vietgpt/wikipedia_vi huggingface dataset:
Macropharyngodon bipartitus

Macropharyngodon bipartitus là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1957.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài cá này, "bipartitus", trong tiếng Latinh có nghĩa là "có hai phần" ("bi": "hai" + "partitus": "phần, bộ phận"), hàm ý có lẽ đề cập đến kiểu màu của cá đực: sọc ở thân trước và đứt đoạn thành các vệt đốm ở thân sau.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. bipartitus" có phạm vi phân bố ở Ấn Độ Dương. Từ bờ biển Oman–Yemen, loài này được ghi nhận dọc theo bờ biển Đông Phi, từ Zanzibar trải dài về phía nam đến Nam Phi, bao gồm Madagascar và các đảo quốc lân cận, phía đông trải dài đến Maldives và quần đảo Chagos.
"M. bipartitus" sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy cát trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi ở độ sâu đến 30 m.
Phân loài "M. bipartitus marisrubri" có phạm vi phân bố giới hạn Biển Đỏ, đã được công nhận là loài hợp lệ, "Macropharyngodon marisrubri".
Mô tả.
"M. bipartitus" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 13 cm. Đầu và thân trước của cá đực có các dải sọc màu đỏ sẫm và xanh lục; các vệt đỏ được viền sẫm. Thân sau có vệt đốm màu đỏ và xanh lam. Cá cái có màu đỏ cam lốm đốm các vệt trắng. Đầu màu vàng có các vệt đốm màu đen. Bụng và ngực có một mảng màu đen với các vệt đốm màu xanh lam sáng.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 12.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. bipartitus" là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ ở tầng đáy. Cá cái có xu hướng hợp thành các nhóm nhỏ, còn cá đực thường sống đơn độc hoặc bắt cặp với một con cá cái. Chúng vùi mình vào dưới cát để tránh sự nguy hiểm.
Macropharyngodon cyanoguttatus

Macropharyngodon cyanoguttatus là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài cá này, "bipartitus", trong tiếng Latinh có nghĩa là "có hai phần" ("cyano": "xanh lam" + "guttatus": "lấm chấm"), hàm ý đề cập đến các vệt đốm màu xanh lam óng ở cá đực và cá cái.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. cyanoguttatus" có phạm vi phân bố ở Tây Nam Ấn Độ Dương. Loài này được ghi nhận ngoài khơi Madagascar, bao gồm hai đảo quốc lân cận là Mauritius và Réunion, cũng như dọc theo bờ biển Mozambique đến Nam Phi.
"M. cyanoguttatus" sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn ở độ sâu khoảng từ 10 đến 40 m.
Mô tả.
"M. cyanoguttatus" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 11,5 cm. Cơ thể đặc trưng bởi các hàng chấm màu xanh lam sáng. Cá cái và cá con có thân màu nâu sẫm, gần như đen. Vùng mõm, gáy và nửa trên của đầu có màu vàng; nửa đầu dưới màu vàng nâu. Đầu có các vệt sọc xanh lam. Nửa sau vây đuôi trong suốt (cá con) hoặc hơi trắng (cá cái). Cá đực có thân màu xanh lam sẫm; đầu có màu vàng da cam sẫm với các vệt sọc màu xanh như cá cái.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. cyanoguttatus" chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ ở tầng đáy. Loài này thường bơi theo cặp hoặc sống đơn độc.
Macropharyngodon choati

Macropharyngodon choati là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của J. Howard Choat, nhà sinh vật biển đến từ Đại học James Cook, là người đã thu thập mẫu vật của loài cá này vào năm 1967.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. choati" có phạm vi phân bố ở Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận dọc theo bờ biển Đông Úc (bao gồm cả rạn san hô Elizabeth và rạn san hô Middleton ở ngoài khơi) và xung quanh Nouvelle-Calédonie.
"M. choati" sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi ở độ sâu đến 27 m.
Mô tả.
"M. choati" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 10 cm. Cơ thể màu trắng lốm đốm các vệt màu cam. Nắp mang có một đốm màu xanh đen với viền màu vàng. Cá con có kiểu màu tương tự cá trưởng thành nhưng thiếu đốm đen trên mang.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 13.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. choati" có lẽ là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ ở tầng đáy. Cá con thường hợp thành những nhóm nhỏ, hoặc lẫn vào đàn của các loài bàng chài khác; cá trưởng thành thường sống đơn độc.
Macropharyngodon geoffroy

Macropharyngodon geoffroy là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1824.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của Étienne Geoffroy Saint-Hilaire, nhà tự nhiên học người Pháp.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. geoffroy" có phạm vi phân bố ở Bắc Thái Bình Dương. Đây là một loài đặc hữu của quần đảo Hawaii và đảo Johnston (Hoa Kỳ). "M. geoffroy" sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn ở độ sâu khoảng từ 6 đến 32 m.
Mô tả.
"M. geoffroy" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 15 cm. Loài này có mõm ngắn hơn so với những loài trong cùng chi, bắt nguồn cho tên thông thường của chúng (shortnose wrasse). Răng lớn và chắc giúp "M. geoffroy" nghiền nát vỏ của các loài ốc biển, thức ăn phổ biến trong phạm vi của chúng.
Cơ thể của "M. geoffroy" có màu nâu da cam với các hàng đốm tròn màu xanh lam óng ở hai bên thân. Đầu có các vệt sọc màu xanh tương tự. Vây ngực có màu vàng, trong suốt.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. geoffroy" là các loài nhuyễn thể (đặc biệt là lớp Chân bụng) và trùng lỗ. Loài này được đánh bắt nhằm mục đích thương mại trong ngành buôn bán cá cảnh.
Macropharyngodon kuiteri

Macropharyngodon kuiteri là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của Rudolf "Rudie" Kuiter, nhiếp ảnh gia dưới nước người Úc, người đã nuôi các mẫu vật của loài này từ khi chúng còn là cá bột đến khi thành cá trưởng thành trong bể cá tại nhà.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. kuiteri" có phạm vi phân bố ở vùng biển Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận từ phía nam rạn san hô Great Barrier trải dài đến bờ biển Sydney (New South Wales, Úc), bao gồm quần đảo Chesterfield, rạn san hô Elizabeth và rạn san hô Middleton ở ngoài khơi, và cũng được tìm thấy tại Nouvelle-Calédonie, Vanuatu và Tonga.
"M. kuiteri" sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn (thường phủ bởi các thảm tảo) ở độ sâu khoảng từ 5 đến 55 m.
Mô tả.
"M. kuiteri" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 10 cm. Cá cái có màu cam nhạt; vảy có đốm màu trắng. Nắp mang có một đốm lớn (to bằng đường kính của mắt) màu đen được viền màu xanh lam. Cá đực có màu cam sẫm phớt vàng (vảy vẫn còn các đốm trắng). Đầu có các dải sọc màu vàng cam viền đỏ bao quanh mắt. Đốm đen lớn trên mang được viền màu xanh lục và xanh lam.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 13.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. kuiteri" chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ ở tầng đáy. Loài này được đánh bắt nhằm mục đích thương mại trong ngành buôn bán cá cảnh.
Macropharyngodon marisrubri

