# จอมโจรอัจฉริยะ
จอมโจรอัจฉริยะ  เป็นการ์ตูนญี่ปุ่นแต่งโดยโกโช อาโอยามะ จัดพิมพ์โดยสำนักพิมพ์โชงากูกัง (ญี่ปุ่น) และวิบูลย์กิจ (ไทย) เรื่องราวของคุโรบะ ไคโตะ เด็กมัธยมศึกษาตอนปลาย ได้สานต่อความฝันของพ่อด้วยการปลอมตัวเป็นจอมโจรคิด  โจรผู้มีชื่อเสียง ปัจจุบันจอมโจรอัจฉริยะตีพิมพ์ออกมา 5 เล่ม โดยตีพิมพ์ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2531 จำนวน 2 เล่ม แล้วจึงตีพิมพ์อีกครั้งในปี พ.ศ. 2537 อีก 1 เล่ม ต่อมาในปี พ.ศ. 2550 จึงตีพิมพ์เล่มที่ 4หนังสือจอมโจรอัจฉริยะเล่ม 4 จากอมาซอน  และในปี พ.ศ. 2560 จึงตีพิมพ์เล่มที่ 5

ทั้งนี้จอมโจรคิดและตัวละครอื่น ๆ ในจอมโจรอัจฉริยะยังปรากฏใน ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ซึ่งเป็นผลงานการ์ตูนอีกชิ้นหนึ่งของโกโช อาโอยามะที่ได้รับการดัดแปลงเป็นอนิเมะ

ทีเอ็มเอสเอ็นเตอร์เทนเมนต์ (TMS Entertainment) ได้นำ จอมโจรอัจฉริยะ ไปทำเป็นอนิเมะจำนวน 12 ตอน ออกอากาศเมื่อปี 2553-2555 โดยจะอิงเนื้อหาจากมังงะ ในไทยใช้ชื่อว่า จอมโจรอัจฉริยะ (ทรูสปาร์ก), เมจิกไคโตะ (การ์ตูนคลับ) และ จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล (ทีไอจีเอ) ต่อมาเอ-1 พิกเจอส์ (A-1 Pictures) ได้นำมาทำเป็นอนิเมะโทรทัศน์จำนวน 24 ตอน ใช้ชื่อว่า เมจิกไคโตะ 1412  ออกอากาศช่วงปี 2557-2558 ในไทยใช้ชื่อว่า จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล 1412 เนื้อเรื่องจะต่อยอดและอิงเนื้อหาจากยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ทั้งสองพากย์ไทยโดยทีไอจีเอ

 ที่มา 
ตัวละครจาก จอมโจรอัจฉริยะ ถูกดัดแปลงจากตัวละครจากเรื่องสั้น ลูแปง โจรขโมยหัวใจ ซึ่งโกโช อาโอยามะเคยเขียนไว้ก่อนหน้าโกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 184-185 โดยจอมโจรคิด ผู้เขียนได้รับแรงบันดาลใจจากอาร์แซน ลูแปงของมอริส เลอบล็อง ต่างจากคุโด้ ชินอิจิจากเรื่อง ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ซึ่งได้เชอร์ล็อก โฮมส์ของอาร์เธอร์ โคนัน ดอยล์เป็นตัวละครต้นแบบ

