# นักบินอวกาศ
นักบินอวกาศ คือ บุคคลที่เดินทางไปกับยานอวกาศ ไม่ว่าจะไปในฐานะใด และไม่ว่าจะไปด้วยยานอวกาศแบบไหน ทั้งที่โคจรรอบโลก (ในระยะสูงจากพื้นราว 80-100 กิโลเมตรขึ้นไป) หรือที่เดินทางออกไปยังตำแหน่งอื่นใดนอกวงโคจรของโลก 

คำว่า นักบินอวกาศ ในภาษาไทย นั้น ตรงกับคำศัพท์ในภาษาอังกฤษ ว่าแอสโตรนอต (astronaut) ซึ่งมีความหมายอย่างที่กล่าวมา เป็นที่น่าสังเกตว่า คำว่า นักบินอวกาศ ไม่ได้มีความหมายเฉพาะผู้ที่เป็นนักบิน (pilot) เท่านั้น แต่มีความหมายอย่างที่อาจเข้าใจได้ง่ายๆ ว่า ลูกเรืออวกาศ นั่นเอง อย่างไรก็ตาม ในภาษาไทยยังมีคำศัพท์อีกคำ ที่มีความหมายเช่นนี้ นั่นคือ มนุษย์อวกาศ

คำว่า แอสโตรนอต ในภาษาอังกฤษนั้น มีที่มาจากคำศัพท์ในภาษากรีก สองคำ คือ astro หมายถึงดวงดาว และ nautes ซึ่งหมายถึง กะลาสี 

ปัจจุบันมีนักบินอวกาศหลายชาติ จึงมีการสร้างคำสำหรับเรียกนักบินอวกาศของแต่ละชาติต่างๆ กัน เช่น นักบินในโครงการอวกาศของรัสเซีย เรียกว่า คอสโมนอต (cosmonaut) อันเป็นการสร้างคำจากคำศัพท์จากภาษากรีกเช่นกัน โดยใช้คำว่า kosmo ที่หมายถึง อวกาศ และคำว่า nautes ที่หมายถึง กะลาสี

ส่วนในยุโรป มีการสร้างศัพท์ขึ้นใหม่ ว่า สเปชันนอต (spationaut) เป็นคำประสม ระหว่าง space ในภาษาละติน (อวกาศ) และ nautes ในภาษากรีก (กะลาสี) โดยมีความหมายว่านักบินอวกาศ หรือมนุษย์อวกาศ นั่นเอง 

ส่วนในจีน เรียกว่า ไทโคนอต (taikonaut) ซึ่งเป็นคำศัพท์ที่คิดขึ้นใหม่ เมื่อ เดือนพฤษภาคม ปี ค.ศ. 1998 โดยสื่อมวลชนชาวมาเลเซีย ชื่อ Chiew Lee Yih ซึ่งมาจากคำว่า ไท่คง (太空) ในภาษาจีน หมายถึง อวกาศ แต่ในภาษาจีนนั้น มีคำว่า อยู่หาง หยวน (宇航員, ต้นหนอวกาศ) ซึ่งใช้กันมานานในความหมายว่า นักบินอวอากาศและมนุษย์อวกาศ ในภาษาพูดทั่วไปจะใช้ว่า ไท่คงเหริน (太空人) มีความหมายว่ามนุษย์อวกาศนั่นเอง แต่ข้อความภาษาอังกฤษที่ทางการจีนใช้เรียกนักบินอวกาศของตน ยังคงใช้ว่า astronaut ตามปกติ

 การบินในอวกาศโดยมนุษย์ 
thumb|450px|

 ประเทศ/องค์กร องค์การอวกาศ ท่าอวกาศยาน นักบินอวกาศคนแรก วันที่เริ่ม  โครงการอวกาศโซเวียต ท่าอวกาศยานบัยโกเงอร์,คาซัคสถาน ยูรี กาการิน 12 เมษายน 1961  นาซา ฐานทัพอากาศแหลมคานาเวอรัลและศูนย์อวกาศเคนเนดี อลัน เชพเพิร์ด 5 พฤษภาคม 1961  รัฐวิสาหกิจรอสคอสมอส ท่าอวกาศยานบัยโกเงอร์,คาซัคสถาน อเล็กซานเดอร์ คาเรรีอเล็กซานเดอร์ วิกตอเรนโก้ 17 มีนาคม 1992  องค์การบริหารอวกาศแห่งชาติจีน ศูนย์ส่งดาวเทียมจิ่วเฉฺวียน หยาง ลีเหว่ย 15 ตุลาคม 2003 ไฟล์:Not the esa logo.png องค์การอวกาศยุโรป องค์การอวกาศยุโรป ท่าอวกาศยานยุโรปเฟรนช์เกียนา,เฟรนช์เกียนา, ฝรั่งเศส ... 2020  องค์การวิจัยอวกาศอินเดีย ศูนย์อวกาศซาทิช ดาวน ... 2022  องค์การสำรวจอวกาศญี่ปุ่น ศูนย์อวกาศทะเนะงะชิมะ ... ...

