wannaphong/clean_thaiwikipedia huggingface dataset:
# กบฏเสนาธิการ
กบฏเสนาธิการ หรือ กบฏนายพล หรือ กบฏ 1 ตุลาคม เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2491 เมื่อนายทหารระดับเสนาธิการของกองทัพ เช่น พลตรี สมบูรณ์ ศรานุชิต และ พลตรี เนตร เขมะโยธิน เป็นหัวหน้าคณะนายทหารกลุ่มหนึ่ง วางแผนที่จะเข้ายึดอำนาจการปกครอง และปรับปรุงกองทัพจากความเสื่อมโทรม และได้ให้ทหารเล่นการเมืองต่อไป แต่รัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม ทราบแผนการล่วงหน้าและทำการจับกุมผู้คิดก่อการได้

 ชนวนเหตุ 
การกบฏครั้งนี้ เกิดหลังรัฐประหาร พ.ศ. 2490 ที่ พลโทผิน ชุณหะวัณ หัวหน้าคณะรัฐประหาร ยึดอำนาจจากรัฐบาลพลเรือตรีถวัลย์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ และได้แต่งตั้ง จอมพลป. พิบูลสงคราม เป็นนายกรัฐมนตรี ประมาณหนึ่งปี และหลังจากกบฏเสนาธิการไม่ถึงหนึ่งปี ก็เกิดกบฏซ้ำอีกครั้ง คือ กบฏวังหลวง เมื่อ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2492 และหลังจากนั้นอีกครั้ง คือ กบฏแมนฮัตตัน เมื่อวันที่ 29 มิถุนายน พ.ศ. 2494.
ความพยายามยึดอำนาจจาก จอมพล ป. พิบูลสงคราม ประสบผลสำเร็จในที่สุด ในวันที่ 16 กันยายน พ.ศ. 2500 เมื่อจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ได้เป็นหัวหน้าคณะรัฐประหารทำการโค่นล้มรัฐบาลของจอมพล ป. พิบูลสงครามรัฐประหาร พ.ศ. 2490  เว็บไซต์รากฐานไทย

 เหตุการณ์ 
การก่อการกบฏจะเริ่มขึ้นในเวลา 20.00 น. ซึ่งในขณะนั้นมีงานเลี้ยงสมรสระหว่าง พันเอกสฤษดิ์ ธนะรัชต์ (ยศในขณะนั้น) กับ นางสาววิจิตรา ชลทรัพย์ ที่ทำเนียบรัฐบาล แต่ทว่าฝ่ายรัฐบาลได้ทราบก่อน จึงส่งกองกำลังทหารที่นำโดย พ.อ.สฤษดิ์ และกองกำลังตำรวจที่นำโดย พลตำรวจตรีเผ่า ศรียานนท์ ล้อมกระทรวงกลาโหมไว้ ซึ่งเป็นสถานที่ก่อการและวางแผนของฝ่ายกบฏ ทางฝ่ายกบฏได้ยิงปืนออกมาสู้ แต่ตกอยู่ในฝ่ายเสียเปรียบ จึงยอมจำนน และเจรจากันโดยยอมมอบตัว ซึ่งต่อมามีการจับกุมและส่งฟ้องร้องต่อศาลหลายคน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นบุคคลที่เคยร่วมรัฐบาลที่มีนายปรีดี พนมยงค์ และ พล.ร.ต.ถวัลย์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ เป็นนายกรัฐมนตรี นอกเหนือจาก 2 นายทหารที่ได้กล่าวถึงข้างต้นแล้ว ยังมีนักการเมืองพลเรือน อาทิ นายดิเรก ชัยนาม, นายทวี บุณยเกตุ, นายจำลอง ดาวเรือง, นายทองอินทร์ ภูริพัฒน์, ดร.ทองเปลว ชลภูมิ เป็นต้น

ต่อมาทางฝ่าย พล.ต.เนตร เขมะโยธิน หนึ่งในคณะกบฏได้มาทำงานร่วมคณะของ จอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ เมื่อดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี โดยเป็นเลขาธิการทำเนียบนายกรัฐมนตรี และเป็นคนสนิทบุคคลหนึ่งของ จอมพลสฤษดิ์ด้วยนรนิติ เศรษฐบุตร ศ.ดร., 1 ตุลาคม คอลัมน์ส่วนร่วมสังคมไทย หน้า 8 เดลินิวส์ ฉบับที่ 22,653: วันศุกร์ที่ 21 ตุลาคม พ.ศ. 2554 แรม 9 ค่ำ เดือน 11 ปีเถาะ
# ดอกประดู่ (เพลง)
thumb|ใบและดอกประดู่ ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ที่ใช้ในเพลง
เพลง ดอกประดู่ หรือที่นิยมเรียกกันอีกอย่างว่าเพลง หะเบสสมอพลัน เป็นบทเพลงพระนิพนธ์ใน พลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์เดิมเรียกชื่อว่า "Comin Thro' the Rye" ตามชื่อทำนองเพลงเดิมในภาษาอังกฤษ (เพลงนี้เป็นเพลงสก็อต เข้าใจกันว่าดัดแปลงทำนองมาจากเพลง Auld Lang Syne อีกทีหนึ่ง) แรงบันดาลใจสำคัญในการทรงนิพนธ์เพลงนี้คือเหตุการณ์วิกฤตการณ์ปากน้ำ ร.ศ. 112 (พ.ศ. 2436) ซึ่งเป็นที่จดจำกันได้ดีทุกคนสำหรับคนไทยในยุคนั้น สันนิษฐานว่าทรงนิพนธ์เพลงดอกประดู่เมื่อ พ.ศ. 2448

เพลงนี้ถือเป็นเพลงสัญลักษณ์ของกองทัพเรือไทยที่คนไทยรู้จักกันดี และเป็นที่มาของการเปรียบเทียบตนเองของทหารเรือไทยว่า เป็น "ลูกประดู่" มาจนถึงทุกวันนี้

