wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# ฟรีดริช เวอเลอร์
ฟรีดริช เวอเลอร์ (, 31 กรกฎาคม ค.ศ. 1800 - 23 กันยายน ค.ศ. 1882) เป็นนักเคมีชาวเยอรมัน ผู้เป็นที่รู้จักกันดีจากการสังเคราะห์ยูเรีย และยังเป็นบุคคลแรก ๆ ที่พยายามแยกธาตุเคมีหลายธาตุ

  ประวัติ 
เวอเลอร์เกิดในเอสแชร์ไชม์ ในปี ค.ศ. 1823 เวอเลอร์สำเร็จการศึกษาแพทยศาสตร์ในไฮเดลเบิร์กที่ห้องปฏิบัติการของเลโอโปลด์ กเมลิน ผู้ซึ่งจัดการให้เขาทำงานกับเยินส์ ยาคอบ แบร์เซลิอุสในสต็อกโฮล์ม เขาสอนวิชาเคมีตั้งแต่ ค.ศ. 1826 ถึง 1831 ที่โรงเรียนโปลิเทคนิคในเบอร์ลินจนกระทั่ง ค.ศ. 1839 เมื่อเขาประจำอยู่ที่โรงเรียนโปลิเทคนิคที่คัสเซิล หลังจากนั้น เขาได้เป็นศาสตราจารย์เคมีสามัญในมหาวิทยาลัยกอตติงเกน ที่ซึ่งเขาทำงานอยู่จนกระทั่งเสียชีวิตในปี ค.ศ. 1882 ในปี ค.ศ. 1834 เขาได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกต่างชาติของราชสมาคมวิทยาศาสตร์สวีเดน

 การพัฒนาความรู้วิชาเคมี 
เวอเลอร์ได้ชื่อว่าเป็นผู้บุกเบิกเคมีอินทรีย์หลังจากที่เขาสามารถสังเคราะห์ยูเรียขึ้นโดยอุบัติเหตุในการสังเคราะห์เวอเลอร์ในปี ค.ศ. 1828 การสังเคราะห์ดังกล่าวถือเป็นจุดสำคัญในประวัติศาสตร์ของวิทยาศาสตร์ซึ่งพิสูจน์แย้งทฤษฎีพลังชีวิตซึ่งเคยเชื่อกันมาเป็นเวลาหลายศตวรรษ โดยการแสดงให้เห็นว่าสารประกอบอินทรีย์สามารถถูกสังเคราะห์ขึ้นได้จากสารตั้งต้นที่เป็นสารอนินทรีย์ 

 งานสำคัญ การค้นพบและงานวิจัย 
เวอเลอร์ยังเป็นที่รู้จักกันว่าเป็นผู้ค้นพบร่วมของเบริลเลียม, ซิลิกอน และซิลิกอนไนไตรด์ เช่นเดียวกับการสังเคราะห์แคลเซียมคาร์ไบด์ และอื่น ๆ ในปี ค.ศ. 1834 เวอเลอร์และยุสตุส ไลบิกได้ตีพิมพ์การสำรวจน้ำมันของอัลมอนด์ขม พวกเขาพิสูจน์จากการทดลองที่ว่ากลุ่มอะตอมคาร์บอน ไฮโดรเจน และออกซิเจนสามารถแสดงคุณสมบัติเหมือนกับธาตุ เข้าแทนที่ธาตุ และสามารถแลกเปลี่ยนธาตุในสารประกอบเคมีกันได้

นับตั้งแต่การค้นพบโพแทสเซียมโดยฮัมฟรี เดวี ได้มีการสันนิษฐานว่าอลูมินา ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของดินเหนียว ประกอบด้วยโลหะอยู่รวมกับออกซิเจน เดวี โอแอร์สเทดท์ และแบร์เซลิอุสพยายามที่จะสกัดเอาโลหะนี้ออกมา แต่ไม่สำเร็จ ในภายหลัง เวอเลอร์ได้ทำงานในหัวข้อนี้ และค้นพบโลหะอะลูมิเนียมในปี ค.ศ. 1827 สำหรับเขามีการแยกธาตุอิตเทรียม เบริเลียมและไทเทเนียม การสังเกตที่ว่า "ซิลิเซียม" (ซิลิกอน) สามารถพบได้ในผลึก และหินสะเก็ดดาวบางชิ้นที่มีสารอินทรีย์ เขาวิเคราะห์อุกกาบาตจำนวนหนึ่ง และใช้เวลาอีกหลายปีในการเขียนหนังสือรวบรวมวรรณกรรมเกี่ยวกับอุกกาบาตใน Jahresberichte über die Fortschritte der Chemie เขาเป็นผู้ถือครองหินและเหล็กอุกกาบาตสะสมส่วนตัวที่ดีที่สุดที่มีอยู่ เวอเลอร์และแซนต์ แคลร์ โดวิลล์ ค้นพบรูปผลึกของโบรอน และเวอเลอร์และบัฟค้นพบสารประกอบไฮโดรเจนของซิลิกอน (ซิเลน) และออกไซด์ของธาตุเดียวกัน เวอเลอร์ยังได้เตรียมยูเรียได้ให้ห้องปฏิบัติการโดยไม่ต้องอาศัยเซลล์สิ่งมีชีวิตอีกด้วย

 มรดก 
การค้นพบของเวอเลอร์ได้มีอิทธิพลใหญ่หลวงต่อทฤษฎีเคมี ในใบแทรกของนิตยสารไซแอนติฟิกอเมริกัน ค.ศ. 1882 ได้หมายเหตุว่า "จากงานวิจัยสองหรือสามงาน เขาคู่ควรจะได้รับเกียรติยศสูงสุดเท่าที่บุคคลในแวดวงวิทยาศาสตร์จะสามารถได้รับ แต่ผลของงานของเขานั้นมีมากอย่างแท้จริง หากเขามิได้มีชีวิตอยู่ ลักษณะของวิชาเคมีจะแตกต่างไปจากที่เป็นในปัจจุบันอย่างมาก"Scientific American Supplement No. 362, 9 Dec 1882
# วิลเลียม เบเวอริดจ์
วิลเลียม เฮนรี เบเวอริดจ์, บารอนเบเวอริดจ์ที่ 1  เป็นนักเศรษฐศาสตร์และนักวางแผนสังคมชาวอังกฤษเชื้อสายสกอต เป็นผู้มีบทบาทในการวางรากฐานระบบประกันสังคมให้แก่รัฐบาลเพื่อเป็นแนวทางในการพัฒนาคุณภาพชีวิตในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สอง เขาได้รับการยอมรับนับถือเป็นผู้สร้างรัฐสวัสดิการในสหราชอาณาจักร

