# จังหวัดบาดกิส
บาดกิส  เป็นจังหวัดของอัฟกานิสถาน ตั้งอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศมีพรมแดนติดกับเติร์กเมนิสถาน ถือเป็นหนึ่งในจังหวัดที่ด้อยพัฒนาที่สุดของประเทศ และมีอัตราความยากจนสูงที่สุด เมืองหลักคือ Qala e Naw ในขณะที่เมืองที่มีประชากรมากที่สุด คือ Bala Murghab ซากปรักหักพังของเมือง Marw al-Rudh ในยุคกลาง ซึ่งเป็นเมืองหลวงทางประวัติศาสตร์ของแคว้น Gharjistan ในยุคกลาง ตั้งอยู่ในจังหวัดแห่งนี้ ใกล้กับเมือง Bala Murghab ที่ทันสมัย

ภูมิศาสตร์
จังหวัดบาดกิส ตั้งอยู่บริเวณเนินเขาโดดเดี่ยวทางตะวันตกเฉียงเหนือของอัฟกานิสถานและมีพรมแดนติดกับจังหวัดเฮราต, กาวร์ และ ฟาร์ยาบ รวมถึงประเทศเติร์กเมนิสถาน จังหวัดมีพื้นที่ทั้งหมด 20,591 ตร.กม. ทางอุทกวิทยา จังหวัดนี้มีแม่น้ำ Murghab ซึ่งใช้ในการชลประทาน ประกอบไปด้วยภูเขาบางส่วน แต่มีลักษณะเด่นคือเนินเขาสลับกับหุบเหว

จังหวัดนี้มีลมที่แรงมาก ชื่อของจังหวัด "บาดกิส" ได้มาจากคำในภาษาเปอร์เซีย "bâd-khiz" แปลว่า "แหล่งลม" ซึ่งหมายถึงลมบริภาษที่พัดเข้ามาในจังหวัดจากทางเหนือและตะวันตกเฉียงเหนือ  พรมแดนทางเหนือทอดยาวไปถึงขอบทะเลทราย Karakum ซึ่งรู้จักกันในชื่อทะเลทราย Sarakhs  Badghis ทางตอนเหนือรวมถึงดินเหลืองและการก่อตัวของ aeolian อื่น ๆ ซึ่งรู้จักกันในท้องถิ่นว่า "chul" ไหลผ่านเขตแดนเติร์กเมนิสถาน - อัฟกานิสถาน ข้ามพรมแดนในเติร์กเมนิสถานคือเขตอนุรักษ์ธรรมชาติแห่งรัฐ Badhyz ในเขตกึ่งทะเลทราย Badkhiz-Karabil

ประวัติศาสตร์
ก่อนถูกชาวอาหรับรุกราน จังหวัดนี้เคยเป็นศูนย์กลางของอาณาจักร Badghis ซึ่งกษัตริย์ Tarkhan Tirek ได้ต่อต้านการรุกรานของ Umayyad ในปี ค.ศ. 709 หลังจากการรุกรานของชาวอาหรับ จังหวัดนี้ถูกกบฏและทำหน้าที่เป็นที่หลบภัยของผู้คัดค้านทางศาสนาจนถึงประมาณปี ค.ศ. 1,000 ทุ่งหญ้าที่สวยงามของบาดกิสถูกใช้เป็นทุ่งหญ้าฤดูร้อนโดยราชวงศ์ Timurid ในศตวรรษที่ 15 ในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 จังหวัดได้รับความเสียหายหลังการโจมตีจากเติร์กเมนิสถาน ในปี ค.ศ. 1964 จังหวัดนี้ถูกแยกออกจากส่วนหนึ่งของจังหวัดเฮราต และจังหวัดเมย์มาเนห์

จังหวัดนี้เป็นหนึ่งในจังหวัดสุดท้ายที่กลุ่มตอลิบานยึดได้ในการรุกทางทหารก่อนการรุกรานของสหรัฐอเมริกาในปี ค.ศ. 2001 จังหวัดนี้ถูกยึดคืนอย่างรวดเร็วโดยกองกำลังพันธมิตรทางเหนือในขณะที่สหรัฐฯ เริ่มปฏิบัติการทางทหาร จังหวัดบาดกิส อยู่ภายใต้การควบคุมของกลุ่มตอลิบานอย่างสมบูรณ์ในปี ค.ศ. 2021

ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2022 จังหวัดนี้เกิดแผ่นดินไหวขนาด 5.3 คร่าชีวิตผู้คนไปหลายสิบคน

ข้อมูลประชากร
เช่นเดียวกับประเทศอื่น ๆ ในอัฟกานิสถาน ไม่มีข้อมูลจำนวนประชากรที่แน่นอน กระทรวงการฟื้นฟูและพัฒนาชนบทของอัฟกานิสถาน (MRRD) ร่วมกับ UNHCR และหน่วยงานสถิติและข้อมูลแห่งชาติ (NSIA) ของอัฟกานิสถานประมาณการจำนวนประชากรของจังหวัดว่าจะมีประมาณ 559,297 คนในปี ค.ศ. 2021 ประชากรชายของจังหวัดบาดกิส ในปี ค.ศ. 2013 มีจำนวน 241,200 คน ขณะที่ประชากรหญิงมีจำนวน 230,700 คนในปีเดียวกันที่มีข้อมูลอยู่ในขณะนี้ ชาวทาจิกมีประมาณ 67% ของประชากรทั้งหมดของจังหวัด อีกกลุ่มประกอบด้วยชาวพัชตุนเป็นส่วนใหญ่ (48%) และชาวฮาซารา อุซเบก เติร์กเมน และบาลุชซึ่งมีจำนวนที่น้อยกว่า

