# โรงเรียนนครสวรรค์
โรงเรียนนครสวรรค์ เป็นโรงเรียนสหศึกษาขนาดใหญ่พิเศษ ประจำจังหวัดนครสวรรค์ รู้จักกันในนาม โรงเรียนชาย เดิมอยู่บริเวณวัดนครสวรรค์ และได้ย้ายมาอยู่บริเวณเชิงเขากบใกล้กับเทศบาลนครนครสวรรค์ โดยในปัจจุบัน เปิดสอนในระดับชั้น ม.1- ม.6 เป็น แห่งหนึ่งของประเทศไทย และเป็นโรงเรียนศูนย์อาเซียน (Sister School) ของประเทศไทย 

ซึ่งในปัจจุบันทางสมาคมศิษย์เก่าได้มีการจัดการสอบแข่งขันคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ชิงทุนการศึกษาทุกปีเพื่อส่งเสริมอัจฉริยภาพและประสิทธิภาพของนักเรียนรวมถึงผู้สนใจโดยทั่วไป

 ประวัติโรงเรียน 
เจ้าอาวาสวัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์ โดยมีชื่อว่า “โรงเรียนธรรมฐิติวงศ์วิทยา” ใช้ศาลาการเปรียญเป็นสถานที่เรียน มีนักเรียนจำนวน 23 คน 
ต่อมาในปี พ.ศ. 2456 ทางราชการได้อนุมัติงบประมาณสร้างอาคารเรียนใหม่ แยกออกจากศาลาการเปรียญเป็นโรงเรียนเอกเทศ เมื่อสร้างอาคารเรียนเสร็จเปิดทำการสอนได้เพียง 9 เดือน เพลิงไหม้อาคารเรียนเสียหายอย่างหนัก กระทรวงธรรมการจึงได้อนุมัติงบประมาณ จำนวน 3,000 บาท และได้ย้ายสถานที่จากวัดโพธารามมาอยู่ที่โรงเรียนใหม่บริเวณวัดหัวเมือง (ปัจจุบัน คือ วัดนครสวรรค์) จัดการเรียนการสอนจนถึงระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น 

ปี พ.ศ. 2501 กระทรวงศึกษาธิการอนุมัติให้ ทำการสอนในระดับชั้นเตรียมอุดมศึกษาจึง เปลี่ยนชื่อเป็น “โรงเรียนนครสวรรค์” แล้วย้ายสถานที่ตั้งโรงเรียนมาอยู่ ในบริเวณป่าสักเชิงเขากบอันเป็นสถานที่ตั้งของ โรงเรียนในปัจจุบัน
บริเวณนครสวรรค์ ป่าสัก เชิงเขากบนี้ เดิมเป็นที่ดินของราชพัสดุเต็มไปด้วยต้นสักที่อุดมสมบูรณ์ มีประชาชน ปลูกที่อยู่อาศัยกันเพื่อหาของป่า พระยา อรรถกวีสุนทร ซึ่งดำรงตำแหน่งสมุหเทศาภิบาลในขณะนั้น พร้อมด้วยขุนวิวรณ์สุขวิทยา และอาจารย์เกษม พุ่มพวง ได้ร่วมกันจับจองไว้ เพื่อจะใช้เป็นสถานที่สร้างโรงเรียนเกษตรกรรมแห่งใหม่ (เดิม อยู่ที่สถาบันราชภัฏนครสวรรค์ปัจจุบันนี้) แต่การสร้างโรงเรียนต้องระงับลงเนื่องจาก พระยาอรรถกวีสุนทรย้ายไปเนื่องจาก มีการยุบมณฑลนครสวรรค์ อย่างไรก็ตามยังถือว่าบริเวณป่าสักเป็นของกระทรวงศึกษาธิการอยู่   

