gr_gerichte · PVG 2014 22 · 2014-12-31 · it
Praxis Verwaltungsgericht


10/22 Raumordnung und Umweltschutz PVG 2014
153
Raumordnung und Umweltschutz
10
Planisaziun dal territori e protecziun da
l’ambient
Pianificazione territoriale e protezione
dell’ambiente
Custs per elavurar e per relaschar l’urden fundamental.
– Las vischnancas pon adossar totalmain u parzialmain ils
custs da planisaziun en connex cun in project a quel- las
persunas che profitan spezialmain da la planisaziun
(consid. 2a–c).
– Il fatg che la vischnanca ha en il cas preschent fixà sia
cumpart da l’interess sin 30% e quella dal privat sin 70%
dals custs totals n’è betg crititgabel (consid. 2e).
Kosten für die Erarbeitung und den Erlass der Grundord-
nung.
– Die Gemeinden können die projektbezogenen Pla-
nungskosten ganz oder teilweise jenen Personen über-
binden, die in besonderem Masse aus der Planung Vor-
teile ziehen (E.2a–c).
– Die Tatsache, dass die Gemeinde im vorliegenden Fall die
öffentliche Interessenz auf 30% und die private In-
teressenz auf 70% festgelegt hat, ist nicht zu beanstan- den
(E.2e).
Costi per l’elaborazione e l’emanzione dell’ordinamento di
base.
– I comuni possono addebitare in parte o per intero le
spese di pianificazione in relazione ad un progetto alle
persone che traggono particolare vantaggio dalla piani-
ficazione (cons. 2a–c).
– Nel caso conreto, il fatto che il comune abbia stabilito
l’interessenza publica al 30% e quella privata al 70% dei
costi totali non dà adito a critiche (cons. 2e).
Consideraziun:
2. a) La vischnanca sa basa concernent ils custs adossads
al recurrent sin l’art. 22 al. 4 da la Lescha davart la planisaziun dal
territori dal chantun Grischun (LPTGR; DG 801.100). L’art. 22 al. 1
22

10/22 Raumordnung und Umweltschutz PVG 2014
154
LPTGR determinescha che las vischnancas relaschan l’urden fun-
damental. Quel definescha l’utilisaziun ed ils princips da la furma-
ziun e da l’avertura dal territori communal ed è liant per mintgina
e per mintgin. L’urden fundamental consista da la lescha da con-
strucziun, dal plan da zonas, dal plan general da furmaziun e dal
plan general d’avertura (art. 22 al. 2 LPTGR). L’art. 22 al. 4 LPTGR
determinescha che las vischnancas portan da princip ils custs per
elavurar e per relaschar l’urden fundamental. Tar planisaziuns en
connex cun in project pon las vischnancas adossar totalmain u
parzialmain ils custs da planisaziun a quellas persunas che pro-
fitan spezialmain da la planisaziun. Tenor la missiva da la regenza
al cussegl grond areguard la revisiun da la LPTGR dals 11 da matg
2004 (carnet nr. 3/2004–2005, p. 305) duain uschia proprietaris da
terren che profitan spezialmain da planisaziuns sa participar als
custs da planisaziun per midadas da l’urden fundamental, cunzunt
en connex cun uschenumnadas planisaziuns d’utilisaziun che sa
refereschan ad in project, q. v. d. planisaziuns d’utilisaziun che
vegnan, resp. ston vegnir exequidas en vista a la realisaziun d’in
tschert project (p. ex. planisaziun d’utilisaziun per implants da
temp liber u per implants per l’explotaziun da materia prima). En
il cas preschent vai per realisar ina zona per hotels e damai per mi-
dar il plan da zonas sco part da l’urden fundamental. Perquai vegn
applitgà l’art. 22 al. 4 LPTGR.
b) Sa basond sin in quint dal biro da planisaziun respon-
sabel dals 31 da matg 2013 ha la vischnanca adossà custs al re-
current. Sco quai che resorta dal quint, concernan las expensas te-
nor object las lavurs fatgas dal biro da planisaziun durant la
perioda dals 15 da favrer 2012 fin ils 31 da december 2012 en con-
nex cun la revisiun parziala da la planisaziun locala da Lü ed il pro-
ject d’hotel «X. » sin la parcella nr. 2279. Ellas cumpiglian
scleriments da procedura euv., l’elavuraziun dals meds da plani-
saziun, differentas discussiuns, documents areguard l’exami-
naziun preliminara, la consegna da datas digitalas a l’uffizi per il
svilup dal territori dal chantun Grischun, l’evaluaziun da l’exami-
naziun preliminara tras l’uffizi e la discussiun cun la vischnanca,
l’integraziun da las datas en l’exposiziun publica, la preschenta-
ziun da giavischs ed adattaziuns. Tenor il rapport da l’examinaziun
preliminara da l’uffizi per il svilup dal territori dal chantun Gri-
schun dals 6 da settember 2012 ha il biro da planisaziun elavurà in
plan da zonas ed in plan general da furmaziun «Lü, parcella nr.
2279» 1:2000 dals 14 da matg 2012 sco er il rapport da planisaziun
e da cooperaziun areguard la revisiun parziala da la planisaziun lo-

