vietgpt/wikipedia_vi huggingface dataset:
Bang của Malaysia

Malaysia là một liên bang bao gồm 13 bang và 3 lãnh thổ liên bang. 11 bang nằm trên Bán đảo Mã Lai và 2 bang nằm trên đảo Borneo.
Những người đứng đầu.
Có 9 bang của Mã Lai có người đứng đầu (thống đốc) là cha truyền con nối và một thủ hiến bang điều hành được bầu cử phổ thông (tiếng Anh: Chief Minister, tiếng Mã Lai "Menteri Besar"). Thủ hiến bang chịu trách nhiệm đứng đầu chính quyền bang. Các thống đốc của Johor, Kedah, Kelantan, Pahang, Perak, Selangor và Terengganu là vương (Hồi Giáo). Chỉ có Negeri Sembilan là được bầu cử với chức hiệu theo tiếng địa phương là "Yang di-Pertuan Besar", còn thống đốc Perlis thì được gọi là "Raja". Vua của liên bang được xưng bằng danh hiệu "Yang di-Pertuan Agong") được bầu cử luân phiên giữa các thống đốc bang và có nhiệm kỳ 5 năm.
Singapore và Brunei.
Singapore là một bang của Malaysia từ khi thành lập Malaysia ngày 16/9/1963 cho đến khi Singapore tách ra khỏi Malaysia ngày 19/8/1965.
Brunei được mời tham gia liên bang cùng thời gian với Singapore, Sabah (lúc đó là Bắc Borneo) và Sarawak nhưng đã từ chối và vẫn là Bảo hộ Anh cho đến khi độc lập năm 1984.
Các con số thống kê chính.
Source: National Census 2000, Department of Statistics Malaysia. Putrajaya data is for 2004.
Khuyến lâm

 
Khuyến lâm ("forestry extention") là một quá trình chuyển giao kiến thức, đào tạo kỹ năng và những điều kiện vật chất cần thiết cho nông dân để họ có đủ khả năng quản lý và bảo vệ được nguồn tài nguyên rừng tại cộng đồng.
Mục tiêu.
Làm thay đổi cách đánh giá, cách nhận thức của nông dân trước những khó khăn trong cuộc sống, giúp họ có cái nhìn thực tế và lạc quan hơn đối với mọi vấn đề trong cuộc sống để họ tự quyết định biện pháp vượt qua những khó khăn. Nâng cao chất lượng cuộc sống ở nông thôn, miền núi. Bảo tồn được các nguồn tài nguyên thiên nhiên và môi trường.
Khuyến lâm ở Việt Nam.
Mạng lưới khuyến lâm các cấp.
Cấp huyện.
Duy trì hoạt động khuyến lâm bởi các trạm khuyến nông khuyến lâm.
Khuôn khổ pháp lý.
Chính sách khuyến lâm của chính phủ Việt Nam được phản ánh trong Nghị định số 13/CP ngày 02/03/1993 về Quy định công tác khuyến nông khuyến lâm và Thông tư liên bộ số 02/LB-TT ngày 02/08/1993 về hướng dẫn thi hành Nghị định 13/CP.
Khuyến lâm ở một số nước châu Á.
Khuyến lâm ở Ấn Độ.
Ấn Độ có 100 trung tâm khuyến lâm trong cả nước và có 1 văn phòng khuyến lâm trung ương.
Cá heo lưng bướu

Cá heo lưng bướu là các loài cá heo trong chi Sousa. Các loài cá heo này có đặc trưng là các bướu dễ thấy và các vây lưng kéo dài trên lưng của các cá thể trưởng thành. Chúng được tìm thấy ven bờ dọc theo bờ biển Tây Phi (loài/thứ Đại Tây Dương) cũng như dọc theo bờ biển của Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, từ Nam Phi tới Australia và Trung Quốc (các loài/thứ Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương).
Phân loại.
Việc phân loại chi "Sousa" là phức tạp và gây tranh cãi. Người ta đã đưa ra đề nghị cho tới 5 loài như sau:
Vào giữa thập niên 1990 phần lớn các học giả (,) chỉ chấp nhận 2 loài—là cá heo lưng bướu Đại Tây Dương và cá heo lưng bướu Ấn Độ-Thái Bình Dương. Tuy nhiên, Rice, trong hệ thống phân loại được sử dụng rộng rãi của ông năm 1998 () công nhận 3 loài, xem xét loài Ấn Độ-Thái Bình Dương như là hai loài khác biệt. Đường phân chia giữa hai (phân) loài này là Sumatra, một trong các quần đảo của Indonesia. Tuy nhiên, sự pha trộn là chắc chắn xảy ra.
Ngoài ra, nhà nghiên cứu cá voi người Australia là Graham Ross đã viết "Tuy nhiên, các nghiên cứu hình thái học gần đây, ở mức độ nào đó được hỗ trợ không rõ ràng bởi các phân tích bộ gen, chỉ ra rằng ở đây là một loài riêng biệt, có thể biến đổi mà đối với nó tên gọi "S. chinensis" có độ ưu tiên cao".
Cá heo lưng bướu được tìm thấy trong các vùng biển của Trung Quốc được người dân địa phương gọi là中華白海豚 (Trung Hoa bạch hải đồn-tức cá heo trắng Trung Hoa). Xem bài viết đó để biết thêm các vấn đề cụ thể liên quan tới (phân) loài này mà trong phân loại của Rice được gọi là cá heo lưng bướu Thái Bình Dương.
Miêu tả.
Cá heo lưng bướu có kiểu nhảy lên khỏi mặt nước rất khác biệt—chúng nhảy lên ở góc trong khoảng 30–45 độ.
Hai (phân) loài Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương có khác biệt về màu sắc cũng như kích thước vây lưng. Những con tìm thấy ở khu vực Đông Nam Á có da màu trắng hồng và vây lưng lớn, nhưng không có các bướu nhiều mỡ như ở các con sống ở khu vực Nam Phi và Australia. Các con trưởng thành của cá heo lưng bướu Ấn Độ-Thái Bình Dương có thể dài tới 2–3 m.
George Town, Penang

