wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# ซีกท้องฟ้าเหนือ
ซีกท้องฟ้าเหนือ หรือ ซีกฟ้าเหนือ  เป็นครึ่งทรงกลมที่เป็นส่วนหนึ่งของทรงกลมท้องฟ้า ที่หมุนไปในท้องฟ้า

ซีกท้องฟ้าเหนือ คือครึ่งของท้องฟ้าที่อยู่ทางเหนือของเส้นศูนย์สูตรท้องฟ้า ถ้ามองจากขั้วท้องฟ้าเหนือจะเห็นทุกสิ่งทุกอย่างหมุนไปรอบ ๆ

ในขณะที่ทัศนวิสัยดี ผู้สังเกตการณ์สามารถมองเห็นดวงดาวได้ประมาณ 2,000 ดวงอย่างสบาย ๆ ด้วยตาเปล่า และถ้าใช้กล้องส่องทางไกล อาจเห็นดวงดาวได้ประมาณ 20,000 ถึง 40,000 ดวง

เนื่องจากแหล่งอารยธรรมที่สำคัญส่วนใหญ่อยู่บนซีกโลกเหนือ ทำให้ดวงดาวบนซีกฟ้าเหนือเป็นที่รู้จักมาตั้งแต่อดีตกว่าซีกท้องฟ้าใต้
# ยูโรเปียนคัพ นัดชิงชนะเลิศ 1979
ยูโรเปียนคัพ นัดชิงชนะเลิศ 1979 เป็นการแข่งขันฟุตบอลที่จัดขึ้นที่โอลิมเปียสตาดีโอน เมืองมิวนิก ประเทศเยอรมนีตะวันตก เมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม ค.ศ. 1979 เทรเวอร์ ฟรานซิสทำประตูชัยในนัดนี้ ทำให้นอตทิงแฮมฟอเรสต์เอาชนะมัลเมอ เอฟเอฟ จากสวีเดน 1–0 กลายเป็นแชมป์ยุโรปเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์สโมสร ชัยชนะครั้งนี้ถือเป็นชัยชนะครั้งที่ 3 ติดต่อกันของทีมจากอังกฤษในนัดชิงชนะเลิศยูโรเปียนคัพ ต่อจากชัยชนะของลิเวอร์พูลในปี 1977 และ 1978

 ปูมหลัง 
น่าเสียดายที่ 2 ผู้เล่นที่ดีที่สุดของมัลเมอ – กองกลาง โบ ลาร์สสัน และกองหลัง รอย แอนเดอร์สัน – ถูกตัดออกจากทีมเนื่องจากอาการบาดเจ็บ ขณะที่กัปตันทีมและกองกลางคนสำคัญ สตาฟฟาน แท็ปเปอร์ นิ้วเท้าหักในการฝึกซ้อมก่อนรอบชิงชนะเลิศ มัลเมอใช้แท็คติคเกมรับแบบเดียวกับที่คลับ บรูช ทีมจากเบลเยียมเคยใช้ที่เวมบลีย์ในเกมพบลิเวอร์พูลในรอบชิงชนะเลิศเมื่อ 12 เดือนก่อน อย่างไรก็ตาม ยังมีเรื่องราวที่น่าจดจำอีก 1 เรื่องที่ต้องเล่าสู่กันฟัง ย้อนกลับไปในเดือนกุมภาพันธ์ ไบรอัน คลัฟเลือกที่จะใช้เงินที่ฟอเรสต์ได้รับจากการคว้าแชมป์ลีกในปี ค.ศ. 1978 กับกองหน้าจากเบอร์มิงแฮมซิตี คลัฟทำให้เทรเวอร์ ฟรานซิสกลายเป็นนักฟุตบอลค่าตัว 1 ล้านปอนด์คนแรกของอังกฤษเมื่อคลัฟเซ็นสัญญาคว้าฟรานซิสมายังนอตทิงแฮม แต่กฎของยูฟ่ากำหนดว่าเขาไม่สามารถเล่นฟุตบอลยุโรปได้อีก 3 เดือน ดังนั้นการแข่งขันนัดแรกที่ฟรานซิสลงเล่นจึงเป็นนัดชิงชนะเลิศ และด้วยอาการบาดเจ็บของมาร์ติน โอนีล และอาร์ชี่ เก็มมิลล์ที่คลัฟไม่ได้เลือก ทำให้ฟรานซิสได้รับเลือกให้ลงเล่นเป็นครั้งแรกในการแข่งขันฟุตบอลสโมสรยุโรป
# ซีกท้องฟ้าใต้
thumb| โลกที่หมุนภายในทรงกลมท้องฟ้า จะเห็นว่าเส้นศูนย์สูตรของโลกอยู่ภายในเส้นศูนย์สูตรท้องฟ้าเสมอ
ซีกท้องฟ้าใต้ หรือ ซีกฟ้าใต้  คือ ส่วนของพื้นที่ในดาราศาสตร์ที่หมุนไปในทรงกลมท้องฟ้า เป็นส่วนครึ่งทรงกลมที่อยู่ทางใต้ของเส้นศูนย์สูตรท้องฟ้า

ในการทำแผนที่ท้องฟ้า นักดาราศาสตร์มองว่าท้องฟ้าเป็นเสมือนภายในของทรงกลมที่ถูกแบ่งครึ่งด้วยเส้นศูนย์สูตรท้องฟ้า แม้ว่าเส้นศูนย์สูตรท้องฟ้าจะสอดคล้องกับเส้นศูนย์สูตรของโลกบนเส้นโครงแผนที่ แต่ก็ไม่ควรจะสับสนระหว่างซีกท้องฟ้าใต้กับซีกโลกใต้ และซีกท้องฟ้าเหนือกับซีกโลกเหนือ

 การสังเกตการณ์ 
ในซีกท้องฟ้าใต้ ผู้สังเกตการณ์สามารถมองเห็นดาวประมาณ 2,000 ดวงในทัศนวิสัยที่ดีได้อย่างสบาย ๆ และระหว่าง 20,000 ถึง 40,000 ดวงด้วย กล้องสองตา ในเมืองใหญ่ สามารถมองเห็นดาวได้ประมาณ 300 ถึง 500 ดวงเท่านั้น เนื่องจาก แสงรบกวน และ มลพิษทางอากาศ ผู้สังเกตการณ์ที่อยู่บนซีกโลกเหนือไกลจากเส้นศูนย์สูตรออกไปจะมองเห็นท้องฟ้าทางใต้ได้น้อยลง

