wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# สะบายดี 2 ไม่มีคำตอบจาก..ปากเซ
สะบายดี 2 ไม่มีคำตอบจาก..ปากเซ เป็นภาพยนตร์ออกฉายเมื่อวันที่ 2 กันยายน พ.ศ. 2553 ผลงานกำกับของ ศักดิ์ชาย ดีนาน เจ้าของผลงาน สบายดีหลวงพระบาง ที่ร่วมสร้างกับประเทศลาวในปี 2551 โดยในภาคนี้ได้ถ่ายทำที่ลาวอีกครั้ง และได้นักแสดงคือเรย์ แม็คโดนัลด์ ร่วมกับ คำลี่ พิลาวง นางเอกที่เคยร่วมงานใน สบายดีหลวงพระบาง

ภาพยนตร์เขียนบท กำกับและอำนวยการสร้างโดย ศักดิ์ชาย ดีนาน สร้างโดย บริษัทเอสแอลฟิล์ม โดยมี  ณัฐกูร มุทุกันต์ เป็นผู้อำนวยการสร้างฝ่ายบริหาร

 เรื่องย่อ 
ปอ (เร แม็คโดแนลด์) ผู้กำกับภาพยนตร์หนุ่มที่ล้มเหลวเรื่องความรักและการงาน ซึ่งกำลังจะตกอับ ปอจำใจเดินทางไปรับจ้างถ่ายภาพงานแต่งงาน ที่เมืองปากเซ

ในงานนั้น ปอได้รู้จักกับเพื่อนเจ้าสาวชื่อว่า สอนไพรวัลย์ (คำลี่ พิลาวง) ซึ่งเป็นแรงบันดาลใจทำให้ปอเขียนบทภาพยนตร์เรื่องใหม่ เล่าเรื่องของช่างภาพหนุ่มที่เข้าไปเมืองปากเซ แล้วหลงรักสาวลาว แต่ในความจริงดูเหมือนปอทำอะไรก็ยิ่งล้มเหลว และสอนก็มักจะเข้าใจผิดกับความหวังดีของปออยู่ตลอด เมื่อปอพบความจริงว่า แฟนของสาวเจ้าที่อยู่ฝรั่งเศสกำลังเข้ามาเที่ยวที่เมืองนี้ ก่อนวันจะกลับ ปอจึงหาโอกาส ในการที่จะบอกให้เธอเข้าใจในความรักของเขา

 นักแสดง 
 เรย์ แม็คโดนัลด์ รับบท ปอ
 คำลี่ พิลาวง รับบท สอนไพรวัลย์

 เพลงประกอบ 
 เพลง ความรู้สึกบอก ขับร้องโดย วง Cells
 เพลง หวาน ขับร้องโดย วง Cells
 เพลง วันต่อวัน ขับร้องโดย พงษ์สิทธิ์ คำภีร์
# รัฐยูกาตัน
ยูกาตัน  เป็น 1 ใน 31 รัฐของประเทศเม็กซิโก ตั้งอยู่ทางตอนเหนือของคาบสมุทรยูกาตัน รัฐยูกาตันเป็นส่วนหนึ่งของสหรัฐเม็กซิโก เมื่อวันที่ 21 ธันวาคม ค.ศ. 1823 เป็นรัฐลำดับที่ 8 เมืองหลวงของรัฐคือเมืองเมริดา
# ทายกรรมที่ไม่เป็นไปตามกฎของเมนเดล
thumb|Carl Correns
การถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมที่ไม่เป็นไปตามกฎของเมนเดล หรือ ทายกรรมศัพท์บัญญัติราชบัณฑิตยสถาน .ที่ไม่เป็นไปตามกฎของเมนเดล  เป็นคำทั่วไปใช้กล่าวถึงแบบแผนการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมใด ๆ ที่ไม่กระจุกตัวอยู่ในประชากรตามกฎของเมนเดล กฎของเมนเดลที่กล่าวถึงนี้อธิบายการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมที่เชื่อมโยงกับยีนหนึ่ง ๆ ยีนเดียว (single gene) บนโครโมโซมในนิวเคลียส ถ้าเป็นการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมที่เป็นไปตามกฎของเมนเดล พ่อและแม่แต่ละคนจะส่งต่ออัลลีลอย่างหนึ่งในสองอย่างที่มีเพื่อถ่ายทอดลักษณะ ถ้าสามารถทราบถึงจีโนไทป์ (ลักษณะพันธุกรรม) ของพ่อและแม่ได้ จะสามารถใช้กฎของเมนเดลทำนายอัตราการกระจายของฟีโนไทป์ (ลักษณะปรากฏ) ที่คาดว่าจะพบในประชากรรุ่นลูกได้ ทั้งนี้ มีหลาย ๆ สถานการณ์ ที่ทำให้สัดส่วนของฟีโนไทป์ที่พบในรุ่นลูก ไม่เป็นไปตามที่ทำนายไว้ เช่นนี้จึงเรียกว่า "ไม่เป็นไปตามกฎของเมนเดล"
# ภาวะมีกรดไอโซวาลิริกในเลือด
ภาวะมีกรดไอโซวาลิริกในเลือด  หรือ ภาวะพร่องเอนไซม์ไอโซวาลิริก เอซิด โคเอ ดีไฮโดรจีเนส  เป็นโรคทางพันธุกรรมที่พบน้อยโรคหนึ่งทำให้เกิดความผิดปกติในเมแทบอลิซึม ถ่ายทอดทางพันธุกรรมแบบลักษณะด้อย โรคนี้จะทำให้มีการติดขัดในเมแทบอลิซึมของ branched-chain amino acid leucine ถือเป็น organic acidemia อย่างหนึ่ง

ดูเพิ่ม
 โรคปัสสาวะน้ำเชื่อมเมเพิล
 ภาวะมีกรดเมทิลมาโลนิกในเลือด
 ภาวะมีกรดโพรพิโอนิกในเลือด