George Town là thành phố thủ phủ bang Penang của Malaysia nằm ở mũi phía đông bắc của đảo Penang. Với 708.127 người vào năm 2010, đây là thành phố đông dân thứ ba ở Malaysia, còn Khu thành phố Đại Penang là khu đô thị lớn thứ hai tại Malaysia với 2.412.616 người. Phần lõi lịch sử của George Town được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 2008.
Thành phố được thành lập năm 1786 như là một điểm trung chuyển bởi thuyền trưởng Francis Light, một nhà buôn của Công ty Đông Ấn thuộc Anh khiến nó trở thành khu định cư người Anh đầu tiên ở Đông Nam Á. Cùng với Singapore và Malacca, George Town đã trở thành một phần của Các khu định cư Eo biển, trở thành thuộc địa của Vương quốc Anh vào năm 1867. Nó bị Nhật Bản khuất phục trong Chiến tranh thế giới lần thứ hai, trước khi bị người Anh chiếm lại vào cuối chiến tranh. Không lâu trước khi Mã Lai giành được độc lập từ Anh vào năm 1957, George Town đã được tuyên bố là một thành phố bởi Nữ hoàng Elizabeth II, biến nó trở thành thành phố đầu tiên trong lịch sử hiện đại của Malaysia.
Do sự xen kẽ của các sắc tộc và tôn giáo khác nhau đã đến bờ biển của khu vực này, George Town đã có được có số lượng lớn công trình mang Chủ nghĩa chiết trung của phong cách kiến ​​trúc thuộc địa và châu Á. Nó cũng nổi tiếng là thủ đô ẩm thực của Malaysia với các món ăn đường phố khác biệt và có mặt khắp nơi. Hơn nữa, thành phố này có các di sản văn hóa độc đáo, như di sản của những người Peranakan vẫn còn nhìn thấy thông qua kiến trúc và ẩm thực của Penang.
Thành phố George Town là nơi có Khu công nghiệp tự do Bayan Lepas, một trung tâm sản xuất công nghệ cao được coi là "Thung lũng Silicon của phương Đông". Thành phố cũng đóng vai trò là trung tâm tài chính của miền bắc Malaysia và là trung tâm du lịch, y tế quan trọng nhất của quốc gia. Về giao thông, Sân bay quốc tế Penang nối liền thành phố George Town với một số thành phố lớn khác trong và ngoài nước, trong khi phà nhanh, Cầu Penang 1 và Penang 2 nối thành phố với phần còn lại của Bán đảo Mã Lai. Trong khi đó, Cầu tàu Swettenham của George Town nổi lên như là một trong những cảng tàu du lịch bận rộn nhất Malaysia.
Ipoh

Ipoh là một thành phố ở bang Perak của Malaysia, cách thủ đô Kuala Lumpur 200 km về phía bắc. Đây là một trong những thành phố đông dân nhất Malaysia. Diện tích thành phố: 643 km2, dân số: 644.902 người.
Các đơn vị hành chính hợp thành thành phố Ipoh.
các thị trấn, ngoại ô, và các vùng lân cận sau đây được gọi chung là thành phố Ipoh. 
Dân số.
Ipoh vẫn là một trong những thành phố lớn nhất Malaysia với dân số như sau:
Sân bay quốc tế Kuching

Sân bay Quốc tế Kuching Kuching International Airport (KIA) (Malay: Lapangan Terbang Antarabangsa Kuching) (tiếng Quan Thoại)：古晋国际机场) (tiếng Nhật: クチン国際空港)là sân bay của thành phố Kuching, Malaysia. Đây là sân bay quốc tế chính của Sarawak, cách Kuching 22 km. Đây cũng là căn cứ không quân của Không lực Hoàng gia Malaysia. Nhà ga mới được xây dựng có năng lực phục vụ 5 triệu khách/năm. Năm 2005, sân bay này phục vụ 3,35 triệu khách với 39.430 chuyến bay, thông qua 28.406 tấn hàng.
Sân bay quốc tế Kuala Lumpur

Sân bay quốc tế Kuala Lumpur (viết tắt tiếng Anh: KLIA, IATA: KUL, ICAO: WMKK) là sân bay lớn nhất Malaysia và là một trong những sân bay nhộn nhịp nhất châu Á. Sân bay được xây dựng với kinh phí lên đến 3,5 tỷ USD và được khánh thành ngày 27/6/1998. Kiến trúc sư người Nhật Bản là Kisho Kurokawa thiết kế sân bay này. Sân bay cách thủ đô Kuala Lumpur 50 km. Năm 2009, sân bay này đã phục vụ 29,6 triệu hành khách (thấp hơn mức dự kiến là 35 triệu khách). Sân bay này có tháp kiểm soát không lưu cao 130 m, cao thứ 2 trong các tháp không lưu (chỉ đứng sau tháp tại Sân bay quốc tế Suvarnabhumi Bangkok) có 2 đường băng rộng 60 m dài hơn 4.000 m, có thể phục vụ 120 chuyến/giờ. Theo quy hoạch sân bay này sẽ có 4 đường băng. Công suất nhà ga giai đoạn 2 đến năm là 35 triệu khách/năm và năm 2008-đến 2012 là 45 triệu khách/năm.
Các hàng hàng không và các điểm đến.
Sân bay này là trung tâm của Malaysia Airlines, và một nhà ga cuối của tuyến "Kuala Lumpur-Singapore" do hai hãng Malaysia Airlines và Singapore Airlines. Các hãng hàng không hoạt động tại sân bay này gồm:
Sân bay quốc tế Langkawi

 
 
Sân bay Quốc tế Langkawi (tiếng Anh: Langkawi International Airport) (airport codes|LGK|WMKL), là một sân bay tại đảo Langkawi ở Kedah, Malaysia. Sân bay tọa lạc tại Padang Matsirat. Sân bay có đường băng dài 3810 m.
Sân bay này phục cụ du khách đến Triển lãm hàng không và vũ trụ quốc tế Langkawi. Đây là một sự kiện quan trọng của ngành công nghiệp hàng không.
Sân bay quốc tế Penang

 
 
Sân bay quốc tế Penang , tọa lạc ở vùng Bayan Lepas, đông nam của Penang, Malaysia. Đây là một trong những sân bay bận rộn nhất của quốc gia này. Sân bay cách George Town, thủ phủ bang Penang, 16 km về phía nam. Được mở cửa vào năm 1935, đây là sân bay lâu đời nhất của Malaysia.
Là một sân bay chính ở khu vực phía bắc Malaysia, sân bay quốc tế Penang cung cấp các chuyến bay thường xuyên tới các thành phố lớn của châu Á như Kuala Lumpur (Malaysia), Singapore, Bangkok (Thái Lan), Jakarta (Indonesia), Hongkong (Trung Quốc), Thành phố Hồ Chí Minh (Việt Nam)... Sân bay này cũng là sân bay bận rộn thứ ba tính theo lượt khách và bận rộn thứ hai về số lượng hàng hóa thông qua tại Malaysia. Vào năm 2016, sân bay này đã đón 6.6 triệu hành khách.
Sân bay Penang là một trong những trụ sở hoạt động chính của 2 hãng hàng không giá rẻ: Firefly và AirAsia.
Các hãng hàng không.
Hàng không vận chuyển hàng khách.
&lt;small&gt;
Bảo tàng mèo Kuching

Bảo tàng mèo Kuching là một bảo tàng về các loài mèo ở thành phố Kuching của Malaysia. Nơi đây có 2000 hiện vật, tượng...liên quan đến loài mèo trên khắp thế giới. Theo quan niệm của dân Malaysia và Trung Hoa thì loài mèo là một loài may mắn. Bảo tàng tọa lạc trên diện tích 1035,9 m² trên một ngọn đồi nhìn ra thành phố Kuching có tên gọi là Bukit Siol. Năm 1987, triển lãm liên quan đến loài mèo được thực hiện lần đầu tại Kuala Lumpur. Ngày 1/8/1988 triển lãm tương tự được thực hiện tại Kuching khi thành phố này được gọi là thành phố mèo. Năm 1993, thành lập bảo tàng mèo.
Sân vận động Sarawak

