูลขุนศึกในอิหร่าน มีอำนาจปกครองภาคกลางและภาคใต้ของอิหร่านระหว่างปี 1751–1794 ตั้งศูนย์กลางอยู่ที่นครชีรอซ ในขณะที่ภาคอีสาน (โฆรอซอน) ยังอยู่ภายใต้ราชวงศ์อัฟชาร์

ขึ้นสู่อำนาจ
200px|thumb|คาริม ข่าน ซันด์
หลังจากพระเจ้านาเดอร์ชาห์ แห่งราชวงศ์อัฟชาร์ ถูกลอบปลงพระชนม์ในปี 1747 ชาห์องค์ใหม่ไม่เป็นที่ยอมรับและถูกโค่นในเวลาอันสั้น หลังจากนั้นขุนศึกหลายคนตั้งตนเป็นใหญ่ในแต่ละมณฑล หนึ่งในนั้นคือขุนศึกนามว่าคาริม ข่านแห่งชนเผ่าซันด์ ซึ่งตั้งตนเป็นใหญ่ในมณฑลฟอร์ส และปราบขุนศึกคนอื่นเพื่อขยายอำนาจในภาคกลางและภาคใต้ของอิหร่าน อย่างไรก็ตาม เขาไม่เคยทำสงครามกับราชวงศ์อัฟชาร์ซึ่งยังรักษาฐานอำนาจในภาคอีสาน ด้วยเหตุนี้ อิหร่านจึงแบ่งเป็นสามก๊กในภาพใหญ่ ได่แก่ อาณาจักรอัฟชาร์ อาณาจักรซันด์ และอาณาจักรดุรรานี

คาริมข่านไม่เคยขึ้นปกครองในตำแหน่งชาห์ (กษัตริย์) แต่ปกครองในตำแหน่ง "มหามนตรีผู้แทนราษฎร" (วะกีลอัลเรอายา) ซึ่งเป็นตำแหน่งเดียวกับที่พระเจ้านาเดอร์ชาห์เคยใช้งานในช่วงรวบรวมแผ่นดินก่อนปราบดาภิเษกเป็นชาห์ การปกครองของคาริมข่านมีความยุติธรรม จัดเก็บภาษีอย่างผ่อนปรน ฟื้นฟูเศรษฐกิจและวัฒนธรรม ทำให้ชีราซกลายเป็นศูนย์กลางศิลปะและวรรณกรรมอีกครั้งFloor, W. (2008). A Fiscal History of Iran in the Safavid and Qajar Periods, 1500–1925. Bibliotheca Persica Press.

ในปี 1779 อะบอลฟัตฮ์ ข่าน ซันด์ ผู้ปกครองรุ่นที่สามนับจากคาริมข่าน เริ่มอ้างตนเป็นชาห์แห่งอิหร่าน ซึ่งเป็นการยกสถานะตนเองให้เท่ากับชาห์แห่งราชวงศ์อัฟชาร์ และชาห์แห่งราชวงศ์ดุรรานี

หลังยุคคาริมข่าน
หลังการตายของคาริมข่านในปี 1779 อำนาจของตระกูลซันด์ก็เริ่มสั่นคลอน เกิดการแย่งชิงอำนาจระหว่างบุตรหลานและขุนนาง ตระกูลซันด์เข้าสู่ยุคเสื่อมอย่างรวดเร็ว ในเวลาเดียวกัน อะฆา มุฮัมมัด ข่านแห่งชนเผ่ากอญัร ได้รวบรวมกำลังและเอาชนะตระกูลซันด์อย่างเด็ดขาดในปี 1794 ส่งผลให้การปกครองของซันด์สิ้นสุดลง และราชวงศ์กอญัรได้กลายเป็นผู้ปกครองอิหร่านPerry, J. R. (1991). Karim Khan Zand: A History of Iran, 1747–1779. University of Chicago Press.
# ความยาวตลอดลำ
right|thumb|300x300px|ขนาดตัวเรือโดยละเอียด

ความยาวตลอดลำ (ย่อ: LOA, o/a, oa หรือ oa) คือความยาวสูงสุดของตัวเรือที่วัดขนานกับเส้นแนวน้ำ ความยาวนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งในขณะที่เรือเข้าเทียบท่า โดยเป็นวิธีที่ใช้กันมากที่สุดในการแสดงขนาดของเรือ และยังใช้ในการคำนวณค่าใช้จ่ายของที่จอดเรือ (เช่น 2.50 ปอนด์ต่อเมตร LOA)

