wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# อานโตนอฟ อาน-14
อานโตนอฟ อาน-14 (Ан-14, Antonov An-14; รัสเซีย: Пчелка, "little bee") นาโตให้สมญานามว่า คล็อก(Clod) อาน-14 เริ่มบินเป็นครั้งแรกเมื่อวันที่ 15 มีนาคม ค.ศ. 1958 แต่มีการผลิตขึ้นในปี ค.ศ. 1965 และใช้งานในสายการบินแอโรฟลอต ซึ่ง อาน-14 สร้างขึ้นมาใช้งานแทนเครื่องบินอานโตนอฟ อาน-2 ซึ่งเป็นเครื่องบินธุรกิจและขนส่ง ปีก 2 ชั้นแบบเก่า 

อาน-14 ได้รับการพัฒนาในปี ค.ศ. 1969 เป็นรุ่นใหม่ อาน-14 เอ็ม ใช้เครื่องยนต์เทอร์โบใบพัด ไอโซตอฟ ทีวีดี-850 ให้กำลัง 810 แรงม้า และบรรทุกผู้โดยสารได้ 15 คน การผลิต อาน-14 เอ็ม เริ่มในปี ค.ศ. 1973 

 รายละเอียด อาน-14 
ผู้สร้าง โรงงานสร้างอาอากาศยานแห่งสหภาพโซเวียต ปัจจุบันคือสำนักงานอานโตนอฟ
ประเภท ขนส่งขนาดเบาใช้งานทั่วไป นักบิน 1-2 นาย และ ผู้โดยสาร 6-7 นาย
เครื่องยนต์ สูบดาว 9 กระบอกสูบ แบบ ลีฟเชนโก เอแอล-14 อาร์เอฟ ให้กำลังเครื่องละ 300 แรงม้า 2 เครื่อง
กางปีก 21.99 เมตร
ยาว 11.44 เมตร
สูง 4.63 เมตร
พื้นที่ปีก 39.72 ตารางเมตร
น้ำหนักเปล่า 2,000 กิโลกรัม
น้ำหนักบรรทุกปกติ 720 กิโลกรัม
น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด 3,600 กิโลกรัม
อัตราเร็วขั้นสูง 222 กิโลเมตร/ชั่วโมง ที่ระยะสูง 1,000 เมตร
อัตราเร็วเดินทางปกติ 180 กิโลเมตร/ชั่วโมง ที่ระยะสูง 2,000 เมตร
อัตราเร็วเมื่อใช้งานทางเกษตร 140 กิโลเมตร/ชั่วโมง
อัตราไต่ขั้นสูง 306 เมตร/นาที ที่ระดับน้ำทะเล
เพดานบินใช้งาน 5,200 เมตร
ระยะทางวิ่งขึ้น พ้น 15 เมตร 200 เมตร
พิสัยบิน 650 กิโลเมตร เมื่อบรรทุกเต็มที่
800 กิโลเมตร เมื่อบรรทุกเชื้อเพลิงเต็มที่
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522
# ศาสนาพุทธในประเทศสิงคโปร์
ศาสนาพุทธในประเทศสิงคโปร์ เป็นศาสนาที่มีผู้นับถือมากที่สุด โดยมีจำนวนผู้นับถือประมาณ 31.1% ของประชากรใน ค.ศ. 2020 ใน ค.ศ. 2015 จากผลโพลชาวสิงคโปร์ 3,276,190 คน มี 1,087,995 คน (33.21%) ที่ระบุตนเองว่านับถือศาสนาพุทธ  

พระพุทธศาสนาเริ่มต้นในประเทศสิงคโปร์ ตั้งแต่สมัยศรีวิชัย แต่ต่อมาชาวมลายูมุสลิมได้มาตั้งรกรากอยู่ และต่อมาก็มีชาวจีนโพ้นทะเลได้มาตั้งรกรากอยู่ที่สิงคโปร์ ได้นำพระพุทธศาสนาแบบมหายานมาเผยแผ่ด้วย และเป็นศาสนาที่แพร่หลายมากในประเทศนี้ 
thumb|left|250px|วัดศากยมุนีคยา

 ประวัติ 
ในอดีตประเทศสิงคโปร์ถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของประเทศมาเลเซีย การแผ่ขยายของพุทธศาสนาจึงจะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับประเทศมาเลเซีย และส่วนใหญ่ชาวสิงคโปร์จะเป็นชาวจีนโพ้นทะเล พุทธศาสนาแบบมหายานจึงเจริญรุ่งเรืองและได้รับการประดิษฐานอย่างมั่นคง

สถานภาพและการจัดตั้งองค์กรยุวพุทธ
สถานภาพของพุทธศาสนา แบบมหายานในสิงคโปร์ถือว่าดีมาก มีการปฏิบัติศาสนกิจ และการเผยแผ่อย่างจริงจัง โดยการแปลตำรา และคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนาเป็นภาษาต่างๆ จัดตั้งโรงเรียนอบรมศาสนาจารย์ และมีโรงเรียนสอนพุทธศาสนาว่า "มหาโพธิ์" เพื่อจัดการเรียนการสอนพุทธศาสนาทุกระดับชั้น
 
มีการก่อตั้งองค์กรยุวพุทธแห่งสิงคโปร์ขึ้น เพื่อจัดกิจกรรมบรรยายธรรมภาษาต่างๆ จัดกิจกรรมการสวดมนต์ การสมาธิ การสนทนาธรรม และกิจกรรมอื่นๆ อันแสดงถึงความเจริญรุ่งเรืองของพุทธศาสนา และความศรัทธาทางศาสนาของชาวสิงคโปร์