ในวันที่ 4 มิถุนายน พ.ศ. 2479 จอมพล ป. พิบูลสงคราม ซึ่งดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี พร้อมด้วย หลวงบุรกรรมโกวิท ได้ มาราชการที่จังหวัดนครสวรรค์ ขุนวิวรณ์สุขวิทยา จึงได้พูดปรารภกับจอมพล ป. พิบูลสงครามว่า โรงเรียนนครสวรรค์ ซึ่งตั้งอยู่ในบริเวณวัดหัวเมืองมีพื้นที่ คับแคบมาก ต้อง การย้ายมาอยู่ในบริเวณป่าสักเชิงเขากบ และได้รับการเห็นชอบจากนายกรัฐมนตรี ดังนั้น ขุนวิวรณ์สุขวิทยา จึงได้นำเรื่องเสนอ ม.ล.ปิ่น มาลากุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เพื่อ ของบประมาณก่อสร้าง ได้รับงบประมาณจำนวน 4 ล้านบาท ยังไม่ทันดำเนินการก็เกิดการปฏิวัติ ภายหลังขุนวิวรณ์สุขวิทยา นายอวยชัย ธนศรี ซึ่งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรพร้อมด้วยนายโชติ สุวรรณชิน ครูใหญ่โรงเรียนนครสวรรค์ในขณะนั้น ได้ริเริ่มดำเนินการสร้างต่อ แต่เนื่องจากเทศบาลเมืองนครสวรรค์ ประสงค์จะใช้ที่บริเวณนี้ก่อสร้างสวนสาธารณะ ผู้ ริเริ่มก่อสร้างโรงเรียน จึงประสานงานขอความร่วมมือจากศิษย์เก่า ศิษย์ปัจจุบัน ผู้ปกครอง และประชาชนเรียกร้องด้วยการเขียนข้อความ และเดินขบวนอย่างสงบในตลาดปากน้ำโพ ขอ ใช้บริเวณป่าสักเป็นสถานที่ก่อสร้างโรงเรียน จนในที่สุดได้รับการอนุญาตจากทางราชการการก่อสร้างโรงเรียนครั้งนี้ กระทรวงศึกษาธิการ ได้อนุมัติงบประมาณสร้างรั้วและบ้านพักครู จำนวน 2 หลัง เป็นเงิน 100,000 บาท 

ต่อมาในปี พ.ศ. 2505 จึงอนุมัติงบประมาณ 800,000 บาท สร้างอาคารไม้ 2 ชั้น จังหวัดและกรรมการศึกษาพร้อมด้วยพ่อค้าประชาชน เห็นว่าควรสร้างอาคารเป็นตึก จึงได้แต่งตั้งคณะกรรมการ โดยมี 
นายสวัสดิวงศ์ ปฏิทัศน์ ผู้ว่าราชการจังหวัดนครสวรรค์ เป็นประธานกรรมการ ร่วมกับอาจารย์โชติ สุวรรณชิน และผู้ใหญ่อีกหลายคน ได้ จัดหาเงินงบประมาณในการก่อสร้างจากผู้มีจิตศรัทธา ได้เงินจำนวน 600,000.00 บาท สมทบกับงบประมาณที่ได้รับก่อสร้างอาคารเรียนหลังแรกโดยทำพิธีวางศิลาฤกษ์ ในวันที่ 21 กันยายน พ.ศ. 2504 โดย มี ม.ล.ปิ่น มาลากุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานในพิธีวางศิลาฤกษ์ โรงเรียนนครสวรรค์ในพื้นที่ใหม่และเป็นที่ตั้งของโรงเรียนในปัจจุบัน คือ เลขที่ 173 ถนนมาตุลี อำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์ พื้นที่ทั้งหมด 38 ไร่ 2 งาน 78 ตารางวา มีอาจารย์โชติ สุวรรณชิน เป็นผู้บริหารโรงเรียนคนแรก และได้พัฒนามาเป็นลำดับ จน กระทั่งในปี พ.ศ. 2511 ได้เข้าโครงการโรงเรียนมัธยมศึกษาแบบประสม (คมส) รุ่นแรก เปิดทำการสอนทั้งวิชาสามัญและสายอาชีพ ให้นักเรียนเลือกเรียนตามความสนใจและความสามารถ
 