 เนื้อร้อง 
หะเบสสมอหะเบสสมอ เป็นคำภาษาจาม แปลว่า ถอนสมอเรือ ในศัพท์ทหารเรือไทยนั้นมีคำในภาษาจามและและมลายูปนอยู่ด้วยส่วนหนึ่ง เนื่องจากสมัยโบราณนั้นทหารเรือมักจะเป็นชาวจามในสังกัดกรมอาสาจาม เพราะชาวจามมีความเชี่ยวชาญในการเดินเรือทะเลมากพลัน ออกสันดอนไป
ลัดไปเกาะสีชัง จนกระทั่งกระโจมไฟกระโจมไฟ คือหอประภาคาร ในที่นี้หมายถึงกระโจมไฟที่แหลมงอบ ตำบลแหลมงอบ อำเภอแหลมงอบ จังหวัดตราด
เที่ยวหาข้าศึก มิได้นึกจะกลับมาใน
ถึงตายตายไป ตายให้แก่ชาติของเรา

พวกเราดูรู้ เจ็บแล้วต้องจำท่อนนี้มีการร้องอีกอย่างหนึ่งเป็น "พวกเราจงดู รู้เจ็บแล้วต้องจำ" จะอย่างไรก็ตาม เนื้อร้องดังกล่าวล้วนเป็นการย้ำเตือนให้จดจำวิกฤตการณ์ ร.ศ. 112 ไว้
ลับดาบไว้พลาง ช้างบนยอดกาฟฟ์กาฟฟ์ (Gaff) คือ เสาสำหรับชักธงประจำเรือที่ตอนกลางเรือ สำหรับกรณีของทหารเรือนั้น ถ้าหากชักธงชาติสำหรับกองทัพเรือ (ธงราชนาวี) ขึ้นที่เสานี้ แสดงว่าเรือลำดังกล่าวกำลังประจำสถานีรบ ช้างบนยอดกาฟฟ์หมายถึง รูปช้างเผือกในธงราชนาวีไทย ซึ่งไม่ว่าจะมีวิวัฒนาการอย่างไรก็ตามก็จะมีรูปดังกล่าวอยู่ด้วยเสมอจะนำ
สยามในการบันทึกเสียงบางครั้งได้มีการเปลี่ยนคำว่า "สยาม" เป็น "ไทย" สันนิษฐานว่า เพื่อให้สอดคล้องกับรัฐนิยมช่วงสมัยรัฐบาลของจอมพล ป.พิบูลสงคราม ที่ได้มีการเปลี่ยนชื่อประเทศจาก "สยาม" เป็น "ไทย" แต่ปัจจุบันใช้ว่า "สยาม" ตามต้นฉบับเป็นชาติของเรา ธงทุกเสาชักขึ้นทุกลำ
ถึงเรือจะจมในน้ำ  ธงไม่ต่ำลงมา

เกิดมาเป็นไทย ใจร่วมกันแหละดี
รักเหมือนพี่เหมือนน้อง ช่วยกันป้องปฐพี
สยามเป็นชาติของเรา อย่าให้เขามาย่ำมายี
ถึงตายตายดี ตายในหน้าที่ของเรา

พวกเราทุกลำ จำเช่นดอกประดู่
วันไหนวันดี บานคลี่พร้อมอยู่
วันไหนร่วงโรย ดอกโปรยตกพรู
ทหารเรือเราจงดู ตายเป็นหมู่เพื่อชาติไทย

 อธิบายศัพท์ในเพลง
# แตรนอน
แตรนอน  (Taps) เป็นสัญญาณแตรเดี่ยวบอกเวลานอนสำหรับทหารในยามปกติ  แต่เพลงนี้ก็ใช้เป็นเพลงในพิธีศพของทหารด้วยเช่นกัน โดยจะเป่าในเวลาที่กำลังฝังร่างผู้ตายลงหลุมศพ หรือในเวลาจุดไฟเผาศพ

เพลงนี้มีที่มาจากเหตุการณ์สงครามกลางเมืองในสหรัฐอเมริกาใน ค.ศ. 1862 ซึ่งในเวลานั้นประเทศสหรัฐอเมริกาได้แตกแยกออกเป็นฝ่ายเหนือและฝ่ายใต้  ร้อยเอกโรเบิร์ท เอลลิคอมแห่งกองทัพสหพันธรัฐฝ่ายเหนือซึ่งตั้งมั่นอยู่ค่ายแฮริสัน ในรัฐเวอร์จิเนีย ได้สูญเสียลูกชาย (ซึ่งเดินทางไปเรียนวิชาดนตรีที่ดินแดนฝ่ายใต้ก่อนเกิดสงครามไม่นานและได้สมัครเป็นทหารของฝ่ายใต้) จากการรบในที่นั้น  ร้อยเอกเอลลิคอมผู้พ่อจึงร้องขอผู้บังคับบัญชาจัดทำพิธีศพลูกชายเช่นเดียวกับทหารฝ่ายเหนือ  ผู้บังคับบัญชาของเขาได้ปฏิเสธคำขอนี้เนื่องจากผู้ตายเป็นทหารฝ่ายศัตรู  แต่อนุญาตจัดพลทหารดุริยางค์คนหนึ่งบรรเลงในงานศพนี้ได้เพราะยังเห็นแก่ความเป็นพ่อของร้อยเอกเอลลิคอม  เขาจึงเลือกพลแตรเดี่ยวมาบรรเลงเพลงตามโน้ตดนตรีที่เขาพบจากเศษกระดาษในกระเป๋าเสื้อเครื่องแบบของลูกชาย ซึ่งเพลงนี้ก็คือเพลงแตรนอนที่ใช้ในพิธีศพทหารมาจนถึงทุกวันนี้

แหล่งข้อมูลอื่น
 ตำนานแตรนอน 'Taps' โดย www.taharn.net 
 สัญญาณแตรนอน "Taps" (MP3)

ตแตรนอน
ตแตรนอน
ตแตรนอน
# ออร์ฮัน พามุค
เฟริท ออร์ฮัน พามุค (, ; เกิด 7 มิถุนายน ค.ศ. 1952) เป็นนักเขียนนวนิยาย นักเขียนบท นักวิชาการ และผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาวรรณกรรม ค.ศ. 2006 ชาวตุรกี ถือเป็นหนึ่งในนักเขียนนวนิยายที่มีชื่อเสียงที่สุดของตุรกี เขาขายหนังสือได้มากกว่า 13 ล้านเล่มใน 63 ภาษา ทำให้เขาเป็นนักเขียนที่ขายดีที่สุดของประเทศ