พุทธศาสนาในปัจจุบัน
ชาวจีนที่มาตั้งรกรากอยู่ที่สิงคโปร์ ได้นำพระพุทธศาสนาแบบมหายานมาเผยแผ่ด้วย และเป็นศาสนาที่แพร่หลายมากในประเทศนี้ มีวัดมหายานอยู่หลายแห่ง รวมทั้งสมาคมทางศาสนา ซึ่งทำหน้าที่เผยแผ่ศาสนา ตั้งโรงเรียนสอนหนังสือ นอกจากวัดพระพุทธศาสนาแบบมหายานแล้ว ในสิงคโปร์มีวัดพระพุทธศาสนาแบบเถรวาท ซึ่งได้แก่ วัดไทย และวัดลังกา รวมอยู่ด้วย วัดไทยที่สำคัญมี ๒ วัดคือวัดอนันทเมตยาราม สร้างเมื่อ พ.ศ. 2479 และทำการปฏิสังขรณ์ใหม่เมื่อ พ.ศ. 2502 อีกวัดหนึ่ง ชื่อ วัดป่าเลไลยก์ สิงคโปร์ สร้างเมื่อ พ.ศ. 2506
# อานโตนอฟ อาน-22
อานโตนอฟ อาน-22 อันเตย์ (, ; สัญลักษณ์เนโท: "Cock") เป็นอากาศยานขนส่งทางทหารขนาดใหญ่ ออกแบบและผลิตโดยอานโตนอฟในสหภาพโซเวียต ถือเป็นอากาศยานขนส่งลำตัวกว้างลำแรกและยังคงเป็นเครื่องบินที่ขับเคลื่อนด้วยเทอร์โบใบพัดขนาดใหญ่ที่สุดในโลกจนถึงปัจจุบัน โดยขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์เทอร์โบใบพัด 4 เครื่อง เครื่องต้นแบบบินเป็นครั้งแรกในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1965 และปรากฏตัวครั้งแรกในงานปารีสแอร์โชว์ (Paris Air Show) ที่กรุงปารีสในปีเดียวกัน เข้าประจำการเป็นครั้งแรกในกองทัพอากาศโซเวียตในปี ค.ศ. 1967 และในปัจจุบันยังคงประจำการอยู่ในกองทัพอากาศและอวกาศของรัสเซีย

 การพัฒนา 

 รุ่น 
thumb|เครื่องบินอานโตนอฟ อาน-22 ลงจอดที่สนามบินนานาชาติเกา ในประเทศมาลี เมื่อปี 2016
thumb|ภาพวาดของอานโตนอฟ อาน-22 รุ่นสะเทินน้ำสะเทินบก
thumb|ภาพด้านข้าง
อาน-22 ต้นแบบ
ถูกสร้างขึ้นที่โรงงานอานโตนอฟในเคียฟ จำนวน 3 ลำ
อาน-22 สะเทินน้ำสะเทินบก
มีการเสนอรุ่นสะเทินน้ำสะเทินบก แต่ถูกยกเลิก เนื่องจากไม่ผ่านขั้นตอนแบบจำลองขนาด
อาน-22
เป็นรุ่นการผลิตเริ่มต้น พร้อมระบบสตาร์ทภายนอก สร้างขึ้นที่ทาชเคนต์ จำนวน 37 ลำ
อาน-22เอ
เป็นรุ่นปรับปรุงที่มีการติดตั้งระบบสตาร์ทด้วยอากาศ ปรับปรุงระบบไฟฟ้า รวมถึงอุปกรณ์วิทยุและระบบนำทาง สร้างขึ้นที่ทาชเคนต์ จำนวน 28 ลำ
อาน-22พีซี
เป็นรุ่นดัดแปลงเพื่อบรรทุกส่วนตรงกลางปีกและปีกด้านนอกของอานโตนาฟ อาน-124 หรือ อาน-225 ไว้ด้านนอกเหนือลำตัว สร้างขึ้นจำนวน 2 ลำGordon, Komissarov and Komissarov Air International January 2006, pp. 35–36.

 ผู้ให้บริการ 

 อุบัติเหตุ 

 ข้อมูลจำเพาะ (อาน-22) 
 ผู้สร้าง โรงงานสร้างอากาศยานแห่งสหภาพโซเวียต
 ประเภท ลำเลียงทางยุทธศาสตร์พิสัยบินไกล เจ้าหน้าที่ 5-6 นาย
 เครื่องยนต์ เทอร์โบใบพัด คุซเนทซอฟ เอ็นเค-12 เอ็มเอ ให้กำลังเครื่องละ 15,000 แรงม้า ใบพัด 2 ชุดหมุนสวนทางกัน จำนวน 4 เครื่องยนต์
 กางปีก 64.4 เมตร
 ยาว 57.8 เมตร
 สูง 12.53 เมตร
 พื้นที่ปีก 345 ตารางเมตร
 น้ำหนักตัวเปล่า 114,000 กิโลกรัม
 น้ำหนักบรรทุกสูงสุด 80,000 กิโลกรัม
 น้ำหนักเชื้อเพลิงสูงสุด 43,000 กิโลกรัม
 น้ำหนักสูงสุดในการขึ้นบิน 250,000 กิโลกรัม
 อัตราเร็วสูงสุด 740 กิโลเมตร/ชั่วโมง
 อัตราเร็วเดินทางขั้นสูง 679 กิโลเมตร/ชั่วโมง
 พิสัยบินไกลสุด 10,950 กิโลเมตร เมื่อบรรทุกเชื้อเพลิงเต็มที่
 5,000 กิโลเมตร เมื่อมีภารกรรมบรรทุกสูงสุด
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522 

