# จังหวัดสุโขทัย
สุโขทัย เป็นจังหวัดหนึ่งของประเทศไทย ตั้งอยู่ในภาคกลางตอนบน หรือบางที่จัดเป็นภาคเหนือตอนล่าง มีอาณาเขตติดต่อกับจังหวัดแพร่ อุตรดิตถ์ พิษณุโลก กำแพงเพชร ตาก และลำปาง (เรียงตามเข็มนาฬิกาจากด้านเหนือ) มีแม่น้ำสายสำคัญไหลผ่านคือแม่น้ำยม เป็นที่ตั้งอาณาจักรของชนชาติไทยเมื่อกว่า 700 ปีที่ผ่านมา คำว่า "สุโขทัย" มาจากคำสองคำคือ "สุข+อุทัย" มีความหมายว่า "รุ่งอรุณแห่งความสุข "

 ประวัติศาสตร์ 
 สมัยสุโขทัยถึงรัตนโกสินทร์ตอนต้น 

ในพื้นที่ของจังหวัดสุโขทัยปัจจุบัน ในอดีตเป็นที่ตั้งของรัฐหนึ่งที่ตั้งอยู่บนที่ราบลุ่มแม่น้ำยม สถาปนาขึ้นราวพุทธศตวรรษที่ 18 ในฐานะสถานีการค้าของรัฐละโว้ ต่อมาเมื่อจักรวรรดิขแมร์และอาณาจักรพุกามเสื่อมอำนาจ ทำให้เกิดรัฐใหม่ขึ้นเป็นจำนวนมากในเวลาไล่เลี่ยกัน ราว พ.ศ. 1782 พ่อขุนบางกลางหาวและพ่อขุนผาเมืองได้ร่วมกันกระทำการยึดอำนาจจากขอมสบาดโขลญลำพงเป็นผลสำเร็จ และได้สถาปนาเอกราชให้รัฐสุโขทัยเป็นอาณาจักรสุโขทัย โดยพ่อขุนบางกลางหาวราชาภิเษกขึ้นเป็นพระมหากษัตริย์สุโขทัยพระองค์แรกของอาณาจักรสุโขทัย ในรัชกาลต่อมา พ่อขุนรามคำแหงมหาราชเสด็จพระราชสมภพเมื่อ พ.ศ. 1782 เป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ 3 ของพ่อขุนศรีอินทราทิตย์กับนางเสือง โดยพระองค์มีพระเชษฐา 2 พระองค์และพระขนิษฐา 2 พระองค์ พระเชษฐาพระองค์แรกสิ้นพระชนม์ตั้งแต่พ่อขุนรามคำแหงยังทรงพระเยาว์ พระเชษฐาพระองค์ที่สองทรงพระนามตามศิลาจารึกว่า "พระยาบานเมือง" ซึ่งได้เสวยราชสมบัติต่อจากพระบรมชนกนาถ และเมื่อพ่อขุนบานเมืองได้เสด็จสวรรคตแล้ว พ่อขุนรามคำแหงจึงเสวยราชสมบัติต่อมา พ่อขุนรามคำแหงมหาราชทรงประดิษฐ์ลายสือไทยหรือตัวหนังสือไทยขึ้นเมื่อมหาศักราช ๑๒๐๕
    ศิลาจารึกหลักที่ 1 ของพ่อขุนรามคำแหงมหาราช มีข้อความปรากฎว่า “เมื่อก่อนลานสืไทนี๋บ่มี ๑๒๐๕ สก ปีมแมพ่ขุนรามคํแหงหาใคร่ใจในใจแล่ใศ่ลายสืไทนี๋ สายสืไทนี๋ จี่งมีเพื่อขุนผู๋น๋นนใศ่ไว๋” หา แปลว่า ด้วยตนเอง (ไทยขาวยังใช้อยู่) ใคร่ในใจ แปลว่า คำนึงในใจ (จากพจนานุกรมไทยอาหม) ข้อความที่อ้างถึงแสดงว่าพ่อขุนรามคำแหงมหาราช ทรงประดิษฐ์ตัวหนังสือไทยแบบที่จารึกไว้ในศิลาจารึกหลักที่ ๑   ขึ้นเมื่อ พ.ศ. ๑๘๒๖ ในจารึกในที่นี้เป็นภาษาในการจารึกเพื่อปริวรรตขึ้นมาใช้ในทางด้านการจารึก แต่เราไม่สามารถทราบถึง การพูดการจา หรือสำเนียงในสมัยสุโขทัยได้เลยว่าเขาพูดจากันอย่างไร มีเพียงข้อสันนิษฐานของทาง ศูนย์มามนุษยวิทยาสิรินเจได้ปริวรรตอักษรไทยในช่วงพุทธศตวรรษที่ 19 - 20 
ซึ่งช่วงต้นนั้นตรงกับสมัยของพ่อขุนรามคำแหงมหาราชนั้นเอง หลังจากประสบปัญหาทั้งจากปัญหาภายนอกและภายในและการแทรกแซงจากอยุธยา         ต่อมาอาณาจักรสุโขทัยถูกรวมเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรอยุธยาไปในที่สุด

ในสมัยของสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ สุโขทัยถูกกำหนดให้เป็นหัวเมืองชั้นนอก หรือเมืองพระยามหานคร มีการกำหนดเป็นเมืองเอก โท หรือตรี ตามลำดับความสำคัญ ภายหลังการเสียกรุงครั้งที่หนึ่งและหลังประกาศอิสรภาพ และหลังจากชนะศึกที่แม่น้ำสะโตงแล้ว พระนเรศวรโปรดให้เทครัวหัวเมืองเหนือทั้งปวง (เมืองพระพิษณุโลกสองแคว เมืองสุโขทัย เมืองพิชัย เมืองสวรรคโลก เมืองกำแพงเพชร เมืองพิจิตร และเมืองพระบาง) ลงมาไว้ที่อยุธยาเพื่อเตรียมรับศึกใหญ่ พิษณุโลกและหัวเมืองเหนือทั้งหมดจึงกลายเป็นเมืองร้าง หลังจากเทครัวไปเมืองใต้ ผ่านไป 8 ปี พิษณุโลกได้ถูกฟื้นฟูอีกครั้ง แต่ถือเป็นเมืองเอกในราชอาณาจักร มิใช่ราชธานีฝ่ายเหนือ และเปลี่ยนสุโขทัยจากหัวเมืองชั้นนอก เป็นหัวเมืองชั้นโท คือเมืองพระยามหานครที่มีความสำคัญรองลงมา มีอยู่ 6 หัวเมือง ทางเหนือมีสวรรคโลก สุโขทัย กำแพงเพชร และเพชรบูรณ์ เพื่อรวมอำนาจเข้าสู่ส่วนกลาง สุโขทัยยังคงมีฐานะเป็นหัวเมืองชั้นโทจนถึงต้นสมัยรัตนโกสินทร์