แหล่งข้อมูลอื่น
  Organic Acidemia Association
 
 
 GeneReviews: The Organic Acidemias
# การประทับตราทางพันธุกรรม
การประทับตราทางพันธุกรรม  เป็นปรากฏการณ์ทางพันธุศาสตร์อย่างหนึ่งซึ่งยีนหนึ่งๆ จะแสดงออกเฉพาะเมื่อได้รับมาจากพ่อหรือแม่เท่านั้น ถือเป็นกระบวนการทางการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมซึ่งเป็นอิสระจากกฎการถ่ายทอดพันธุกรรมของเมนเดล ยีนที่ถูกประทับตราจะแสดงออกก็ต่อเมื่ออัลลีล (allele) นั้นๆ ได้รับมาจากแม่ (เช่น H19 หรือ CDNK1C) หรือพ่อ (เช่น IGF-2) เท่านั้น ลักษณะของการประทับตราทางพันธุกรรมเช่นนี้พบได้ในแมลง สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม และพืชมีดอก

การประทับตราทางพันธุกรรมเป็นกระบวนการเหนือพันธุกรรม (epigenetic) ที่มีการเติมหมู่เมธิล (methylation) และการเปลี่ยนแปลงหมู่ฮิสโตน (histone modification) เพื่อให้เกิดมีการแสดงออกของยีนเพียงอัลลีลเดียว (monoallelic gene expression) โดยไม่มีการเปลี่ยนแปลงลำดับของสารพันธุกรรม การระบุตำแหน่งเหนือพันธุกรรมเช่นนี้เกิดขึ้นตั้งแต่เป็นเซลล์ต้นกำเนิด (germline) และจะคงอยู่ในทุกเซลล์ของสิ่งมีชีวิตนั้นๆ ที่เป็นเซลล์โซมาติก

การควบคุมการแสดงออกอย่างเหมาะสมของยีนที่ถูกประทับตรามีความสำคัญต่อการพัฒนาปกติ มีโรคพันธุกรรมหลายโรคที่เกี่ยวข้องกับการเกิดความผิดปกติในกระบวนการประทับตราทางพันธุกรรม เช่น Beckwith-Wiedemann syndrome, Silver-Russell syndrome, Angelman syndrome และ Prader-Willi syndrome เป็นต้น
 ตัวอย่าง 
 กลุ่มอาการเพรเดอร์-วิลลีและกลุ่มอาการแองเกลแมน 
โรคทางพันธุกรรมที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการการประทับตราที่ได้รับการอธิบายเป็นครั้งแรกคือกลุ่มอาการเพรเดอร์-วิลลีและกลุ่มอาการแองเกลแมน ทั้งสองโรคเกิดจากการเสียส่วน 15q11-13 ของโครโมโซม (band ที่ 11 ของแขนข้างยาวของโครโมโซมคู่ที่ 15) ยีนในบริเวณนี้มีหลายยีน หนึ่งในนั้นคือยีน SNRPN และ NDN ที่แสดงออกเฉพาะเมื่อได้รับมาจากพ่อเท่านั้น และยีน UBE3A ที่แสดงออกเฉพาะเมื่อได้รับมาจากแม่เท่านั้น หากมีการหลุดหายไปของบริเวณนี้ที่ได้รับมาจากพ่อจะทำให้มีกลุ่มอาการเพรเดอร์-วิลลี (กล้ามเนื้ออ่อนแรง อ้วน อวัยวะเพศไม่เจริญ) ในขณะที่การหลุดหายของบริเวณนี้ที่ได้รับมาจากแม่จะทำให้มีกลุ่มอาการแองเกลแมน (ชัก เคลื่อนไหวผิดปกติ ใบหน้าดูยิ้มแย้มผิดปกติ)
# ซีโทเทอเรียม
ซีโทเทอเรียม  ("สัตว์ร้ายวาฬ") หมายถึงสัตว์ปลาวาฬ เป็นสกุลสูญพันธุ์ของวาฬกลุ่ม ซีทาเทอรีส (Cetatheres) มันอาศัยอยู่ในช่วงกลางสมัยไมโอซีนถึงสมัยไพลโอซีนในยุคนีโอจีน เมื่อ 15-10 ล้านปีก่อน มันเป็นญาติของCephalotropis และHerpetocetus จากฟอสซิลของมันระบุว่ามันเป็นอาหารที่ล่าง่ายๆสำหรับ ฉลามขนาดยักษ์เม็กกาโลดอน วาฬมีฟันและ Livyatan melvillei มันมีความยาว 15 ฟุต (4.50 เมตร) และหนัก 1 ตัน อาหารของมันคือ แพลงก์ตอน วาฬชนิดนี้มีขนาดเล็กเมื่อเทียบกับชนิดอื่นมาก และมีน้ำหนักน้อยกว่าชนิดอื่นเช่นกัน มันถือเป็นสายพันธุ์วาฬดึกดำบรรพ์ที่เล็กที่สุด มันกรองแพลงตอนจากน้ำทะเล โดยใช้แผ่นกระดูกในปากของมัน
# ยูนิพาเรนทัลไดโซมี
Uniparental disomy (UPD) (แฝดสองของโครโมโซมที่ได้มาจากพ่ออย่างเดียวหรือแม่อย่างเดียว) เกิดจากการได้รับโครโมโซมคู่หนึ่งทั้งสองอัน หรือส่วนหนึ่งของโครโมโซมทั้งสองอัน จากบิดาหรือมารดาเท่านั้น
พยาธิสรีรวิทยา
UPD อาจเกิดขึ้นได้แบบสุ่มในช่วงการสร้างเซลล์ไข่และเซลล์อสุจิ หรืออาจเกิดขึ้นในช่วงแรกของการสร้างตัวอ่อน นอกจากนี้ยังอาจเกิดจากกระบวนการ trisomic rescue ได้ด้วย
ฟีโนทัยป์
การเกิด UPD ส่วนใหญ่ ไม่ส่งผลต่อลักษณะปรากฏของสิ่งมีชีวิต อย่างไรก็ดีหากเกิดเหตุการณ์ที่ทำให้เกิด UPD ขึ้น ในช่วงไมโอซิส 2 อาจทำให้จีโนทัยป์ของสิ่งมีชีวิตนั้นๆ มีโครโมโซมที่เหมือนกันทุกประการสองอัน ทำให้โรคที่ถ่ายทอดทางพันธุกรรมลักษณะด้อยบางอย่างแสดงอาการออกมาได้ ดังนั้นจึงควรสงสัยว่าจะมี UPD ในผู้ป่วยที่มีอาการของโรคที่ถ่ายทอดทางพันธุกรรมลักษณะด้อยที่มีบิดาหรือมารดาเท่านั้นมียีนที่เป็นพาหะ
# แฝดสามของโครโมโซม
แฝดสามของโครโมโซม  เป็นความผิดปกติทางพันธุกรรมอย่างหนึ่งที่ทำให้มีโครโมโซมแท่งหนึ่งๆ สามอัน แทนที่จะเป็นสองอัน ถือเป็นภาวะมีจำนวนโครโมโซมผิดปกติ (aneuploidy) แบบหนึ่ง
ดูเพิ่ม
Chromosome Abnormalities
Aneuploidy
Karyotype
Sexual Reproduction
Monosomy
# ความผิดปกติของโครโมโซม
ความผิดปกติของโครโมโซมหมายถึงการมีความผิดปกติไม่ว่าจะเป็นจำนวนหรือโครงสร้างของโครโมโซมอันใดอันหนึ่งหรือหลายอัน อาจสามารถเห็นได้จากการตรวจเทียบแคริโอไทป์ (โครโมโซมทั้งชุด) ของบุคคลนั้นๆ กับแคริโอไทป์ที่ปกติด้วยการตรวจทางพันธุศาสตร์ ความผิดปกติของโครโมโซมมักเกิดขึ้นจากความผิดพลาดในการแบ่งเซลล์ไม่ว่าจะเป็นไมโอซิสหรือไมโทซิส มีความผิดปกติของโครโมโซมอยู่หลายชนิด สามารถแบ่งได้เป็นสองกลุ่มหลักคือความผิดปกติทางจำนวนและความผิดปกติทางโครงสร้าง

