wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# อำเภอศรีสำโรง
ศรีสำโรง เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดสุโขทัย

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอศรีสำโรงตั้งอยู่ทางตอนกลางของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียง ดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอทุ่งเสลี่ยมและ อำเภอสวรรคโลก
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอพรหมพิราม (จังหวัดพิษณุโลก)
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอเมืองสุโขทัยและอำเภอบ้านด่านลานหอย
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอบ้านด่านลานหอยและอำเภอทุ่งเสลี่ยม

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอศรีสำโรงแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 13 ตำบล 118 หมู่บ้าน ได้แก่
1.คลองตาล (Khlong Tan)8.วัดเกาะ (Wat Ko)   2.วังลึก (Wang Luek)    9.บ้านไร่ (Ban Rai)  3.สามเรือน (Sam Ruean) 10.ทับผึ้ง (Thap Phueng)  4.บ้านนา (Ban Na)    11.บ้านซ่าน (Ban San)    5.วังทอง (Wang Thong) 12.วังใหญ่ (Wang Yai)     6.นาขุนไกร (Na Khun Krai)     13.ราวต้นจันทร์ (Rao Ton Chan) 7.เกาะตาเลี้ยง (Ko Ta Liang)  

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอศรีสำโรงประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 13 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลศรีสำโรง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองตาลทั้งตำบล รวมทั้งบางส่วนของตำบลวังลึกและตำบลสามเรือน
 องค์การบริหารส่วนตำบลวังลึก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังลึก (นอกเขตเทศบาลตำบลศรีสำโรง)
 องค์การบริหารส่วนตำบลสามเรือน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสามเรือน (นอกเขตเทศบาลตำบลศรีสำโรง)
 องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านนา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านนาทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลวังทอง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังทองทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลนาขุนไกร ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาขุนไกรทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลเกาะตาเลี้ยง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะตาเลี้ยงทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลวัดเกาะ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวัดเกาะทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านไร่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านไร่ทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลทับผึ้ง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทับผึ้งทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านซ่าน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านซ่านทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลวังใหญ่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังใหญ่ทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลราวต้นจันทร์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลราวต้นจันทร์ทั้งตำบล

 การศึกษา 
อำเภอศรีสำโรงมีสถานศึกษาที่สำคัญดังนี้
 โรงเรียนศรีสำโรงชนูปถัมภ์
 โรงเรียนบ้านไร่พิทยาคม
 โรงเรียนขุนไกรพิทยาคม
โรงเรียนวังทองวิทยา
 วิทยาลัยการอาชีพศรีสำโรง

 สถานที่สำคัญ 
 วัดถ้ำระฆัง วังตามน ตำบลนาขุนไกร 
 วัดบ้านไร่ เป็นวัดเก่าแก่ มีอายุประมาณ 300 ปี เป็นที่ประดิษฐานของหลวงพ่อมงคลนิมิตรและเสาหงษ์โบราณของพม่า สันนิษฐานว่าสร้างในสมัยอยุธยาตอนปลาย ประมาณ พ.ศ. 2260 และได้รับ วิสุงคามสีมาในสมัยรัชกาลที่ 5 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์
 วัดบ้านซ่าน ตำบลบ้านซ่าน เป็นที่ประดิษฐานของหลวงพ่อขาว หลวงพ่อสามพี่น้อง และระฆังโบราน สร้างในสมัยอยุธยา ประมาณ พ.ศ. 2010 ได้รับวิสุงคามสีมาใน พ.ศ. 2020 มีอายุประมาน 500 ปี
 วัดดอนจันทร์ 
 วัดโสภาราม
 วัดคลองโป่ง
 ถ้ำลมถ้ำวัง
# อำเภอเด่นชัย
เด่นชัย  เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดแพร่ เป็นศูนย์กลางการคมนาคมของจังหวัดแพร่  ทั้งทางถนน และ ทางรถไฟ  มีสถานีรถไฟเด่นชัยเป็นสถานีประจำจังหวัดแพร่ และ ถนนที่เชื่อมไปยังจังหวัดต่างๆ ทั้งทางภาคเหนือตอนบนและกรุงเทพมหานคร

โดยแต่เดิมนั้น อำเภอเด่นชัย เป็นส่วนหนึ่งของอำเภอสูงเม่น จังหวัดแพร่ โดยได้แยกพื้นที่ตำบลเด่นชัย และตำบลแม่จั๊วะ ออกมาตั้งเป็น กิ่งอำเภอเด่นชัย เมื่อวันที่ 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2506 และได้ยกฐานะขึ้นเป็นอำเภอเด่นชัยเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม พ.ศ. 2508

ต่อมาในปี พ.ศ. 2516 ตำบลเด่นชัยได้แยกการปกครอง 5 หมู่บ้าน โดยตั้งเป็นตำบลไทรย้อย ในปี พ.ศ. 2522 บ้านห้วยไร่ หมู่ที่ 7 และอีก 4 หมู่บ้าน รวม 5 หมู่บ้านของตำบลแม่จั๊วะได้แยกจัดตั้งเป็นตำบลห้วยไร่ และบ้านปงป่าหวาย หมู่ที่ 5 และอีก 4 หมู่บ้านของตำบลเด่นชัยได้แยกจัดตั้งเป็นตำบลปงป่าหวายในปี พ.ศ. 2527 ทำให้มีการปกครองรวม 5 ตำบลจนถึงปัจจุบัน

และในปี พ.ศ. 2549 บ้านห้วยลากปืน หมู่ที่ 3 ตำบลห้วยไร่ ได้แยกจัดตั้งเป็นหมู่ที่ 10 บ้านห้วยลากปืนใน