 เครื่องบินที่ใกล้เคียงกัน
# ศาสนาพุทธในประเทศอัฟกานิสถาน
ศาสนาพุทธในประเทศอัฟกานิสถาน เริ่มเข้ามาครั้งแรกผ่านการพิชิตของพระเจ้าอโศกมหาราชแห่งราชวงศ์โมริยะ (ครองราชย์ 268-232 ปีก่อนคริสต์ศักราช) โดยมีการพบส่วนเหลือของศิลาจารึกในกันดะฮาร์ที่สลักใน 260 ปีก่อนคริสต์ศักราช ที่หินโผล่ในชิลเซนา ศาสนานี้แพร่กระจายในทางใต้ของเทือกเขาฮินดูกูช 

โลกเกษม (ประมาณ ค.ศ. 178) ผู้เดินทางมาจากลั่วหยาง เป็นผู้แปลคัมภีร์ศาสนาพุทธนิกายมหายานเป็นภาษาจีนคนแรกFoltz, Religions of the Silk Road, p. 46 และMahadharmaraksita ซึ่งมหาวงศ์ (ตอน 29Full text of the Mahavamsa Click chapter XXIX) บันทึกว่า ได้นำพระสงฆ์ 30,000 รูปจาก "เมืองกรีกแห่งอาลาซันดรา" (อะเล็กซานเดรียแห่งคอเคซัส อยู่ทางเหนือของคาบูลประมาณ 150 กิโลเมตร) ไปที่ศรีลังกาเพื่ออุทิศแด่มหาสถูปที่อนุราธปุระ พระเจ้าเมนันเดอร์ที่ 1 (ภาษาบาลี: "พระเจ้ามิลินท์"; ครองราชย์ 165 - 135 ปีก่อนคริสต์ศักราช) กษัตริย์กรีก-บักเตรีย เป็นผู้อุทิศคนสำคัญในศาสนาพุทธ ซึ่งปรากฎในมิลินทปัญหา

ศาสนาพุทธในอัฟกานิสถานเริ่มเสื่อมถอยจากการพิชิตของมุสลิมในคริสต์ศตวรรษที่ 7 แต่สิ้นสุดลงในสมัยจักรวรรดิกาสนาวิยะห์ในคริสต์ศตวรรษที่ 11

ประวัติ

ดินแดนในอัฟกานิสถานมีการเปลี่ยนแปลงทางวัฒนธรรมและศาสนาตลอดทั้งศตวรรษ ที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ระหว่างตะวันออกกลาง, เอเชียใต้ และเอเชียกลาง และตั้งอยู่ในเส้นทางสายไหม (เชื่อมเอเชียตะวันออกกับวัฒนธรรมเมดิเตอร์เรเนียน และอื่น ๆ ระหว่างนั้น) เป็นตัวขับเคลื่อนหลักทั้งในทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม หนึ่งในอิทธิพลหลักคือการพิชิตของอเล็กซานเดอร์มหาราช ทำให้เกิดอิทธิพลกรีกในศิลปะศาสนาพุทธในภูมิภาคนี้ ใน 305 ปีก่อนคริสต์ศักราช จักรวรรดิซิลูซิดเป็นพันธมิตรกับจักรวรรดิโมริยะ โดยโมริยะนำศาสนาพุทธมาและควบคุมพื้นที่ทางใต้ของฮินดูกูชจนกระทั้งถูกโค่นล้มประมาณ 185 ปีก่อนคริสต์ศักราช
thumb|สถูปเมส เอย์แนก
ในช่วงเวลานั้น พื้นที่ส่วนใหญ่ในแบกเตรียและซอกเดียนานับถือศาสนาพุทธ จนกระทั่งการมาของศาสนาอิสลาม

หลังจากจักรวรรดิโมริยะแล้ว ศาสนาพุทธเจริญรุ่งเรืองในสมัยจักรวรรดิกุษาณะ เมื่อเผ่าเยฺว่จีเดินทางเข้ามาในภูมิภาคที่ปัจจุบันคืออัฟกานิสถาน 

ศาสนาพุทธยังคงมีอยู่ในช่วงการพิชิตอัฟกานิสถานโดยมุสลิมของรัฐเคาะลีฟะฮ์อุมัยยะฮ์ถึงการปกครองของรัฐเคาะลีฟะฮ์อับบาซียะฮ์ ศาสนาพุทธในอัฟกานิสถานถูกทำลายลงในสมัยซัฟฟาริด, แฆสนอวียอน และฆูริด
# ศูนย์กีฬาและสนามกีฬามหาราช
ศูนย์กีฬาและสนามกีฬามหาราช เป็นสนามกีฬาตั้งอยู่ในเขตเทศบาลเมืองสุไหงโก-ลก ประกอบด้วยศูนย์กีฬา ก่อสร้างแล้วเสร็จเมื่อปี พ.ศ. 2548 และสนามกีฬา ก่อสร้างแล้วเสร็จในปี พ.ศ. 2525

 ศูนย์กีฬามหาราช 
จัดตั้งเมื่อ ปี พ.ศ. 2540 โดยมติคณะเทศมนตรีเทศบาลเมืองสุไหงโก-ลก โดยเริ่มดำเนินการก่อสร้างตั้งแต่ปี พ.ศ. 2541 และแล้วเสร็จปี พ.ศ. 2548 ปัจจุบันเปิดใช้แล้วอย่างเป็นทางการ เป็นศูนย์กลางทางด้านกีฬาของจังหวัดมีการจัดแข่งขันกีฬาใหญ่ๆเป็นประจำตลอดทั้งปี
 
 สนามกีฬามหาราช 
ก่อตั้งเมื่อ ปี พ.ศ. 2525 ปัจจุบันเป็นสนามกีฬาขนาดใหญ่มีอัฒจันท์ขนาดความจุ 5,000 ที่นั่ง ตั้งอยู่ในบริเวณศูนย์กีฬามหาราช

