# โรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุง
โรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุง เป็นสถานศึกษาประจำอำเภอบ้านโป่ง เริ่มก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2460 เปิดสอนตั้งแต่ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ถึงมัธยมศึกษาปีที่ 6 อยู่ในโครงการโรงเรียนมาตรฐานสากลของกระทรวงศึกษาธิการโรงเรียนในโครงการ(มัธยมศึกษา)  ดู ศูนย์ที่ 7 (ราชบุรี-กาญจนบุรี) กลุ่มเครือข่ายที่ “ราชบุรี. โรงเรียนมาตรฐานสากล. สืบค้น 20-11-2554. 
จำนวนนักเรียน 45,670 คน (พ.ศ. 2558) จำนวนบุคลากร 3,589 คน (พ.ศ. 2558)

 ประวัติโรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุง 
โรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุง (Ratanaratbumrung School) เป็นโรงเรียนประจำอำเภอบ้านโป่ง ก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2460 โดย พระพิทักษ์สมุทรเขตต์ (นายฟื้น อินทรวัชระ) เป็นนายอำเภอบ้านโป่งขณะนั้น ได้ขอที่ดินจากพระปลัดจิ๋ว ภู่ทอง วัดบ้านโป่ง ได้เนื้อที่ 5 ไร่ 3 งาน ที่ดินนี้ติดต่อกับที่ของวัดบ้านโป่ง แล้วดำเนินการเรี่ยไรเงินจากราษฎร ได้เงินอีก 2,700 บาท นายบุญนาค กลิ่นหอม พาราษฎรตัดไม้จากตำบลต่าง ๆ มาจ้างช่างสร้างโรงเรียนเป็นทรงปั้นหยาชั้นเดียวหลังคามุงจากยาว 24 เมตร กว้าง 10 เมตร มี 4 ห้องเรียนให้ชื่อว่า "โรงเรียนนินภูมิ" ตามชื่อบรรดาศักดิ์ของหลวงนินภูมิบดี (นายฟื้น อินทรวัชระ) โรงเรียนนินภูมิได้ทำการสอนตั้งแต่ พ.ศ. 2461 เปิดสอนตั้งแต่ชั้นเตรียมประถมถึงชั้นมัธยมปีที่ 2 จนถึง พ.ศ. 2470 ติดต่อกับ พ.ศ. 2471 ก็ต้องล้มเลิกเพราะโรงเรียนตั้งอยู่ห่างไกลชุมชน

ใน พ.ศ. 2471 หลวงสาครคชเขตต์ นายอำเภอบ้านโป่งเป็นผู้ขอตั้งเป็นโรงเรียนรัฐบาล เปิดเป็นสถานศึกษาเมื่อวันที่ 1 สิงหาคม พ.ศ. 2471 มีนามว่า "โรงเรียนสาครศึกษา" ใช้ที่ทำงานสุขาภิบาลเป็นตัวโรงเรียน บรรจุนักเรียนได้ 30 คน ต่อมาจำนวนนักเรียนเพิ่มขึ้น ต้องแบ่งนักเรียนไปเรียนที่โรงพัสดุของสุขาภิบาลซึ่งอยู่ใกล้ ๆ กับโรงเรียน รับนักเรียนได้อีก 20 คน ระยะต่อมานักเรียนเพิ่มขึ้นอีก พอดีกับทางราชการปลูกสร้างที่ว่าการอำเภอหลังใหม่เสร็จ จึงยกที่ว่าการอำเภอหลังเก่าให้เป็นที่เรียนของนักเรียน ทำให้มีที่เรียนกว้างขึ้น ในขณะนั้นโรงเรียนมีครู 4 คน มีนักเรียนประมาณ 40 คน 
thumb|ภาพหน้าโรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุงปัจจุบัน

ต่อมาหลวงสาครคชเขตต์เห็นว่าที่เรียนยังคับแคบ จึงดำริสร้างตัวโรงเรียนขึ้นใหม่แต่ยังไม่มีโอกาส ราวเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2472 กรมพระนครสวรรค์วรพินิจ เสนาบดีกระทรวงมหาดไทยขณะนั้นได้เสด็จ ออกมาตรวจราชการที่อำเภอบ้านโป่ง หลวงสาครคชเขตต์จึงกราบทูลขอเงินจัดสร้างโรงเรียนประจำอำเภอบ้านโป่ง พระองค์จึงประทานเงินให้ 300 บาท เป็นทุนเริ่มต้นในการจัดสร้างโรงเรียน ต่อมาได้รับเงินจากกระทรวงศึกษาธิการอีก 3,000 บาท และเรี่ยไรจากประชาชนได้อีก 1,172 บาท จึงเริ่มเตรียมการปลูกสร้างโรงเรียน แต่ยังไม่ทันได้ลงมือก่อสร้างหลวงสาครคชเขตต์ต้องย้ายไปรับราชการที่อื่น หลวงบุรินทรามาตย์ (พระบำรุงบุรีราช) มารับราชการเป็นนายอำเภอบ้านโป่งแทน ได้ดำเนินการเรี่ยไรต่อ ได้เงินรวมกับเงินเดิมเป็นเงิน 5,966 บาท จึงได้จ้างช่างปลูกสร้างโรงเรียนลงในที่ดินของอำเภอใกล้กับที่ว่าการอำเภอบ้านโป่ง เป็นเรือนทรงปั้นหยา 2 ชั้น หลังคามุงกระเบื้องซีเมนต์ ยาว 14 เมตร กว้าง 10 เมตร รวม 6 ห้องเรียน บรรจุนักเรียนได้ประมาณ 160 - 200 คน 

ราวปี พ.ศ. 2478 ขุนบำรุงรัตนบุรีมาดำรงตำแหน่งนายอำเภอบ้านโป่ง ได้ขอความร่วมมือจากหลายฝ่าย โดยเฉพาะขุนพรหมดำรงศึกษากร (ศึกษาธิการอำเภอบ้านโป่ง) และคณะกรรมการอำเภอจนได้เงินมาจำนวน 12,478 บาทและได้งบจากกระทรวงศึกษาธิการอีก 5,000 บาท ทำการขอซื้อที่ดินจากญาติโยมของพระปลัดจิ๋ว พู่ทองเจ้าของที่ดินซึ่งมีที่ดินเหลืออยู่เป็นที่ 2 ไร่ 1 งาน อยู่ทางทิศตะวันออกของโรงเรียนหลังเดิม (โรงเรียนนินภูมิ) และในขณะเดียวกันนี้ได้ซื้อที่ดินทางด้านหลังของโรงเรียนเดิม (โรงเรียนนินภูมิ)ไว้เป็นเนื้อที่ 5 ไร่ 3 งาน รวมเป็นเนื้อที่ทั้งหมด 12 ไร่ 300 ตารางวา ได้รื้อถอนเรือนของญาติโยมพระปลัดจิ๋ว พู่ทองที่อยู่ในเนื้อที่ของโรงเรียนไปปลูกสร้างเป็นการชดเชยให้ ในเนื้อที่ดินส่วนที่เหลือจากการขายให้โรงเรียนในที่ที่อยู่ติดกับเนื้อที่ของโรงเรียนทางด้านทิศใต้ ต่อจากนั้นก็ได้ดำเนินการปลูกสร้างโรงเรียนเป็นอาคารตึก 2 ชั้นมี 3 มุข ยาว 50 เมตร กว้าง 9.50 เมตร การก่อสร้างสิ้นเงินทั้งสิ้น 17,478 บาท [อาคาร 2 ในบริเวณโรงเรียนปัจจุบัน (ปัจจุบันได้รื้อถอนเพื่อสร้างอาคารหอประชุมแล้ว)] สร้างเสร็จเมื่อ พ.ศ. 2479 เปิดใช้เป็นสถานศึกษาตั้งแต่วันที่ 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2480 เป็นต้นมา ในนามโรงเรียนประจำอำเภอบ้านโป่ง "รัตนราษฎร์บำรุง"

พระยาพหลพลพยุหเสนา นายกรัฐมนตรีในสมัยนั้นได้เดินทางมาเป็นประธานในพิธีเปิดอาคารหลังนี้ และในปี พ.ศ. 2515 ได้รับอนุมัติให้เปิดชั้นเรียนในระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย จึงได้เปลี่ยนชื่อใหม่ว่า โรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุง มาจนถึงปัจจุบัน

ต่อมาในปี พ.ศ. 2551 ผู้อำนวยการอนันต์ บุญแต่งได้ขอบริจาคจากศิษย์เก่าและผู้มีจิตศรัทธา จัดซื้อที่ดินด้านหลังโรงเรียนเพิ่มเติมได้อีก 2 งาน 8 ตารางวา รวมเป็นเนื้อที่ทั้งหมด 13 ไร่ 1 งาน 8 ตารางวา