 ความผิดปกติทางจำนวน 
ความผิดปกติทางจำนวนของโครโมโซมเรียกว่าแอนูพลอยดี (aneuploidy) อาจเกิดขึ้นเมื่อบุคคลนั้นๆ มีจำนวนโครโมโซมในคู่หนึ่งๆ เพียงตัวเดียว เรียกว่า โครโมโซมเดี่ยว (monosomy) หรือมีมากกว่าสองตัว เช่น แฝดสามของโครโมโซม (trisomy) แฝดสี่ของโครโมโซม (tetrasomy)

สำหรับในมนุษย์ ตัวอย่างของภาวะที่เกิดจากการมีจำนวนโครโมโซมผิดปกติได้แก่กลุ่มอาการดาวน์ หรือเรียกอีกอย่างว่าแฝดสามของโครโมโซมคู่ที่ 21 กลุ่มอาการเทอร์เนอร์เป็นอีกตัวอย่างหนึ่งของการมีโครโมโซมเดี่ยว โดยผู้ป่วยจะมีโครโมโซมเพศเพียงอันเดียวคือโครโมโซม X โดยไม่มีโครโมโซม Y
# โมเซอิก (พันธุศาสตร์)
ในเวชพันธุศาสตร์ ภาวะโมเซอิก  หมายถึงภาวะที่สิ่งมีชีวิตหนึ่งๆ มีเซลล์ซึ่งมีจีโนไทป์แตกต่างกันสองแบบที่เจริญมาจากไข่ที่ผสมแล้วใบเดียวHuman Molecular Genetics 2: Mosaic entries mosaicism อาจเป็นผลจากการกลายพันธุ์ระหว่างการเจริญของตัวอ่อนซึ่งเจริญต่อมาเป็นเซลล์เพียงส่วนหนึ่งของเซลล์ที่เจริญเต็มที่แล้ว

นิยามของโมเซอิกอาจคล้ายคลึงกับภาวะไคมีราทางพันธุศาสตร์ ซึ่งทำให้สิ่งมีชีวิตตัวเดียวมีจีโนทัยป์มากกว่าหนึ่งชนิดได้คล้ายกัน ความแตกต่างอยู่ตรงที่ว่าจีโนทัยป์หลายชนิดที่พบในไคมีรามาจากการผสานรวมกันของไซโกตที่ปฏิสนธิแล้วมากกว่าหนึ่งตัว แทนที่จะเกิดจากการกลายพันธุ์หรือการสูญเสียโครโมโซมไปอย่างที่พบในโมเซอิก
 อ้างอิง 

 vivo.colostate.edu - Mosaicism and Chimerism 
 medgen.ubc.ca - Chromosomal  Mosaicism
# กลุ่มอาการแองเกลแมน
กลุ่มอาการแองเจิลแมน  เป็นโรคพันธุกรรมเกี่ยวกับระบบประสาท มีลักษณะเฉพาะคือผู้ป่วยจะมีความบกพร่องทางสติปัญญาและพัฒนาการ การนอนหลับมีปัญหา มีอาการชัก มีการเคลื่อนไหวผิดปรกติ หัวเราะหรือยิ้มบ่อย แลดูมีความสุขผิดปรกติ

กลุ่มอาการแองเจิลแมนเป็นตัวอย่างที่นิยมใช้ทั่วไปของกระบวนการประทับตราทางพันธุกรรม (genomic imprinting) ซึ่งมักเกิดจากการหลุดหาย (deletion) หรือการยับยั้งการทำงานของยีนบนโครโมโซมคู่ที่ 15 ที่ได้รับมาจากแม่ ในขณะที่ยีนบนโครโมโซมคู่ที่ 15 อีกแท่งหนึ่งซึ่งได้รับมาจากพ่อนั้นถูก "ประทับตรา" (imprint) ไว้ทำให้ไม่มีการทำงาน กลุ่มอาการอีกอย่างหนึ่งซึ่งมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกันเรียกว่ากลุ่มอาการพราเดอร์-วิลลี เกิดจากการหายไปของยีนในตำแหน่งเดียวกันซึ่งได้รับมาจากพ่อ โดยยีนของฝั่งแม่ที่มีอยู่ถูกประทับตราไว้

ชื่อเดิมของกลุ่มอาการแองเจิลแมนคือกลุ่มอาการแฮปปี้พัพเพ็ต (happy puppet syndrome, กลุ่มอาการ "หุ่นกระบอกที่มีความสุข") ซึ่งมักถูกถือว่าเป็นการใช้ชื่อที่ไม่สุภาพ เป็นมลทินกับผู้ป่วย จนปัจจุบันกลายเป็นชื่อไม่ได้รับการยอมรับ

บางครั้งผู้ป่วยกลุ่มอาการแองเจิลแมนอาจถูกเรียกว่า แองเจล (angels, นางฟ้า/เทวดา) ส่วนหนึ่งมาจากชื่อโรคและลักษณะภายนอกที่ดูมีความสุขตลอดเวลา

