wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# กลุ่มภาษากะตู
กลุ่มภาษากะตู (Katuic languages) อยู่ในกลุ่มภาษามอญ-เขมร ตระกูลออสโตรเอเชียติก

 การจัดอันดับ 
Sidwell (2005)
การจัดอันดับย่อยของกลุ่มภาษากะตูเสนอโดย Sidwell (2005) นอกจากนี้ Sidwell (2009) ยังวิเคราะห์สายกะตูเป็นกลุ่มภาษาย่อยกะตูที่คงเดิมมากที่สุด

สาขกะตูตะวันตก:
กลุ่มภาษากูย:
กูย, Souei
กลุ่มภาษาบรู:
บรู, โส้, เป็นต้น
สายตะโอย:
ตะโอย, Katang, Talan/Ong/Ir/Inh
เกรียง/Ngeq
สายกะตู:
กะตู, เฟือง, กันตู, ตรีว, ด๊ากกัง
สายปะโกะห์:
ปาโกะห์

Gehrmann (2019)
Gehrmann (2019)Gehrmann, Ryan. 2019. On the Origin of Rime Laryngealization in Ta’oiq: A Case Study in Vowel Height Conditioned Phonation Contrasts. Paper presented at the 8th International Conference on Austroasiatic Linguistics (ICAAL 8), Chiang Mai, Thailand, August 29–31, 2019. เสนอการจัดกลุ่มภาษานี้ไว้ดังนี้:
กะตูดั้งเดิม
กะตูตะวันตกดั้งเดิม
กลุ่มภาษากูย
กลุ่มภาษาบรู
ปะโกะห์-ตะโอยดั้งเดิม
กลุ่มภาษาตะโอย
กลุ่มภาษาปาโกะห์
กลุ่มภาษาเกรียง
กลุ่มภาษากะตู

เอทโนล็อกก็จัดภาษา Kassang (ภาษา Tariang) เข้าในนี้ด้วย แต่อยู่ในภาษาบะห์นาริก (Sidwell 2003). Lê, et al. (2014:294)Lê Bá Thảo, Hoàng Ma, et al.; Viện hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam - Viện dân tộc học. 2014. Các dân tộc ít người ở Việt Nam: các tỉnh phía nam. Ha Noi: Nhà xuất bản khoa học xã hội.  รายงานถึงกลุ่มย่อยกะตูที่มีชื่อว่า Ba-hi อยู่ในพื้นที่ภูเขาของอำเภอ Phong Điền จังหวัดเถื่อเทียนเว้ ประเทศเวียดนาม แต่ Watson (1996:197)Watson, Richard L. 1996. Why three phonologies for Pacoh? Mon-Khmer Studies 26: 197-205 จัดให้ผู้พูด "Pacoh Pahi" ในวิธภาษาปาโกะห์
# ภาษาตะโอย
ภาษาตะโอยอยู่ในภาษากลุ่มกะตู มีผู้พูดในเวียดนาม แขวงสาละวันและแขวงเซกอง ประเทศลาว เป็นภาษาที่ไม่มีวรรณยุกต์และลักษณะน้ำเสียง เป็นภาษาในกลุ่มกะตูที่มีการเปลี่ยนแปลงไปจากภาษากะตูโบราณมากกว่าภาษาอื่น พยัญชนะต้นมี 19 เสียง มีเสียงควบกล้ำที่เกิดจากพยัญชนะ 2 เสียง เช่น /pr-/, /mp-/ และ 3 เสียง เช่น /mpr/ ตัวสะกดมี 13 เสียง สระมี 20 เสียง มีสำเนียงย่อย 2 สำเนียงคือภาษาตะโอยบนและภาษาตะโอยล่าง
# สุริยัน ศักดิ์ไธสง
สุริยัน ศักดิ์ไธสง อดีตนักเขียนผู้ล่วงลับ มีผลงานโดดเด่นในนิยายแนวอาชญากรรม มาเฟียย้อนยุค บางครั้งถูกเรียกว่า เปี๊ยก วิสุทธิกษัตริย์ ซึ่งเป็นชื่อที่สถานีโทรทัศน์ช่องหนึ่งเคยใช้เรียกตอนที่เขาไปออกรายการ

 ประวัติ 
สุริยัน ศักดิ์ไธสง มีชื่อจริงว่า "ถาวร ภู่ประเสริฐ" เกิดเมื่อวันที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2481 ที่ อำเภอบางใหญ่ จังหวัดนนทบุรี มีชื่อเล่นว่า "เปี๊ยก" โดยมีพ่อเป็นอดีตโจร ชื่อ เสือผาด เมื่อยังอยู่ในวัยเด็ก ผู้เป็นพ่อได้นำไปฝากไว้ให้อาศัยอยู่กับพระที่วัดราษฎร์ประคองธรรม จนกระทั่งเมื่ออายุได้ 7 ขวบ จึงรู้ตัวว่าพ่อแท้ ๆ ของตนนั้นเป็นโจร จึงมีความผิดหวัง เนื่องจากหวังมาตลอดว่าพ่อตัวเองเป็นขุนนางหรือข้าราชการ

ขณะศึกษาอยู่ที่ โรงเรียนช่างกลปทุมวัน ถึงปีที่ 2 ก็ถูกไล่ออกเพราะเป็นคนเกเร อีกทั้งเคยก่อเหตุอาชญากรรมไว้ต่าง ๆ มากมาย ทั้งลักจี้ชิงปล้น คุมบ่อนการพนันที่ย่านวิสุทธิกษัตริย์ รวมถึงเคยก่อเหตุฆาตกรรม จนวนเวียนเข้าสถานพินิจและเรือนจำอยู่สองครั้ง ในเก้าสถานที่ รวมเป็นระยะเวลาหนึ่งปีกับเจ็ดเดือน โดยแต่ละครั้งถูกขังเดี่ยวทั้งสิ้น เมื่อออกมาจึงกลับใจได้ และได้เปลี่ยนชีวิตตัวเองด้วยการเป็นนักเขียน จากการที่เป็นผู้ชื่นชอบการอ่านหนังสือ โดยเฉพาะนิยายกำลังภายในของโกวเล้งและกิมย้ง  เริ่มต้นชีวิตการเป็นนักเขียนจากการเป็นผู้เขียนจดหมายให้กับนักโทษในเรือนจำด้วยกัน หลังจากที่พ้นโทษแล้วได้ ราช เลอสรวง และ เสถียร จันทิมาธร ช่วยเหลือให้สร้างสรรค์ผลงาน