ประวัติและผลงาน
เบเวอริดจ์เกิดที่เมืองรัมปุระ เขตปกครองแบงกอล ในบริติชราช (ปัจจุบันอยู่ในประเทศบังกลาเทศ) บิดาเป็นผู้พิพากษาประจำอินเดีย แต่ลอร์ดเบเวอริดจ์เติบโตและได้รับการศึกษาในประเทศอังกฤษโดยตลอด เขาสำเร็จการศึกษาสาขาคณิตศาสตร์และวิชาคลาสสิกจากมหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ดในปีค.ศ. 1902

หลังจบการศึกษา เขาเริ่มทำงานเป็นนักกฎหมาย และเริ่มมีความสนใจระบบบริการสังคม เขาเริ่มเขียนบทความลงหนังสือพิมพ์ Morning Post เกี่ยวกับสาเหตุของภาวะว่างงานในปีค.ศ. 1903 ซึ่งนั่นทำให้เขาได้รับตำแหน่งรองผู้ดูแลโถงทอยบี (Toynbee Hall) อันเป็นสถานที่ในละแวกของชนชั้นแรงงานและคนยากจนที่เหล่าบุคลากรของมหาวิทยาลัยกลุ่มหนึ่งใช้ทำงานและรับฟังปัญหาในการดำรงชีพ

ในปีค.ศ. 1909 บรรดาบทความที่เขาเขียนลงหนังสือพิมพ์ Morning Post ถูกรวบรวมและตีพิมพ์เป็นหนังสือที่ชื่อว่า Unemployment : A Problem of Industry (การว่างงาน : ปัญหาของอุตสาหกรรม) ถือเป็นงานเขียนทางสังคมวิทยาที่มีชื่อเสียงฉบับแรกของเขา เขาเสนอว่าปัญหาการว่างงานหรือคนไม่มีงานทำนั้น สามารถแก้ไขได้โดยจัดระบบอุตสากรรมเสียใหม่ เขายังสนับสนุนให้รัฐเข้าไปแทรกแซงบางประการต่ออุตสาหกรรม เพื่อเป็นการส่งเสริมไม่ให้สังคมอ่อนแอลง

ความปราดเปรื่องของเบเวอริดจ์เป็นที่ต้องตาของนางเบียทริช เวบบ์ (Beatrice Webb) นักสังคมนิยมชื่อดัง นางเสนอให้วินสตัน เชอร์ชิล รัฐมนตรีพาณิชย์ในขณะนั้น ให้โอกาสเบเวอริดจ์แสดงความสามารถ ทำให้ในปีค.ศ. 1909 เบเวอริดจ์ได้รับแต่งตั้งเป็นผู้อำนวยการสำนักจัดหางานคนแรก ซึ่งเขาอยู่ในตำแหน่งนี้จนถึงค.ศ. 1916 ในช่วงเวลาดำรงตำแหน่งนี้เอง เขามีส่วนช่วยร่างพระราชบัญญัติจัดหางาน ค.ศ. 1909 และพระราชบัญญัติประกันสังคมแห่งชาติ ค.ศ. 1911 สำนักจัดหางานของเบเวอริดจ์สามารถจัดแจงคนเข้าทำงานได้มากกว่าหนึ่งล้านอัตราต่อปีภายหลังก่อตั้งเพียงสี่ปี

ในช่วงสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง เกิดภาวะขาดแคลนสินค้าอุปโภคบริโภคบางประเภท เบเวอริดจ์เป็นผู้คิดระบบปันส่วนอาหารและสินค้า โดยเฉพาะเนื้อสัตว์ ข้าวสาลี ชา และน้ำตาล ซึ่งมีราคาในตลาดสูงขึ้นเป็นเท่าตัวก่อนสงคราม ภาพประชาชนรอซื้อสินค้ายาวเหยียดเป็นภาพปกติในเวลานั้น ในที่สุดรัฐบาลก็เริ่มดำเนินการปันส่วนสินค้าตามข้อเสนอของเขาในต้นปีค.ศ. 1918 ซึ่งก็ดำเนินไปอย่างราบรื่นดี

แหล่งข้อมูลอื่น
การศึกษา  วิลเลียม เบเวอริดจ์   และ Beveridge Report 
 บทสรุปพิเศษ 300 หน้า ของ Beveridge Report 
สถานที่รวบรวมเอกสารของวิลเลียม เบเวอริดจ์ ที่สำนักเศรษฐศาสตร์ลอนดอน

ว
หมวดหมู่:บุคคลจากมหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด
หมวดหมู่:บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 2422
หมวดหมู่:บุคคลที่เสียชีวิตในปี พ.ศ. 2506
# อุทกภัยในประเทศจีน พ.ศ. 2553
อุทกภัยในประเทศจีน พ.ศ. 2553 เริ่มต้นขึ้นตั้งแต่ต้นเดือนพฤษภาคม. มีผู้เสียชีวิต 392 คน และตามข้อมูลจนถึงวันที่ 30 มิถุนายน พ.ศ. 2553 มีอีก 232 คนที่ได้รับรายงานว่าหายสาบสูญ รวมทั้ง 57 คนในเหตุดินถล่มในกุ้ยโจว ในจำนวนผู้เสียชีวิต 53 คนเสียชีวิตจากอุทกภัยและดินถล่มที่เกิดขึ้นระหว่างวันที่ 31 พฤษภาคม และ 3 มิถุนายน และอีก 266 คนเสียชีวิตระหว่างวันที่ 13 ถึง 29 มิถุนายน เมื่อถึงสิ้นเดือนมิถุนายน มีผู้เสียชีวิตแล้วรวม 424 คน รวม 42 คนจากเหตุดินถล่มที่กุ้ยโจว มีผู้เสียชีวิตเพิ่มอีก 277 คน และอีก 147 คนหายสาบสูญในช่วงสองสัปดาห์แรกของเดือนกรกฎาคม ทำให้ยอดผู้เสียชีวิตรวมเมื่อวันที่ 5 สิงหาคม เพิ่มขึ้นเป็น 1,072 คน เหตุโคลนถล่มในมณฑลกานซูเมื่อช่วงต้นเดือนสิงหาคมทำให้มีผู้เสียชีวิตไปอย่างน้อย 1,471 คน และอีก 294 คนหายสาบสูญ รวมแล้ว เหตุอุทกภัยและดินถล่มทำให้มีผู้เสียชีวิตไปอย่างน้อย 3,185 คนในจีนเมื่อถึงวันที่ 31 สิงหาคม มีผู้ได้รับผลกระทบจากอุทกภัยครั้งนี้มากกว่า 230 ล้านคน ใน 28 มณฑล เทศบาลและเขตปกครอง โดยเฉพาะอย่างยิ่งมณฑลและเขตปกครองทางตอนใต้และตอนกลางของประเทศ ได้แก่ เจ้อเจียง ฝูเจี้ยน เจียงซี หูเป่ย หูหนาน กว่างตง กว่างซี เทศบาลฉงชิ่ง กานซู ซื่อชวน และกุ้ยโจว และมณฑลทางตะวันออกเฉียงเหนือจี๋หลิน ขณะที่มีผู้ถูกอพยพไปอย่างน้อย 4.66 ล้านคน เนื่องจากความเสี่ยงว่าจะเกิดอุทกภัยและดินถล่มในช่วงครึ่งหลังของเดือนมิถุนายน. เมื่อถึงต้นเดือนสิงหาคม มีประชากรมากกว่า 12 ล้านคนถูกอพยพ  และตัวเลขเพิ่มขึ้นเป็น 15.2 ล้านคนเมื่อถึงวันที่ 31 สิงหาคม