 สนามกีฬาและศูนย์กีฬาต่างๆ 
 อาคารอเนกประสงค์ 1
 อาคารอเนกประสงค์ 2
 สนามบาสเก็ตบอล
 สนามคอร์ตเทนนิส 
 สนามแบทมินตัน
 สนามฟุตบอลและลานอเนกประสงค์กลางแจ้ง
 สระว่ายน้ำเฉลิมพระเกียรติ 2 คอร์ต
 สนามบอลเล่บอลกล่างแจ้ง
 สนามบอลเล่บอลในร่ม
 ลานจอดรถ 500 คัน

มหาราช
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอสุไหงโก-ลก
# ศาสนาพุทธในประเทศฟิลิปปินส์
thumb|แท่นบูชาภายในวัดมานีลาบุดดา (Manila Buddha Temple) วัดแบบจีนในกรุงมะนิลา
ศาสนาพุทธในประเทศฟิลิปปินส์ เป็นศาสนากลุ่มเล็ก ๆ ในประเทศฟิลิปปินส์ ในอดีตเป็นศาสนาที่ส่งอิทธิพลต่อวัฒนธรรมในดินแดนของประเทศฟิลิปปินส์มาช้านาน ก่อนการมาถึงของศาสนาอิสลาม โดยส่งอิทธิพลด้านคำยืมของภาษาต่าง ๆVirgilio S. Almario, UP Diksunaryong Filipino รวมทั้งการค้นพบหลักฐานทางโบราณคดีที่เกี่ยวเนื่องกับพุทธศาสนาJesus Peralta, "Prehistoric Gold Ornaments CB Philippines," Arts of Asia, 1981, 4:54-60Art Exhibit: Philippines' 'Gold of Ancestors' in Newsweek. ซึ่งโดยมากเป็นแบบวัชรยานLaszlo Legeza, "Tantric Elements in Pre-Hispanic Gold Art," Arts of Asia, 1988, 4:129-133.Camperspoint: History of Palawan . Accessed 27 August 2008.

ปัจจุบันพุทธศาสนิกชนส่วนใหญ่เป็นชาวฟิลิปปินส์เชื้อสายญี่ปุ่นและเชื้อสายจีนPew Research Center's Religion & Public Life Project: Philippines . Pew Research Center. 2010. จากการสำรวจสำมะโนครัวประชากรเมื่อ พ.ศ. 2553 พบว่ามีพุทธศาสนิกชน 46,558 คนhttps://psa.gov.ph/sites/default/files/2015%20PSY%20PDF.pdf ส่วนหนึ่งก็เพราะบุคคลเชื้อสายจีนส่วนใหญ่ร้อยละ 83 เข้ารีตศาสนาคริสต์เช่นคนส่วนใหญ่ในฟิลิปปินส์Teresita Ang-See, "Chinese in the Philippines", 1997, Kaisa, p. 57.

 ประวัติ 
ประเทศฟิลิปปินส์มีการรับศาสนาพุทธเมื่อไรไม่เป็นที่ปรากฏ แต่คาดว่าคงรับอิทธิพลจากอาณาจักรศรีวิชัยบนเกาะสุมาตราและอาณาจักรมัชปาหิตบนเกาะชวา ต่อมาทั้งสองรัฐนั้นได้เปลี่ยนนิกายจากเถรวาทเป็นวัชรยานเมื่อคริสต์ศตวรรษที่ 7 จากการขุดค้นทางโบราณคดี พบประติมากรรมรูปครุฑ รูปภาพของพระปัทมปาณีหรือพระอวโลกิเตศวรhttps://philippinebuddhism.wordpress.com/2014/11/09/early-buddhism-in-the-philippines/ รวมทั้งพบภาพที่เชื่อว่าเป็นพระมัญชุศรีในถ้ำตาบนบนเกาะปาลาวันCamperspoint: History of Palawan . Accessed August 27, 2008.

เจ้า หรู่โก้ว  ผู้ควบคุมการพาณิชยนาวีในมณฑลฝูเจี้ยน ได้เขียนหนังสือ "รายชื่อเผ่าอนารยชนต่าง ๆ"  ได้บันทึกถึงดินแดนแห่งหนึ่งชื่อหมาอี่  ปัจจุบันคือเกาะมินโดโร ซึ่งเป็นรัฐอิสระก่อนตกเป็นเมืองขึ้นของสเปน โดยมีเนื้อหาว่า "รัฐหมาอี่ อยู่ทางตอนเหนือของเกาะบอร์เนียว มีชนพื้นเมืองอาศัยอยู่ในหมู่บ้านขนาดใหญ่ซึ่งตั้งอยู่สองฝั่งปากแม่น้ำและปกปิดร่างกายด้วยผ้าเฉพาะบริเวณสะโพก มีพุทธปฏิมาโลหะไม่ทราบที่มากระจัดกระจายอยู่ในป่ารกชัฏ"Scott, William Henry (1994). Barangay: Sixteenth-century Philippine Culture and Society. UP Hawai'i. p. 68.