 ผลงานเขียน 

เส้นทางมาเฟีย (ถูกนำไปสร้างภาพยนตร์ 2499 อันธพาลครองเมือง)
เสือบางขวาง
เหล็กหุ้มใจ
หัวใจหุ้มเหล็ก
อนุทินนิรนาม เสือรุณ ตาแดง เจ้าพ่อเขาหวาย
เสือแมน มือปืนร้อยศพ
บันทึกเลือดจากลาดยาว
ขังเดี่ยว
บันทึกเถื่อน
ล่าทรชน
มือปืน
ส่วยเถื่อน
อินทรีบูรพา ตำนานทะเลสีเลือด
โก๋หลังวัง วัยรุ่นประลัยกัลป์
เจ้าพ่อ 
ปล้นสะท้านเมือง  
เจ้าพ่อไบคาน 
ล่า
เจ้าแม่มาเฟีย
ถนนนักเลง
เหยี่ยวคาสิโน
ชุมทางนักเลง
รอยสักนเรศวร 
นักฆ่าหน้าหยก โอวตี่ แซ่โค้ว 
ถนนสีดำ (ผลงานเรื่องสุดท้าย)
ตี๋ใหญ่ นักฆ่ามหากาฬ
# ชาวม่าน
ชาวม่าน (คำว่า "ม่าน" มีความหมายว่า "บ้าน") เป็นชนกลุ่มแรกที่อพยพมาทางหุบเขาตอนเหนือของประเทศเวียดนามในปัจจุบัน ตั้งบ้านเรือนระยะห่างๆกัน ประมาณ 600-1,000 เมตร และแยกออกจากกันเป็นก๊กเป็นเหล่า ซึ่งจะสังเกตได้โดยเครื่องแต่งกายสตรี

 ม่านหัวแดง
 ม่านตะพาน (ม่านไม้กระดานใหญ่)
 ม่านเตียนู  (ม่านไม้กระดานเล็ก
 ม่านลังแตน

 อุปนิสัยของชาวม่าน 

โดยทั่วไปชาวม่าน เป็นพลเมืองที่รักการอุตสาหกรรม ใช้ภาษายูนนานได้ รู้จักนิสัยของชาวจีนได้เป็นอย่างดี เป็นพ่อค้า และรู้จักการเลี้ยงสัตว์พอดีพอใช้ จึงนับว่าเป็นพวกที่สำคัญพวกหนึ่งในบรรดาชาวม้ง และชาวไททั้งหลาย (ไทดำ, ไทแดง และไทขาว)

 จำนวนประชากร 
พลเมืองเหล่านี้ในปัจจุบันอาจจะมีจำนวนมากกว่า 12,000 คน อาศัยตามหมู่บ้านต่างๆที่ติดกันเป็นหย่อมๆ ไม่ค่อยขยับขยายให้กว้างใหญ่เท่าใดนัก  มีชาวม่านอยู่ที่ซินโห 8,000 คน  มูสัง โลลาว 2,000 คน ลาดเขาฟันสีพาน 3,000 คน ภูเขาสามคาบ 1,000 คน  แอ่งตานอูเย็น 2,000 คน ตามเทืองเขาใกล้กับแม่น้ำแดงฝั่งขวาจนถึงเงียโล 14,000 คน และทางก๊กลื้อ มีชาวม่านไปทำกินอยู่ในที่ต่ำๆมาก ขนาดสูงกว่าระดับน้ำทะเล 200 เมตร
# จงโคร่ง
จงโคร่ง หมาน้ำ กง กระทาหอง กระหอง (ปักษ์ใต้)ความหมายของคำว่า "กระทาหอง" ตามพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542 (ชื่อวิทยาศาสตร์: Phrynoidis aspera) เป็นสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำจำพวกคางคกขนาดใหญ่ที่พบในประเทศไทยชนิดหนึ่ง

จงโคร่งนับเป็นคางคกชนิดที่ใหญ่ที่สุดที่พบได้ในประเทศไทย บริเวณหลังมีน้ำพิษเห็นเป็นปุ่มชัดเจน ตาใหญ่ ตัวมีสีน้ำตาลดำ ตัวผู้มักปรากฏลายสีเข้มเป็นแถบทั้งขาหน้า และขาหลัง บริเวณใต้ท้องมีสีขาวหม่น  ขนาดโตเต็มที่ประมาณ 22 เซนติเมตร ขายาว 6-8 นิ้ว ขาหน้าสั้นกว่าขาหลัง นิ้วเท้ามี 4 นิ้ว สามารถเปลี่ยนสีลำตัวได้ตามสภาพแวดล้อม  โดยตัวเมียมีขนาดใหญ่กว่าตัวผู้

จงโคร่งเป็นสัตว์ที่พบได้เฉพาะในป่าดิบชื้น โดยจะอาศัยอยู่ตามแหล่งน้ำในป่า เช่น ลำธารน้ำตกหรือลำห้วย โดยมักใช้ชีวิตอยู่ในน้ำมากกว่าอยู่บนบก มักหลบอยู่ตามขอนไม้หรือก้อนหินขนาดใหญ่ หากินในเวลากลางคืน อาหารหลักได้แก่ แมลงและสัตว์น้ำขนาดเล็ก 

มีเสียงร้องคล้ายสุนัขเห่า จึงได้อีกชื่อหนึ่งว่า "หมาน้ำ"  โดยมีพฤติกรรมร้องเป็นจังหวะ ๆ ละ 6-10 วินาที  ลักษณะไข่เป็นฟองกลม ๆ อาจติดอยู่ตามขอบแหล่งน้ำที่อาศัย โดยฤดูกาลผสมพันธุ์อยู่ในช่วงฤดูฝนจนถึงต้นฤดูหนาว  