ประชากรหลายล้านคนขาดแคลนน้ำดื่มอุปโภค และบ้านเรือนรวมกว่า 1.36 ล้านหลังถูกทำลาย และพืชผลการเกษตรอีกมากกว่า 97,200 ตารางกิโลเมตรถูกน้ำท่วม ขณะที่ไร่นาอีกกว่า 2,000,000 เอเคอร์ถูกทำลายอย่างสมบูรณ์เมื่อถึงปลายเดือนมิถุนายน แม่น้ำหลายสิบสายยังคงมีน้ำไหลบ่า รวมไปถึงแม่น้ำเพิร์ลในมณฑลกว่างตง  ซึ่งได้รับผลกระทบจากภัยแล้งรุนแรงในช่วงฤดูใบไม้ผลิที่ผ่านไป เมื่อปริมาณน้ำในแม่น้ำลดระดับลงอย่างรุนแรง มูลค่าความเสียหายทั้งหมดจากอุทกภัยคิดเป็นมูลค่าราว 83,800 ล้านหยวนเมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ. 2553 และมากกว่า 275,000 ล้านหยวนเมื่อวันที่ 8 สิงหาคม เมื่อถึงปลายเดือนสิงหาคม ไร่นากว่า 16.5 ล้านเฮกเตอร์ได้รับผลกระทบจากอทุกภัย และ 2.09 ล้านเฮกเตอร์ถูกทำลายอย่างสมบูรณ์

เมื่อปลายเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2553 ฝนที่ตกลงมาอย่างหนักทำให้รถไฟตกรางในมณฑลเจียงซี ทำให้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 19 คน และทางรถไฟเซี่ยงไฮ้-คุนหมิงต้องปิด 24 ชั่วโมงเนื่องจากดินถล่ม

แม่น้ำสายหลักจำนวนมากในจีน รวมทั้งแม่น้ำแยงซี แม่น้ำเหลืองและแม่น้ำซงหัวมีระดับน้ำเข้าระดับอันตราย รัฐบาลจีนจัดสรรงบประมาณกว่า 2,100 ล้านหยวนสำหรับงานกู้ภัยและบรรเทาสาธารณภัย แม่น้ำเจียหลิง แม่น้ำฮัน และแม่น้ำหวยเองก็ได้เพิ่มระดับขึ้นสูงกว่าระดับเตือนภัย
# โคชิก
โคชิก  เป็นช้างเอเชียเพศผู้ในสวนสนุกเอเวอร์แลนด์ ที่ยองอิน ประเทศเกาหลีใต้ เกิดเมื่อ ค.ศ. 1990 มันปรากฏเป็นพาดหัวข่าวในเดือนกันยายน พ.ศ. 2549 เมื่อพบว่ามันสามารถเลียนเสียงคำพูดภาษาเกาหลีสำหรับคำว่า "ใช่ (네)", "ไม่ (아니오)", "นั่ง (앉아)", "นอนลง (누워)" และคำอื่นอีกสี่คำKosik the talking elephant  มันจะส่งเสียงโดยการเอางวงของมันเข้าไปในปาก และเขย่างวงขณะที่หายใจออก คล้ายกับการส่งเสียงเป่านกหวีดของมนุษย์ที่ใช้นิ้วมือหรือปาก กวอน ซูวาน ผู้อำนวยการสวนสัตว์ในโซลกล่าวว่า "เราวางแผนที่จะศึกษาต่อไป โดยยามเฝ้าประตู, สัตวแพทย์ และนักวิทยาศาสตร์ ว่าโคชิกเข้าใจความหมายคำเหล่านี้ที่มันกล่าวออกมาหรือไม่"

เช่นเดียวกับทุกกรณีของการพูดของสัตว์ ที่มีการคาดหวังผลสังเกตการณ์ ซึ่งมันอาจจะไม่มีความหมายจากการแสดงท่าล้อเลียนKosik, the Talking Elephant.  และอาจเป็นการสร้างขึ้นสำหรับหลายเหตุผล
# สปิน
สปิน  อาจหมายถึง
สปิน (ฟิสิกส์) - การหมุนรอบตัวเองของอนุภาค
สปิน (สเกตลีลา) - การหมุนรอบตัวเองในสเกตลีลา
สปิน (ซอฟต์แวร์) - ซอฟต์แวร์ตรวจสอบโมเดล
# กูราเซา
กูราเซา  หรือ กอร์ซอว์  มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า ประเทศกูราเซา (ปาเปียเมนตู: ;ธรรมนูญแห่งกูราเซา  (ภาษาดัตช์)ธรรมนูญแห่งกูราเซา  (ภาษาปาเปียเมนตู)) เป็น 1 ใน 4 ประเทศองค์ประกอบของราชอาณาจักรเนเธอร์แลนด์ โดยเป็นประเทศเกาะซึ่งประกอบด้วยเกาะกูราเซากับเกาะไกลน์กูราเซา (ไม่มีคนอาศัยอยู่) ตั้งอยู่ในหมู่เกาะเลสเซอร์แอนทิลลีส ทางตอนใต้ของทะเลแคริบเบียน ห่างจากชายฝั่งตอนเหนือของประเทศเวเนซุเอลาออกไปประมาณ 65 กิโลเมตร