Sân vận động Sarawak là một sân vận động đa năng ở Kuching, Malaysia. Sân hiện đang được sử dụng chủ yếu cho các trận đấu bóng đá. Sân vận động có sức chứa 40.000 khán giả.
Lịch sử.
Sân được xây dựng vào năm 1995 cho Giải vô địch bóng đá trẻ thế giới 1997. Sân vận động tiếp giáp với sân vận động cũ, Sân vận động Bang Sarawak ("Sân vận động Negeri") trước đây được sử dụng để tổ chức các giải đấu và giải vô địch khác nhau.
Sân vận động này là sân nhà của Sarawak FA, một đội bóng của hội đồng địa phương. Tuy nhiên, do cơ sở vật chất bị hư hỏng và việc cải tạo sân vận động, Sarawak FA hiện đang chơi ở Sân vận động Bang Sarawak cho đến khi việc cải tạo hoàn tất trước Đại hội Thể thao Sukma 2016.
Cơ sở vật chất.
Sân được hoàn thành vào tháng 4 năm 1997, là một trong những sân vận động đẳng cấp thế giới của châu Á. Sân bao gồm 4 tầng, với một bảng điểm đa phương tiện điện tử, mặt sân bóng đá cỏ Manila với hệ thống thoát nước và đường chạy tổng hợp đã được cấp bằng sáng chế.
Sân vận động cũng được trang bị:
Hợp Phì

Hợp Phì () là một thành phố (địa cấp thị) của tỉnh An Huy và cũng là tỉnh lỵ tỉnh An Huy, Trung Quốc. Thành phố nằm ở trung tâm tỉnh An Huy. Nơi đây còn có tên cũ là Lư Châu.
Các đơn vị hành chính và nhân khẩu học.
Nhân khẩu học.
Người Hán là dân tộc chiếm đa số tại Hợp Phì. Có một số lượng tương đối nhỏ người Hồi sống trong thành phố, một vài nhà thờ Hồi giáo đã được xây dựng cho họ. Trong số hơn năm triệu cư dân của thành phố, có một số là lao động nhập cư đến từ các vùng khác của tỉnh An Huy.
Hành chính.
Sau tháng 8 năm 2011, địa cấp thị Hợp Phì có 9 đơn vị cấp huyện bao gồm 4 quận, 1 thành phố cấp huyện và 4 huyện.
Diện tích các phân khu ở Hợp Phì (km²), dân số (thống kê năm 2010) và mật độ dân số (trên km²).
Ellipsoid

 
Ellipsoid, hay elipxoit là một dạng mặt bậc hai có hình tương tự­ như elip trong không gian ba chiều. Phương trình của một ellipsoid chính tắc trong hệ tọa độ Descartes "x", "y", "z" là
Trong đó "a" và "b" là các bán kính xích đạo (chúng vuông góc với nhau) và "c" là bán kính cực (nghĩa là độ dài của nửa cực thứ ba). Cả ba đều là các số thực dương, chúng xác định hình dạng của ellipsoid.
Nếu tất cả ba bán kính bằng nhau, ellipsoid trở thành mặt cầu (sphere)); nếu có hai bán kính xích đạo bằng nhau ellipsoid được gọi là một mặt phỏng cầu (spheroid):
Các phỏng cầu còn được xem là các mặt tròn xoay. Chúng được sinh ra khi quay một đường ellipse chính tắc trên mặt phẳng Oxz (hoặc Oyz) xung quanh trục Oz.
Phần không gian hữu hạn giới hạn bởi mặt ellipsoid, nghĩa là tập các điểm trong hệ Oxyz thỏa mãn bất đẳng thức:
được gọi là khối ellipsoid.
Dạng tham số.
Sau đây, gọi formula_7 là tham số chỉ vĩ độ còn formula_8 là tham số chỉ kinh độ của các điểm trên một ellipsoid, khi đó ta có dạng tham số của nó:
Thể tích khối ellipsoid.
Thể tích của khối ellipsoid được tính theo (nó rất giống với công thức thể tích hình cầu):
Diện tích mặt ellipsoid.
Diện tích mặt của ellipsoid được tính bởi:
trong đó
Một công thức gần đúng là:
trong đó "p" ≈ 1.6075 với sai số không vượt quá 1.061% (Công thức Knud Thomsen); một giá trị của "p" = 8/5 = 1.6 là tối ưu cho các ellipsoid gần với hình cầu, với sai số nhiều nhất 1.178% (Công thức David W. Cantrell).
Công thức chính xác bao gồm cả công thức cho trường hợp "a" = "b" (nghĩa là một phỏng cầu):
Trong trường hợp "gần phẳng" formula_23, diện tích này xấp xỉ formula_24
Khối lượng.
Khối lượng của một ellipsoid với mật độ đều là:
trong đó formula_26 là mật độ.
Khối lượng moment quán tính của một ellipsoid mật độ đều là:
trong đó formula_30, formula_31, và formula_32 là môment quán tính tương ứng theo trục "x", "y", và "z". Tích của các mô men quán tính bằng 0.
Nếu a=b=c, đó là môment quán tính của hình cầu đồng chất.
Phép biến đổi tuyến tính.
Khi áp dụng một phép biến đổi tuyến tính khả nghịch vào một mặt cầu ta nhận được một ellipsoid. Giao của một ellipsoid với một mặt phẳng có thể là rỗng, là một điểm hoặc một đường elip. Người ta cũng định nghĩa các ellipsoid với số chiều lớn hơn như là ảnh của một mặt cầu qua một phép biến đổi tuyến tính khả nghịch.
Hình trứng.
Quả trứng gà có khoảng một nửa là hình khum và nửa kia là hình "khối ellipsoid" gần cầu (có thể hơi dẹt) nối vào xích đạo, chia sẻ trục chính của đối xứng quay. Tuy thuật ngữ "hình trứng" thường ngụ ý không có đối xứng gập đôi qua mặt xích đạo, nhưng nó cũng có thể chỉ đến những ellipsoid hình khum thật. Nó cũng có thể miêu tả hình 2D mà khi được xoay quanh trục chính, định ra mặt 3D. Xem thêm hình trái xoan.
Tài nguyên (định hướng)

Tài nguyên là một danh từ dùng để chỉ tất cả các dạng vật chất, tri thức được sử dụng để tạo ra của cải vật chất hoặc tạo ra giá trị sử dụng mới của con người
Một số loại tài nguyên được phân loại cụ thể:
Địa chất thủy văn

Địa chất thủy văn là một ngành khoa học nghiên cứu về nguồn gốc thành tạo, quy luật phân bố, tính chất vật lý và thành phần hóa học, động lực và động thái của nước dưới đất trong lịch sử của Trái Đất, nhằm sử dụng hợp lý những mặt hữu ích của chúng trong nền kinh tế quốc dân và khắc phục có hiệu quả những mặt có hại của chúng trong hoạt động kinh tế của con người.
Địa chất thủy văn có quan hệ mật thiết với các ngành khoa học khác như toán học, vật lý học, hóa học, thủy văn học, khí tượng học, khí hậu học, thổ nhưỡng học và các môn khoa học địa chất khác (thạch học, địa hóa học, địa mạo học, khoáng sản học, kiến tạo học...)
Hằng số hấp dẫn