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอเด่นชัยตั้งอยู่ทางทิศใต้ของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอสูงเม่น
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอสูงเม่น และอำเภอท่าปลา (จังหวัดอุตรดิตถ์)
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอเมืองอุตรดิตถ์และอำเภอลับแล (จังหวัดอุตรดิตถ์)
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอวังชิ้นและอำเภอลอง

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอเด่นชัยแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 5 ตำบล 53 หมู่บ้าน ได้แก่
 ที่   ตำบล  ตัวเมือง อักษรโรมัน  จำนวนหมู่บ้านจำนวนหลังคาเรือน จำนวนประชากร จำนวนประชากรและบ้าน จำแนกเป็นรายอำเภอ และรายตำบล จังหวัดแพร่ ณ เดือนธันวาคม พ.ศ. 2553, สำนักบริหารทะเบียน กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย1.เด่นชัย35pxDen Chai117,45728,2452.แม่จั๊วะ35pxMae Chua104,94424,1183.ไทรย้อย43pxSai Yoi122,4197,8184.ห้วยไร่30pxHuai Rai104,91822,7935.ปงป่าหวาย49pxPong Pa Wai102,2257,375

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอเด่นชัยประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 7 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลเด่นชัย ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลเด่นชัย ตำบลแม่จั๊วะ และตำบลปงป่าหวาย
 เทศบาลตำบลแม่จั๊วะ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลแม่จั๊วะ 
 เทศบาลตำบลปงป่าหวาย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลปงป่าหวาย (นอกเขตเทศบาลตำบลเด่นชัย)
 องค์การบริหารส่วนตำบลเด่นชัย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเด่นชัย (นอกเขตเทศบาลตำบลเด่นชัย)
 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่จั๊วะ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่จั๊วะ (นอกเขตเทศบาลตำบลเด่นชัยและเทศบาลตำบลแม่จั๊วะ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลไทรย้อย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลไทรย้อยทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลห้วยไร่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยไร่ทั้งตำบล
# ชอง
ชอง เอกสารเก่าเรียก จอง เป็นเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่ในตระกูลภาษาออสโตร-เอเชียติก มีภาษาพูดของตนเองเรียกว่าภาษาชอง แต่ไม่มีภาษาเขียน  นับถือศาสนาพุทธ มีวัฒนธรรมประเพณีเป็นเอกลักษณ์ของชนเผ่า ซึ่งอาจมีมาแต่ก่อนสมัยสุโขทัยสืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน เช่น การใช้ต้นคลุ้ม มาจักสานสมุก ชนาง เสวียน มีประเพณีผีโรง ผีหิ้ง ทำมาหากินด้วยการหาของป่า ล่าสัตว์ ทำไร่ ทำนา และปลูกต้นกระวาน ซึ่งชาวอินเดียและอาหรับชอบมาก

ชาวชองอยู่กันมากแถบเชิงเขารอยต่อกับกัมพูชา เช่นที่บริเวณเขาสอยดาวเหนือ บ้านคลองพลู บ้านกะทิง บ้านตะเคียนทอง บ้านคลองพลู บ้านคลองน้ำเป็น ใกล้น้ำตกกะทิง บ้านทุ่งสะพาน อำเภอเขาคิชฌกูฏ บ้านวังแซ้ม บ้านปึก อำเภอมะขาม จังหวัดจันทบุรี รวมไปถึงชาวชองที่บ้านคลองแสง บ้านด่านชุมพล และบ้านปะเดา อำเภอบ่อไร่ จังหวัดตราดด้วย บ้านทุ่งนา อำเภอศรีสวัสดิ์ จังหวัดกาญจนบุรี มีจำนวนทั้งหมดประมาณ 6,000 คน ปัจจุบันชาวชองนี้ได้ปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมใหม่เหมือนกับคนทั่วไป ส่วนชาวชองที่อาศัยอยู่ในเขตจังหวัดฉะเชิงเทรา จะถูกเรียกว่า ชาวไทยซอง เพราะออกเสียง ช.ช้าง ไม่ถนัด และมีภาษาใกล้เคียงกับภาษาชองคือภาษาป่า ซึ่งภาษาป่าของชาวชองในจังหวัดฉะเชิงเทราเมื่อทำการเปรียบเทียบกับภาษาชองในอำเภอเขาคิชฌกูฏ จังหวัดจันทบุรี พบว่าเป็นภาษาเดียวกัน คือ ภาษาชอง และพบว่ามีการพูดภาษาชองในจังหวัดพระตะบอง (เรียกตัวเองว่า คนซำเร ซึ่งแปลว่า คนปอร์) และจังหวัดโพธิสัตว์ (เรียกตัวเองว่า คนปอร์) ของประเทศกัมพูชา ซึ่งเรียกชื่อภาษาต่างกันว่า ภาษาปอร์ มีความคล้ายคลึงกับภาษาชองในอำเภอเขาคิชฌกูฏ จังหวัดจันทบุรี เพียงแต่น้ำเสียงที่ออกเสียงแตกต่างกันเล็กน้อย จึงสรุปได้ว่า คนชอง คนซำเร หรือคนปอร์ เป็นกลุ่มชาติพันธุ์เดียวกัน มกราคม 2560.
# อำเภอวังชิ้น
วังชิ้น  เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดแพร่