กูราเซามีพื้นที่ 444 ตารางกิโลเมตร (171 ตารางไมล์)  มีประชากร 160,337 คน ณ วันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 2017 และมีวิลเลมสตัดเป็นเมืองหลวง พื้นที่ทั่วไปเป็นพื้นที่ราบ มีอุตสาหกรรมที่สำคัญคือ การกลั่นน้ำมันซึ่งนำน้ำมันดิบมาจากเวเนซุเอลา นอกจากนี้ยังเป็นแหล่งท่องเที่ยว

ชาวสเปนเดินเรือมาถึงกูราเซาใน ค.ศ. 1499 และเริ่มตั้งถิ่นฐานใน ค.ศ. 1527 ต่อมาบริษัทอินเดียตะวันตกของเนเธอร์แลนด์ได้เข้ามายึดครองใน ค.ศ. 1634 ต่อมาตกเป็นของอังกฤษระหว่าง ค.ศ. 1807–1815 หลังจากนั้นกลับเป็นของเนเธอร์แลนด์อีกโดยรวมอยู่ในอาณานิคมกูราเซาและเขตสังกัด (Curaçao and Dependencies) ระหว่าง ค.ศ. 1815–1954 ต่อมาได้ถูกผนวกรวมกับดินแดนอื่น ๆ เช่น อารูบา, ซินต์มาร์เติน, ซาบา, โบแนเรอ แล้วเปลี่ยนฐานะโดยจัดตั้งเป็นเนเธอร์แลนด์แอนทิลลีส ในช่วงนี้กูราเซามีชื่อทางการว่า "ดินแดนเกาะกูราเซา" (Island Territory of Curaçao) จนกระทั่งวันที่ 10 ตุลาคม ค.ศ. 2010 เนเธอร์แลนด์แอนทิลลีสถูกยุบเลิก กูราเซาจึงกลายเป็นประเทศปกครองตนเองโดยตรงภายในราชอาณาจักรเนเธอร์แลนด์ เช่นเดียวกับประเทศเนเธอร์แลนด์, อารูบา และซินต์มาร์เติน
# ตแชนสตอคอวา
ตแชนสตอคอวา หรือ เชนสโตโควา (, ;)Jan Długosz, Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis, vol. 3, Kraków. 1864, p. 122Monumenta Poloniae Vaticana, vol. 2. 1913. เป็นเมืองในโปแลนด์ใต้ บนฝั่งแม่น้ำวาร์ตา มีประชากร 217,530 คน ทำให้เป็นเมืองที่มีประชากรมากเป็นอันดับที่ 13 ของประเทศ

เมืองนี้เป็นชุมทางรถไฟ มีอุตสาหกรรมสิ่งทอ กระดาษ เหล็กกล้า เหล็ก ผลิตภัณฑ์อาหาร โดยเป็นที่ตั้งของภาพวาดพระแม่มารี (แม่พระสีดำ) มีพิพิธภัณฑ์หลายแห่ง นอกจากนั้นยังเป็นเมืองที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ เป็นเมืองที่มั่งคั่งในศตวรรษที่ 10 ในสงครามโลกครั้งที่ 1 และ 2 ตกอยู่ใต้การยึดครองของกองกำลังฝ่ายเยอรมัน

 ชื่อเมือง 
ชื่อตแชนสตอคอวาหมายถึง สถานที่ของ Częstoch ซึ่งมีที่มาจากชื่อบุคคลว่า Częstoch และมีการบันทึกลงในเอกสารสมัยกลางเป็น Częstobor และ Częstomir"Częstoch" w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom I (Aa – Dereneczna) z 1880 

 ภูมิอากาศ 

 เมืองพี่น้อง 
ตแชนสตอคอวาเป็นเมืองพี่น้องกับเมืองดังนี้:

 เบธเลเฮม ปาเลสไตน์
 อีร์คุตสค์ ประเทศรัสเซีย
 Kamianets-Podilskyi ประเทศยูเครน 
 Loreto ประเทศอิตาลี
 ลูร์ด ประเทศฝรั่งเศส
 นาซาเรธ ประเทศอิสราเอล
 Ourém ประเทศโปรตุเกส
 ฟอทซ์ไฮม์ ประเทศเยอรมนี
 Rēzekne ประเทศลัตเวีย
 เชาเล ประเทศลิทัวเนีย
 เซาท์เบนด์ สหรัฐ
 รัฐสตีเรีย ประเทศออสเตรีย
 ซาโปปัน ประเทศเม็กซิโก
# หมู่เกาะคอมมานเดอร์
หมู่เกาะคอมมานเดอร์  หรือ หมู่เกาะคอมันดอร์สกี หรือ คอมันดอร์สกีเยอออสโตรวา (, Komandorskiye ostrova) เป็นหมู่เกาะในประเทศรัสเซีย ตั้งอยู่ทางตะวันออกของคาบสมุทรคัมชัตคา ทางตะวันออกเฉียงใต้ของทะเลเบริง เป็นส่วนหนึ่งของเขตอะเลอูตสกี ดินแดนคัมชัตคา ประเทศรัสเซีย ประกอบด้วยเกาะเบริง (ยาว 95 กิโลเมตร  กว้าง 15 กิโลเมตร), เกาะเมดนี (ยาว 55 กิโลเมตร กว้าง 5 กิโลเมตร) และอีก 15 เกาะเล็ก
หมวดหมู่:เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิก
# พล็อยดี
พล็อยดี  หมายถึงจำนวนชุดของโครโมโซมในเซลล์

เซลล์สืบพันธุ์ของมนุษย์มีโครโมโซมชุดสมบูรณ์หนึ่งชุด อยู่ในเซลล์อสุจิและเซลล์ไข่ ซึ่งได้รับโครโมโซมแต่ละชุดมาจากพ่อหรือแม่ จึงมีจำนวนโครโมโซมเป็น แฮพลอยด์ (haploid: n) เซลล์สืบพันธุ์นี้จะมาผสมกันได้เป็นเซลล์โซมาติกซึ่งมีจำนวนชุดโครโมโซมมากขึ้นเป็นสองเท่า เรียกว่า ดิพลอยด์ (diploid: 2n)
# ออสการ์ พิสโตริอุส
ออสการ์ เลนเนิร์ด คาร์ล พิสโตริอุส (22 พฤศจิกายน ค.ศ. 1986 —) เป็นนักวิ่งในกีฬาพาราลิมปิกชาวแอฟริกาใต้ ซึ่งรู้จักกันในฐานะ "เบลดรันเนอร์" และ "ชายไร้ขาที่วิ่งได้เร็วที่สุด" พิสโตริอุสซึ่งถูกตัดขาทั้งสองเป็นเจ้าของสถิติโลกในรายการ 100, 200 และ 400 เมตร (สปอร์ทคลาส T44) โดยด้านรายการแข่งขันและการวิ่งแข่งได้รับการช่วยเหลือจากชีต้าเฟล็กซ์-ฟุต (Cheetah Flex-Foot) ด้วยอุปกรณ์เสริมชนิดคาร์บอนไฟเบอร์จากบริษัทออสเซอร์ (Ossur) ในค.ศ. 2007 พิสโตริอุสได้เป็นส่วนหนึ่งในการเข้าร่วมการแข่งขันระดับนานาชาติเป็นครั้งแรกสำหรับนักกีฬาที่มีความสามารถทางด้านร่างกาย อย่างไรก็ตาม ขาเทียมของเขาได้ลดต่ำลงในขณะที่เขาร่วมการแข่งขัน และได้มีการสร้างข้อเรียกร้องว่าเขามีข้อได้เปรียบที่ไม่เป็นธรรมเหนือกว่านักวิ่งที่มีความสามารถทางด้านร่างกาย