Hằng số hấp dẫn G phụ thuộc vào hệ đơn vị đo lường, được xác định lần đầu tiên bởi thí nghiệm Cavendish năm 1797. Nó thường xuất hiện trong định luật vạn vật hấp dẫn của Isaac Newton và trong thuyết tương đối rộng của Albert Einstein. Hằng số này còn được gọi là hằng số hấp dẫn phổ quát, hằng số Newton, hoặc G Lớn. Không nên nhầm nó với "g nhỏ" ("g"), là trọng trường cục bộ của Trái Đất (tương đương với gia tốc rơi tự do).
Định luật và hằng số.
Theo định luật vạn vật hấp dẫn, lực hút hấp dẫn ("F") giữa hai vật tỷ lệ thuận với tích khối lượng của chúng ("m"1 và "m"2), và tỷ lệ nghịch với bình phương khoảng cách, "r", giữa chúng (định luật nghịch đảo bình phương):
Hằng số tỷ lệ "G" là hằng số hấp dẫn.
Hằng số hấp dẫn là hằng số vật lý rất khó đo được với độ chính xác cao. Trong đơn vị SI, năm 2014 Ủy ban Dữ liệu Khoa học và Công nghệ CODATA-khuyến nghị giá trị cho G (với độ bất định tiêu chuẩn trong dấu ngoặc) bằng:
và độ bất định tương đối bằng .
Trịnh Châu

Trịnh Châu (), trước đây gọi là Dự Châu hay Trung Châu, là một địa cấp thị và là tỉnh lỵ tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Địa cấp thị này tọa lạc ngay phía bắc của miền trung tỉnh Hà Nam và phía nam sông Hoàng Hà. Thành phố này giáp giới với Lạc Dương về phía tây, Tiêu Tác về phía tây bắc, Tân Hương về phía đông bắc, Khai Phong về phía đông, Hứa Xương về phía đông nam và Bình Đỉnh Sơn về phía tây nam.
Các đơn vị hành chính.
Địa cấp thị (thành phố trực thuộc tỉnh) Trịnh Châu bao gồm 12 đơn vị cấp huyện, trong đó có 6 quận (khu) và 5 thành phố cấp huyện và 1 huyện.
Bình Đỉnh Sơn

Bình Đỉnh Sơn (), cũng được biết đến là Ưng Thành (giản thể: 鹰城, phồn thể: 鷹城, nghĩa đen: thành phố đại bàng), dân số 5.207.700 người (2019) là một địa cấp thị thuộc tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Địa cấp thị này giáp Trịnh Châu về phía bắc, Hứa Xương và Tháp Hà về phía đông, Trú Mã Điếm về phía đông nam, Nam Dương về phía nam, và Lạc Dương về phía tây.
Các đơn vị hành chính.
Địa cấp thị Bình Đỉnh Sơn được chia ra 4 quận, 2 thị xã và 4 huyện.
Khai Phong

Khai Phong () là một thành phố trực thuộc tỉnh (địa cấp thị) ở phía đông tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Thành phố này tọa lạc ở bờ nam của sông Hoàng Hà, giáp tỉnh lỵ Trịnh Châu về phía tây, Tân Hương về phía tây bắc, Thương Khâu về phía đông, Chu Khẩu về phía đông nam, Hứa Xương về phía tây nam, và tỉnh Sơn Đông về phía đông bắc. Khai Phong là một trong 8 cố đô Trung Hoa.
Trong lịch sử, Khai Phong còn nhiều tên khác như là 
Đại Lương (大梁),
Biện Lương (汴梁; Wade-Giles: Pien-liang),
Biện Châu (汴州),
Nam Kinh (南京),
Đông Kinh (東京),
Biện Kinh (汴京).
Đây là Vương đô nước Ngụy thời Chiến quốc, cũng là Đế đô của nhà Bắc Tống (4 tháng 2 năm 960- 9 tháng 1 năm 1127) và là kinh đô nhà Kim từ năm 1214.
Địa lý tự nhiên.
Khai Phong có tọa độ trong khoảng 113°52′15″－115°15′42″ kinh đông, 34°11′45″－35°01′20″ vĩ bắc, theo chiều bắc-nam rộng 92 km, theo chiều đông-tây dài 126 km, tổng diện tích 6.240 km², trong đó diện tích đô thị đạt 1.816 km². Phía đông cách Hoàng Hải khoảng 500 km, tiếp giáp với Thương Khâu và Hà Trạch (tỉnh Sơn Đông), phía tây tiếp giáp và cách trung tâm Trịnh Châu khoảng 72 km, phía nam tiếp giáp Hứa Xương và Chu Khẩu, phía bắc qua Hoàng Hà là Tân Hương và Bộc Dương. Nó nằm ở trung tâm bình nguyên Dự Đông, một phần của bình nguyên Hoa Bắc.
Bình nguyên Dự Đông, nơi có thành phố Khai Phong, nằm ở phía nam và thuộc phần hạ du của Hoàng Hà. Nằm trên đồng bằng bồi tích thống Holocen hệ Đệ Tứ, với cao độ từ 69 đến 78 m trên một địa hình bằng phẳng, với các lớp đất sâu có chất lượng tốt và kết cấu ổn định, phù hợp cho gieo trồng nhiều loại cây trồng khác nhau cũng như có tỷ lệ rừng che phủ cao.
Khí hậu.
Khai Phong có khí hậu cận nhiệt đới ẩm ướt chịu ảnh hưởng của gió mùa (mã Köppen "Cwa") giáp ranh với khí hậu lục địa ẩm ướt, với bốn mùa khác biệt rõ ràng. Mùa đông khô lạnh trong khi mùa hè nóng ẩm; mùa xuân ấm và có mưa nhưng không nhiều trong khi thời tiết mùa thu thì mát và khô hơn. Giáng thủy chủ yếu diễn ra từ tháng 6 tới tháng 9 hàng năm.
Các đơn vị hành chính.
Địa cấp thị Khai Phong được chia ra 5 quận (khu) và 4 huyện.
Tân Hương, Hà Nam (Trung Quốc)

Tân Hương () là thành phố thuộc tỉnh (địa cấp thị) của tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Thành phố này giáp tỉnh lỵ Trịnh Châu về phía tây nam, Khai Phong về phía đông nam, Hạc Bích và An Dương về phía bắc, Tiêu Tác về phía tây và các tỉnh Sơn Đông phía tây bắc và Sơn Tây về phía đông.
Các đơn vị hành chính.
Tân Hương được chia thành 4 quận (khu), 3 thành phố cấp huyện và 5 huyện.
Sân bay quốc tế Vu Gia Bá Côn Minh

