# บุพเพสันนิวาส 2
บุพเพสันนิวาส ๒ (หรือเรียกโดยย่อว่า "บุพเพ ๒") เป็นภาพยนตร์ไทยแนวย้อนยุค โรแมนติก คอมเมดี้ ที่ออกฉายในปี พ.ศ. 2565 ร่วมทุนสร้างระหว่างค่ายจีดีเอชและบรอดคาซท์ ไทย เทเลวิชั่น ได้แรงบันดาลใจจากนวนิยายเรื่อง บุพเพสันนิวาส ของรอมแพง ภาพยนตร์เรื่องนี้เป็นภาคต่อแยกของ บุพเพสันนิวาส ฉบับละครโทรทัศน์ และปูเนื้อเรื่องเข้ากับ พรหมลิขิต ฉบับละครโทรทัศน์ที่ดัดแปลงจากนวนิยายชื่อเดียวกัน กำกับโดย อดิสรณ์ ตรีสิริเกษม นำแสดงโดย ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ และ ราณี แคมเปน ซึ่งเป็นนักแสดงนำจากละคร บุพเพสันนิวาส ร่วมด้วย พาริส อินทรโกมาลย์สุต, ชานน สันตินธรกุล, ปวีณ์นุช แพ่งนคร, นิมิตร ลักษมีพงศ์ และ สุวัจนี พานิชชีวะ

ภาพยนตร์เรื่องนี้ได้บวงสรวงและเปิดกล้องถ่ายทำเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2564 และกำหนดฉายในวันที่ 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2565 โดยก่อนกำหนดการฉาย จีดีเอชได้ประชาสัมพันธ์ควบคู่ทั้งทางออนไลน์และออฟไลน์ มีการเสนอขายโทเค็นดิจิทัลเป็นครั้งแรกของวงการภาพยนตร์ไทย และมีการแจกสิ่งพิมพ์ซึ่งมีลักษณะเลียนแบบจดหมายเหตุในย่านสำคัญของกรุงเทพมหานคร 

บุพเพสันนิวาส 2 ได้รับกระแสการตอบรับเชิงบวกจากผู้ชม ในช่วงหนึ่งเดือนที่เข้าฉาย ภาพยนตร์ทำรายได้ 167.67 ล้านบาท (กรุงเทพ ปริมณฑล และเชียงใหม่) และ 392.73 ล้านบาท (ทั่วประเทศ) นอกจากนี้ยังได้รับคำวิจารณ์บวกและลบผสมกันจากนักวิจารณ์ซึ่งชื่นชมบทภาพยนตร์ที่ผสมผสานประวัติศาสตร์กับความเหนือจริงเหมือนฉบับละครโทรทัศน์ การแสดงและความเข้ากันได้ของนักแสดงนำ, งานภาพและงานสร้าง, ความบันเทิงที่ครบรส, ดนตรี และเพลงประกอบ แต่มีข้อสังเกตถึงการสร้างเทคนิคพิเศษทางภาพ, ความยาวโดยรวมของภาพยนตร์ที่เกินความจำเป็น รวมถึงมุกตลกและช่วงจังหวะที่ไม่ทำงานร่วมกับการเล่าเรื่องตามที่คาดหวัง

 เนื้อเรื่อง 

ภาพยนตร์บอกเล่าเรื่องชาติภพต่อมาของพ่อหมื่นและแม่หญิงการะเกดที่มีฉากหลังในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นในฐานะ ขุนสมบัติบดี (ภพ) นายช่างใหญ่ประจำกรมพระคลัง กับ เกสร ลูกสาวขุนนางใหญ่ในกรมพระตำรวจ ที่ได้มาพบกันด้วยการชักนำของความฝัน และการปรากฏตัวของชายแปลกหน้าปริศนาท่าทางผิดยุคอย่าง เมธัส ก่อนทั้งหมดจะต้องร่วมมือกันช่วยเหลือและกอบกู้ประวัติศาสตร์ ภาพยนตร์ไม่ถือว่าเป็นภาคต่อของ บุพเพสันนิวาส ฉบับละครและ พรหมลิขิตจาก บุพเพฯ 1 ถึงบุพเพฯ 2 และพรหมลิขิต ปังไม่ปังเดี๋ยวก็รู้ แต่เป็นภาพยนตร์ภาคแยกที่มีเรื่องราวเส้นเวลาที่คาบเกี่ยวเชื่อมโยงกัน ระหว่างละครทั้งสองเรื่อง 

เมธัส หันตระกูล พ่อค้าออนไลน์ ข้ามเวลาจากปี พ.ศ. 2564 ด้วยปืนคาบศิลาโบราณซึ่งเป็นสมบัติของบรรพบุรุษ หลังเกิดสุริยุปราคาที่ วัดประยุรวงศาวาสวรวิหาร มายังสยาม ปี พ.ศ. 2384 สมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น เขาได้เข้าไปทำงานรับใช้ในฐานะมือขวาของ หลวงอาวุธวิเศษประเทศพานิช (โรเบิร์ต ฮันเตอร์) หรือ นายหันแตร ที่ บริติช แฟคทอรี่ หรือ โรงสินค้าสหราชอาณาจักรบริเตนใหญ่เเละไอร์แลนด์ ด้วยการชวนเชิญของแองเจลิน่า หรือ ท่านผู้หญิงทรัพย์ ภรรยาของนายหันแตรที่สืบเชื้อสายมาจากเจ้าพระยาวิชาเยนทร์ เมธัสพยายามใช้ปืนส่งตัวเองกลับไปยุคปัจจุบันทุกวันที่มีโอกาส แต่ก็ไม่เป็นผลสำเร็จ