ดาวฤกษ์ที่สว่างที่สุดคือดาวโจร ซึ่งมีโชติมาตรปรากฏ -1.5 อยู่ในซีกท้องฟ้าใต้ ส่วนดาวคาโนปุสที่สว่างที่สุดเป็นอันดับสองและดาวแอลฟาคนครึ่งม้าก็ล้วนอยู่บนซีกท้องฟ้าใต้ โดยทั้ง 2 ดวงนี้อยู่ค่อนไปทางใต้มาก ที่เดคลิเนชัน 60 องศาใต้ ซึ่งใกล้กับขั้วโลกใต้ของท้องฟ้ามาก ดังนั้นจึงเป็นเรื่องยากที่จะพบเห็นได้จากผู้สังเกตการณ์ในยุโรปกลาง David Ellyard, Wil Tirion: The Southern Sky Guide. Cambridge Univ. Press, Cambridge 2009, ISBN 978-0-521-71405-1

ซีกท้องฟ้าใต้เป็นที่รู้จักค่อนข้างช้าเมื่อเทียบกับซีกท้องฟ้าเหนือที่เป็นที่รู้จักโดยละเอียดมาเป็นเวลานานแล้ว โดยซีกท้องฟ้าใต้มีการทำแผนที่ดาวอย่างละเอียดโดยเอ็ดมันด์ แฮลลีย์ ซึ่งได้ถูกตีพิมพ์ในปี 1679
# เด็กหญิงอีกฟากฝั่ง
เด็กหญิงอีกฟากฝั่ง  เป็นซีรีส์มังงะญี่ปุ่น แต่งเรื่องและวาดภาพโดยนางาเบะ ตีพิมพ์ในนิตยสารคอมิกการ์เดนรายเดือน นิตยสารมังงะแนวโชเน็งของสำนักพิมพ์แม็กการ์เดนตั้งแต่เดือนกันยายน พ.ศ. 2558 ถึงมีนาคม พ.ศ. 2564 รวบรวมตีพิมพ์เป็นหนังสือมังงะรวมเล่ม (ทังโกบง) ทั้งหมด 11 เล่ม  มังงะมีลิขสิทธิ์ในประเทศไทยโดยสำนักพิมพ์ AMiCO ในเครือของสำนักพิมพ์นานมีบุ๊คส์

ออริจินอลแอนิเมชันดีวีดี (โอเอดี) ดัดแปลงความยาว 10 นาทีผลิตโดยวิตสตูดิโอ จำหน่ายพร้อมกับมังงะเล่มที่ 8 รูปแบบจำนวนจำกัดในประเทศญี่ปุ่นในเดือนกันยายน พ.ศ. 2562 ออริจินอลแอนิเมชันดีวีดีขนาดยาวพิเศษผลิตโดยวิตสตูดิโอเช่นกัน จำหน่ายพร้อมกับมังงะเล่มพิเศษในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2565 

 ตัวละคร
# ซีกโลกพื้นดิน
ซีกโลกพื้นดิน  คือซีกโลกที่แบ่งด้วยวงกลมใหญ่ที่มีสัดส่วนของแผ่นดิน มากที่สุดบนผิวโลก โดยซีกโลกตรงข้ามเรียกว่า ซีกโลกพื้นน้ำ ชื่อเรียกนี้ได้คิดค้นขึ้นโดยอัลเบร็คท์ เพ็งค์ นักภูมิศาสตร์ ชาวเยอรมัน

ศูนย์กลางของซีกโลกพื้นดินปัจจุบันอยู่ใกล้ เมืองน็องต์ ประเทศฝรั่งเศส (ละติจูด 47 องศา 13 ลิปดาเหนือ ลองจิจูด 1 องศา 32 ลิปดาตะวันตก)

 ภาพรวม 
ซีกโลกภาคพื้นดินประกอบด้วย 88% ของผืนแผ่นดินทั้งหมดบนโลก ประกอบไปด้วยบางส่วนของทวีปยูเรเชีย แอฟริกา อเมริกาเหนือ และ อเมริกาใต้ พื้นที่ส่วนใหญ่ของส่วนที่มหาสมุทรคือ มหาสมุทรแอตแลนติก

แม้ในซีกโลกพื้นดิน อัตราส่วนของผืนแผ่นดินต่อผืนทะเล ก็ยังเป็นแค่ 49:51 นั่นคือยังมีทะเลมากกว่าแผ่นดิน (ในขณะที่ 88.7% ของซีกโลกพื้นน้ำคือมหาสมุทร) เนื่องจากผืนแผ่นดินจะเคลื่อนตัวด้วยความเร็วหลายเซนติเมตรต่อปีเนื่องจากการแปรสัณฐานแผ่นธรณีภาค จุดศูนย์กลางของซีกโลกพื้นดินเองก็เคลื่อนตัวไปตามเวลาทางธรณีวิทยา
# ซีกโลกพื้นน้ำ
ซีกโลกพื้นน้ำ  คือซีกโลกที่แบ่งด้วยวงกลมใหญ่ที่มีผืนทะเลเป็นสัดส่วนสูงสุดบนผิวโลก ส่วนซีกโลกตรงข้ามจะเรียกว่า ซีกโลกพื้นดิน

ศูนย์กลางของซีกโลกพื้นน้ำอยู่ใกล้กับ หมู่เกาะแอนติโพเดสทางตะวันออกเฉียงใต้ของประเทศนิวซีแลนด์ ที่จุดคู่เล็งยันของใจกลางซีกโลกพื้นดิน ตำแหน่งไม่ได้ถูกนิยามแน่นอน ต่างไปตามหลายทฤษฎี