พามุคเกิดเมื่อวันที่ 7 มิถุนายน ค.ศ. 1952 ณ นครอิสตันบูล ประเทศตุรกี จบการศึกษาทางด้านวารสารศาสตร์จากมหาวิทยาลัยอิสตันบูล เขาแต่งงานใน ค.ศ. 1982 แต่ก็หย่าใน ค.ศ. 2001 เขาเริ่มสร้างงานเขียนใน ค.ศ. 1974 โดยผลงานชิ้นแรกมีชื่อว่า  ("ความมืดและแสงสว่าง") และมีผลงานชิ้นอื่น ๆ ออกมาอย่างต่อเนื่อง เขาเป็นชาวตุรกีคนแรกที่ได้รับรางวัลโนเบลสาขาวรรณกรรม

รัฐสภานักเขียนแห่งยุโรปเกิดขึ้นจากข้อเสนอร่วมกันของพามุคกับฌูแซ ซารามากู ความเต็มใจที่จะเขียนหนังสือเกี่ยวกับเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์และการเมืองที่ขัดแย้งกันของพามุคทำให้เขาเสี่ยงต่อการถูกวิพากษ์วิจารณ์ในบ้านเกิดของเขา โดยใน ค.ศ. 2005 ทนายความได้ฟ้องร้องเขาเกี่ยวกับคำแถลงที่ยอมรับการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวอาร์มีเนียในจักรวรรดิออตโตมัน พามุคกล่าวว่าเขาตั้งใจที่จะเน้นประเด็นเรื่องเสรีภาพในการพูดในตุรกี ในตอนแรกศาลปฏิเสธที่จะรับฟังคดีนี้ แต่ใน ค.ศ. 2011 พามุคถูกสั่งให้จ่ายค่าชดเชย 6,000 ลีราฐานดูหมิ่นเกียรติของโจทก์

 ผลงาน 
  (นวนิยาย, 1982)
  (นวนิยาย, 1983)
  (นวนิยาย, 1985)
  (นวนิยาย, 1990)
  (บทภาพยนตร์, 1992)
  (นวนิยาย, 1995)
  (นวนิยาย, 1998) ฉบับภาษาไทยพิมพ์โดยสำนักพิมพ์บลิส พับลิชชิ่ง (2011)
  (บทความ, 1999)
  (นวนิยาย, 2002)
  (บันทึกความทรงจำ, 2003)
  (นวนิยาย, 2008)
# พุดตาน (แก้ความกำกวม)
พุดตาน อาจหมายถึง
 พุดตาน พืชชนิดหนึ่งประเภทไม้ดอกไม้ประดับ
 เพลงดอกพุดตาน ชื่อเพลงไทยของวงสุนทราภรณ์
# 78
78 (เจ็ดสิบแปด) เป็นจำนวนธรรมชาติที่อยู่ถัดจาก 77 (เจ็ดสิบเจ็ด) และอยู่ก่อนหน้า 79 (เจ็ดสิบเก้า)

 คำเติมนำหน้า 
 ภาษากรีก - octaheptaconta-
 ภาษาละติน - octaseptraginti-

 ความหมาย 
 78 เป็นเลขอะตอมของ แพลทินัม

 ในทางคณิตศาสตร์
# อำเภอคลองใหญ่
คลองใหญ่ เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดตราด เป็นอำเภอที่มีบริเวณที่มีแผ่นดินแคบที่สุดในประเทศไทย มีช่วงแผ่นดินเพียง 0.45 กิโลเมตร หรือ 450 เมตร และยังเป็นอำเภอที่มีความหนาแน่นของประชากรสูงที่สุดในภาคตะวันออก (ไม่นับรวมอำเภอเมือง) กับเป็นอันดับ 4 จาก 63 อำเภอในภาคตะวันออก รองจากอำเภอเมืองชลบุรี อำเภอเมืองระยอง และอำเภอเมืองจันทบุรี  

 ประวัติ 
อำเภอคลองใหญ่เดิมอยู่ในเขตการปกครองของจังหวัดปัจจันตคีรีเขตร์ (ปัจจุบันคือจังหวัดเกาะกงของกัมพูชา) พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้ทำสนธิสัญญากับฝรั่งเศสเพื่อแบ่งเขตแดนคลองใหญ่จึงแยกออกจากปัจจันตคีรีเขตร์ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมาและยกฐานะเป็น กิ่งอำเภอคลองใหญ่ เมื่อ พ.ศ. 2455 และยกฐานะเป็น อำเภอคลองใหญ่ เมื่อ พ.ศ. 2502 อยู่ทางตะวันออกของจังหวัดตราด โดยประชาชนที่อาศัยอยู่ในอำเภอคลองใหญ่ยาวไปถึงหาดเล็กนั้นเป็นคนไทย และพูดไทยทั้งสิ้น โดยพบว่ายังมีคนไทยที่ยังพูดไทยได้ในชีวิตประจำวันหลงเหลืออยู่ในจังหวัดเกาะกงที่อยู่ถัดจากอำเภอคลองใหญ่นี้ ถึง 25% ที่ยังใช้ภาษาไทยอยู่ นับเป็นความทับซ้อนทางด้านภูมิศาสตร์ที่สามารถพบได้ทั่วไปตามพรมแดนระหว่างประเทศไทยและเพื่อนบ้านที่มีพรมแดนติดกัน