สามปีหลังจากนั้น ขุนสมบัติบดี (ภพ) นายช่างใหญ่ประจำกรมพระคลัง ได้ถอนหมั้นหญิงที่พ่อแม่สื่อชักใยตั้งแต่วัยเยาว์ เพราะหลงใหลในภาพสตรีใบหน้างดงามที่เป็นความฝันของเขาต่อเนื่องมาตลอดหลายปี ขณะเดียวกัน เกสร ลูกสาวขุนนางใหญ่ในกรมพระตำรวจ หญิงสาวหัวสมัยใหม่ที่ไม่เก่งเรื่องงานบ้านงานเรือน แต่ได้รับการร่ำเรียนจาก บาทหลวง ฌ็อง-บาติสต์ ปาลกัว (ปาลเลอกัวซ์) ที่โบสถ์อัสสัมชัญ จนเธอพูดจาฉะฉาน เชี่ยวชาญภาษาอังกฤษและความรู้ด้านประวัติศาสตร์โลก บาทหลวงซื้อสมุดบันทึกโบราณสมัยอยุธยาเพื่อมามอบหมายให้เกสรศึกษา โดยสมุดบันทึกนั้นสำนวนอันประหลาดกว่ายุคสมัย เธอได้ลองอ่านจนค้นพบว่า เจ้าของบันทึกนั้นคือ เกศสุรางค์ ที่เสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถยนต์ในยุคปัจจุบัน และย้อนเวลากลับมาที่ร่างของคุณหญิงการะเกดในยุคอยุธยา และครองรักกับออกขุนศรีวิสารวาจา เกศสุรางค์ใช้ความรู้ทางประวัติศาสตร์จดบันทึก เพื่อบอกเล่าและเตือนลูกหลานให้เตรียมรับมือกับสิ่งที่จะเกิดขึ้นในอนาคต 

ภพได้เจอกับเกสรเป็นครั้งแรกในโรงละครที่เสด็จในกรม เจ้านายชั้นผู้ใหญ่ผู้ทรงอิทธิพลในเขตคุ้งน้ำเจ้าพระยาที่อายุยังน้อย เป็นเจ้าของ แรกเริ่มเขามีปากเสียงกับเธอ แต่เมื่อสบตาเกสร ภพรู้ทันทีว่านั่นคือนางในฝันของตน และผิดหวังที่ตัวเองไปถอนหมั้นเธอ จึงตัดสินใจที่จะตามจีบเกสรใหม่ แต่เกสรที่ไม่ชอบหน้าและพฤติกรรมของภพ อีกทั้งมองว่าความเชื่อเรื่องบุพเพสันนิวาสเป็นเรื่องงมงาย จึงตอบปฏิเสธภพอย่างไม่ไยดี เมื่อเห็นดังนั้นภพขอให้ พระสุนทรโวหาร (ภู่) ผู้เป็นเหมือนครูและอาจารย์คนสนิทหาทางช่วยให้เขาย้อนเวลากลับไปไม่ให้เขาถอนหมั้น แต่สุนทรภู่บอกว่าให้เขาใช้หัวใจนำทาง ภพจึงต้องหาทางพิสูจน์ว่าเขากับเธอเกิดมาเพื่อคู่กัน แต่กลับทำให้เกสรรำคาญมากกว่าเดิม

เวลาต่อมา ดิ เอ็กซ์เพรส เรือเหล็กกลไฟของนายหันแตร ได้แล่นมาเทียบท่าถึงสยาม ท่ามกลางความตื่นเต้นของเกสรและปี่ บ่าวรับใช้ของเธอ โดยภพก็ตามมาต้อนรับนายหันแตรพร้อมกับเจ้านายด้วย เขาได้พบกับเกสรอีกครั้ง แต่เมื่อเกสรเกิดอุบัติเหตุจนเกือบพลัดตกน้ำ เมธัสได้เข้ามาช่วยเกสรไว้ก่อนภพ ภพไม่ชอบหน้าเมธัสและยึดของทั้งหมด รวมถึงปืนของเขาไป เกสรหาทางเอาปืนคืนให้เมธัส แต่ถูกภพจับได้ เกสรยอมพาภพมาเจอเมธัส ภพคืนของทั้งหมดให้ เมธัสเล่าเรื่องที่เขาย้อนเวลาให้ฟัง เกสรสนใจเรื่องราวของเมธัสจึงพาเขากับภพไปหาบาทหลวงที่โบสถ์ บาทหลวงได้ใช้เครื่องมือจนพบว่าสุริยุปราคาจะเกิดขึ้นภายในอีก 3 เดือน แต่เมื่อการะเกดได้อ่านสมุดบันทึกโบราณถึงสิ่งที่เป็นเรื่องที่ยังไม่เกิดขึ้นเกี่ยวกับบาทหลวง เขายึดสมุดบันทึกโบราณทั้งหมดไปเก็บไว้ สั่งห้ามไม่ให้เกสรอ่านบันทึกนั้นอีก โดยอ้างว่าเพราะบัญชาพระเจ้าที่กำหนดความเป็นไปของประวัติศาสตร์

ภพและเจ้านายได้พานายหันแตรมาเข้าเฝ้าเสด็จในกรมเรื่องการซื้อเรือกลไฟ แต่เสด็จในกรมไม่สนใจซื้อ เพราะไม่เชื่อว่าเรือกลไฟนั้นสามารถใช้การแล่นในน้ำได้ นายหันแตรเผลอทำตัวเสมอเสด็จจึงถูกขุนยุทธมาตย์ นายทหารผู้เป็นเสมือนแขนขาอันแข็งแกร่งของเสด็จในกรมลงโทษ นายหันแตรโมโหข่มขู่ภพกับเจ้านายว่าจะไปฟ้องรัฐบาลอังกฤษ ตั้งใจเพื่อเอาเรือกลไฟไปขายให้โคชินไชน่า (เวียดนาม) นำเอาเรือรบมาปิดปากอ่าวให้ก่อสงครามกับสยาม ภพร่วมมือกับเกสรและเมธัสคิดสร้างเรือกลไฟจำลองเพื่อให้เสด็จในกรมเปลี่ยนใจ เพื่อยับยั้งความขัดแย้งกับชาติตะวันตก แต่ภพได้รับบาดเจ็บจากการปกป้องเกสรและเมธัส ขณะการทดสอบเรือกลไฟจำลองเกิดความผิดพลาดจนระเบิด เขาได้รับการรักษาจากแดน บีช แบรดลีย์ (หมอบรัดเลย์) แต่หลังจากที่สร้างแบบเรือจำลองเสร็จ เสด็จในกรมกลับปฏิเสธไม่ซื้อเรือกลไฟ ซึ่งเป็นเรือเก่าที่ราคาสูงเกินความจำเป็น ทำให้สถานการณ์ระหว่างสยามกับชาติตะวันตกแย่ลงกว่าเดิม