 เนื้อเรื่อง 
thumb|left|150px|รหัสอาชญากรซึ่งถูกเขียนอย่างหวัด
คุโรบะ ไคโตะซึ่งเป็นตัวละครเอกของเรื่องเป็นเด็กนักเรียนชั้นมัธยมปลายที่มีฝีมือในการเล่นมายากล ซึ่งได้รับการฝึกสอนจากคุโรบะ โทอิจิ ผู้เป็นพ่อ แต่ต่อมาพ่อของไคโตะประสบอุบัติเหตุจนถึงแก่ชีวิตขณะแสดงมายากล กระทั่งแปดปีต่อมาหลังการเสียชีวิตของโทอิจิ ไคโตะได้พบห้องลับของพ่อจากการจับรูปของพ่อแล้วรูปก็พลิกกลับหลังที่ทำให้เขาได้พบห้องลับดังกล่าว และเมื่อเข้าไปก็เจอหมวกทรงสูงสีขาว สูทขาว พร้อมผ้าคลุม และแว่นตาขาเดียว จึงรู้ว่าแท้จริงแล้วพ่อของตนเป็นจอมโจรคิดและทราบอีกว่าพ่อของตนนั้นถูกฆาตกรรม เพื่อสืบหาศัตรูที่ฆ่าพ่อของตัวเอง เขาจึงรับบทเป็นจอมโจรคิดมาแต่นั้น เพื่อล่อให้ฆาตกรตัวจริงปรากฏตัวออกมา

ทั้งนี้จอมโจรคิดจะเป็นโจรที่ช่ำชองด้านโจรกรรมและการแปลงโฉม ทั้งสามารถเลียนแบบน้ำเสียงของผู้ถูกปลอมตัวได้ ส่วนที่มาของชื่อ ปรากฏในมังงะเรื่อง ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน อธิบายว่า "คิด"  มาจากรหัสอาชญากรว่า  ต่อมาคุโด้ ยูซากุซึ่งเป็นนักเขียน ได้อ่านลายมือหวัด ๆ ของนักข่าวที่ลงเรื่องราวเกี่ยวกับโจรผู้นี้ จึงอ่านอย่างเล่นคำแล้วตั้งชื่อให้ว่า "คิด"

ตามท้องเรื่องเขาที่เป็นจอมโจรนั้นจะถูกนาคาโมริ กินโซ พ่อของอาโอโกะซึ่งเป็นตำรวจตามจับกุมและประสบกับความล้มเหลวอยู่เสมอ ๆ ทั้งนี้บุคลิกของจอมโจรคิดในจอมโจรอัจฉริยะจะมีลักษณะตลก ยียวนกวนประสาท และซุ่มซ่ามจนผิดพลาดบ่อย ๆ ซึ่งต่างจากบุคลิกใน ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ที่จอมโจรคิดจะมีลักษณะเคร่งขรึม ลึกลับ ซ้ำยังล่วงรู้ความลับของโคนันที่แท้จริงแล้วคือคุโด้ ชินอิจิ

 ตัวละคร 
 ตัวละครหลัก 
thumb|150px|สัญลักษณ์ของจอมโจรคิด
 คุโรบะ ไคโตะ  หรือ จอมโจรคิด  เป็นตัวละครเอกของเรื่อง ชื่อสกุล "คุโรบะ" แปลว่า "ปีกดำ"โกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 71 ส่วนชื่อตัว "ไคโตะ" แปลว่า "ว่าว" และพ้องเสียงกับคำว่าไคโตะที่แปลว่า "โจร" เป็นลูกชายของคุโรบะ โทอิจิ นักมายากลที่มีชื่อเสียงซึ่งเป็นจอมโจรด้วย กับมารดาชื่อคุโรบะ จิคาเงะ ครั้นโทอิจิเสียชีวิตลง เขาจึงรับบทบาทเป็นจอมโจรคิดคนถัดมาเพื่อตามหาฆาตกรที่ฆ่าพ่อ ตามเนื้อเรื่องเขารับความรู้ด้านมายากลจากบิดาโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 15-19 โกโช อาโอยามะอธิบายรูปลักษณ์ของจอมโจรคิดไว้ว่า "แว่บไปแว่บมาหาตัวจับยาก ห้าวหาญไม่มีใครเปรียบ หน้าตาหล่อเหลาหรือก็คือ "อาร์แซน ลูแปง" นั่นแหละครับ และก็ต้องเจ้าเล่ห์ด้วย..."โกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 180 เขาสนิทสนมกับนาคาโมริ อาโอโกะโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 6 ลูกสาวของสารวัตรนาคาโมริ กินโซโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 42
 นาคาโมริ อาโอโกะ  เป็นลูกสาวคนเดียวของนาคาโมริ กินโซ ชื่อตัวมาจากคำว่า "อาโอะ" แปลว่า "สีน้ำเงิน"โกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 115 เธอเรียนร่วมชั้นกับคุโรบะ ไคโตะและสนิทสนมกัน โดยที่ไม่ทราบว่าจริง ๆ แล้วเขาคือจอมโจรคิดโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 120
 นาคาโมริ กินโซ  เป็นนายตำรวจตำแหน่งสารวัตร และเป็นบิดาของนาคาโมริ อาโอโกะ เขาหมายตาที่จะจับจอมโจรคิดตามหน้าที่ โดยที่เขาไม่ทราบเลยว่าทั้งคุโรบะ โทอิจิ และคุโรบะ ไคโตะ ชายคนสนิทของลูกสาวเป็นโจร ทั้งนี้เขาเคยเฉลียวใจว่าไคโตะคือจอมโจรคิด แต่ด้วยไหวพริบไคโตะจึงเอาตัวรอดมาได้โกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 107-110