 ยุคมณฑลเทศาภิบาลถึงปัจจุบัน 
thumb|left|150px|แผนที่อาณาเขตของสองจังหวัด พ.ศ. 2460 (1. จังหวัดสวรรคโลก 2. จังหวัดศุโขทัย)

จนกระทั่งยุครัชกาลของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ใน พ.ศ. 2437 ทรงยกเลิกระบบกินเมืองและระบบหัวเมืองแบบเก่า และกำหนดให้ใช้ระบบมณฑลเทศาภิบาล โดยจัดการปกครองส่วนภูมิภาคขึ้นกับกระทรวงมหาดไทย เป็นมณฑล เมือง อำเภอ หมู่บ้าน ทำให้บริเวณที่เป็นจังหวัดสุโขทัยในปัจจุบัน มีการจัดตั้งเมืองในระบบมณฑลเทศาภิบาลอยู่ด้วยกัน 2 แห่ง ภายใต้การปกครองของมณฑลพิษณุโลก ได้แก่ เมืองสวรรคโลก ซึ่งครอบคลุมส่วนเหนือของจังหวัดสุโขทัยในปัจจุบัน และ เมืองศุโขทัย (ตามการสะกดเดิม) ซึ่งครอบคลุมส่วนใต้

ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว หลัง พ.ศ. 2459 คำว่า "จังหวัด" ได้กลายเป็นคำที่เรียกหน่วยการปกครองระดับต่ำกว่ามณฑลแทนคำว่า "เมือง" เพื่อแยกความกำกวมจากคำว่าเมืองที่ใช้เรียกที่ตั้งศูนย์กลางการปกครองของจังหวัด (อำเภอเมือง) ทำให้เมืองศุโขทัยและเมืองสวรรคโลกเปลี่ยนชื่อเรียกเป็น จังหวัดศุโขทัย และ จังหวัดสวรรคโลก ตามลำดับ

ณ วันที่ 24 เมษายน พ.ศ. 2460 จังหวัดศุโขทัยแบ่งออกเป็น 3 อำเภอ 1 กิ่ง ตามที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ได้แก่
 อำเภอเมือง เปลี่ยนชื่อเป็น อำเภอธานี
 อำเภอศรีสำโรง เปลี่ยนชื่อเป็น อำเภอคลองตาล
 อำเภอกงไกรลาศ เปลี่ยนชื่อเป็น อำเภอบ้านไกร
 กิ่งบ้านด่าน เปลี่ยนชื่อเป็น กิ่งลานหอย

ส่วนจังหวัดสวรรคโลกแบ่งออกเป็น 2 อำเภอ ได้แก่
 อำเภอเมือง เปลี่ยนชื่อเป็น อำเภอวังไม้ขอน
 อำเภอด้ง เปลี่ยนชื่อ อำเภอหาดเสี้ยว

ในวันที่ 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2474 พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวมีพระบรมราชโองการยุบเลิกบางมณฑลและบางจังหวัด โดยยุบเลิกจังหวัดสุโขทัยและรวมท้องที่อำเภอสุโขทัยธานี อำเภอบ้านไกร อำเภอคลองตาล กิ่งอำเภอลานหอย กิ่งอำเภอโตนด เข้าไว้ในการปกครองของจังหวัดสวรรคโลก

ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง เมื่อมีการตราพระราชบัญญัติการบริหารราชการส่วนภูมิภาค พุทธศักราช 2476 ขึ้น ทำให้มณฑลทั้งหมดถูกล้มเลิกไป จังหวัดจึงกลายเป็นเขตการปกครองระดับสูงที่สุดของประเทศไทย

ในวันที่ 17 เมษายน พ.ศ. 2482 มีการย้ายศาลากลางจังหวัดสวรรคโลกมาตั้งอยู่ในท้องที่อำเภอสุโขทัยธานี และเปลี่ยนแปลงชื่อจังหวัดสวรรคโลกเป็น จังหวัดสุโขทัย รวมทั้งเปลี่ยนชื่ออำเภอสุโขทัยธานี เป็นอำเภอเมืองสุโขทัย และอำเภอเมืองสวรรคโลก เป็นอำเภอสวรรคโลก พระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนนามจังหวัดและอำเภอบางแห่ง พุทธศักราช ๒๔๘๒

 ภูมิศาสตร์ 
ตามการแบ่งจังหวัดเป็นภาคโดยคณะกรรมการภูมิศาสตร์แห่งชาติและราชบัณฑิตยสภา จังหวัดสุโขทัยตั้งอยู่ในภาคกลาง บริเวณตอนบนของภาค หากแบ่งเขตตามการพยากรณ์อากาศและเศรษฐกิจ สังคม จะจัดอยู่ในภาคเหนือตอนล่าง ห่างจากกรุงเทพมหานครตามระยะทางหลวงแผ่นดินประมาณ 440 กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับจังหวัดใกล้เคียง ดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอวังชิ้น อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ อำเภอลับแล และอำเภอตรอน จังหวัดอุตรดิตถ์
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอพรหมพิราม จังหวัดพิษณุโลก และอำเภอพิชัย จังหวัดอุตรดิตถ์
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอพรานกระต่าย อำเภอลานกระบือ  จังหวัดกำแพงเพชร และอำเภอบางระกำ จังหวัดพิษณุโลก
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเมืองตาก อำเภอบ้านตาก จังหวัดตาก และอำเภอเถิน จังหวัดลำปาง