 วันที่ - 2455 แยกพื้นที่ตำบลแหลมกลัด และตำบลคลองใหญ่ อำเภอบางพระ มาตั้งเป็น กิ่งอำเภอคลองใหญ่ และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอบางพระ (อำเภอเมืองตราด)
 วันที่ 29 พฤศจิกายน 2479 โอนพื้นที่ตำบลแหลมกลัด กิ่งอำเภอคลองใหญ่ ไปขึ้นกับอำเภอบางพระ (อำเภอเมืองตราด)
 วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2490 โอนพื้นที่หมู่ 7 เกาะกูด เกาะไม้ซี้ (ในขณะนั้น) ของตำบลเกาะช้าง อำเภอแหลมงอบ มาตั้งเป็นหมู่ 8 ของตำบลคลองใหญ่ กิ่งอำเภอคลองใหญ่ อำเภอเมืองตราด
 วันที่ 30 พฤศจิกายน 2491 โอนพื้นที่หมู่ 8 เกาะกูด (ในขณะนั้น) ของตำบลคลองใหญ่ กิ่งอำเภอคลองใหญ่ อำเภอเมืองตราด ไปตั้งเป็นหมู่ 9 ของตำบลเกาะช้าง อำเภอแหลมงอบ
 วันที่ 17 กันยายน 2498 จัดตั้งสุขาภิบาลคลองใหญ่ ในท้องที่บางส่วนของตำบลคลองใหญ่
 วันที่ 25 พฤศจิกายน 2501 แบ่งการปกครองหมู่ที่ 1,2,3 (ในขณะนั้น) ของตำบลคลองใหญ่ ตั้งขึ้นเป็นตำบลไม้รูด และแบ่งการปกครองหมู่ที่ 6,7,8 (ในขณะนั้น) ของตำบลคลองใหญ่ ตั้งขึ้นเป็นตำบลหาดเล็ก
 วันที่ 10 มกราคม 2502 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอคลองใหญ่ อำเภอเมืองตราด เป็น อำเภอคลองใหญ่
 วันที่ 29 ตุลาคม 2536 จัดตั้งสุขาภิบาลหาดเล็ก ในท้องที่บางส่วนของหมู่ 1,2,5 ตำบลหาดเล็ก
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลคลองใหญ่ และสุขาภิบาลหาดเล็ก เป็นเทศบาลตำบลคลองใหญ่ และเทศบาลตำบลหาดเล็ก ตามลำดับ ด้วยผลของกฎหมาย
 วันที่ 6 กรกฎาคม 2547 ยุบสภาตำบลหาดเล็ก รวมกับเทศบาลตำบลหาดเล็ก

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอคลองใหญ่ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้สุดของจังหวัด ห่างจากอำเภอเมืองตราด 74 กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอเมืองตราด
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับจังหวัดเกาะกง (ประเทศกัมพูชา)
 ทิศใต้ ติดต่อกับจังหวัดเกาะกง (ประเทศกัมพูชา)
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอ่าวไทย (เขตอำเภอเกาะกูด)

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอคลองใหญ่แบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 3 ตำบล 20 หมู่บ้าน ได้แก่
ลำดับอักษรไทยอักษรโรมันจำนวนหมู่บ้านจำนวนประชากร(ธันวาคม 2565)1.คลองใหญ่Khlong Yai92.ไม้รูดMai Rut63.หาดเล็กHat Lek5

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอคลองใหญ่ประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 4 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลคลองใหญ่ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลคลองใหญ่
 เทศบาลตำบลหาดเล็ก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหาดเล็กทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลคลองใหญ่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองใหญ่ (นอกเขตเทศบาลตำบลคลองใหญ่)
 องค์การบริหารส่วนตำบลไม้รูด ครอบคลุมพื้นที่ตำบลไม้รูดทั้งตำบล
# แมงมุม
แมงมุม จัดเป็นสิ่งมีชีวิตพวกสัตว์ขาปล้อง หรืออาร์โธพอด ชนิด เดียวกับแมลง,  กิ้งกือ,  ปู เป็นต้น จัดอยู่ในอันดับ Araneae (/อา-รัค-เน/) มีรูปทรง ลักษณะ และขนาดแตกต่างหลากหลายกันออกไป บางชนิดมีลำตัวที่กว้างมาก บางชนิดมีรูปร่างที่เพรียวยาว ขณะที่บางชนิดกลับมีรูปร่างที่คล้ายกับสัตว์หรือสิ่งมีชีวิตประเภทอื่น เช่น มด หรือปู เพื่อใช้ในการพรางตัว

โดยแมงมุมนั้นถูกค้นพบแล้วกว่า 40,000 ชนิด และก็ยังมีชนิดใหม่ ๆ ถูกค้นพบเพิ่มขึ้นทุกปี ซึ่งนักวิทยาศาสตร์ประเมินว่าจำนวนที่ถูกค้นพบนี้เป็นเพียงแค่ครึ่งเดียวของทั้งหมดที่มีเท่านั้น โดยแมงมุมขนาดเล็กที่สุด พบที่โคลัมเบีย ในทวีปอเมริกาใต้ มีความยาวเพียง 0.4 มิลลิเมตรเท่านั้น และที่ชนิดที่ใหญ่ที่สุดในโลก คือ แมงมุมกินนกโกไลแอทในวงศ์ทารันทูลา มีความยาวลำตัว 12–13 เซนติเมตร หรือขนาด 25–33 เซนติเมตร

แมงมุมพบได้ในแทบทุกภูมิภาคของโลก ไม่เว้นแม้กระทั่งในทะเลทราย ที่แห้งแล้งและร้อนอบอ้าว หรือในถ้ำลึก หรือภูเขาสูง หรือในน้ำ แต่ทั้งหมดเป็นสัตว์กินเนื้อ
แมงมุมกินอาหารจำพวก เพลี้ยอ่อน, ตัวหนอน, ผีเสื้อ, ผึ้ง, แมลงวัน, ปลวก, ด้วง, มดและแมลงสาบ เป็นต้น จึงมีความสำคัญในระบบนิเวศทางการเกษตร และระบบนิเวศทั่วไป โดยส่วนใหญ่เมื่อจะล่าเหยื่อจะสร้างใยเพื่อเป็นรังอาศัย และดักเหยื่อ ในขณะที่บางชนิดไม่สร้างใยก็มี ซึ่งก็จะมีการใช้เส้นใยที่แตกต่างกันออกไปในแต่ละชนิด ขึ้นอยู่กับรูปแบบการอยู่อาศัยของแมงมุมในแต่ละชนิดในพื้นที่นั้น ๆหน้า 150-155  ปฐมบทแห่งแมงมุม (ตอนที่ 1), "Exotic Pets" โดย Spider Planet. นิตยสาร Aquarium Biz ฉบับที่ 33 ปีที่ 3: มีนาคม 2556
# อักษรไว
ชุดตัวหนังสือพยางค์ไว เป็นระบบการเขียนแบบพยางค์สำหรับภาษาไวโดยโมโมลู ดูวาลู บูเกเลแห่งจอนดู ซึ่งปัจจุบันอยู่ในเทศมณฑลแกรนด์เคปเมานต์ ประเทศไลบีเรีย สังคมไวและนักวิชาการส่วนใหญ่ถือให้โมโมลูเป็นผู้คิดค้นและผู้สนับสนุนอักษรไวตอนที่มีการบันทึกครั้งแรกในคริสต์ทศวรรษ 1830 อักษรไวถือเป็นหนึ่งในสองอักษรพื้นเมืองที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดในแอฟริกาตะวันตกทั้งในด้านจำนวนผู้ใช้งานในปัจจุบันกับการใช้งานในวรรณกรรม ส่วนอีกอักษรหนึ่งคืออักษรอึนโก 