โดยปกติแล้ว LOA จะวัดจากตัวเรือเท่านั้น สำหรับเรือใบ สิ่งนี้อาจไม่รวมถึงเสาชี้และอุปกรณ์อื่น ๆ ที่เพิ่มเข้ามากับตัวเรือ นี่คือวิธีที่เรือแข่งบางลำและเรือใบสูงใช้ศัพท์ LOA อย่างไรก็ตาม แหล่งข้อมูลอื่นอาจรวมเสาชี้ไว้ใน LOA ด้วย ที่น่าสับสนคือ LOA มีความหมายที่แตกต่างกัน คำว่า "Sparred length", "Total length including bowsprit", "Mooring length" และ "LOA including bowsprit" เป็นสำนวนอื่น ๆ ที่อาจบ่งบอกถึงความยาวเต็มของเรือใบ

 LOD 
บ่อยครั้งที่ใช้เพื่อแยกความแตกต่างระหว่างความยาวของเรือที่รวมส่วนยื่นออกมา (เช่น เสาชี้ เป็นต้น) ออกจากความยาวของตัวเรือเอง ทำให้มักมีการรายงาน ความยาวบนดาดฟ้า (Length on Deck - LOD) สิ่งนี้มีประโยชน์อย่างยิ่งสำหรับเรือใบขนาดเล็ก เนื่องจาก LOA ของพวกมันอาจแตกต่างจาก LOD อย่างมีนัยสำคัญ

 LOH 
ตามมาตรฐาน ISO 8666 สำหรับเรือเล็ก มีการนิยามคำว่า LOH หรือ ความยาวตัวเรือ (length of hull) ซึ่งอาจสั้นกว่า LOA ของเรือได้ เนื่องจาก LOH ไม่รวมส่วนอื่นที่ยื่นออกมาจากตัวเรือ เช่น เสาชี้

 LWL 
การวัดความยาวอีกลักษณะหนึ่งคือความยาวเส้นแนวน้ำบรรทุก (loaded waterline length - LWL) ซึ่งมีประโยชน์มากกว่าในการประเมินสมรรถนะของเรือ ในบางกรณี (โดยเฉพาะเรือเรือยอชต์เก่าหรือเรือที่มีเสาชี้) LWL อาจสั้นกว่า LOA อย่างมาก
# ความกว้าง (เรือ)
ความกว้าง  ของเรือ คือความกว้าง ณ จุดที่กว้างที่สุดของเรือ โดย ความกว้างสูงสุด (maximum beam - BMAX) คือระยะห่างระหว่างระนาบที่ผ่านด้านนอกสุดของเรือ ความกว้างตัวเรือ (hull beam - BH) จะรวมเฉพาะส่วนที่ติดอยู่กับตัวเรืออย่างถาวรเท่านั้น และ ความกว้างที่เส้นแนวน้ำ (beam at waterline - BWL) คือความกว้างสูงสุดของตัวเรือ ณ จุดที่ตัวเรือตัดกับผิวน้ำ

โดยทั่วไปแล้ว ความกว้างยิ่งกว้างมากเท่าไหร่ เรือก็จะยิ่งมีเสถียรภาพเริ่มต้น (initial stability) มากขึ้นเท่านั้น แต่ก็ต้องแลกมาด้วยการลดลงของเสถียรภาพรอง (secondary stability) ในกรณีที่เรือพลิกคว่ำ ซึ่งจะต้องใช้พลังงานมากขึ้นในการทำให้เรือกลับมาตั้งตรงจากตำแหน่งที่พลิกคว่ำ หากเรือเอียงจนเกือบจะพลิกคว่ำหมายถึงดาดฟ้าเรือจะเกือบอยู่ในแนวตั้งฉาก

 ค่าทั่วไป 
อัตราส่วนความยาวต่อความกว้าง (อัตราส่วนลักษณะ) ทั่วไปสำหรับเรือใบขนาดเล็กจะอยู่ที่ 2:1 (สำหรับเรือยางไปจนถึงเรือใบที่ลากจูงได้ความยาวประมาณ) ถึง 5:1 (สำหรับเรือใบแข่งที่มีความยาวมากกว่า 