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอวังชิ้นมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอแม่ทะ (จังหวัดลำปาง) และอำเภอลอง
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอลองและอำเภอเด่นชัย
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอศรีสัชนาลัย (จังหวัดสุโขทัย) และอำเภอเถิน (จังหวัดลำปาง)
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอสบปราบและอำเภอแม่ทะ (จังหวัดลำปาง)
ประวัติ
อำเภอวังชิ้น เดิมเป็นส่วนหนึ่งของเมืองลอง (ปัจจุบันคืออำเภอลอง อำเภอวังชิ้น และบ้านบ่อแก้ว ตำบลไทรย้อย อำเภอเด่นชัย) ซึ่งเป็นเมืองขึ้นของนครลำปาง เมื่อมีการปฏิรูปการปกครอง พ.ศ. 2442 และการพิราลัยของพญาขัณฑสีมาโลหะกิจ เจ้าเมืองลองคนสุดท้าย ได้มีการนำระบบราชการไทยเข้ามาเมืองลอง เมืองต้า (เมืองขึ้นของเมืองลอง ปัจจุบันคือ ตำบลเวียงต้า และตำบลต้าผามอก) ถูกจัดวางตำแหน่งแห่งที่ขึ้นใหม่ในรูปของการปกครองระบบจังหวัด (เปลี่ยนคำว่าเมืองเป็นจังหวัด พ.ศ. 2456) ความเป็น เมืองลอง เมืองต้า ถูกทำลายลงกลายเป็นเพียงอำเภอและตำบลหนึ่งของประเทศไทยครั้งแรกปี พ.ศ. 2442 ได้รวมเมืองลอง เมืองต้าเป็นแขวงเมืองลอง จังหวัดนครลำปาง มีทั้งหมด 6 ตำบล (ตำบลห้วยอ้อ ตำบลเวียงต้า ตำบลหัวทุ่ง ตำบลปากกาง ตำบลทุ่งแล้ง และตำบลวังชิ้น) กระทั่งวันที่ 25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2474 ทางราชการได้โอนอำเภอเมืองลอง จังหวัดลำปาง มาขึ้นกับจังหวัดแพร่ เพราะสภาพภูมิศาสตร์ใกล้เคียงกันและความสะดวกในการติดต่อราชการ และวันที่ 1 มีนาคม พ.ศ. 2481 ได้แยกตำบลวังชิ้น ตำบลแม่ป้าก (แยกจากตำบลทุ่งแล้ง) ตำบลนาพูน (แยกจากตำบลวังชิ้น) และตำบลสรอย (แยกจากตำบลวังชิ้น) อำเภอเมืองลอง ตั้งเป็นกิ่งอำเภอวังชิ้น เพื่อความสะดวกในการจัดเก็บภาษีอากรและจัดการปกครอง และยกฐานะขึ้นเป็นอำเภอวังชิ้นในวันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ. 2501ภูเดช แสนสา ประวัติศาสตร์เมืองลอง ตอนที่ ๒๙ .หมู่บ้าน วัง ฟ่อน .สืบค้น 6 ธันวาคม 2559

ปัจจุบันอำเภอวังชิ้นมี 7 ตำบล คือ ตำบลวังชิ้น ตำบลแม่ป้าก ตำบลนาพูน ตำบลสรอย ตำบลป่าสัก (แยกจากตำบลสรอย) ตำบลแม่พุง (แยกจากตำบลสรอย พ.ศ. 2518) และตำบลแม่เกิ๋ง (แยกจากตำบลแม่ป้าก พ.ศ. 2538)

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอวังชิ้นแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 7 ตำบล 77 หมู่บ้าน ได้แก่
 ที่   ชื่อตำบล  ตัวเมือง อักษรโรมัน  จำนวนหมู่บ้านจำนวนหลังคาเรือน จำนวนประชากร จำนวนประชากรและบ้าน จำแนกเป็นรายอำเภอ และรายตำบล จังหวัดแพร่ ณ เดือนธันวาคม พ.ศ. 2553, สำนักบริหารทะเบียน กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย1.วังชิ้น27pxWang Chin113,1459,0472.สรอย16pxSaroi111,8776,4133.แม่ป้าก37pxMae Pak101,6665,2224.นาพูน30pxNa Phun112,4147,5415.แม่พุง40pxMae Phung162,5438,4996.ป่าสัก35pxPa Sak101,6895,5667.แม่เกิ๋ง36pxMae Koeng81,4884,644

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอวังชิ้นประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 8 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลวังชิ้น ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลวังชิ้น
 องค์การบริหารส่วนตำบลวังชิ้น ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังชิ้น (นอกเขตเทศบาลตำบลวังชิ้น)
 องค์การบริหารส่วนตำบลสรอย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสรอยทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่ป้าก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่ป้ากทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลนาพูน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาพูนทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่พุง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่พุงทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลป่าสัก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลป่าสักทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่เกิ๋ง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่เกิ๋งทั้งตำบล

 สถานที่ท่องเที่ยว 
 ม่อนเสาหินพิศวง
 อุทยานแห่งชาติเวียงโกศัย
 น้ำตกแม่พุงหลวง
 น้ำตกห้วยอ้อ
 น้ำตกแม่เกิ๋งหลวงและแม่เกิ๋งน้อย
 น้ำตกปันเจน
 ดงตะเคียน
 เถาวัลย์ยักษ์
 น้ำตกแม่รัง
 บ่อน้ำร้อนแม่จอก
วัดชัยสิทธิ์ (พระธาตุขวยปู)
# ปู้อี
ชาวปู้อี  เรียกตัวเองว่า ปู้ใหญ่ ปู้จ่อง และปู้หม่าน มีถิ่นที่อยู่ที่มณฑลเจียงซู รวมจ้วงเหนือแถบเขตปกครองตนเองกวางสีจ้วง มณฑลกุ้ยโจว และตอนเหนือของประเทศเวียดนาม ที่มักเรียกตนเองว่าปู้อี ไม่เรียกตนเองว่าจ้วง มีประชากรราว 2,049,203 คน มีภาษาและวัฒนธรรมคล้ายจ้วง พูดภาษาไทและภาษาจีน นับถือลัทธิดั้งเดิม และบางส่วนก็หันไปนับถือคริสต์ศาสนา
# อำเภอหนองม่วงไข่
หนองม่วงไข่  เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดแพร่ แต่เดิมเป็นส่วนหนึ่งของอำเภอร้องกวาง จังหวัดแพร่ โดยได้แยกพื้นที่ตำบลหนองม่วงไข่ ตำบลแม่คำมี ตำบลน้ำรัด และตำบลวังหลวง ออกมาตั้งเป็น กิ่งอำเภอหนองม่วงไข่ เมื่อวันที่ 13 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2533

ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2535 ได้มีการตั้งตำบลทุ่งแค้วซึ่งแยกจากการปกครองของตำบลวังหลวง และได้ตั้งตำบลตำหนักธรรมโดยแยกจากตำบลแม่คำมี โดยภายหลังได้โอนพื้นที่มาอยู่ในการปกครองของกิ่งอำเภอหนองม่วงไข่ และได้ยกฐานะเป็น อำเภอหนองม่วงไข่ ในวันที่ 8 สิงหาคม พ.ศ. 2538 โดยปัจจุบันมีพื้นที่การปกครองรวม 6 ตำบล

และปี พ.ศ. 2563 บ้านปงเตา หมู่ที่ 1 ตำบลแม่คำมี  ได้ขอเปลี่ยนชื่อหมู่บ้านเป็น บ้านปงเจริญ เนื่องด้วยชื่อเดิมไม่เป็นสิริมงคล

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอหนองม่วงไข่มีอาณาเขตติดต่อกับอำเภออื่น ๆ ดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอสอง
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอร้องกวาง
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอเมืองแพร่
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอลอง

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอหนองม่วงไข่แบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 6 ตำบล 35 หมู่บ้าน ได้แก่
 ที่   ชื่อตำบล  ตัวเมือง อักษรโรมัน พื้นที่ (ตร.กม.) จำนวนหมู่บ้านจำนวนหลังคาเรือน จำนวนประชากร ประชากรในอำเภอหนองม่วงไข่ และท้องถิ่นเทศบาลตำบลหนองม่วงไข่ พ.ศ. 2563 โดยกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย.ความหนาแน่น1.แม่คำมี45pxMae Kham Mi7.00047742,028289.712.หนองม่วงไข่68x68pxNong Muang Khai25.4581,8804,473175.753.น้ำรัด27pxNam Rat53.2061,3183,29861.994.วังหลวง29pxWang Luang13.5059882,333172.815.ตำหนักธรรม58pxTamnak Tham11.1281,2333,190286.876.ทุ่งแค้ว48pxThung Khaeo57.4047362,02635.29

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอหนองม่วงไข่ประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 6 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลหนองม่วงไข่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองม่วงไข่ทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่คำมี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่คำมีทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลน้ำรัด ครอบคลุมพื้นที่ตำบลน้ำรัดทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลวังหลวง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังหลวงทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลตำหนักธรรม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลตำหนักธรรมทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งแค้ว ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทุ่งแค้วทั้งตำบล
# ซาไก
ซาไก เป็นมนุษย์โบราณที่มีมาตั้งแต่สมัยยุคหิน ประมาณ 15,000–150,000 ปีหรือมากกว่านั้น มีรูปร่างผอมมีผิวดำ ฝีปากหนา ท้องป่อง น่องสั้นเรียว ผมหยิกหยองแต่ไม่ติดศีรษะ อยู่ในชาติพันธุ์ออสตราลอยด์ เช่นเดียวกับ ชาวอะบอริจิ้น ที่ทวีปออสเตรเลีย อยู่กระจายกันเป็นกลุ่มเล็ก ๆ ราว 7-60 คน  มีอาศัยในรัฐเกอดะฮ์ ประเทศมาเลเซีย ในส่วนลึกของเกาะปาปัว ในประเทศฟิลิปปินส์และหมู่เกาะอันดามัน, ประเทศอินเดีย เรียกตนเองว่า “มานิ” (Mani)  ส่วนผู้อื่นเรียกว่า  เงาะ เงาะป่า ชาวป่า ซาแก หรือ โอรังอัซลี (Orang Asli) หรือ กอย  กอย ตามพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542

เคยมีข้อสันนิฐานเกี่ยวกับชาติพันธุ์ว่ามนุษย์ในกลุ่มนี้เดินทางออกจากทวีปแอฟริกามาก่อนโฮโมซาเปี้ยนในปัจจุบัน มีลักษณะใกล้เคียงกับมนุษย์บนเกาะปาปัว-ปาปัวนิวกินี รวมถึงเผ่าอะบอริจิ้นในประเทศออสเตรเลีย ในประเทศออสเตรเลียเคยวิจัยไว้ว่าเผ่าอะบอริจิ้นได้แยกกลุ่มออกมานานแล้ว ซึ่งพบร่องรอยทางโบราณคดีในทวีปออสเตรเลียเก่าแก่กว่า 60,000 ปี  นั่นหมายความถ้าข้อสันนิษฐานนี้เป็นจริง ทั้งในทวีปเอเชียและออสเตรเลียจะอาศัยอยู่มานานไม่ต่ำกว่า 100,000 ปี

เชื่อว่าในช่วงเวลาประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาหลายพันปี น่าจะมีการผสมผสานกับ ชาติพันธุ์ออสโตรเอเชียติค (ซึ่งเป็นมองโกลลอยด์) ที่เดินทางลงมาจากจีนใต้ราวๆ 3,000-5,000 ปีที่แล้ว ก่อให้เกิดกลุ่มชาติพันธุ์มอญ-เขมร ในปัจจุบันนี้ 

