Ukraina phản công 2023

Cuộc phản công của Ukraina năm 2023 ("Ukrainian counteroffensive") chính thức diễn ra vào ngày 4 tháng 6 năm 2023. Trong chiến dịch phản công này, phía Ukraina đã phát động một cuộc tấn công ồ ạt trên diện rộng và quy mô lớn nhắm vào các lực lượng Nga đang chiếm đóng lãnh thổ với mục tiêu lâu dài là chọc thủng tiền tuyến kéo dài hàng trăm cây số. Những nỗ lực tấn công dồn dập không biết mệt mỏi đã được triển khai thực hiện theo nhiều hướng, đặc biệt là ở Donetsk ("Đô-nhét") với Zaporizhzhia ("Za-pô-ri-zi-a") và diễn biến trên những nơi khác. Cuộc phản công này được nhiều người coi là một thời khắc quan trọng trong cuộc chiến, dù có cảnh báo rằng cuộc phản công sẽ kéo dài và thương vong lớn. Một quan chức Anh cho rằng rằng mục đích cuộc phản công của Ukraina là "cô lập, kéo căng và tấn công" các tuyến phòng thủ của Nga, nhưng cũng thừa nhận các bãi mìn của Nga nguy hiểm hơn dự kiến.
Cuộc phản công của Ukraina được so sánh với cuộc đổ bộ Normandy với chiến dịch được coi là thời khắc then chốt trong trận chiến này sẽ ảnh hưởng đến chiến cuộc cuối cùng. Thắng lợi trong cuộc phản công sẽ chứng minh rõ ràng rằng những viện trợ quân sự của phương Tây cho Ukraina là đáng tiền và rằng một chiến thắng toàn diện của Ukraine là điều hoàn toàn có thể, việc này sẽ khuyến khích phương Tây viện trợ quân sự nhiều hơn nữa. Hai mục tiêu chiến quả tối yếu là việc quân đội Ukraina tái chiếm lại các vùng lãnh thổ do Nga chiếm đóng và/hoặc làm suy yếu quân đội Nga. Tùy thuộc vào các mục tiêu cụ thể của cuộc phản công, một chiến thắng có thể làm suy yếu vị thế chiến lược của Nga trong cuộc chiến, đồng thời bảo đảm rằng Ukraina sẽ nhận được sự đảm bảo an ninh lâu dài từ phương Tây. Tổng thống Zelensky cũng mong muốn đem lại một chiến quả to lớn như một món quà dành cho các nước phương Tây trước thềm Hội nghị thượng đỉnh Vilnius 2023 của NATO.
Đến ngày 12 tháng 7 năm 2023, phía Ukraina tuyên bố đã thu hồi được 162 km² (63 dặm vuông). Viện nghiên cứu chiến tranh ISW ước tính diện tích thu hồi thêm là 253 km² (98 dặm vuông) và diện tích trước đó của Nga kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2023 là 282 km². Vào ngày 17 tháng 7 năm 2023, Thứ trưởng Quốc phòng Ukraina Hanna Maliar đã viết trên Telegram rằng Ukraina đã chiếm lại 18 km² (7 dặm vuông) trong tuần giao tranh cuối cùng nâng tổng diện tích thu hồi lên 210 km² (81 dặm vuông) kể từ khi cuộc phản công bắt đầu. Theo Bộ Quốc phòng Anh thì các lực lượng Nga đang lo sợ và hối hả củng cố Crimea bao gồm một khu vực phòng thủ rộng lớn có chiều dài lên đến 9 km, cách thị trấn Armyansk khoảng 3,5 km về phía bắc trên cây cầu đất hẹp nối Crimea với vùng Kherson. Trong một bài phát biểu trước Quốc hội, Bộ trưởng Quốc phòng Vương quốc Anh Ben Wallace cho rằng Ukraina đã chiếm được 300 km² lãnh thổ, hơn cả những gì Nga đạt được trong cả cuộc tấn công mùa đông. ISW cho rằng các lực lượng Ukraina đã chiếm lại khoảng 253 km² lãnh thổ, trong khi đó, các lực lượng Nga chỉ chiếm được tổng cộng 282 km² trong toàn bộ chiến trường kể từ ngày mồng một tháng Giêng. Do đó chỉ trong 5 tuần, các lực lượng Ukraina đã giải phóng gần bằng số lượng lãnh thổ mà các lực lượng Nga đã chiếm được trong hơn 6 tháng.