ต่อมาในปี พ.ศ. 2521 ได้ใช้หลักสูตรมัธยมศึกษาตอนต้น พุทธศักราช 2521 และในปี พ.ศ. 2524 
ได้ใช้หลักสูตรมัธยมศึกษาตอนปลาย พุทธศักราช 2524 เมื่อกระทรวงศึกษาธิการได้ปรับปรุงหลักสูตรใหม่ โรงเรียนได้รับเลือกให้เป็นโรงเรียนร่วมพัฒนาการใช้หลักสูตรในปี พ.ศ. 2531 โดยเริ่มใช้หลักสูตรมัธยมศึกษาตอนต้น พุทธศักราช 2521 ฉบับปรับปรุงพ.ศ. 2533 และหลักสูตรมัธยมศึกษาตอนปลาย พุทธศักราช 2524 ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2533 ในปี พ.ศ. 2533 จนถึงปี พ.ศ. 2544 

ในปี พ.ศ. 2545 ได้รับคัดเลือกให้เป็นโรงเรียนแกนนำในการจัดทำและใช้หลักสูตรสถานศึกษาตาม หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2544 นอกจากนั้นในปี พ.ศ. 2536 โรงเรียนได้รับคัดเลือกให้จัดการเรียนการสอน 2 โครงการ คือ โครงการลงทะเบียนเรียนตามเวลาและความสามารถในชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย (ลบส.) โดย นักเรียนสามารถเลือกลงทะเบียนเรียนให้จบหลักสูตรก่อน 3 ปี
และโครงการส่งเสริมความสามารถด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ในโรงเรียนมัธยมศึกษา ซึ่งกรมสามัญศึกษาคัดเลือกเขตการศึกษาละ 1 โรงเรียน ต่อมาได้จัดให้มีการเรียนการสอนโครงการดาวรุ่งมุ่งโอลิมปิกในระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โดยรับนักเรียนที่มีความสามารถตามเกณฑ์เข้าเรียนตั้งแต่ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ในปี พ.ศ 2545 ได้รับคัดเลือกให้เป็นโรงเรียนร่วมพัฒนาในการจัดทำ และใช้หลักสูตรสถานศึกษาตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2544 ของกระทรวงศึกษาธิการ โดยได้จัดทำหลักสูตรสถานศึกษาตั้งแต่ปีการศึกษา 2545 เป็นต้นมา 

ในปีการศึกษา 2552 ได้รับคัดเลือกเป็นโรงเรียนแกนนำการใช้หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 และในปีการศึกษา 2553 ได้รับการคัดเลือกให้เข้าร่วมโครงการ Spirit of ASEAN โดยให้จัดตั้งเป็นศูนย์อาเซียนศึกษาและโครงการพัฒนาคุณภาพการศึกษาสู่มาตรฐานสากล

 ทำเนียบผู้บริหารโรงเรียนนครสวรรค์ 
200px|thumb|นายโชติ สุวรรณชิน ครูใหญ่คนแรกของโรงเรียนนครสวรรค์ที่ตั้งอยู่เชิงเขากบในปัจจุบัน
 ลำดับ รายนาม ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง1พระครูธรรมธิติวงศ์                      พ.ศ. 2448-24512 พระครูสวรรค์นคราจารย์                      พ.ศ. 2451-24563ขุนบรรเจิดวิชาชาญ พ.ศ. 2456-24584ขุนกุมาโรวาทพ.ศ. 2458-24625	ขุนเสขวุฒิศึกษา พ.ศ. 2462-24656ขุนอภิรักษ์จรรยา พ.ศ. 2465-24707นายสนิท มษามาน พ.ศ. 2470-24758นายประเสริฐ เจริญโตพ.ศ. 2475-24779นายเลื่อน วุฑฒยากร พ.ศ. 2477-248410นายเทพ อินสุวรรณ พ.ศ. 2484-248511นายถิ่น รัติกนก พ.ศ. 2485-249412นายโชติ สุวรรณชิน 	พ.ศ. 2494-250913นายสมบัติ แสงรุ่งเรืองพ.ศ. 2509-251414นายภิรมย์ บุษยกุล พ.ศ. 2515-251915นายอุเทน เจริญกูลพ.ศ. 2519-252316นายชื่น ศรีสวัสดิ์ พ.ศ. 2523-253217นายธีรพนธ์ กลางนภาพ.ศ. 2532-253918นายเฉลิม หงษ์สัมฤทธิ์ 	 พ.ศ. 2539-254219นายวิวัฒน์ อนิวรรตกูล 	 พ.ศ. 2543-254620นางสาวบุบผา เสนาวินพ.ศ. 2546-255321นางสาวเพ็ญจรัส สิงห์ทองพ.ศ. 2554-255622ดร.วินัย ทองมั่น                    พ.ศ. 2557-255923นายพันศักดิ์ ศรีทอง               พ.ศ. 2560-256324ดร.จงกล เดชปั้นพ.ศ. 2563-256625นายชาญชัย ชนิดสะพ.ศ. 2566-256726ดร.ชาญณรงค์ ยาสุทธิพ.ศ. 2567-2569

