# นที รักษ์พลเมือง
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์ นที รักษ์พลเมือง (16 พฤษภาคม พ.ศ. 2469 - 6 มีนาคม พ.ศ. 2557) อดีตคณบดีคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล อดีตหัวหน้าภาควิชาศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิคส์และกายภาพบำบัด และอดีตนายกสภามหาวิทยาลัยมหิดล

 ประวัติ 
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์ นที รักษ์พลเมือง เกิดเมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2469 ณ ตำบลบ้านเหนือ จังหวัดกาญจนบุรี เป็นบุตรของพันเอก หลวงศัลยกรรมโกวิท (นาค รักษ์พลเมือง) และ นางจวง ศัลยกรรมโกวิท ด้านชีวิตครอบครัวได้สมรสกับ สุภาพ รักษ์พลเมือง (สกุลเดิม ถิ่นพนม) มีบุตร-ธิดา ด้วยกัน 3 คน คือ ดร.สุทรรศน์ รักษ์พลเมือง, จันทร์สุดา รักษ์พลเมือง อดีตรองปลัดกระทรวงวัฒนธรรม , นิศานาถ มีชำนะ 

ศ.เกียรติคุณ นพ.นที รักษ์พลเมือง สำเร็จการศึกษาแพทยศาสตร์บัณฑิต คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ เมื่อ พ.ศ. 2492 จากนั้นเข้าปฏิบัติงานเป็นแพทย์ประจำบ้านภาควิชาศัลยศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ , เป็นหัวหน้าแพทย์ประจำบ้าน พ.ศ. 2493 ได้ศึกษาและฝึกอบรมเพิ่มเติมได้รับ Cert. in Orthopaedics จาก Institute of Orthopaedic London เข้ารับราชการเป็นอาจารย์ประจำภาควิชาศัลยศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาลเมื่อพ.ศ. 2494 ต่อมาในปีพ.ศ. 2507 ได้โอนไปสังกัดภาควิชาศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิกส์และกายภาพบำบัด  ซึ่งเป็นภาควิชาที่ตั้งขึ้นใหม่ในคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล นายแพทย์นทีมีความรู้ความสามารถในการผ่าตัดรักษาในด้าน Spine Surgery โดยเฉพาะ TB Spine และ Hand Surgery เป็นผู้บุกเบิกและปรับปรุงวิธีการสอนนักศึกษาแพทย์ โดยใช้เทปโทรทัศน์เป็นอุปกรณ์การสอนเพื่อสาธิตวิธีการรักษา นอกจากนี้ได้จัดตั้งพิพิธภัณฑ์ออร์โธปิดิกส์ทั้งในรูปแบบการแสดง เครื่องมือ อุปกรณ์การผ่าตัด ตลอดจนแสดงแผนภาพในรูปนิทรรศการเพื่อช่วยในการสอนนักศึกษาแพทย์ให้เข้าใจง่ายขึ้น ได้สร้างผลงานทางวิชาการอย่างสม่ำเสมอ มีผลงานวิจัยที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารทางการแพทย์ประมาณ 30 เรื่อง ได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์ เมื่อปี พ.ศ. 2517

 ประวัติการทำงาน 
 หัวหน้าภาควิชาศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิกส์และกายภาพบำบัด คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล (พ.ศ. 2513 - พ.ศ. 2528)   
 ตำแหน่งรองคณบดี คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล (พ.ศ. 2526 - พ.ศ. 2528)
 คณบดี คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล (พ.ศ. 2528 - พ.ศ. 2532)   
 นายกสภามหาวิทยาลัยมหิดล ระหว่างปี (พ.ศ. 2535 - พ.ศ. 2549)