 ตัวละครรอง 
 ครอบครัวและลูกน้อง
 คุโรบะ โทอิจิ  เป็นนักมายากลผู้มีชื่อเสียง และเป็นจอมโจรคิดคนแรก เขาสมรสกับคุโรบะ จิคาเงะ และเป็นบิดาของคุโรบะ ไคโตะ ตัวเอกของเรื่อง เขาร่ำเรียนมายากลต่าง ๆ จากเจมส์ ฮอปเปอร์  นักมายากลชื่อดังชาวอังกฤษ จากคำบอกเล่าของจิอิ โคโนะสึเกะอธิบายว่า คุโรบะ โทอิจิน่าจะถูกฆาตกรรมโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 63 มีคำสอนที่เขาเคยสอนไคโตะบุตรชายซึ่งเป็นที่กล่าวถึงบ่อย ๆ คือ โป๊กเกอร์เฟซ คือ "การทำใบหน้าเรียบเฉยไม่แสดงอารมณ์ความรู้สึก เปรียบได้กับคนถือไพ่โป๊กเกอร์ในมือ"โกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 100
 คุโรบะ จิคาเงะ  หรือ เลดี้ยี่สิบหน้าโกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 13  หรือ แฟนธ่อมเลดี้  เป็นภริยาของคุโรบะ โทอิจิ และเป็นมารดาของคุโรบะ ไคโตะ โดยชื่อ "จิคาเงะ" แปลว่า "พันเงา" ในมังงะเธอปรากฏตัวแต่มิได้ระบุชื่อ ณ บ้านของไคโตะ ที่เธอออกมารับกระเป๋าของไคโตะที่ลืมไว้จากนาคาโมริ อาโอโกะ เบื้องต้นเธอทราบเป็นอย่างดีว่าสามีเป็นจอมโจรคิด และทราบด้วยว่าบุตรชายพบห้องลับของสามีโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 18-20 ก่อนสมรสเธอเคยเป็นโจรหญิงสมญาเลดี้ยี่สิบหน้าหรือแฟนธ่อมเลดี้มาก่อน ปัจจุบันอาศัยอยู่ในลาสเวกัส เดิมเธอประสงค์จะให้ไคโตะสานงานของโทอิจิต่อ แต่ภายหลังเธอกลับต้องการให้ไคโตะเลิกเป็นจอมโจรคิด 
 จิอิ โคโนะสึเกะ  เป็นอดีตผู้ช่วยของคุโรบะ โทอิจิและทราบว่าโทอิจิเป็นจอมโจรคิดโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 31-33 เขามีสโมสรบิลเลียตชื่อบลูพาล็อตโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 2). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 172
 นาคาโมริ มิโดริโกะ  เป็นภรรยาของสารวัตรนาคาโมริ กินโซ และเป็นมารดาของนาคาโมริ อาโอโกะ ชื่อตัวมาจากคำว่า "มิโดริ" แปลว่า "สีเขียว" เป็นอัยการ
 บุคคลในโรงเรียนมัธยม
 ฮาคุบะ ซางูรุ  เป็นนักสืบญี่ปุ่นที่ย้ายกลับมาจากลอนดอนโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 37 เข้ามาเรียนร่วมชั้นกับคุโรบะ ไคโตะโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 53-54 ชื่อสกุล "ฮาคุบะ" แปลว่า "ม้าขาว"โกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 70 บิดาเป็นตำรวจ ในมังงะเล่ม 3 ระบุว่าบิดามีตำแหน่งเป็นรองผู้บังคับการสืบสวนโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 38-39 ส่วนในมังงะเล่มที่ 5 ระบุว่าบิดาเป็นผู้บัญชาการตำรวจนครบาลโกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 53 ทั้งนี้เขามักจะบอกเวลาเป็นนาทีและวินาทีอยู่เป็นนิจ จากการสันนิษฐานและหลักฐานต่าง ๆ ทำให้เขามั่นใจว่าคุโรบะ ไคโตะคือจอมโจรคิดโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 96