Bối cảnh.
Sau những cuộc phản công dành thắng lợi vang dội ở cuộc phản công Kherson năm 2022 và cuộc phản công Kharkiv năm 2022 diễn ra vào cuối năm 2022, giao tranh trên tiền tuyến phần lớn bị đình trệ, giao tranh chủ yếu tập trung xung quanh thành phố Bakhmut trong nửa đầu năm 2023 nơi phía Nga đã chiếm đóng nhưng Ukraina chưa công nhận bị mất. Đến tháng 2 năm 2023, các quan chức Ukraine và phương Tây bắt đầu thảo luận về kế hoạch cho một cuộc phản công tiềm năng vào mùa xuân, trong khi quân đội Ukraina đang được NATO huấn luyện quân sự và cung cấp đầy đủ các thiết bị của phương Tây, chủ yếu là xe tăng M1 Abrams và Leopard 2. Những tháng sau đó, Ukraina đã bắt đầu chuẩn bị cho một cuộc phản công được dự đoán trước và sẽ không thông báo rõ ràng khi nào cuộc phản công sẽ bắt đầu. Phía bên kia chiến tuyến, thì các công sự của Nga ở Ukraina đã được "Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế" (CSIS) mô tả là "công trình phòng thủ quy mô nhất ở châu Âu". Việc xây dựng để tạo cơ sở hạ tầng quân sự đã bắt đầu vào đầu tháng 11 năm 2022 nhằm cũng cố thủ hàng thủ quân đội Nga trong lãnh thổ Ukraina. Đến tháng 4 năm 2023, Nga đã xây dựng đường phòng thủ dài đến 800 cây số để chuẩn bị nghênh đón cuộc phản công của Ukraina. 
Diễn biến.
Sau khi phía Ukraina tuyên bố phản công, chiến sự diễn ra ác liệt và dồn dập với những điểm nóng giao tranh giành giật tại các mặt trận, chiến tuyết, điểm giao tranh đã được ghi nhận lại như:
Thương vong.
Các quan chức phương Tây đã cảnh báo về độ khó và độ dài dự kiến của cuộc phản công đối với Ukraina. Vào tháng 6 năm 2023, hai quan chức phương Tây và một quan chức quân sự cấp cao của Hoa Kỳ nói với CNN rằng các lực lượng Nga dường như tỏ ra "có năng lực" hơn so với những đánh giá dự kiến của phương Tây. Cùng tháng đó, Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Lloyd Austin và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân là Tướng Mark Milley cảnh báo rằng một cuộc chiến sẽ kéo dài và với cái giá đắt. Vào ngày 14 tháng 6, các quan chức phương Tây nói rằng Ukraina đã chịu thương vong đáng kể khi họ tiếp cận các tuyến phòng thủ chính của Nga và động viên rằng những tổn thất như vậy không phải là điều bất ngờ đối với các lực lượng khi tấn công. Vào ngày 18 tháng 6 năm 2023, Bộ Quốc phòng Anh bình luận rằng cả lực lượng Nga và Ukraine đều đang chịu thương vong nặng nề ở khu vực giao tranh phía nam, đồng thời nêu rõ thêm rằng thương vong của Nga là cao nhất kể từ đỉnh điểm về trận giao tranh tồi tệ nhất ở Bakhmut vào tháng 3 năm 2023. Vào ngày 15 tháng 7, Tờ Thời báo New York đã đăng một bài báo đưa ra mức tổn thất thiết bị của Ukraine lên tới 20% trong thời gian đầu của cuộc tấn công và buộc Ukraine phải thay đổi chiến thuật để tập trung hơn vào các cuộc tấn công tiêu hao bằng pháo binh và tên lửa nhằm vào các vị trí của Nga để giảm tỷ lệ tổn thất ước tính xuống khoảng 10%.