แม้ภพและเกสรจะเริ่มมีความรักต่อกัน แต่ด้วยความลังเลของเกสร เธอจึงปฏิเสธคำขอแต่งงานของภพ หลังจากนั้น ภพสังเกตเห็นความผิดปกติบางอย่างที่โรงละครของเสด็จในกรม เขาจึงตัดสินใจเดินทางมาที่โบสถ์เช่นเดียวกับเกสร ทั้งคู่ได้พบกับเมธัสที่ลักลอบขโมยบันทึก เมธัสได้อ่านสมุดบันทึกให้ทั้งคู่ฟังว่าเหตุการณ์จะแย่ลงหลังเสด็จในกรมไม่รับซื้อเรือ แต่สบโอกาสแอบฉีกหน้าหนึ่งจากบันทึกออกมาโดยอ้างว่าบันทึกมีเพียงเท่าที่เขาได้อ่าน ภพและเกสรจึงแยกย้ายไปหาเบาะแส ภพได้พาสุนทรภู่ลักลอบเข้าไปในโรงละคร และได้พบว่าในโรงละครนั้นมีอาวุธที่ใช้ในการก่อกบฎ 

เมธัสไปที่ห้องทำงานของนายหันแตร เห็นนายหันแตรที่พายเรือไปที่ลับตาจึงสะกดรอยตาม แต่โดนขุนยุทธมาตย์จับได้ นายหันแตรพาตัวกลับมาที่ห้องทำงาน เมธัสพยายามห้ามในสิ่งที่นายหันแตรพยายามทำ นั่นคือการก่อกบฏในสยามร่วมกับเสด็จในกรมที่ตั้งใจจะให้มอบยศนายหันแตรในการควบคุมกรมพระคลังของสยามทั้งหมด เมธัสถูกนายหันแตรเล็งปืนขู่จึงพูดความจริงว่าเขาเป็นลูกหลานหันแตรจากอนาคต นายหันแตรโกรธจัดด้วยมองเป็นเรื่องเหลวไหล จึงขังเมธัสไว้ในห้องทำงานของเขา เพื่อตั้งใจจะส่งขายไปเป็นทาสที่สิงคโปร์หลังเสร็จภารกิจ

วันที่สุริยุปราคาจะมาถึง ภพตามมาช่วยเมธัสออกมาจากห้อง แต่โกรธจัดที่ได้รู้ความจริงว่า เมธัสกำลังทรยศสยามโดยพยายามจะปกปิดเรื่องที่นายหันแตรทำด้วยการฉีกบันทึกหน้าสำคัญที่ระบุว่า นายหันแตรจะพาเรือกลไฟที่มีปืนใหญ่ยิงเข้าที่กำแพงเมือง ทำให้เขาถูกเนรเทศออกจากสยามตลอดชีวิต เมธัสคือคนที่จะพยายามจะเปลี่ยนแปลงประวัติศาสตร์ของบรรพบุรุษที่เขาเชื่อให้เปลี่ยนไป โดยการแลกกับการที่สยามต้องตกเป็นเมืองขึ้นของอังกฤษ 

ภพรีบเดินทางไปที่เรือเหล็กกลไฟและได้พบปืนใหญ่เป็นจำนวนมากถูกบรรทุกโดยมีขุนยุทธมาตย์เป็นคนคุมงาน เขาเล่นงานทหารเรือที่ไม่ระวังตัวและขโมยชุดมาใส่ก่อนจะแอบลักลอบขึ้นเรือไป ในขณะที่เกสรและปี่ที่ตามมาส่งเมธัสได้รับรู้ความจริงถึงสิ่งที่กำลังจะเกิดขึ้นในอนาคต เมธัสได้รับภาพวาดของภพ ที่มีตัวเขา ภพและเกสร มีข้อความเขียนอวยพรให้เขามีความสุขในอนาคต เขาซาบซึ้งในมิตรภาพและรู้สึกผิดต่อความเห็นแก่ตัวของตนจึงเดินทางไปที่เรือกลไฟ เกสรรีบสั่งให้ปี่ส่งจดหมายข่าวเรื่องแผนการร้ายไปให้พระมหามนตรี พ่อของเธอที่เดินทางไปปากน้ำ ส่วนเธอจะไปช่วยภพกับเมธัสแม้ปี่จะทัดทานด้วยคิดว่าเกสรอาจเป็นอันตราย เกสรร่วมมือกับเมธัสจับตัวนายหันแตรไว้ แต่โดนทหารของเขาและขุนยุทธมาตย์จับตัวขึ้นไปไว้บนเรือก่อนจะแล่นไปยังกำแพงเมืองที่ซึ่งชาวบ้านกำลังสนใจกับสุริยุปราคาที่จะมาถึง

ความจริงได้เปิดเผยว่าการกบฎนั้นเป็นการจัดฉากวางแผนของพระสุรสวัสดิ์และเจ้านายฝั่งอังกฤษ ที่ยุยงให้เสด็จในกรมไม่ซื้อเรือกลไฟจากนายหันแตรตั้งแต่แรก เพื่อใช้เป็นอุบายในการก่อกบฏโดยอ้างชื่อเสด็จในกรมให้นายหันแตรเข้าใจว่าตัวเองจะได้เป็นผู้ควบคุมคลังทั้งหมดของสยาม นายหันแตรตั้งใจใช้ปืนใหญ่นั้นยิงเพื่อข่มขู่ แต่ขุนยุทธมาตย์กลับจับตัวเขาและทหารไว้ ตั้งใจใช้ปืนใหญ่ยิงเข้าที่กำแพงของเมืองเพื่อใส่ร้ายว่าเป็นฝีมือของนายหันแตรกับกัปตันเวลเลอร์ ผู้เป็นคนบังคับเรือ นายหันแตร เกสร และเมธัสกำลังสิ้นหวัง แต่ภพที่แอบซ่อนตัวอยู่บนเรือได้เข้าช่วยเหลือเกสรและเมธัสไว้ แต่ทหารกบฏได้กลับมาเล่นงานภพกับเมธัสที่คอยถ่วงเวลา ในขณะที่เกสรเดินทางไปคันบังคับเรือเพื่อเปลี่ยนทิศทางยิง ด้วยความช่วยเหลือของเมธัสที่ตามมาสมทบจนสำเร็จ แต่ขุนยุทธมาตย์เล่นงานเมธัสจนหมดสภาพ ภพเข้าต่อสู้จนทำให้หน้ากากของขุนยุทธมาตย์หลุดออก ตัวจริงของขุนยุทธมาตย์คือ สายลับจากฝั่งอังกฤษที่ดุดัน แข็งแกร่ง และมีความสามารถในการต่อสู้เป็นอย่างมาก 