ส่วนงานเขียนของโฮเซ รีซัล (Jose Rizal) และเฟอร์ดินานด์ บลูเมนทริตต์ (Ferdinand Blumentritt) ต่างออกมายอมรับแนวคิดที่ว่า "มีความเชื่อมโยงกับศาสนาพุทธ" เช่นบลูเมนทริตต์เสนอว่าหมาอี่คงอยู่ที่ไหนสักแห่งบนเกาะลูซอน และรีซัลอ้างอิงถึง "พระพุทธรูป" ที่เจ้า หรู่โก้วระบุในเอกสาร โดยรีซัลเขียนไว้ว่า "ความอ่อนโยนและใจกว้างของธรรมเนียมตากาล็อกที่ชาวสเปนคนแรกพบนั้น ผิดไปจากคนเผ่าเดียวกันที่อยู่ต่างถิ่นออกไปทั้ง ๆ ที่อยู่บนเกาะลูซอนเหมือนกัน คงเป็นผลจากการนับถือศาสนาพุทธ (เพราะพบพระพุทธรูปทำจากทองแดง)"

ประเทศฟิลิปปินส์ในปัจจุบันมีโรงเรียนสอนศาสนาพุทธอยู่หลายแห่ง มีศาสนสถานทั้งของนิกายมหายาน วัชรยาน และเถรวาท มีองค์กรเผยแผ่ศาสนา และศูนย์วิปัสสนาต่าง ๆ เป็นต้นว่าของกลุ่มสุขาวดี และสมาคมสร้างคุณค่า ทั้งยังมีการก่อตั้งสมาคมมหาโพธิของนิกายเซนเมื่อเดือนตุลาคม พ.ศ. 2541The Dharma Wheel, 1:1, 1998 Philippines Centennial Issue
# ตูโปเลฟ ตู-126
ตูโปเลฟ ตู-126  (นาโต้ใช้ชื่อรหัสว่ามอส) เป็นเครื่องบินแจ้งเตือนล่วงหน้าและควบคุมในอากาศที่พัฒนามาจากตูโปเลฟ ตู-114โดยสำนักงานออกแบบตูโปเลฟ ไดเข้าประจำการพร้อมกับกองกำลังติดอาวุธของสหภาพโซเวียตตั้งปีพ.ศ. 2514-2527

 การพัฒนาและการออกแบบ 
ในปีพ.ศ. 2501 สำนักงานออกแบบตูโปเลฟได้รับคำสั่งให้ออกแบบเครื่องบินสำหรับการแจ้งเตือนล่วงหน้าและควบคุมในอากาศ หลังจากที่ลองใช้เรดาร์ในตู-95และตู-116 การตัดสินใจก็ตกลงใช้กับตูโปเลฟ ตู-114 พร้อมกับลำตัวขนาดใหญ่ของมันแทน สิ่งนี้แก้ไขทุกปัญหาในการทำความเย็นและพื้นที่ปฏิบัติการที่อยู่ในช่องแคบๆ ของตู-95 และตู-116 ไปได้  เพื่อให้ได้พิสัยการบินที่ต้องการเครื่องบินจึงได้ติดตั้งระบบเติมเชื้อเพลิงทางอากาศเอาไว้ด้วย ตู-126 มีลูกเรือ 12 นายและใช้เรดาร์"ไลน่า" (Laina) ที่จานหมุนที่ด้านบนของลำตัว อย่างไรก็ตามมันก็พบว่าการสั่นสะเทือนอย่างรุนแรงที่มากจากเครื่องยนต์ทั้งสี่ของมันนั้นรบกวนการทำงานของเรดาร์ ปัญหานี้แก้ไขด้วยการติดตั้งเรดาร์ใหม่เข้าไปเท่านั้น

 ประวัติการใช้งาน 
thumb|เอ-4อีจากยูเอสเอส อินเตอร์พิดเข้าสกัดกั้นตู-126 เหนือทะเลมิดิเตอร์เรเนียนในปีพ.ศ. 2517
ตู-126 ปรากฏตัวครั้งแรกในปีพ.ศ. 2511 และคาดว่าจะเข้าประจำการในปีพ.ศ 2519 จำนวนที่แท้จริงนั้นไม่ชัดเจนในหมู่ข่าวกรองทางตะวันตก แต่แหล่งข้อมูลของสหรัฐฯ คาดว่ามีประมาณหนึ่งโหลที่ทำงานได้ เป็นที่คาดกันว่าเรดาร์ของมันทำงานได้ด้อยกว่าของฝั่งตะวันตก ซึ่งมันไม่สามารถตรวจจับขีปนาวุธร่อนหรืออากาศยานขนาดเล็กได้ในระดับความสูงต่ำ อย่างไรก็ตามตู-126 มีอุปกรณ์รบกวนที่ทรงพลัง ตู-126 ถูกใช้โดยกองทัพอากาศโซเวียตจนกระทั่งถูกแทนที่โดยเบเรียฟ เอ-50 ตู-126 ยังได้รับสัญญาเช่าจากอินเดียในช่วงที่มีความขัดแย้งกับปากีสถาน ตู-126 ลำสุดท้ายถูกปลดออกในปีพ.ศ. 2527http://www.globalsecurity.org/military/world/russia/tu-126.htm