Macropharyngodon marisrubri là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh "marisrubri" trong tiếng Latinh có nghĩa là "biển có màu đỏ" ("maris": "biển" + "rubrus": "đỏ"), hàm ý đề cập đến phạm vi phân bố của loài cá này, Biển Đỏ.
Phân loại.
Trước đây, "M. marisrubri" được xem là một phân loài của "Macropharyngodon bipartitus" với danh pháp là "Macropharyngodon bipartitus marisrubri" dựa trên kiểu màu của cá đực. Tuy nhiên, mẫu gốc của "M. marisrubri" khi đó là một cá thể đực chưa phát triển đầy đủ (vẫn còn các vệt đốm đen thay vì các dải sọc, và vẫn còn giữ lại màu cam của cá cái). Năm 2013, "M. bipartitus marisrubri" chính thức được công nhận là một loài hợp lệ, với danh pháp là "M. marisrubri".
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. marisrubri" là một loài đặc hữu của Biển Đỏ, và được ghi nhận chủ yếu ở vịnh Aqaba. "M. marisrubri" được ghi nhận ở độ sâu trong khoảng từ 4 đến 16 m.
Mô tả.
"M. marisrubri" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 9,5 cm. Cá cái của "M. marisrubri" và "M. bipartitus" giống nhau về kiểu màu: màu đỏ cam lốm đốm các vệt trắng; đầu màu vàng với một mảng màu đen trên bụng và ngực. Kiểu màu của cá đực có sự khác biệt giữa hai loài, đó là "M. bipartitus" có hai vệt màu nhạt ở thân sau (nằm bên dưới vây lưng sau và trên cuống đuôi), trong khi những vệt này không có hoặc khá nhỏ ở "M. marisrubri". Không những thế, cá cái và cá đực của "M. marisrubri" có phần gai vây lưng nhô cao hơn so với của "M. bipartitus" (vây lưng của "M. bipartitus" phẳng hơn).
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Macropharyngodon moyeri

Macropharyngodon moyeri là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của Jack T. Moyer, giám đốc của Trạm sinh học Tatsuo Tanaka, người đã tài trợ cho các tác giả trong quá trình nghiên cứu tại Miyakejima.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. moyeri" có phạm vi phân bố ở Tây Bắc Thái Bình Dương. Loài này được tìm thấy ở vùng biển phía nam Nhật Bản, bao gồm quần đảo Ryukyu và quần đảo Izu, cũng như đảo Đài Loan. "M. moyeri" sống trên nền đáy cát và đá vụn có nhiều tảo ở độ sâu khoảng từ 7 đến 17 m.
Mô tả.
"M. moyeri" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 12 cm. Cá cái có màu nâu da cam sẫm phớt màu xanh lục; ngực và bụng phớt màu hồng tím. Nắp mang có một đốm đen với một đốm màu lục bao quanh. Mõm và nửa đầu dưới màu vàng lục. Nửa đầu trên màu nâu sẫm với các đốm và sọc màu đỏ cam. Vảy có các đốm màu đỏ cam. Một vùng màu cam phớt đỏ bao quanh gốc vây ngực. Vây lưng và vây hậu môn có dải màu xanh lục ở gốc vây với dải màu đen cận rìa. Vây đuôi màu xanh lam nhạt, phớt màu lục nhạt ở gốc. Vây bụng và vây ngực trong suốt. Cá đực tương tự cá cái nhưng màu sắc sáng hơn. Cá con có các đốm đen trên vây hậu môn và vây lưng.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 10; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Macropharyngodon negrosensis

Macropharyngodon negrosensis là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1932.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của nơi mà mẫu gốc được phát hiện, đảo Negros của Philippines (hậu tố "ensis" dùng để chỉ nơi chốn).
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. negrosensis" có phạm vi phân bố tập trung ở Tây Thái Bình Dương, nhưng thưa thớt ở Đông Ấn Độ Dương (được ghi nhận tại đảo Giáng Sinh và một số rạn san hô vòng ngoài khơi cùng như bờ biển Tây Úc). Từ đảo Sumatra, loài này được biết đến ở hầu hết vùng biển các nước Đông Nam Á, trải dài đến một số các quần đảo, đảo quốc thuộc châu Đại Dương (ngoại trừ quần đảo Hawaii); xa nhất là đến quần đảo Samoa; ngược lên phía bắc đến quần đảo Ogasawara và quần đảo Ryukyu (Nhật Bản); phía nam giới hạn ít nhất là đến Sydney (Úc) và đảo Lord Howe.
"M. negrosensis" sống gần các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi ở độ sâu đến 32 m.
Mô tả.
"M. negrosensis" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 12 cm. Cá cái và cá con có màu đen được phủ chi chít những chấm màu vàng tươi đến màu xanh lục lam (thường dược quan sát là màu trắng ở dưới nước). Vây lưng màu trắng có các vạch sọc đen; vây bụng và vây hậu môn màu đen; vây đuôi trong suốt. Cá đực cũng màu đen với những chấm xanh lục lam phủ dày đặc cơ thể, nhưng đầu có các vệt sọc màu vàng tươi và tím nhạt, rìa trên và dưới của vây đuôi có màu đen; vảy có viền màu sáng nổi bật.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. negrosensis" là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ ở tầng đáy. Chúng thường hợp thành những nhóm nhỏ, bơi gần đáy hoặc bơi theo cặp.
Macropharyngodon ornatus

Macropharyngodon ornatus là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài cá này trong tiếng Latinh có nghĩa là "được trang trí", hàm ý đề cập đến các vệt sọc màu xanh lục trên cơ thể của chúng.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. ornatus" có phạm vi phân bố tập trung ở Đông Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương. Từ mũi Nam Ấn Độ (và cả Lakshadweep), loài này được ghi nhận trải dài đến Sri Lanka và Maldives; từ quần đảo Mergui trên biển Andaman, phạm vi của loài trải dài đến các nhóm đảo ở phía nam của Indonesia, về phía nam đến bờ biển Tây Úc; những ghi nhận về sự xuất hiện của loài này tại Papua New Guinea cần được xem xét lại.
"M. ornatus" sống gần các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi ở độ sâu đến 30 m.
Mô tả.
"M. ornatus" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 13 cm. Cá đực và cá cái có chung một kiểu màu (cá đực thường có màu sắc sẫm hơn): đầu có màu đỏ da cam với nhiều vệt đốm màu xanh lục, chuyển dần sang màu nâu sẫm, hơi đen ở thân sau, với các đốm màu xanh lục xếp thành các hàng ở hai bên thân. Các vây có màu đỏ với các vệt đốm xanh tương tự và một đốm đen ở vây lưng trước.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. ornatus" là các loài thủy sinh không xương sống ở tầng đáy. Chúng thường hợp thành những nhóm nhỏ hoặc bơi theo cặp.
Tudora