การเมือง
พรรคการเมืองขนาดใหญ่ในจังหวัดบาดกิส ได้แก่
 Jamiat-e Islami (สมาคมอิสลามแห่งอัฟกานิสถาน)
 Hezb-e Islami Gulbuddin
 Islamic Council of Herat

ในจังหวัดนี้มีทีมที่คอยช่วยฟื้นฟูส่วนภูมิภาคซึ่งนำโดยสเปน ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2019 ทหารสหรัฐจากรัฐเท็กซัสซึ่งปฏิบัติหน้าที่ในกรมทหารพรานที่ 75 จนได้รับบาดเจ็บสาหัสระหว่างการปฏิบัติการรบในจังหวัดดังกล่าวUS soldier from Texas dies of wounds from attack in Afghanistan , Jan 18, 2019

เศรษฐกิจ
จังหวัดบาดกิส นับเป็นหนึ่งในจังหวัดที่ด้อยพัฒนาที่สุดในบรรดา 34 จังหวัดของประเทศ นอกจากจะมีโครงสร้างพื้นฐานที่ไม่เพียงพอ และถนนที่ยังไม่ได้มาตราฐานแล้ว ยังขาดแคลนน้ำมาเป็นระยะเวลาที่ยาวนานอีกด้วย การเกษตรเป็นแหล่งรายได้หลักของผู้คนและการดำรงอยู่ของแม่น้ำ Murghab ทำให้ที่ดินที่มีอยู่เหมาะสำหรับการเพาะปลูก จังหวัดประสบปัญหาภัยแล้งอย่างรุนแรงตั้งแต่ช่วงปลายทศวรรษที่ 1990 และดำเนินต่อไป ทำให้ประชาชนหลายหมื่นคนต้องอพยบไปยังค่ายผู้ลี้ภัยนอกเมืองเฮราต ภัยแล้งเริ่มรุนแรงขึ้นจากการตัดไม้ทำลายป่ามากเกินไปตั้งแต่ปี ค.ศ. 2001 บาดกิสเป็นจังหวัดชั้นนำในการผลิตถั่วพิสตาชิโอของอัฟกานิสถาน นอกจากนี้ยังเป็นหนึ่งในพื้นที่ทำพรมของประเทศ อีกทั้งจังหวัดนี้เคยผลิตแกะ Karakul จนถึงปลายทศวรรษ 1970 ด้วย

การคมนาคม
จังหวัดบาดกิส ประสบปัญหาขาดการคมนาคม มีสนามบินระดับจังหวัดเพียงแห่งเดียว นั่นคือสนามบิน Qala i Naw (QAQN) ซึ่งสามารถรองรับแค่เครื่องบินขนาดเล็กได้ งานก่อสร้างถนนวงแหวนอัฟกานิสถานระยะทาง 233 กม. เริ่มขึ้นอีกครั้งในปี ค.ศ. 2012 ส่วนนี้จะเชื่อมต่อ Bala Murghab กับ เฮราต ทางตะวันตกเฉียงใต้ และ Maymana และ มะซารีชะรีฟ ทางตะวันออกเฉียงเหนือ

สาธารณสุข
เปอร์เซ็นต์ของครัวเรือนที่มีน้ำดื่มสะอาดลดลงจาก 11.6% ในปี ค.ศ. 2005 เป็น 1% ในปี ค.ศ. 2011 เปอร์เซ็นต์ของการทำคลอดโดยบุคลากรที่เชี่ยวชาญเพิ่มขึ้นจาก 15% ในปี ค.ศ. 2005 เป็น 17% ในปี ค.ศ. 2011 ตัวเลขอย่างเป็นทางการในปี ค.ศ. 2007 ระบุว่า 17% ของจำนวนประชากรจังหวัดบาดกิส สามารถเข้าถึงน้ำดื่มที่ปลอดภัยได้ ในขณะที่มีเพียง 1% ของการคลอดโดยบุคลากรที่เชี่ยวชาญเท่านั้น

การศึกษา
จากข้อมูลของแผนกการศึกษา จังหวัดบาดกิส มีโรงเรียน 457 แห่ง ในจำนวนนี้เป็นโรงเรียนมัธยม 75 แห่ง ที่เหลือเป็นโรงเรียนแบบประถมและมัธยม มีนักเรียนมากถึง 120,000 คน โดย 35% เป็นนักเรียนหญิง มีโรงเรียนอาชีวศึกษาเกษตร 1 แห่ง และสถาบันฝึกอบรมผดุงครรภ์ 1 แห่งในจังหวัดด้วย  อย่างไรก็ตาม ในปี ค.ศ. 2007 อัตราการรู้หนังสือโดยรวมอยู่ที่ 9.5% เท่านั้น

การแบ่งเขตการปกครอง
File:Badghis_districts.png
จังหวัดบาดกิส แบ่งออกเป็น 7 อำเภอ ดังนี้
 Ab Kamari
 Ghormach District
 Jawand District
 Muqur District
 Bala Murghab District
 Qadis District
 Qala i Naw District
 Murghab District

ดูเพิ่ม
 จังหวัดของประเทศอัฟกานิสถาน