พบกระจายพันธุ์ทั่วไปในป่าดิบชื้นในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ในประเทศไทย พบได้ในภาคเหนือ, ภาคตะวันตกและภาคใต้

ในความเชื่อของคนปักษ์ใต้ จงโคร่งหรือกงเป็นสัตว์นำโชค หากเข้าบ้านใครถือเป็นลางมงคล โดยเฉพาะทางจังหวัดนราธิวาส มีความเชื่อเรื่องนี้มาก โดยเรียกว่า 'กง' หากเข้าบ้านใคร เขาจะเลี้ยงดูอย่างดี มีการอาบน้ำปะแป้งให้ และมีคติว่า กงไม่ชอบให้คนในบ้านทะเลาะกัน หากทะเลาะกัน มันจะหนีไปอยู่ที่อื่น ทั้งนี้นิสัยของกง คือ จะเลือกอาศัยอยู่กับบ้านที่มันชอบเท่านั้น ถ้าไม่ชอบ ต่อให้จับมาเลี้ยง ก็หนีไป แต่ในบางท้องถิ่นมีการเอาหนังของจงโคร่งมาตากแห้งแล้วมวนผสมกับใบยาสูบสูบเหมือนยาสูบทั่วไป มีฤทธิ์แรงกว่ายาสูบหรือบุหรี่ทั่วไป  โดยมีความแรงเทียบเท่ากับกัญชา ในฟิลิปปินส์ก็นิยมทำเช่นเดียวกัน 

ปัจจุบัน มีสถานะเป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง

 ศัตรูของจงโคร่ง 

 มนุษย์
 งูเห่า
 งูสิง
 หมา แมว
 ปลา
 ตะกวด ตัวเงินตัวทอง
 แมงป่อง
# ฮองตง
ฮองตง  เป็นตัวละครในวรรณกรรมจีนอิงประวัติศาสตร์เรื่องสามก๊กที่มีตัวตนจริงในประวัติศาสตร์ยุคสามก๊ก แม่ทัพแห่งจ๊กก๊ก ฉายา ฮั่นสินแห่งหนานหยาง  เป็นชาวเมืองหนานหยาง (บ้านเดียวกับขงเบ้ง) เชี่ยวชาญในการใช้ง้าวและเกาทัณฑ์ เป็นผู้ที่มีคุณธรรม เป็น 1 ใน 5 ทหารเสือของจ๊กก๊ก โดยฮองตงเป็นคนที่ 4

เดิมเป็นขุนพลที่รักษาเมืองเตียงสา ของเล่าเปียว เมื่อออกรบเคยพลาดท่าในสนามรบ และกวนอูไว้ชีวิต ในการต่อสู้ครั้งต่อมา จึงจงใจยิงเกาทัณฑ์พลาด เป็นการทดแทนบุญคุณกลับคืน แต่เจ้าเมืองเตียงสาเข้าใจว่า ฮองตงเอาใจข้างข้างฝ่ายเล่าปี่  จึงกล่าวหาว่าฮองตงเป็นกบฏ เมื่อเล่าปี่เข้าเมืองเตียงสาได้แล้ว ได้ไปพบฮองตงที่บ้านพัก พบฮองตงนอนเมาอยู่ด้วยความเสียใจที่ไม่สามารถรักษาเมืองได้  เล่าปี่ กวนอู และเตียวหุยทำการคาราวะฮองตงว่า เป็นนักรบที่มีฝีมือและคุณธรรมอย่างแท้จริง พร้อมเกลี้ยกล่อมให้มาเข้าร่วมด้วย  ฮองตงจึงเข้าร่วมกับเล่าปี่เมื่ออายุได้ 60 ปี  และได้เป็น 1 ใน 5 ทหารเสือของจ๊กก๊ก 

ฮองตงสร้างผลงานอีกครั้ง เมื่อแฮหัวเอี๋ยนยกทัพมา ขงเบ้งแสร้งพูดยั่ว โดยกล่าวว่าฮองตงแก่ชราแล้ว คงจะไม่มีเรี่ยวแรง ฮองตงจึงเกิดมานะ แสดงพละกำลังด้วยการหักคันธนูและรำง้าวให้ดู  ฮองตงหนีไปตั้งหลักที่ยอดเขาเตงกุนสัน  เพื่อให้แฮหัวเอี๋ยนที่อยู่ริมเขาตะโกนท้าทายให้ลงมาสู้ แต่ฮองตงก็ไม่ยอมสู้ เพราะการที่ฮองตงไม่ลงมาโจมตีนั้นเพราะหวดเจ้งยังไม่ยกธงแดง เมื่อยกธงแดงจึงฉวยโอกาสโจมตีในตอนที่แฮหัวเอี๋ยนอ่อนล้าเองในเวลาบ่าย ทหารทุกคนกำลังนอนหลับ ฮองตงจึงได้บุกลงมาจากเขา ในขณะที่แฮหัวเอี๋ยนกำลังใส่ชุดเกราะ ฮองตงขี่ม้าประชิดตัวและยกง้าวฟันลำตัวขาดทันที

ฮองตงเสียชีวิต ณ ค่ายทหารฝ่ายจ๊กก๊ก หลังจากถูกยิงด้วยเกาทัณฑ์ของทหารฝ่าย ง่อก๊ก เข้าซอกคอ ครั้งเล่าปี่ยกทัพไปรบเพื่อล้างแค้นให้กวนอูในศึกอิเหลง เมื่ออายุได้ 75 ปี