Tudora có thể là:
Macropharyngodon pakoko

Macropharyngodon pakoko là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2014.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của vị chiến binh người Marquises nổi tiếng, Pakoko, vị thủ lĩnh cuối cùng đã lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Pháp.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. pakoko" có phạm vi phân bố ở vùng biển Trung Thái Bình Dương. Đây là một loài đặc hữu của quần đảo Marquises (thuộc Polynesia thuộc Pháp). "M. pakoko" được thu thập ở độ sâu đến 42 m.
Mô tả.
"M. pakoko" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 7,2 cm.
Cá đực có màu xanh lục lam hoặc màu xanh lục phớt vàng. Đầu có các vệt đốm màu đỏ và xanh lục, đặc biệt là một vệt đốm hình chữ U ngược màu lục trên má. Sau đầu có vệt đốm màu đen được viền màu xanh lơ. Vây lưng và vây hậu môn màu đỏ với các hàng đốm màu xanh lục. Đuôi màu đỏ với các đốm màu vàng lục với một dải màu đỏ ở rìa. Vây ngực trong suốt. Vây bụng trong mờ hoặc có màu vàng phớt đỏ.
Cá cái có màu xanh lục phớt vàng nhạt hoặc gần như trắng, ánh xanh lam ở bụng. Thân rải rác có các vệt đốm màu nâu đỏ. Vây lưng và vây hậu môn có lốm đốm đỏ và vàng. Đuôi trong suốt với các đốm vàng xếp thành hàng dọc. Vây bụng trắng nhạt, lốm đốm màu đỏ và vàng. Vây ngực trong suốt. Cá con có đốm tròn sau vây lưng và vây hậu môn.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Macropharyngodon vivienae

Macropharyngodon vivienae là một loài cá biển thuộc chi "Macropharyngodon" trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1978.
Từ nguyên.
Từ định danh của loài được đặt theo tên của nhà sinh vật biển Mireille L. Rarmelin-Vivien, người đã thu thập mẫu vật của loài.
Phạm vi phân bố và môi trường sống.
"M. vivienae" có phạm vi phân bố nhỏ hẹp ở vùng biển Tây Nam Ấn Độ Dương. Loài này được ghi nhận ngoài khơi Madagascar, cũng như dọc theo bờ biển phía nam Mozambique đến Nam Phi.
"M. vivienae" sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy cát và đá vụn ở độ sâu khoảng từ 10 đến 30 m.
Mô tả.
"M. vivienae" có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 11 cm. Cá cái có màu đỏ nhạt với các đốm màu đỏ sẫm hơn trên vảy. Đầu được phủ chi chít bởi các chấm màu vàng. Phía sau nắp mang, ở phần thân trên có một đốm đen được viền màu xanh lam. Một đốm đen nhỏ hơn (không có viền) thường xuất hiện ở phần sau của vây lưng. Vây đuôi trong suốt. Cá đực có kiểu màu tương tự cá cái nhưng đốm đen ở sau nắp mang lớn hơn và có nhiều vệt đốm màu xanh lam óng nằm bên trong đốm đen này. Đầu có các dải vàng viền xanh lam.
Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái.
Thức ăn của "M. vivienae" là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ ở tầng đáy. Loài này có thể sống đơn độc hoặc hợp thành đàn nhỏ.
Deoxyribonucleotide

Deoxyribonucleotide (đêôxyribônuclêôtit) là tên nuclêôtit của phân tử DNA. Mỗi đêôxyribônuclêôtit là một đơn vị cấu tạo nên đại phân tử sinh học DNA, nên cũng gọi là đơn phân của DNA. Đây là một thuật ngữ trong sinh hoá học, thường được viết tắt là dNP dùng để chỉ đơn vị cơ bản hợp thành đại phân tử DNA.
Tổng quan.
Thành phần.
- một phân tử base nitơ (nitrogenous base),
- một phân tử đường 5C loại đêoxyribôza (C5H10O4),
- một phân tử axit phôtphoric (H3PO4).
- dAMP (deoxyadenosine monophosphate): base nitơ là A,
- dTMP (deoxythymidine monophosphate): base nitơ là T,
- dGMP (deoxyguanosine monophosphate): base nitơ là G,
- dCMP (deoxycytidine monophosphate) có base nitơ là X (trong tiếng Anh viết tắt là C).
Ở trường hợp có nhiều hơn một gốc phôtphat liên kết với C5 của đường 5C, thì từ "mono" (một) trong tên thay đổi thành "di" (nếu có hai) hoặc thành "t'ri" (nếu có ba phôtphat) - như ATP tức adenosine triphosphate.
Phân biệt với rNP.
rNP (ribônuclêôtit) là đơn phân của RNA, có thành phần cơ bản như dNP, chỉ khác ở hai điểm chính:
RB Bragantino

Red Bull Bragantino, được gọi là RB Bragantino hay đơn giản là Bragantino, là một đội bóng đá Brazil được thành lập bởi sự hợp nhất của Bragantino với Red Bull Brasil.
Mặc dù sự hợp tác bắt đầu vào tháng 4 năm 2019, trong năm 2019 Campeonato Brasileiro Série B (giải hạng hai của bóng đá Brazil), đội sẽ được gọi là Bragantino và Red Bull sẽ chỉ xuất hiện với tư cách là nhà tài trợ. Trong mùa giải năm 2020, tên sẽ được đổi thành RB Bragantino.
Kepler-70

Kepler-70, trước đây gọi là KOI-55, là một ngôi sao trong chòm sao Thiên Nga với cường độ thị giác rõ ràng là 14,87. Sao này quá mờ nhạt để có thể nhìn thấy bằng mắt thường; xem nó đòi hỏi một kính thiên văn với độ mở trở lên.
Là một ngôi sao phụ B, Kepler-70 đã đi qua giai đoạn là một sao khổng lồ đỏ khoảng 18,4 triệu năm trước. Ở trạng thái ngày nay, nó đang nung chảy helium trong lõi của nó. Một khi nó hết helium, nó sẽ co lại thành một sao lùn trắng \. Nó có bán kính tương đối nhỏ khoảng 0,2 lần bán kính của Mặt trời; sao lùn trắng thường nhỏ hơn nhiều.. Ngôi sao này có một hệ thống hành tinh với hai hành tinh Kepler-70b và Kepler-70c. Hành tinh trong cùng có nhiệt độ cao nhất so với bất kỳ hành tinh nào được biết đến cho đến nay.
Hệ hành tinh.
Vào ngày 26 tháng 12 năm 2011, bằng chứng cho hai hành tinh cực kỳ ngắn đã được công bố. Chúng được phát hiện bởi sự phản xạ của ánh sáng sao do chính các hành tinh gây ra, thay vì thông qua sự thay đổi cường độ sao rõ ràng do chúng truyền qua ngôi sao.
Các phép đo cũng cho thấy một hành tinh nhỏ hơn giữa hai hành tinh được xác nhận; điều này vẫn chưa được xác nhận.
Các quỹ đạo của Kepler-70b và Kepler-70c có cộng hưởng quỹ đạo 7:10 và có cách tiếp cận gần nhất giữa các hành tinh của bất kỳ hệ hành tinh nào đã biết.
Kepler-70c

