# การประชุมสุดยอดอาเซียน
การประชุมสุดยอดอาเซียน  เป็นการประชุมประจำปีที่จัดขึ้นโดยสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (Association of South East Asian Nations) หรือ อาเซียน (ASEAN) ภายใต้หัวข้อ เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมของประเทศสมาชิกต่าง ๆ ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้แนวทางในการดำเนินกิจกรรมความร่วมมือต่าง ๆ ของเหล่าสมาชิก

 ประวัติ 
ประเทศสมาชิกกลุ่มอาเซียนได้จัดการประชุมขึ้น เรียกว่า การประชุมสุดยอดอาเซียน ซึ่งหัวหน้ารัฐบาลแต่ละประเทศสมาชิกจะมาอภิปรายและแก้ไขประเด็นปัญหาที่เกิดขึ้นในพื้นที่ รวมไปถึงการจัดการประชุมร่วมกับประเทศนอกกลุ่มสมาชิกเพื่อเชื่อมความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ

การประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งแรกจัดขึ้นที่จังหวัดบาหลี ประเทศอินโดนีเซีย ในปี พ.ศ. 2519 จากผลของการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่สาม ณ กรุงมะนิลา ในปี พ.ศ. 2530 สรุปว่าผู้นำประเทศสมาชิกกลุ่มอาเซียนควรจะจัดการประชุมขึ้นทุกห้าปีASEAN Structure , ASEAN Primer. อย่างไรก็ตาม ผลของการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งต่อมาที่ประเทศสิงคโปร์ ในปี พ.ศ. 2535 ได้เสนอให้จัดการประชุมให้บ่อยขึ้น และได้ข้อสรุปว่าจะมีการจัดการประชุมสุดยอดขึ้นทุกสามปีแทน ต่อมา ในปี พ.ศ. 2544 ผู้นำสมาชิกประเทศกลุ่มอาเซียนได้เสนอให้จัดการประชุมขึ้นทุกปีเพื่อแก้ไขประเด็นปัญหาด่วนที่ส่งผลกระทบในพื้นที่ ประเทศสมาชิกจะได้รับเลือกให้เป็นเจ้าภาพจัดการประชุมสุดยอดขึ้นเรียงตามตัวอักษร ยกเว้นประเทศพม่า ซึ่งถูกยกเลิกการเป็นเจ้าภาพการประชุมในปี พ.ศ. 2549 เนื่องจากปัญหาทางด้านสิทธิมนุษยชน ซึ่งมีแรงกดดันจากสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรปมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547

การประชุมอาเซียนอย่างเป็นทางการมีกำหนดการสามวัน ดังนี้
 ผู้นำของรัฐสมาชิกจะจัดการประชุมภายใน
 ผู้นำของรัฐสมาชิกจะหารือร่วมกันกับรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศในที่ประชุมกลุ่มอาเซียน
 การประชุมที่เรียกว่า "อาเซียนบวกสาม" ผู้นำรัฐสมาชิกจะประชุมร่วมกับผู้นำสาธารณรัฐประชาชนจีน ญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ โดยจัดขึ้นพร้อมกับการประชุมสุดยอดอาเซียน
 การประชุมที่เรียกว่า "อาเซียน-เซอร์" ผู้นำรัฐสมาชิกจะประชุมร่วมกับผู้นำออสเตรเลียและนิวซีแลนด์