 47°13'S 178°28'E
 48°S 179°30'E
 48°S 179°W

พื้นที่ 88.7% ของซีกโลกพื้นน้ำเป็นมหาสมุทร『広辞苑』第5版 (1998)「水半球」岩波書店 ซึ่งคิดเป็นพื้นที่ 64% ของมหาสมุทรทั้งหมดบนโลก ส่วนใหญ่อยู่ในมหาสมุทรแปซิฟิก และบางส่วนอยู่ในมหาสมุทรอินเดีย
# จุดคู่เล็งยัน
thumb|300x300px| เหมือนกับภาพบน แค่กลับหัว
จุดคู่เล็งยันศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภา หรือ จุดแอนติโพด  คือสถานที่บนโลก หรือเทห์ฟากฟ้าอื่น ๆ ที่อยู่ตรงข้ามกัน 180° กับอีกที่ ในวิชาในทางคณิตศาสตร์นั้นคำนี้นอกจากจะใช้เรียกจุดฝั่งตรงกันข้ามในทรงกลมสามมิติตามปกติแล้วยังใช้กับทรงกลมที่เป็นนามธรรมอย่างทรงกลม n มิติด้วย

ชื่อเรียกในภาษาอังกฤษคือ  นั้นมาจากภาษากรีกโบราณว่า   ซึ่งเป็นคำประสมซึ่งมาจากคำว่า   แปลว่า "ตรงกันข้าม" กับ   แปลว่า "เท้า"antipodes - Wiktionary
# อาร์ดา กือแลร์
อาร์ดา กือแลร์ (เกิด 25 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2005) เป็นนักฟุตบอลชาวตุรกี ปัจจุบันเล่นในตำแหน่งกองกลางให้แก่เรอัลมาดริด สโมสรในลาลิกา และทีมชาติตุรกี

 ระดับสโมสร 
 เริ่มต้นอาชีพ 
กือแลร์เริ่มต้นการเป็นนักฟุตบอลเยาวชนกับสโมสรกีฬาแกนช์แลร์บีร์ลีอีในอังการาใน ค.ศ. 2014 เขาเข้าร่วมระบบเยาวชนของเฟแนร์บาห์แชใน ค.ศ. 2019

 เฟแนร์บาห์แช 
กือแลร์เซ็นสัญญาอาชีพระยะยาว 2 ปีครึ่งกับเฟแนร์บาห์แชในวันพุธที่ 13 มกราคม ค.ศ. 2021 เขาได้รับการขนานนามว่าเป็นเด็กมหัศจรรย์และผู้เล่นดาวรุ่งที่มีศักยภาพในอนาคต

 ฤดูกาล 2021–22 
กือแลร์ลงประเดิมสนามให้ทีมชุดใหญ่ในฐานะตัวสำรองในเกมที่พบกับโฮยีโก เฮลซิงกิ สโมสรจากฟินแลนด์ ในรอบเพลย์ออฟ ยูฟ่ายูโรปาลีก ฤดูกาล 2021–22 ซึ่งแข่งที่สนามกีฬาชือครือ ซาราโจลู เมื่อวันที่ 19 สิงหาคม ค.ศ. 2021 ที่จบลงด้วยเฟแนร์บาห์แชชนะ 1–0 ในการแข่งขันซือเปร์ลีกนัดแรกเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม พ.ศ. 2564 เขาจ่ายบอลให้มิคา ซัยตส์ ทำประตูขึ้นนำ 1–0 ในนาทีที่ 89 ของเกม

เขาเริ่มได้ลงเล่นมากขึ้นเมื่อฤดูกาล 2021–22 ดำเนินไป ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2022 กือแลร์กลายเป็นผู้ทำประตูที่อายุน้อยที่สุดในประวัติศาสตร์ซือเปร์ลีก โดยเพิ่งอายุ 17 ปีเมื่อ 3 สัปดาห์ก่อนหน้านี้ หลังจากเริ่มต้นอาชีพได้อย่างน่าประทับใจ มีรายงานว่าสโมสรยักษ์ใหญ่ในยุโรปอย่างอาร์เซนอล, ลิเวอร์พูล, ไบเอิร์นมิวนิก, โบรุสซีอาดอร์ทมุนด์, บาร์เซโลนา และเปแอ็สเฌ แสดงความสนใจที่จะเซ็นสัญญาคว้าตัวเขา

ในวันพฤหัสบดีที่ 17 มีนาคม ค.ศ. 2022 เฟแนร์บาห์แชประกาศว่าพวกเขาได้ขยายสัญญา 3 ปีกับกือแลร์ กลายเป็นสัญญา 5 ปีครึ่ง ซึ่งจะทำให้เขาอยู่ที่สโมสรจนถึงเดือนมิถุนายน ค.ศ. 2026Armamızla Uzun Yıllar Yeni Başarılara

 ฤดูกาล 2022–23 
ในช่วงต้นฤดูกาล 2022–23 กือแลร์ได้รับเสื้อหมายเลข 10 ต่อจากเมซุท เออซิล อดีตกองกลางทีมชาติเยอรมนีและอดีตกัปตันทีมที่อำลาสโมสร นอกจากนี้ ยังมีความหมายพิเศษสำหรับแฟนสโมสรฟแนร์บาห์แชเพราะเป็นหมายเลขของอาแลกส์ จี โซซา อดีตกัปตันผู้เป็นตำนานของสโมสร เขาลงเล่นนัดแรกของฤดูกาลกับคาซึมพาชาและยิงได้ 2 ประตู จบการแข่งขันเฟแนร์บาห์แชชนะคาซึมพาชา 6–0 ในวันพฤหัสบดีที่ 3 พฤศจิกายน 2022 เขาทำประตูแรกในการแข่งขันระดับยุโรป และยังทำแอสซิสต์ในเกมเยือนที่ชนะดือนามอกือยิว 2–0 ในยูฟ่ายูโรปาลีก ฤดูกาล 2022–23 รอบแบ่งกลุ่ม

ในวันอาทิตย์ที่ 11 มิถุนายน อาร์ดาได้รับรางวัลแมนออฟเดอะแมตช์ ในการนำทีมชนะ 2–0 เหนืออิสตันบูลบาชักเชฮีร์ ใน ตุรกีคัพ 2023 รอบชิงชนะเลิศ

ในวันพฤหัสบดีที่ 6 กรกฎาคม กือแลร์โพสต์อินสตาแกรมเพื่อประกาศออกจากเฟเนร์บาห์เช่ ซึ่งเป็นการสิ้นสุดการเล่นของเขากับเฟเนร์บาห์เช่

