Nghị viện Canada

Nghị viện Canada (, ) hay Quốc hội Canada (, ) là cơ quan lập pháp của Canada, tọa lạc trên Đồi Quốc hội ở thủ đô Ottawa (Ontario).
Chiếu theo Đạo dụ Bắc Mỹ thuộc Anh năm 1867, Quốc hội Canada thành hình gồm ba bộ phận: Quốc vương Canada, Thượng viện (105 thượng nghị sĩ) và Hạ viện (308 dân biểu). Quốc vương Canada nắm cương vị quốc trưởng, đại diện bởi vị Toàn quyền. Chức vị này do Thủ tướng đề cử và Thượng viện bổ nhiệm. Hạ viện do dân Canada trực tiếp đầu phiếu, đại diện 338 khu vực toàn quốc.
Hạ viện Canada, tức Hạ viện là đơn vị chính trong Quốc hội, có rộng quyền lập pháp cùng phối hợp với Thủ tướng điều hành chính phủ. Hạ viện cũng có đặc quyền bãi nhiệm thủ tướng và Nội các. Thượng viện ít khi bác bỏ những dự luật do Hạ viện thông qua. Trong khi đó Quốc vương (do Toàn quyền đại diện) chủ yếu đóng vai trò lễ nghi.
Thành phần.
Quân chủ.
"Quốc vương Canada" là một phần của Cơ quan hành chính và lập pháp bang và cũng là nguyên thủ quốc gia. Vì các quốc vương không sống ở Canada, nên họ được đại diện bởi Thống đốc. Quyền hạn thực tế của Thống đốc Giới hạn trong việc ký các dự luật được thông qua bởi các thượng viện và hạ viện, ban hành một địa chỉ chính sách được viết bởi chính phủ vào đầu mỗi phiên họp mới và (theo đề nghị của Thủ tướng Chính phủ) về việc giải tán Hạ viện.
Thượng viện.
Mặc dù về lý thuyết, Hạ viện đại diện cho Canada, Thủ tướng có thể chọn bất kỳ ai, nhưng tất cả các thành viên của thượng viện được tạo ra thông qua cuộc hẹn. Trình độ của các thành viên của Hạ viện là 30 tuổi và có tài sản không dưới 4.000 đô la Canada và không dưới 4.000 đô la Canada ở các tỉnh đại diện. Chính phủ đã thông qua dự luật vào năm 1965, quy định tuổi nghỉ hưu bắt buộc của thành viên cấp trên là 75. Mặc dù trong cuộc bầu cử ở Alberta, cử tri có thể chọn thành viên tiếp theo của Thượng viện trong tỉnh, Thủ tướng Canada không phải chỉ định thành viên dựa trên danh sách này.
Hạ viện.
Hạ viện là phần được bầu duy nhất của Quốc hội. Công dân Canada từ 18 tuổi trở lên có thể tham gia bầu cử với tư cách là thành viên của Hạ viện. Mỗi thành viên của Hạ viện đại diện cho một khu vực bầu cử khác nhau trong nước. Nhiệm kỳ của Hạ viện không thể quá năm năm. Về lý thuyết, Thủ tướng Canada bất cứ lúc nào cũng có thể yêu cầu Thống đốc giải tán Hạ viện và tuyên bố tái cử. Mặc dù Quốc hội Canada đã thông qua dự luật vào năm 2007 để ấn định ngày bầu cử, nhưng dự luật không có quyền ngăn Toàn quyền giải tán Quốc hội bất cứ lúc nào.
Mặc dù số ghế trong Hạ viện không thể nhỏ hơn 282 ghế, nhưng không có giới hạn trên đối với các ghế trong Hạ viện. Hơn nữa, Hạ viện phải phân bổ ít nhất một ghế cho khu vực Canada. Các ghế trong Hạ viện sẽ được điều chỉnh theo điều tra dân số cứ sau 10 năm. Thủ tướng Canada, Nội các và tất cả các cơ quan của chính phủ liên bang Canada chịu trách nhiệm trước Hạ viện.
Kể từ Đại hội lần thứ 42, số lượng ghế trong Hạ viện đã tăng lên tới 338.
Chương trình.
Cả thượng và hạ viện đều có vị trí của chủ tịch. Chủ tịch Hạ viện được Thủ tướng đề nghị và được Toàn quyền bổ nhiệm. Chủ tịch Hạ viện được bầu bởi Hạ viện.
Về lý thuyết, các Chủ tịch của cả thượng và hạ đều có quyền bỏ phiếu. Nhưng thực chất, vì tổng thống muốn giữ thái độ trung lập, hầu hết các chủ tịch sẽ không bỏ phiếu. Người phát biểu sẽ chỉ bỏ phiếu nếu phiếu bầu của ưu và nhược điểm là như nhau.