 
Sân bay quốc tế Vu Gia Bá Côn Minh, (mã IATA: KMG, tiếng Anh: "Kunming Wujiaba International Airport"; tiếng Hoa giản thể: 昆明巫家坝国际机场) là sân bay tại thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam của Trung Quốc. Sân bay này được khởi công xây dựng năm 1923. Qua các năm 1958, 1993, 1998, sân bay này được nâng cấp cải tạo. Đây là sân bay cấp 4E, có đường băng dài 3600 m, có thể phục vụ các loại máy bay Boeing 747, Airbus A340... Tổng diện tích: 4297,12 mẫu. Khu sân đậu ("apron") rộng 250.000 m², có thể đáp ứng cho 34 chiếc máy bay. Nhà ga rộng 76.900 m² có 17 phòng đợi, tổng công suất 10,37 triệu khách/năm. Năm 2004, sân bay này đã phục vụ 9.797 triệu lượt khách và lượng hàng hóa đạt 171.013 tấn.
Các hãng hoạt động.
Sân bay được thay thế bởi sân bay quốc tế Trường Thủy Côn Minh từ tháng 8 năm 2012. Hiện sân bay này đã đóng cửa.
Sân bay quốc tế Phượng Hoàng Tam Á

Sân bay quốc tế Phượng Hoàng Tam Á (tiếng Hoa: 三亚凤凰国际机场) là sân bay tại thành phố Tam Á thuộc tỉnh Hải Nam, Trung Quốc. Sân bay tọa lạc tại tây bắc miền trung của trấn Dương Lan, thôn Phượng Hoàng, cách trung tâm Tam Á 14 km về phía đông, cách bãi biển 5 km.
Sân bay này được chính thức đưa vào hoạt động tháng 8/1994 và nhà ga quốc tế được đưa vào hoạt động ngày 1/9/2006. Năm 2008, sân bay đã có 6,807,235 lượt khách thông qua.
Sân bay quốc tế Thiên Hà Vũ Hán

Sân bay quốc tế Thiên Hà Vũ Hán (tiếng Anh: Wuhan Tianhe International Airport (Trung văn phồn thể: 武漢天河國際機場; Trung văn giản thể: 武汉天河国际机场; bính âm: Wǔhàn Tiānhé Guójì Jīchǎng) phục vụ Vũ Hán, Hồ Bắc, Trung Quốc. Sân bay này cách trung tâm Vũ Hán 26 km về phía bắc.
Sân bay được mở cửa ngày 15/4/1995. Đây là sân bay lớn và bận rộn nhất miền Hoa Trung, là sân bay tấp nập thứ 13 Trung Quốc với 20.772.000 lượt khách thông qua năm 2016, 18,9 triệu lượt khách năm 2015.
Nhà ga 2.
Trong tương lai, có dự án phát triển mới của nhà ga bao gồm việc xây dựng một nhà ga thứ hai, một đường băng thứ hai trong kế hoạch để phục vụ tốt hơn các hành khách ngày càng tăng cũng như để phù hợp với Airbus 380, một máy bay phản lực khổng lồ. Nhà ga thứ hai, trong đó có một diện tích sàn 121.200 mét vuông và có công suất thiết kế để xử lý 13.000.000 hành khách và 320.000 tấn hàng / năm. Dự án mở rộng dự kiến sẽ được hoàn thành tháng 7 năm 2008, với tổng chi phí 3370000000 nhân dân tệ ($ 421.500.000). Đến năm 2010, Vũ Hán dự kiến sẽ phục vụ ít nhất là năm tuyến quốc tế và 100 tuyến đường trong nước. 12.200.000 hành khách dự kiến sẽ đi qua Vũ Hán mỗi năm, và khả năng xử lý hàng hóa của thành phố là đạt 144.000 tấn.
Virus corona diễn ra ở Vũ Hán.
Theo thông báo của Cơ quan Kiểm soát dịch viêm phổi Vũ Hán, bắt đầu từ 10h sáng 23/1/2020 (giờ địa phương), thành phố Vũ Hán thuộc tỉnh Hồ Bắc sẽ 'tạm thời' ngưng tất cả chuyến bay và chuyến tàu đưa khách rời thành phố nhằm ngăn lây lan dịch bệnh.
Sân bay quốc tế Vũ Hán Tianhe cho biết, lối vào ở cửa vào sân bay chính sẽ có một thiết bị đo nhiệt độ cơ thể khách hàng, nhằm phát hiện ra những trường hợp cần kiểm tra kỹ.
Ngày 24/1/2020, Cục Hàng không Việt Nam ra chỉ thị hủy toàn bộ giấy phép đã cấp và ngừng cấp phép bay mới cho các chuyến bay từ Việt Nam đi Vũ Hán và ngược lại.
Cục Hàng không Việt Nam đã thông báo tạm thời hủy các phép bay giữa Việt Nam và Trung Quốc từ 13 giờ ngày 1-2-2020. Các chuyến bay đang thực hiện, yêu cầu bay trở lại sân bay cất cánh.
Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam có trách nhiệm thông báo tin tức hàng không bằng hình thức phù hợp với nội dung tạm thời hủy phép bay nêu trên. Đồng thời, quản lý bay cũng được yêu cầu từ chối tiếp nhận kế hoạch bay không lưu của các chuyến bay giữa Việt Nam và Trung Quốc theo kế hoạch nói trên. Các chuyến bay đang thực hiện, yêu cầu bay trở lại sân bay cất cánh.
Việc cấp lại phép bay cho các hãng sẽ được Cục Hàng không Việt Nam thông báo đến các hãng sau khi có chỉ đạo của Thủ tướng Chinh phủ.
Dãy núi Hoàng Liên Sơn

 
Dãy núi Hoàng Liên Sơn là một dãy núi ở vùng Tây Bắc Việt Nam. 
Tên gọi.
Dãy núi này được gọi là Hoàng Liên Sơn vì trên dãy này có nhiều cây hoàng liên. Người Thái gọi dãy núi này là Khau Phạ nghĩa là "sừng trời".
Địa lý.
Dãy núi Hoàng Liên Sơn rộng khoảng 30 km, chạy dài 180 km theo hướng tây bắc-đông nam. Đây là phần cuối của dãy núi Ai Lao Sơn - đầu mút phía đông nam của dãy núi Himalaya. Phần lớn diện tích của Hoàng Liên Sơn nằm trên địa phận các tỉnh Lào Cai, Lai Châu, Sơn La và Yên Bái.
Hoàng Liên Sơn là một dãy núi cao, 16 trên tổng số 20 đỉnh núi cao nhất của Việt Nam đều thuộc dãy núi này. Trong đó có đỉnh Fansipan với độ cao 3147,3 m là đỉnh núi cao nhất Việt Nam.
Hoàng Liên Sơn có khí hậu lạnh quanh năm và mưa nhiều. Ngoài ra, đá ở đây là mác ma phun trào, mác ma xâm nhập. Còn đất chủ yếu là mùn núi cao do địa hình núi cao.
Rừng ở Hoàng Liên Sơn gồm hai kiểu chính: rừng thường xanh núi thấp và rừng thường xanh núi cao. Trong khu vực dãy núi này có Vườn quốc gia Hoàng Liên Sơn.
Tài khoản vãng lai