พยางค์

 eiaouɔɛ‑ ꔀ  ꔤ  ꕉ  ꕱ  ꖕ  ꖺ  ꗡ‑̃ ꔁ  ꔥ  ꕊ  ꕲ  ꖖ  ꖻ  ꗢŋ‑̃  ꕋ   ꖼ  ꗣh‑ ꔂ  ꔦ  ꕌ  ꕳ  ꖗ  ꖽ  ꗤh‑̃  ꔧ  ꕍ   ꖘ  ꖾ  ꗥ w‑ ꔃ  ꔨ  ꕎ  ꕴ  ꖙ  ꖿ  ꗦw‑̃ ꔄ  ꔩ  ꕏ  ꕵ  ꖚ  ꗀ  ꗧ p‑ ꔅ  ꔪ  ꕐ  ꕶ  ꖛ  ꗁ  ꗨ b‑ ꔆ  ꔫ  ꕑ  ꕷ  ꖜ  ꗂ  ꗩ ɓ‑ ꔇ  ꔬ  ꕒ  ꕸ  ꖝ  ꗃ  ꗪ mɓ‑ ꔈ  ꔭ  ꕓ  ꕹ  ꖞ  ꗄ  ꗫ kp‑ ꔉ  ꔮ  ꕔ  ꕺ  ꖟ  ꗅ  ꗬ kp‑̃  ꕕ   ꗭ mgb‑ ꔊ  ꔯ  ꕖ  ꕻ  ꖠ  ꗆ  ꗮ gb‑ ꔋ  ꔰ  ꕗ  ꕼ  ꖡ  ꗇ  ꗯ gb‑̃  ꗈ  ꗰ f‑ ꔌ  ꔱ  ꕘ  ꕽ  ꖢ  ꗉ  ꗱ v‑ ꔍ  ꔲ  ꕙ  ꕾ  ꖣ  ꗊ  ꗲ t‑ ꔎ  ꔳ  ꕚ  ꕿ  ꖤ  ꗋ  ꗳ θ‑ ꔏ  ꔴ  ꕛ  ꖀ  ꖥ  ꗌ  ꗴ d‑ ꔐ  ꔵ  ꕜ  ꖁ  ꖦ  ꗍ  ꗵ ð‑ ꔑ  ꔶ  ꕝ  ꖂ  ꖧ  ꗎ  ꗶ l‑ ꔒ  ꔷ  ꕞ  ꖃ  ꖨ  ꗏ  ꗷ r‑ ꔓ  ꔸ  ꕟ  ꖄ  ꖩ  ꗐ  ꗸ ɗ‑ ꔔ  ꔹ  ꕠ  ꖅ  ꖪ  ꗑ  ꗹ nɗ‑ ꔕ  ꔺ  ꕡ  ꖆ  ꖫ  ꗒ  ꗺ s‑ ꔖ  ꔻ  ꕢ  ꖇ  ꖬ  ꗓ  ꗻ ʃ‑ ꔗ  ꔼ  ꕣ  ꖈ  ꖭ  ꗔ  ꗼ z‑ ꔘ  ꔽ  ꕤ  ꖉ  ꖮ  ꗕ  ꗽ ʒ‑ ꔙ  ꔾ  ꕥ  ꖊ  ꖯ  ꗖ  ꗾ tʃ‑ ꔚ  ꔿ  ꕦ  ꖋ  ꖰ  ꗗ  ꗿ dʒ‑ ꔛ  ꕀ  ꕧ  ꖌ  ꖱ  ꗘ  ꘀ ndʒ‑ ꔜ  ꕁ  ꕨ  ꖍ  ꖲ  ꗙ  ꘁ j‑ ꔝ  ꕂ  ꕩ  ꖎ  ꖳ  ꗚ  ꘂ k‑ ꔞ  ꕃ  ꕪ  ꖏ  ꖴ  ꗛ  ꘃ k‑̃  ꕫ  ŋg‑ ꔟ  ꕄ  ꕬ  ꖐ  ꖵ  ꗜ  ꘄ ŋg‑̃  ꘅ g‑ ꔠ  ꕅ  ꕭ  ꖑ  ꖶ  ꗝ  ꘆ g‑̃  ꘇ m‑ ꔡ  ꕆ  ꕮ  ꖒ  ꖷ  ꗞ  ꘈ n‑ ꔢ  ꕇ  ꕯ  ꖓ  ꖸ  ꗟ  ꘉ ɲ‑ ꔣ  ꕈ  ꕰ  ꖔ  ꖹ  ꗠ  ꘊ  eiaouɔɛ

พยางค์เพิ่มเติม

สัญลักษณ์การใช้งาน ꘋ  พยางค์ท้าย ŋ ꘌ  พยางค์ขยายเสียงสระ (เพื่อระบุสระเสียงยาว)

เครื่องหมายวรรคตอน
อักษรไวมีเครื่องหมายวรรคตอนแบบพื้นฐานดังนี้:
 สัญลักษณ์  การใช้งาน ꘍  จุลภาค (,) ꘎  จุด (.) ꘎꘎  อัศเจรีย์ (!) ꘏  ปรัศนี (?)

เครื่องหมายวรรคตอนเพิ่มเติมนำมาจากแบบยุโรป

สัญลักษณ์ในอดีต
ตัวหนังสือคำ
ข้อความอักษรไวเก่าใช้ตัวหนังสือคำหลายแบบ เฉพาะ ꘓ และ ꘘ เท่านั้นที่ยังคงใช้งานอยู่

ตัวหนังสือคำออกเสียงชุดตัวหนังสือพยางค์ความหมาย ꘓ  feŋ  ꔌꘋ  สิ่งของ ꘔ  keŋ  ꔞꘋ  เท้า ꘕ  tiŋ  ꔳꘋ  เกาะ ꘖ  nii; kpɛ kɔwu  ꕇꔦꗬ ꗛꖙ}}  วัว; ลังจิน ꘗ  ɓaŋ  ꕒꘋ สำเร็จ ꘘ  faa  ꕘꕌ  ตาย, ฆ่า ꘙ  taa  ꕚꕌ  ไป, เดินทาง ꘚ  ɗaŋ  ꕠꘋ  ได้ยิน, เข้าใจ ꘛ  ɗoŋ  ꖅꘋ  เข้า ꘜ  kuŋ  ꖴꘋ  หัว, สามารถ ꘝ  tɔŋ  ꗋꘋ  มีชื่อ ꘞ  ɗɔɔ  ꗑꖽ  ตัวเล็ก ꘟ  dʒɔŋ  ꗘꘋ  ทาส ꔔ  ɗeŋ  ꔔꘋ  เด็ก, เล็ก ꕪ*  kai  ꕪꔦ  ผู้ชาย ꗑ  lɔ  ꗏ  ใน
 <ka> ปัจจุบัน ในอดีตใช้รูป ꘑ สำหรับเสียง <ka>