 ประวัติ 
thumb|ภาพ "Fanciullo con disegno" ("Boy with a Puppet" หรือ "A child with a drawing") โดย Giovanni Francesco Caroto ประมาณ ค.ศ. 1520
แฮร์รี่ แองเกลแมน (Harry Angelman) ซึ่งเป็นกุมารแพทย์ในวอร์ริงตัน ประเทศอังกฤษ ได้รายงานผู้ป่วยเด็กสามรายที่มีภาวะเช่นนี้ไว้เมื่อ ค.ศ. 1965 ซึ่งในภายหลังแองเกลแมนได้กล่าวว่าได้เลือกใช้คำว่า "Puppet children" (เด็กหุ่น) เพื่ออธิบายกรณีผู้ป่วยเหล่านี้ว่ามีที่มาจากภาพสีน้ำมันที่เขาได้เห็นขณะไปพักผ่อนในอิตาลี
# ห้องสุญญากาศ
ห้องสุญญากาศ เป็นห้องปิดตายตัวที่อากาศและแก๊สอื่น ๆ ถูกนำออกโดยปั๊มสุญญากาศ ทำให้ภายในมีความดันต่ำ (หรือที่มักเรียกกันว่า สุญญากาศ) ทำให้นักวิจัยสามารถทำการทดลองทางฟิสิกส์หรือทดสอบเครื่องมือกลไกซึ่งต้องใช้งานในอวกาศ เป็นต้น ตัวห้องทำมาจากอะลูมิเนียมทำให้สามารถควบคุมสนามแม่เหล็กภายในจากภายนอกสุญญากาศได้ ในทางกลับกัน ตัวห้องที่ทำจากโลหะจะป้องกันไม่ให้สนามแม่เหล็กภายนอกเข้าไปภายใน
# สำนักจดทะเบียนดาวฤกษ์ระหว่างประเทศ
สำนักจดทะเบียนดาวฤกษ์ระหว่างประเทศ (ISR) ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2522 เป็นบริษัทซึ่งจำหน่ายผลิตภัณฑ์เกี่ยวกับการจดทะเบียนในหนังสือ Your Place in the Cosmos (ที่ของคุณในจักรวาล) ซึ่งได้รับการจัดพิมพ์โดยบริษัททุก ๆ 2-3 ปี ในปี พ.ศ. 2552 บริษัทได้ผลิตหนังสือออกมา 8 เล่ม ซึ่งรวมไปถึงลูกค้านับตั้งแต่เดือนสิงหาคม พ.ศ. 2547 ถึงเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2550

บริษัทดังกล่าวก่อตั้งขึ้นโดยอีวอร์ ดาวนีย์ในโตรอนโต ซึ่งได้ขายบริษัทให้กับฟีลิส โมเซลล์ ต่อมาบริษัทได้ย้ายสำนักงานใหญ่ไปยังอิงเกิลไซด์ รัฐอิลลินอย ที่ซึ่งบริษัทได้เติบโตอย่างมากผ่านทางการโหมโฆษณา โดยเฉพาะอย่างยิ่งผ่านวิทยุStrange Universe: The Weird and Wild Science of Everyday Life--on Earth and Beyond - Bob Berman - Times Books; 1st edition (January 6, 2004) ISBN 0805073280

 สินค้า 
สินค้าและบริการส่วนใหญ่จะทำการตลาดในรูปของของขวัญหรือสิ่งเตือนความจำ แพกเกจของบริษัทรวมไปถึงใบประกาศนียบัตรทั้งที่มีกรอบและไม่มีกรอบรูป เครื่องเพชรที่ทำขึ้นเป็นของส่วนตัว ของเล่นหรูหราและรูปสัตว์สลักหินโดยระบุ "ชื่อที่ตั้งไว้" ของดาวฤกษ์ตามที่ได้ระบุไว้ในหนังสือ บริการการตั้งชื่อดาวฤกษ์ถูกจำกัดอยู่เพียงการลงทะเบียนไว้ในหนังสือโดยไม่มีการรับรองทางวิทยาศาสตร์หรือการรับรองอย่างเป็นทางการตามนักดาราศาสตร์มืออาชีพ เช่นเดียวกับรายการคำถามพบบ่อยของบริษัทCecil Adams, "Can you pay $35 to get a star named after you?"  from The Straight Dope, 1 Apr 1988."The OFFICIAL Star Naming FAQ" is archived at web.archive.org
# เอิร์ก
เอิร์ก เป็นหน่วยของพลังงานและงาน ในระบบหน่วยเซนติเมตร-กรัม-วินาที (CGS) ใช้สัญลักษณ์ย่อว่า "erg" มาจากภาษากรีกว่า  ergon ซึ่งหมายถึง งาน

เอิร์กหาได้จากปริมาณของงานที่เกิดจากแรงหนึ่งดายน์กระทำต่อระยะทางหนึ่งเซนติเมตร ในหน่วยพื้นฐาน CGS มันมีค่าเท่ากับ 1 กรัม × ตารางเซนติเมตร ต่อตารางวินาที
# พระยาพัทลุง
พระยาพัทลุง อาจหมายถึง
 พระยาพัทลุง (ฮุเซน) บุตรสุลต่านสุลัยมาน 
 พระยาพัทลุง (ขุนคางเหล็ก)
 พระศรีไกรลาศ 
 พระยาพัทลุง (ทองขาว) เป็นบุตรชายพระยาพัทลุง (ขุนคางเหล็ก)
 พระยาพัทลุง (เผือก) เป็นน้องชายของพระยาพัทลุง (ขุนคางเหล็ก) 
 พระยาพัทลุง (น้อยใหญ่) เป็นบุตรชายใหญ่ของเจ้าพระยานคร (น้อย)
 พระยาพัทลุง (จุ้ย) เป็นบุตรชายเจ้าพระยาสุรินทราชา (จันทร์) ต้นสกุลจันทโรจวงศ์
 พระยาพัทลุง (ทับ) เป็นบุตรชายของพระยาพัทลุง (ทองขาว) 
 พระยาพัทลุง (น้อย) เป็นบุตรเลี้ยงของพระยาพัทลุง (จุ้ย) 
 พระยาพัทลุง (เนตร) เป็นบุตรชายคนโตของพระยาพัทลุง (น้อย)
# พระยาพัทลุง (ทองขาว)
พระยาพัทลุง (ทองขาว)  เป็นบุตรพระยาพัทลุง (ขุนคางเหล็ก) เป็นเจ้าเมืองพัทลุงอยู่ 26 ปี แต่เดิมชื่อนายศักดิ์ (ทองขาว) ได้มีการโปรดเกล้าฯ ในปี 2334 เป็นเจ้าเมืองพัทลุง พระยาพัทลุง (ทองขาว) เป็นผู้กล้าหาญเหมือนบิดาคือ ขุนคางเหล็ก ที่ร่วมต้านศึกฯ ทัพของพม่าที่ท่าเสม็ด จนชนะและไปตีเมืองปัตตานีจนได้รับชัยชนะเป็นครั้งที่ 2