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 ฮองตง-ขุนพลเฒ่าจอมขมังธนู

ฮองตง
ฮองตง
หมวดหมู่:เล่าเปียวและผู้เกี่ยวข้อง
หมวดหมู่:ขุนพลของเล่าปี่
# สุพัตร์ ฟ้ารุ่งสาง
รศ.สุพัตร์ ฟ้ารุ่งสาง อาจารย์ประจำ ภาควิชาสัตวบาล คณะเกษตร กำแพงแสน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน และสมาชิกสมาคมเทคโนโลยีชีวภาพแห่งประเทศไทยรายชื่อสมาชิกสมาคมอดีตอาจารย์ ภาคสัตวบาล คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์รศ.สุพัตร์ ฟ้ารุ่งสาง

 ประวัติ 
สุพัตร์ จบการศึกษาปริญญาตรี คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

 คุณวุฒิ 
วท.บ. (เกษตรศาสตร์) 
วท.ม. (พันธุศาสตร์) 

 งานวิจัย 
 ระบบสารสนเทศโคนม 
 ระบบสารสนเทศสัตว์เคี้ยวเอื้องขนาดเล็กและงานสำนักงานอัตโนมัติ 
 Internet Invention at Low Cost 
 Computer Simulation in Animal Sciences System 
 Bioinformatics 
 Supat’s Sustainable System 
 Markov Chain Monte Carlo Simulation ฯลฯ 
 Thai KDE Konsole 4.2.0

 ตำรา 
 พันธุศาสตร์สถิติ 
 เทคนิคการวิจัยสัตว์
 ระบบสารสนเทศสัตว์

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกและเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ประจำปี ๒๕๕๒ , เล่ม ๑๒๖ ตอนที่ ๑๖ ข หน้า ๑๗, ๔ ธันวาคม ๒๕๕๒
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกและเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย , เล่ม ๑๒๑ ตอนที่ ๒๓ ข หน้า ๕๔, ๒๖ พฤศจิกายน ๒๕๔๗
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา , เล่ม ๑๒๒ ตอนที่ ๖ ข หน้า ๑๓๑, ๒๓ กรกฎาคม ๒๕๔๘
# อิโตชีฮิโตะเอะ
อิโตะชีฮิโตะเอะ  เป็นซิงเกิลลำดับที่ห้าของซะชิ ทะอินะกะ (Sachi Tainaka) เผยแพร่ตั้งแต่วันที่ 6 มิถุนายน 2550 โดยเพลง "อิโตะชีฮิโตะเอะ" นั้นใช้เป็นเพลงจบอะนิเมะเรื่อง บัลซ่า...หอกสาวผู้พิทักษ์ (Seirei no Moribito) ด้วย

ซิงเกิลนี้ขายดีเป็นอันดับที่ 67 ในประเทศญี่ปุ่นChart listing at Oricon

 รายชื่อเพลง 
 "อิโตะชีฮิโตะเอะ"
 "บีกิน" (Begin)
 "อิโตะชีฮิโตะเอะ" 
 "บีกิน" 
 อ้างอิง 

  แหล่งข้อมูลอื่น 
เว็บไซต์ Oricon.co.jp
# ประวัติศาสตร์การทหาร
ประวัติศาสตร์การทหาร เป็นการรวบรวมบันทึกเหตุการณ์ต่าง ๆ ในประวัติศาสตร์ ที่เกี่ยวข้องกับเรื่องราวของความขัดแย้ง ตั้งแต่ข้อขัดแย้งระหว่างชนเผ่าพื้นเมืองเล็ก ๆ สองเผ่า ระหว่างสองรัฐ หรือสงครามโลกที่มีผลกระทบต่อประชากรโลกในระดับที่รุนแรง นักประวัติศาสตร์การทหารเป็นผู้ทำการบันทึกประวัติศาสตร์การทหารเหล่านี้

กิจกรรมทางทหาร เป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นมาเป็นเวลานับพันปี แต่การจัดการบันทึกข้อมูลนั้นเป็นไปอย่างหยาบ ๆ สิ่งที่เป็นเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์โลกก่อนประวัติศาสตร์นั้นแทบจะไม่มีข้อมูลหลงเหลืออยู่ แต่นักประวัติศาสตร์หลายคนเชื่อว่า รูปแบบของยุทธวิธี ยุทธศาสตร์ และจุดมุ่งหมายในการทำสงครามต่าง ๆ นั้นแทบจะไม่มีการเปลี่ยนแปลงมาเป็นเวลาร่วมห้าพันปี ในประวัติศาสตร์ที่มีบันทึกไว้และในรอบ 90,000 ปีตั้งแต่มีเผ่าพันธุ์มนุษย์ปรากฏขึ้นมาบนโลก ตัวอย่างที่ชัดเจนอย่างหนึ่งคือ ยุทธวิธี Double envelopment หรือการล้อมสองด้าน ซึ่งเป็นยุทธวิธีพื้นฐานที่ใช้กันมากในการทำสงคราม ได้ถูกใช้โดย ฮันนิบาล (Hannibal) ที่ยุทธการคันนาย เมื่อ 216 ปีก่อนคริสตกาล ซึ่งเป็นเวลากว่าสองพันสองร้อยปีมาแล้ว ต่อมาอีกเกือบพันปี ก็ถูกใช้อีกโดย Robin Phan Persie คาลิด ไอบิน อัลวาลิด (Khalid ibn al-Walid) ที่ยุทธการวาฮายา (Walaja) ใน ค.ศ. 633 และในอีกซีกโลกหนึ่งก็ได้รับการบันทึกได้โดยซุนวู นักการทหารผู้เขียนตำราพิชัยสงคราม การศึกษาประวัติศาสตร์เหล่านี้ นักการทหารมีจุดประสงค์เพื่อหลีกเลี่ยงการทำความผิดซ้ำเดิมที่มีคนเคยทำมาแล้ว และนำมาใช้เป็นกรณีศึกษาที่ใกล้เคียงกับสถานการณ์เบื้องหน้า เพื่อหยิบยุทธวิธีที่เคยมีการใช้แก้ปัญหาในประวัติศาสตร์มาแล้วมาเป็นหนึ่งในแนวทางการพิจารณา  ขอบเขตของประวัติศาสตร์การทหาร จะมีแยกย่อยออกไปเป็นประวัติศาสตร์สงคราม ประวัติศาสตร์ของยุทธการต่าง ๆ การต่อสู้ทั่วไป ศิลปะทางทหาร และการสนับสนุนกิจการทางทหารอื่น