 ประเทศที่ส่งนักบินอวกาศในปัจจุบัน 
 
 
 

 ประเทศที่มีแผนที่จะส่งนักบินอวกาศ 
 
 
 
 30px องค์การอวกาศยุโรป

 นักบินอวกาศคนแรกของประเทศ 
thumb|450px|แผนที่นักบินอวกาศแบ่งตามประเทศ
 อันดับ ประเทศ ชื่อ เที่ยวบิน วัน/เดือน/ปี 1960s1ยูรี กาการิน วอสตอค 112 เมษายน 19612อลัน เชพเพิร์ด  MR-35 พฤษภาคม 19611970s3Vladimir Remek Soyuz 282 มีนาคม 19784มีรอสวัฟ แคร์มัตแชฟสกี Soyuz 3027 มิถุนายน 19785ซีคมุนท์ เยน Soyuz 3126 สิงหาคม 19786Georgi Ivanov Soyuz 3310 เมษายน 19791980s7แบร์ตอล็อน ฟอร์ก็อช Soyuz 3626 พฤษภาคม 19808แฟม ตวน Soyuz 3723 กรกฎาคม 19809Arnaldo Tamayo Méndez Soyuz 3818 กันยายน 198010Jügderdemidiin Gürragchaa Soyuz 3922 มีนาคม 198111Dumitru Prunariu Soyuz 4014 พฤษภาคม 198112ฌ็อง-ลัว เครเตียง Soyuz T-624 มิถุนายน 198213อัลฟ์ เมอร์โบลด์ STS-928 พฤศจิกายน 198314ราเกซ เชอร์มา Soyuz T-113 เมษายน 198415Marc Garneau STS-41-G5 ตุลาคม 198416Sultan al-Saud STS-51-G17 มิถุนายน 198517Wubbo Ockels STS-61-A30 ตุลาคม 198518Rodolfo Neri Vela STS-61-B26 พฤศจิกายน 198519Muhammed Faris Soyuz TM-322 กรกฎาคม 198720Abdul Ahad Mohmand Soyuz TM-629 สิงหาคม 19881990s21โทโยฮิโกะ อาคิยาม่า Soyuz TM-112 December 199022เฮเลน ชาร์แมน Soyuz TM-1218 พฤษภาคม 1991 23Franz Viehböck Soyuz TM-132 ตุลาคม 1991 24อเล็กซานเดอร์ คาเรรีอเล็กซานเดอร์ วิกตอเรนโก้ Soyuz TM-1417 มีนาคม 1992 25Dirk Frimout STS-4524 มีนาคม 199226ฟรังโก มาเลอร์บา STS-4631 กรกฎาคม 199227Claude Nicollier28Leonid Kadenyuk STS-8719 พฤศจิกายน 199729Pedro Duque STS-9529 ตุลาคม 1998 30Ivan Bella Soyuz TM-2920 กุมภาพันธ์ 1999 2000s31มาร์ก ชัทเทิลเวิร์ธ Soyuz TM-3425 เมษายน 2002 32Ilan Ramon STS-10716 มกราคม 2003 33หยาง ลีเหว่ย Shenzhou 515 ตุลาคม 2003 34มาร์โก พอนเทส Soyuz TMA-830 มีนาคม 2006 35Anousheh Ansari Soyuz TMA-918 กันยายน 2006 36Christer Fuglesang STS-11610 ธันวาคม 200637ชีค มุสซาฟาร์ ชูโกร์ Soyuz TMA-1110 ตุลาคม 200738อี โซ-ย็อน Soyuz TMA-128 เมษายน 20082010s39Andreas Mogensen Soyuz TMA-18M2 กันยายน 201540Aidyn Aimbetov41Hazza Al Mansouri Soyuz MS-1525 กันยายน 20192020s42Chris Boshuizen Blue Origin NS-1813 ตุลาคม 202143Mário Ferreira Blue Origin NS-224 สิงหาคม 2022Sara Sabry45 Keisha SchahaffAnastatia Mayers Galactic 0210 สิงหาคม 202346 Namira Salim Galactic 046 ตุลาคม 202347Alper Gezeravcı Axiom Mission 318 มกราคม 2024Marcus Wandt49 Marina Vasilevskaya Soyuz MS-2523 มีนาคม 202450 หวัง ฉุน แฟรม21 เมษายน 202552Aisha Bowe Blue Origin NS-3114 เมษายน 202553Jaime Alemán Blue Origin NS-3231 พฤษภาคม 2025Mark Rocket55Owolabi Salis Blue Origin NS-3329 มิถุนายน 2025

 สมุดภาพ