 เรอัลมาดริด 
ในวันพฤหัสบดีที่ 6 กรกฎาคม 2023 เรอัลมาดริดได้ประกาศการเซ็นสัญญากับกือแลร์เป็นเวลา 6 ปีจนถึงเดือนมิถุนายน 2029 ข้อตกลงจบลงด้วยการจ่ายค่าฉีกสัญญาด้วยเงิน 20 ล้านยูโร ซึ่งมากกว่าค่าฉีกสัญญา 17.5 ล้านยูโร

เมื่อวันที่ 14 มกราคม พ.ศ. 2567 เขาได้รับถ้วยรางวัลแรกกับเรอัลมาดริดใน นัดชิงชนะเลิศซูเปร์โกปาเดเอสปัญญา ซึ่งเรอัลมาดริดเอาชนะบาร์เซโลนาด้วยคะแนน 4–1
# วิลเลียม ที. จี. มอร์ตัน
วิลเลียม ธอมัส กรีน มอร์ตัน (9 สิงหาคม 1819 – 15 กรกฎาคม 1868) เป็นทันตแพทย์และแพทย์ชาวอเมริกันผู้สาธิตการใช้อีเธอร์แบบสูดดมเพื่อเป็นยาระงับความรู้สึกสำหรับการผ่าตัดเป็นครั้งแรกต่อสาธารณชนในปี 1846 ตลอดชีวิตเขานับจากนั้น เขาทุ่มเทไปกับการพยายามสนับสนุนคำกล่าวอ้างว่าเขาผู้ค้นพบยาระงับความรู้สึก ซึ่งเป็นการกล่าวอ้างอันเป็นที่น่ากังขา

เมื่อวันที่ 30 กันยายน 1846 มอร์ตันให้อีเธอร์แก่ผู้ป่วยเพื่อทำการถอนฟันโดยไม่เจ็บ หลังข่าวการให้ยาระงับความรู้สึกของเขาแพร่ออกไป ศัลยแพทย์ชาวบอสตัน เฮนรี เจเคิบ บิดจ์โลว์ ได้อ่านพบข่าวที่เขียนถึงเหตุการณ์นี้ในเชิงบวก และจัดการสาธิตการผ่าตัดภายใต้ยาระงับความรู้สึกอีเธอร์ในวันที่ 16 ตุลาคม ปีเดียวกัน โดยสาธิตต่อสาธารณะที่ห้องผ่าตัดของโรงพยาบาลกลางรัฐแมสซาชูเสตส์ โดยในการสาธิตครั้งนี้ แพทย์ จอห์น คอลลินส์ วอร์เรน ทำการตัดก้อนเนื้องอกออกจากคอของเอดเวิร์ด กิลเบิร์ต แอบบ็อต โดยไม่มีความเจ็บปวด ข่าวการใช้ยาระงับความรู้สึกในครั้งนี้แพร่กระจายไปทั่วโลก โดยมีการใช้ครั้งแรกนอกสหรัฐในลอนดอน ประเทศอังกฤษ โดยทันตแพทย์ เจมส์ รอบินซัน ห้องผ่าตัดที่โรงพยาบาลกลางรัฐแมสซาชูเสตส์ที่ใช้สาธิตการผ่าตัดในวันนั้น กลายมาเป็นที่รู้จักในเวลาต่อมาว่า "โดมอีเธอร์" และปัจจุบันได้รับการอนุรักษ์ไว้ในฐานะสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์  หลังการสาธิต มอร์ตันพยายามปิดบังชื่อสารระงับความรู้สึกที่ให้แอบบอตดมโดยการเรียกแทนสารระงับความรู้สึกนี้ว่า "เลธีออน" (Letheon) แต่ไม่นานหลังจากนั้นก็เป็นที่ทราบกันว่าคืออีเธอร์

ในปี 1852 มอร์ตันได้รับปริญญาดุษฎีบัณฑิตจากมหาวิทยาลัยแพยศาสตร์วอชิงตันในบัลติมอร์ (Washington University of Medicine in Baltimore) ที่ซึ่งต่อมากลายมาเป็นวิทยาลัยแพทย์และศัลยแพทย์ (College of Physicians and Surgeons) เขาเข้าร่วมเป็นศัลยแพทย์อาสานับตั้งแต่ปี 1862 ให้กับกองพันแฟ่งแม่น้ำพอทอแมก เขาช่วยเหลือรักษาทหารที่บาดเจ็บกว่าสองพันนายตลอดการรบครั้งต่าง ๆ ที่ฟรีดริกเบิร์ก, แชนเซลเลอสวิลล์ และวิลเดอร์เนส 

ในปี 1868 ขณะมอร์ตันนั่งรถม้ากับภรรยาในนครนิวยอร์ก เขาได้ขอให้รถหยุด ก่อนจะวิ่งตรงลงไปในทะเลสาบใจกลางสวนเซนทรอลพาร์กเพื่อ "ทำให้ตัวเย็นลง" ต่อมาจึงเป็นที่เข้าใจว่าพฤติกรรมนี้เกิดจากหลอดเลือดในสมองตีบ มอร์ตันถูกนำตัวไปยังโรงพยาบาลเซนต์ลยุกส์ มีการบันทึกไว้ว่าหลังหัวหน้าศัลยแพทย์จำหน้าของมอร์ตันได้ เขาได้กล่าวแก่นักเรียนแพทย์ของเขาว่า "...ต่อหน้าพวกคุณคือชายที่ได้ทำสิ่งต่าง ๆ แก่มนุษยชาติและลดความทุกข์ระทม มากกว่าที่มนุษย์อื่นใดเคยทำมา"