ภพโดนเล่นงานคืนอย่างหนักด้วยความโมโหของขุนยุทธมาตย์จนหมดสภาพ ขุนยุทธมาตย์ตั้งใจจะใช้จุดคบไฟปืนใหญ่อีกครั้ง แต่โดนสุนทรภู่ที่ใช้คัมภีร์ที่ได้มาท่องมนต์เป่าลมไว้ไม่ให้คบไฟถูกจุดติด แต่ก็พลาดท่าเพราะมีช่วงของมนต์ที่อ่านยากไปจนเปิดโอกาสให้ขุนยุทธมาตย์จุดคบไฟสำเร็จ เกสรใช้โทรศัพท์มือถือของเมธัสปาใส่ที่มือของขุนยุทธมาตย์จนคบไฟร่วงหล่นลงแม่น้ำ ขุนยุทธมาตย์โกรธจัดเตรียมใช้ปืนคาบศิลายิงใส่เธอ เกสรหยิบปืนอาวุธวิเศษประเทศพานิชของเมธัสที่ตกอยู่เตรียมลั่นไกใส่ขุนยุทธมาตย์ซึ่งเป็นช่วงเกิดสุริยุปราคาพอดี แม้เมธัสจะเตือนว่าคนใช้ปืนอาจจะข้ามเวลาไปอนาคตก็ตาม ภพจับมือเกสรไว้และสัญญาว่าจะตามไปทุกที่ก่อนจะลั่นไกใส่ไหล่ขุนยุทธมาตย์สิ้นฤทธิ์ แรงถีบและระเบิดของปืนไม่ได้พาร่างทั้งสองข้ามเวลา แต่กลับพาร่างทั้งสอง พร้อมกับเศษปืนอาวุธวิเศษประเทศพานิช จมลงสู่คุ้งน้ำเจ้าพระยา 

เกสรที่หมดสติเพราะจมน้ำ ฝันถึงตัวเองในร่างของคุณหญิงการะเกดและพบสมุดบันทึกที่เธอเขียนไว้ รวมถึง พระยาวิสูตรสาคร ผู้ชายที่หน้าเหมือนภพคอยดูแลเป็นอย่างดี เกสรรู้ว่าภพกับเธอเป็นคู่บุพเพสันนิวาสกันจริง ๆ เธอฟื้นสติกลับมาเพราะภพช่วยพาเธอขึ้นจากแม่น้ำ และจูบผายปอดให้เธอจนปลอดภัย ทั้งสองแยกย้ายกันเมื่อบ่าวรับใช้ของเกสรเดินทางมารับด้วยความเป็นห่วง นายหันแตรได้มอบตัวกับทางการ และขอบคุณเมธัสที่คอยช่วยเหลือเขามาตลอด ภพขอบคุณเมธัสที่ช่วยเหลือและเสียใจที่เมธัสไม่ได้กลับไปในยุคปัจจุบัน เมธัสเชื่อว่าปืนนั้นตั้งใจจะกลับมาอดีตโดยพาตัวเขามาด้วย โดยไม่เคยตั้งใจจะให้เขากลับไปยุคปัจจุบันตั้งแต่แรกแล้ว เสด็จในกรมเข้าจับกุมพระสุรสวัสดิ์และเจ้านายฝั่งอังกฤษก่อนไหวตัวทัน เขาผิดหวังที่เคยเชื่อใจและเคารพมาตลอด พระสุรสวัสดิ์ลั่นว่าที่ทำไปทั้งหมดก็เพื่อเสด็จในกรม สุนทรภู่แอบท่องมนต์กฤษณะกาลีใส่พระสุรสวัสดิ์ ส่งผลให้เขาขาดใจตายในทันที พร้อมกับการเปิดเผยแผนร้ายต่อสยาม

ในเวลาต่อมา หมอบรัดเลย์เริ่มตีพิมพ์ บางกอกรีกอเดอ หนังสือพิมพ์ฉบับแรกของไทยที่เมธัสช่วยตั้งชื่อโดยบังเอิญ นายหันแตรถูกเนรเทศออกจากสยามพร้อมภรรยา ก่อนจะขายเรือเหล็กกลไฟให้กับโคชินไชน่าในเวลาต่อมา โดยทิ้งทรัพย์สินและคนรับใช้ทั้งหมดให้เมธัส ผู้เปรียบเหมือนลูกชายของเขา ขุนยุทธมาตย์ต้องโทษในคุก เมธัสรับช่วงต่อเป็นเจ้าของห้างสรรพสินค้า บริติช แฟคทอรี่ เขานำปืนอาวุธวิเศษประเทศพานิชที่หันแตรทิ้งไว้ใส่กล่องและพบว่ามันเหมือนกับกล่องใส่ปืนในปัจจุบันตั้งแต่แรกพร้อมหมวกที่เขาใส่ เมธัสจึงได้รู้ว่าตนคือบรรพบุรุษของหันตระกูล และได้สมรสกับอาเพ่ย หญิงสาวชาวจีน เหมือนในภาพถ่ายโบราณของบรรพบุรุษที่เขาเจอตอนค้นของในบ้านเก่า ซึ่งเป็นที่ตั้งของบริติช แฟคทอรี่ในยุคปัจจุบัน

