# หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณ
พันเอก นายแพทย์ หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณราชกิจจานุเบกษา วันที่ 25 พฤษภาคม 2473 เรื่อง พระราชทานยศ (25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2434 – 11 กรกฎาคม พ.ศ. 2522) เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ประสูติแต่หม่อมผัน วรวรรณ ณ อยุธยา

 พระประวัติ 
หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณ มีพระนามลำลองว่า ท่านชายตุ๋ยตุ่ย เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ประสูติแต่หม่อมผัน วรวรรณ ณ อยุธยา เมื่อวันที่ 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2434 มีโสทรภราดาและโสทรภคินี ดังนี้
 หม่อมเจ้าสกลวรรณากร วรวรรณ (พ.ศ. 2431-2496) เสกสมรสกับหม่อมโจฮันนา (สกุลเดิม เวเบอร์) และหม่อมสมรวย (สกุลเดิม มุกแจ้ง)
 หม่อมเจ้าพรพิมลพรรณ รัชนี (พ.ศ. 2433-2524) เสกสมรสกับพระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์
 หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณ (พ.ศ. 2434-2522) 
 หม่อมเจ้านิตยากร วรวรรณ (พ.ศ. 2436-2514) เสกสมรสกับหม่อมแก้ว (สกุลเดิม เอี่ยมจำนงค์) และหม่อมเล็ก (สกุลเดิม เจริญจันทร์แดง)
 หม่อมเจ้าอรทิพย์ประพันธ์ เทวกุล (พ.ศ. 2438-2505) เสกสมรสกับหม่อมเจ้าดำรัสดำรงค์ เทวกุล
 หม่อมเจ้าสิทธยากร วรวรรณ (พ.ศ. 2440-2508) เสกสมรสกับหม่อมดำริห์ (สกุลเดิม บุนนาค)
 หม่อมเจ้าไปรมากร วรวรรณ (พ.ศ. 2441-2519) เสกสมรสกับหม่อมน้อย (สกุลเดิม สุวรรณศวร) หม่อมสมศรี (สกุลเดิม ประภาเพ็ชร์) และหม่อมอรุณ
 หม่อมเจ้าบรรเจิดวรรณวรางค์ วรวรรณ (พ.ศ. 2445-2528) เสกสมรสกับพลเอกมังกร พรหมโยธี
 หม่อมเจ้าสรรพางค์พิมล วรวรรณ (พ.ศ. 2446-2463)
 อุบล วรวรรณ (พ.ศ. 2448-2528) เสกสมรสกับอาฌรลด์ แคร้บบ์

เมื่อสมเด็จพระเชษฐาธิราช เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ เสด็จกลับจากประเทศรัสเซียชั่วคราว หม่อมเจ้าวัลภากรได้เข้าถวายตัวและได้มีโอกาสตามเสด็จไปทรงศึกษาต่อยังประเทศรัสเซีย ทรงเข้าศึกษาที่โรงเรียนการแพทย์ทหารบก เลนินกราดในปัจจุบัน เมื่อเกิดสงครามโลกครั้งที่ 1 รัสเซียรบกับเยอรมนี หม่อมเจ้าวัลภากรได้รับราชการพิเศษในสภากาชาดรัสเซีย 

เมื่อเสด็จกลับประเทศไทย ทรงได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้ช่วยผู้อำนวยการโรงเรียนการแพทย์ทหารบก โดยเป็นศัลยแพทย์ที่โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย ต่อมาสภากาชาดไทยขอยืมตัวไปปฏิบัติการ ทรงได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้อำนวยการกองอนามัย เลขาธิการแพทยสมาคม ในปี พ.ศ. 2473 – 2475 และได้รับพระราชทานยศเป็นนายพันเอก เมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2473ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 47 หน้า 617 เรื่อง พระราชทานยศ

ในปี พ.ศ. 2475 ถูกดุลย์ให้ออกจากราชการเนื่องจากวิกฤตการทางเศรษฐกิจ ต่อมาปี พ.ศ. 2480 ได้เสด็จกลับเข้ารับราชการใหม่ในตำแหน่งผู้อำนวยการโรงพยาบาลศิริราช ตำแหน่งสุดท้ายในราชการคือ เป็นหัวหน้ากองสัมพันธ์ต่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข

หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณ สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 11 กรกฎาคม พ.ศ. 2522 ในการนี้ สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินพระราชทานเพลิงศพ ณ เมรุวัดธาตุทอง ในวันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2522

 โอรส-ธิดา 
หม่อมเจ้าวัลภากร เสกสมรสกับหม่อมชั้น และหม่อมฟื้น ธิดาของเจ้าพระยาสุรวงษ์วัฒนศักดิ์ (โต บุนนาค) มีโอรส-ธิดา ดังนี้  

เกิดแต่ หม่อมชั้น (สกุลเดิม บุนนาค)

 หม่อมราชวงศ์เริงวรรณ วรวรรณ
 แพทย์หญิง หม่อมราชวงศ์พรรณจิตร กรรณสูต สมรสกับนายแพทย์ชัยยุทธ กรรณสูต
 ศาสตราจารย์ หม่อมราชวงศ์ชวนิศนดากร วรวรรณ สมรสกับนงลักษณ์ วรวรรณ ณ อยุธยา
 หม่อมราชวงศ์ฉันทากร วรวรรณ
 พลตำรวจตรี นายแพทย์ หม่อมราชวงศ์ถวัลภากร วรวรรณ สมรสกับรองศาสตราจารย์ แพทย์หญิง ทวินศรี วรวรรณ ณ อยุธยา (สกุลเดิม อุชชิน)

เกิดแต่ หม่อมฟื้น (สกุลเดิม บุนนาค)

 หม่อมราชวงศ์วรวัลลภ วรวรรณ สมรสกับวาสนา วรวรรณ ณ อยุธยา (สกุลเดิม อมาตยกุล)
 นายแพทย์ หม่อมราชวงศ์สุรวรรณ วรวรรณ สมรสกับกุลปิยา วรวรรณ ณ อยุธยา (สกุลเดิม ศิวเสณ)
 หม่อมราชวงศ์วรวัณณา วรวรรณ
 หม่อมราชวงศ์สุรีย์วรรณ รัตนกรี สมรสกับสัญชัย รัตนกรี

 สิ้นชีพิตักษัย 
หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณ สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 11 กรกฎาคม พ.ศ. 2522 สิริชันษา 88 ปี

 พระเกียรติยศ 

 พระยศ 
 14 กรกฎาคม พ.ศ. 2457: นายร้อยตรีพระราชทานยศนายทหารบก
 1 สิงหาคม พ.ศ. 2457: โปรดเกล้าฯ ให้กระทรวงกลาโหมส่งสัญญาบัตรยศไปพระราชทานที่ประเทศรัสเซียส่งสัญญาบัตรทหารบกไปพระราชทาน
 20 กันยายน พ.ศ. 2460: นายร้อยโทพระราชทานยศนายทหารบก
 20 เมษายน พ.ศ. 2461: นายร้อยเอกพระราชทานยศนายทหารบก
 7 พฤษภาคม พ.ศ. 2470: นายพันโทพระราชทานยศทหารบก

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 47 หน้า 3085 วันที่ 15 พฤศจิกายน 2474]พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญ ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 46 หน้า 2922]พระราชทานเข็มราชการแผ่นดิน (หน้า 3069)พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญ ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 46 หน้า 2924]ราชกิจจานุเบกษา วันที่ 20 มกราคม 2460 เล่ม 34 หน้า 3069ราชกิจจานุเบกษา วันที่ 26 พฤศจิกายน 2469

 พงศาวลี