 ภูมิประเทศ 
พื้นที่ส่วนใหญ่ของจังหวัดสุโขทัยจะเป็นที่ราบลุ่ม ทางตอนเหนือและตอนใต้ของจังหวัดมีลักษณะเป็นที่ราบสูง มีเขาหลวงเป็นภูเขาที่มีความสูงที่สุด วัดจากระดับน้ำทะเลมีความสูงประมาณ 1,200 เมตร โดยมีแนวภูเขายาวเป็นพืดทางด้านทิศตะวันตก ส่วนพื้นที่ตอนกลางของจังหวัดจะเป็นที่ราบ มีแม่น้ำยมไหลผ่านจากทิศเหนือจรดทิศใต้ ผ่านอำเภอศรีสัชนาลัย อำเภอสวรรคโลก อำเภอศรีสำโรง อำเภอเมืองสุโขทัย และอำเภอกงไกรลาศ ช่วงที่ไหลผ่านจังหวัดสุโขทัยยาวประมาณ 170 กิโลเมตร

 ภูมิอากาศ 
จังหวัดสุโขทัยตั้งอยู่ทางภาคเหนือตอนล่าง ซึ่งลึกเข้ามาในแผ่นดิน จึงมีอุณหภูมิค่อนข้างสูง เกือบตลอดปี อุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปี 27.9 องศาเซลเซียส ในฤดูร้อนอากาศร้อนอบอ้าว อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย 33.8 องศาเซลเซียส โดยมีอากาศร้อนที่สุดอยู่ในเดือนเมษายน ซึ่งเคยตรวจอุณหภูมิสูงที่สุดได้ 44.5 องศาเซลเซียส เมื่อวันที่ 11 พฤษภาคม 2559 ส่วนในฤดูหนาวอากาศมีอากาศหนาวเย็นโดยทั่วไป อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย 23.0 องศาเซลเซียส โดยมีอากาศหนาวที่สุดอยู่ในเดือนมกราคม ซึ่งเคยตรวจอุณหภูมิต่ำที่สุดได้ 5.5 องศาเซลเซียส เมื่อวันที่ 4 มกราคม 2517กรมอุตุนิยมวิทยา ค่ามาตรฐาน 30 ปี (1981-2010) สุโขทัย

 สัญลักษณ์ประจำจังหวัด 
 ตราประจำจังหวัด: รูปพ่อขุนรามคำแหงมหาราชประทับบนพระแท่นมนังคศิลาอาสน์
 ธงประจำจังหวัด: ธงพื้นสีแดง-เหลือง-เขียว แบ่งตามแนวนอน แถบสีเหลืองนั้นกว้างเป็น 2 เท่าของแถบสีแดงและสีเขียว ที่มุมธงด้านคันธงมีตราประจำจังหวัดเป็นรูปพ่อขุนรามคำแหงมหาราชประทับบนพระแท่นมนังคศิลาอาสน์
 คำขวัญประจำจังหวัด: มรดกโลกล้ำเลิศ กำเนิดลายสือไทย เล่นไฟลอยกระทง ดำรงพุทธศาสนา งามตาผ้าตีนจก สังคโลกทองโบราณ สักการแม่ย่าพ่อขุน รุ่งอรุณแห่งความสุข
 ต้นไม้ประจำจังหวัด: ตาล (Borassus flabellifer)
 ดอกไม้ประจำจังหวัด: ดอกบัวหลวง (Nelumbo nucifera)

 การเมืองการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
การปกครองของสุโขทัยแบ่งออกเป็น 9 อำเภอ, 86 ตำบล, 843 หมู่บ้าน
300px|thumbnail|right|แผนที่อำเภอในจังหวัดสุโขทัย
+ลำดับที่ชื่ออำเภอแผนที่  พื้นที่(ตร.กม)ประชากร(คน)สถิติจำนวนประชากรทางการทะเบียนจำนวนตำบลจำนวนหมู่บ้าน1.เมืองสุโขทัยcenter|40px581.474101,54610972.บ้านด่านลานหอยcenter|40px1,018.1147,7857713.คีรีมาศcenter|40px521.955,954101004.กงไกรลาศcenter|40px502.38262,888111095.ศรีสัชนาลัยcenter|40px2,050.51190,706111486.ศรีสำโรงcenter|40px565.73168,096131187.สวรรคโลกcenter|40px586.19280,244141178.ศรีนครcenter|40px199.86525,2975499.ทุ่งเสลี่ยมcenter|40px569.93248,744559

 ทำเนียบเจ้าเมืองและผู้ว่าราชการจังหวัดสุโขทัย 

+ทำเนียบเจ้าเมืองและผู้ว่าราชการจังหวัดสุโขทัย ลำดับ ชื่อ ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง 1 พระยาศรีสัชนาไลยบดี  พ.ศ. 2448–2450 2 พระพยุหาภิบาล  พ.ศ. 2450–2454  3 พระยารามราชภักดี  พ.ศ. 2454–2461  4 พระยาวิเชียรปราการ  พ.ศ. 2461–2470  5 พระยาสุรินทร์ภักดี พ.ศ. 2470–2471 6 พระพิทักษ์อุทัยเขตต์  พ.ศ. 2471–2472 7 พระยาอัธยาศัยวิสุทธิ์  พ.ศ. 2473–2474  8 พระประสงค์เกษมราษฎร์  พ.ศ. 2475–2477 9 พระสนิทประชานันท์  พ.ศ. 2478 10 หลวงอรรถวิจิตรจรรยารักษ์  พ.ศ. 2479 11 พระอนุมานสารกรรม  พ.ศ. 2480–2483  12 หลวงนรัตถรักษา  พ.ศ. 2484–2486  13 นายพินิต อักษรสารสิทธิ์  พ.ศ. 2487 14 ขุนระดับคดี  พ.ศ. 2488 15 ขุนพิเศษนครกิจ  พ.ศ. 2489  16 ขุนรัตนวรพงศ์  พ.ศ. 2489–2490 17 หลวงอนุมัติราชกิจ  พ.ศ. 2490–2495 18 นายเชื่อม ศิริสนธิ  พ.ศ. 2495–2500 19 นายเฉลิม ยูปานนท์  พ.ศ. 2501–2505 18 นายเชื่อม ศิริสนธิ (ครั้งที่ 2) พ.ศ. 2505–2508 20 นายสมาส อมาตยกุล  พ.ศ. 2508–2512  21 นายรังสรรค์ รังสิกุล  พ.ศ. 2512–2515 22 นายเฉลิม ถาวรเวช  พ.ศ. 2515–2519 23 นายดำรง วชิโรดม  พ.ศ. 2519–2522