เกสรเลิกอ่านบันทึกของคุณหญิงการะเกด แม้บาทหลวงจะมอบสมุดบันทึกคืนให้เพราะมันเป็นของเธอในอดีตชาติ โดยตั้งใจจะเขียนประวัติศาสตร์ในแบบของตัวเอง ควบคู่กับศึกษาเรื่องราวปัจจุบันไปพร้อมกับบาทหลวง ภพกับเกสรครองรักกันอย่างมีความสุข ทั้งคู่ไปขอให้บาทหลวงถ่ายรูปคู่ไว้ เพื่อเป็นหลักฐานให้ลูกหลานในกาลข้างหน้าได้รับรู้ว่า ความรักของพวกเขาคือ บุพเพสันนิวาส อย่างแท้จริง

หลังจากนั้น สุนทรภู่กับภพได้นำเอาคัมภีร์มนต์กฤษณะกาลีใส่กล่องนำมาฝังกลบไว้ ตั้งใจจะไม่ให้ใครนำคัมภีร์ดังกล่าวออกมาใช้อีก ด้วยอันตรายและอำนาจที่มีในคัมภีร์ เวลาผ่านไป 178 ปี ใน พ.ศ. 2565 ณ สวนแห่งหนึ่ง คนงานกำลังขุดดินทำสวนผักได้พบกับอะไรบางอย่าง จึงเรียก พุดตาน เจ้านายหญิงสวมผ้าขาวม้าปิดหน้าที่กำลังโพสต์อินสตาแกรมอยู่ให้มาดู เมื่อเธอตามมาถึงตรงที่หลุมขุดนั้น เผยให้เห็นเป็นกล่องใส่คัมภีร์มนต์กฤษณะกาลีที่สุนทรภู่กับภพฝังกลบไว้ตั้งแต่ยุครัตนโกสินทร์ตอนต้นนั่นเอง

 ตัวละคร 

 ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ รับบท ขุนสมบัติบดี (ภพ)/พระยาวิสูตรสาคร
 ราณี แคมเปน รับบท เกสร/คุณหญิงการะเกด
 พาริส อินทรโกมาลย์สุต รับบท เมธัส หันตระกูล
 ชานน สันตินธรกุล รับบท เสด็จในกรม
 ปวีณ์นุช แพ่งนคร รับบท พี่ปี่ บ่าวรับใช้เกสร
 นิมิตร ลักษมีพงศ์ รับบท พระสุนทรโวหาร (ภู่) หรือ สุนทรภู่
 สุวัจนี พานิชชีวะ รับบท คุณหญิงแม่ (มารดาของภพ)
 แดเนียล เฟรเซอร์ รับบท หลวงอาวุธวิเศษประเทศพานิช (โรเบิร์ต ฮันเตอร์ หรือ นายห้างหันแตร)ย้อนรอย 4 บุคคลในประวัติศาสตร์ “บุพเพสันนิวาส 2” เล่ายังไงให้สนุก กรุงเทพธุรกิจ สืบค้นเมื่อ 2 สิงหาคม 2565
 สตีเฟน โธมัส รับบท แดน บีช แบรดลีย์ (หมอบรัดเลย์)
 โจนาธาน แซมซัน รับบท ฌ็อง-บาติสต์ ปาลกัว (ปาลเลอกัวซ์)บุพเพสันนิวาส 2
 ปีเตอร์ ธูนสตระ รับบท ขุนยุทธมาตย์ส่องตัวละครใน "พรหมลิขิต" มีใครกลับมาบ้าง? sanook สืบค้นเมื่อ 6 ตุลาคม 2564
 สมพล ชัยสิริโรจน์ รับบท เจ้าพระยาพระคลัง
 พิชชาธร สันตินธรกุล รับบท อาเพ่ย
 วิทยา ปานศรีงาม รับบท พระสุรสวัสดิ์
 จรรยา ธนาสว่างกุล รับบท คนพายเรือหญิง 1
 รมิดา ประภาสโนบล รับบท คนพายเรือหญิง 2
 เฉลิมพล ฑิฆัมพรธีรวงศ์ รับบท คนในคณะละครนอก
 สุรพล พูนพิริยะ รับบท พระมหามนตรี ขุนนางชั้นผู้ใหญ่ของกรมพระตำรวจ บิดาของเกสร
 อัญชุลีอร บัวแก้ว รับบท มารดาของเกสร
 พงศนารถ วินศิริ รับบท บิดาของภพ
 จารุณี บุญเสก รับบท บ่าวรับใช้คุณหญิงแม่
 คมกฤษ ตรีวิมล รับบท บุคคลที่กำลังใส่บาตร
 วิชชพัชร์ โกจิ๋ว รับบท พระ
 เคลวิน หว่อง รับบท มนูญ

 งานสร้าง 
บุพเพสันนิวาส 2 สร้างขึ้นโดยได้รับแรงบันดาลใจจากนวนิยายบุพเพสันนิวาส ผลงานของรอมแพง โดยอรุโณชา ภาณุพันธุ์ กล่าวว่าเมื่อบุพเพสันนิวาส ฉบับละครโทรทัศน์ได้รับความนิยมอย่างสูงใน พ.ศ. 2561 ผู้บริหารของจีดีเอชได้ติดต่อมาเพื่อจะขอทำภาพยนตร์ภาคต่อจากละครโทรทัศน์นี้

จีดีเอชและบรอดคาซท์ ไทย เทเลวิชั่น ได้บวงสรวงและเปิดกล้องถ่ายทำภาพยนตร์เมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2564บุพเพสันนิวาส 2 เปิดกล้องแล้ว ! เตรียมเข้าฉายปลายปีนี้ โดยระหว่างการถ่ายทำที่จังหวัดนนทบุรี อิทธิพล คุณปลื้ม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ได้เดินทางมาตรวจเยี่ยมเพื่อส่งเสริมนโยบายเศรษฐกิจสร้างสรรค์ของรัฐบาล และติดตามมาตรการป้องกันโควิด-19