 ประเทศผู้ใช้งาน 

 กองทัพอากาศโซเวียต
 กองกำลังป้องกันทางอากาศโซเวียต

 รายละเอียด ตู-126 
ผู้สร้าง โรงงานสร้างอากาศยานแห่งสหภาพโซเวียต ปัจจุบันคือโรงงานตูโปเลฟ
ประเภท เครื่องบินปฏิบัติภารกิจเตือนภัยและควบคุมการปฏิบัติทางอากาศ Airborne Warning and Control System (AWACS)
เครื่องยนต์ เทอร์โบใบพัด คุซเนทซอฟ เอ็นเค-12 เอ็มวี ให้กำลังเครื่องละ 14,795 แรงม้า 4 เครื่อง
กางปีก 51.2 เมตร
สูง 15.5 เมตร
พื้นที่ปีก 311.1 ตารางเมตร
น้ำหนักเปล่า 91,000 - 93,000 กิโลกรัม
น้ำหนักวิ่งขึ้นปกติ 163,290 กิโลกรัม
อัตราเร็วสูงสุด 820 กิโลเมตร/ชั่วโมง
อัตราเร็วเดินทางปฏิบัติการ 660 กิโลเมตร/ชั่วโมง
อัตราเร็วเดินทางต่อเนื่อง 740 กิโลเมตร/ชั่วโมง
เพดานบินใช้งาน 11,000 เมตร
บินนาน'' 9 ชั่วโมง
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522
# อี-3 เซนทรี
โบอิง อี-3 เซนทรี  (E-3 Sentry)  อี-3 เป็นเครื่องบินที่ดัดแปลงมาจากเครื่องบินเจ๊ตโดยสาร โบอิง 707 เริ่มประจำการในกองทัพอากาศสหรัฐเมื่อปี ค.ศ. 1977 เซนทรีเป็นเครื่องบินเตือนภัยล่วงหน้าและควบคุมทางอากาศ เซนทรีจะบินอยู่ในระยะสูง 30,000 ฟุต จานเรโดมเหนือลำตัวมีอัตราการหมุน 6 รอบต่อนาที สามารถจับความเคลื่อนไหวของอากาศยานที่บินในระยะต่ำกว่าในรัศมี 200 ไมล์ อุปกรณ์อีเล็กทรอนิคส์และคอมพิวเตอร์ในเครื่องบินจะสามารถวิเคราะห์ได้ว่าอากาศยานเป็นของฝ่ายใด นอกจากเครื่องบินแล้วยังสามารถตรวจจับความเคลื่อนไหวของกองเรือและหน่วยทหารภาคพื้นดินได้เช่นกัน

 รายละเอียด อี-3 
ผู้สร้าง บริษัท โบอิง แอโรสเปส (สหรัฐอเมริกา)
ประเภท เตือนภัยล่วงหน้าและควบคุมทางอากาศ เจ้าหน้าที่ 17 นาย
เครื่องยนต์ เทอร์โบแฟน แพรทท์ แอนด์วิทนีย์ ทีเอฟ 33-พี ดับลิว 100 เอ ให้แรงขับเครื่องละ 9,525 กิโลกรัม 4 เครื่อง
กางปีก 44.42 เมตร
เส้นผ่าศูนย์กลางจานเรโดม 9.14 เมตร
ความลึกของจานเรโดม 1.83 เมตร
ยาว 46.61 เมตร
สูง 12.93 เมตร
พื้นที่ปีก 283.4 ตารางเมตร
น้ำหนักเปล่า 77,110 กิโลกรัม
น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด 147,418 กิโลกรัม
อัตราเร็วขั้นสูง 1,010 กิโลเมตร/ชั่วโมง
อัตราเร็วเดินทาง 886 กิโลเมตร/ชั่วโมง
อัตราไต่ 1,219 เมตร/นาที
เพดานบินใช้งาน 11,885 เมตร
พิสัยบิน ไกลกว่า 10,040 กิโลเมตร
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522
# รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการเป็นตำแหน่งในรัฐบาลของบางประเทศที่รับผิดชอบในการจัดการเรื่องการศึกษา ในกรณีที่ทราบ หน่วยงานของรัฐ กระทรวง หรือหน่วยงานที่พัฒนานโยบายและให้บริการที่เกี่ยวข้องกับกีฬาจะถูกระบุไว้ กำกับดูแลและรับผิดชอบรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ กระทรวงดังกล่าวแห่งแรกที่ถือเป็นคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ (,) ก่อตั้งเมื่อปี ค.ศ. 1773 (พ.ศ. 2316) ในเครือจักรภพโปแลนด์-ลิทัวเนีย
# โฟตอน
โฟตอน  หรือ อนุภาคของแสง เป็นการพิจารณาแสงในลักษณะของอนุภาค เนื่องจากในทางฟิสิกส์นั้น คลื่นสามารถประพฤติตัวเหมือนอนุภาคเมื่ออยู่ในสภาวะใดสภาวะหนึ่ง ซึ่งในทางตรงกันข้ามอนุภาคก็แสดงสมบัติของคลื่นได้เช่นกัน เรียกว่าเป็นคุณสมบัติทวิภาคคลื่น–อนุภาค ดังนั้นเมื่อพิจารณาแสงหรือคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าในลักษณะอนุภาค อนุภาคนั้นถูกเรียกว่า โฟตอน 

ทั้งนี้การพิจารณาดังกล่าวเกิดจากการศึกษาปรากฏการณ์โฟโตอิเล็กทริก ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ที่โลหะปลดปล่อยอิเล็กตรอนออกมาเมื่อถูกฉายด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า อย่างเช่น รังสีเอกซ์ (X-ray) อิเล็กตรอนที่ถูกปล่อยออกมาถูกเรียกว่า "โฟโตอิเล็กตรอน" (photoelectron) ปรากฏการณ์ดังกล่าวถูกเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า "ปรากฏการณ์แฮทซ์" ตามชื่อของผู้ค้นพบ คือ ไฮน์ริช แฮทซ์ 

โฟตอนมีปฏิยานุภาค คือ ปฏิโฟตอน  ซึ่งมีสปินเหมือนอนุภาคต้นแบบทุกประการ โฟตอนจึงเป็นปฏิยานุภาคของตัวมันเอง

 คุณสมบัติทางกายภาพ 
thumb|right|ทรงกรวยแสดงค่าเป็นไปได้ของคลื่น 4 เวกเตอร์ของโฟตอน สีเขียวและสีครามเป็นตัวแทนของการโพลาไรซ์ด้านซ้ายและขวา