Tài khoản vãng lai (còn gọi là cán cân vãng lai) trong cán cân thanh toán của một quốc gia ghi chép những giao dịch về hàng hóa và dịch vụ giữa người cư trú trong nước với người cư trú ngoài nước. Những giao dịch dẫn tới sự thanh toán của người cư trú trong nước cho người cư trú ngoài nước được ghi vào bên "nợ" (theo truyền thống kế toán sẽ được ghi bằng mực đỏ). Còn những giao dịch dẫn tới sự thanh toán của người cư trú ngoài nước cho người cư trú trong nước được ghi vào bên "có" (ghi bằng mực đen). Thặng dư tài khoản vãng lai xảy ra khi bên có lớn hơn bên nợ.
Theo quy tắc mới về biên soạn báo cáo cán cân thanh toán quốc gia do IMF soạn năm 1993, tài khoản vãng lai bao gồm:
Tất cả các khoản thanh toán của các bộ phận nhà nước hay tư nhân đều được gộp chung vào trong tính toán này.
Đối với phần lớn các quốc gia thì cán cân thương mại là thành phần quan trọng nhất trong tài khoản vãng lai. Tuy nhiên, đối với một số quốc gia có phần tài sản hay tiêu sản ở nước ngoài lớn thì thu nhập ròng từ các khoản cho vay hay đầu tư có thể chiếm tỷ lệ lớn.
Vì cán cân thương mại là thành phần chính của tài khoản vãng lai và xuất khẩu ròng thì bằng chênh lệch giữa tiết kiệm trong nước và đầu tư trong nước nên tài khoản vãng lai còn được thể hiện bằng chênh lệch này.
Cùng với tài khoản vốn, và thay đổi trong dự trữ ngoại hối, nó hợp thành cán cân thanh toán.
Tài khoản vãng lai thặng dư khi quốc gia xuất khẩu nhiều hơn nhập khẩu hay khi tiết kiệm nhiều hơn đầu tư. Ngược lại, tài khoản vãng lai thâm hụt khi quốc gia nhập nhiều hơn hay đầu tư nhiều hơn. Mức thâm hụt tài khoản vãng lai lớn hàm ý quốc gia gặp hạn chế trong tìm nguồn tài chính để thực hiện nhập khẩu và đầu tư một cách bền vững. Theo cách đánh giá của IMF, nếu mức thâm hụt tài khoản vãng lai tính bằng phần trăm của GDP lớn hơn 5, thì quốc gia bị coi là có mức thâm hụt tài khoản vãng lai không lành mạnh.
Seymour Papert

Seymour Papert (sinh ngày 29 tháng 2 năm 1928 tại Pretoria, Nam Phi, mất ngày 31 tháng 7 năm 2016) từng là giáo sư toán học, khoa học máy tính tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT).
Ngày 7 tháng 12 năm 2006, khi đi qua một ngã tư tại Hà Nội, Việt Nam, ông bị một chiếc xe máy đâm phải. Ông được đưa ngay vào bệnh viện để phẫu thuật não lấy các cục máu tụ . Sau hơn 1 tuần điều trị tại Bệnh viện Việt Pháp, ngày 16 tháng 12, Seymour Papert được đưa về Boston, Hoa Kỳ để tiếp tục chữa trị . Sau hơn một tháng điều trị, ông ra viện với trình trạng sức khỏe khả quan .
Hai vụ tai nạn liên tiếp do xe máy tại Hà Nội làm hai giáo sư - Seymour Papert bị chấn thương sọ não và Nguyễn Văn Đạo bị chết - đã dấy nên một phong trào hạn chế tai nạn giao thông ở Việt Nam, nhất là ở lứa tuổi thanh thiếu niên .
Tài khoản vãng lai (định hướng)

Tài khoản vãng lai có thể là:
Sân bay quốc tế Ma Cao

Sân bay quốc tế Ma Cao (tiếng Hoa: 澳門國際機場; bính âm: Àomén Guójì Jīchǎng; tiếng Bồ Đào Nha: Aeroporto Internacional de Macau) là sân bay ở Đặc khu hành chính Ma Cao của Trung Quốc. Sân bay này có công suất thiết kế 6 triệu khách/năm, 2000 khách/giờ. Tuy là san bay nhỏ nhưng có thể phục vụ máy bay lớn như Boeing 747. Sân bay được xây trên một hòn đảo nhân tạo lấn biển, nhà ga và sân đỗ nằm trong đất liền và được nối ra đường băng bằng 2 đường lăn.
Các hãng hàng không và các điểm đến.
Hàng hóa.
Tính đến tháng 11.2007
Thành phố Quezon

 
Thành phố Quezon P
(tiếng Philippines: "Lungsod Quezon"), là cựu thủ đô và là thành phố đông dân nhất của Philippines. Thành phố này tọa lạc trên đảo Luzon, Thành phố Quezon (thường được người Philippines gọi tắt là "QC") là một thành phố trực thuộc vùng thủ đô Manila, khu vực thủ đô của quốc gia này. Thành phố được đặt tên theo Manuel L. Quezon, nguyên tổng thống người Philippines đầu tiên của Khối Thịnh vượng Chung Philippines (thuộc địa của Hoa Kỳ) - người sáng lập nên thành phố và phát triển nó để thay thế Manila làm thủ đô. Cần phân biệt thành phố Quezon và tỉnh Quezon.
Sân bay quốc tế Ninoy Aquino

Sân bay quốc tế Ninoy Aquino (Filipino: "Paliparang Pandaigdig na Ninoy Aquino") hoặc NAIA là sân bay phục vụ thủ đô Manila và vùng phụ cận của Vùng đô thị Manila của Philippines. Đây là sân bay cửa ngõ quốc tế chính của đảo quốc này. Sân bay dự bị là Sân bay quốc tế Diosdado Macapagal ở Thành phố Angeles, Sân bay quốc tế Mactan-Cebu ở thành phố Lapu-Lapu, Metro Cebu và Sân bay quốc tế Francisco Bangoy ở Thành phố Davao
Sân bay Ninnoy Aquino tọa lạc giữa Thành phố Pasay và Parañaque ở vùng đô thị Manila, cách Manila 7 km và phía tây nam của quận thương mại trung tâm Thành phố Makati.
Sân bay này được quản lý bởi Cục sân bay quốc tế Manila thuộc Bộ giao thông và liên lạc Philippines (DOTC).
Năm 2010, sân bay này phục vụ 27,1 triệu lượt khách, là một trong 50 sân bay bận rộn nhất thế giới.
Angeles (Philippines)

Thành phố Angeles (tiếng Filipino: "Lungsod ng Angeles"; tiếng Kapampangan: "Lakanbalen Ning Angeles/Siudad Ning Angeles") là thành phố hạng 1 thuộc tỉnh Pampanga, Philippines (tọa độ: ). Thành phố này nằm gần Sân bay quốc tế Clark và Đặc khu kinh tế Clark (CSEZ) (trước đây là Căn cứ không quân Clark của Hoa Kỳ). Dân số năm 2000 của thành phố này là 263.971 người và có 55.769 hộ. Diện tích thành phố 66,16 km2.
Các phường (Barangay).
Thành phố Angeles được chia ra làm 33 phường barangay.
Thánh (Kitô giáo)