+ทำเนียบเจ้าเมืองและผู้ว่าราชการจังหวัดสุโขทัย (ต่อ) ลำดับ ชื่อ ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง 24 นายเลอเดช เจษฎาฉัตร  พ.ศ. 2522–2523 25 นายไพฑูรย์ ลิมปิทีป  พ.ศ. 2523–2525  26 นายอาษา เมฆสวรรค์  พ.ศ. 2525–2527 27 พ.ต.อรุณ สังฆสุบรรณ์  พ.ศ. 2528–2531  28 พ.ต.ไพศาล โอวาทตระกูล  พ.ศ. 2531–2532 29 นายธวัช มกรพงศ์  พ.ศ. 2532–2534 30 นายณัฎฐ์ ศรีวิหค  พ.ศ. 2534–2535 31 นายเกียรติพันธ์ น้อยมณี  พ.ศ. 2535–2538 32 นายประพันธ์ ชลวีระวงศ์  พ.ศ. 2538–2541 33 นายนรินทร์ พานิชกิจ  พ.ศ. 2541–2544  34 นายอมรทัต นิรัติศยกุล  พ.ศ. 2544–2546 35 นายสุกิจ เจริญรัตนกุล  พ.ศ. 2546–2549 36 นายวันชัย สุทิน  พ.ศ. 2549–2551 37 นายโยธินศร์ สมุทรคีรีจ์  พ.ศ. 2551–2552 38 นายจักริน เปลี่ยนวงษ์  พ.ศ. 2552–2555 39 นางสุมิตรา ศรีสมบัติ  พ.ศ. 2555–2556 38 นายจักริน เปลี่ยนวงษ์ (ครั้งที่ 2) พ.ศ. 2556–2557 40 นายปิติ แก้วสลับสี พ.ศ. 2557–2560 41 นายพิพัฒน์ เอกภาพันธ์  พ.ศ. 2560–2561 42 นายไมตรี ไตรติลานันท์ พ.ศ. 2561–2563 43 นายวิรุฬ พรรณเทวี พ.ศ. 2563–2565 44 นายสุชาติ ทีคะสุข พ.ศ. 2565–2567 45 นายนพฤทธิ์ ศิริโกศล พ.ศ. 2567–ปัจจุบัน

 รายชื่อนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด 
 ลำดับ รายชื่อ เริ่มดำรงตำแหน่ง สิ้นสุดการดำรงตำแหน่ง หมายเหตุ 1 นายมงคล เดชภิรัตนมงคล 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2543 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2545 2  นายสุธี อินทิพย์ 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2545 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2547  3  (1) นายมนู พุกประเสริฐ 14 มีนาคม พ.ศ. 2547 11 ธันวาคม พ.ศ. 2550 นายก อบจ. จากการเลือกตั้งครั้งแรก  ลาออกก่อนครบวาระ 20 มกราคม พ.ศ. 2551 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2554 ลาออก เพื่อลงสมัคร สส. 4  นางพรรณสิริ กุลนาถศิริ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2554 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2562 ลาออก เพื่อลงสมัคร สส. 3  (2) นายมนู พุกประเสริฐ 20 ธันวาคม พ.ศ. 2563 19 กันยายน พ.ศ. 2567 ลาออกก่อนครบวาระ 3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2567 ปัจจุบัน 

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่บริหารทั้งพื้นที่ของจังหวัดสุโขทัย คือ องค์การบริหารส่วนจังหวัดสุโขทัย และมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับพื้นฐาน 90 แห่ง ประกอบด้วย เทศบาลเมือง 4 แห่ง ได้แก่ เทศบาลเมืองกลางดง เทศบาลเมืองศรีสัชนาลัย เทศบาลเมืองสวรรคโลก และเทศบาลเมืองสุโขทัยธานี, เทศบาลตำบล 16 แห่ง และองค์การบริหารส่วนตำบล 69 แห่งข้อมูลจำนวน อปท. แยกรายจังหวัด กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นสถิติประชากรทางการทะเบียนราษฎร(รายเดือน) สำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง 
+รายชื่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดสุโขทัย ชื่อ ประเภท อำเภอ จำนวนประชากร (คน)สุโขทัยธานีอำเภอเมืองสุโขทัย13,664บ้านสวน4,265เมืองเก่า7,104บ้านกล้วย15,950บ้านสวนเมืองเก่าปากแควยางซ้ายบ้านหลุมตาลเตี้ยปากพระวังทองแดงลานหอยอำเภอบ้านด่านลานหอย3,539ตลิ่งชัน9,966ลานหอยบ้านด่านวังตะคร้อวังน้ำขาวหนองหญ้าปล้องวังลึกทุ่งหลวงอำเภอคีรีมาศ7,062บ้านโตนด2,962โตนดบ้านป้อมสามพวงศรีคีรีมาศหนองจิกนาเชิงคีรีหนองกระดิ่งบ้านน้ำพุทุ่งยางเมืองกงไกรลาศอำเภอกงไกรลาศ4,021กงไกรนอกไกรกลางไกรในดงเดือยป่าแฝกกกแรตท่าฉนวนหนองตูมบ้านใหม่สุขเกษมศรีสัชนาลัยอำเภอศรีสัชนาลัย14,876หาดเสี้ยว6,459ป่างิ้วแม่สำแม่สินบ้านตึกหนองอ้อดงคู่บ้านแก่งสารจิตรศรีสำโรงอำเภอศรีสำโรง7,161วังลึกสามเรือนบ้านนาวังทองนาขุนไกรเกาะตาเลี้ยงวัดเกาะบ้านไร่ทับผึ้งบ้านซ่านวังใหญ่ราวต้นจันทร์เมืองสวรรคโลกอำเภอสวรรคโลก14,804ในเมือง8,053ป่ากุมเกาะ8,125คลองยาง7,648เมืองบางขลัง4,826คลองกระจงวังไม้ขอนย่านยาวนาทุ่งเมืองบางยมท่าทองปากน้ำหนองกลับศรีนครอำเภอศรีนคร3,012ศรีนครนครเดิฐน้ำขุมคลองมะพลับหนองบัวกลางดงเทศบาลเมืองอำเภอทุ่งเสลี่ยม11,561ทุ่งเสลี่ยมเทศบาลตำบล7,201เขาแก้วศรีสมบูรณ์7,808บ้านใหม่ไชยมงคลไทยชนะศึกทุ่งเสลี่ยม