ในปี พ.ศ. 2352 พม่ายกทัพเข้ามาตีเมืองถลาง (ภูเก็ต) จึงโปรดเกล้าฯ ให้พระยาพัทลุง (ทองขาว) ยกทัพไปร่วมกับทัพหลวงที่เมืองตรัง ซึ่งก็สามารถยกทัพไปตีเมืองถลางคืนจากพม่าได้สำเร็จ
    
พระยาพัทลุง (ทองขาว) มีความศรัทธาในพระพุทธศาสนามาก ท่านได้สร้างวัดวัง เมื่อปี พ.ศ. 2359 ที่บ้านลำปำ จังหวัดพัทลุง
  
พระยาพัทลุง (ทองขาว) ได้ปกครองเมืองพัทลุง ระหว่างปี 2334-2360 รวม 26 ปี หลังจากพระยาพัทลุง (ทองขาว) ได้ถึงแก่อนิจกรรม ก็ได้มีเจ้าเมืองเชื้อสายตระกูลดังกล่าว ปกครองเมืองพัทลุง ติดต่อกันมาเรื่อย ๆ จนถึงปี 2446 รวมการปกครองเมืองพัทลุง 110 ปี ส่วนหนึ่งก็ได้อพยพไปตั้งถิ่นฐานกันในหลายพื้นที่ เช่น จังหวัดตรัง จังหวัดพัทลุง จังหวัดนครศรีธรรมราช จังหวัดสุราษฎร์ธานี จังหวัดสงขลา จังหวัดกระบี่ จังหวัดชุมพร จังหวัดนครปฐม จังหวัดยโสธร จังหวัดบุรีรัมย์ จังหวัดอุบลราชธานี จังหวัดศรีสะเกษ จังหวัดเชียงใหม่ จังหวัดกรุงเทพมหานคร จังหวัดนครสวรรค์ ฯลฯ

พระยาพัทลุง (ทองขาว) เป็นต้นตระกูลที่เกี่ยวโยงกับสกุลสายอื่นๆ อีกจำนวนมาก เช่น ตระกูล ณ พัทลุง สกุลจันทโรจวงศ์ สกุลศิริธร และยังเป็นคุณตาของเจ้าจอมมารดาทรัพย์ในรัชกาลที่ 3 จึงเป็นบรรพบุรุษทางชนนีของสมเด็จพระบรมราชมาตามหัยกาเธอ (พระองค์เจ้าศิริวงศ์) พระอัยกาพระบาทสมเด็จพระพุทธเจ้าหลวง

 ลำดับสาแหรก
# พันธุศาสตร์ของเม็นเดิล
พันธุศาสตร์ของเม็นเดิล หรือ พันธุศาสตร์เมนเดเลียน  เป็นชุดของทฤษฎีว่าด้วยการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมจากรุ่นหนึ่งไปสู่รุ่นหนึ่งซึ่งเป็นพื้นฐานของวิชาพันธุศาสตร์ในปัจจุบัน มีที่มาจากการศึกษาของเกรกอร์ เม็นเดิล ซึ่งตีพิมพ์ใน ค.ศ. 1865 และ 1866 ซึ่งได้รับการค้นพบอีกครั้งใน ค.ศ. 1900 และเป็นที่ถกเถียงอย่างมากในช่วงแรก ต่อมาเมื่อถูกผนวกเข้ากับทฤษฎีทายกรรมโครโมโซม (chromosome theory of inheritance) ของทอมัส ฮันต์ มอร์กัน ใน ค.ศ. 1915 ก็ได้เป็นส่วนหนึ่งของแก่นของวิชาพันธุศาสตร์คลาสสิก

 กฎของเม็นเดิล 
 กฎการแบ่งแยก ("กฎข้อแรก") 
กฎการแยกตัวของยีน (Law of segregation of gene)  ยีนในสิ่งมีชีวิตจะอยู่เป็นคู่เมื่อมีการสร้างเซลล์สืบพันธุ์ ยีนเหล่านี้จะแยกออกจากกันอย่างอิสระไปสู่เซลล์สืบพันธุ์แต่ละเซลล์

 กฎการจัดเรียงอย่างอิสระ ("กฎข้อสอง") 
กฎการเข้าชุดกันอย่างเป็นอิสระของยีน (Law of independent assortment) ในการสร้างเซลล์สืบพันธุ์นั้น ยีนบนโครโมโซมซึ่งอยู่ต่างคู่กัน มีความเป็นอิสระที่จะเข้ารวมตัวกันในเซลล์สืบพันธุ์ 
อ้างอิง
# คัลมาร์
คัลมาร์  เป็นเมืองทางตะวันออกเฉียงใต้ของประเทศสวีเดน อยู่ติดทะเลบอลติก มีประชากร 35,170 คน (ค.ศ.2005) และเป็นที่ตั้งของมณฑลคัลมาร์ และเขตเทศบาลคัลมาร์ ซึ่งประกอบไปด้วย 12 เขตเทศบาล มีประชากรรวม 233,776 คน (ค.ศ.2006)