โฟตอนปราศจากมวลมวลของโฟตอนเชื่อว่าจะเป็นศูนย์อย่างชัดเจนตามที่มีการทดลองและการพืจารณาทางทฤษฎีที่ได้อธิบายไว้ในบทความนี้ บางแหล่งข้อมูลยังกล่าวถึงหลักการ มวลเคลื่อนที่สัมพันธ์ ซึ่งเป็นแค่พลังงานที่มีขนาดเป็นหน่วยของมวล สำหรับโฟตอนที่มีความยาวคลื่น λ หรือพลังงาน E นี่เป็น h/λc หรือ E/c2 ค่านี้สำหรับ "มวล" ไม่ถูกใช้กันทั่วไปในด้านวิทยาศาสตร์อีกต่อไป ข้อมูลเพิ่มเติม: What is the mass of a photon? http://math.ucr.edu/home/baez/physics/ParticleAndNuclear/photon_mass.html ไม่มีประจุไฟฟ้า และเสถียร โฟตอนมีสถานะโพลาไรซ์ที่เป็นไปได้สองสถานะและอธิบายได้โดยตัวแปรที่มีความต่อเนื่องสามตัว: เป็นส่วนประกอบของเวกเตอร์คลื่นซึ่งกำหนดความยาวคลื่น λ และทิศทางของการแพร่กระจายของมัน โฟตอนคือเกจโบซอนเป็นอนุภาคสื่อแรงของแรงแม่เหล็กไฟฟ้า และดังนั้นเลขควอนตัมอื่น ๆ ทั้งหมดของโฟตอน เช่นจำนวนเลปตอน (lepton number), จำนวนแบริออน (baryon number) และจำนวนเฟลเวอร์ควอนตัม (flavour quantum numbers) จึงเป็นศูนย์

โฟตอนจะถูกปลดปล่อยออกมาในกระบวนการทางธรรมชาติมากมาย

 หมายเหตุ
# เคลเบรอส
เคลเบรอส  หรือ เคโระจัง   เป็นตัวละครจากการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่องซากุระ มือปราบไพ่ทาโรต์ พากย์เสียงโดยอายะ ฮิซาคาวะ (ร่างเคโระจัง) และมาซายะ โอโนซากะ (ร่างเคลเบรอส)

 ความหมายของชื่อ 

"เคลเบรอส" มีที่มาจากเซอร์เบอรัส สุนัขสามหัว สัตว์ในเทพปกรณัมกรีก ส่วน "เคโระ" ในภาษาญี่ปุ่นอ่านออกเสียงว่า "เค-โระ" (keh-ro) ส่วนในเรื่องซากุระ มือปราบไพ่ทาโรต์ ภาคภาษาอังกฤษ (Cardcaptors) ชื่อของเขาถูกออกเสียงว่า "คี-โระ" (kee-ro) ซึ่งออกเสียงคล้ายกับคำว่า ซีโร (zero)

ในหนังสือการ์ตูนเล่มเก่า ๆ ที่จัดจำหน่ายโดย โตเกียวป๊อป (TOKYOPOP) ชื่อของเขาถูกเขียนออกมาให้อ่านว่า "เคโรเบรอส" (Keroberos) ซึ่งต่อมาภายหลังได้ถูกเปลี่ยนมาเป็น "เคลเบรอส" ตามคำขอของทีมงานแคลมป์ 

 ประวัติตามท้องเรื่อง 

เคลเบรอส หนึ่งในสองสัตว์อสูรที่โคลว์รีดสร้างขึ้นมาเพื่อทำหน้าที่ดูแลโคลว์การ์ดทั้งหมด เขาแอบเผลอหลับไปตอนที่ซากุระมาพบเปิดสมุดโคลว์การ์ดออกเป็นผลให้การ์ดที่อยู่ในนั้นกระจัดกระจายไปทั่ว (ในหนังสือการ์ตูนนั้นโคลว์การ์ดได้หายไปจากสมุดก่อนหน้าที่ซากุระจะมาเปิดออก)หน้าที่อีกหน้าที่หนึ่งของเคลเบรอสนั้นคือคอยคัดเลือกบุคคลที่มีพลังเวทมนตร์เพื่อที่จะมาเป็นเจ้าของโคลว์การ์ดคนใหม่หลังจากที่โคลว์ได้ตายลงไป

 ข้อมูลส่วนตัว 

 วันเกิด  ความลับ สิ่งที่ชอบ  วิดีโอเกม หรืออะไรก็ตามที่ทำให้มีความสุข สิ่งที่เกลียด  อะไรก็ตามที่ทำให้เสียใจ หรือรู้สึกไม่ดี สีโปรด  แดง และ ส้ม อาหารที่ชอบ  ขนมหวานทุกชนิด อาหารที่เกลียด  อาหารที่มีรสขม ของที่อยากได้  วิดีโอเกมใหม่ ๆ สัญลักษณ์  ดวงอาทิตย์
# ยาโกเลฟ ยัค-40
ยาโกเลฟ ยัค-40  (Yakovlev Yak-40)  ยัค-40 เป็นเครื่องบินที่โดยสารขนาดเล็กที่สร้างขึ้นเพื่ดใช้แทน ไลซูนอฟ ไล-2 หรือ ดักลาส ดีซี-3 ที่สร้างในสหภาพโซเวียต เครื่องต้นแบบ ยัค-40 บินเป็นครั้งแรกในวันที่ 21 ตุลาคม ค.ศ. 1966 และเริ่มรับผู้โดยสารเป็นครั้งแรกในสายการบินแอโรฟลอต เมื่อวันที่ 30 กันยายน ค.ศ. 1968