Thánh nhân (聖人) là những người có năng lực và đức hạnh cao, vượt khỏi tính phàm trần mà được xếp vào bậc linh thiêng; hoặc chỉ người tài giỏi, sáng suốt, đức độ, có công trạng, sau khi từ trần cũng được coi là một thánh nhân dù bản chất là con người.
Trong một số nền văn hóa và tôn giáo khác, các thánh nhân cũng có những phẩm chất gần như tương tự.
Dân gian Việt Nam.
Những thánh nhân trong dân gian Việt Nam thường là những con người có phẩm hạnh và năng lực vượt xa người thường, có thể có những phép thần thông, như truyền thuyết về Tứ bất tử.
Ngoài ra, những con người tài trí, mưu lược hơn người, cũng được dân gian tôn làm thánh, như Đức thánh Trần, Đức thánh Nguyễn...
Nho giáo.
Trong Nho giáo Trung Quốc, thánh nhân là người hội đủ ba yếu tố vĩ đại, cao thượng và cao quý. Là những người lý tưởng không chỉ với tư cách là một nhà lãnh đạo chính trị mà còn là hiện thân của đạo đức. Người cao thượng mà tầm thường, người cao quý mà thấp kém, người thấp hèn mà cao quý đều không áp dụng. Ngược lại, người kết hợp ba yếu tố tầm thường, thô tục và thấp kém thì được gọi là “tiểu nhân”. 
Ngoài ra, Chu Công, người có công lập nên nhà Chu, và Khổng Tử, một Nho gia, cũng được gọi là thánh nhân. Mạnh Tử tuy không được tôn là thánh nhưng vẫn được gọi là “á thánh" vì chỉ đứng sau Khổng Tử.
Kito giáo.
Trong một số giáo phái thuộc Kitô giáo, vị thánh là những người nam hay nữ bằng nhiều cách thức khác nhau tuyên xưng niềm trung thành của họ với Thiên Chúa, sống chứng nhân cho Chúa và sau khi chết có những dấu chỉ đặc biệt được giáo hội công nhận là đó là những nhân vật có phép lạ.
Dự án Phục hồi môi trường và Khắc phục hậu quả chiến tranh

Dự án Phục hồi môi trường và Khắc phục hậu quả chiến tranh thường được gọi tắt là Dự án RENEW ("Restoring the Environment and Neutralizing the Effects of the War") là một mô hình quản lý tổng hợp lồng ghép nhằm giải quyết vấn đề bom mìn và vật liệu nổ sau chiến tranh.
Dự án RENEW™, một nỗ lực chung giữa quốc tế và địa phương nhằm "phục hồi môi trường và khắc phục hậu quả chiến tranh ", do Quỹ Tưởng niệm cựu chiến binh Mỹ tại Việt Nam (VVMF) tài trợ, với nguồn kinh phí ban đầu từ E*TRADE Group, Inc., một công ty hàng đầu thế giới chuyên dịch vụ tài chính cá nhân trực tuyến, có trụ sở ở Menlo Park, California (Chủ tịch của E*TRADE Group, Inc. là ông Christos Cotsakos đã từng phục vụ cho quân đội Mỹ tại Quảng Trị từ năm 1967 đến năm 1968); từ Quỹ Freeman ở Stowe, Vermont; từ vợ chồng cựu đại sứ Mỹ tại Việt Nam Douglas "Pete" Peterson; từ Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF); từ tổ chức Adopt-A-Minefield; từ Bộ Ngoại giao Mỹ;...
Dự án RENEW™ đã được Thủ tướng Chính phủ Việt Nam chính thức phê duyệt ngày 5/7/2001.
Dự án RENEW™ có đội ngũ nhân viên là người Việt Nam; có kinh phí, hỗ trợ kỹ thuật từ bên ngoài theo yêu cầu.
AR

AR có thể là:
Bi

Bi là tên gọi chỉ vật cứng hình cầu nhỏ. Ví dụ
Bi hay bi hay BI còn là ký hiệu của:
Bal Gangadhar Tilak

Bal Gangadhar Tilak (1856-1920) là anh hùng dân tộc Ấn Độ, nhà cách mạng ấn Độ, lãnh tụ phái cấp tiến trong Đảng Quốc Đại Ấn Độ, một học giả, một triết gia về truyền thống dân tộc cổ ấn Độ. Ông đã chỉ đạo cuộc kháng chiến chống chế độ thực dân của Đế quốc Anh và giành độc lập cho Ấn Độ với sự ủng hộ nhiệt liệt của hàng triệu người dân yêu
Sự nghiệp chính trị.
Bal Gangadhar Tilak sinh ra trong một gia đình trí thức Bà La Môn ở bang Maharastra (vùng ven biển miền Tây Âu). Từ thuở nhỏ, Tilak đã cảm nhận truyền thống dân tộc Maratha và có tinh thần yêu nước nồng nàn. Năm 1880, sau khi tốt nghiệp cử nhân luật, ông từ chối làm quan chức trong chính quyền thực dân, mà cùng với bạn mở trường tư thục ở Poana, nhằm giáo dục thanh niên tinh thần độc lập dân tộc. Ngoài ra, ông còn đứng ra thành lập tờ báo Sư tử bằng tiếng dân tộc Marathi và tờ Maratha bằng tiếng Anh để tuyên truyền nền văn hóa dân tộc, thức tỉnh lòng yêu nước của nhân dân, đả kích nền thống trị của thực dân Anh. Năm 1885, ông tham gia Đảng Quốc đại và trở thành lãnh tụ nhóm cấp tiến phái tả của Đảng đó.
Để tập hợp nhân dân, Tilak đã đứng ra tổ chức những ngày lễ hội truyền thống của địa phương mình và các địa phương khác được đông đảo nhân dân hưởng ứng. Qua những buổi hội làng, ông tuyên truyền và giác ngộ nhân dân. Năm 1897, nhân việc một viên sĩ quan người Anh bị ám sát, thực dân lấy cớ là Tilak viết báo xúi giục dân chúng nổi loạn nên bắt giam và xử tù ông 18 tháng. Trong phong trào đấu tranh yêu nước của nhân dân ấn Độ những năm 1905-1907, Tilak hô hào dân chúng đứng lên lật đổ nền thống trị Anh.
Phương pháp cách mạng của ông không phù hợp với phái ôn hòa trong Đảng Quốc đại, ông bị khai trừ khỏi Đảng. Năm 1908, thực dân Anh một lần nữa lại kiếm cớ bắt giam ông, xử ông 6 năm khổ sai và đày sang Manđalay (Mianma). Trước tòa án, Tilak là người đã tố cáo đanh thép và lên án tội ác của chính quyền thực dân. Nhân dân khắp nơi sôi sục phản đối bản án. Trong nhà tù, Tilak viết sách về triết học truyền thống của ấn Độ để bày tỏ lòng quyết tâm đối với cách mạng. Năm 1914, sau khi được trả tự do, ông lại tiếp tục đấu tranh. Năm 1916, ông thành lập Liên đoàn tự trị. Ông mất ở Bombay năm 1920.
Ramanuja