คัลมาร์เคยเป็นหนึ่งในเมืองสำคัญของสวีเดนในคริสต์ศตวรรษที่ 13 ถึง คริสต์ศตวรรษที่ 17 นอกจากนี้คัลมาร์เป็นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยลินเนียส วิทยาเขตคัลมาร์ และเป็นเส้นทางหลักไปสู่เกาะเออร์แลนด์ เกาะที่ใหญ่เป็นอันดับ 2 ของประเทศสวีเดน

thumb|250px|ปราสาทคัลมาร์
thumb|250px|มหาวิหารคัลมาร์

 เมืองพี่น้อง 
  กดัญสก์ ใน ประเทศโปแลนด์
  คาลินินกราด ใน ประเทศรัสเซีย
  วิลมิงตัน ใน ประเทศสหรัฐอเมริกา
  ซาวอนลินนา ใน ประเทศฟินแลนด์
  ซัมซุน ใน ประเทศตุรกี
# กลุ่มอาการวาเตอร์
กลุ่มอาการวาเตอร์ หรือ ภาวะพบร่วมแวคเติร์ล  เป็นภาวะพบร่วมอย่างหนึ่งของความผิดปกติแต่กำเนิดซึ่งมิได้เกิดแบบสุ่ม สาเหตุที่ยังคงใช้คำว่าภาวะพบร่วม (association) แทนคำว่ากลุ่มอาการ (syndrome) เนื่องจากแม้ความผิดปกติเหล่านี้จะมีส่วนเชื่อมโยงกันแต่ก็ยังไม่เป็นที่ทราบว่ายีนและชุดของยีนใดเป็นสาเหตุของความผิดปกติเหล่านี้
 ลักษณะเฉพาะ 
 V - Vertebral anomalies (Hypoplastic vertebrae, hemivertebrae, spina bifida)
 A - Anal atresia (Anorectal malformation)
 C - Cardiovascular anomalies (VSD, ASD TOF)
 T - Tracheoesophageal fistula
 E - Esophageal atresia
 R - Renal anomalies (Renal dysplasia, renal aplasia, renal ectopia)
 L - Limb defects (Absent radius, Polydactyly, syndactyly)
# ดาวฤกษ์ก่อนแถบลำดับหลัก
ดาวฤกษ์ก่อนแถบลำดับหลัก (วัตถุ PMS) เป็นดาวฤกษ์ที่อยู่ในขั้นที่ยังไม่เข้าสู่แถบลำดับหลัก สามารถแบ่งออกได้เป็นชนิด T Tauri หรือ FU Orionis (มีมวลน้อยกว่า 2 เท่าของมวลดวงอาทิตย์ หรือ Herbig Ae/Be (มีมวล 2-8 เท่าของมวลดวงอาทิตย์)

แหล่งพลังงานของวัตถุเหล่านี้เกิดจากการหดเกร็งของมวลโน้มถ่วง (ซึ่งตรงกันข้ามกับการเผาผลาญไฮโดรเจนในดาวฤกษ์แถบลำดับหลัก) บนไดอะแกรมของแฮร์ทสชปรุง-รัสเซลล์ ระยะก่อนแถบลำดับหลักของดาวฤกษ์ที่มีมวลมากกว่า 0.5 เท่าของมวลดวงอาทิตย์จะเริ่มเคลื่อนไปตาม Hayashi tracks (เกือบจะลงตามแนวตั้ง) และในภายหลังตาม Henyey tracks (เกือบจะไปทางซ้ายตามแนวนอน ไปยังแถบลำดับหลัก)

ดาวฤกษ์ก่อนแถบลำดับหลักสามารถแยกแยะออกจากดาวแคระในแถบลำดับหลักได้โดยใช้กาารแยกชนิดสเปกตรัมเพื่อตรวจวัดสหสัมพันธ์ระหว่างแรงโน้มถ่วงและอุณหภูมิ ดาวฤกษ์ก่อนเกิดจะมีรัศมีใหญ่กว่าดาวฤกษ์ในแถบลำดับหลัก จึงมีความหนาแน่นน้อยกว่า และมีแรงโน้มถ่วงพื้นผิวน้อยกว่าด้วย

ในขณะที่สสารที่อยู่โดยรอบยุบตัวลงไปสู่การควบแน่นศูนย์กลาง มันจะกลายมาเป็น โปรโตสตาร์ เมื่อแก๊สหรือฝุ่นที่อยู่โดยรอบกระจายไปและกระบวนการเพิ่มหยุด ดาวฤกษ์จะถูกพิจารณาว่าเป็นดาวฤกษ์ก่อนแถบลำดับหลัก ดาวฤกษ์ก่อนแถบลำดับหลักจะสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่าหลังจากเส้นเกิดดาวฤกษ์ ระยะก่อนแถบลำดับหลักจะกินเวลาน้อยกว่า 1% ของชีวิตของดาวฤกษ์

เป็นที่เชื่อกันว่าในระยะนี้ ดาวฤกษ์ทั้งหมดจะมีแผ่นจานดาวฤกษ์หนาแน่น ซึ่งอาจเป็นแหล่งการเกิดของดาวเคราะห์
# ดาวแคระ
คำว่า ดาวแคระ สามารถหมายถึงดาวฤกษ์หลายประเภท:

 ดาวแคระ เฉย ๆ มักหมายถึง ดาวฤกษ์ในแถบลำดับหลัก ที่อันดับความสว่าง Class V
 ดาวแคระแดง หมายถึง ดาวฤกษ์มวลน้อยในแถบลำดับหลัก
 ดาวแคระเหลือง หมายถึง ดาวฤกษ์ที่มีมวลพอ ๆ กับดวงอาทิตย์ในแถบลำดับหลัก (ดวงอาทิตย์ถือเป็นดาวแคระเหลือง)
 ดาวแคระน้ำเงิน หมายถึง ดาวฤกษ์มวลน้อยซึ่งมีสมมุติฐานว่าจะกลายมาเป็นดาวแคระแดงหลังแถบลำดับหลัก
 ดาวแคระขาว หมายถึง ดาวฤกษ์ซึ่งประกอบด้วยสสารเสื่อมอิเล็กตรอน ซึ่งเป็นที่คาดกันว่าในช่วงสุกท้าย ดาวฤกษ์จะมีขนาดไม่ใหญ่พอที่จะเกิดซุปเปอร์โนวาประเภท 2 คือ ดาวฤกษ์ที่มีมวลน้อยกว่า 9 เท่าของมวลดวงอาทิตย์
 ดาวแคระดำ หมายถึง ดาวแคระขาวที่เย็นตัวลงจนกระที่งไม่มีการปล่อยแสงที่มองเห็นได้ออกมา
 ดาวแคระน้ำตาล หมายถึง วัตถุกึ่งดาวที่ไม่มีขนาดใหญ่พอที่จะฟิวชั่นไฮโดรเจนให้เป็นฮีเลียม คือ ดาวฤกษ์ที่มีมวลน้อยกว่า 0.08 เท่าของมวลดวงอาทิตย์
# การแหกคุกในบาอูจิ
การแหกคุกในบาอูจิ เป็นการโจมตีคุกในเมืองบาอูจิ ทางตอนเหนือของไนจีเรีย โดยกลุ่มมือปืนกว่า 50 คน การโจมตีเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 7 กันยายน 2553 มือปืนทั้งหมดต้องสงสัยว่าเป็นสมาชิกของกลุ่มติดอาวุธอิสลาม โบโกฮะรอม นักโทษทั้งหมด 721 คนสามารถหลบหนีออกมาได้