มอร์ตันเสียชีวิตจากอุบัติเหตุหลอดเลือดสมองในครั้งนั้น และถูกฝังร่างไว้ที่สุสานเมาต์ออเบิร์น ในวอเตอร์ทาวน์ และ แคมบริดจ์ รัฐแมสซาชูเสตส์
# ห้องเรียนวีรชน
ห้องเรียนวีรชน  เป็นซีรีส์ไลต์โนเวลแนวจินตนิมิต เขียนโดยชิง อารากิ และวาดภาพประกอบโดยฮารูยูกิ โมริซาวะ ตีพิมพ์โดยสำนักพิมพ์ชูเอชะตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2558 ถึงเล่มที่ 13 โดยเป็นหนังสือในเครือ Dash X Bunko มังงะดัดแปลงวาดภาพโดยทากาชิ มินากูจิชื่อเรื่องว่า เอยู เคียวชิตสึ: โฮโนโอะ โนะ เอ็มเพรส ตีพิมพ์ในนิตยสารอัลตราจัมป์ นิตยสารมังงะแนวเซเน็งของสำนักพิมพ์ชูเอชะ ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ถึงสิงหาคม พ.ศ. 2558 รวบรวมตีพิมพ์เป็นหนังสือมังงะรวมเล่ม (ทังโกบง) 1 เล่ม มังงะดัดแปลงชุดที่สองวาดภาพโดยโคอาระ คิชิดะ ชื่อเรื่องเดียวกันกับไลต์โนเวล ตีพิมพ์ในนิตยสารโชเน็งกังกังรายเดือน นิตยสารมังงะแนวโชเน็งของสแควร์เอนิกซ์ตั้งแต่เดือนกันยายน พ.ศ. 2559 รวบรวมตีพิมพ์เป็นหนังสือมังงะรวมเล่ม (ทังโกบง) ถึงเล่มที่ 15 ซีรีส์อนิเมะโทรทัศน์ดัดแปลงผลิตโดยสตูดิโอแอ็กตัส ออกอากาศตั้งแต่เดือนกรกฎาคมถึงกันยายน พ.ศ. 2566

 ตัวละคร 

 /
# อิบัน เฟรสเนดา
อิบัน เฟรสเนดา กอร์ราลิซา (เกิด 28 กันยายน ค.ศ. 2004) เป็นนักฟุตบอลอาชีพชาวสเปนที่เล่นในตำแหน่งแบ็กขวาให้แก่เรอัลบายาโดลิด

 ระดับสโมสร 
เฟรสโนดาเกิดที่มาดริดและเข้าร่วมกับศูนย์ฝึกเยาวชนลาฟาบริกาของเรอัลมาดริดใน ค.ศ. 2014 หลังจากเข้าร่วมเอฟโมโบอาดิยาและสโมสรกิฆอร์นา เขาออกจากสโมสรใน ค.ศ. 2018 และใช้เวลา 2 ปีที่เซเด เลกาเนส ก่อนที่จะเซ็นสัญญากับเรอัลบายาโดลิด ใน ค.ศ. 2020

หลังจากมีชื่อกับทีมสำรอง 2 นัดในฐานะตัวสำรองที่ไม่ได้ลงเล่น เฟรสเนดาถูกเรียกตัวไปฝึกกับทีมชุดใหญ่โดยผู้จัดการทีมปาเชตาในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2021 โดยเป็นผู้เล่นอายุต่ำกว่า 18 ปีคนแรกที่ได้ลงเล่นกับทีมชุดใหญ่ตั้งแต่ดานิ เบกา ใน ค.ศ. 2014 ในวันพุธที่ 5 มกราคม ค.ศ. 2022 เนื่องจากทั้งลุยส์ เปเรซ และไซดี จังโก ไม่สามารถลงเล่นได้ เขาจึงได้ประเดิมสนามระดับอาชีพกับบายาโดลิดเมื่ออายุเพียง 17 ปี โดยเป็นผู้เล่นตัวจริงในเกมที่แพ้เรอัลเบติส 0–3 คาบ้านในศึกโกปาเดลเรย์

เฟรสเนดาลงเล่นนัดแรกในลาลิกาในวันศุกร์ที่ 9 กันยายน ค.ศ. 2022 แทนที่ลุยส์ เปเรซ ที่บาดเจ็บในเกมเยือนที่แพ้ฌิโรนา 1–2
# ฟาโรห์สตอร์ก
สตอร์ก เป็นผู้ปกครองแห่งอียิปต์โบราณ (ฟาโรห์) จากช่วงสมัยยุคก่อนราชวงศ์ของอียิปต์list. Pharoh listPrädynastische Zeit  Frühzeit  und   Altes Reich.Jürgen Schraten, Zur Aktualität von Jan Assmann: Einleitung in sein Werk (Springer-Verlag, 11.11.2010) page 59. นักวิชาการสมัยใหม่ส่วนใหญ่ได้สงสัยว่าพระองค์เคยมีตัวตนอยู่จริงหรือไม่Barry Kemp (a1), Andrew Boyce and James Harrell, The Colossi from the Early Shrine at Coptos in Egypt, in: Cambridge Archaeological Journal Volume 10, Issue 2, April 2000, p. 233; Jochem Kahl (2006): inscriptional Evidence For The Relative Chronology Of Dyns. 0–2 In: Erik Hornung, Rolf Krauss, And David A. Warburton (editors), Ancient Egyptian ChronologyBrill: Leiden, Boston, , p. 96

ไม่ค่อยทราบเกี่ยวกับการปกครองของพระองค์ เนื่องจากขาดหลักฐานทางโบราณคดีที่และไม่ปรากฏบันทึกที่เป็นลายลักษณ์อักษร ไม่ทราบรัชสมัยและขอบเขตทางภูมิศาสตร์ของการปกครองของพระองค์ ไม่ทราบพระนามจริงของพระองค์ ถึงแม้ว่าพระองค์จะทรงใช้อักษรอียิปต์โบราณรูปนกกระสาเพื่อแสดงถึงตัวพระองค์
# มุมชั่วโมง
มุมชั่วโมง  เป็นศัพท์ทางดาราศาสตร์ มุมชั่วโมงของเทห์ฟากฟ้าหมายถึงความแตกต่างระหว่างไรต์แอสเซนชันของเทห์ฟากฟ้า กับเวลาดาราคติในทางดาราศาสตร์และการเดินเรือดาราศาสตร์ มุมชั่วโมงเป็นหนึ่งในพิกัดที่ใช้ใน ระบบพิกัดศูนย์สูตร เพื่อระบุทิศทางของจุดบนทรงกลมท้องฟ้า มุมชั่วโมงของจุดบนทรงกลมท้องฟ้าคือมุมระหว่างระนาบสองระนาบ: ระนาบหนึ่งคือระนาบที่ประกอบด้วยแกนหมุนของโลกและจุดจอมฟ้า (ระนาบเมริเดียน) และอีกระนาบหนึ่งคือระนาบที่ประกอบด้วยแกนหมุนของโลกกับจุดนั้น