ในต่างประเทศเช่น ประเทศมาเลเซียเรียกประชากรกลุ่มนี้ว่า "Semang" ในปี 2002 มีการสำรวจประชากรอยู่ที่ 2,000-3,000 คน และปัจจุบันคาดว่าอยู่ที่ 4,500-5,000 คน

 การแบ่งกลุ่มในประเทศไทย 
สำหรับในภาคใต้ของประเทศไทยมีซาไกอยู่ 4 กลุ่ม มีประชากรโดยประมาณ 300 คน  

 กันซิว อยู่ในอำเภอธารโต, จังหวัดยะลา 
 ยะฮาย อยู่ในอำเภอแว้ง, จังหวัดนราธิวาส 
 แตะเดะหรือเยแด อยู่ บริเวณภูเขาสันกาลาคีรีแถบจังหวัดยะลาและอำเภอระแงะ, จังหวัดนราธิวาส   
 แต็นเอ็น อยู่บริเวณเขาบรรทัดแถบคลองตง คลองหินแดง บ้านเจ้าพะและถ้ำเขาเขียด อำเภอปะเหลียน, จังหวัดตรัง (ประมาณ 100 คน) จังหวัดพัทลุงและจังหวัดสตูล

ซาไกที่อาศัยอยู่ที่อำเภอธารโต, จังหวัดยะลา ได้รับพระราชทานนามสกุลจากสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี โดยใช้ชื่อสกุลว่า "ศรีธารโต"  แต่ปัจจุบันซาไกธารโตส่วนใหญ่ได้อพยพไปอยู่ในมาเลเซีย ด้วยเหตุผลด้านที่ทำกินและวิถีชีวิตที่ดีกว่า ประกอบกับเหตุผลด้านความไม่สงบ 

 การดำรงชีวิต 
กลุ่มชนชาวซาไกนิยมกินเผือก, มัน, กลอย, กล้วยป่า, มะละกอ และสัตว์ป่า จับสัตว์น้ำด้วยมือเปล่าหรือเบ็ด นิยมล่าเหยื่อโดยใช้พืชผักผลไม้

 วัฒนธรรมสมัยนิยม 
 เงาะป่า บทพระราชนิพนธ์ร้อยกรองในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในปี พ.ศ. 2448
 เงาะป่า ภาพยนตร์ไทยในปี พ.ศ. 2523 ดัดแปลงมาจากบทพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
 ภาพยนตร์เรื่อง ซาไกยูไนเต็ด (พ.ศ. 2547) เป็นเรื่องราวของชาวซาไกเข้าแข่งขันและชนะเลิศฟุตบอลชิงถ้วยพระราชทาน
# นกกระสานวล
thumb| Ardea cinerea

นกกระสานวล  เป็นนกน้ำในตระกูล Ardeidae มีถิ่นกำเนิดในเขตอบอุ่นในยุโรป เอเชีย และบางพื้นที่ในแอฟริกาองค์การสวนสัตว์ https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=113&c_id= ในฤดูหนาวมักอพยพออกจากพื้นที่ที่หนาวเย็นไปยังพื้นที่ที่มีอากาศอบอุ่นกว่า

นกกระสานวลเป็นนกที่มีขนาดใหญ่ มีความสูง 90–100 เซนติเมตร ช่วงปีกสองข้างกว้าง 175–195 เซนติเมตร และหนัก 1–2 กิโลกรัม ขนด้านบนเป็นสีเทา แต่ด้านล่างเป็นสีขาว ในตัวเต็มวัยจะมีขนที่ส่วนหัวเป็นสีขาวจะมีแถบขนสีดำรอบหัว จะงอยปากสีชมพูอมเหลือง ซึ่งจะมีสีสว่างขึ้นเวลาผสมพันธุ์
# นิติปรัชญา
นิติปรัชญา  คือ ทฤษฎีและปรัชญาแห่งกฎหมาย เหล่านิติปรัชญาเมธีมีความมุ่งหมายจะเข้าใจให้ลึกซึ้งซึ่งสภาพแห่งกฎหมาย การให้เหตุผลทางกฎหมาย ระบบกฎหมาย และสถาบันทางกฎหมาย นิติปรัชญาสมัยใหม่เริ่มก่อตัวในคริสต์ศตวรรษที่ 18 โดยมุ่งเป้าไปที่หลักการพื้นฐานแห่งกฎหมายธรรมชาติ กฎหมายแพ่ง และกฎหมายแห่งประชาชาติ"Jurisprudence", Black's Law Dictionary

โดยทั่วไป นิติปรัชญาสามารถจัดเข้าหมวดหมู่ได้ตามประเภทแห่งคำถามที่อยู่ในใจของนิติปรัชญาเมธีเอง และตามประเภทแห่งทฤษฎีของนิติปรัชญาเอง โดยไม่คำนึงว่า คำถามมีคุณค่าหรือไม่ ในที่นี้ นิติปรัชญาเมธีร่วมสมัยที่สนใจในนิติปรัชญาพื้นฐานจะมีคำถามในลักษณะดังกล่าวอยู่สองข้อ คือ (1) คำถามเกี่ยวกับกฎหมายแห่งประชาชาติ และระบบของมัน และ (2) คำถามเกี่ยวกับสถาบันทางกฎหมายShiner, "Philosophy of Law", Cambridge Dictionary of Philosophy