 เหตุการณ์ 
นักโทษทั้งหมด 721 คนหลบหนีออกจากคุก รวมไปถึงสมาชิกกลุ่มอิสลาม 150 คน นักโทษ 30 คนได้กลับมายังเรือนจำเพื่อรับโทษสถานเบา นอกจากนี้ นักโทษอีก 35 คนถูกตามจับกลับมาได้ บางส่วนของเรือนจำมีเพลิงไหม้และมีผู้เสียชีวิต 5 คน อีก 6 คนกำลังพักรักษาตัวอยู่ในโรงพยาบาลท้องถิ่น
# คณะคาร์เมไลท์
คณะภราดาพระนางมารีย์พรหมจารีแห่งภูเขาคาร์เมล เว็บไซต์ทางการคณะคาร์เมไลท์ หรือที่มักรู้จักกันในนามคณะคาร์เมไลท์บทความ: คาร์เมไลท์ ชีวิตภาวนา และพลีกรรม , มิสซังคาทอลิกกรุงเทพฯ. เรียกข้อมูลวันที่ 1 ก.ย. พ.ศ. 2554  (บางแห่งเรียกว่า คณะคาร์แมล) เป็นคณะนักบวชภิกขาจารคณะหนึ่งในคริสตจักรโรมันคาทอลิก ในยุคแรกนักบวชในคณะนี้เน้นวัตรปฏิบัติอย่างฤๅษี (hermit) คือเก็บตัวภาวนา เพ่งฌาน เกือบตัดขาดจากโลกภายนอก

 ประวัติ 
เชื่อกันว่าคณะคาร์เมไลท์เริ่มเกิดขึ้นภายหลังชัยชนะของทหารครูเสดเหนือดินแดนปาเลสไตน์ ราวปลายคริสต์ศตวรรษที่ 12 โดยมีนักพรตกลุ่มหนึ่งได้พากันมาบำเพ็ญภาวนาอยู่บนเขาคาร์แมลตามแบบเอลียาห์ผู้เผยพระวจนะในศาสนายูดาห์โบราณซึ่งเคยมาบำเพ็ญภาวนาอยู่ที่นี่กับบรรดาศิษย์วีรศักดิ์ วนาโรจน์สุวิช, ประวัตินักบุญตลอดปี, กรุงเทพ : สมณองค์กรสนับสนุนงานแพร่ธรรมในประเทศไทย, 2550, หน้า 269 วัตรปฏิบัติของนักพรตที่นี่เป็นไปอย่างเคร่งครัด ละทิ้งวัตถุทางโลก เน้นสวดภาวนา และอุทิศตนภายใต้การอุปคัมภ์คุ้มครองของพระนางมารีย์พรหมจารีแห่งภูเขาคาร์แมล อย่างไรก็ตาม คณะยังไม่มีกฎวินัยประจำคณะอย่างชัดเจน จนกระทั่งปี ค.ศ. 1209 นักบุญอัลเบิร์ต อัครบิดรแห่งเยรูซาเลมได้มอบวินัยแก่คณะเป็นครั้งแรกนักบวชชายที่เน้นชีวิตภาวนา. กระดานสนทนาคาทอลิก. เรียกข้อมูลวันที่ 3 ก.ย. พ.ศ. 2553

ต่อมาดินแดนปาเลสไตน์ตกเป็นของชาวมุสลิม นักพรตคาร์เมไลท์ถูกขับออกจากพื้นที่ จึงอพยพไปอยู่ในยุโรป แต่ก็ทำให้สมาชิกของคณะแพร่หลายไปทั่วทวีปยุโรปจนปัจจุบัน

 คณะภคินี 
คณะภคินีคาร์เมลไลท์เกิดขึ้นราวคริสต์ศตวรรษที่ 13-14 จากการที่มีสตรีกลุ่มหนึ่งหันมารวมกลุ่มกันถือวินัยอย่างคณะภราดาคาร์เมไลท์ ใช้ชีวิตแบบนักพรตหญิงคือเน้นวัตรการอธิษฐาน การเพ่งพินิจ แต่ยังไม่มีการปฏิญาณตนเป็นนักบวชอย่างเป็นทางการ สมเด็จพระสันตะปาปานิโคลัสที่ 5 จึงอนุญาตให้บุญราศียอห์น โซแร็ต อธิการคณะคาร์เมไลท์ทำการรวมรวมสตรีเหล่านั้นแล้วตั้งเป็นคณะคาร์เมไลท์ชั้นที่ 2 (คณะภราดาเป็นคณะชั้นที่ 1)ประวัติย่อ: คณะคาร์แมล . หอจดหมายเหตุ มิสซังคาทอลิกกรุงเทพฯ. เรียกข้อมูลวันที่ 10 มิ.ย. พ.ศ. 2554 คณะภคินีคาร์เมไลท์จึงเป็นคณะนักบวชอารามิกที่ก่อตัวขึ้นและแพร่ขยายไปควบคู่กับคณะภราดาคาร์เมไลท์ (ซึ่งเป็นคณะนักบวชภิกขาจาร) มาจนปัจจุบัน
# กลุ่มอาการวิลเลียม
กลุ่มอาการวิลเลียม  เป็นโรคของพัฒนาการระบบประสาทที่พบน้อยโรคหนึ่ง เกิดจากการหลุดหายของยีนประมาณ 26 ยีนบนแขนข้างยาวของโครโมโซมคู่ที่ 7 มีลักษณะเฉพาะคือผู้ป่วยมีใบหน้าคล้ายภูติเอลฟ์ จมูกแบน พฤติกรรมร่าเริงผิดปกติ เข้ากับคนแปลกหน้าง่าย พัฒนาการล่าช้า พัฒนาการใช้ภาษาล่าช้า มีปัญหาระบบหัวใจหลอดเลือด เช่น ลิ้นหัวใจเอออร์ติกตีบที่ตำแหน่ง supravalvular และภาวะแคลเซียมในเลือดสูงชั่วคราว (transient hypercalcemia) ถูกค้นพบครั้งแรกเมื่อปี ค.ศ. 1961 โดย Dr. J. C. P. Williams จากนิวซีแลนด์ ประมาณความชุกอยู่ที่ 1 ต่อ 7,500 - 20,000 ทารกแรกเกิด
# กลุ่มอาการพาทู
กลุ่มอาการพาทู หรือ แฝดสามของโครโมโซมคู่ที่ 13  เป็นโรคที่เกิดจากความผิดปกติของโครโมโซมชนิดหนึ่งโดยเกิดจากความผิดปกติของการเลือกแยกโครโมโซม (nondisjunction) ระหว่างกระบวนการแบ่งเซลล์แบบไมโอซิส บางครั้งเกิดจากการเคลื่อนย้ายโครโมโซมแบบโรเบิร์ตโซเนียน (Robertsonian translocation) โครโมโซมที่ 13 ที่เกินมาจะทำให้มีความผิดปกติของพัฒนาการ เกิดความผิดปกติของหัวใจและไตและความผิดปกติอื่นๆ เช่นภาวะพร่องการเจริญของโครงสร้างบริเวณกึ่งกลางร่างกาย (midline defect) ความเสี่ยงของการเป็นโรคนี้เพิ่มขึ้นตามอายุของมารดาเช่นเดียวกันกับโรคที่เกิดจากความผิดปกติของการเลือกแยกโครโมโซมอื่นๆ เช่นกลุ่มอาการดาวน์และกลุ่มอาการเอ็ดเวิร์ดโดยมีค่าเฉลี่ยอยู่ที่อายุมารดา 31 ปี ประมาณการว่ามีผู้ป่วยกลุ่มอาการพาทูประมาณ 1 ต่อ 10,000 ทารกเกิดมีชีพ
# วัดมหาธาตุ (จังหวัดสุโขทัย)
วัดมหาธาตุ เป็นโบราณสถานที่มีความสำคัญในฐานะวัดมหาธาตุ ซึ่งเป็นพระอารามหลวงในเขตพระราชวังราชธานีสุโขทัยในอดีต ปัจจุบันตั้งอยู่บริเวณศูนย์กลางอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ตำบลเมืองเก่า อำเภอเมืองสุโขทัย จังหวัดสุโขทัย