 Kepler-70c (trước đây gọi là KOI-55.02, đôi khi được liệt kê là KOI-55 c) là một ngoại hành tinh được phát hiện quay quanh ngôi sao sdB Kepler-70. Nó quay quanh ngôi sao chủ cùng với Kepler-70b. Cả hai đều có quỹ đạo rất gần với ngôi sao chủ của chúng. Kepler-70c hoàn thành quỹ đạo quanh ngôi sao của mình chỉ trong 8,232 giờ. Đây cũng là một trong những hành tinh ngoài hệ Mặt Trời nóng nhất tính đến giữa năm 2013. Nó có khối lượng riêng cao, cho thấy phần lớn nó bao gồm các kim loại.
Kepler-70b vượt qua 240.000 km từ Kepler-70c trong tọa độ tiếp cận gần nhất của chúng. Đây hiện là cách tiếp cận được ghi lại gần nhất giữa các hành tinh. Cấu hình quỹ đạo như vậy tương đối ổn định do cộng hưởng quỹ đạo giữa các hành tinh và các quyển Hill nhỏ của các hành tinh do sự gần gũi của ngôi sao.
Theo tác giả chính của bài báo trên "tờ Nature" đã công bố phát hiện ra hai hành tinh, Stephane Charpinet, hai hành tinh "có lẽ đã đâm sâu vào vỏ ngoài của ngôi sao trong giai đoạn khổng lồ đỏ, nhưng vẫn sống sót." Tuy nhiên, đây không phải là lần đầu tiên nhìn thấy các hành tinh quay quanh một ngôi sao khổng lồ sau màu đỏ - nhiều hành tinh sao xung đã được quan sát, bao gồm một hành tinh quay gần ngôi sao chủ của nó và do đó trong thời gian ngắn hơn bất kỳ hành tinh nào khác.
Tuy nhiên, nghiên cứu sau đó cho thấy rằng Kepler-70b và Kepler-70c có thể không tồn tại.
Nguồn gốc.
Hai hành tinh rất có thể là hành tinh khí khổng lồ quay vào bên trong ngôi sao chủ của chúng, sau đó trở thành một sao khổng lồ đỏ, làm bốc hơi nhiều hành tinh ngoại trừ các phần của lõi rắn, hiện đang quay quanh ngôi sao sdB. Theo Bách khoa toàn thư hành tinh Extrasolar, ngôi sao đã rời khỏi giai đoạn sao khổng lồ đỏ cách đây .
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2019 - Đơn nam xe lăn

Alfie Hewett là đương kim vô địch và đã bảo vệ thành công chức vô địch sau khi đánh bại Stéphane Houdet 7–6(11-9), 7–6(7–5) tại chung kết.
Eugenio Dal Corso

Eugenio Dal Corso P.S.D.P. (sinh 1939) là một Hồng y người Italia của Giáo hội Công giáo Rôma. Ông từng đảm nhận vai trò giám mục chính tòa Giáo phận Benguela, Angola từ năm 2008 đến năm 2018. Trước đó, ông đảm trách vai trò giám mục phó giáo phận Saurino từ năm 1995 cho đến năm 1997 thì thành giám mục chính tòa giáo phận này. Ông được thăng Hồng y trong công nghị Hồng y ngày 5 tháng 10 năm 2019.
Tiểu sử.
Hồng y Corso sinh ngày 16 tháng 5 năm 1939 tại Lugo di Valpantena di Grezzana, Ý. Sau khi hoàn tất việc học, cha mẹ ông gửi con trai đến học tại Học viện Don Calabria. Trong những năm tháng tại học viện, ông quyết định trở thành một nhà truyền giáo.
Sau khi được phong chức linh mục vào ngày 17 tháng 7 năm 1963, Corso đến Rôma, tiếp tục việc học Thần học Tín Lý. Trong thời gian này, ông cũng tthực hiện việc mục vụ Công giáo tại giáo xứ Madonna di Campagna (Verona) và sau đó tại Napoli.
Năm 1975, hành trình truyền giáo của linh mục Corso bắt đầu khi ông đến Argentina, cụ thể là tỉnh Laferrere, Buenos Aires. Tại quốc gia này, linh mục Corso dành khoảng thời gian 11 năm cho đến khi ông được điều chuyển đến các quốc gia Luanda, Angola ở châu Phi.
Vào ngày 15 tháng 12 năm 1995, linh mục Eugenio Dal Corso được bổ nhiệm làm giám mục phó Giáo phận Saurimo. Lễ tấn phong cho tân giám mục được cử hành sau đó vào ngày 3 tháng 3 năm 1996 với chủ phong là Tổng giám mục Félix del Blanco Prieto, Khâm sứ Tòa Thánh tại Angola và hai vị phụ phong gồm Giám mục Andrea Veggio, giám mục phụ tá Giáo phận Verona, Ý và Giám mục Pedro Marcos Ribeiro da Costa, giám mục chính tòa giáo phận Saurimo, Angola. Corso đảm nhận vai trò này cho đến ngày 15 tháng 1 năm 1997 khi trở thành giám mục chính tòa giáo phận Saurino.
Vào ngày 12 tháng 2 năm 2008, giám mục Corso được điều chuyển làm giám mục chính tòa Giáo phận Benguela và ông đảm nhận chức vụ này cho đến ngày 26 tháng 3 năm 2018 khi Tòa Thánh chấp thuận đơn xin về hưu vì lý do tuổi tác của ông.
Ngày 1 tháng 9 năm 2019, giáo hoàng Phanxicô công bố quyết định vinh thăng giám mục Eugenio Dal Corso tước vị Hồng y của Giáo hội Công giáo. Lễ nhận tước vị chính thức được tổ chức sau đó vào ngày 5 tháng 10 cùng năm.
Matteo Berrettini