มีวิธีการจัดแบ่งหมวดหมู่ของสงครามอยู่หลายแบบ แต่แบบที่นิยมมากที่สุดคือการแบ่งสงครามออกเป็น สงครามตามแบบ ซึ่งตรงข้ามกับสงครามนอกแบบ โดยสงครามตามแบบจะเกี่ยวข้องกับ การแบ่งฝายชัดเจน มีการจัดการกองทัพเป็นหมวดหมู่ มีการปะทะเข้าหากันโดยตรงโดยไม่ใช้อาวุธทำลายล้างระดับสูง ส่วนสงครามนอกแบบ ได้แก่ การบุกเข้ายึด ปฏิบัติการใต้ดิน การก่อการร้าย หรือการใช้อาวุธทำลายล้างระดับสูงเช่น อาวุธนิวเคลียร์ อาวุธเคมี หรืออาวุธชีวภาพ
# อีเมอร์สัน, เลค แอนด์ พาล์มเมอร์
อีเมอร์สัน, เลค แอนด์ พาล์มเมอร์ (Emerson, Lake & Palmer) หรือ ELP เป็นวงดนตรีร็อกจากประเทศอังกฤษ ก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2513 โดย คีธ อีเมอร์สัน มือคีย์บอร์ดจากวงไนซ์ และ เกร็ก เลค มือกีตาร์จากวงคิง คริมสัน ซึ่งพบกันเมื่อทั้งสองวงออกแสดงคอนเสิร์ตร่วมกันสองครั้ง  พบว่ามีแนวทางดนตรีเข้ากันได้ และคิดจะตั้งวงดนตรีที่ประกอบด้วยเครื่องดนตรีสามชิ้น คือ คีย์บอร์ด กีตาร์และกลอง

อีเมอร์สัน และเลค ชักชวนมิทช์ มิทเชล มือกลองวง The Jimi Hendrix Experience ของจิมิ เฮนดริกซ์มาร่วมงาน มิทช์ มิทเชลปฏิเสธ แต่ก็ทำให้ จิมิ เฮนดริกซ์ สนใจจะมาร่วมงานด้วย  และในที่สุดทางวงก็ได้สมาชิกคนสุดท้าย คือ คาร์ล พาล์มเมอร์

ข่าวที่ว่า จิมิ เฮนดริกซ์ จะมาร่วมกับวงนี้ เป็นที่สนใจของสื่อมวลชนอังกฤษ นำเสนอข่าวว่าวงดนตรีที่ตั้งขึ้นนี้จะใช้ชื่อว่า Hendrix, Emerson, Lake & Palmer หรือ HELP แต่แล้วจิมิ เฮนดริกซ์ ก็เสียชีวิตลงเมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2513 ก่อนที่จะได้ร่วมงานกัน

อีเมอร์สัน, เลค แอนด์ พาล์มเมอร์ ผลิตงานดนตรีในแนวโปรเกรสซีฟร็อก และซิมโฟนิกร็อก ออกมาทั้งสิ้น 9 ชุด มียอดขายประมาณ 30 ล้านชุด และมีช่วงระยะเวลาสั้นๆ ในปี พ.ศ. 2528-29 ที่ได้ โคซี พาวเวลล์ มาเป็นมือกลองของวง (เนื่องจาก พาล์มเมอร์ ติดสัญญาต้องออกตระเวนแสดงสดในประเทศแถบเอเชีย) ช่วงนี้ วงใช้ชื่อว่า Emerson, Lake & Powell ชื่อย่อ ELPowell หรืออาจจะใช้ ELP เหมือนกัน

 ผลงาน 
thumb|ภาพปกอัลบั้ม Brain Salad Surgery ออกแบบโดย เอช อาร์ กีเกอร์

 สตูดิโออัลบั้ม 
 Emerson, Lake and Palmer (1970) #4 UK, #18 US 
 Tarkus (1971) #1 UK, #9 US 
 Trilogy (1972) #2 UK, #5 US 
 Brain Salad Surgery (1973) #2 UK, #11 US 
 Works, Vol. 1 (1977) #9 UK, #12 US 
 Works, Vol. 2 (1977) #20 UK, #37 US 
 Love Beach (1978) #48 UK, #55 US 
 Black Moon (1992) #78 US 
 In the Hot Seat (1994) 
 I Believe In Father Christmas (1995) 
 Reworks: Brain Salad Surgery (2003) 

 บันทึกการแสดงสด 
 Pictures at an Exhibition (live) (1971) #3 UK, #10 US 
 Welcome Back My Friends to the Show That Never Ends (1974) (live) #5 UK, #4 US 
 In Concert (live) (1979) #79 US
 Live at the Royal Albert Hall (live) (1993) 
 Works Live (1993) 
 Live at the Isle of Wight Festival 1970 (live) (1997) 
 Live in Poland (live) (1997)
# ภาษาเตรียง
ภาษาเตรียง (Trieng) หรือภาษาสเตรียง ภาษาตาเรียง ภาษาตาเระห์ มีผู้พูดทั้งหมด 15,000 คน (พ.ศ. 2545)มีผู้พูดในแขวงเซกอง ประเทศลาวและจังหวัดกวางงายจังหวัดกอนตุมและจังหวัดกวางนาม  ประเทศเวียดนาม จัดอยู่ในตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติก กลุ่มภาษามอญ-เขมร สาขามอญ-เขมรตะวันออก สาขาย่อยบะห์นาริก ใกล้เคียงกับภาษากะเซง อาจจะมีความเกี่ยวข้องกับภาษาเจะห์  หรือภาษาตะเลียง ในประเทศลาว พยัญชนะต้นมี 27เสียง ตัวสะกดมี 15 เสียง สระมี 25 เสียง  มีรายการวิทยุที่ออกอากาศด้วยภาษานี้
# วินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2008
วินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2008 (Windows Server 2008) เป็นชื่อของระบบปฏิบัติการเซิร์ฟเวอร์รุ่นต่อไปจากไมโครซอฟท์ เป็นรุ่นถัดจากวินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2003 เดิมทีมีรหัสในการพัฒนาว่า Windows Server "Longhorn"

วินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2008 เป็นระบบปฏิบัติการเซิร์ฟเวอร์ที่นำคุณสมบัติหลายอย่างมาจากวินโดวส์วิสตา ความสัมพันธ์ลักษณะเดียวกับวินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2003 และวินโดวส์เอกซ์พี

ปัจจุบันวินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2008 ออกรุ่นทดสอบมาแล้ว 3 รุ่น ได้แก่ เบต้า 1 (27 กรกฎาคม ค.ศ. 2005) เบต้า 2 (23 พฤษภาคม ค.ศ. 2006) และเบต้า 3 (25 เมษายน ค.ศ. 2007) รุ่นสุดท้ายมีกำหนดออกในครึ่งหลังของปี 2007

 รุ่น 
วินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2008 จะมีทั้งที่เป็นรุ่นสำหรับ 32 บิต (x86) และ 64 บิต (x86-64) เช่นเดียวกับวินโดวส์เซิร์ฟเวอร์ 2003 และยังแบ่งเป็นรุ่นสำหรับการใช้งาน ดังนี้
 Web Edition
 Standard Edition
 Enterprise Edition
 Datacenter Edition
# ภาษากะเซง
ภาษากะเซง หรือภาษาโกเซง ภาษากัสเซง ภาษากราเซง มีผู้พูดทั้งหมด 1,200 คน (พ.ศ. 2543) ในลาวภาคใต้ ใกล้เคียงกับชายแดนเวียดนาม ที่ราบโบโลเวนต์ทางเหนือของแขวงอัตตะปือแขวงเซกอง ประเทศลาว จัดอยู่ในตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติก ภาษากลุ่มมอญ-เขมร สาขามอญ-เขมรตะวันออก สาขาย่อยกะตู บางครั้งจัดอยู่ในภาษากลุ่มบะห์นาริก

ภาษานี้ใกล้เคียงกับภาษาเตรียง จนนักภาษาศาสตร์บางคน ดังที่กล่าวถึงในบันทึกของพระยาประชากิจกรจักรว่าภาษาเตรียงกับภาษากะเซงเป็นภาษาเดียวกัน แต่ที่จริงทั้งสองภาษามีศัพท์พื้นฐานใช้ร่วมกันเพียง 76% จึงมีผู้แยกเป็นสองภาษา พยัญชนะต้นมี 24 เสียง ตัวสะกดมี 15 เสียง สระมี 21 เสียง
อ้างอิง
 ธีระพันธ์ ล.ทองคำ. ภาษาของนานาชนเผ่าในแขวงเซกอง  ลาวใต้: ความรู้พื้นฐานเพื่อการวิจัยและและพัฒนา. กทม. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. 2544.  
 Gordon, Raymond G., Jr. (ed.), 2005. Ethnologue: Languages of the World, Fifteenth edition. Dallas, Tex.: SIL International. Online version: http://www.ethnologue.com/.

กะเซง
# ภาษากะเหรี่ยงโป
ภาษากะเหรี่ยงโปวฺ เป็นภาษาของชาวกะเหรี่ยงโปวฺ มีพยัญชนะต้นเดี่ยว 23 เสียง มีเสียงพยัญชนะควบกล้ำมากโดยวบกับ ล ร ว และ ย ไม่มีความแตกต่างระหว่างสระเสียงสั้นกับสระเสียงยาว สระเดี่ยวมี 9 เสียง สระประสมมี 5 เสียง เสียงวรรณยุกต์ 5 เสียง ไม่มีเสียงตัวสะกด

ไวยากรณ์
การเรียงประโยคเป็น ประธาน-กริยา-กรรม เช่น 
 ทุย อัยงฺ หมี่ หญ่อ = หมากัดแมว 
ประโยคปฏิเสธใช้คำว่า เอ หรือ บา หรือ วา ต่อท้ายประโยคบอกเล่า บางครั้งอาจเติมคำว่า เหล่อ (ไม่) ไว้หน้าคำกริยาที่ต้องการปฏิเสธเพิ่มอีกคำหนึ่งด้วย  เช่น 
 เหน่อ หลี่ เอ = เธอไม่ไป 
ประโยคคำถามใช่/ไม่ใช่ เติมคำว่า หงฺะ ท้ายประโยค ซึ่งเป็นคำที่ไม่มีในภาษาไทยออกเสียงในลำคอส่วนคำถามที่ต้องการข้อมูลจะเติมคำสรรพนามแสดงคำถามไว้ในตำแหน่งที่ต้องการถาม เช่น 
 ออง หมี่ เหย่า หงฺะ = กินข้าวหรือยัง 
 เหน่อ เหม่อ หลี่ ค่อแหล่  = เธอจะไปไหน   
 ป่อ/โผลวฺ แหล่ ออง หมี่  = ใครกินข้าว

 สำเนียง 
ภาษากะเหรี่ยงโปมีหลายสำเนียง ได้แก่
 ภาษากะเหรี่ยงโปตะวันออก (รหัส kjp)
 ภาษากะเหรี่ยงโปตะวันตก (รหัส pwo)
 ภาษากะเหรี่ยงโปเหนือ หรือ ภาษาโพลง (รหัส pww)
 ภาษากะเหรี่ยงโปตะวันออกเฉียงเหนือ หรือ ภาษากะเหรี่ยงโปแพร่ (รหัส kjt)
แต่ละสำเนียงมีคลังศัพท์คล้ายกัน แต่ไม่สามารถพูดระหว่างกันเข้าใจได้
# เกลุก
นิกายเกลุก  หรือ นิกายเกลุกปา  พัฒนามาจากนิกายกาตัมที่อาจารย์อตีศะวางรากฐานและและอาจารย์จงคาปาเป็นผู้ปฏิรูปหลักคำสอนของนิกายหมวกแดงแล้วตั้งนิกายใหม่ขึ้นเมื่อ นิกายเกลุกปะ หรือนิกายหมวกเหลือง เมื่อท่านมรณภาพได้สืบทอดตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดกานเด็นให้ เจล ซับเจ ถือเป็นจุดเริ่มต้นการสืบทอดผู้นำของสายนิกายเกลุก ผู้นำนิกายเกลุกในปัจจุบันคือผู้ดำรงตำแหน่งดาไล ลามะหรือทะไล ลามะ ซึ่งเป็นผู้นำทางจิตวิญญาณของทิเบตด้วย