 รายละเอียด ยัค-40 
300px|right
 ผู้สร้าง: โรงงานสร้างอากาศยานแห่งสหภาพโซเวียต ปัจจุบันคือสำนักงานยาโกเลฟ
 ประเภท: เจ๊ตโดยสารขนส่งขนาดเล็ก พิสัยบินใก้ล เจ้าหน้าที่ 2 นาย อัตราผู้โดยสารปกติ 27 ที่นั่ง สูงสุด 32 ที่นั่ง
 เครื่องยนต์: เทอร์โบแฟน ลีฟเชนโก เอไอ-25 ให้แรงขับเครื่องละ 1,498 กิโลกรัม จำนวน 3 เครื่อง
 กางปีก: 25 เมตร
 ยาว: 20.36 เมตร
 สูง: 6.5 เมตร
 พื้นที่ปีก: 70 ตารางเมตร
 น้ำหนักเปล่า: 9,400 กิโลกรัม
 น้ำหนักบรรทุกสูงสุด: 2,700 กิโลกรัม
 น้ำหนักเชื้อเพลิงสูงสุด: 4,000 กิโลกรัม
 น้ำหนักวิ่งขึ้นปกติ: 15,500 กิโลกรัม
 น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด: 16,000 กิโลกรัม
 อัตราเร็วขั้นสูง: 0.7 มัค (600 กิโลเมตร/ชั่วโมง) ที่ระดับน้ำทะเล
 อัตราเร็วเดินทางขั้นสูง: 550 กิโลเมตร/ชั่วโมง ที่ระยะสูง 7,000 เมตร
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522
# ยาโกเลฟ ยัค-42
ยาโกเลฟ ยัค-42  (Yakovlev Yak-42)  เครื่องบินโดยสาร ยัค-42 พัฒนาขึ้นมาจาก ยาโกเลฟ ยัค-40 โดยแผนแบบสร้างโดย อเล็กซานเดอร์ ยาโกเลฟ แห่งสำนักยาโกเลฟ โดยมีโครงสร้างง่ายๆ ประหยัด สามารถใช้งานได้ดีในภูมิประเทศที่ห่างไกล เครื่องต้นแบบ ยัค-42 เริ่มบินเป็นครั้งแรกในวันที่ 7 มีนาคม ค.ศ. 1975 และมีการใช้งานรุ่นแรกในสายการบินแอโรฟลอตในต้นปี ค.ศ. 1978 เพื่อใช้แทน ตูโปเลฟ ตู-134

 รายละเอียด ยัค-42 
 ผู้สร้าง: โรงงานสร้างอากาศยานแห่งสหภาพโซเวียต ปัจจุบันคือสำนักงานยาโกเลฟ
 ประเภท: เจ๊ตโดยสารขนส่งขนาดเล็ก พิสัยบินสั้น/ปานกลาง เจ้าหน้าที่ 2 นาย อัตราผู้โดยสารสูงสุด 120 ที่นั่ง
 เครื่องยนต์: เทอร์โบแฟน โลตารีฟ ดี-36 ให้แรงขับเครื่องละ 6,500 กิโลกรัม จำนวน 3 เครื่อง
 กางปีก: 34.2 เมตร
 ยาว: 36.38 เมตร
 สูง: 9.83 เมตร
 พื้นที่ปีก: 150 ตารางเมตร
 น้ำหนักเปล่า: 28,960 กิโลกรัม
 น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด: 52,000 กิโลกรัม
 อัตราเร็วเดินทางสูงสุด: 870 กิโลเมตร/ชั่วโมง
 อัตราเร็วเดินทางประหยัด: 820 กิโลเมตร/ชั่วโมง
 พิสัยบิน: 1,800 กิโลกรัม เมื่อมีภารกรรมบรรทุกเต็มที่
 3,200 กิโลเมตร เมื่อบรรทุกเชื้อเพลิงเต็มที่
อภิวัตน์ โควินทรานนท์,อากาศยาน1979ฉบับเครื่องบิน,เอวิเอชั่น ออบเซิร์ฟเวอร์,กรุงเทพ,2522
# บรูซ โครบเบอลาร์
บรูซ ดาฟิด โครบเบอลาร์  เป็นอดีตนักฟุตบอลอาชีพชาวซิมบับเวที่เล่นในตำแหน่งผู้รักษาประตู โดยโดดเด่นที่สุดคือการเล่นให้กับลิเวอร์พูลระหว่างปี ค.ศ. 1981 ถึง ค.ศ. 1994 และทีมชาติซิมบับเว เขาเป็นที่จดจำจากความสามารถด้านยิมนาสติก ความมั่นใจที่ไร้เทียมทาน และสไตล์การเล่นที่แปลกแหวกแนวและสีสัน รวมถึงความสามารถในการวิ่งของเขา ซึ่งทำให้บรรดานักวิจารณ์เปรียบเทียบเขาในฐานะ sweeper-keeper ในยุคปัจจุบัน
# ไฟลัมย่อย
ไฟลัมย่อย  เป็นขั้นอนุกรมวิธานขั้นหนึ่งในการจำแนกสัตว์ในทางวิทยาศาสตร์ ซึ่งอยู่ระหว่าง ไฟลัม (phylum) และ ชั้นใหญ่ (superclass) ไฟลัมย่อยเทียบเท่ากับ ส่วนย่อย (subdivision) ในพืชและฟังไจ

ไฟลัมบางประเภทเท่านั้นที่มีไฟลัมย่อย ดังตัวอย่างต่อไปนี้
 Arthropoda: แบ่งออกเป็นไฟลัมย่อย Trilobitomorpha, Chelicerata, Myriapoda, Hexapoda และ Crustacea,
 Brachiopoda: แบ่งออกเป็นไฟลัมย่อย Linguliformea, Craniformea และ Rhychonelliformea,
 Chordata: แบ่งออกเป็นไฟลัมย่อย Urochordata, Cephalochordata และ Vertebrata.