ตัวเลข
อักษรไวใช้ตัวเลขอาหรับ (0–9) ในคริสต์ทศวรรษ 1920 เคยมีการประดิษฐ์ตัวเลขไวแต่ไม่ได้นำมาใช้งาน:

0123456789 ꘠  ꘡  ꘢  ꘣  ꘤  ꘥  ꘦  ꘧  ꘨  ꘩

หนังสือโรรา
Kaali Bala Ndole Wano หนึ่งในลูกพี่ลูกน้องของโมโมลู ดูวาลู บูเกเล เขียน หนังสืออึนโดเล หรือ หนังสือโรรา ในช่วง ค.ศ. 1845 ภายใต้นามปากกา โรรา
เอกสารตัวเขียนเกือบ 50 หน้ามีสัญลักษณ์ที่ปัจจุบันไม่ใช้งานแล้วบางส่วน:

 รูปอดีต ꘐ  ꘑ  ꘒ  ꘪ  ꘫ รูปปัจจุบัน ꕘ  ꕪ  ꖇ  ꕮ  ꗑ

 ยูนิโคด
# ชุดเครื่องมือวิจิต
ในทางคอมพิวเตอร์ ชุดเครื่องมือวิจิต  หมายถืงชิ้นส่วนพื้นฐานในการสร้างส่วนต่อประสานกราฟิกกับผู้ใช้ (GUI) ชุดเครื่องมือวิจิตมักอยู่ในรูปไลบรารี หรือ application framework

 คุณลักษณะของชุดเครื่องมือวิจิต 
ชุดเครื่องมือวิจิต จะมี API ที่ใช้จัดการการสร้างและการทำงานของส่วนต่อประสานกราฟิกกับผู้ใช้ ดังนี้
 ส่วนต่อประสานกราฟิกกับผู้ใช้ มักถูกสร้างอยู่ในรูปของวิจิตเชื่อมต่อกัน บางตัวเช่น (ปุ่มกด ตัวเลือก ข้อความ) มีไว้สำหรับติดต่อกับผู้ใช้ ส่วนที่เหลือ (หน้าต่าง) ใช้บรรจุวิจิตอื่น ๆ ลงไป
 สามารถเพิ่มหรือลบวิจิตได้ระหว่างที่โปรแกรมกำลังทำงาน
 ทูลคิทยังทำหน้าที่รับเหตุการณ์ต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นกับวิจิต เช่น การคลิกบนปุ่ม และส่งต่อไปให้ตัวจัดการเหตุการณ์ (event handler) ภายในโปรแกรม
ชุดเครื่องมือวิจิตอาจกำหนดหน้าตาของวิจิตไว้ตายตัวในโปรแกรม หรือให้ผู้เขียนโปรแกรมสามารถปรับแต่งได้

ชุดเครื่องมือวิจิตแบ่งได้เป็นระดับต่ำหรือระดับสูง ขึ้นอยู่กับว่าต้องเขียนโปรแกรมละเอียดแค่ไหนในส่วนต่อประสานกราฟิกกับผู้ใช้ ถ้าเป็นระดับสูง ทูลคิทจะช่วยจัดการเรื่องต่าง ๆ ให้มากกว่า ทำให้เขียนโปรแกรมได้สั้นและสะดวกกว่า

 ชุดเครื่องมือวิจิตที่นิยมใช้ 
 ชุดเครื่องมือวิจิตระดับต่ำ 
ตัวอย่างทูลคิทประเภทนี้ที่อยู่รวมกับระบบปฏิบัติการเช่น
 Windows API ในไมโครซอฟท์วินโดวส์
 Carbon ในแมคโอเอส
ส่วนทูลคิทที่แยกออกจากระบบปฏิบัติการเช่น
 Intrinsics ใน X Window System

 ชุดเครื่องมือวิจิตระดับสูง 
 ตัวอย่างบนแมคโอเอส เช่น Cocoa, MacApp
 ในไมโครซอฟท์วินโดวส์ เช่น MFC, Windows Forms
 บนยูนิกซ์ เช่น Xaw, Motif
 ทำงานได้หลายระบบเช่น XUL, Swing, AWT, Tk, GTK+, Qt, wxWidgets, FLTK
# วัดเสด็จ
วัดเสด็จ อาจหมายถึง
 วัดเสด็จ (จังหวัดกำแพงเพชร)
 วัดเสด็จ (จังหวัดปทุมธานี)
 วัดเสด็จ (จังหวัดพระนครศรีอยุธยา)
 วัดเสด็จ (จังหวัดแพร่)
 วัดเสด็จ (จังหวัดสมุทรสงคราม)
# สังฆราช
สังฆราช คือพระมหาเถระผู้เป็นใหญ่สูงสุดในสังฆมณฑลราชบัณฑิตยสถาน, พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542, กรุงเทพฯ : นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์, 2546, หน้า 1160 ในแต่ละประเทศ เช่น ประเทศไทย ประเทศพม่า ประเทศกัมพูชา มักมีพระสังฆราชเป็นของตน พระสังฆราชอาจเป็นประมุขเฉพาะคณะสงฆ์นิกายหนึ่งหรือเป็นประมุขคณะสงฆ์ทั้งปวงทุกนิกายในประเทศนั้น (ซึ่งเรียกว่าสกลมหาสังฆปริณายกราชบัณฑิตยสถาน, พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542, หน้า 1110) คำว่า สังฆราช เป็นคำสมาสจากคำว่า สงฺฆ (พระสงฆ์) + ราช (พระราชา) ซึ่งแปลว่า พระราชาแห่งคณะสงฆ์