 การขนส่ง 
 ทางถนน 
จังหวัดสุโขทัยมีระยะห่างจากกรุงเทพมหานครอยู่ประมาณ 427 กม. มีทางหลวงสายสำคัญที่ตัดผ่าน ได้แก่ ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 12 ซึ่งเป็นถนนสายเศรษฐกิจตะวันออก-ตะวันตก เชื่อมต่อกับจังหวัดตากและจังหวัดพิษณุโลก, ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 101 เชื่อมต่อกับจังหวัดกำแพงเพชรและจังหวัดแพร่, และทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 102 เชื่อมต่อกับจังหวัดอุตรดิตถ์ สามารถเดินทางได้ด้วย รถส่วนตัวและรถสาธารณะ เช่น รถทัวร์ รถประจำทาง รถตู้ สามารถขึ้นได้ที่ สถานีขนส่งผู้โดยสารจังหวัดสุโขทัย และจุดจอดรับทั่วจังหวัดในแต่ละอำเภอ

 ทางราง 
thumb|สถานีรถไฟสวรรคโลก

ในสุโขทัย มีสถานีรถไฟ 2 แห่ง ได้แก่ สถานีรถไฟสวรรคโลก อำเภอสวรรคโลก และสถานีรถไฟคลองมะพลับ อำเภอศรีนคร โดยเป็นทางรถไฟสายรองที่แยกออกจากเส้นทางรถไฟสายเหนือจาก สถานีชุมทางบ้านดารา ปัจจุบันมีเพียงขบวนเดียวที่เข้าออกเส้นทางสายนี้ คือ ขบวนรถท้องถิ่นที่ 405/406 ศิลาอาสน์-สวรรคโลก-ศิลาอาสน์ 

โดยคาดว่าในอนาคตจะมีรถไฟความเร็วสูงสายเหนือตัดผ่านจังหวัดสุโขทัย โดยมีสถานี 2 แห่งที่ตั้งในจังหวัด ได้แก่ สถานีรถไฟความเร็วสูงสุโขทัย และสถานีรถไฟความเร็วสูงศรีสัชนาลัยรถไฟความเร็วสูงในประเทศไทย

 ทางอากาศ 
มี ท่าอากาศยานสุโขทัย หรือ สนามบินสุโขทัย ตั้งอยู่ในเขต 3 ตำบล คือ ต.ท่าทอง ต.คลองกระจง และ ต.ย่านยาว อ.สวรรคโลก จังหวัดสุโขทัย ให้บริการโดย บางกอกแอร์เวย์ส ของ บริษัท การบินกรุงเทพ จำกัด โดยมีเส้นทางคือ กรุงเทพ/สุวรรณภูมิ-สุโขทัย 4 เที่ยวทุกวันท่าอากาศยานสุโขทัย 

 ระยะทางจากตัวเมืองไปยังอำเภอต่างๆ 
 อำเภอศรีสำโรง 19 กิโลเมตร
 อำเภอคีรีมาศ 22 กิโลเมตร
 อำเภอกงไกรลาศ 22 กิโลเมตร
 อำเภอบ้านด่านลานหอย 31 กิโลเมตร
 อำเภอสวรรคโลก 39 กิโลเมตร
 อำเภอศรีนคร 49 กิโลเมตร
 อำเภอทุ่งเสลี่ยม 65 กิโลเมตร
 อำเภอศรีสัชนาลัย 66 กิโลเมตร

 การศึกษา 
ดูบทความหลักที่:รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดสุโขทัย

สถานศึกษาในจังหวัดสุโขทัยมีทั้งหมด 371 แห่ง แบ่งได้ดังนี้
+สถานศึกษาแบ่งตามสังกัดสังกัดจำนวนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ตั้งโรงเรียนสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น35สํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุโขทัย เขต1สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุโขทัย เขต1124สํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุโขทัย เขต2สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุโขทัย เขต2162สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุโขทัย27สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา7สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาเอกชน10สถาบันอุดมศึกษาของรัฐ3รวม368
+สถานศึกษาขั้นพื้นฐานสังกัด/องค์กรปกครอง
ส่วนท้องถิ่นสํานักงานเขตพื้นที่การศึกษา
ประถมศึกษา สุโขทัย เขต1สํานักงานเขตพื้นที่การศึกษา
ประถมศึกษา สุโขทัย เขต2สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุโขทัยสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาเอกชนรวมอำเภอ     เมืองสุโขทัย732 -5448บ้านด่านลานหอย224 -2 -28คีรีมาศ432 -2 -38กงไกรลาศ136 -3 -40ศรีสัชนาลัย4 -594168ศรีสำโรง3 -354345สวรรคโลก10 -294245ศรีนคร2 -141 -17ทุ่งเสลี่ยม2 -252 -29รวม351241622710358
*สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา สุโขทัย แบ่งเป็นสองเขต ดูบทความหลักที่:รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดสุโขทัย*

 โรงเรียนมัธยมประจำอำเภอ 
เมืองสุโขทัย :      โรงเรียนสุโขทัยวิทยาคม (โรงเรียนประจำจังหวัดสุโขทัย), โรงเรียนอุดมดรุณี (โรงเรียนประจำจังหวัดสุโขทัย (หญิง))