ในไทยเริ่มเกิดขึ้นในปี 2516 ที่ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โดยอาจารย์ ปรีดี เกษมทรัพย์ ที่พยายามให้ผู้เรียนคณะ นิติศาสตร์ เกิดการถกเถียงโต้แย้งhttps://prachatai.com/journal/2019/02/81212 40 ปี นิติปรัชญา (1) จรัญ โฆษณานันท์: กฎหมายไทยกับอำนาจนิยมเชิงศีลธรรม มากกว่าอาศัยกฎหมายหลักสี่มุมเมือง ประกอบกับภาวะสถานการณ์การเมืองในขณะนั้น จนเกิดการปฎิรูปกฎหมาย 

คำนิยามนิติปรัชญา 

George Whitecross Paton : นิติปรัชญาเป็นวืธีการศึกษาที่มีลักษณะเฉพาะอย่างหนึ่งเนื่องด้วยมิใช่เป็นการศึกษากฎหมายของประเทศใดประเทศหนึ่ง แต่หากเป็นการศึกษาแนวความคิดทั่วไปในตัวกฎหมาย 

R.W.M. Dias : นิติปรัชญาเป็นการศึกษาเกี่ยวกับโครงสร้าง , การใช้และบทบาทของกฎหมาย ตลอดจนแนวความคิดเกี่ยวกับกฎหมาย 

Julius Stone : นิติปรัชญาเป็นเรื่องการตรวจสอบศึกษาของนักกฎหมายต่อหลักการ , อุดมคติ และเทคนิคของกฎหมายในแง่มุมความคิดจากความรอบรู้ปัจจุบัน 

หรือในทรรศนะของอาจารย์ผู้สอนนิติปรัชญาไทย มีนิยามต่างกันอาทิวิษณุ เครืองาม,”คำอธิบายความรู้เบื้องต้นทางนิติปรัชญา”,หน้า 7  

 “นิติปรัชญาศึกษาถึงรากฐานทางทฤษฎีของกฎหมาย ศึกษาถึงอุดมคติสูงสุดหรือคุณค่าอันแท้จริงของกฎหมาย หรือแก่นสารของกฎหมาย”                                - ดร ปรีดี เกษมทรัพย์
 ”วิชาปรัชญากฎหมายได้แก่ การศึกษาถึงหลักการพื้นฐานอย่างลึกซึ้งในกฎหมายเพื่อแสวงหาอุดมการขั้นสุดท้าย และค่านิยมที่แท้จริงของกฎหมาย” - ดร อุกฤษ มงคลนาวิน
 ”นิติปรัชญาเป็นการศึกษาถึงความสัมพันธ์ระหว่างกฎหมายกับความยุติธรรม เป็นการศึกษาให้เข้าถึงซึ่งสัจธรรม วิญญาณกฎหมาย หรือสิ่งที่เป็นคุณค่าหลักการ และทฤษฎีซึ่งอยู่เบื้องหลังตัวบท และวิธีการทางกฎหมาย” - ดร รองพล เจริญพันธุ์รองพล เจริญพันธุ์,”นิติปรัชญา”(มหาวิทยาลัยรามคำแหง 2528) หน้า 6 รองพล เจริญพันธุ์,”นิติปร้ชญา”,(มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์,2520),หน้า 3
# อุตสาหกรรมท่องเที่ยว
การท่องเที่ยว ถือเป็นอุตสาหกรรมประเภทของการให้บริการ อีกทั้งการท่องเที่ยว ยังมีความเกี่ยวเนื่องทำให้เกิด อุตสาหกรรมประเภทต่างๆ เช่น ร้านอาหาร ธุรกิจโรงแรม ร้านขายของที่ระลึก ซึ่งก่อให้เกิด การจ้างงานในระดับต่างๆ ก่อให้เกิดการลงทุน ดังนั้นอุตาหกรรมการท่องเที่ยวจึงถือว่า เป็นอุตสาหกรรมที่สร้างรายได้ให้กับประเทศเป็นอันดับหนึ่ง และเป็นอุตสาหกรรมที่ผลักดันให้เศรษฐกิจของประเทศดีขึ้น

แหล่งที่มา
การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย

แหล่งข้อมูลอื่น
# เซนต์เฮเลนา
เซนต์เฮเลนา เป็นเกาะภูเขาไฟและอยู่ในเครือจักรภพของสหราชอาณาจักร อยู่ทางตอนใต้ของมหาสมุทรแอตแลนติก  เกาะใกล้เคียงก็อยู่ในเครือจักรภพเช่นกัน ทั้งเกาะแอสเซนซันและตริสตัน ดา กุนญา

เซนต์เฮเลนาเป็นที่รู้จักเมื่อครั้งที่จักรพรรดินโปเลียน โบนาปาร์ตแห่งฝรั่งเศส ถูกเนรเทศไปที่เกาะนี้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2358 จนสวรรคตเมื่อปี พ.ศ. 2364 สถานที่สำคัญคือ ลองวู้ด เฮาส์ (Longwood House) อันเป็นสถานที่ที่นโปเลียนพำนักระหว่างการเนรเทศอยู่ และแซน แวลลี (Sane Valley) ซึ่งที่ฝังพระศพ 

เกาะนี้เคยเป็นของฝรั่งเศสจนกระทั่งกลายมาเป็นของอังกฤษเมื่อปี พ.ศ. 2401

เซนต์เฮเลนาเป็นสมาชิกของสมาคมการกีฬาหมู่เกาะนานาชาติ (International Island Games Associetion)

 ประวัติ 
เกาะเซนต์เฮเลนาถูกค้นพบเมื่อปี พ.ศ. 2045 โดยชาวโปรตุเกสโดยบังเอิญ และได้ตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่เฮเลนาแห่งกรุงคอนสแตนติโนเปิล เกาะนี้รู้จักกันในนามเซนต์เฮเลนา เมื่อกองกำลังจากอังกฤษค้นพบเมื่อประมาณคริสต์ศตวรรษที่ 17

