# สาธารณรัฐคองโก
{{กล่องข้อมูล ประเทศ
| native_name = République du Congo 
| conventional_long_name = สาธารณรัฐคองโก
| common_name = คองโก
| image_flag = Flag of the Republic of the Congo.svg
| image_coat = Coat of arms of the Republic of the Congo.svg
| image_map = 
| national_motto = Unité, Travail, Progrès (ภาษาฝรั่งเศส: เอกภาพ งาน ความก้าวหน้า)
| national_anthem = ลากงกอแลซไฟล์:National anthem of the Republic of the Congo.oga
| official_languages = ภาษาฝรั่งเศส
| regional_languages = ภาษาคองโก ภาษาคิตูบา และภาษาลิงกาลา
| capital = บราซาวีล
| coordinates = 
| largest_city = บราซาวีล
| government_type = รัฐเดี่ยว ระบบพรรคเด่น สาธารณรัฐระบบกึ่งประธานาธิบดี
| leader_title1 = ประธานาธิบดี
| leader_name1 = เดอนี ซาซู-อึงแกโซ
| leader_title2 = นายกรัฐมนตรี
| leader_name2 = Anatole Collinet Makosso
| area_rank = 63
| area_magnitude = 
| area_km2 = 342,000
| area_sq_mi = 132,047 
| percent_water = 3.3
| population_estimate = 3,686,000
| population_estimate_rank = 128
| population_estimate_year = 2552
| population_census = 
| population_census_year = 
| population_density_km2 = 10.8
| population_density_sq_mi = 27.9 
| population_density_rank = 204
| GDP_PPP_year = 2560
| GDP_PPP = $ 29.159 พันล้าน
| GDP_PPP_rank = 
| GDP_PPP_per_capita = $ 6,707
| GDP_PPP_per_capita_rank = 
| GDP_nominal_year = 2560
| GDP_nominal = $ 7.799 พันล้าน
| GDP_nominal_rank = 
| GDP_nominal_per_capita = $ 1,793
| GDP_nominal_per_capita_rank = 
| sovereignty_type = เอกราช
| established_event1     = ก่อตั้งสาธารณรัฐ
| established_date1      = 28 พฤศจิกายน 1958
| established_event2     = ได้รับเอกราชอย่างสมบูรณ์
| established_date2      = 15 สิงหาคม 1960
| Gini_year = 2011
| Gini_change = 
| Gini = 40.2 
| Gini_ref = 
| Gini_rank = 
| HDI_year = 2019
| HDI_change = decrease
| HDI = 0.574 
| HDI_ref = 
| HDI_rank = 149
| currency = ฟรังก์ซีเอฟเอ
| currency_code = XAF
| country_code = 
| time_zone = WAT
| utc_offset = +1
| cctld = .cg
| calling_code = 242
| footnotes = 
}}สาธารณรัฐคองโก  หรือบางครั้งมีผู้เรียกว่า คองโก-บราซาวีล (Congo-Brazzaville) หรือ คองโก (Congo) หรือ คองโกตะวันตก (เป็นคนละประเทศกับสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก ซึ่งครั้งหนึ่งเคยใช้ชื่อประเทศว่า "สาธารณรัฐคองโก" เช่นกัน) เป็นอดีตอาณานิคมของฝรั่งเศสในภูมิภาคแอฟริกาตะวันตกกลาง มีอาณาเขตจรดกาบอง แคเมอรูน สาธารณรัฐแอฟริกากลาง สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก แองโกลา และอ่าวกินี สาธารณรัฐคองโกมีภาษาทางการคือ ภาษาฝรั่งเศส และมีภาษาพื้นเมืองคือ ภาษาคองโก ภาษาคิตูบา และภาษาลิงกาลา

ดินแดนคองโกถูกครอบครองโดยชนเผ่าที่พูดภาษาบันตูเมื่อ 3,000 ปีที่แล้ว ซึ่งสร้างการเชื่อมโยงทางการค้าที่นำไปสู่ลุ่มน้ำคองโก คองโกเคยเป็นส่วนหนึ่งของอาณานิคมฝรั่งเศสในอิเควทอเรียลแอฟริกา สาธารณรัฐคองโกก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน 1958 และได้รับเอกราชจากฝรั่งเศสใน 1960 และเป็นรัฐมากซ์–เลนินระหว่าง 1969 ถึง 1992 ภายใต้ชื่อสาธารณรัฐประชาชนคองโก ประเทศนี้มีการเลือกตั้งหลายพรรคมาตั้งแต่ปี 1992 แต่รัฐบาลที่ได้รับการเลือกตั้งตามระบอบประชาธิปไตยถูกโค่นล้มในสงครามกลางเมืองของสาธารณรัฐคองโกในปี 1997 ประธานาธิบดีเดอนี ซาซู อึงแกโซ ซึ่งขึ้นสู่อำนาจครั้งแรกในปี 1979 ปกครองจนถึงปี 1992 และอีกครั้ง หลังจากการคืนสถานะของเขา คองโกเป็นสมาชิกของสหภาพแอฟริกา สหประชาชาติ ประชาคมเศรษฐกิจของรัฐแอฟริกากลาง และขบวนการไม่ฝักใฝ่ฝ่ายใด และคองโกกลายเป็นผู้ผลิตน้ำมันรายใหญ่อันดับ 4 ในอ่าวกินี ทำให้ประเทศมีความเจริญรุ่งเรืองและการเติบโตทางเศรษฐกิจชะลอตัวนับตั้งแต่ราคาน้ำมันที่ลดลงหลังปี 2015 และศาสนาคริสต์เป็นความเชื่อที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางที่สุดในประเทศ