บ้านด่านลานหอย : โรงเรียนบ้านด่านล่านหอยวิทยา

ศรีสำโรง :            โรงเรียนศรีสำโรงชนูปถัมภ์

คีรีมาศ :               โรงเรียนคีรีมาศพิทยาคม

สวรรคโลก :          โรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา (โรงเรียนประจำจังหวัดสุโขทัย)

กงไกรลาศ :          โรงเรียนกงไกรลาศวิทยา

ศรีนคร :               โรงเรียนศรีนคร

ศรีสัชนาลัย :         โรงเรียนเมืองเชลียงวิทยา                      

ทุ่งเสลี่ยม :           โรงเรียนทุ่งเสลี่ยมชนูปถัมภ์
+ระดับอาชีวศึกษาสังกัด      ชื่อ       ประเภท      ที่ตั้งอำเภอ        อาชีวศึกษา     วิทยาลัยเทคนิคสุโขทัย   วิทยาลัยเทคนิคเมืองสุโขทัยวิทยาลัยอาชีวศึกษาสุโขทัยวิทยาลัยอาชีวศึกษาวิทยาลัยสารพัดช่างสุโขทัยวิทยาลัยสารพัดช่างวิทยาลัยการอาชีพศรีสัชนาลัยวิทยาลัยการอาชีพศรีสัชนาลัยวิทยาลัยการอาชีพศรีสำโรงวิทยาลัยการอาชีพศรีสำโรงวิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีสุโขทัยวิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีสวรรคโลกสถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์วิทยาลัยนาฏศิลปสุโขทัยวิทยาลัยนาฏศิลปเมืองสุโขทัยรวม 7 แห่ง

 ระดับอุดมศึกษา 

 มหาวิทยาลัยการกีฬาแห่งชาติ วิทยาเขตสุโขทัย
 มหาวิทยาลัยรามคำแหง วิทยาเขตสุโขทัย
 ศูนย์วิทยพัฒนา มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช จังหวัดสุโขทัย:หมวดหมู่:สถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดสุโขทัย

 สาธารณสุข 
จังหวัดสุโขทัยมีโรงพยาบาลอยู่กระจายทั่วจังหวัด โดยมีโรงพยาบาลประจำจังหวัดทั่วไปหรือโรงพยาบาลประจำอำเภอขนาดใหญ่ อยู่สองแห่ง ได้แก่ โรงพยาบาลสุโขทัย (โรงพยาบาลประจำจังหวัด) และโรงพยาบาลศรีสังวรสุโขทัย (โรงพยาบาลประจำอำเภอขนาดใหญ่) และโรงพยาบาลขนาดอื่น ๆ อีก 130 แห่งHealthserv.net รายชื่อโรงพยาบาลในจังหวัดสุโขทัย

 โรงพยาบาลประจำอำเภอ 
 โรงพยาบาลกงไกรลาส
 โรงพยาบาลคีรีมาศ
 โรงพยาบาลบ้านด่านลานหอย
 โรงพยาบาลศรีนคร
 โรงพยาบาลศรีสัชนาลัย
 โรงพยาบาลสวรรคโลก
 โรงพยาบาลทุ่งเสลี่ยม

 โรงพยาบาลเอกชน 
 โรงพยาบาลพัฒนเวชสุโขทัย
 โรงพยาบาลรวมแพทย์ สุโขทัย
 สถานพยาบาลหมออาคม

 เศรษฐกิจ 
จังหวัดสุโขทัยเป็นจังหวัดขนาดกลาง มีประชากรอยู่ทั้งหมด 585,352 คน เป็นลำดับที่ 43 ของประเทศไทย ความหนาแน่น 88.74 คนต่อตารางกิโลเมตร มีจำนวนแรงงานทั้งสิ้น 336,555 คน มีผลิตภัณฑ์มวลรวมจังหวัดทั้งหมด 47,000 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 0.3 ของประเทศไทย ผลิตภัณฑ์มวลรวมจังหวัดต่อหัว 77,681 บาทต่อปี หรือ 6,473 บาทต่อเดือน

โครงสร้างเศรษฐกิจของจังหวัดสุโขทัยแบ่งเป็นภาคบริการ 53%, ภาคเกษตร 35% และภาคอุตสาหกรรม 12% ปัจจัยขับเคลื่อนเศรษฐกิจที่สำคัญได้แก่ สินค้าเกษตรพืชเศรษฐกิจ การท่องเที่ยว การบริการ และการใช้จ่ายภาครัฐ โดยมีการลงทุนจากภาครัฐประมาณ 3,253 ล้านบาทต่อปี

 การท่องเที่ยว 
จังหวัดสุโขทัยมีนักท่องเที่ยวทั้งในและต่างประเทศรวมทั้งสิ้น 926,877 คน แบ่งเป็นจากในประเทศ 850,448 คน และจากต่างประเทศ 76,429 คน โดยทำรายได้จากผู้เยี่ยมเยือนทั้งหมด 2,047 ล้านบาท ส่วนมากมีจุดหมายปลายทางที่ อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย และอุทยานประวัติศาสตร์ศรีสัชนาลัยกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา สถิตินักท่องเที่ยวชาวต่างชาติที่เดินทางเข้าประเทศไทย
+สถานที่ท่องเที่ยวภายในจังหวัดสุโขทัยเมืองสุโขทัย         ศรีสัชนาลัยตำบลชื่อสถานที่ตำบลชื่อสถานที่เมืองเก่าศาลหลักเมืองสุโขทัย
อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย

พิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติรามคำแหง 

พระราชานุสาวรีย์พ่อขุนรามคำแหงมหาราช

พระราชานุสาวรีย์พ่อขุนศรีอินทราทิตย์ 

วัดศรีชุม(พระอจนะ)

วัดตะพานหิน

เตาทุเรียง

เขื่อนทำนบพระร่วง(สรีดพงษ์)ศรีสัชนาลัยศาลหลักเมืองศรีสัชนาลัย
ศาลหลักเมืองเชลียง(ศาลพระร่วงพระลือ)

อุทยานประวัติศาสตร์ศรีสัชนาลัย 

ย่านพานิชย์หัตกรรมเงินทองโบราณ 800 ปี 

สนามแข่งขันBMXเฉลิมพระเกียรติ(หนองช้าง)