 การค้นพบและช่วงแรกหลังการค้นพบ 
เกาะนี้ค้นพบเมื่อวันที่ 21 พฤษภาคม  พ.ศ. 2045  โดยราชนาวีชาวโปรตุเกส  ชอง  ดา  โนวา  โดยบังเอิญ   ได้มีการบันทึกไว้ว่าบนเกาะนี้มีต้นไม้มากมายและมีน้ำใสสดชื่น   พวกเขานำเข้าสัตว์ที่มีชีวิตอยู่  (ส่วนใหญ่เป็นแพะ) ไม้ผลและผัก    เขาสร้างโบสถ์และที่อยู่อาศัย   แต่ต้องกลับไปก่อนเพื่อนำวัตถุดิบต่างๆ มาพร้อมกับเรือลำหน้า   พวกเขาจึงออกจากเกาะโดยปิดเรื่องนี้เป็นความลับ   พวกเขาต้องการกลับมายังสถานที่นี้อีกครั้ง   โดยเป็นที่รู้กันว่าจะมีผู้อาศัยถาวรกลุ่มแรกเป็นชาวโปรตุเกส   

เฟอร์นานโด  โลเปซ   ผู้ว่าการเมืองกัว (Goa) ประเทศอินเดีย ชาวโปรตุเกส  ถูกปล่อยเกาะที่เซนต์  เฮเลนา  เมื่อคราวที่เขาพิการ
และอาศัยอยู่ที่เกาะนี้ตั้งแต่ พ.ศ. 2056  โดยทางราชการได้สั่งไว้ให้กลับมาที่โปรตุเกสเมื่อถึงเวลาที่ต้องการ   แต่เขาก็เสียชีวิตที่เกาะเซนต์เฮเลนาเมื่อปี พ.ศ. 2073  ก่อนที่ทางราชการจะมารับตัวเขากลับโปรตุเกส   

เมื่อคราวที่ค้นพบเกาะแห่งนี้   เกาะเซนต์เฮเลนาก็ปกคลุมไปด้วยพันธุ์ไม้ที่ไม่พบที่ใดในโลก   ซึ่งเป็นป่าในเขตร้อนมากมาย   ตอนกลางของเกาะนั้นหนาแน่นไปด้วยป่าไม้เขตร้อน  แต่ชายฝั่งของเกาะนั้นก็อุดมสมบูรณ์อยู่ทีเดียว   แต่เขตที่ตั้งเมืองใหม่นั้นแตกต่างไปอย่างสิ้นเชิง   ซึ่งเต็มไปด้วยหินโล้นๆ ในเขตพื้นที่ราบต่ำ   แต่ตอนกลางของเกาะที่เป็นที่สูงนั้นกลับเต็มไปด้วยสีเขียวของป่าไม้   

 เขตการปกครอง 
thumb|300px|Orthographic projection above St Helena
มีการแบ่งเขตการปกครอง  ดังนี้:
 ชื่อเกาะ  สถานะทางการปกครอง พื้นที่ (ตร.กม.)  จำนวนประชากร  เมืองหลวง เซนต์เฮเลนา  พื้นที่เขตการปกครอง 122  5,157  เจมส์ทาวน์ อัสเซนชัน  เมืองขึ้น  88  1,122  จอร์จทาวน์ ตริสตัน ดา กุนญา  เมืองขึ้น 200    284  เอดินเบิร์ก ออฟ เดอะ เซเว่น ซีส์ ทั้งหมด 410  6,563  เจมส์ทาวน์ (เซนต์เฮเลนา)เจมส์ทาวน์

นอกจากนี้   เซนต์เฮเลนายังมีเขตพื้นที่การปกครองภายในอีก   ดังนี้:
 ชื่อเมือง  พื้นที่ (ตร.กม.)  จำนวนประชากร(พ.ศ. 2543) อลาร์ม ฟอเรสต์        5.9    279</tr> บลู  ฮิลล์          36.5    175</tr> ฮาล์ฟ ทรี ฮอลลาว    1.6  1,126</tr> เจมส์ทาว์น           3.6    864</tr> เลเวลวู้ด          14.0    373</tr> ลองวู้ด  33.4  951</tr> แซนดี้  เบย์          15.3    254</tr> เซนต์พอลส์       11.4    893</tr> ทั้งหมด       121.7  4,915</tr>
# เกาะนอร์ฟอล์ก
เกาะนอร์ฟอล์ก เป็นดินแดนของออสเตรเลีย เป็นเกาะเล็ก ๆ ที่มีประชากรอาศัยอยู่ ในมหาสมุทรแปซิฟิกตอนใต้ มีอาณาเขตตั้งอยู่ระหว่าง ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ และนิวแคลิโดเนีย โดยมีเพื่อนบ้านคือ 2 เกาะที่เป็นเขตเกาะของประเทศออสเตรเลีย อยู่ใกล้ ๆ กัน เกาะนอร์ฟอล์กมีเมืองหลวงชื่อคิงส์ตัน แต่ว่าเมืองที่ใหญ่ที่สุดของเกาะคือเบินต์ไพน์ 