มุมชั่วโมงถูกกำหนดโดยเส้นเมริเดียนโดยเป็นลบทางด้านตะวันออกของเส้นเมอริเดียน และเป็นบวกทางด้านตะวันตกของเส้นเมริเดียน หรือนับจากทางตะวันตกไปเรื่อย ๆ เป็นบวกจนถึง 360 องศา วิธีการแปลงมุมชั่วโมงและลองจิจูดคือ 24h = 360°

มุมชั่วโมงถูกนิยามในทางดาราศาสตร์เป็นระยะทางเชิงมุมจากเส้นเมริเดียนตามเส้นศูนย์สูตรท้องฟ้าถึงวงกลมใหญ่บนพื้นผิวทรงกลมที่วัตถุเป้าหมายผ่านขั้วของโลก ระยะทางเชิงมุมควรคำนวณจากทิศตะวันตก หน่วยที่ใช้อาจเป็นชั่วโมง องศา หรือ เรเดียน

ในด้านการเดินเรือดาราศาสตร์ ตามธรรมเนียมแล้วจะยึดตามเส้นเมริเดียนแรก เป็นมุมชั่วโมงเกรนิช  หรือเส้นเมอริเดียนท้องถิ่น เป็นมุมชั่วโมงท้องถิ่น  หรือคำนวณตามต้นยุคอ้างอิง เป็นมุมชั่วโมงดาราคติ 

มุมชั่วโมงใช้ร่วมกับเดคลิเนชันเพื่อกำหนดพิกัดของจุดบนทรงกลมท้องฟ้าในระบบพิกัดศูนย์สูตรอย่างเที่ยงตรงExplanatory Supplement (1992), p. 724.

 ความสัมพันธ์ระหว่างมุมชั่วโมงกับไรต์แอสเซนชัน 
มุมชั่วโมงท้องถิ่น  คำนวณได้โดย
 
โดยที่  คือเวลาดาราคติท้องถิ่น และ  คือไรต์แอสเซนชัน

หรืออาจคำนวณโดย
 

โดยที่  คือ เวลาดาราคติเกรนิช  หมายถึงเวลาดาราคติท้องถิ่นที่เกรนิช ส่วน  คือลองจิจูดของผู้สังเกตการณ์ (นับจากเส้นเมริเดียนแรกโดยทิศตะวันออกเป็นค่าบวก)

ถ้ามุมชั่วโมงเป็นค่าลบ (−180° <  < 0°) แสดงว่าวัตถุกำลังเข้าใกล้เส้นเมริเดียน และมุมชั่วโมงเป็นบวก (0° <  < 180°) แสดงว่าวัตถุกำลังเคลื่อนออกจากเส้นเมริเดียน เมื่อมุมชั่วโมงเป็น 0 แสดงว่าวัตถุอยู่บนเส้นเมริเดียน

นอกจากนี้แล้ว มุมชั่วโมงและมุมไรต์แอสเซนชันมักจะวัดเป็นชั่วโมง นาที และวินาที โดยไม่ใช้ค่าติดลบ การหมุนครบรอบ  เทียบเท่ากับ  สามารถแปลงไปมากันได้
# ฟาโรห์บูล
บูล หรือ ทอรัส เป็นพระนามโดยสันนิษฐานของผู้ปกครองในสมัยยุคก่อนราชวงศ์แห่งอียิปต์ ซึ่งการมีอยู่ของพระองค์เป็นที่ถกเถียงกันอย่างมาก พระองค์ถือว่าเป็นผู้ปกครองของสมัยวัฒนธรรมนะกอดะฮ์ที่ 3 ซึ่งเป็นยุคแห่งเครื่องปั้นดินเผาตอนปลายของสมัยหินใหม่ทางตอนใต้ของอียิปต์

หาก "ฟาโรห์บูล" เป็นพระนามของผู้ปกครองจริงๆ แล้ว ส่วนใหญ่จะรู้จักจากแผ่นงาช้างจากสุสานอไบดอส ยู-เจ แห่งอุมมุลกะอับ และจากการแกะสลักหินบนภูเขาเกเบล ทจาอูติ

 หลักฐานยืนยัน 
กุนเตอร์ เดรเยอร์ นักไอยคุปต์วิทยาได้อนุมานการมีอยู่ของฟาโรห์ "ทอรัส" จากร่องรอยบนรูปสลักของเทพเจ้ามิน ซึ่งตีความว่าเป็นน่าจะอยู่ในช่วงการปกครองของพระองค์ โดยที่สงสัยว่าเครื่องเซ่นไหว้หลุมฝังพระบรมศพซึ่งมีไว้สำหรับฟาโรห์สกอร์เปียนที่ 1 มาจากสินค้าในอาณาเขตของอาณาจักรของฟาโรห์ "ทอรัส" ดังนั้นสัญลักษณ์รูปวัวจึงเป็นที่มาของพระนามของพระองค์Günter Dreyer: Umm el-Qaab I .: the predynastic royal tomb U-j and its early documents (= Umm el-Qaab, 1st volume). von Zabern, Mainz 1998, ., pp. 87 & 176.Ludwig David Morenz: picture letters and symbolic signs. The development of the writing of the high culture of ancient Egypt (= Orbis Biblicus et Orientalis 205). Friborg 2004, ., pp. 130–134, 172, 190–193.

การยืนยันเพิ่มเติมเกี่ยวกับการมีอยู่ของผู้ปกครองพระองค์นี้ คือ การตีความภาพวาดบนหินที่ค้นพบในปี ค.ศ. 2003 บนเกเบล ทจาฮูติในทะเลทรายทางตะวันตกของธีบส์ เห็นได้ชัดว่าเป็นการดำเนินการทหารที่ประสบความสำเร็จโดยฟาโรห์สกอร์เปียนที่ 1 ที่ทรงสู้รบกับฟาโรห์ทอรัส โดยการต่อสู้ครั้งนี้อาจจะเป็นส่วนหนึ่งของการรวมอาณาจักรอียิปต์ในช่วงก่อนประวัติศาสตร์ตอนปลาย ซึ่งฟาโรห์สกอร์เปียนที่ 1 ซึ่งทรงปกครองที่เมืองไธนิส ได้ทรงพิชิตอาณาจักรของฟาโรห์ทอรัสในพื้นที่นะกอดะฮ์Gregory Phillip Gilbert: Weapons, warriors and warfare in early Egypt. 2004, (= BAR international series. Volume 1208). Archaeopress, 2004, . pp. 93 & 94.