 โคอิสึมิ อาคาโกะ  เป็นแม่มดผู้มีเวทมนตร์ เธอย้ายมาเรียนร่วมชั้นเดียวกันกับคุโรบะ ไคโตะ และนาคาโมริ อาโอโกะ ชื่อตัวมาจากคำว่า "อากะ" แปลว่า "สีแดง"โกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 15 เธอจะคิดอยู่เสมอว่า "ผู้ชายทุกคนบนโลกนี้เป็นทาสเราทั้งนั้น"โกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 157 เธอมักใช้เวทมนตร์คาถาหรือแม้แต่เครื่องรางของขลังใส่คุโรบะ ไคโตะ เพราะต้องการให้เขามาตกเป็นทาสรักของเธอโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 161-179 เธอทราบว่าไคโตะเป็นจอมโจรคิดและคอยให้ความช่วยเหลือในบางกรณีโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 90-120 ทั้งนี้เธอเป็นตัวละครที่ไม่ปรากฏใน ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน โกโช อาโอยามะ ผู้เขียนกล่าวว่า "ในโลกของโคนันนั้นถือซะว่าไม่มีอาคาโกะก็แล้วกันนะครับ..."
 โมโมอิ เคโกะ  เดิมฉบับแปลไทยสะกดว่า เคย์โกะโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 72 เป็นเพื่อนนักเรียนร่วมชั้นและเป็นสหายคนสนิทของนาคาโมริ อาโอโกะ มีลักษณะเด่นคือสวมแว่นตา ผมสีน้ำตาลและมัดผมสองข้าง
 คนโนะ เอริกะ  ครูสอนวิชาคณิตศาสตร์โกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 1). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 8 ปรากฏชื่อครั้งแรกในอนิเมะโทรทัศน์ จอมโจรคิด 1412 แต่ไม่ปรากฏชื่อในมังงะ ในมังงะตอน "อย่ายุ่งกับเค้านะ" เธอคือผู้อธิบายกติกาในประกวดสกีแฟนซีแก่นักเรียนโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 2). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 6-7
 ฟูจิเอะ  เป็นเพื่อนร่วมชั้นของคุโรบะ ไคโตะ ปรากฏในมังงะตอน "อย่ายุ่งกับเค้านะ" โดยเขาแอบหลงรักโคอิสึมิ อาคาโกะ และกล่าวตัดพ้อว่า "...ฉันไม่มันเอาไหนเลย ไม่หล่อแถมยังอ้วนอีก เล่นสกีก็ไม่เก่งด้วย ไม่คู่ควรกับคุณอาคาโกะสักนิด"โกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 2). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 2
 อาโซ่ เคจิ  ครูสอนวิทยาศาสตร์โกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 2). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 132 ปรากฏในมังงะตอน "GHOST GAME" โดยปลอมเป็นผีหลอกนักเรียนที่ยังอยู่ในโรงเรียนยามวิกาล เพื่อลักลอบค้นคว้าเรื่องยาปลูกผม เนื่องจากหัวล้านโกโช อาโอยาม่า (2556, 28 มีนาคม). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 2). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 151
 โจรคนอื่น ๆ
 แมวดำโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 105-106  หรือ ชานัวร์  เป็นโจรชาวฝรั่งเศสโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 104 แต่งกายชุดดำอย่างชุดไว้ทุกข์โกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 133 ปรากฏในมังงะตอน "โกลเด้น อาย" ที่พยายามขโมยเพชรโกลเด้นอาย หรือ พลอยตาแมว ของแดน มิตสึอิชิโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 107  ตัวจริงของแมวดำคือ รูบี้ โจนส์ 
 ไนท์แมร์โกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 139-140  ปรากฏในมังงะตอน "ดาร์กไนท์" ที่พยายามขโมยต่างหูแบล็กโอปอลที่เรียกว่าดาร์กไนท์ หรือ อัศวินดำ ตัวจริงของไนท์แมร์คือ แจ๊ค คอเนลลี่  ตำรวจสากลโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 170 เพื่อนำเงินไปรักษาลูกชายลูกครึ่งญี่ปุ่นที่ชื่อเคนตะ คอเนลลี่โกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 145  ซึ่งกำลังป่วยโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 171
 เลดี้ยี่สิบหน้า  หรือ แฟนธ่อมเลดี้  ดูที่คุโรบะ จิคาเงะ
 คอร์โบโกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 54   ปรากฏในมังงะตอน "มิดไนท์ครอว์" เป็นโจรที่มีลักษณะเช่นเดียวกับจอมโจรคิด ไม่ว่าจะเป็นเครื่องแต่งกาย หรืออุปกรณ์ แต่ต่างกันเพียงสีเพราะคอร์โบใช้สีดำแทนสีขาว และ "คอร์โบ" เป็นคำฝรั่งเศสแปลว่า "อีกา" เขาปรากฏตัวต่อหน้าจอมโจรคิดและประกาศว่าตนเป็นศิษย์ผู้น้องของคุโรบะ โทอิจิ และเขาจะขโมยเพชรมิดไนท์ครอว์ ตัวจริงของคอร์โบคือ แฮร์รี่ เนซึโกโช อาโอยาม่า (2561, มิถุนายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 5). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 48  นักทำลายมายากลชื่อดังที่แฉวิธีการเล่นมายากลของนักมายากลต่าง ๆ แต่ก็เป็นไปได้ว่าคอร์โบอาจปลอมตัวเป็นแฮร์รี่ เนซึก็ได้
 องค์กรปริศนา
 สเนคโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 138  เดิมฉบับแปลไทยสะกดว่า สเน็กโกโช อาโอยาม่า (2554, ??). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 4). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 59 สมาชิกคนหนึ่งขององค์กรปริศนา ที่กำลังตามหาแพนโดร่าโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 177  อัญมณีในตำนานที่มีพลังพิเศษ ในมังงะปรากฏครั้งแรกในตอน "บลูเบิร์ธเดย์"โกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 135
 หัวหน้าของสเนค  เป็นหัวหน้าของสเนค แต่มิใช่หัวหน้าใหญ่ขององค์กร ไม่ทราบว่ามีชื่อตัวว่าอะไร ปรากฏในมังงะตอน "บลูเบิร์ธเดย์" ที่เขาใช้ให้สเนคไปขโมยบลูเบิร์ธเดย์มาเพราะคิดว่าเพชรนั้นคือแพนโดร่าโกโช อาโอยาม่า (2558, 29 เมษายน). จอมโจรอัจฉริยะ (เล่ม 3). กรุงเทพฯ : วิบูลย์กิจ, หน้า 178
 สไปเดอร์  หรือ กึนเทอร์ ฟอน โกลด์แบร์กที่ 2  นักมายากลที่มีชื่อเสียงระดับสากลและนักฆ่าระดับโลกที่เป็นหนึ่งในสมาชิกขององค์กร ซึ่งถูกส่งมาเพื่อสังหารจอมโจรคิด ปรากฏใน จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล แต่ไม่ปรากฏในมังงะ

