gr_gerichte · R 2018 9 · 2018-03-22 · it

protesta da construcziun | Baurecht

VERWALTUNGSGERICHT DES KANTONS GRAUBÜNDEN
DRETGIRA ADMINISTRATIVA DAL CHANTUN GRISCHUN
TRIBUNALE AMMINISTRATIVO DEL CANTONE DEI GRIGIONI
R 18 9
5. chombra 
Derschadra singula Moser e Parolini sco actuara
SENTENZIA
dals 22 da mars 2018
en la chaussa en lita da dretg administrativ
A._____,
recurrent
cunter
Vischnanca da X._____,
adversaria da recurs
concernent la protesta en fatgs da construcziun


- 2 -
1.
Cun la dumonda da construcziun nr. 56/17, publitgada ils 8 da december 
2017, ha la B._____ AG, represchentada da la C._____ GmbH, dumandà 
la vischnanca da X._____ per la permissiun da construir ina nova chasa 
cun manaschi da restauraziun sin la parcella nr. 3682, a X._____.
2.
En ina brev nundatada scritta a maun ha dumandà A._____ la vischnanca 
da X._____, pertge ch'i saja permess da construir sin la parcella nr. 3682, 
schebain che quella na sa chattia betg en la zona da construcziun.
3.
La vischnanca da X._____ ha respundì cun il scriver dals 24 da schaner 
2018 (renviond a la protesta dals 19 da december 2017). Ella ha 
menziunà che la protesta da na cuntegnia nagins puncts da protesta 
concrets e naginas motivaziuns, uschia ch'ella na possia betg vegnir 
tractada. Ella ha perquai disponì che la protesta saja nunvalaivla e vegnia 
refusada.
4.
Cun il scriver dals 22 da favrer 2018 ha A._____ (suandantamain: 
recurrent) recurrì cunter la disposiziun da la vischnanca da X._____ 
(suandantamain: adversaria da recurs) a la Dretgira administrativa dal 
chantun Grischun. En quel fa el sulettamain la dumonda, nua ch'ils 
patruns da construcziun construeschian ils parcadis prescrits en l'art. 68 
da la lescha da construcziun. 
5.
Il derschader d'instrucziun da la Dretgira administrativa dal chantun 
Grischun ha communitgà al recurrent cun il scriver dals 27 da favrer 2018 
che ses recurs na correspundia betg a las pretensiuns formalas 
prescrittas. Il recurs stoppia cuntegnair la pretensiun da dretg, ils fatgs ed 
ina motivaziun. Plinavant stoppia el inoltrar la disposiziun contestada ed 
ils meds da cumprova. Il scriver dals 22 da favrer 2018 na possia perquai 
betg vegnir acceptà sco recurs. Il recurrent ha però survegnì la 
pussaivladad da surlavurar il recurs entaifer 10 dis. Il medem mument han 


- 3 -
ins fatg attent il recurrent che la dretgira na vegnia betg ad entrar en 
quest recurs, en cas che quest termin scadia senza ch'el haja fatg diever 
dad el.
6.
Il recurrent n'ha inoltrà nagin recurs surlavurà entaifer il termin fixà.
La derschadra singula tira en consideraziun:
1. a)
La Dretgira administrativa giuditgescha recurs cunter decisiuns da 
vischnancas, uschenavant che quellas decisiuns na pon betg vegnir 
contestadas tar in'autra instanza u sch'ellas n'èn betg definitivas tenor il 
dretg chantunal u federal (art. 49 al. 1 lit. a da la lescha davart la 
giurisdicziun administrativa [LGA; DG 370.100]). Cun la disposiziun 
communala dals 22 da favrer 2018 pertutgant la protesta en fatgs da 
construcziun è da princip avant maun en quest cas ina decisiun 
contestabla en il senn da l'art. 49 al. 1 lit. a LGA.
b)
Tenor l'art. 18 al. 1 da la lescha davart l'organisaziun giudiziala (LOG; 
DG 173.000) sco era tenor l'art. 43 al. 3 lit. b LGA decida la Dretgira 
administrativa dal chantun Grischun en cumpetenza da derschader 
singul, sch'in med legal è evidentamain inadmissibel u evidentamain 
motivà u nunmotivà. Per pudair vegnir taxà sco evidentamain 
inadmissibel ston mancar ad in med legal las premissas da dretg da 
procedura per recurrer, q.v.d. per insumma pudair entrar en il cuntegn d'in 
recurs ston tut las premissas da dretg da procedura esser ademplidas 
correctamain. En il cas preschent n'ademplescha, sco quai ch'i sto vegnir 
mussà suandantamain, il recurs dal recurrent inoltrà ils 22 da favrer 2018 
betg las premissas formalas per vegnir acceptà sco recurs ed è perquai 
evidentamain inadmissibel. Cunquai ch'i sa tracta d'ina dumonda giuridica 
(formala) en il senn da l'art. 18 al. 1 LOG e da l'art. 43 al. 3 lit. b LGA 