บุพเพสันนิวาส 2 เป็นภาพยนตร์แนวย้อนยุค-แฟนตาซีเรื่องแรกของจีดีเอช บทภาพยนตร์เขียนโดยผู้กำกับ อดิสรณ์ ตรีสิริเกษม ร่วมกับทีมงานของจีดีเอช ใช้เวลาสร้างสรรค์บทภาพยนตร์ 10 เดือน โดยมีรอมแพงเป็นที่ปรึกษา ภาพยนตร์ใช้เวลาถ่ายทำรวมทั้งงานโพสต์โปรดักชันทั้งหมดประมาณ 2 ปี มีความยาวรวมทั้งสิ้น 166 นาที เป็นภาพยนตร์ที่มีความยาวมากที่สุดของจีดีเอช

วรรณฤดี พงษ์สิทธิศักดิ์ ระบุว่าผลงานนี้มิใช่ภาพยนตร์ประวัติศาสตร์ แต่นำเกร็ดประวัติศาสตร์เป็นหนึ่งในแรงบันดาลใจสำหรับการสร้างสรรค์ผลงาน ด้านธนวรรธน์ วรรธนะภูติ อธิบายแนวคิดตัวละครของเขาว่ามีความแตกต่างจากพี่หมื่นในละครต้นฉบับที่มีความเคร่งขรึม แต่ภพในภาพยนตร์เป็นคนเปิดเผย ยอมทำทุกอย่างเพื่อให้ได้นางในฝันเป็นคู่ครอง ส่วนราณี แคมเปน กล่าวว่าตัวละครของเธอต้องพูดเยอะ และมีฉากที่ยาก กระนั้นเธอก็มีความสุขกับการรับบทเป็นเกสร

สำหรับสถานที่ถ่ายทำภาพยนตร์เรื่องนี้ เช่น วัดประยุรวงศาวาสวรวิหาร และโกดังมติชน จังหวัดนนทบุรี เป็นต้น

 เดสตินีโทเค็น 
บริษัท สเปเชียล เดสทินี จำกัด (Special Destiny) ซึ่งถือหุ้นโดยจีดีเอช และบรอดคาซท์ ไทย เทเลวิชั่น เสนอขายโทเค็นดิจิทัลต่อประชาชนโดยใช้ชื่อ "เดสตินีโทเค็น" (Destiny Token) มี 3 รูปแบบ รวมทั้งหมด 16,087 โทเค็น มูลค่าระดมทุนกว่า 265 ล้านบาท ระยะเวลาลงทุนไม่เกิน 2 ปี ถือเป็นครั้งแรกของอุตสาหกรรมภาพยนตร์ไทยกับการเปิดระดมทุนด้วยสินทรัพย์ดิจิทัล

ผู้ซื้อเดสตินีโทเค็นจะได้รับสิทธิพิเศษ เช่น ได้รับของที่ระลึก ชมภาพยนตร์รอบพิเศษก่อนวันเข้าฉายจริง ร่วมรับประทานอาหารกับนักแสดงนำ และได้รับผลตอบแทนเพิ่มเมื่อภาพยนตร์ทำรายได้ถึงเป้าหมาย เป็นต้น ซึ่งจีดีเอชจะนำรายได้จากการเสนอขายโทเค็นดังกล่าวไปใช้ทำการตลาดของภาพยนตร์ในต่างประเทศ โดยสเปเชียล เดสทินีได้ปิดโครงการและยื่นขอไถ่ถอนการครอบครองเดสตินีโทเค็นก่อนกำหนดเมื่อวันที่ 1 มีนาคม พ.ศ. 2566 โดยผู้ถือหน่วยลงทุนจะได้รับเงินทุนคืนทั้งหมด 100% พร้อมผลตอบแทน 2.99% โดยคำนวณจากวันเริ่มต้นโครงการจนถึงวันสิ้นสุดโครงการรวม 246 วัน

 ดนตรีประกอบ 
หัวลำโพงริดดิม เป็นผู้รับผิดชอบดนตรีประกอบของภาพยนตร์ ประพันธ์โดย วิชญ วัฒนศัพท์๒๘ นี้ เรียนเชิญ ออเจ้า .. ได้ทุกโรงภาพยนตร์ – Hualampong Riddimสกอร์ชีวิตของ โหน่ง หัวลำโพงริดดิม คนทำดนตรีประกอบหนังที่เชื่อว่าถ้าสกอร์ดี คนดูต้องไม่ได้ยิน ส่วนเพลงประกอบภาพยนตร์มีชื่อว่า "ถ้าเธอรักใครคนหนึ่ง" โดย วรันธร เปานิล ประพันธ์คำร้อง, ทำนอง, ร่วมเรียบเรียงเสียงประสาน และอำนวยการผลิตโดย ปัณฑพล ประสารราชกิจ มิวสิกวิดีโอของเพลงนี้กำกับโดย จิระ มะลิกุล เผยแพร่ครั้งแรกในรายการ "ข่าวสามสี" ทางช่อง 3 เอชดี เมื่อวันที่ 14 กรกฎาคม พ.ศ. 2565

 การฉาย 
บุพเพสันนิวาส 2 เปิดตัวครั้งแรกในงาน GDH Xtraordinary 2021 Lineup เมื่อวันที่ 23 กันยายน พ.ศ. 2563 ที่ โรงภาพยนตร์สยามภาวลัย ชั้น 6 ศูนย์การค้าสยามพารากอนเซอร์ไพรส์ชุดใหญ่ ออเจ้า เตรียมฟินอีกครั้ง บรอดคาซท์ฯ ร่วมกับ GDH ทำหนัง บุพเพสันนิวาส 2 ถนนพระรามที่ 1 แขวงปทุมวัน เขตปทุมวัน กรุงเทพมหานคร เดิมภาพยนตร์เรื่องนี้มีกำหนดออกฉายในวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2564 แต่ได้เลื่อนการฉายออกไปเป็นวันที่ 4 พฤษภาคม พ.ศ. 2565อดใจอีกนิดนะออเจ้า! ทีมผู้สร้าง 'บุพเพสันนิวาส 2' ขออภัยต้องเลื่อนฉายภาพยนตร์ออกไป และเลื่อนอีกครั้งเป็นวันที่ 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2565