พระสงฆ์ในนิกายนี้ได้รับการยกย่องนับถือจากผู้ปกครองมองโกลว่าเป็นผู้นำทางจิตวิญญาณ และต่อมาถือว่าเป็นผู้ปกครองบ้านเมืองด้วย

ในรัชสมัยของพระเจ้าอัลตันข่าน พระองค์ได้พบประมุขสงฆ์องค์ที่ 3 ของนิกายเกลุกปะชื่อ สอดนัมยาโส พระองค์เกิดความเชื่อว่า พระสอดนัมยาโสนี้เป็นอาจารย์ของพระองค์ในชาติก่อนจึงเรียกพระสอดนัมยาโสว่า ตาแล (ཏཱ་ལའི་) หรือทะไล ตั้งแต่นั้นมาประมุขสงฆ์ของทิเบตจะถูกเรียกว่า ดาไลลามะ หรือทะไล ลามะ

ทะไลลามะบางองค์ได้รับมอบอำนาจจากผู้นำมองโกลให้ปกครองประเทศทิเบตทั้งหมด ทำให้พระพุทธศาสนาและวัฒนธรรมเจริญรุ่งเรือง จนถึงทะไลลามะองค์ที่ 7 (พ.ศ. 2351-2401) ทิเบตได้เข้าสู่ยุคของการปิดประตูอยู่โดดเดี่ยว เนื่องจากประสบความผันผวนและการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ตามเหตุการณ์ของบ้านเมือง เช่น มีนักบวชคริสต์ศาสนาเดินทางเข้ามาเผยแผ่ศาสนา ความสัมพันธ์กับประเทศอินเดียจางหาย จีนได้เข้าครอบครองทิเบตใน พ.ศ. 2494

ขณะนี้ทะไลลามะผู้นำทางจิตวิญญาณสูงสุดของทิเบตองค์ปัจจุบัน เป็นพระองค์ที่ 14 ทรงพำนักลี้ภัยอยู่ในประเทศอินเดีย ตั้งแต่ทรงเดินทางหลบหนีออกจากทิเบตใน พ.ศ. 2502 เป็นต้นมา

พระพุทธศาสนาในทิเบตมีหลายนิกาย นิกายเก่าที่นับถือพระปัทมสัมภวะนั้นต่อมาได้ชื่อว่า นิกายญิงมาปะส่วนใหญ่นักบวชในนิกายนี้ เป็นเหล่า งักปะ (โยคีพุทธ) นิกายเกลุกปะ (ส่วนใหญ่เป็นพระสงฆ์) และยังมีนิกายอื่น ๆ อีก เช่น สาเกียปะ การ์จูปะ โจนังปะ เป็นต้น

 คำสอน 
นิกายเกลุก เน้นความเคร่งครัดในวินัยเป็นพื้นฐาน ลามะของนิกายนี้ส่วนใหญ่เป็นพระสงฆ์ เน้นการสอนทั้งทางพระสูตรที่เป็นวิชาการ และทางตันตระที่เน้นการปฏิบัติ และการวิเคราะห์ธรรมโดยตรรกวิภาษ หัวข้อใหญ่ที่ศึกษาคือ ปัญญาบารมี ปรัชญามาธยมิกะ การรับรู้ที่ถูกต้อง ปรากฏการณ์วิทยา และพระวินัย

 บทบาททางการเมือง 
ผู้นำของนิกายนี้คือทะไล ลามะ ถือเป็นประมุขของทิเบตตั้งแต่ พ.ศ. 2183
# พระอโมฆสิทธิพุทธะ
พระอโมฆสิทธิพุทธะ เป็นพระธยานิพุทธะ 1 ใน 5 องค์ พระนามหมายถึง ผู้มีความสำเร็จอันสมบูรณ์ ประทับทางทิศเหนือของพุทธมณฑล พระกายสีเขียว เป็นตัวแทนของพลังลมแห่งจิตวิญญาณ ที่จะผลักดันมนุษย์ไปสู่ความหลุดพ้น สัญลักษณ์คือวัชระไขว้ โดยวัชระแนวนอนหมายถึงการมีอยู่และการกระทำทางโลก วัชระแนวตั้งหมายถึงพลังบวกแห่งจิตวิญญาณ โดยรวม วัชระไขว้หมายถึงพลังแห่งชีวิต ทรงครุฑเป็นพาหนะ

 ความหมาย 
ชื่อของพระอโมฆสิทธิหมายถึงผู้ที่มีความสำเร็จโดยสมบูรณ์ ทรงสถิตย์อยู่ทางทิศเหนือของพุทธมณฑล และเป็นตัวแทนของดวงอาทิตย์ยามเที่ยงคืน อันเป็นสัญลักษณ์ของกิจกรรมทางจิตวิญญาณอันลี้ลับ เป็นประธานของกรรมโคตร ในทางปัญญาเป็นภาพสะท้อนของปัญญาญาณแบบสำเร็จทุกอย่างซึ่งเป็นการผสมผสานของปัญญาญาณทุกชนิดหลังจา 
เสียงประจำพระองค์คือ อา มนตร์คือโอม อโมฆสิทธิ อาหูม
# พระรัตนสัมภวพุทธะ
พระรัตนสัมภวพุทธะ  เป็นพระธยานิพุทธะ 1 ใน 5 องค์ พระนามหมายถึงพระผู้เป็นต้นกำเนิดแห่งสิ่งมีค่าทั้งมวล ประทับอยู่ทางทิศใต้ของพุทธมณฑล พระกายสีเหลืองทอง เป็นต้นตระกูลพระโพธิสัตว์ตระกูลรัตนะ ซึ่งเปรียบได้กับปัญญาอันประเสริฐ เป็นสัญลักษณ์ของพระรัตนตรัย สัญลักษณ์ประจำพระองค์คือ จินดามณี หมายถึงการเข้าถึงความรู้แจ้ง มโนวิญญาณธาตุและจิตตรัสรู้ ทรงม้าเป็นพาหนะ