วัดพระศรีรัตนมหาธาตุราชวรวิหาร (วัดพระปรางค์)

แหล่งขุดข้นโบราณคดีโครงกระดูก(วัดชมชื่น)

พระราชานุสาวรีย์พระมหาธรรมราชาที่ ๑(พระยาลิไท)

วัดเชิงคีรี(หลวงพ่อโต 700 ปี) 

พิพิธภัณฑ์ชุมชนศรีสัชนาลัย

บ้านศิลปะศิลาแลงอาร์ตแกลอรี่(วัดโคกสิงคาราม)บ้านกล้วยทุ่งทะเลหลวง
พุทธมณฑลสุโขทัย ทุ่งทะเลหลวง 

โครงการสวนสัตว์สุโขทัย

สวนพฤษศาสตร์พระแม่ย่า สุโขทัย หนองอ้อศูนย์ศึกษาและอนุรักษ์เตาสังคโลก(เตาทุเรียง)
ศูนย์หัตถกรรมพื้นบ้านโบราณหาดเสี้ยว(สุนทรีผ้าไทย)

ชุมชนผ้าทอไทครั้ง ธานีศาลพระแม่ย่า ศาลากลางจังหวัดสุโขทัย 
พระพุทธอุทยานสุโขทัยบ้านแก่งอุทยานแห่งชาติศรีสัชนาลัย 
อ่างเก็บน้ำแม่ท่าแพ บ้านสวนพิพิธภัณฑ์ปลาในวรรณคดี
สวนหลวง ร.๙ หาดเสี้ยวสาธรพิพิธภัณฑ์ผ้าทองคำ
ชุมชนไทพวน บ้านหาดเสี้ยวบ้านหลุมพิพิธภัณฑ์สังคโลก บ้านตึกท่องเที่ยวเชิงนิเวศบ้านนาต้นจั่น 
ปางช้างศรีสัชนาลัย(หมู่บ้านช้างบ้านภูนก) สารจิตรศูนย์การท่องเที่ยวชุมชนบ้านคุกพัฒนา โดย อพท.สวรรคโลกทุ่งเสลี่ยมตำบลชื่อสถานที่ตำบลชื่อสถานที่เมืองสวรรคโลกศาลหลักเมืองสวรรคโลก
พิพิธภัณฑ์โรงเรียนสตรี "อนันตนารี"
พิพิธภัณฑ์โรงพักเรือนทรงปั้นหยา
พิพิธภัณฑ์ที่ว่าการอำเภอสวรรคโลก(หลังเก่า)
วัดสว่างอารมณ์วรวิหาร (วัดจวน)ชุมชนบ้านโบราณตลาดเมืองสวรรคโลก
สถานีรถไฟสวรรคโลกทุ่งเสลี่ยมวัดทุ่งเสลี่ยม
วัดพิพัฒน์มงคลคลองกระจงโครงการเกษตรอินทรีย์สนามบินสุโขทัย
ท่าอากาศยานสุโขทัย(สนามบินสุโขทัย)กลางดงวัดเชิงผา
หอรบโบราณ
เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าถ้ำเจ้าราม(ในเขตทุ่งเสลี่ยม)ย่านยาวพระราชานุสาวรีย์พ่อขุนศรีอินทราทิตย์
ศูนย์วัฒนธรรมอำเภอสวรรคโลกบ้านใหม่ไชยมงคลวัดใหญ่ชัยมงคลเมืองบางขลังเมืองโบราณบางขลัง
พระราชานุสาวรีย์พ่อขุนบางกลางหาว พ่อขุนศรีอินทราทิตย์ศรีสำโรงวังพิณพาทย์กุฏิพระสวรรค์วรนายก (ทองคำ โสโณ)วัดสวรรคาราม(วัดกลาง)ตำบลชื่อสถานที่วังไม้ขอนพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสวรรควรนายกนาขุนไกรเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าถ้ำเจ้าราม(ในเขตศรีสำโรง)ป่ากุมเกาะสวนหลวงพระร่วงเฉลิมพระเกียรติ (ทุ่งแม่ระวิง)บ้านด่านลานหอยคีรีมาศตำบลชื่อสถานที่ตำบลชื่อสถานที่วังน้ำขาวเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าถ้ำเจ้าราม(ในเขตบ้านด่านลานหอย)นาเชิงคีรีอุทยานแห่งชาติรามคำแหงตลิ่งชันพิพิธภัณฑ์โบราณคดีชุมชนบ้านวังหาดโตนดศาลพระแม่ย่า อำเภอคีรีมาศทุ่งหลวงเครื่องปั้นดินเผาบ้านทุ่งหลวงกงไกรลาศศรีนครตำบลชื่อสถานที่ตำบลชื่อสถานที่กงวัดกงไกรลาศ
ท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมบ้านกงศรีนครสถานีรถไฟคลองมะพลับ
วัดราษฎร์ศรัทธาธรรม พระอารามหลวง

 งานเทศกาลและประเพณีในจังหวัดสุโขทัย 

 งานลอยกระทงเผาเทียนเล่นไฟ 
จะจัดขึ้นช่วงปลายเดือนตุลาคม ถึง เดือนพฤศจิกายนของทุกๆปี ณ อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย อ.เมืองสุโขทัย โดยจะมีกิจกรรมการจัดตลาดปสาน, การประกวดนางนพมาศ, การแสดงนาฏศิลป์ไทย, ลอยกระทง และยังมีการแสดงพลุ ตะไล ไฟพะเนียง ของทุกวันตลอดการจัดงาน

 งานประเพณีแห่น้ำขึ้นโฮง 
จัดขึ้นในวันที่ 18-19เมษายนของทุกปี ณ บริเวณลานอนุสาวรีย์เจ้าพ่อ เมืองด้ง ต.บ้านตึก อ.ศรีสัชนาลัย การจัดงานจัดขึ้นเพื่อเป็นการยกย่องเชิดชู “หมื่นนคร” หรือ “เจ้าพ่อเมืองด้ง” ผู้สร้างเมืองด้ง