Matteo Berrettini (; sinh ngày 12 tháng 4 năm 1996) là một tay vợt người Ý. Berrettini có một bảng xếp hạng đơn ATP cao trong sự nghiệp của số 20 thế giới, đạt được vào ngày 24 tháng 6 năm 2019 và một bảng xếp hạng ATP cao gấp đôi sự nghiệp của số 105 thế giới, đạt được vào ngày 22 tháng 7 năm 2019.
Sự nghiệp quần vợt.
2017: Ra mắt ATP chính.
Berrettini đã có trận ra mắt ở các giải chính ATP của mình khi ra mắt tại giải Ý mở rộng sau khi kiếm được một thẻ đại diện trong giải đấu thẻ đại diện sơ tuyển. Anh đã bị đánh bại bởi Fabio Fognini trong vòng đầu tiên. Anh là hạt giống hàng đầu trong tám người đàn ông Ý cạnh tranh cho vị trí cuối cùng trong Next Generation ATP Finals khai mạc ở Milan. Anh thua Filippo Baldi trong 2 set trắng.
2018: Danh hiệu ATP đầu tiên.
Tại Swiss Open Gstaad, Berrettini đã giành được danh hiệu ATP đầu tiên của mình, đánh bại Roberto Bautista Agut trong trận chung kết. Anh cũng giành được danh hiệu đôi ATP đầu tiên của mình trong cùng một sự kiện, hợp tác với người đồng hương Daniele Bracciali.
2019: Hai danh hiệu nữa, Bán kết giải lớn.
Tại Hungary Open, Berrettini đã giành được danh hiệu đĩa đơn ATP thứ hai, đánh bại Filip Krajinović trong trận chung kết. Berretini tiếp tục phong độ của mình vào tuần sau khi anh lọt vào trận chung kết tại Giải vô địch quần vợt quốc tế Bavaria. Ở đó, chuỗi chín trận thắng của anh đã kết thúc khi anh bị Cristian Garín đánh bại trong một hiệp phụ thứ ba. Tại giải Ý mở rộng, Berrettini đã bất ngờ hạ Alexander Zverev ở vòng 32, chiến thắng đầu tiên trước một tay vợt top 5.
Sự phát triển của Berrettini tiếp tục vào mùa giải trên sân cỏ, giành được danh hiệu đĩa đơn thứ ba của anh tại Stuttgart, đánh bại Félix Auger-Aliassime trong trận chung kết. Trong giải đấu, Berrettini đã không thua một game giao bóng nào, do đó trở thành người đàn ông thứ sáu kể từ năm 1999 để giành chiến thắng hai giải đấu mà không thua lượt giao bóng nào (lần khác anh hoàn thành kỳ tích này là tại Gstaad Open 2018). Tuần tiếp theo, Berrettini lọt vào bán kết ATP 500 đầu tiên của mình tại Halle Open, nơi anh bị David Goffin đánh bại. Sau giải đấu, tay vợt người Ý này đã lọt vào top 20 thế giới.
Là hạt giống thứ 17 tại Wimbledon, Berrettini đã vào tới tuần thứ hai của một cuộc tranh tài lớn lần đầu tiên sau khi đánh bại Diego Schwartzman sau 5 set ở vòng thứ ba. Anh thua trận tiếp theo trước nhà vô địch 8 lần Roger Federer một cách toàn diện sau 74 phút. Sau khi chúc mừng Federer vì đã giành chiến thắng trong cái bắt tay sau trận đấu, Berrettini đã hỏi đùa Federer "Cảm ơn vì bài học tennis, tôi nợ anh bao nhiêu?" 
Berrettini đã rút khỏi hai sự kiện tiếp theo của mình ở Gstaad và Montreal, với lý do chấn thương mắt cá chân. Anh đã xoay xở để chơi một giải đấu dẫn đầu ở Cincinnati trước khi thi đấu tại Grand Slam cuối cùng của năm - giải Mỹ mở rộng. Ở đó, mặc dù thiếu sự chuẩn bị cạnh tranh, Berettini vẫn có thể lọt vào trận chung kết một giải lớn đầu tiên của mình sau khi đánh bại Andrey Rublev ở vòng bốn. Ở tứ kết, anh đã đánh bại Gaël Monfils trong trận đấu bù thứ năm để trở thành tay vợt Ý đầu tiên lọt vào bán kết giải Mỹ mở rộng kể từ năm 1977.
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2019 - Đơn nữ xe lăn

Diede de Groot là đương kim vô địch và đã bảo vệ thành công chức vô địch, sau khi đánh bại Yui Kamiji 4–6, 6–1, 6–4 tại chung kết.
Đô la Mã Lai

Đô la Mã Lai là tiền tệ của thuộc địa và bảo hộ của Anh. Nó được giới thiệu vào năm 1939 cho đến năm 1953, thay thế cho đồng tiền này.
Tỷ giá hối đoái là 1 nhân dân tệ = 2 shilling và 4 pence (60 nhân dân tệ = 7 pound)
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2019 - Đơn xe lăn quad

Dylan Alcott là đương kim vô địch, nhưng thua tại chung kết trước Andrew Lapthorne với tỷ số 1–6, 0–6.
Țigănești

Ţigăneşti may refer to:
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2019 - Đôi nam xe lăn

Alfie Hewett và Gordon Reid đã 2 lần vô địch liên tiếp. và đã bảo vệ thành công chức vô địch sau khi đánh bại Gustavo Fernández và Shingo Kunieda 1–6, 6–4, [11–9] tại chung kết.
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2019 - Đôi nữ xe lăn

Diede de Groot và Yui Kamiji là đương kim vô địch, nhưng đánh cặp với tay vợt khác tại giải lần này. Kamiji đánh cặp với Giulia Capocci, nhưng thua tại bán kết trước de Groot và Aniek van Koot.
De Groot bảo vệ thành công chức vô địch với Aniek van Koot, sau khi đánh bại Sabine Ellerbrock và Kgothatso Montjane 6–2, 6–0 tại chung kết.
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2019 - Đôi xe lăn quad

Andrew Lapthorne và David Wagner đã 2 lần vô địch liên tiếp, nhưng không tham dự giải cùng nhau. Lapthorne đánh cặp với Dylan Alcott, trong khi Wagner đánh cặp với Bryan Barten.
Lapthorne bảo vệ thành công chức vô địch với Dylan Alcott, sau khi đánh bại Bryan Barten và Wagner 6–7(5–7), 6–1, [10–6] tại chung kết.
Đô la Mã Lai và Borneo thuộc Anh

Đô la Mã Lai và Borneo thuộc Anh là tiền tệ hợp pháp của Mã Lai, thuộc địa Singapore (cho đến năm 1963, khi nó được sáp nhập với Malaysia sớm để trở thành độc lập và gửi lại nó để sử dụng như là Cộng hòa Singapore), Sarawak, Bắc Borneo và Brunei từ 1953 đến 1967. Nó được chia thành 100 xu. Sau khi Malaya độc lập vào năm 1957 và thành lập Malaysia năm 1963, loại tiền này tiếp tục được sử dụng, giống như Singapore đã làm vào năm 1965.
Lịch sử.
Ủy ban tiền tệ tiếng Mã Lai và Anh.
Pháp lệnh tiền tệ số 44 năm 1952, Pháp lệnh tiền tệ số 33 năm 1951, Pháp lệnh tiền tệ số 10 Bắc Sinh (Pháp lệnh tiền tệ số) 10 năm 1951) và Đạo luật tiền tệ số 1 Sarawak (Pháp lệnh tiền tệ số 1 năm 1951) đã thực thi các chính phủ này và chính phủ Brunei để thành lập một ủy ban tiền tệ để trở thành nhà phát hành duy nhất của British Malaya và British Borneo.
Thỏa thuận có hiệu lực vào ngày 1 tháng 1 năm 1952. Ủy ban bao gồm năm thành viên:
Kết thúc đồng tiền chung.
Vào ngày 12 tháng 6 năm 1967, đồng tiền chung được tuyên bố chấm dứt và Malaysia, Singapore và Brunei từng bắt đầu phát hành loại tiền riêng của mình. Theo "Thỏa thuận thay thế trao đổi", tiền tệ của ba quốc gia có thể được lưu hành với số lượng bằng nhau cho đến khi chính phủ Malaysia quyết định chấm dứt thỏa thuận vào ngày 8 tháng 5 năm 1973. Chính phủ Brunei và Singapore tiếp tục duy trì thỏa thuận cho đến ngày hôm nay.
Marathon, Hy Lạp

Marathon (tiếng Hy Lạp Demotic: Μαραθώνας, "Marathónas"; Attic/Katharevousa: , "Marathṓn") là một thị trấn ở Hy Lạp và là địa điểm của trận Marathon vào năm 490 trước Công nguyên, trong đó quân đội đông hơn Athen đã đánh bại Ba Tư. Truyền thuyết kể rằng Pheidippides, một người Hy Lạp herald trong trận chiến, đã được gửi chạy từ Marathon đến Athens để thông báo chiến thắng, đó là cách mà cuộc đua chạy marathon được hình thành trong thời hiện đại..
Lịch sử.
Tên gọi "Marathon" () xuất phát từ cây cỏ tiểu hồi hương, gọi là "marathon" () hay "marathos" () trong tiếng Hy Lạp cổ đại, do đó "Marathon" 
nghĩa đen là "một nơi đầy cây tiểu hồi hương".
Người ta tin rằng thị trấn ban đầu được đặt tên như vậy vì có rất nhiều cây tiểu hồi hương trong khu vực.
Đầm lầy rừng ngập mặn