10/22 Raumordnung und Umweltschutz PVG 2014
155
cala concernent la parcella nr. 2270 dal matg 2012 e consegnà
quels a l’uffizi per l’examinaziun preliminara. Las lavurs fatgas dal
biro da planisaziun pertutgan tut en tut la planisaziun da la nova
zona per hotels en connex cun la construcziun ed il manaschi dal
project dal recurrent «X. ». Damai sa tracti da custs da plani-
saziun en connex cun ina planisaziun che sa referescha ad in pro-
ject. Cunter quai n’ha il recurrent en general era betg fatg objec-
ziuns. El fa però valair ch’el na profitia betg spezialmain da la
planisaziun, perquai ch’il project «X. » na vegnia betg realisà.
c) Cun la decisiun dals 29 d’avrigl 2014 ha la regenza dal
chantun Grischun approvà la realisaziun da la zona per hotels A sin
la parcella nr. 2279, sin la quala il recurrent vuleva realisar ses pro-
ject «X. ». Cun quai è la zona da basa vegnida adattada e dal
punct da vista da la confurmitad da la zona fiss il recurrent liber da
realisar ses project d’hotel. Il recurrent profita pia spezialmain da
la planisaziun e dal fatg ch’el pudess effectivamain realisar
l’«X. » sin la parcella nr. 2279. La vischnanca ha stgaffì per ses
avantatg la basa da la planisaziun d’utilisaziun per realisar
l’«X. ». Da quai profita il recurrent, independentamain sch’el
po propi realisar ses project d’hotel u betg. Sco quai ch’el ha
explitgà a la vischnanca, saja il motiv principal per il naufragi da
l’«X. » surtut la finanziaziun mancanta. Questa circumstanza
pertutga però il champ dals ristgs dal recurrent e n’ha betg per
consequenza che la vischnanca sto purtar (suletta) ils custs da pla-
nisaziun per quel project.
d) Il recurrent fa valair en pli che la vischnanca n’al haja
betg fatg attent ch’el possia vegnir obligà da purtar ils custs e ch’i
resultian custs talmain auts. Tgi che recurra a la vischnanca sto
quintar da vegnir obligà da surpigliar ils custs. Sco quai che
resorta dal scriver da la vischnanca al recurrent dals 13 da mars
2012, ha la vischnanca infurmà quel anticipadamain ch’ella ini-
zieschia ils pass necessaris en connex cun la procedura da plani-
saziun per ch’el possia cuntinuar cun la projectaziun. Cun quai è il
recurrent stà infurmà che la vischnanca procuria per lavurs cor-
respundentas. Per l’adossament dals custs sa basa la vischnanca
plinavant sin la norma da l’art. 22 al. 4 LPTGR. Uschia sa funda
quel sin ina basa legala. Ils custs da planisaziun che sa refereschan
al project sto il recurrent però surpigliar independentamain dals
custs resultads da la projectaziun.
e) Il recurrent crititgescha la finala ch’ins haja fixà arbitrar-
main sia cumpart che munta a 70% dals custs totals. Tenor la dis-
posiziun da l’art. 22 al. 4 LPTGR po la vischnanca perfin adossar tut

10/22 Raumordnung und Umweltschutz PVG 2014
156
ils custs ad ina persuna che profita spezialmain da la planisaziun
che sa referescha ad in project. Sche la vischnanca decida da sur-
pigliar ina part dals custs, ha ella il spazi dal bainappreziar sur da
l’autezza da questa part. Tenor l’art. 51 al. 1 da la Lescha davart la
giurisdicziun administrativa dal chantun Grischun (LGA; DG
370.100) cumpiglia la cumpetenza d’examinaziun da la dretgira
administrativa en il rom da la procedura da recurs violaziuns da
dretg, inclusiv il surpassament u l’abus dal bainappreziar (lit. a) e
la constataziun faussa u incumpletta dals fatgs (lit. b). Sche la
vischnanca ha il spazi dal bainappreziar en connex cun in conclus,
sa limitescha la dimensiun da l’examinaziun en quest reguard
damai ad ina controlla giuridica, q. v. d. ad in’examinaziun sche
l’execuziun dal bainappreziar è manglusa pervi da sbagls legals en
il senn dal surpassament u da l’abus dal bainappreziar. Sco quai
che la vischnanca conceda sezza, profitass ella er in tschert tant,
sch’il project «X. » vegniss realisà. Sco quai che resorta dal
rapport da planisaziun e da cooperaziun dal biro da planisaziun da
l’avust 2013, è il project orientà al turissem ch’è main dependent
dad implants sco il turissem da viandants, bikers, skiunzs da turas,
euv. En pli na datti en vischnanca naginas pussaivladads da per-
nottaziun cumparegliablas. Cun il project pudess ins damai cum-
plettar la purschida turistica. La realisaziun da l’«X. » avess
perquai era tscherts avantatgs per la vischnanca, betg il davos
pervi d’in augment da las pernottaziuns en la val. Il fatg che la
vischnanca ha fixà sia cumpart da l’interess sin 30% stat en il rom
da ses spazi dal bainappreziar e n’è betg crititgabel. Consequenta-
main vegn il recurs refusà cumplettamain.
R 13 182
Sentenzia dals 24 da zercladur 2014