 การเผยแพร่ 
 หนังสือการ์ตูน 
จอมโจรอัจฉริยะแต่งและวาดภาพประกอบโดยโกโช อาโอยามะ ถูกตีพิมพ์ลงนิตยสารโชเน็งซันเดย์มาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2530 แต่หลังจากรวมเล่มมังงะประเภทจบในเรื่องได้เพียงสองเล่มก็ยุติการตีพิมพ์ของโชเน็งซันเดย์ในปีถัดมา เพราะผู้เขียนไปเอาดีกับการเขียนมังงะเรื่อง ไยบะ และ ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ตามลำดับ โดยให้จอมโจรคิดเป็นตัวละครรับเชิญในมังงะเรื่องหลังแทน แต่ภายหลังเมื่อเสียงตอบรับดี ก็จะมีการปล่อยจอมโจรอัจฉริยะตอนใหม่ออกมาเป็นครั้งคราว ลักษณะเขียน ๆ หยุด ๆ เว้นระยะห่างค่อนข้างนาน โดยมีการตีพิมพ์มังงะเล่มที่ 3 ในปี พ.ศ. 2537 เล่มที่ 4 ในปี พ.ศ. 2550 การนี้โกโช อาโอยามะได้กล่าวว่า "ขอโทษนะครับที่ให้รอเล่ม 4 ตั้ง 13 ปี...ตอนแรกที่วาดเล่ม 1 นั้นอายุระหว่างไคโตะกับคนวาดยังต่างกันแค่ 4-5 ปี แต่ตอนนี้ช่องว่างระหว่างวัยกว้างขึ้นซะแล้ว...การสร้างเรื่องก็ยากขึ้นด้วย แต่ยังไงก็จะพยายามครับ เป็นกำลังใจให้ด้วยนะ" หลังจากนั้นก็มีการปล่อยมาเป็นตอน ๆ มีสองตอนตีพิมพ์ในปี พ.ศ. 2554 อีกสามตอนในปี พ.ศ. 2557 และอีกสามตอนในปี พ.ศ. 2560 ก่อนรวมเป็นเล่มที่ 5 ในปีเดียวกัน