ในปีเดียวกันนี้ สมาคมระหว่างประเทศแห่งสหพันธ์กรีฑา (IAAF) ได้แก้ไขเพิ่มเติมกฎของการห้ามใช้อุปกรณ์ทางเทคนิคที่รวมเอาสปริง, ล้อหรือองค์ประกอบอื่นๆที่ทำให้ผู้ใช้ได้เปรียบกว่านักกีฬารายอื่นที่ไม่ได้ใช้อุปกรณ์ดังกล่าว ซึ่งอ้างว่าการแก้ไขนี้ไม่ได้มุ่งเน้นเฉพาะพิสโตริอุสเท่านั้น หลังจากตรวจสอบติดตามการแข่งขันของเขา ตลอดจนการดำเนินการทดสอบ, นักวิทยาศาสตร์ได้ยึดเอามุมมองที่เห็นว่าพิสโตริอุสได้เปรียบมากกว่านักกีฬาที่ไม่มีแขนขาเทียม กับความแข็งแกร่งที่ได้พบเหล่านี้มาประกอบการพิจารณา เมื่อวันที่ 14 มกราคม ค.ศ. 2008 ทาง IAAF ได้ตั้งกฎให้เขาไม่มีสิทธิ์ในการแข่งขันภายใต้กฎที่กำหนดไว้ รวมทั้งในโอลิมปิกฤดูร้อน 2008 การตัดสินใจนี้ได้กลับเป็นผลตรงกันข้ามโดยศาลอนุญาโตตุลาการเพื่อการกีฬาเมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม ค.ศ. 2008 ซึ่งศาลได้ระบุว่า IAAF ไม่ได้ให้หลักฐานเพียงพอที่จะพิสูจน์ว่าพิสโตริอุสจะใช้ขาเทียมของเขาได้ดีกว่านักกีฬาที่มีความสามารถทางด้านร่างกาย

เดือนมีนาคม ค.ศ. 2012 เขาได้ร่วมแข่งขันกรีฑาที่กรุงพริทอเรีย ซึ่งเป็นถิ่นเกิดของเขาเอง โดยทำเวลาได้ 45.20 วินาที ซึ่งดีกว่าเวลามาตรฐาน เอ สแตนดาร์ด ที่ 45.30 วินาที'ออสการ์ พิสโตริอุส' ว่าที่ 'นักกีฬาพิการคนแรก' ในโอลิมปิก. หนังสือพิมพ์มติชนรายวัน. ปีที่ 35 ฉบับที่ 12430. วันพฤหัสบดีที่ 22 มีนาคม พ.ศ. 2555. ISSN 1686-8188. หน้า 32 นอกจากนี้ เขายังเป็นนักกีฬาพิการสองขาคนแรกที่เข้าร่วมแข่งขันในกีฬากรีฑาในโอลิมปิกมวยสยามรายวัน. ปีที่ 19 ฉบับที่ 6915. วันอาทิตย์ที่ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2555. หน้า 31

ในวันที่ 14 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 เขาได้ถูกตำรวจจับกุมในข้อหาฆาตกรรมแฟนสาวชื่อรีวา สทีนคัมพ์ ในบ้านของตนเองOscar Pistorius charged with murder ในการพิจารณาคดีเมื่อ ค.ศ. 2014 เขาถูกวินิจฉัยว่าไม่มีความผิดฐานฆ่าคน แต่มีความผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนา (culpable homicide)

 เชิงอรรถ
# โรคทางพันธุกรรม
โรคทางพันธุกรรมเป็นโรคซึ่งเกิดจากความผิดปกติของยีนหรือโครโมโซม แม้โรคบางชนิดเช่นมะเร็งจะมีสาเหตุส่วนหนึ่งสัมพันธ์กับความผิดปกติของพันธุกรรม แต่ก็ยังเกิดจากสาเหตุอื่นๆ ที่เป็นปัจจัยสิ่งแวดล้อมด้วย โรคทางพันธุกรรมส่วนใหญ่เป็นโรคที่พบได้น้อย อาจมีผู้ป่วยเพียงหนึ่งในหลายพันหรือหลายล้านคน ความผิดปกติทางพันธุกรรมที่ถ่ายทอดเป็นลักษณะด้อยบางชนิด อาจทำให้ผู้ที่เป็นพาหะหรือเป็นเฮเทอโรไซกัสเกิดภาวะได้เปรียบทางพันธุกรรมในสภาพแวดล้อมบางแบบได้ เช่นที่พันธุกรรมทาลัสซีเมียทำให้มีโอกาสรอดชีวิตในพื้นที่ที่มีการระบาดของมาลาเรียมากขึ้น เป็นต้น
หมวดหมู่:พันธุศาสตร์
หมวดหมู่:โรคทางพันธุกรรม
หมวดหมู่:เวชพันธุศาสตร์
# แก็ชแกเมต
แก็ชแกเมต  เป็นเมืองตอนกลางของประเทศฮังการี เป็นเมืองใหญ่เป็นอันดับ 8 ของประเทศ ในเทศมณฑลบาช-กิชกุน เป็นศูนย์กลางตลาดผลไม้ มีโรงกลั่นสุรา อุตสาหกรรมทำเครื่องหนัง ชื่อของเมือง คำว่า kecske ในภาษาฮังการี หมายถึง แพะ
# ชวีซ์ดีฟอรา
ชวีซ์ดีฟอรา  เป็นเมืองในรัฐมีนัชเจไรช์ ประเทศบราซิล ตั้งอยู่ติดกับชายแดนรัฐรีโอเดจาเนโร จากข้อมูลประชากรปี ค.ศ. 2006 มีประชากร 509,125 คน มีพื้นที่เมือง 1,437 กม² สถานที่ตั้งตั้งอยู่แหล่งการพัฒนาเศรษฐกิจและประชากร ตั้งอยู่ในเมืองสำคัญ 3 เมืองใหญ่ทางตอนใต้ของบราซิล ได้แก่ ริโอเดจาเนโร (189 กม.), เบลูโอรีซองชี (260 กม.) และเซาเปาลู (486 กม.)
# ปลาซักเกอร์
ปลาซักเกอร์  เป็นปลาน้ำจืดชนิดหนึ่ง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Pterygoplichthys multiradiatus ในวงศ์ปลาซักเกอร์ (Loricariidae)