งานเปิดตัวภาพยนตร์บุพเพสันนิวาส 2 จัดขึ้นเมื่อวันที่ 30 มิถุนายน พ.ศ. 2565 ณ เอ็มควอเทียร์ และในช่วงก่อนออกฉายทีมงานได้มีการแจกสิ่งพิมพ์ "จดหมายเหตุ บุพเพ ๒" ซึ่งเลียนแบบบางกอกรีกอเดอ ไปตามย่านสำคัญในกรุงเทพมหานคร เป็นการประชาสัมพันธ์แบบออฟไลน์ผ่านสื่อดั้งเดิม ควบคู่กับทางออนไลน์ผ่านสื่อสังคมและการระดมทุนด้วยสินทรัพย์ดิจิทัล

ต่อมาจีดีเอชได้จัดฉายรอบปฐมทัศน์เมื่อวันที่ 25 กรกฎาคม ปีเดียวกัน ณ พารากอนซีนีเพล็กซ์ สยามพารากอน นอกจากนี้ในอีกสองวันถัดจากนั้น จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งเป็นฉากหลังของบุพเพสันนิวาส ฉบับละครโทรทัศน์ภาคแรก ยังได้จัดฉายภาพยนตร์เรื่องดังกล่าวในรอบพิเศษ พร้อมจัดกิจกรรมส่งเสริมการท่องเที่ยวของจังหวัด อีกทั้งได้เชิญธนวรรธน์ซึ่งเป็นหนึ่งในนักแสดงนำของภาพยนตร์ และวัชรชัย สุนทรศิริ ผู้รับบทอาจารย์ชีปะขาวในละครต้นฉบับ ร่วมงานดังกล่าวด้วย

ในช่วงเวลาออกฉายในประเทศไทยของ บุพเพสันนิวาส 2 โรงภาพยนตร์บางแห่งได้จัดกิจกรรมส่งเสริมการขาย ด้วยการให้ส่วนลดแก่คนพิการทางการเห็น และคนพิการทางการได้ยิน นอกจากนี้ มูลนิธิช่วยคนตาบอดแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชินูปถัมภ์ ยังได้จัดฉายภาพยนตร์เรื่องนี้ในรอบพิเศษสำหรับเยาวชนผู้พิการทางสายตาอีกด้วย

บุพเพสันนิวาส 2 มีกำหนดออกฉายนอกประเทศไทย ได้แก่ ลาวกับออสเตรเลียในช่วงเวลาเดียวกับที่ฉายในไทย และกัมพูชากับสิงคโปร์ในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2565 นอกจากนี้ยังมีกำหนดฉายในประเทศอินโดนีเซีย, มาเลเซีย, เวียดนาม และบรูไนอีกด้วย

 การตอบรับ 
 รายได้ 
บุพเพสันนิวาส 2 ได้รับกระแสตอบรับอันดีตั้งแต่วันแรกที่เข้าฉาย มีผู้จองตั๋วเป็นจำนวนมากในโรงภาพยนตร์หลายแห่งเปิดรายได้"บุพเพสันนิวาส 2"หลังฉายไป 7 วัน พุ่งทะยานต่อเนื่องจริงๆ ข่าววาไรตี้ สืบค้นเมื่อ 4 สิงหาคม 2565 และมีผู้ชมหลากหลายวัย โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่บางส่วนเป็นการชมภาพยนตร์ในโรงเป็นครั้งแรกในชีวิต นอกจากนี้ ประชาชนส่วนหนึ่งยังสวมชุดไทยเข้าชมภาพยนตร์ในโรงด้วย

ภาพยนตร์ทำรายได้รวมทั้งประเทศไทยในการฉายอย่างเป็นทางการวันแรก 51.19 ล้านบาท ในจำนวนนี้เป็นรายได้จากโรงภาพยนตร์ในกรุงเทพมหานคร, ปริมณฑล และจังหวัดเชียงใหม่ 21.40 ล้านบาท::: รายได้หนังเข้าใหม่ วันพฤหัสบดีที่ 28 กรกฎาคม 2565 :::: – ชมรมวิจารณ์บันเทิง นับเป็นภาพยนตร์ไทยที่ทำรายได้เปิดตัวสูงสุดของปี ทำรายได้เปิดตัวสูงที่สุดของผู้กำกับอดิสรณ์ ตรีสิริเกษม รวมถึงเป็นภาพยนตร์ของค่ายที่ทำรายได้เปิดตัวสูงสุดในรอบ 3 ปี นับตั้งแต่ตุ๊ดซี่ส์ แอนด์ เดอะเฟค

ตลอดโปรแกรมการฉายในโรงภาพยนตร์ของประเทศไทย บุพเพสันนิวาส 2 ทำรายได้สะสมรวมทุกภูมิภาค 392.73 ล้านบาท ในจำนวนนี้เป็นรายได้จากโรงภาพยนตร์ในกรุงเทพมหานคร, ปริมณฑล และจังหวัดเชียงใหม่ 167.67 ล้านบาท::: โปรแกรมหนังเข้าใหม่ วันพฤหัสบดีที่ 4 สิงหาคม 2565 ::: – ชมราวิจารณ์บันเทิง นับเป็นเป็นภาพยนตร์ไทยเรื่องเดียวในรอบปี พ.ศ. 2565 ที่ทำรายได้รวมเกิน 100 ล้านบาทถล่มทลาย ! หนัง “บุพเพสันนิวาส 2” ทำรายได้ 3 วันแรก ทะลุ 134 ล้านบาท กรุงเทพธุรกิจ สืบค้นเมื่อ 31 กรกฎาคม 2565 

สำหรับการฉายในต่างประเทศ บุพเพสันนิวาส 2 เป็นภาพยนตร์ไทยที่ทำรายได้สูงสุดในประเทศลาว จากสี่วันแรกที่มีโปรแกรมในโรงภาพยนตร์