 ประเทศไทย 

พระสังฆราชของประเทศไทยเรียกว่า สมเด็จพระสังฆราช และมีตำแหน่งเป็นสกลมหาสังฆปริณายก เพราะทรงเป็นประมุขปกครองบัญชาการคณะสงฆ์ทุกนิกายในประเทศไทย และมีพระอิสริยยศเสมอด้วยพระองค์เจ้าต่างกรม พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2560 ฉบับปัจจุบันให้พระมหากษัตริย์ไทยเป็นผู้สถาปนาสมเด็จพระราชาคณะขึ้นเป็นสมเด็จพระสังฆราชพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. 2505 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2560

สมเด็จพระสังฆราชไทยพระองค์ปัจจุบันคือ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อัมพร อมฺพโร) ซึ่งดำรงตำแหน่งมาตั้งแต่วันที่ 12 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช, ตอนที่ 5ข, เล่ม 134, วันที่ 12 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560, หน้า 1-3

 ประเทศกัมพูชา 

ช่วง พ.ศ. 2398-2524 ประเทศกัมพูชามีสมเด็จพระสังฆราช 2 พระองค์ คือฝ่ายมหานิกายและฝ่ายธรรมยุติกนิกาย ในปี พ.ศ. 2524 ได้มีการรวมคณะสงฆ์ทั้งสองนิกายเป็นหนึ่งเดียว โดยมีสมเด็จพระมหาสุเมธาธิบดี (เทพ วงศ์) เป็นประมุข ต่อมาในปี พ.ศ. 2534 พระบาทสมเด็จพระนโรดม สีหนุ ทรงสถาปนาบัวร์ กรี เป็นสมเด็จพระอภิสิรีสุคนธามหาสังฆราชาธิบดี สมเด็จพระมหาสังฆราชในคณะธรรมยุติกนิกาย ทำให้คณะสงฆ์กัมพูชาแบ่งการปกครองเป็นสองนิกายอีกครั้ง โดยสมเด็จพระมหาสุเมธาธิบดี (เทพ วงศ์) เป็นประมุขเฉพาะฝ่ายมหานิกาย และในปี พ.ศ. 2549 สมเด็จพระมหาสุเมธาธิบดี (เทพ วงศ์) ได้เลื่อนสมณศักดิ์เป็นสมเด็จพระอัครมหาสังฆราชาธิบดี และสมเด็จนนท์ แงด ได้รับสถาปนาเป็นสมเด็จพระมหาสุเมธาธิบดี สมเด็จพระสังฆนายกฝ่ายมหานิกายสืบแทนมาจนปัจจุบัน ในปัจจุบันประเทศกัมพูชาจึงมีสมเด็จพระมหาสังฆราช 2 พระองค์
# วัดพระพุทธฉายวรวิหาร
วัดพระพุทธฉายวรวิหาร เป็นพระอารามหลวงชั้นโทชนิดวรวิหาร ตั้งอยู่ที่เชิงเขาปถวี (เขาปฐวี) หมู่ 1 บ้านพระพุทธฉาย ตำบลหนองปลาไหล อำเภอเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี

 การยกฐานะเป็นพระอารามหลวง 
เมื่อ พ.ศ. 2557 วัดพระพุทธฉายได้รับการเสนอให้ยกฐานะเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ในสมัยรัชกาลที่ 9 แต่ยังมิได้โปรดเกล้าฯ จนสิ้นรัชกาล ต่อมาในวันที่ 23 มีนาคม พ.ศ. 2568 พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวได้มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ยกฐานะวัดพระพุทธฉายขึ้นเป็นพระอารามหลวงชั้นโทชนิดวรวิหาร เพื่อเฉลิมพระเกียรติและเป็นพระราชกุศลเนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 28 กรกฎาคม 2567

 ความสำคัญ 
วัดพระพุทธฉายเป็นวัดที่ประดิษฐานพระพุทธฉาย หรือ รอยพระพุทธรูป อยู่บนแผ่นหินซึ่งตั้งอยู่บนชะง่อนผา นอกจากนี้ยังมีภาพเขียนลายเส้นยุคก่อนประวัติศาสตร์ที่บริเวณเชิงผา ได้แก่ ภาพสัตว์ลายเส้นคล้ายตัวกวาง บริเวณข้าง ประตูเข้าพระพุทธฉายพบภาพเหมือนคน และภาพสัญลักษณ์ บริเวณจากจากถ้ำฤๅษี ไปทางพระพุทธฉาย ทางทิศตะวันตก พบภาพเขียนรูปไก่ ภาพพระพุทธรูป และภาพสัญลักษณ์ และบริเวณหน้าผา จปร. พบภาพลายเส้นขนาดใหญ่ที่มีความซับซ้อน คล้ายภาพเขียนก่อนประวัติศาสตร์ที่เคยถูกค้นพบที่ผาแต้ม จังหวัดอุบลราชธานีเขียนด้วยยางไม้ มีอายุเก่าแก่ประมาณ 3,000 ปี โดยเขียนสัญลักษณ์ใช้สื่อความหมายที่เข้าใจในหมู่เดียวกัน และอาจจะเป็นสื่อทางพิธีกรรม และความเชื่อของคนในยุคนั้น และยังพบรอยพระพุทธบาท เมื่อ พ.ศ. 2537 กรมศิลปากรได้ทำการซ่อมมณฑปบนภูเขาบริเวณวัดพระพุทธฉาย และเมื่อรื้อพื้นซีเมนต์ ก็ได้มีการพบรอยพระพุทธบาทเบื้องขวาอยู่ใต้ทรายปรากฏเห็นเป็นรูปรอยประทับในหิน
# วัดพระสมุทรเจดีย์
วัดพระสมุทรเจดีย์ เป็นวัดราษฎร์ ตั้งอยู่ในหมู่ที่ 3 บ้านเจดีย์ ตำบลปากคลองบางปลากด อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ ฝั่งตรงข้ามศาลากลางจังหวัดสมุทรปราการ มีผู้คนมาเคารพสักการบูชา และยังเป็นสัญลักษณ์ประจำจังหวัดสมุทรปราการ ผู้คนทั่วไปจะเรียกกันติดปากว่า พระเจดีย์กลางน้ำ เนื่องจากเดิม บริเวณที่ก่อสร้างพระสมุทรเจดีย์เป็นเกาะแม่น้ำ ต่อมาชายตลิ่งฝั่งขวาของแม่น้ำตื้นเขินงอกออกมา เชื่อมติดกับเกาะอันเป็นที่ตั้งพระเจดีย์ สมุทรปราการ เป็นเมืองที่สร้างขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยา ตัวเมืองเก่าอยู่แถบอำเภอพระประแดงและมีชื่อเรียกว่า “เมืองพระประแดง” เป็นสถานที่พักของเมืองสินค้าต่างชาติที่มาติดต่อค้าขายกับไทย ที่บริเวณริมทะเลมีการสร้างป้อมค่ายคูเมืองอย่างมั่นคงแข็งแรง ต่อมา ในสมัยกรุงธนบุรี สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรีโปรดให้รื้อกำแพงเมืองพระประแดงออก 
thumb|267x267px|หน้าบันพระวิหาร
ในปี พ.ศ. 2362 สมัยแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย (รัชกาลที่ 2) ทรงเห็นว่าจะเป็นช่องทางที่ข้าศึกจะยกทัพมาได้ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างเมืองสมุทรปราการขึ้นที่ตำบลปากน้ำ โดยใช้เวลาสร้าง 3 ปี และได้จัดสร้างป้อมปราการขึ้นทั้งสองฝั่งแม่น้ำถึง 6 ป้อม คือ ป้อมประโคนชัย ป้อมนารายณ์ปราบศึก ป้อมปราการ ป้อมประกายสิทธิ์ ป้อมนาคราช และป้อมผีเสื้อสมุทร ในขณะที่สร้างเมืองนั้น รัชกาลที่ 2 ได้เสด็จทอดพระเนตรหลายครั้งและทรงสร้างพระมหาเจดีย์ ขึ้นที่เกาะกลางน้ำแล้วพระราชทานนามว่า “พระสมุทรเจดีย์” การสร้างยังมิทันเสร็จได้เสด็จสวรรคตเสียก่อน ต่อมา ในรัชกาลที่ 3 ได้ทรงสร้างต่อจนสำเร็จและสร้างป้อมขึ้นอีก 3 แห่ง คือ ป้อมตรีเพชร ป้อมคงกระพัน และป้อมเสือซ่อนเล็บ 