- 4 -
citads, da la quala la negaziun ha senz'auter per consequenza ina 
decisiun da betg entrar en materia da vart da la dretgira, tutga ella tar las 
cumpetenzas da la derschadra singula. En il cas preschent n'è damai 
necessaria ni ina cumposiziun da trais (art. 43 al. 1 LGA; cas ordinari) ni 
da tschintg derschaders (art. 43 al. 2 LGA).
2. a)
Tenor l'art. 38 LGA ston scrittiras giuridicas vegnir redigidas en ina lingua 
uffiziala e cuntegnair la pretensiun da dretg, ils fatgs ed ina motivaziun (al. 
1). Ellas ston vegnir suttascrittas ed inoltradas en dus exemplars cun 
agiuntar ils meds da cumprova disponibels e la decisiun contestada; 
ulteriurs meds da cumprova ston vegnir designads exactamain (al. 2). 
Sch'ina inoltraziun na satisfa betg a las pretensiuns legalas u sch'ella è 
redigida en ina furma incunvegnenta, sch'ella n'è betg legibla u sch'ella è 
senza basegn memia voluminusa, vegn fixà in termin adequat per 
rectifitgar la mancanza, e quai cun smanatschar ch'i na vegnia uschiglio 
betg entrà en l'inoltraziun (al. 3).
b)
En il cas preschent cuntegna la protesta inoltrada ils 22 da favrer 2018 
sper in renviament a la disposiziun da la vischnanca ed a la protesta dals 
19 da december 2017 sulettamain la dumonda, nua che sa chattian ils 
parcadis prescrits en l'art. 68 da la lescha da construcziun. Ina tala 
scrittira giuridica na satisfa en nagin cas a las prescripziuns da l'art. 38 
LGA, pertge ch'ella na cuntegna ni la pretensiun da dretg, ni ils fatgs ni 
ina motivaziun. Sulettamain a maun da la dumonda numnada sura 
areguard ils parcadis prescrits n'èsi betg pussaivel per la dretgira da 
deducir ils fatgs relevants e d'eruir las pretensiuns da dretg inclusiv lur 
motivaziun giuridica. Il recurrent ha perquai survegnì temp da surlavurar 
sia scrittira giuridica e da rectifitgar la mancanza. Quai n'ha el betg fatg e 
consequentamain n'entra la dretgira betg en il recurs. Sin questa 
consequenza giuridica è el dal reminent vegnì rendì attent explicitamain 
en il rom da la fixaziun dal termin per rectifitgar la mancanza. Sch'el na 


- 5 -
suonda betg questa invitaziun, è el sez responsabel che sia dumonda na 
po per mancanza da premissas formalas betg vegnir tractada.
3.
Sin fundament da quest resultat da la procedura èn ils custs da dretgira, 
sa basond sin l'art. 73 al. 1 LGA, d'adossar al recurrent. En quel cas èsi 
però giustifitgà da fixar la taxa dal stadi mo sin fr. 200.–.
La derschadra singula decida damai:
1.
En il recurs na vegn betg entrà. 
2.
Ils custs da dretgira, consistents
- d'ina taxa dal stadi da
fr.
200.--
- e da las expensas da la chanzlia da
fr.
140.--
total
fr.
340.--
van a quint da A._____ ed èn da pajar entaifer 30 dis dapi la consegna da 
questa sentenzia a l'administraziun da finanzas dal chantun Grischun, 
Cuira.
3.
[Indicaziun dals meds legals]
4.
[Communicaziuns]