น
หมวดหมู่:ประเทศในเขตโอเชียเนีย
หมวดหมู่:เกาะในเขตโอเชียเนีย
หมวดหมู่:รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2522
# ซอฟต์แวร์เฟรมเวิร์ก
เฟรมเวิร์ก (framework) หรือ โครงร่างซอฟต์แวร์ เป็นรูปแบบที่นำกลับมาใช้ใหม่ได้สำหรับระบบซอฟต์แวร์ (หรือระบบย่อย) ซึ่งสามารถอยู่ในรูปของคลาสนามธรรม (Abstract class) และกับวิธีในการใช้ตัวตน (instance) ของคลาสร่วมกันจำเพาะสำหรับซอฟต์แวร์ชนิดใดชนิดหนึ่ง โครงร่างซอฟต์แวร์ทุกโครงร่างใช้การออกแบบเชิงวัตถุ โปรแกรมของโครงร่างซอฟต์แวร์มักจะเป็นโปรแกรมเชิงวัตถุ อย่างไรก็ตามโปรแกรมที่เขียนขึ้นตามการออกแบบไม่จำเป็นต้องเป็นโปรแกรมเชิงวัตถุ 

ยกตัวอย่างเช่น โครงร่างซอฟต์แวร์สามารถช่วยให้สร้างโปรแกรมบรรณาธิกรณ์กราฟิก ที่แตกต่างกันได้หลายประเภท เช่น การวาดภาพศิลป์ การประพันธ์ดนตรี และการออกแบบเครื่องกลโดยใช้คอมพิวเตอร์ช่วย (แคด)
# โอวี-10 บรองโก
โอวี-10 บรองโก  (OV-10 Bronco)  โอวี-10 เป็นเครื่องบินตรวจการณ์ขนาดเบาติดอาวุธ เริ่มบินเป็นครั้งแรกในวันที่ 16 กรกฎาคม ค.ศ. 1965 และประจำการในหน่วยนาวิกโยธินสหรัฐฯ เมื่อ เดือนกันยายน ค.ศ. 1969 

 รายละเอียด โอวี-10 
 ผู้สร้าง บริษัทร็อกเวลส์อินเตอร์เนชั่นเนล (สหรัฐอเมริกา)
 ประเภท เครื่องบินรบเอนกประสงค์,ตรวจการณ์ติดอาวุธ,ปฏิบัติการณ์กลางคืน,โจมตีผู้ก่อการร้าย 2 ที่นั่ง
 เครื่องยนต์ เทอร์โบใบพัด แอรีเสิร์ช ที-76-จี-412/413 ให้กำลังเครื่องละ 750 แรงม้า 2 เครื่อง
 กางปีก 12.19 เมตร
 ยาว 12.67 เมตร
 สูง 4.62 เมตร
 พื้นที่ปีก 27.03 ตารางเมตร
 น้ำหนักเปล่า 3,161 กิโลกรัม
 น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด 4,494 กิโลกรัม
 อัตราเร็วสูงสุด 452 กิโลเมตร/ชั่วโมง ที่ระดับน้ำทะเล
 อัตราเร็วเดินทาง 345 กิโลเมตร/ชั่วโมง
 อัตราไต่ 2,073 เมตร/วินาที
 ระยะทางวิ่งขึ้นพ้น 15 เมตร 341 เมตร
 ระยะทางร่อนลงจาก 15 เมตร 372 เมตร
 รัศมีทำการรบ 367 กิโลเมตร เมื่อติดอาวุธเต็มที่
 พิสัยบิน 2,298 กิโลเมตร
 อาวุธ ปืนกลอากาศ เอ็ม-60 ซี ขนาด 7.62 มม. 2 กระบอกที่ครีบรูปกระเประข้างลำตัว
 อาวุธปล่อยไซด์ไวน์เดอร์ ใต้ปีกข้างละ 1 นัด
 กระเปาะจรวด กระเประพลุส่องแสง
 รวมเป็นน้ำหนัก 1,633 กิโลกรัม
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522
# โตเกเลา
โตเกเลา 1 กันยายน 2565. (โตเกเลา: ;  "ตะวันออกเฉียงเหนือ-เหนือ"; เดิมมีชื่อว่า หมู่เกาะยูเนียน และมีชื่อทางการถึง พ.ศ. 2519 ว่า หมู่เกาะโตเกเลา)Tokelau Amendment Act 1976 เป็นเขตการปกครองตนเองกึ่งอาณานิคมของนิวซีแลนด์ โดยประกอบไปด้วยอะทอลล์ทั้งหมด 3 แห่งในมหาสมุทรแปซิฟิกตอนใต้ ทั้งหมดมีพื้นที่ดินรวม  ซึ่งมีการผลัดเปลี่ยนเมืองหลวงไปตามอะทอลล์ทั้ง 3 แห่งทุก ๆ ปี นอกจากนี้ เกาะสเวนส์ซึ่งอยู่ในกลุ่มเกาะเดียวกันตกเป็นกรณีพิพาทเรื่องดินแดน โดยในปัจจุบันสหรัฐบริหารเกาะนี้ในฐานะส่วนหนึ่งของอเมริกันซามัว สหประชาชาติได้จัดให้โตเกเลาอยู่ในรายชื่อประเทศที่ไม่ได้ปกครองตนเอง โตเกเลาเป็นประเทศและดินแดนที่มีกิจกรรมทางเศรษฐกิจและค่าผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศที่น้อยที่สุดในโลก มีเมืองที่ใหญ่ที่สุด คือ อาตาฟู

 ศัพทมูลวิทยา 
 เป็นคำที่มีความหมายในภาษาโตเกเลาว่า "ลมเหนือ" นักสำรวจชาวยุโรปยุคแรกเปลี่ยนชื่อหมู่เกาะโตเกเลาเป็น หมู่เกาะยูเนียน และ กลุ่มยูเนียน จากนั้นมีการตั้งชื่อทางการของเกาะใน พ.ศ. 2519 เป็น หมู่เกาะโตเกเลา แล้วจึงตัดคำว่าหมู่เกาะออกเหลือเพียง โตเกเลา ในวันที่ 9 ธันวาคม พ.ศ. 2519

 หมายเหตุ