 ความเชื่อ 
พระองค์เป็นประมุขของรัตนโคตร ซึ่งแสดงความอุดมสมบูรณ์ รูปลักษณ์ที่อยู่เดี่ยวๆของพระองค์หายาก มักจะรวมอยู่กับพระธยานิพุทธะองค์อื่นๆ ประทับอยู่ทางทิศใต้ของพุทธมณฑล ทรงเป็นตัวแทนปัญญาญาณแบบเท่าเทียม คือมองเห็นผู้อื่นเท่าเทียมกับตน คัมภีร์มรณศาสตร์ของทิเบตกล่าวว่าพระองค์จะปรากฏกายในวันที่สามของบาร์โด พร้อมด้วยแสงสีเหลือง พระโพธิสัตว์ที่ปรากฏพร้อมกับพระองค์คือ พระอากาศครรภ์โพธิสัตว์และพระสมันตภัทรโพธิสัตว์เชอเกียม ตรุงปะ รินโปเช. คัมภีร์มรณศาสตร์แห่งทิเบต แปลโดย อนุสรณ์ ติปยานนท์. พิมพ์ครั้งที่ 2. กทม. มูลนิธิโกมลคีมทอง. 2536

 รูปลักษณ์ 
 ท่าทาง 
ภาพของพระองค์มักมีกายสีเหลืองทอง พระหัตถ์ทำท่าทานมุทรา คือพระหัตถ์ซ้ายวางบนพระเพลาอยู่ในท่าทำสมาธิ พระหัตถ์ขวาเหยียดลง แบพระหัตถ์ออก ปลายนิ้วชี้จดนิ้วโป้ง

 พาหนะ 
พาหนะของพระองค์คือม้าบิน ซึ่งตามความเชื่อของคนโบราณมักเป็นตัวแทนของแสงสว่างเพราะเป็นพาหนะของพระอาทิตย์ ส่วนชาวพุทธมหายาน จะถือว่าเป็นสัญลักษณ์ของโชคและความสง่างาม

 สัญลักษณ์ 
สัญลักษณ์ของพระองค์คือจินดามณี ซึ่งอาจหมายถึงได้ทั้งพระรัตนตรัยและจิตที่หลุดพ้นแล้ว

 เสียง 
เสียงประจำพระองค์คือ ตรัม ซึ่งเป็นเสียงที่เกิดจากศูนย์ลมที่สะดือ จึงเป็นการสะท้อนความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของชีวิต การเปลี่ยนถ่ายเวทนาขันธ์และความผูกพันระหว่างแม่กับลูก
# ทรงยี่สิบหน้า
ทรงยี่สิบหน้า (, พหูพจน์: -dra) เป็นคำทั่วไปที่ใช้เรียกทรงหลายหน้า (polyhedron) ที่มี 20 หน้า ทรงยี่สิบหน้าอาจเป็นรูปทรงที่สมมาตรหรือไม่สมมาตรก็ได้

ทรงยี่สิบหน้าปรกติ (regular icosahedron) เป็นทรงหลายหน้าที่ประกอบด้วยหน้ารูปสามเหลี่ยมด้านเท่าทั้ง 20 หน้า มี 12 จุดยอด 30 ขอบ โดยที่ทุกจุดยอดจะล้อมรอบด้วยรูปสามเหลี่ยมจำนวน 5 หน้า ทรงนี้เป็นหนึ่งในทรงตันเพลโต (Platonic solid) และเมื่อกล่าวถึงทรงยี่สิบหน้าขึ้นมาลอย ๆ จะมีความหมายโดยนัยเป็นทรงยี่สิบหน้าปรกติ

สำหรับทรงยี่สิบหน้าปรกติ สามารถเรียกได้อีกอย่างว่า พีระมิดคู่ห้าเหลี่ยมไจโรอีลองเกต (gyroelongated pentagonal dipyramid) 

 พื้นที่ผิวและปริมาตร 
thumb|ทรงยี่สิบหน้าปรกติที่คลี่ออก
พื้นที่ผิว A และปริมาตร V ของทรงยี่สิบหน้าปรกติ ที่มีความยาวขอบทุกด้านเท่ากับ a สามารถคำนวณได้ดังนี้

 พิกัดคาร์ทีเซียน 
thumb|left|รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทองคำ 3 รูป ซึ่งตั้งฉากกันและกันภายในทรงยี่สิบหน้าปรกติ
พิกัดคาร์ทีเซียนของทรงยี่สิบหน้าปรกติ สามารถกำหนดพิกัดของจุดยอดได้ดังนี้
 (0, ±1, ±φ)
 (±1, ±φ, 0)
 (±φ, 0, ±1)
เมื่อ φ = (1+√5)/2 หรืออัตราส่วนทอง (อาจเขียนแทนด้วย τ)
# ภัทราวดีเธียเตอร์
ภัทราวดีเธียเตอร์ เป็น โรงละครเอกชนและสถาบันสอนศิลปะการแสดง  ตั้งอยู่ในซอยวัดระฆัง เขตบางกอกน้อย ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา  จัดตั้งโดย ภัทราวดี มีชูธน เมื่อปี พ.ศ. 2535 แต่ได้ปิดตัวลงในกลางปี พ.ศ. 2557'ปิดฉากภัทราวดีเธียเตอร์ ถึงพินัยกรรมละครเวที...' เจาะหัวใจ 'ภัทราวดี มีชูธน' !