ต่อมาในปี พ.ศ. 2402 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) ได้ทรงปฏิสังขรณ์พระสมุทรเจดีย์ให้สูงขึ้นและทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างป้อมชายทะเลอีกแห่งหนึ่ง พระราชทานนามว่า “ป้อมพระจุลจอมเกล้า” ซึ่งในปัจจุบันป้อมต่างๆ ได้ปรักหักพังลงคงเหลือแต่ป้อมผีเสื้อสมุทรและป้อมพระจุลจอมเกล้าเท่าทุกวันนี้270px|thumb|right|วัดพระสมุทรเจดีย์ มุมมองจากฝั่งตรงข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาในปี พ.ศ. 2565
# วัดป่าเลไลยก์
วัดป่าเลไลยก์ สามารถหมายถึง
วัดป่าเลไลยก์วรวิหาร ตำบลรั้วใหญ่ อำเภอเมืองสุพรรณบุรี จังหวัดสุพรรณบุรี โดยมีความเกี่ยวข้องกับวรรณคดีเรื่อง ขุนช้างขุนแผน
วัดป่าเลไลยก์ ตำบลลาดหญ้า อำเภอเมืองกาญจนบุรี จังหวัดกาญจนบุรี
วัดป่าเลไลยก์ อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรี
วัดป่าเลไลยก์ จังหวัดพิษณุโลก
วัดป่าเลไลยก์ อำเภอท่าลี่ จังหวัดเลย
วัดป่าเลไลยก์ อำเภอเมืองเลย จังหวัดเลย
วัดป่าเลไลยก์ อำเภอวังสะพุง จังหวัดเลย
วัดป่าเลไลยก์ จังหวัดอุดรธานี
วัดป่าเลไลยก์ (ประเทศสิงคโปร์)

ดูเพิ่ม
วัดป่าเลไลย์
วัดป่าเรไร
# วัดพระบรมธาตุวรวิหาร
thumb

วัดพระบรมธาตุ วรวิหาร ตั้งอยู่บนฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา หมู่ 6 ตำบลชัยนาท อำเภอเมืองชัยนาท จังหวัดชัยนาท เป็น พระอารามหลวง ชั้นโท เป็นวัดเก่า สร้างตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาตอนต้น ตั้งอยู่ที่บ้านท้ายเมือง ตำบลชัยนาท อำเภอเมืองชัยนาท อยู่ห่างจากตัวเมืองชัยนาท 4 กม. ภายในวัดนี้มีเจดีย์พระบรมธาตุรูปแบบสถาปัตยกรรมอู่ทองบรรจุพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธเจ้า มีงานเทศกาลสมโภชพระบรมธาตุในวันเพ็ญ เดือน 6

 พระปรางค์ 
วัดพระบรมธาตุเป็นวัดโบราณ มีพระปรางค์สร้างด้วยศิลาแลงสูง ๗ วา รูปทรงสี่เหลี่ยม ฐานแต่ละด้านกว้างประมาณ ๓ วาเศษ (6 เมตร)

 ประวัติ 
สร้างในสมัยพระศรีธรรมาโศกราช โดยพระอรหันต์ได้อัญเชิญพระบรมสารีริกธาตุมา และได้สร้างพระปรางค์ด้วยศิลาแลง บรรจุพระบรมสารีริกธาตุไว้ในพระปรางค์ 

แผ่นศิลาจารึก ไม่ได้กล่าวถึงผู้สร้างวัดนี้กล่าวแต่เพียงผู้เดิมพระปรางค์องค์นี้หุ้มด้วยโลหะสีขาว ต่อมาบูรณะใช้หินและปูนหุ้มไว้ 

 ประเพณี 
thumb
งานนมัสการและปิดทองพระปรางค์ในวันขึ้น ๑๔ - ๑๕ ค่ำ และ วันแรม ๑ ค่ำ เดือน ๖ และในวันแรม ๔ ค่ำ เดือน ๑๑

 ความสำคัญ 

น้ำอภิเษกจากจังหวัดชัยนาทมีอยู่ ๒ แห่ง คือ น้ำตักที่หน้าวัดพระบรมธาตุ และน้ำตักที่หน้าวัดธรรมามูลวรวิหาร วัดพระบรมธาตุ เป็นสถานที่ประกอบพิธีน้ำอภิเษก