Đầm lầy rừng ngập mặn là một môi trường sống rừng thưa hay đất bụi rậm mặn khác biệt được hình thành bởi các loài cây rừng ngập mặn. Chúng được đặc trưng bởi môi trường ven biển trầm tích, nơi các trầm tích mịn (thường có hàm lượng hữu cơ cao) tập hợp lại trong các khu vực được bảo vệ khỏi tác động của sóng năng lượng cao. Các điều kiện mặn mà các loài cây ngập mặn khác nhau chịu đựng được dao động từ nước lợ, qua nước biển thuần túy (3 đến 4%), đến nước cô đặc do bay hơi đến hơn 2 lần độ mặn của nước biển (lên đến 9%).
Các khu bảo tồn chim.
Đầm lầy rừng ngập mặn là nhà và là khu bảo tồn của hàng ngàn loài thủy điểu, ví dụ như các khu bảo tồn: 
Bảo vệ bờ biển tự nhiên.
Đầm lầy rừng ngập mặn bảo vệ các khu vực ven biển khỏi xói mòn, nước dâng do bão (đặc biệt là trong bão) và sóng thần. Các hệ thống rễ khổng lồ của rừng ngập mặn có hiệu quả trong việc làm tiêu tán năng lượng sóng. Tương tự như vậy, chúng làm chậm nước thủy triều đủ để trầm tích của nó bị lắng đọng khi thủy triều tràn vào, để lại tất cả ngoại trừ các hạt mịn khi thủy triều rút. Theo cách này, các rừng ngập mặn xây dựng môi trường của riêng chúng. Do tính độc đáo của hệ sinh thái rừng ngập mặn và khả năng bảo vệ chống xói mòn mà chúng cung cấp, chúng thường là đối tượng trong các chương trình bảo tồn, bao gồm các kế hoạch hành động đa dạng sinh học quốc gia.
Giá trị bảo vệ của đầm lầy rừng ngập mặn đôi khi được cường điệu hóa. Năng lượng sóng thường thấp ở những khu vực có rừng ngập mặn phát triển, vì vậy ảnh hưởng của chúng đối với xói mòn chỉ có thể được đo lường trong thời gian dài. Khả năng hạn chế xói mòn do sóng năng lượng cao của chúng bị giới hạn trong các sự kiện như nước dâng do bão và sóng thần. Xói mòn thường xảy ra ở phía bên ngoài của các khúc cua trong các dòng sông chảy qua rừng ngập mặn, trong khi các khu rừng ngập mặn mới xuất hiện ở phía bên trong nơi trầm tích đang tích tụ.
Bão Jangmi (2014)

Bão Jangmi (phát âm là [tɕaŋ.mi]), được biết đến ở Philippines với tên gọi Bão Seniang, là một cơn bão nhiệt đới yếu nhưng có sức tàn phá mạnh đã ảnh hưởng đến Philippines vào cuối tháng 12 năm 2014. Nó đã gây ra mưa lớn gây ra lũ lụt nghiêm trọng ở Philippines đã khiến 66 người chết và thiệt hại ít nhất 28,3 triệu USD.
Đây là cơn bão cuối cùng trong số 23 cơn bão được đặt tên trong mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương năm 2014, cơn bão cuối mùa vẫn yếu trong suốt phần lớn thời gian hoạt động của nó. Cơn bão nhiệt đới đạt cường độ cực đại vào ngày 29 tháng 12 gần Surigao del Sur, Mindanao. Jangmi đã tan ngay trước khi mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương năm 2015 bắt đầu.
Lịch sử khí tượng.
Vào ngày 26 tháng 12, cả JTWC và PAGASA bắt đầu theo dõi một nhiễu động nhiệt đới ở phía đông Mindanao, Philippines, nơi Sinlaku hình thành. Vào ngày 27 tháng 12, JMA bắt đầu theo dõi áp thấp nhiệt đới, đã phát triển trong điều kiện thuận lợi, khoảng 630 km (390 dặm) về phía tây Koror, Palau. Vào ngày hôm sau, áp thấp nhiệt đới đó dần phát triển hơn nữa và được PAGASA đặt tên là Seniang khi nó di chuyển theo hướng tây bắc. Cả JTWC và PAGASA đã nâng cấp áp thấp nhiệt đới thành một cơn bão nhiệt đới vào cuối ngày đó.
Đầu ngày 29 tháng 12, JMA đã nâng cấp áp thấp nhiệt đới thành một cơn bão nhiệt đới, đặt tên là Jangmi. Vào thời điểm nâng cấp, Jangmi đã đổ bộ vào thị trấn Hinatuan thuộc tỉnh Surigao del Sur. Cơn bão đi qua khu vực CARAGA và thoát khỏi vùng đất Mindanao trong những giờ chiều cùng ngày, vì nó đã tăng tốc về phía tây bắc. Cuối ngày 30 tháng 12, Jangmi đã đổ bộ vào Cebu và miền nam Negros, ngay trước khi JTWC hạ cấp nó xuống áp thấp nhiệt đới. Vào ngày 31 tháng 12, JTWC đã đưa ra cảnh báo cuối cùng cho Jangmi và JMA đã hạ cấp nó xuống áp thấp nhiệt đới vào buổi trưa cùng ngày. Hệ thống được JMA và JTWC lưu ý lần cuối vào ngày 1 tháng 1 năm 2015, tiêu tan trên đảo Borneo, ngay trước khi mùa bão năm 2015 ở Thái Bình Dương bắt đầu.
Ảnh hưởng.
Bão Jangmi đã đổ bộ vào Surigao del Sur vào ngày 29 tháng 12. Nó đã tạo ra những cơn mưa lớn và gây ra lũ lụt ở miền Nam Philippines. Cơn bão đã khiến 66 người chết với 6 người mất tích, tổng thiệt hại ở Philippines là 1,27 tỷ GBP (28,4 triệu USD).
Tại Malacañang, Thư ký PCOO Coloma đã bảo vệ chính phủ khỏi những lời chỉ trích rằng không đủ để ngăn chặn số thương vong cao, nói rằng các cơ quan đã cảnh báo kịp thời và Tổng thống Aquino đã chỉ đạo chính phủ huy động mọi nguồn lực để giúp đỡ các nạn nhân.
Tên bão bị khai tử.
Bởi vì tổng chi phí thiệt hại đạt ít nhất 1 tỷ GBP, cái tên Seniang đã bị khai tử, và được thay thế bằng Samuel cho mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 2018.
Callionymus acutirostris