เรือขนาดใหญ่มีอัตราส่วนความกว้างหลากหลายมาก บางลำอาจสูงถึง 20:1

เรือพายแข่งที่ออกแบบมาสำหรับการแข่งในน้ำเรียบอาจมีอัตราส่วนความยาวต่อความกว้างสูงถึง 30:1 ขณะที่เรือคอราเคิลมีอัตราส่วนเกือบ 1:1 ซึ่งหมายความว่ามันเกือบจะเป็นวงกลม

กฎทั่วไป - สูตร

ความกว้างของเรือที่มีตัวเรือเดียว (monohull) หลายลำสามารถคำนวณได้โดยใช้สูตรต่อไปนี้

โดยที่ LOA คือความยาวตลอดลำ (length overall) และความยาวทั้งหมดจะอยู่ในหน่วยฟุต

ตัวอย่าง:
 สำหรับเรือยอชต์มาตรฐานขนาด  รากที่สามของ 27 คือ 3, 3 ยกกำลังสองคือ 9 บวก 1 เท่ากับ 10 ดังนั้นความกว้างของเรือตัวเรือเดียวขนาด 27 ฟุตหลายลำจะอยู่ที่ประมาณ 
 สำหรับเรือยอชต์วอลโว่โอเพน 70: 70.5 ยกกำลัง 2/3 เท่ากับ 17 บวก 1 เท่ากับ 18 ความกว้างของเรือประเภทนี้มักอยู่ที่ประมาณ 
 สำหรับเรือยาว  รากที่สามคือ 9, และ 9 ยกกำลังสองคือ 81, บวก 1 ดังนั้นความกว้างของเรือโดยปกติจะอยู่ที่ประมาณ , เช่น เรือประเภทซีเวย์แมกซ์ (Seawaymax)

เนื่องจากเรือคาตามารันมีตัวเรือมากกว่าหนึ่ง จึงมีการคำนวณความกว้างที่แตกต่างกันสำหรับเรือประเภทนี้

BOC
BOC ย่อมาจาก Beam On Centerline (ความกว้างบนเส้นกึ่งกลาง) คำนี้มักใช้ควบคู่กับ LOA (ความยาวตลอดลำ) อัตราส่วนของ LOA/BOC ใช้เพื่อประมาณค่าความเสถียรของเรือหลายตัวเรือ (multihull) ยิ่งอัตราส่วนต่ำเท่าไหร่ เรือก็จะมีความเสถียรมากขึ้นเท่านั้น

BOC สำหรับเรือวัดได้ดังนี้ สำหรับเรือคาตามารัน (catamaran) ระยะทางตั้งฉากจากเส้นกึ่งกลางของตัวเรือลำหนึ่งไปยังเส้นกึ่งกลางของตัวเรืออีกลำหนึ่ง วัดที่ระดับดาดฟ้า สำหรับเรือไตรมารัน (trimaran) ระยะทางตั้งฉากระหว่างเส้นกึ่งกลางของตัวเรือหลักและเส้นกึ่งกลางของอะมา (ama) ข้างใดข้างหนึ่ง วัดที่ระดับดาดฟ้า

ความหมายอื่น

ความหมายอื่น ๆ ของ 'Beam' ในบริบททางทะเล
คาน – ไม้ซุงที่ใช้คล้ายกับตงพื้น ซึ่งวางพาดในแนวนอนจากด้านหนึ่งของตังเรือไปยังอีกด้านหนึ่งในทิศทางขวางตัวเรือ (จากกราบซ้ายไปกราบขวา)
คาร์ลิน – คล้ายกับคาน เพียงแต่ทอดตัวในทิศทางตามยาวของเรือ (จากหัวเรือไปท้ายเรือ)
ทิศทางตามขวางเรือ  – ทิศทางขวางเรือ ตั้งฉากกับหัว-ท้ายเรือ สิ่งที่อยู่ตามทิศทางนั้นจะเรียกว่า "abeam" เช่น "เรืออีกลำอยู่ abeam" หมายถึงเรืออีกลำอยู่ตรงกลางลำเรือของเราพอดี ในแนวขวาง