# ทางพิเศษประจิมรัถยา
ทางพิเศษประจิมรัถยา (ทางพิเศษสายศรีรัช–วงแหวนรอบนอกกรุงเทพมหานคร) เป็นทางพิเศษที่เชื่อมระหว่างฝั่งตะวันตกกับฝั่งตะวันออกของกรุงเทพมหานคร และบางส่วนของจังหวัดนนทบุรี แนวสายทางเริ่มจากถนนกาญจนาภิเษก (บริเวณใกล้โรงงานผลิตน้ำมหาสวัสดิ์ของการประปานครหลวง) มุ่งหน้าไปทางทิศตะวันออกผ่านถนนสวนผัก, ถนนราชพฤกษ์ ข้ามคลองบางกอกน้อย ไปยังสะพานพระราม 6 ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาไปยังบางซื่อ และไปเชื่อมต่อกับทางพิเศษศรีรัชบริเวณด้านหน้าสถานีขนส่งผู้โดยสารกรุงเทพ (จตุจักร) หรือหมอชิต 2 เขตจตุจักร

 ประวัติ 
ทางพิเศษประจิมรัถยาสร้างขึ้นเพื่อขยายโครงข่ายของทางพิเศษในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑลในทางทิศตะวันตก เพื่อแบ่งเบาปริมาณจราจรระดับดินและระบายการจราจรทางด้านทิศตะวันตก ระหว่างกรุงเทพมหานครและจังหวัดใกล้เคียงให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยได้ออกพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืนในท้องที่อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี และเขตทวีวัฒนา เขตตลิ่งชัน เขตบางพลัด เขตบางกอกน้อย เขตบางซื่อ และเขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร เมื่อปี พ.ศ. 2555พระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินที่จะเวนคืน พุทธศักราช 2555,ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 129 หน้า 4 วันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2555.

 การขอพระราชทานชื่อ 
นายณรงค์ เขียดเดช ผู้ว่าการการทางพิเศษแห่งประเทศไทย ได้ทำเรื่องขอพระราชทานชื่อโครงการทางพิเศษสายศรีรัช–วงแหวนรอบนอกฯ ผ่านกระทรวงคมนาคม ถึงกรมราชเลขานุการในพระองค์ สำนักพระราชวัง โดยเสนอขอพระราชทานจำนวน 3 ชื่อ ได้แก่ ทางพิเศษสายวิถีประจิม, ทางพิเศษสายประจิมรัช และ ทางพิเศษสายบรมราชชนก ทั้งนี้ ชื่อ "ทางพิเศษสายวิถีประจิม" และ "ทางพิเศษสายประจิมรัช" เป็นชื่อที่การทางพิเศษแห่งประเทศไทยเสนอ โดยพิจารณาจากแนวสายทางของทางพิเศษเส้นนี้ที่มุ่งหน้าไปทางทิศตะวันตก ส่วนชื่อ "ทางพิเศษสายบรมราชชนก" เป็นชื่อที่บริษัท ทางด่วนและรถไฟฟ้ากรุงเทพ จำกัด (มหาชน) ซึ่งเป็นผู้รับสัมปทานเสนอ เนื่องจากเห็นว่าแนวเส้นทางของทางพิเศษสายศรีรัช–วงแหวนรอบนอกฯ มีลักษณะคู่ขนานกับทางคู่ขนานลอยฟ้าบรมราชชนนีขอพระราชทานชื่อทางด่วน สายศรีรัช-วงแหวนรอบนอก, เส้นทางใหม่สู่ทิศตะวันตก - ไทยรัฐ ออนไลน์ อย่างไรก็ตาม พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวมิได้พระราชทานชื่อใดในทั้ง 3 ชื่อ แต่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระราชทานชื่อทางพิเศษสายนี้ว่า ทางพิเศษประจิมรัถยา แทน มีความหมายว่า "เส้นทางไปยังทิศตะวันตก" โดยพระราชทานชื่อนี้เมื่อวันที่ 30 กันยายน พ.ศ. 2565

 ลักษณะทางด่วน 
thumb|ตอม่อของทางพิเศษประจิมรัถยา ช่วงที่ผ่านเขตตลิ่งชัน|left
thumb|ทางพิเศษประจิมรัถยา (ขวา) ตั้งอยู่ข้างสถานีบางซ่อนของรถไฟฟ้าชานเมือง สายสีแดงอ่อน|left
 เขตทางด่วนมีความกว้างประมาณ 30 เมตร แบ่งออกเป็น 6 ช่องจราจร (ไป–กลับอย่างละ 3 ช่องจราจร กว้างช่องละประมาณ 3.50 เมตร ไหล่ทางด้านนอกกว้าง 1.50 เมตร ไหล่ทางด้านในกว้าง 0.50 เมตร)
 เขตทางด่วนขึ้น–ลง (Main Line + Ramp) กว้างประมาณ 40-45 เมตร เฉพาะแรมป์กว้างประมาณ 10 เมตร (2 ช่องจราจร) ทางแยกต่างระดับ (กว้างประมาณ 200–300 เมตร)
 มีทางแยกต่างระดับ 3 บริเวณ ทางขึ้น–ลง 6 บริเวณ ประกอบด้วย
 ทางแยกต่างระดับ 3 แห่ง
 ทางแยกต่างระดับกาญจนาภิเษก
 ทางแยกต่างระดับบรมราชชนนี
 ทางแยกต่างระดับศรีรัช
 ทางขึ้น–ลง 6 แห่ง
 ทางขึ้น–ลงกาญจนาภิเษก
 ทางขึ้น–ลงราชพฤกษ์ 
 ทางขึ้น–ลงบางบำหรุ 
 ทางขึ้น–ลงจรัญสนิทวงศ์ 
 ทางขึ้น–ลงพระราม 6
 ทางขึ้น–ลงกำแพงเพชร

โดยเส้นทางส่วนใหญ่จะอยู่แนวเดียวกับเส้นทางรถไฟสายใต้ และโครงการรถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดงอ่อน ของการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.)

 รายชื่อทางแยก 

 รายชื่อทางเข้า–ออก 

 ค่าธรมเนียมผ่านทาง 
นี่คืออัตราค่าผ่านทางของทางพิเศษ อัตราค่าผ่านทางเป็นสกุลเงินบาท
  บางซื่อ - ฉิมพลีด่านเก็บค่าผ่านทางพิเศษ4 ล้อ (บาท/คัน)  6-10 ล้อ (บาท/คัน)   10 ล้อขึ้นไป (บาท/คัน) กำแพงเพชร 2Kamphaengphet 265105150สะพานพระราม 7Rama VII Bridge65105150บางกรวยBangkruai65105150บางพลัดBangphlat65105150บางบำหรุBangbamru65105150บรมราชชนนีBoromratchonnani65105150ตลิ่งชันTaling Chan5080115ฉิมพลีChim Phli5080115

 โครงการในอนาคต 

 โครงการทางเชื่อมศรีรัช–แจ้งวัฒนะ–ทางยกระดับอุตราภิมุข (ช่วงทางเชื่อมศรีรัช–แจ้งวัฒนะเปิดให้สัญจรเมื่อวันที่ 30 กันยายน พ.ศ. 2561)
 ทางพิเศษประจิมรัถยา-วงแหวนฯ รอบที่ 3 (ด้านตะวันตก)