มีลำตัวยาว ปากเป็นรูปถ้วยเพื่อใช้ในการดูดอาหารและยึดติดกับก้อนหินหรือวัสดุแข็ง ๆ ต่าง ๆ ในน้ำ ครีบหลังสูงใหญ่ มีก้านครีบเดี่ยวหนึ่งคู่ และมีก้านครีบแข็ง 12–14 ก้าน ครีบก้นมีก้านครีบเดี่ยวหนึ่งก้าน และก้านครีบแขนงสี่ก้าน ครีบอกมีก้านครีบเดี่ยวหนึ่งก้าน และก้านครีบแขนงห้าก้าน ครีบท้องมีก้านครีบเดี่ยวหนึ่งก้าน และก้านครีบแขนงสี่ก้าน ครีบไขมันมีเงี่ยงแหลมหนึ่งก้าน ลำตัวปกคลุมด้วยแผ่นกระดูกแข็งด้านละ 23-24 แผ่นทั่วลำตัวเหมือนสวมใส่เสื้อเกราะ ลำตัว ครีบหลัง ครีบอก ครีบท้องและครีบหางมีจุดสีน้ำตาลหรือดำกระจายไปทั่ว 

มีการกระจายพันธุ์ในแม่น้ำโอริโนโก แถบประเทศอาร์เจนตินา, เวเนซุเอลา และตรินิแดด มีขนาดโตเต็มที่ประมาณ 50–60 เซนติเมตร

ปลาซักเกอร์ชนิดนี้นับเป็นปลาซักเกอร์อีกชนิดหนึ่ง ที่มีการแพร่กระจายไปในหลายพื้นที่เหมือนเช่นปลาซักเกอร์ชนิด Hypostomus plecostomus ซึ่งอยู่ต่างสกุลกัน ด้วยการนำเข้าเป็นปลาสวยงามเพื่อทำความสะอาดในตู้ปลาเหมือนกับปลาซักเกอร์ชนิดอื่น ๆ ทำให้บางคนเรียกปลาชนิดนี้ว่า "ปลาดูดกระจก" ปัจจุบันนี้ได้กลายเป็นปัญหาชนิดพันธุ์ต่างถิ่นที่รุกรานแหล่งน้ำรวมถึงสัตว์น้ำของประเทศอื่นที่ได้ไปแพร่กระจายพันธุ์ รวมถึงในประเทศไทย รวมถึงยังมีผู้นำไปหลอกขายเป็นปลาปล่อย โดยเรียกว่า "ปลาราหู"
# อัลลีล
อัลลีล  คือรูปแบบหนึ่ง จากหลายๆ รูปแบบของยีนหนึ่ง  บางครั้งอัลลีลที่แตกต่างกันอาจทำให้เกิดลักษณะที่แสดงออก เช่น สีตา สีผม ที่แตกต่างกันได้ บางครั้งอัลลีลที่แตกต่างกันอาจไม่ได้ทำให้มีลักษณะแสดงออกที่แตกต่างกันก็ได้

สิ่งมีชีวิตหลายเซลล์ส่วนใหญ่มีโครโมโซมสองชุด เรียกว่าเป็นสิ่งมีชีวิตแบบดิพลอยด์ โครโมโซมเหล่านี้เรียกว่าเป็นโครโมโซมที่เป็นโฮโมโลกัสกัน สิ่งมีชีวิตแบบดิพลอยด์จะมียีนหนึ่ง ๆ หนึ่งยีน (และหมายถึงอัลลีลหนึ่ง ๆ หนึ่งอัลลีล) บนโครโมโซมแต่ละอัน หากทั้งสองอัลลีลเป็นอัลลีลที่เหมือนกัน เรียกว่าเป็นอัลลีลที่เป็นโฮโมไซกัส ถ้าไม่เหมือนกันเรียกว่าเป็นเฮเทอโรไซกัส
# โลคัส (พันธุศาสตร์)
ในทางพันธุศาสตร์และการประมวลผลทางวิวัฒนาการ โลคัส  หมายถึงตำแหน่งหนึ่ง ๆ บนยีนหรือลำดับดีเอ็นเอซึ่งอยู่บนโครโมโซม ลำดับดีเอ็นเอบนโลคัสหนึ่งๆ อาจมีได้หลายแบบแต่ละแบบเรียกว่าอัลลีล รายการลำดับทั้งหมดของโลคัสบนจีโนมหนึ่ง ๆ ซึ่งเป็นที่รู้ เรียกว่าแผนที่พันธุกรรม (genetic map) หรือ กระบวนการทำแผนที่ยีน (gene mapping) คือกระบวนการที่หาโลคัสของลักษณะถ่ายทอดทางชีวภาพหนึ่ง ๆ
หมวดหมู่:โครโมโซม
หมวดหมู่:พันธุศาสตร์คลาสสิก
# เมืองเวียงพูคา
เมืองเวียงภูคา (ภาษาลาว: ເມືອງວຽງພູຄາ) เป็นเมืองที่อยู่ทางตอนใต้ของแขวงหลวงน้ำทา ห่างจากเทศบาลแขวงประมาณ 60 กิโลเมตร มีเนื้อที่ 1,866 ตารางกิโลเมตร เป็นเมืองที่ตั้งในเขตภูเขา ติดต่อกับเมืองต่างๆดังนี้คือเมืองน้ำทา เมืองนาแล และเมืองลอง แขวงบ่อแก้ว ประกอบด้วยชนเผ่าที่หลากหลาย ทั้งชาวอาข่า ชาวมูเซอ ชาวขมุ ชาวม้งและชาวลาว และยังเป็นที่เชื่อมต่อการค้าระหว่างเมืองน้ำทากับเมืองห้วยทรายของแขวงบ่อแก้ว 

แหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญในเมืองเวียงภูคา ได้แก่วัดมหาพรต สร้างขึ้นสมัยพุทธศตวรรษที่ 21 – 22 ตั้งอยู่บนยอดเขาสูง ชาวเมืองเชื่อว่าเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ มีสิ่งศักดิ์สิทธิ์คุ้มครอง นอกจากนั้นยังมีถ้ำที่สวยงามจำนวนมาก เช่นถ้ำกาวฮาวอยู่บ้านน้ำแอ่ง ถ้ำภูผาสาด ใกล้กับบ้านท่าหลวง และถ้ำน้ำใหม่ เป็นต้น

เวียงพูคา
# พันธุ์ป่า
พันธุ์ป่าหรือไวลด์ไทป์  เป็นฟีโนไทป์หนึ่งของสิ่งมีชีวิตสปีชีส์หนึ่งๆ ที่เป็นรูปแบบพื้นฐานเกิดขึ้นเองและพบได้ในธรรมชาติ ตามความเข้าใจเดิมนั้นลักษณะที่เป็นพันธุ์ป่าหมายถึงลักษณะที่เกิดจากอัลลีล "ปกติ" ของโลคัสนั้นๆ ซึ่งไม่เหมือนกับอัลลีล "กลายพันธุ์" ซึ่งไม่ปกติ ปัจจุบันเป็นที่ทราบกันดีแล้วว่าโลคัสส่วนใหญ่ของยีนนั้นมีอัลลีลหลายรูปแบบซึ่งมีความถี่แตกต่างกันไปตามภูมิประเทศที่สิ่งมีชีวิตนั้นๆ อยู่อาศัย ดังนั้นรูปแบบพันธุ์ป่าที่เป็นพื้นฐานจริงๆ นั้น จึงไม่มีอยู่จริง อย่างไรก็ดีโดยทั่วไปนั้นถือว่าอัลลีลที่พบบ่อยที่สุด หรือมีความถี่มากที่สุด จะถือว่าเป็นอัลลีลที่เป็นพันธุ์ป่า

หลักการว่าด้วยการมีอยู่ของไวลด์ไทป์มีประโยชน์ในการศึกษาสิ่งมีชีวิตต้นแบบเช่นแมลงวันผลไม้ Drosophila melanogaster ซึ่งลักษณะปรากฎ (ฟีโนไทป์) บางอย่างของแมลงวันนี้ เช่น สีตา หรือรูปร่างปีก สามารถถูกเปลี่ยนแปลงโดยการเกิดการกลายพันธุ์ในรูปแบบต่างๆ ได้ เช่น การมีตาสีขาว การมีร่องที่ปีก เป็นต้น อัลลีลที่เป็นไวลด์ไทป์จะถูกกำหนดด้วยสัญลักษณ์ "+" ที่ด้านบน
 See also 
 Genotype
 Phenotype
# ความเชื่อมโยงของพันธุกรรม
ความเชื่อมโยงของพันธุกรรม  คือแนวโน้มที่ยีนบนโลคัสจำนวนหนึ่งมีโอกาสที่มีถูกถ่ายทอดไปพร้อมกัน โลคัสที่มีตำแหน่งทางกายภาพอยู่ใกล้กันบนโครโมโซมเดียวกันมีแนวโน้มที่จะยังคงอยู่ด้วยกันหลังเกิดการไขว้เปลี่ยนของโครโมโซมในการแบ่งเซลล์แบบไมโอซิส ทำให้เป็นพันธุกรรมที่มีความเชื่อมโยงกัน
 แผนที่ความเชื่อมโยง 
แผนที่ความเชื่อมโยง (linkage map) ของสิ่งมีชีวิตสปีชีส์หนึ่งๆ หรือประชากรศึกษากลุ่มหนึ่ง เป็นแผนที่ทางพันธุกรรมที่แสดงตำแหน่งของยีนและตัวบ่งชี้ทางพันธุกรรม (genetic marker) ที่เป็นที่รู้จักกันดีอยู่แล้ว เทียบกันในเชิงความถี่ของการรวมตัวใหม่หลังการแบ่งแยก แต่ไม่ใช่แผนที่ที่แสดงระยะห่างทางกายภาพที่แท้จริงของยีนแต่ละยีนบนโครโมโซม การทำแผนที่ความเชื่อมโยงเป็นขั้นตอนที่สำคัญมากในการหาตำแหน่งของยีนที่ก่อให้เกิดโรคทางพันธุกรรม
หมวดหมู่:พันธุศาสตร์คลาสสิก
# ไซโกซิตี
ไซโกซิตี  คือความเหมือนหรือไม่เหมือนของยีนทั้งสองของลักษณะหนึ่งๆ ของสิ่งมีชีวิตหนึ่งๆ หากยีนทั้งสองเหมือนกัน สิ่งมีชีวิตนั้นก็จะมีลักษณะนั้นๆ แบบเป็นฮอโมไซกัส  หรือเป็นพันธุ์แท้ หากไม่เหมือนกัน สิ่งมีชีวิตนั้นจะมีลักษณะนั้นๆ แบบเป็นเฮเทอโรไซกัส  หรือเป็นพันทางหรือพันธุ์ผสม หากหายไปยีนหนึ่งเหลือเพียงยีนเดียวเรียกว่าเฮมิไซกัส (hemizygous) หากหายไปทั้งสองยีนเรียกว่านัลลิไซกัส (nullizygous)
ประเภทต่างๆ
คำต่างๆ อย่าง ฮอโมไซกัสและเฮเทอโรไซกัสนั้นใช้สำหรับอธิบายลักษณะจีโนไทป์ที่ตำแหน่งโลคัสหนึ่งๆ บนดีเอ็นเอของสิ่งมีชีวิตที่มีโครโมโซมสองชุด (ดิพลอยด์) โดยฮอโมไซกัสหมายถึงการที่จีโนไทป์นั้นมีอัลลีลสองอันที่เหมือนกันบนโลคัสหนึ่งๆ เฮเทอโรไซกัสหมายถึงการที่จีโนไทป์นั้นมีอัลลีลที่ไม่เหมือนกันสองอันบนโลคัสหนึ่งๆ เฮมิไซกัสหมาถึงการที่จีโนไทป์นั้นมียีนเพียงยีนเดียว ส่วนนัลลิไซกัสหมายถึงการที่จีโนไทป์นั้นไม่มียีนใดๆ อยู่เลย
ฮอโมไซกัส
การเซลล์หนึ่งๆ จะมียีนหนึ่งๆ เป็นฮอโมไซกัส หมายความว่ามีอัลลีลที่เหมือนกันอยู่บนฮอโมโลกัสโครโมโซมทั้งสองอัน เซลล์หรือสิ่งมีชีวิตนั้นๆ จะถูกเรียกว่าเป็นฮอโมไซโกต สิ่งมีชีวิตพันธฺุ์แท้จะมีลักษณะหนึ่งๆ ที่สนใจ เป็นฮอโมไซกัสเสมอ