 แผนการเรียน 
 มัธยมศึกษาตอนต้น 
 ห้อง 1-5 โครงการดาวรุ่งมุ่งโอลิมปิก
 ห้อง 6-12 แผนการเรียนปกติ

 มัธยมศึกษาตอนปลาย 
 ห้อง 1-5 โครงการดาวรุ่งมุ่งโอลิมปิก (ม.3 เดิม)
 ห้อง 6-9 โครงการห้องเรียน พสวท. สมทบ
 ห้อง 10-12 สายวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์
 ห้อง 13 สายวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์(เน้นภาษา)
 ห้อง 14 MP Program (ภาษาต่างประเทศ)
 ห้อง 15 Laboratory (ห้องเรียนพิเศษวิทยาศาสตร์)
 ห้อง 16 สายวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ (วิทยาการคอมพิวเตอร์)

 คณะสี 
  คณะศิวาลัย (Siwalai) สีน้ำเงิน ห้อง 1, 12, 15
  คณะเพชราวุธ (Pinker) สีชมพู ห้อง 2, 11, 13
  คณะพิณทิพย์ (Pintip)  สีเลือดหมู ห้อง 3, 10, 14
  คณะตรีโลกนาถ (Azure) สีฟ้า ห้อง 4, 9, 16
  คณะนารายณ์ (Narai) สีเขียว ห้อง 5, 8 
  คณะเอราวัณ (Erawan) สีแสด ห้อง 6, 7

 บุคคลที่มีชื่อเสียง 

 ดร.วราเทพ รัตนากร - อดีตรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี, อดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (รัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร), อดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง (รัฐบาล ดร.ทักษิณ ชินวัตร)
 พงษ์ศักดิ์ รักตพงศ์ไพศาล - อดีตกระทรวงพลังงาน (รัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร), อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม, รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม, รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงพาณิชย์ (รัฐบาล ดร.ทักษิณ ชินวัตร)
 สวัสดิ์ คำประกอบ - อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม (รัฐบาลพลเอกสุจินดา คราประยูร), สำนักนายกรัฐมนตรี (รัฐบาลพลเอกเกรียงศักดิ์ ชมะนันท์, พลเอก เปรม ติณสูลานนท์, พลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ), รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข, รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (รัฐบาล ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ และ ม.ร.ว.เสนีย์ ปราโมช)
 ภาษิต อภิญญาวาท ผู้ประกาศข่าวช่อง 3
 ปราชญ์ พงษ์ไชย วงซีล
 ธาราเขต เพ็ชร์สุกใส นักแสดงช่อง 7
 ณัฐพร พันธุ์ฤทธิ์ นักฟุตบอลทีมชาติไทย
 เอกพงศ์ จงเกษกรณ์ นักแสดงช่อง 3
 โชคชัย บัณฑิต กวีซีไรต์
 พรพรรณ ฤกษ์อัตการ นักแสดงสงครามนางงาม
ปรัชญ์ อิทธิชัยเจริญ นักแสดง
ศาสตราจารย์พิเศษ บัญญัติ สุชีวะ ประธานศาลฎีกา คนที่ 22, อดีตสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ
หมูแฮม-โชตินภา แก้วจรูญ นางสาวไทย๒๕๖๘