 งานหมากม่วงหมากปรางและงานของดีศรีสวรรคโลก 
จัดขึ้นระหว่าง เดือนมีนาคม ถึง เดือนเมษายน ณ บริเวณหน้าที่ว่าการอำเภอสวรรคโลก อ.สวรรคโลก เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงเกษตร และเพิ่มช่องทางการจำหน่ายผลผลิตทางการเกษตรโดยเฉพาะมะม่วง มะปราง ซึ่งเป็นผลไม้ที่มีชื่อเสียงและมีผลผลิตเป็นจำนวนมากของอำเภอสวรรคโลก

 งานประเพณีสงกรานต์และเทศกาลอาหารเมืองสวรรคโลก 
จัดขึ้นทุกวันที่ 11-15 เมษายน ของทุกปี ไหว้พระ 3 ฤทธิ์ จัดขึ้นเพื่ออนุรักษ์และส่งเสริมประเพณีอันดีงามให้แก่ประชาชน ส่งเสริมอาชีพสร้างรายได้ให้แก่ประชาชนในท้องถิ่น และส่งเสริมการท่องเที่ยวเมืองสวรรคโลก ณ สวนสุขภาพเฉลิมพระเกียรติ 84 พรรษา ตรงข้ามที่ว่าการอำเภอสวรรคโลก 

 งานวันพิชิตยอดเขาหลวง 
เป็นงานประจำปีที่จังหวัดสุโขทัยจัดให้นักท่องเที่ยวและประชาชนทั่วไป ได้เดินทางขึ้นสู่ยอดเขาหลวงในอุทยานแห่งชาติรามคำแหง อำเภอคีรีมาศ

 งานสักการะพระแม่ย่า 
เป็นงานจัดขึ้นในช่วงเดือนกุมภาพันธ์-มีนาคม มีมัจฉากาชาด เดินแบบแฟชั่นการกุศล ร่วมสักการะพระแม่ย่า และมีมหรสพและอาหารชื่อดังทั่วประเทศ

 งานวันพ่อขุนรามคำแหงมหาราช 
จัดขึ้นในช่วง 17-19 มกราคม ของทุกปีที่ อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย มีการแสดงแสงสีเสียง ประกวดลูกหลานพ่อขุน ตลาดโบราณ 

 งานแห่ช้างบวชนาคไทยพวน หาดเสี้ยว 
จัดขึ้นในวันที่ 7 เมษายน ของทุกปี ที่วัดหาดเสี้ยว ต.หาดเสี้ยว อ.ศรีสัชนาลัย ภายในงานมีแห่ช้างข้ามลำน้ำยม มีบรรพชาอุปสมบท และการแสดงพื้นบ้าน

 ผู้มีชื่อเสียงที่เกิดในจังหวัดสุโขทัย 

 วงการบันเทิง 
 ชินกร ไกรลาศ (ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง เพลงลูกทุ่ง พ.ศ.2541)
 ประทีป สุขโสภา (ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง เพลงพื้นบ้าน พ.ศ.2563)
 พงษ์ศักดิ์ พงษ์สุวรรณ หรือ เท่ง เถิดเทิง นักร้อง นักแสดงตลก 1 ใน สมาชิกแก๊งสามช่า
 บุญญาวัลย์ พงษ์สุวรรณ หรือ ส้มเช้ง สามช่า นักแสดงตลก อินฟลูอินเซอร์ 
 พวง แก้วประเสริฐ หรือ น้าพวง เชิญยิ้ม เป็นนักแสดงตลก และ เป็น 1 ในสมาชิกจำอวดหน้าม่าน (เพลงฉ่อย) 
 อติรุจ กิตติพัฒนะ (แคน) พิธิกรและผู้ประกาศข่าวช่อง 3 เอชดี 
 ดรุณี สุทธิพิทักษ์ หรือ เป็กกี้ ศรีธัญญา พิธิกร นักร้อง นักแสดง 
 สุภิสรา ศรีสุจินต์ (แก้ม ภิสรา) อดีตแชมป์ 103 สมัย จากรายการ ไมค์หมดหนี้ เสี่ยงโชค นักแสดง และ ศิลปินสังกัด แบมบูบีท 
 สิริกร เจียรสวัสดิ์โสภณ นักร้อง นักแสดง อดีตผู้เข้าแข่งขัน เพลงเอก (ฤดูกาลที่ 3) ทีมโค้ชโบ๊ท ปรัชญา

 วงการการเมือง 

 สมศักดิ์ เทพสุทิน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข
 พรรณสิริ กุลนาถศิริ สมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคเพื่อไทย แบบแบ่งเขต เขต1

 นาตยา กรุณามิตร อดีตผู้สมัครสมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคก้าวไกล แบบแบ่งเขต เขต1
 ชูศักดิ์ คีรีมาศทอง สมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคเพื่อไทย แบบแบ่งเขต เขต2
 วศินภัทร์ กิตตินันท์พาณิช อดีตผู้สมัครสมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคก้าวไกล แบบแบ่งเขต เขต2
 ประภาพร ทองปากน้ำ สมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคเพื่อไทย แบบแบ่งเขต เขต3
 กัญญาวีร์ ทองสงค์ อดีตผู้สมัครสมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคก้าวไกล แบบแบ่งเขต เขต3
 จักรวาล ชัยวิรัตน์นุกุล สมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคเพื่อไทย แบบแบ่งเขต เขต4
 นวพันธ์ เอื้อคณิต อดีตผู้สมัครสมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคก้าวไกล แบบแบ่งเขต เขต4
 ประภาภรณ์ เชยวัดเกาะ อดีตผู้สมัครสมาชิกผู้แทนราษฏร พรรคประชาธิปัตย์ แบบแบ่งเขต เขต1

 วงการกีฬา 

 พันตำรวจโท วิจารณ์ พลฤทธิ์ อดีตนักกีฬามวยสากลสมัครเล่น โอลิมปิกฤดูร้อน ซิดนีย์ 2000

 พระภิกษุสงฆ์/สามเณร 

 หลวงพ่อห้อม อมโร อดีตเจ้าอาวาสวัดคูหาสุวรรณ
 สามเณร กวีพัฒน์ ช่างทำ (สามเณรสกาย) อดีตสามเณรปลูกปัญญาธรรมปี ๑๐