วัดมหาธาตุเป็นวัดที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในเมือง สร้างขึ้นในช่วงพุทธศตวรรษที่ 18 หรือสมัยสุโขทัยตอนต้น ในศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหง พุทธศักราช 1835 (หลักที่ 1 ด้านที่ 2 บรรทัดที่ 23–26) ได้ระบุถึงอารามดังกล่าวว่า "กลางเมืองสุโขทัยนี้ มีพิหาร มีพระพุทธรูปอันราม" ซึ่งหมายถึงวิหารหลวงทางด้านทิศตะวันออกของเจดีย์ประธานเคยเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปสำริดแบบสุโขทัย หน้าตักกว้าง 6.25 เมตร พระมหาธรรมราชาลิไทได้โปรดฯ ให้หล่อขึ้นและทำการฉลองเมื่อ พ.ศ. 1904 

วัดมหาธาตุ ยังมีองค์ประกอบสำคัญคือเจดีย์มหาธาตุและเจดีย์บริวารทรงปรางค์จำนวน 8 องค์ซึ่งทำหน้าที่เป็นเจดีย์ประจำด้าน (ทิศ) ได้อิทธิพลจากศิลปะขอมและมีลวดลายปูนปั้นแบบอิทธิพลศิลปะลังกา ส่วนเจดีย์ประจำมุมทั้งสี่เป็นเจดีย์ทรงปราสาทห้ายอดได้อิทธิพลของศิลปะพุกาม-หริภุญไชย-ล้านนา ถือเป็นหนึ่งในตัวอย่างเจดีย์ทรงปราสาทแบบสุโขทัยแท้ที่หลงเหลือในสภาพสมบูรณ์ที่สุดแห่งหนึ่ง

วัดมหาธาตุได้รับการประกาศขึ้นทำเบียนโบราณสถาน ในราชกิจจานุเบกษาเล่ม 52 ตอนที่ 75 วันที่ 8 มีนาคม พ.ศ. 2478

โบราณสถาน
กลุ่มโบราณสถานพื้นที่บริเวณวัดกว้าง ยาว ด้านละ 200 เมตร มีพระเจดีย์มหาธาตุรูปดอกบัวตูมหรือพุ่มข้าวบิณฑ์เป็นหลักของวัด ภายในรายรอบไปด้วยเจดีย์แบบต่าง ๆ ฐานวิหาร ฐานโบสถ์ และซุ้มคูหาพระพุทธรูป ประกอบด้วย 

เจดีย์มหาธาตุ เป็นเจดีย์ประธานตั้งอยู่กลางวัด ลักษณะรูปทรงแบบดอกบัวตูมหรือพุ่มข้าวบิณฑ์ ตั้งอยู่บนชั้นแว่นฟ้า 3 ชั้น รอบฐานชั้นล่างสุดมีปูนปั้นรูปพระสาวกเดินพนมมือโดยรอบ ขนาดของฐานเจดีย์ กว้างยาวด้านละ 27 เมตร สูง 29 เมตร บนฐานอันเดียวกันโดยรอบมีปรางค์ 4 องค์ ตั้งอยู่ด้านหน้าเจดีย์ทั้ง 4 ทิศ และบริเวณที่มุม ทั้ง 4 ทิศ มีเจดีย์ทรงปราสาทแบบศรีวิชัยผสมลังกา 4 องค์ ตั้งอยู่เป็นเจดีย์บริวารของเจดีย์ประธาน มีเจดีย์รายจำนวน 200 องค์

ฐานวิหาร ขนาดต่าง ๆ กัน 10 แห่ง ได้แก่ วิหารพระศรีศากยมุนี ตั้งอยู่ด้านหน้า หรือตะวันออกของเจดีย์พระมหาธาตุ ซุ้มคูหา จำนวน 8 ซุ้ม ฐานโบสถ์ ตั้งอยู่ด้านเหนือของเจดีย์มหาธาตุ กว้าง 14 เมตร ยาว 25 เมตร ก่อด้วยอิฐ สระน้ำ 4 สระ ตั้งอยู่ทางทิศเหนือและทิศตะวันตก และมีกำแพงแก้ว ก่อด้วยอิฐ ล้อมรอบบริเวณวัดทั้ง 4 ด้าน กว้างยาวด้านละ 200 เมตร

 ระเบียงภาพ