+ การประชุมสุดยอดอาเซียนอย่างเป็นทางการ ครั้งที่  วันที่  ประเทศ  สถานที่จัดการประชุม 1  23-24 กุมภาพันธ์ 2519    บาหลี 2  4-5 สิงหาคม 2520    กัวลาลัมเปอร์ 3  14-15 ธันวาคม 2530    มะนิลา 4  27-29 มกราคม 2535    สิงคโปร์ 5  14-15 ธันวาคม 2538    กรุงเทพมหานคร 6  15-16 ธันวาคม 2541    ฮานอย 7  5-6 พฤศจิกายน 2544    บันดาร์เซอรีเบอกาวัน 8  4-5 พฤศจิกายน 2545    พนมเปญ 9  7-8 ตุลาคม 2546    บาหลี 10  29-30 พฤศจิกายน 2547    เวียงจันทน์ 11  12-14 ธันวาคม 2548    กัวลาลัมเปอร์ 12  11-14 มกราคม 25501  2  เซบู 13  18-22 พฤศจิกายน 2550    สิงคโปร์ 143  27 กุมภาพันธ์ - 1 มีนาคม 2552    ชะอำ, หัวหิน 10–11 เมษายน 2552  พัทยา 15  23-25 ตุลาคม 2552  ชะอำ, หัวหิน 16  8-9 เมษายน 2553    ฮานอย 17  28-31 ตุลาคม 2553 18  7-8 พฤษภาคม 2554  4  จาการ์ตา 19  14-19 พฤศจิกายน 2554  บาหลี 20  3-4 เมษายน 2555    พนมเปญ 21  17–20 พฤศจิกายน 2555 22  24–25 เมษายน 2556    บันดาร์เซอรีเบอกาวัน 23  9–10 ตุลาคม 2556 24  10–11 พฤษภาคม 2557    กรุงเนปยีดอ 25  10–12 พฤศจิกายน 2557 26  26‒27 เมษายน 2558    กัวลาลัมเปอร์, เกาะลังกาวี 27  18–22 พฤศจิกายน 2558  กัวลาลัมเปอร์ 28  6–8 กันยายน 2559    เวียงจันทน์ 29 30  26-27 เมษายน 2560    ปาไซ 31  10-14 พฤศจิกายน 2560  32  25-28 เมษายน 2561    สิงคโปร์ 33  11–15 พฤศจิกายน 2561 34  20–23 มิถุนายน 2562    กรุงเทพมหานคร 35  31 ตุลาคม–4 พฤศจิกายน 2562  กรุงเทพมหานคร, นนทบุรีกำหนดการสื่อมวลชน การประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 35 และการประชุมสุดยอดที่เกี่ยวข้อง  ระหว่างวันที่ 31 ตุลาคม – 4 พฤศจิกายน 2562 ณ กรุงเทพฯ และนนทบุรี 36  14 เมษายน 2563    ฮานอย (ประชุมทางไกลผ่านวีดิทัศน์)5 37  11–15 พฤศจิกายน 2563 387  26–28 ตุลาคม 2564    บันดาร์เซอรีเบอกาวัน (ประชุมทางไกลผ่านวีดิทัศน์)5 397  407  10–13 พฤศจิกายน 2565    พนมเปญ 417  427  9–11 พฤษภาคม 2566    ลาบูอันบาโจ 437  5–7 กันยายน 2566  จาการ์ตา 447  6–11 ตุลาคม 2567    เวียงจันทน์ 457  46  26‒27/5 2568    กัวลาลัมเปอร์, เกาะลังกาวี 1 การประชุมเลื่อนออกไปเป็นวันที่ 10-14 ธันวาคม เนื่องจากภัยไต้ฝุ่น. 2 พม่าไม่ได้รับอนุญาตให้เป็นเจ้าภาพจัดการประชุม เนื่องจากความกดดันอย่างหนักจากสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรป. 3 การประชุมถูกเลื่อนออกไปสองครั้งเนื่องจากการชุมนุมประท้วงของกลุ่มต่อต้านรัฐบาล. 4 อินโดนีเซียเสนอแลกเปลี่ยนกับบรูไนอาจจะเป็นเจ้าภาพเอเปค (และอาจมีการประชุม G20) ในปี 2013. 5 เวียดนามและบรูไนเป็นประธานการประชุมสมัยพิเศษว่าด้วยโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด-19) ผ่านระบบการประชุมทางไกล. 6 เลื่อนจากกำหนดเดิมปลายเดือนเมษายน เนื่องจากสถานการณ์การระบาดของโรคโควิด-19 โดยเวียดนามเป็นประธานการประชุม. 7 ตั้งแต่การประชุมครั้งที่ 38 พม่าซึ่งอยู่ในสถานการณ์การประท้วงอันสืบเนื่องมาจากการรัฐประหาร ไม่ส่งตัวแทนเข้าร่วมประชุม แม้อาเซียนจะมีหนังสือเชิญผู้แทนที่ไม่เกี่ยวข้องกับการเมืองก็ตาม

 การประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 4 
จัดขึ้นใน พ.ศ. 2535 (ค.ศ. 1992) การประชุมในครั้งนี้ได้เป็นจุดเริ่มต้นของการจัดตั้งเขตการค้าเสรีอาเซียน (ASEAN Free Trade Area หรือ AFTA) ขึ้น เพื่อส่งเสริมความร่วมมือและเพิ่มขีดความสามารถในการเป็นฐานการผลิตที่สำคัญของเหล่าประเทศสมาชิก ในการป้อนหรือส่งออกสินค้าไปสู่ตลาดโลก โดยเปิดเสรีทางการค้าและลดภาษีซึ่งถือเป็นอุปสรรคสำคัญ รวมทั้งลดข้อกีดขวางทางการค้าต่าง ๆ ที่นอกเหนือจากภาษีด้วย

 การประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 12 
การประชุมในครั้งนี้จัดขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2550 (ค.ศ. 2007) ณ ประเทศฟิลิปปินส์ โดยผู้นำอาเซียนได้เลื่อนการจัดตั้งสมาคมอาเซียนจากเดิมที่จะจัดตั้งขึ้นใน พ.ศ. 2563 (ค.ศ. 2020) ให้มาเป็น พ.ศ. 2558 (ค.ศ. 2015) เร็วขึ้นจากเดิมห้าปี นอกจากนี้ ยังมีการตรากฎบัตรอาเซียนขึ้นเป็นกรอบทางสถาบันและกฎหมายอันมีผลใช้บังคับแก่ประเทศต่าง ๆ ที่เป็นสมาชิก

 การประชุมสุดยอดอาเซียนสมัยพิเศษ 
การประชุมสุดยอดอาเซียน และผู้นำอเาซียนบวกสาม (จีน ญี่ปุ่น เกาหลีใต้) สมัยพิเศษว่าด้วยโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด-19) จัดขึ้นในวันที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2563 โดยเป็นการประชุมทางไกลผ่านวีดิทัศน์ ที่ประชุมได้สนับสนุนข้อเสนอของไทยเกี่ยวกับการจัดตั้ง “กองทุนอาเซียนเพื่อรับมือกับโควิด-19” เพื่อจัดหาอุปกรณ์และเครื่องมือแพทย์ให้แก่ประเทศสมาชิกอาเซียน รวมทั้งสนับสนุนการวิจัยพัฒนายาและวัคซีน