เฮเทอโรไซกัส
เฮมิไซกัส
นัลลิไซกัส

ออโตไซกัสและอัลโลไซกัส
แฝดเหมือน (โมโนไซโกต) และแฝดต่าง (ไดไซโกต)
พันธุศาสตร์ประชากร
# เหตุรถไฟตกรางในมณฑลเจียงซี พ.ศ. 2553
เหตุรถไฟตกรางในมณฑลเจียงซี พ.ศ. 2553 เกิดขึ้นเมื่อเวลา 2.10 น. ตามเวลามาตรฐานจีน (UTC+8) ของวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2553 โดยรถไฟ เค853 ขณะกำลังเดินทางจากเซี่ยงไฮ้ไปยังกุ้ยหลินประสบอุบัติเหตุตกรางในเขตภูเขาของอำเภอตงเซียน ภายในเขตนครฝูโจว มณฑลเจียงซี ทำให้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 19 คน และได้รับบาดเจ็บอีก 71 คน รวมมีผู้รอดชีวิตได้รับการช่วยเหลืออย่างน้อย 53 คน และอีก 280 คนถูกนำตัวออกจากรถไฟ ภายในเวลา 12 ชั่วโมง ผู้รอดชีวิตทั้งหมดถูกนำตัวออกจากพื้นที่ขณะยังมีความพยายามช่วยเหลือ

 เหตุการณ์ 
ตามข้อมูลของกระทรวงการรถไฟ รถไฟดังกล่าวตกรางจากรอยร้าวบนรางที่เกิดขึ้นจากดินถล่ม ดินถล่มดังกล่าวเกิดขึ้นไม่กี่วันก่อนหน้าซึ่งมีฝนตกลงมาอย่างหนักและเกิดอุทกภัยในพื้นที่ ซึ่งพายุล่าสุดที่เกิดขึ้นในพื้นที่นั้นทำให้ต้องอพยพประชาชนไปถึง 44,600 คน และอีกกว่า 1.46 ล้านคนได้รับผลกระทบจากพายุนั้นด้วย เหตุดังกล่าวทำให้ตู้โดยสารรถไฟจำนวน 8 จากทั้งหมด 17 ตู้ตกราง บางตู้ถูกพบว่าพลิกคว่ำ และมีตู้หนึ่งที่กล่าวว่า "หมุนบิดและชนกับตู้อื่น"
# แม่น้ำลิมโปโป
แม่น้ำลิมโปโป  เป็นแม่น้ำในทวีปแอฟริกาไหลผ่านตอนกลางของประเทศแอฟริกาใต้  มีต้นน้ำอยู่ใกล้เมืองโจฮันเนสเบิร์กในจังหวัดเคาเต็งของแอฟริกาใต้ ไหลไปทางทิศเหนือและตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นเส้นเขตแดนส่วนหนึ่งระหว่างประเทศแอฟริกาใต้กับประเทศบอตสวานาและเป็นเส้นเขตแดนทั้งหมดระหว่างแอฟริกาใต้กับประเทศซิมบับเว จากนั้นไหลวกไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ผ่านตอนใต้ของประเทศโมซัมบิก ไหลลงสู่มหาสมุทรอินเดีย แม่น้ำมีความยาวราว 1,750 กิโลเมตร แม่น้ำลิมโปโปเป็นแม่น้ำที่ใหญ่เป็นอันดับ 2 ในแอฟริกาที่ไหลลงมหาสมุทรอินเดีย รองจากแม่น้ำแซมบีซี

มีพื้นที่ลุ่มน้ำขนาด 415,000 ตร.กม. (160,200 ตร.ไมล์) และมีอัตราการไหลเฉลี่ยทั้งปี 170 ม³/วินาที ที่บริเวณปากแม่น้ำ
# พันธุศาสตร์คลาสสิก
พันธุศาสตร์คลาสสิกคือชุดของความรู้ทางพันธุศาสตร์ที่ได้รับการพัฒนาขึ้นก่อนจะมีการพัฒนาพันธุศาสตร์สมัยใหม่อย่างอณูพันธุศาสตร์ การค้นพบที่สำคัญของพันธุศาสตร์คลาสสิกที่เกี่ยวข้องกับสิ่งมีชีวิตซึ่งเป็นยูคาริโอตคือความเชื่อมโยงของพันธุกรรม ซึ่งเป็นผลที่ได้จากการสังเกตพบว่ายีนบางยีนไม่มีการแยกส่วนอย่างอิสระในขั้นตอนไมโอซิส ซึ่งเป็นการขัดกับกฎของทายกรรมเมนเดเลียน นำไปสู่การพัฒนาความรู้ในการหาทางสร้างแผนที่ที่ระบุตำแหน่งบนโครโมโซม แผนที่ความเชื่อมโยงนี้ยังใช้อยู่จนถึงปัจจุบัน โดยเฉพาะในการพัฒนาพันธุ์พืช
# โลคัสลักษณะถ่ายทอดเชิงปริมาณ
ลักษณะถ่ายทอดเชิงปริมาณ  หมายถึงฟีโนไทป์บางชนิดที่มีระดับแสดงออกแตกต่างกันไปหลายระดับ เช่น ส่วนสูง สีผิว ซึ่งสามารถอธิบายได้ด้วยผลของการมียีนควบคุมลักษณะหลายยีนและสิ่งแวดล้อม และโลคัสลักษณะถ่ายทอดเชิงปริมาณ  เป็นชุดของดีเอ็นเอที่ประกอบด้วยลำดับของยีนหรือชุดของการเชื่อมโยงของยีนหลายตัวซึ่งทำให้เกิดลักษณะถ่ายทอดเชิงปริมาณดังกล่าว การสร้างแผนที่แสดงตำแหน่งของยีนบนจีโนมซึ่งทำให้เกิดลักษณะถ่ายทอดเชิงปริมาณลักษณะหนึ่งๆ ทำได้โดยใช้ป้ายชื่อโมเลกุลเช่น AFLP หรือ SNP ซึ่งเป็นที่นิยมมากกว่า ขั้นตอนนี้เป็นขั้นตอนแรกเริ่มในการระบุและถอดรหัสลำดับของยีนจริงๆ ที่ทำให้เกิดความแตกต่างของลักษณะถ่ายทอดนั้นๆ
หมวดหมู่:พันธุศาสตร์คลาสสิก
หมวดหมู่:สถิติพันธุศาสตร์