Callionymus acutirostris, tên thông thường là cá đàn lia mõm nhọn, là một loài cá biển thuộc chi "Callionymus" trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1981.
Danh pháp khoa học.
Danh pháp khoa học của loài cá này, "acutirostris", được ghép từ 2 từ trong tiếng Latinh: "acutus" có nghĩa là "nhọn", còn "rostrum" có nghĩa là "mõm", ám chỉ đến 2 ngạnh xương nhọn ở mõm của chúng.
Phân bố và môi trường sống.
"C. acutirostris" có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Loài này chỉ được biết đến tại bờ tây Luzon, phía bắc vịnh Manila, Philippines. "C. acutirostris" sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu từ 64 đến 81 m.
Mô tả.
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở "C. acutirostris" là khoảng 2,5 cm (dựa trên mẫu tiêu bản duy nhất của cá đực). Màu sắc của tiêu bản (đã được ngâm trong rượu) có màu nâu; vùng bụng và nửa dưới đầu nhạt màu hơn phần cơ thể còn lại. Hai bên cơ thể có một hàng các đốm màu nâu sẫm. Mắt màu xám đen. Đầu có nhiều đốm nâu. Vây lưng thứ nhất trong suốt, có viền đen lớn trên màng vây thứ 2 và 3. Vây lưng thứ hai có 2 đốm nâu trên mỗi tia vây. Vây hậu môn có viền nâu. Rìa dưới của vây đuôi màu đen. Vây ngực có nhiều chấm nâu. Vây bụng có viền ngoài màu nâu sẫm. Đuôi hình mũi giáo, có 9 sọc dọc nâu sẫm.
Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 8; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8; Số tia vây mềm ở vây ngực: 22; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.
Tham khảo.
Ronald Fricke (1981), Four new species of the genus "Callionymus" (Teleostei: Callionymidae) from the Philippine Islands and adjacent areas, "Zoologische Beiträge" 27 (1): 143 – 170.
Callionymus martinae

Callionymus martinae, tên thông thường là cá đàn lia Martina, là một loài cá biển thuộc chi "Callionymus" trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1981.
Danh pháp khoa học.
Loài cá này được đặt theo tên của Martina Wolf, do sự hứng thú của bà đối với công việc nghiên cứu của ông Ronald Fricke.
Phân bố và môi trường sống.
"C. martinae" có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Loài này chỉ được biết đến duy nhất tại đảo Đài Loan. "C. martinae" sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu từ 73 đến 92 m.
Mô tả.
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở "C. martinae" là khoảng 5,6 cm. Màu sắc của 2 mẫu tiêu bản cá đực (đã được ngâm trong rượu): nâu sáng có nhiều chấm trắng; trừ nửa dưới của thân và đầu gần như màu trắng. Nắp mang có nhiều đốm sậm màu. Xung quanh ổ mắt có các vệt nâu đen. Hai bên cơ thể có một hàng các đốm màu nâu sẫm. Mắt màu xám đen. Vây lưng thứ nhất có màu nâu với viền đen; có thể có chấm trắng trên màng vây. Vây lưng thứ hai sáng màu, có các vệt đốm nâu. Vây hậu môn có dải sọc đen cận biên; chóp tia vây màu trắng. Rìa dưới của vây đuôi màu đen. Vây ngực có 2 hàng chấm nhỏ sẫm màu. Vây bụng có các đốm đen. Đuôi tròn, có các hàng đốm nâu.
Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 9; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 15; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.
Tham khảo.
Ronald Fricke (1981), Four new species of the genus "Callionymus" (Teleostei: Callionymidae) from the Philippine Islands and adjacent areas, "Zoologische Beiträge" 27 (1): 143 – 170.
Callionymus hildae

Callionymus hildae, tên thông thường là cá đàn lia Hilde, là một loài cá biển thuộc chi "Callionymus" trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1981.
Danh pháp khoa học.
Loài cá này được đặt theo tên của Hildegard Handermann do niềm hứng thú của bà đối với công việc nghiên cứu của ông Ronald Fricke.
Phân bố và môi trường sống.
"C. hildae" có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Loài này chỉ được biết đến tại vịnh Manila, Philippines. "C. hildae" sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu từ 18 đến 28 m.
Mô tả.
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở "C. hildae" là khoảng 6,6 cm. "C. hildae" là loài dị hình giới tính: vây lưng thứ nhất của cá đực vươn cao hơn của cá mái, và đuôi cá đực cũng dài hơn của cá mái, màu sắc vây lưng thứ nhất và vây hậu môn của hai giới cũng khác nhau. Màu sắc của các mẫu tiêu bản (đã được ngâm trong rượu) có màu nâu sẫm; trừ nửa dưới của thân và đầu gần như màu trắng. Ngực màu nâu. Xung quanh ổ mắt có các vệt nâu đen. Gốc vây ngực có một đốm lớn sẫm màu. Hai bên cơ thể có một hàng các đốm màu nâu sẫm. Mắt màu xám đen. Vây lưng thứ nhất của cá đực màu nâu sẫm, có các sọc đen; của cá mái là màu đen trơn. Vây lưng thứ hai ở cá mái trong suốt; có vệt sọc đối với cá đực. Vây hậu môn trong suốt ở cá đực, có sọc xiên màu đen; ở cá mái có đốm trên mỗi màng vây. Rìa dưới của vây đuôi màu đen. Vây ngực không màu. Vây bụng có viền ngoài màu đen. Đuôi tròn, có các hàng đốm nâu.
Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 17 - 19; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.
Callionymus octostigmatus

Callionymus octostigmatus, tên thông thường là cá đàn lia tám đốm, là một loài cá biển thuộc chi "Callionymus" trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1981.
Danh pháp khoa học.
Danh pháp khoa học của loài cá này, "octostigmatus", trong tiếng Hy Lạp có nghĩa là "8 đốm", ám chỉ đến 8 đốm đen trên màng của vây hậu môn cá đực trưởng thành.
Phân bố và môi trường sống.
"C. octostigmatus" có phạm vi phân bố ở Đông Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương. Loài này được biết đến tại đảo Đài Loan, Philippines, Việt Nam, vịnh Thái Lan và biển Andaman. "C. octostigmatus" sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu từ 61 đến 148 m.
Mô tả.
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở "C. octostigmatus" là khoảng 15 cm. "C. octostigmatus" là loài dị hình giới tính: vây lưng thứ nhất của cá đực vươn cao hơn của cá mái, vây ngực và vây đuôi cá đực cũng dài hơn của cá mái, màu sắc vây lưng và vây hậu môn của hai giới cũng khác nhau. Màu sắc của tiêu bản (đã được ngâm trong rượu) có màu nâu; nửa đầu trên và thân trên có nhiều chấm trắng; nửa dưới của thân và đầu màu nâu sáng hơn. Hai bên cơ thể có 1 - 2 hàng các đốm màu nâu sẫm. Nửa cơ thể dưới của cá đực thường có các vệt sọc đứng màu vàng. Mắt màu xám đen. Vây hậu môn trong suốt ở cả hai giới, ngoại trừ cá đực trưởng thành có thêm các đốm đen. Vây đuôi có nhiều chấm màu đen (ở 1/3 phần trên đối với cá mái và toàn bộ vây đối với cá đực).
Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 8; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 16 - 19; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.
Tham khảo.
Ronald Fricke (1981), Four new species of the genus "Callionymus" (Teleostei: Callionymidae) from the Philippine Islands and adjacent areas, "Zoologische Beiträge" 27 (1): 143 – 170.
Alburnus doriae