 รายนามผู้บริหารโรงเรียนรัตนราษฎร์บำรุง 
 ลำดับ รายนาม ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง  1  นายบุญนาค กลิ่นหอม  พ.ศ. 2461-2471  2  นายม้วน โรจน์โพธิ์   พ.ศ. 2471-2473  3  ขุนรัตนครีพศึกษากร  พ.ศ. 2473-2478 4  นายสวัสดิ์ ประดิษฐ์ดวง  พ.ศ. 2478-2580 5  นายพัฒนพงษ์(ฉัตร)  ศุกรโยธิน  พ.ศ. 2480-2481 6  นายผาด วัฒนพงษ์   พ.ศ. 2481-2484 7  นายสง่า ดีมาก  พ.ศ. 2484-2495 8  นายจรัญ เศรษฐบุตร  พ.ศ. 2495-2498 9  นายช้อน พลนิรันดร์  พ.ศ. 2498-2511 10  นายวิชัย จะวะสิต  พ.ศ. 2511-2518 11  นายจรรยา มานิตกุล  พ.ศ. 2518-2523 12  นางโฉมยง สุพัฒนบุตร  พ.ศ. 2523-2526 13  นายประวิทย์ คุมมณี  พ.ศ. 2526-2533 14  นายเดชา มุกด์มณี  พ.ศ. 2533-2536 15  นายหงษ์  ศรีกำเหนิด  พ.ศ. 2536-2539 16  นายสุวิทย์ มานิตกุล  พ.ศ. 2539-2542 17  นายปฏิภาณ ทับประยูร  พ.ศ. 2542-2547 18  นายอนันต์ บุญแต่ง  พ.ศ. 2547-2554 19  นายจำรัส มากแก้ว  พ.ศ. 2554-2554 20  นายรัชชัยย์ ศรสุวรรณ  พ.ศ. 2554-255921นางสาวจุฑามาศ เกิดแก้วฟ้า พ.ศ. 2559-256022นายนิวัตร วงศ์วิลัยพ.ศ. 2560-256223นายวรรณชัย รังสีพ.ศ. 2562-256624นางสาวเกศสุดา เนรมิตธนไพศาลพ.ศ.2566-ปัจจุบัน

 รางวัล 
 รองชนะเลิศอันดับที่ 2 การแข่งขันวงดนตรีลูกทุ่งประเภททีม ในงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 61 ปี 2554
รองชนะเลิศอันดับที่ 1 การแข่งขันภาพยนตร์สั้น ระดับ ม.ปลาย เพื่อคัดเลือกตัวแทนจังหวัดราชบุรี ในงานศิลปนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 61 ปี 2554 ด้วยภาพยนตร์สั้นเรื่อง My Mind
ชนะเลิศอันดับที่ 1 การแข่งขันภาพยนตร์สั้น ระดับ ม.ปลาย เพื่อคัดเลือกตัวแทนจังหวัดราชบุรี ในงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 62 ปี 2555 ด้วยภาพยนตร์สั้นเรื่อง Grateful
 ชนะเลิศอันดับที่ 1 การแข่งขันภาพยนตร์สั้น ระดับ ม.ต้น เพื่อคัดเลือกตัวแทนจังหวัดราชบุรี ในงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 63 ปี 2556 ด้วยภาพยนตร์สั้นเรื่อง Mr.Green
 ชนะเลิศอันดับที่ 1 การแข่งขันภาพยนตร์สั้น ระดับ ม.ต้น เพื่อคัดเลือกตัวแทนจังหวัดราชบุรี ในงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 67 ปี 2560 ด้วยภาพยนตร์สั้นเรื่อง คู่คลอง
 รองชนะเลิศอันดับที่ 2 การแข่งขันภาพยนตร์สั้น ระดับ ม.ต้น เพื่อคัดเลือกตัวแทนภาคกลางและภาคตะวันออก ในงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 67 ปี 2560 ได้เป็นตัวแทนไปแข่งขันระดับประเทศที่เมืองทองธานี จ.นนทบุรี ด้วยภาพยนตร์สั้นเรื่อง My Canal

 เทศกาลภายในโรงเรียน 
 รัตนฟิล์มอวอร์ด (Ratana Films Award) การประกวดภาพยนตร์ระดับโรงเรียน เริ่มขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2555
 รัตนสตาร์ชาเลนจ์ (Ratana Star Challenge) การประกวดนักร้องระดับโรงเรียน เริ่มขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2555