 การตอบรับเชิงวิจารณ์ 
ภาพยนตร์ได้รับบทปริทัศน์เชิงบวกเป็นส่วนใหญ่ นักวิจารณ์บางส่วนกล่าวว่าภาพยนตร์มีส่วนผสมของความเป็นละครโทรทัศน์ช่อง 3 กับภาพยนตร์ของจีดีเอช และข้อเท็จจริงผสมกับจินตนาการได้อย่างลงตัว อีกทั้งสามารถรักษาแก่นของละครต้นฉบับได้เป็นอย่างดี นอกจากนี้ การแสดง, ดนตรีประกอบ และบทภาพยนตร์ทำให้ผู้ชมรู้สึกสนุกไปกับเรื่องราวได้ แม้มีบางช่วงที่เยิ่นเย้อมากเกินจำเป็น และมีส่วนที่ไม่สมบูรณ์อยู่บ้างก็ตาม

ประภาส อยู่เย็น จาก เว็บแบไต๋  ชื่นชมความเข้ากันได้ระหว่างประวัติศาสตร์และเรื่องแต่งได้อย่างลงตัวโดยกล่าวว่า "นี่มัน 'บุพเพสันนิวาสฉบับจีดีเอช' จริง ๆ" แต่วิจารณ์การส่งเข้าเนื้อเรื่องหลักที่ค่อนข้างช้า มาดามอองทัวร์จากไทยรัฐออนไลน์ วิจารณ์บทภาพยนตร์ว่ามีความซับซ้อนและเป็นการตีความแบบคนสมัยใหม่ ซึ่งขัดกับบริบทของภาพยนตร์ที่อยู่ในยุครัตนโกสินทร์ตอนต้น และบางจุดมีการยัดเยียดเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์มากเกินจำเป็น

ผู้จัดการออนไลน์ตั้งข้อสังเกตว่า บุพเพสันนิวาส 2 อาศัยหลักการเดียวกันกับละครโทรทัศน์จึง "ให้ความรู้สึกเหมือนการชมละครโทรทัศน์ในโรงภาพยนตร์" อีกทั้งยังเสนอว่าตัวละครเสด็จในกรมอาจได้แรงบันดาลใจบางส่วนจากอุปนิสัยของหม่อมไกรสร ภิญญพันธุ์ พจนะลาวัณย์ วิจารณ์ว่าภาพยนตร์เจือความเป็น "ราชาชาตินิยม" ที่เดินเรื่องด้วยตัวละครส่วนใหญ่ที่เป็นชนชั้นนำและชาวต่างชาติ นอกจากนี้ยังเปรียบเทียบเกสรว่ามีความคล้ายกับมณีจันทร์ในทวิภพ ส่วนพิมพ์ชนก พุกสุข จากเว็บไซต์ the101world วิจารณ์สอดคล้องกับภิญญพันธุ์ และเสริมด้วยว่า บุพเพสันนิวาส 2 มีแนวทางการเล่าเรื่องที่สดใส แฝงไปด้วยอารมณ์ขัน ซึ่งต่างจากภาพยนตร์ประวัติศาสตร์ไทยเรื่องอื่น ๆ

ฐณยศ โล่ห์พัฒนานนท์ จาก สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวว่า บุพเพสันนิวาส 2 ประสบความสำเร็จในการชูความกลมกล่อมระหว่างภาพยนตร์โรแมนติก ตลก และประวัติศาสตร์ สามารถเล่าเหตุการณ์ได้อย่างมีแก่นสารแฝงอารมณ์ขบขัน มีดุลยภาพระหว่างฝ่ายร้ายและฝ่ายดีโดยไม่มีการแบ่งแยกชาติพันธุ์ เป็นผลิตภัณฑ์ทางวัฒนธรรมที่ร่วมเชื่อมโยงผู้ชมเข้ากับตัวตนของแต่ละบุคคล เว็บไซต์โกดังหนังวิเคราะห์ว่า ด้วยความโด่งดังจากละครต้นฉบับ, การหยิบประวัติศาสตร์มาเล่าอย่างสนุกสนาน, การตลาดของจีดีเอช, นักแสดง และเนื้อหาที่กลมกล่อม ดูง่าย ไม่ต้องคิดมาก ทำให้ภาพยนตร์ประสบความสำเร็จ

 กระแสในสื่อสังคม 
ในวันเปิดกล้องถ่ายทำภาพยนตร์ "#บุพเพสันนิวาส2" ขึ้นเทรนด์อันดับหนึ่งของทวิตเตอร์ในประเทศไทย ซึ่งเมื่อภาพยนตร์ออกฉาย แฮชแท็กที่เกี่ยวข้องก็ได้รับความนิยมเช่นเดียวกันคึกคัก! บุพเพสันนิวาส ๒ ฉาย 3 วัน กวาดรายได้ทั่วไทย 134 ล้าน ThaiPBS สืบค้นเมื่อ 31 กรกฎาคม 2565

ช่วงก่อนการออกฉายของภาพยนตร์ จีดีเอชได้ใช้ภาพดอกลำดวนในสื่อประชาสัมพันธ์ทางเฟซบุ๊ก มีผู้ใช้สื่อสังคมชาวกัมพูชาบางส่วนแสดงความเห็นว่าลำดวนเป็นดอกไม้ประจำชาติตน และตั้งข้อสังเกตว่าเหตุใดไม่ใช้ดอกราชพฤกษ์ซึ่งเป็นดอกไม้ประจำชาติไทยแทน ผู้ใช้สื่อสังคมชาวไทยบางส่วนตอบโต้ว่าลำดวนเป็นพืชท้องถิ่นของไทยมานานแล้ว และมีหน่วยงานของไทยใช้เป็นสัญลักษณ์มาก่อนหน้าที่กัมพูชาจะประกาศเป็นดอกไม้ประจำชาติตน เช่น จังหวัดศรีสะเกษ, มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง เป็นต้น

 รางวัล 
 ปี รางวัล สาขาที่เข้าชิง เสนอชื่อเข้าชิง ผลการตัดสิน 2566 Thailand Zocial Awards 2023 Best Content Performance on Social Media กลุ่มภาพยนตร์ไทย บุพเพสันนิวาส 2  โทตี้มิวสิกอวอร์ดส์ 2022 เพลงประกอบยอดนิยม "ถ้าเธอรักใครคนหนึ่ง"  Kazz Awards 2023 Hottest Film Award บุพเพสันนิวาส 2