Alburnus doriae là loài cá vây tia thuộc chi "Alburnus" sống ở Iran và từng được cho rằng chỉ sống ở miền trung Iran. Nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng nó phổ biến hơn so với suy nghĩ trước đây khi "Alburnus amirkabiri" và "Petroleuciscus esfahani" có lẽ là danh pháp đồng nghĩa của loài "Alburnus doriae".
Mô tả.
"Alburnus doriae" là loài cá thân mảnh, cơ thể có dấu hiệu bị nén lại rõ rệt khi mặt lưng thẳng hoặc lồi ra một ít, có mỏ nhọn và hàm dưới thường có dấu hiệu nằm ngoài hàm trên, mỏ dài ít nhất bằng đường kính của mắt và bằng khoảng cách giữa các hốc mắt, vùng giao thoa là lõm. Miệng hướng lên trên. Chiều dài tiêu chuẩn tối đa là 134mm. Lưng có từ màu nâu ô liu sẫm đến màu xám với màu bạc ở hai bên sườn, bụng và phần dưới của đầu, một dải màu xám đen chạy từ phía sau mắt đến cuống đuôi có các đốm nâu sẫm hơn bên dưới và phía trên cơ quan đường bên. Vây không có màu ngoài các gốc vây ngực và vây bụng có màu cam.
Phân bố loài.
"Alburnus doriae" là loài đặc hữu của Iran, được tìm thấy ở hai lòng chảo thoát nước nội lục của sông Zayandeh gần thành phố Ishfahan cũng như ở sông Qom và sông Gareh-Chai là các nhánh của hồ nước mặn Namak. Loài cũng đã được ghi nhận sống ở dòng suối được gọi là Shahrekord, chảy vào sông Karun, nhánh sông thấp nhất của Tigris.
Đặt tên.
"Alburnus doriae" được mô tả bởi nhà động vật học người Ý Filippo de Filippi vào năm 1865 từ các mẫu vật được thu thập bởi Giacomo Doria vào năm 1862 ở "vòng quanh Shiraz". Tên khoa học được đặt nhằm vinh danh Doria.
Alestes baremoze

Alestes baremoze là loài cá cá chép mỡ sống ở các hệ thống nước ngọt miền bắc và tây châu Phi. Nó có một số tầm quan trọng vì là một loại cá thực phẩm được khai thác thương mại.
Mô tả.
"Alestes baremoze" là loài cá có màu bạc, vây lưng màu xám xanh và bụng trắng, vây có màu xám với thùy dưới vây đuôi có màu cam. Chiều dài tối đa được công bố là 43 cm và cân nặng tối đa được công bố là 500g, mặc dù trưởng thành tình dục xảy ra khi chiều dài đạt đến 20 cm.. Nó thuộc bộ Characiformes, họ Alestidae và chi "Alestes". Quan sát mô học và các phân tích trong dạ dày cho rằng "A. baremoze" có sự thích nghi với kiểu ăn tạp
Phân bố loài.
Loài được tìm thấy ở phía đông châu Phi trong hồ Albert, White Nile và hồ Turkana. Ở miền bắc châu Phi, "Alestes baremoze" trước đây phân bố dọc theo toàn bộ Sông Nile ở Ai Cập, bao gồm các hồ Delta Nile, Rosetta Branch và Lower Nile, nhưng hiện tại nó chỉ sống giới hạn ở thượng lưu sông Nile sau khi xây dựng đập cao Aswan, và không còn xuất hiện ở phía bắc Ai Cập. "Alestes baremoze" xuất hiện ở Sông Baro của sông Bahr el Ghazal và các hệ thông Bahr el Jebel; White Nile và Blue Nile ở Sudan, phía bắc hồ Nasser. Nó cũng đã được ghi nhận ở Ethiopia. Nó phổ biến rộng rãi ở Tây Phi ở các lưu vực Chad, Niger, Volta, Comoé, Bandama, Sassandra, Geba, Gambia và Senegal.
Đảng Tương lai mới

Đảng Tương lai mới (, , ) là một đảng chính trị ở Thái Lan được thành lập vào tháng 3 năm 2018, bởi Thanathorn Juangroongruangkit, cựu Phó chủ tịch của Tập đoàn Thượng đỉnh Thái Lan và Piyabutr Saengkanokkul, học giả pháp lý.
Lịch sử.
Vào tháng 9 năm 2018, Đảng Tương lai mới được Ủy ban bầu cử chính thức công nhận; cho phép nhóm bắt đầu đăng ký thành viên và gây quỹ.
Trong cuộc bầu cử năm 2019, đảng này đã giành được 30 nghị sĩ bầu trực tiếp và 50 nghị sĩ trong danh sách đảng, bao gồm Thanathorn và Piyabutr. Nó sau đó giành được một ghế bổ sung từ một cuộc bầu cử phụ ở Chiang Mai, đưa tổng số ghế lên tới 81.
Sau cuộc bầu cử, lãnh đạo đảng Thanathorn bị Ủy ban bầu cử cáo buộc vi phạm luật bầu cử, dẫn đến Tòa án Hiến pháp tạm thời đình chỉ tư cách nghị sĩ của ông cho đến khi có phán quyết. Mặc dù vậy, Đảng Tương lai mới và sáu đảng chống chính phủ quân phiệt đồng minh đã đề cử Thanathorn làm ứng cử viên thủ tướng, nhưng đã thua thủ tướng đương nhiệm và thủ lĩnh chính phủ quân phiệt Prayut Chan-o-cha.
Lãnh tụ đảng.
Các ủy ban điều hành được bầu trong buổi đại hội đầu tiên vào tháng 5 năm 2018.
Alfaro cultratus

Alfaro cultratus là loài cá nước ngọt nhiệt đới thuộc họ Poeciliidae. Loài có nguồn gốc từ Trung Mỹ và thường được nuôi trong bể thủy sinh ở nhà.
Tên gọi.
Tên khoa học của loài do nhà động vật học người Costa Rica Anastasio Alfaro đặt. Loài được gọi là olomina ở Costa Rica, giống nhiều loài cá khác.
Mô tả.
Loài có hai hàng vảy có hình dạng giống cây dao nằm ở cạnh dưới của vây đuôi. Cơ thể của nó có màu xám ô liu trên bụng, trong khi sườn có màu xanh lam hoặc xanh lục. Các vây trong suốt, nhưng vây đuôi xuất hiện một vệt tối khi loài cá này già. Chiều dài tối đa ghi nhận được ở loài là 7,5 cm với con đực và 8,0 cm với con cái.
Phân bố loài và môi trường sống.
"Alfaro cultratus" có nguồn gốc ở các nước Trung Mỹ như Costa Rica, Panama và Nicaragua. Nó thường được tìm thấy thành các nhóm nhỏ sống ở các con lạch và mương chảy chậm đến vừa phải và trong các bờ sông lớn, nhưng chúng cũng là loài bơi khỏe và cũng đã được ghi nhận sống ở một con suối chảy nhanh trong một khu rừng nhiệt đới.
Nó là loài cá khổng tước phổ biến nhất ở các con sông của Khu bảo tồn động vật hoang dã quốc gia Maquenque ở Costa Rica.
Nuôi dưỡng.
"Alfaro cultratus" là một trong những loài cá đẻ con sống phổ biến nhất với những người thích cá cảnh. Loài này đòi hỏi nhiệt độ từ đến . Cá không hợp với loại nước tù đọng, dễ bị nhiễm vi khuẩn, do đó cần phải thay khoảng 30% nước hồ cá hai lần một tháng. Cây thủy sinh giúp giảm bớt sự kích động của tự nhiên.