 ข้อสงสัย 
อย่างไรก็ตาม เนื่องจากอักษรอียิปต์โบราณรูปวัวนั้นไม่ปรากฏร่วมสัญลักษณ์ของเหยี่ยวฮอรัสหรือดอกไม้สีทอง ซึ่งสัญลักษณ์ของผู้ปกครองในยุคก่อนราชวงศ์  มีนักวิจัยบางคนสงสัยว่าสัญลักษณ์นั้นจะสื่อถึงฟาโรห์ ตัวอย่างเช่น ลุดวิก เดวิด โมเรนซ์ ผู้เชี่ยวชาญด้านการเขียนและนักไอยคุปต์วิทยา โจเชม คาห์ล ได้ชี้ให้เห็นว่าการเขียนอักษรอียิปต์โบราณยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นของการพัฒนาในช่วงสมัยก่อนราชวงศ์ และการกำหนดสัญลักษณ์รูปภาพแต่ละภาพนั้นไม่เป็นระบบมากนั้น เหตุผลดังกล่าวเป็นข้อเท็จจริงที่ว่าในระยะเริ่มต้นของการพัฒนาการเขียนนี้ไม่มีปัจจัยกำหนดที่ตายตัวสำหรับ "ความเป็นท้องถิ่น" "เขตปกครอง" และ "ภูมิภาค" ที่มีอยู่ สัญลักษณ์ของรูปวัวนั้นสามารถเป็นภาพแทนของฟาโรห์ในฐานะกองกำลังโจมตี แต่ก็อาจจะเป็นส่วนหนึ่งของชื่อสถานที่หรือเขตปกครองใดเขตปกครองหนึ่ง (เช่น เขตปกครองวัวภูเขา) นอกจากนี้ยังมีการแสดงภาพของวัวที่เกี่ยวข้องกับพิธีกรรมโบราณ "การจับวัวป่า" ซึ่งจะพัฒนากลายมาเป็นพิธีการวิ่งพระโคอาพิสในช่วงเวลาภายหลัง ดังนั้น สัญลักษณ์ของวัวจึงไม่จำเป็นต้องสื่อถึงพระนามของฟาโรห์เสมอไปWolfgang Helck: Studies on the Thinite period (= Egyptological treatises. (ÄA) Vol. 45). Harrassowitz, Wiesbaden 1987, , (restricted online version), pp. 147 & 153.
# หอดูดาวโรเกเดโลสมูชาโชส
หอดูดาวโรเกเดโลสมูชาโชส (, ORM) เป็นหอดูดาวที่ตั้งอยู่เกาะลาปัลมา ในแคว้นกานาเรียสของประเทศสเปน หอดูดาวนี้บริหารจัดการโดยสถาบันวิจัยฟิสิกส์ดาราศาสตร์กานาเรียสในเกาะเตเนริเฟ และเป็นส่วนหนึ่งของหอดูดาวเหนือยุโรป

ค่าความมองเห็นในพื้นที่นี้เป็นรองเพียงหอดูดาวเมานาเคอาบนเกาะฮาวาย สำหรับในซีกโลกเหนือ เหมาะสำหรับการสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ด้วยแสงที่มองเห็นได้และอินฟราเรด มีเครื่องมือทางดาราศาสตร์ที่ทันสมัยที่สุดจำนวนมากในซีกโลกเหนือ ตัวอย่างเช่น กล้องโทรทรรศน์สุริยะสวีเดนที่ใช้ระบบอะแดปทิฟออปติก สามารถให้ภาพดวงอาทิตย์ที่มีความละเอียดสูงสุดและ กล้องโทรทรรศน์ขนาดใหญ่กานาเรียสขนาด 10.4 เมตร ซึ่งเป็นกล้องโทรทรรศน์แบบเดี่ยวที่ใหญ่ที่สุดในโลก เริ่มใช้งานตั้งแต่ปี 2009

 ประวัติศาสตร์ 
เกาะลาปาลเริ่มมีการตั้งกล้องโทรทรรศน์ตั้งแต่ปี 1979 โดยเริ่มจากกล้องโทรทรรศน์ไอแซก นิวตันของหอดูดาวกรีนิช โดยย้ายจากที่ตั้งเดิมที่อยู่ในซัสเซกซ์ของอังกฤษ กระบวนการย้ายนี้ค่อนข้างยาก ทำให้เป็นที่รู้กันว่าการสร้างกล้องโทรทรรศน์ใหม่นั้นค่าใช้จ่ายถูกกว่าการย้ายที่ตั้ง

หอดูดาวนี้ก่อตั้งขึ้นครั้งแรกในเมืองซันตากรุซเดลาปัลมา โดยแรกเริ่มมี สเปน สวีเดน เดนมาร์ก และ สหราชอาณาจักร ต่อมามี เยอรมนี อิตาลี นอร์เวย์ เนเธอร์แลนด์ ฟินแลนด์ ไอซ์แลนด์ และ สหรัฐอเมริกา เข้าร่วมแผนนี้ด้วย

วันที่เปิดอย่างเป็นทางการของหอดูดาวแห่งนี้คือวันที่ 29 มิถุนายน 1985 โดยราชวงศ์สเปนและประมุขแห่งรัฐ 6 แห่งในยุโรป ทั้งยังได้ตั้งค่าลานจอดเฮลิคอปเตอร์เจ็ดแห่งสำหรับการใช้งานวีไอพี

ไฟไหม้บนไหล่เขาในปี 1997 ได้ทำลายกล้องโทรทรรศน์รังสีแกมมาไป 1 ตัว แต่ไฟไหม้อีกครั้งในเดือนกันยายน 2005 ไม่ได้สร้างความเสียหายให้กับตัวอาคารหรือกล้องโทรทรรศน์
# กล้องโทรทรรศน์ไอแซก นิวตัน
กล้องโทรทรรศน์ไอแซก นิวตัน (Isaac Newton Telescope, ตัวย่อ: INT) เป็น กล้องโทรทรรศน์เชิงแสง ขนาด 2.54 เมตร ดำเนินการโดยกลุ่มกล้องโทรทรรศน์ไอแซก นิวตัน ตั้งอยู่ที่ หอดูดาวโรเกเดโลสมูชาโชส เกาะลาปัลมา แคว้นกานาเรียส ของประเทศสเปน