ในไทยจัดพิมพ์โดยสำนักพิมพ์วิบูลย์กิจ เดิมเคยสะกดชื่อเรื่องว่า จอมโจร..อัจฉริยะ!! และสะกดชื่อคุโรบะ ไคโตะว่า "ไคโต คุโบตะ" ตีพิมพ์ออกมาสองเล่ม ปัจจุบันวิบูลย์กิจยังเป็นเจ้าของลิขสิทธิ์ในไทยและมีจำนวน 5 เล่มเท่ากับของญี่ปุ่น

 รายชื่อตอน

 รายชื่อตอนที่ยังไม่ได้รวมเล่ม 
 37. "กรีนดราก้อน (ตอนต้น)" 
 38. "กรีนดราก้อน (ตอนกลาง)" 
 39. "กรีนดราก้อน (ตอนปลาย)" 

 การ์ตูนโทรทัศน์ตอนพิเศษ 
มีการผลิตรายการโทรทัศน์พิเศษสำหรับมังงะเรื่อง จอมโจรอัจฉริยะ เป็นอนิเมะ โดยการผลิตจะอิงเนื้อหาจากมังงะเป็นหลัก กำกับโดยโทชิกิ ฮิราโนะ จากทีเอ็มเอสเอ็นเตอร์เทนเมนต์ ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์นิปปอนช่วงปี พ.ศ. 2553-2555 อันเป็นช่วงเวลาฉาย ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ลายเส้นนั้นก็เป็นแบบเดียวกับเรื่องยอดนักสืบจิ๋วโคนัน ซึ่งหลายคนเข้าใจว่าเป็น ยอดนักสืบจิ๋วโคนันตอนพิเศษ ทั้ง ๆ ที่ตัวเรื่องไม่มีความเกี่ยวข้องกับเรื่องดังกล่าวเลยก็ตาม ออกอากาศครั้งแรก 17 เมษายน 2553

ในไทยใช้ชื่อว่า จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล พากย์และจำหน่ายโดยทีไอจีเอ ออกอากาศทางช่องทรูสปาร์ก ใช้ขื่อว่า จอมโจรอัจฉริยะ และทางช่องการ์ตูนคลับใช้ชื่อว่า จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล

 # ตอน ออกอากาศครั้งแรก

 การ์ตูนโทรทัศน์ 
มีการผลิต จอมโจรอัจฉริยะ เป็นการ์ตูนโทรทัศน์ใช้ชื่อว่า ไคโตะคิด 1412  ผลิตโดยเอ-วันพิกเจอส์ (A-1 Pictures) เนื้อเรื่องจะต่อยอดและอิงเนื้อหาจากยอดนักสืบจิ๋วโคนัน และลายเส้นจะต่างออกไปจากที่ทีเอ็มเอสเอ็นเตอร์เมนต์เคยผลิตในครั้งก่อน ออกอากาศทางช่องนิปปอนเทเลวิชันเน็ตเวิร์กซิสเตม (NNS) ในปี 2557-2558 นอกจากนี้ยังเป็นรายการใหม่ของช่องครันชีโรล (Crunchyroll) ในอเมริกาเหนือ ออกอากาศตั้งแต่ตอนที่ 13

ในไทยใช้ชื่อไทยว่า จอมโจรคิด 1412 พากย์และจัดจำหน่ายโดยทีไอจีเอ ออกอากาศทางช่องการ์ตูนคลับ เริ่มตั้งแต่วันที่ 15 กุมภาพันธ์ 2560

 # ตอน ออกอากาศครั้งแรก

 เพลงประกอบ 
 จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล 

 เพลงเปิด
 # ชื่อเพลง  ศิลปิน ตอน 1 "อัสเดอะดิว" (As the Dew) การ์เน็ตโครว์ (GARNET CROW) 1 2 "มิสตีมิสทรี" (Misty Mystery) 2–6 3 "คิมิโนะนามิดานิคนนานิโคอิชิเตรุ"  นัตสึอิโระ  7–12

 เพลงปิด
 # ชื่อเพลง  ศิลปิน  ตอน 1  "เฮลโลมิสเตอร์มายเยสเทอร์เดย์" (Hello Mr. my yesterday) ฮันเดร็ดเพอร์เซนต์ฟรี (100%FREE)  1 2 "พิลกริม"  บีซ (B'z) 2–3 3  "ยัวร์เบสต์เฟรนด์" (Your Best Friend) ไม คุระกิ   4–6 4 "โคอินิโคอิชิเตะ"  7–12

 จอมโจรคิด บุรุษรัตติกาล 1412 

 เพลงเปิด
 # ชื่อเพลง ศิลปิน ตอน 1 "คิมิโนะมัตสึเซไก"  ลากูน (LAGOON)  1–12 2 "ไอโนะชินาริโอะ"  ชิโกวิทฮันนีเวิกส์ (CHiCO with HoneyWorks)  13–24

 เพลงปิด
 # ชื่อเพลง ศิลปิน ตอน 1 "ไวท์ออฟไครม์" (WHITE of CRIME) รีวัลซี (REVALCY) 1–12 2 "โคอิโนะจุเมียว"  กาลิเลโอ กาลิเลอี (Galileo Galile) 13–24