ช่วงดำรงตำแหน่งคณบดีคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล คือช่วงที่มีงานฉลอง 100 ปี ศิริราช ทางคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาลได้สร้างตึกสยามินทร์ เพื่อเฉลิมพระเกียรติในวโรกาสมหามงคลที่พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงเจริญพระชนมพรรษาครบ 5 รอบ โดยคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงเป็นพระบรมราชูปถัมภ์ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทรงเป็นพระบรมราชินูปถัมภ์ และพระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์ทรงเป็นองค์อุปถัมภ์ รวมทั้งได้รับความร่วมมือ ร่วมใจจากแพทย์พยาบาล และบุคลากรของคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล บุคคลทุกสาขาอาชีพในสังคม ทำให้ได้ตึกสยามินทร์ที่เป็นตึกผ่าตัดรวม ศูนย์ทำความสะอาดเครื่องมือที่ทันสมัยที่สุด ห้องไอซียู ห้องติดตามผลการรักษาผู้ป่วยที่สามารถช่วยเหลือผู้ป่วยที่มีความจำเป็นต้องรับการผ่าตัดโดยไม่ต้องเสียเวลานานและทนทุกข์ทรมานได้มากขึ้น 

นอกจากนี้ยังดำรงตำแหน่งประธานกรรมการและผู้ทรงคุณวุฒิอื่นๆ อีกมากมาย อาทิ กรรมการมูลนิธิสมเด็จเจ้าฟ้ามหิดลกรรมการศิริราชมูลนิธิ กรรมการแผนกแพทยศาสตร์มูลนิธิอานันทมหิดล ประธานมูลนิธิมหาวิทยาลัยมหิดล ประธานราชวิทยาลัยแพทย์ออร์โธปิดิคส์แห่งประเทศไทย นายกสมาคมออร์โธปิดิคส์แห่งประเทศไทย กรรมการราชวิทยาลัยศัลยแพทย์แห่งประเทศไทย นายกสมาคมแพทย์อุบัติเหตุ นายกสมาคมกีฬาเวชศาสตร์แห่งประเทศไทย กรรมการอำนวยการและกรรมการบริหารสภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย นายกสมาคมผู้ปกครองและครูโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย นายกสมาคมผู้ปกครองและครูโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา  นายกสมาคมผู้ปกครองและครูโรงเรียนสตรีวิทยาโดยหลังจากเกษียณอายุราชการแล้ว ท่านยังได้สละเวลาเป็นอาจารย์พิเศษสอนนักศึกษาแพทย์และเป็นที่ปรึกษาคณบดีคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล รวมทั้งเป็นที่ปรึกษาภาควิชาศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิคส์และกายภาพบำบัดอีกด้วย

ศ.เกียรติคุณ นพ.นที รักษ์พลเมือง ถึงแก่กรรมเมื่อวันพฤหัสดีที่ 6 มีนาคม พ.ศ. 2557 เวลา 19.42 น. ณ โรงพยาบาลศิริราช ด้วยโรคไตวายเรื้อรัง สิริอายุได้ 87 ปี 9 เดือน 18 วัน มีพิธีพระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2557 ณ วัดโสมนัสราชวรวิหาร

 เกียรติประวัติ/รางวัลที่เคยได้รับ  
 รางวัลผลงานดีเด่น สาขาความเป็นครู มหาวิทยาลัยมหิดล ประจำปีการศึกษา 2523 
 รางวัลปาฐกถาสุด แสงวิเชียร คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล ประจำปี พ.ศ. 2536
 รางวัลมหิดลทยากร มหาวิทยาลัยมหิดล ประจำปี พ.ศ. 2536

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ , เล่ม ๑๐๕ ตอนที่ ๒๐๑ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๓, ๓ ธันวาคม ๒๕๓๑
ราชกิจจานุเบกษา,  แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ , เล่ม ๑๐๒ ตอนที่ ๑๗ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๔๖, ๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๒๘
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๑๔ ตอนที่ ๑๑ ข หน้า ๑, ๔ พฤษภาคม ๒๕๔๐
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา, เล่ม ๙๔ ตอนที่ ๒๑๑๑, ๑๖ มีนาคม ๒๕๒๐
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๑๐๑ ตอนที่ ๑๘๖ ง ฉบับพิเศษ หน้า  ๒๕, ๑๔ ธันวาคม ๒๕๒๗