เดิมทีกล้องโทรทรรศน์นี้ตั้งอยู่ที่ปราสาทในซัสเซกซ์ ซึ่งเป็นของหอดูดาวหลวงเกรนิช ทำพิธีเปิดไปในปี 1967 โดยสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 แห่งสหราชอาณาจักร แต่สภาพอากาศในซัสเซกซ์ไม่ดีนัก ในปี 1979 กล้องโทรทรรศน์จึงถูกส่งย้ายไปยังเกาะลาปัลมา และเปิดแสงแรกในปี 1984
# จอมมารเลเวล 1 กับผู้กล้าห้องเช่า
จอมมารเลเวล 1 กับผู้กล้าห้องเช่า  เป็นซีรีส์มังงะญี่ปุ่น แต่งเรื่องและวาดภาพโดยโทฟุ เผยแพร่ในเว็บไซต์ Comic Fuz ของสำนักพิมพ์โฮบุนชะตั้งแต่เดือนมีนาคม พ.ศ. 2562 รวบรวมตีพิมพ์เป็นหนังสือมังงะรวมเล่ม (ทังโกบง) ถึงเล่มที่ 10 เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2567 ซีรีส์อนิเมะโทรทัศน์ดัดแปลงผลิตโดยสตูดิโอซิลเวอร์ลิงก์และเบลด ออกอากาศตั้งแต่เดือนกรกฎาคมถึงกันยายน พ.ศ. 2566

 เนื้อเรื่อง 
ผู้กล้าแม็กซ์และพรรคพวกต่อสู้และโค่นจอมมารลงได้ สิบปีต่อมาจอมมารคืนชีพขึ้นใหม่แต่ตอนนี้มีรูปลักษณ์เป็นเด็กสาว จอมมารกระตือรือร้นที่จะต่อสู้อีกครั้ง จึงออกตามหาแม็กซ์ แต่กลับพบว่าปัจจุบันแม็กซ์ถูกกีดกันจากสังคมและกลายเป็นคนเกียจคร้านว่างงานอาศัยอยู่ในห้องเช่า จอมมารจึงตัดสินใจย้ายเข้ามาอยู่กับแม็กซ์และพยายามทำให้แม็กซ์กลับเป็นคนเดิมเพื่อจะได้สู้กันอีกครั้ง 

 ตัวละคร 

 สื่อ 
 มังงะ 
ซีรีส์มังงงะจอมมารเลเวล 1 กับผู้กล้าห้องเช่า แต่งเรื่องและวาดภาพโดยโทฟุ เริ่มเผยแพร่ทางเว็บไซต์ Comic Fuz ของสำนักพิมพ์โฮบุนชะเดือนมีนาคม พ.ศ. 2562 รวบรวมตีพิมพ์เป็นหนังสือมังงะรวมเล่ม (ทังโกบง) ถึงเล่มที่ 10 เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2567

 หนังสือมังงะ 

 อนิเมะ 
ซีรีส์อนิเมะดัดแปลงมีการประกาศสร้างในวันที่ 29 มีนาคม พ.ศ. 2565  ผลิตโดยสตูดิโอซิลเวอร์ลิงก์และเบลด กำกับโดยเคซูเกะ อิโรอูเอะ เขียนบทโดยโทชิยะ โอโนะ ออกแบบตัวละครโดยโยชิฮิโระ วาตานาบะ และแต่งดนตรีประกอบโดย R.O.N. ออกอากาศตั้งแต่วันที่ 3 กรกฎาคมถึง 18 กันยายน พ.ศ. 2566 ทางช่องเอที-เอ็กซ์และเครือข่ายอื่น ๆ เพลงเปิดชื่อเพลงว่า "One Room Adventure" ร้องโดย MADKID ส่วนเพลงปิดชื่อเพลงว่า  ร้องโดยเนเนะ เมเดียลิงก์ได้ลิขสิทธิ์เผยแพร่ในเอเชียใต้, เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และโอเชียเนีย (ยกเว้นออสเตรเลียและนิวซีแลนด์) ฉายทางช่องยูทูบอนิ-วัน เอเชีย และอนิ-วัน ไทยแลนด์  เซ็ตไตฟิล์มเวิกส์ได้ลิขสิทธิ์เผยแพร่ในภูมิภาคอื่นและฉายทาง HIDIVE 

 รายชื่อตอน 

 หมายเหตุ
# กล้องโทรทรรศน์สุริยะสวีเดน
กล้องโทรทรรศน์สุริยะสวีเดน  หรือ กล้องโทรทรรศน์สุริยะ 1 เมตรสวีเดน (Swedish 1-m Solar Telescope, SST) เป็นกล้องโทรทรรศน์ขนาด 1 เมตร ตั้งอยู่ที่หอดูดาวโรเกเดโลสมูชาโชสในเกาะลาปัลมา แคว้นกานาเรียส ของสเปน บริหารงานโดย สมาคมฟิสิกส์สุริยะของสถาบันวิทยาศาสตร์หลวงสวีเดน ส่วนประกอบหลักคือกล้องโทรทรรศน์หักเหแสง ซึ่งมีขนาดใหญ่เป็นอันดับ 2 ของโลก

กล้องโทรทรรศน์นี้เป็นกล้องโทรทรรศน์สุญญากาศ หมายความว่าส่วนท่อถูกทำให้เป็นสุญญากาศเพื่อป้องกันการรบกวนจากอากาศภายในเพื่อไม่ให้ภาพเสีย นี่เป็นปัญหาเฉพาะของกล้องโทรทรรศน์สุริยะ เนื่องจากความร้อนจากแสงที่รวบรวมไว้ส่งผลต่อการผ่านของก๊าซและทำให้ภาพเสียหาย ตั้งแต่ปี 2005 เป็นต้นมา กล้องได้เปิดใช้งาน ระบบอะแดปทิฟออปติก ทำให้ได้ภาพที่ดีที่สุดเมื่อเทียบกับกล้องโทรทรรศน์สุริยะทั้งหมด which was upgraded to an 85-electrode monomorph deformable mirror from CILAS<ref>

กล้องนี้ได้มาแทนกล้องโทรทรรศน์สุริยะสุญญากาศสวีเดนอันเก่าขนาด 47.5 ซม. ซึ่งได้ปลดประจำการเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2000