 ภูมิศาสตร์ 
อากาศร้อนชื้นแถบเส้นศูนย์สูตร อุณหภูมิสูงและฝนตกชุก มีฤดูแล้งยาวนานตั้งแต่กลางเดือนพฤษภาคมถึงกลางเดือนกันยายน หลังจากนั้นเป็นฤดูฝนช่วงสั้น ๆ และจะเป็นฤดูแล้งอีกครั้งตั้งแต่กลางเดือนธันวาคมถึงกลางเดือนกุมภาพันธ์ และเป็นฤดูฝนอีกครั้งฝนตกโดยเฉลี่ยประมาณ 510 มิลลิเมตรต่อปี
left|thumb|แผนที่ภูมิอากาศของกรุงบราซาวีล
คองโกตั้งอยู่ในภาคตะวันตกตอนกลางของทวีปแอฟริกาตอนใต้ ตามแนวเส้นศูนย์สูตร อยู่ระหว่างละติจูด 4°N ถึง 5°S และลองจิจูด 11° ถึง 19°E ทางใต้และตะวันออกคือสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก ล้อมรอบด้วยกาบองทางทิศตะวันตก แคเมอรูนและสาธารณรัฐแอฟริกากลางทางทิศเหนือ และคาบินดา (แองโกลา) ไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ มีชายฝั่งอยู่บนมหาสมุทรแอตแลนติก

ทางตะวันตกเฉียงใต้เป็นที่ราบชายฝั่งซึ่งมีการระบายน้ำหลักคือแม่น้ำคูลู-ไนอารี พื้นที่ด้านในของประเทศประกอบด้วยที่ราบสูงตอนกลางระหว่างแอ่ง 2 แอ่งทางทิศใต้และทิศเหนือ ป่าไม้อยู่ภายใต้แรงกดดันในการแสวงหาประโยชน์ที่เพิ่มขึ้นMap: Situation de l'exploitation forestière en République du Congo . (PDF) . Retrieved on 25 February 2013.คองโกมีคะแนนเฉลี่ยดัชนีความสมบูรณ์ของภูมิทัศน์ป่าไม้ประจำปี 2018 อยู่ที่ 8.89/10 ซึ่งอยู่ในอันดับที่ 12 ของโลกจาก 172 ประเทศ

คองโกตั้งอยู่ในเขตนิเวศภาคพื้นดิน 4 เขต ได้แก่ ป่าชายฝั่งเส้นศูนย์สูตรแอตแลนติก ป่าที่ราบลุ่มคองโกเลียทางตะวันตกเฉียงเหนือ ป่าพรุคองโกตะวันตก และป่าคองโกตะวันตก–ป่าโมเสกสะวันนา เนื่องจากประเทศนี้ตั้งอยู่บนเส้นศูนย์สูตร สภาพภูมิอากาศจึงสม่ำเสมอมากขึ้นตลอดทั้งปี โดยอุณหภูมิเฉลี่ยในแต่ละวันจะชื้นที่  และในกลางคืนโดยทั่วไประหว่าง  และ .ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยต่อปีอยู่ระหว่าง 1,100 (43 นิ้ว) ในหุบเขาไนอารีทางตอนใต้ไปจนถึงมากกว่า  ในภาคกลาง ฤดูแล้งคือตั้งแต่เดือนมิถุนายนถึงสิงหาคม ในขณะที่พื้นที่ส่วนใหญ่ของประเทศ ฤดูฝนมีฝนตกสูงสุด 2 ระดับ โดย 1 ครั้งในเดือนมีนาคม-พฤษภาคม และอีกครั้งในเดือนกันยายน-พฤศจิกายน

 ประวัติศาสตร์ 

เดิมเป็นราชอาณาจักรรุ่งเรืองในช่วงพ.ศ. 2000 เริ่มอ่อนแอลงในช่วง พ.ศ. 2200 จนถูกฝรั่งเศสยึดครองเมื่อ พ.ศ. 2428 ได้รับอิสรภาพเมื่อ 15 สิงหาคม พ.ศ. 2503เมื่อได้รับเอกราช หันไปนิยมลัทธิคอมมิวนิสต์และใช้รัฐธรรมนูญฉบับสังคมนิยมเมื่อ พ.ศ. 2522 เลิกใช้ระบบคอมมิวนิสต์เมื่อ พ.ศ. 2525

 การแบ่งเขตการปกครอง 

250px|thumb|แผนที่แสดงการแบ่งเขตการปกครองในสาธารณรัฐคองโก.

สาธารณรัฐคองโกแบ่งออกเป็น 10 จังหวัด (regions)  กับ 1 เทศบาล (commune) * และแบ่งเขตการปกครองย่อยเป็น 46 เขต (districts) 'จังหวัดต่าง ๆ และเทศบาล ได้แก่ 
 บูอ็องซา (Bouenza)
 บราซาวีล (Brazzaville) *
 กูว์แว็ต (Cuvette)
 กูว์แวตูแอ็สต์ (Cuvette-Ouest)
 กุยลู (Kouilou)
 เลกูมู (Lékoumou)
 ลีกัวลา (Likouala)
 นียารี (Niari)
 ปลาโต (Plateaux)
 พูล (Pool)
 ซ็องกา (Sangha)