Tham khảo.
Ramanujacharya (1017-1137) (रामानुज, Rāmānuja) là một trong những lãnh tụ tinh thần nổi tiếng nhất và có ảnh hưởng nhất của triết lý Vedanta.
Madhvacharya

 
Shri Madhvacharya () (1238-1317) là người khởi xướng học thuyết Tattvavāda (Triết lý thật sự), được biết đến như là Dvaita hay là trường phái nhị nguyên (dualism) của triết học Ấn Độ. Nó là một trong ba trường phái có ảnh hưởng lớn nhất của triết lý Vedanta. Madhva là một trong những triết gia quan trọng trong suốt phong trào Bhakti. Ông là người tiên phong trong nhiều cách thức, đi ngược lại truyền thống đương thời. Madhvacharya được những người ủng hộ cho là hóa thân thứ ba của Vayu, còn được biết đến như là Mukhyaprana, sau Hanuman và Bhima.
Acharya Madhva được sinh ra vào ngày Vijayadashami năm 1238 tại "Pajaka", một làng nhỏ gần Udupi, cha là Nadilliya Narayana Bhatta và mẹ là Vedavati. Họ đặt tên ông là "Vasudeva".
Khi còn là một đứa trẻ, Vasudeva đã biểu lộ tài năng nắm bắt những vấn đề về tâm linh. Cậu bị thu hút vào con đường tu hành và vào năm 11 tuổi, cậu theo gia nhập một dòng tu của Achyuta-prajna, một nhà khổ hạnh nổi tiếng vào thời gian đó, gần Udupi, vào năm Saumya (1249). Người khai tâm cậu Acyuta-prajna đặt pháp danh cho Vasudeva là 'Purnaprajna' vào thời gian nhập vào "sanyasa".
Một tháng sau đó, cậu bé Purnaprajna được kể là đã tranh luận thắng một nhóm chuyên gia về "Tarka"(logic) dẫn đầu bởi Vasudeva-pandita. Vui mừng trước tài năng của cậu, Achyuta Prajna đã phong cho cậu đứng đầu phái Vedanta và ban tặng cậu danh hiệu "Anandatirtha".
Phân họ Bông tai

 
Theo phân loại của APG II, thì họ thực vật trước đây Asclepiadaceae (các tài liệu về thực vật bằng tiếng Việt gọi là họ Thiên lý hay họ Thiên lí, theo tên gọi của cây thiên lý ("Telosma cordata")), hiện nay được coi là một phân họ với danh pháp khoa học Asclepiadoideae trong họ La bố ma ("Apocynaceae", Bruyns, 2000). Trong Wikipedia, trong cố gắng tuân thủ quy tắc đặt tên gọi theo chi điển hình là chi "Asclepias" nên gọi họ "Asclepiadaceae" là họ Bông tai và phân họ "Asclepiadoideae" là phân họ Bông tai mà không dùng tên họ Thiên lý hay phân họ Thiên lý, mặc dù điều này cũng không sai.
(Phân) họ này tạo thành một nhóm các loài cây thường xanh chủ yếu là cây thân thảo, cây bụi dạng dây leo hay dây leo và có rất ít cây thân gỗ nhưng đáng chú ý là nó còn chứa một lượng đáng kể các loại cây thân mọng nước nhưng không có lá, tất cả đều thuộc về bộ Long đởm (Gentianales). Tên gọi khoa học của (phân) họ này có từ tên khoa học của chi điển hình là "Asclepias".
Theo APG trong phân họ này có 214 chi, với khoảng 2.365 loài. Chúng chủ yếu phân bổ ở khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới, đặc biệt là ở châu Phi và Nam Mỹ.
Phân tông Stapeliinae trong (phân) họ này chứa các chi có thân cây mọng nước như "Huernia, Stapelia" và "Hoodia". Chúng đáng chú ý vì có cơ chế phức tạp mà chúng đã phát triển để thụ phấn, nó giống với cơ chế tương tự của họ Orchidaceae không có quan hệ họ hàng gì, đặc biệt trong việc kết hợp các hạt phấn hoa thành khối phấn. Mùi hương từ các hoa, thường được gọi là "mùi thịt thối" hấp dẫn một số các loài côn trùng đến để thụ phấn cho hoa.
Nhiều loại cây lai ghép đã được tạo ra do phương pháp thụ phấn duy nhất của các hoa.
Vladimir Borisovich Kramnik

Vladimir Borisovich Kramnik (tiếng Nga: "Владимир Борисович Крамник"; sinh ngày 25 tháng 6 năm 1975) là đại kiện tướng cờ vua người Nga và là cựu vô địch cờ vua quốc tế hợp nhất. Kramnik đã thông báo công khai về việc giải nghệ thi đấu chuyên nghiệp vào tháng 1/2019. Theo bảng xếp hạng của FIDE vào tháng 11/2021, Kramnik có hệ số Elo là 2755 .
Sự nghiệp.
Vô địch cờ vua thế giới.
Vào tháng 10 năm 2000, anh thắng Garry Kasparov trong cuộc đấu 16 ván tại Luân Đôn để trở thành Nhà vô địch Cờ vua Cổ điển Thế giới ("Classical World Chess Champion"). Cuối năm 2004, Kramnik giữ giải vô địch khi thắng Péter Lékó trong cuộc đấu 14 ván tại Brissago (Thụy Sĩ).
Vào tháng 10 năm 2006, Kramnik, vẫn được xem là Nhà vô địch Cờ vua Cổ điển Thế giới, thắng Veselin Topalov, Nhà vô địch Cờ vua Thế giới của FIDE, trong cuộc đấu thống nhất. Có nhiều tranh cãi về vụ Kramnik vào phòng vệ sinh nhiều trong cuộc đấu. Kramnik hủy bỏ ván thứ 5 khi từ chối chơi cờ do Ủy ban Thượng thẩm thay đổi điều kiện của cuộc đấu. Cuộc đấu ngang điểm 6–6 sau 12 ván thường và Kramnik thắng ván cờ nhanh giải quyết ngang điểm 2,5–1,5.
Giải vô địch cờ vua thế giới 2007 tại Mexico.
Khi Kramnik thắng trận đấu hợp nhất danh hiệu vô địch năm 2006, anh giành luôn vị trí của Topalov tại Giải vô địch thế giới 2007 với tư cách đương kim vô địch FIDE. Mặc dù theo truyền thống chức vô địch cờ vua thế giới được quyết định bằng một trận đấu tay đôi chứ không qua một giải đấu, Kramnik nhấn mạnh rằng anh sẽ công nhận quán quân giải đấu này là nhà vô địch thế giới 
Tại giải đấu được tổ chức vào tháng 9 năm 2007, Kramnik chỉ về đồng hạng nhì. Viswanathan Anand vô địch giải đấu (hơn Kramnik 1 điểm), đồng nghĩa với việc giành chức vô địch thế giới từ tay Kramnik.
2009.
Tháng 7 Kramnik lần thứ 9 vô địch giải cờ Dortmund (Elo trung bình 2744, nhóm 20) với 6½ điểm / 10 trận, hơn nhóm về nhì 1 điểm .
Tháng 11 Kramnik vô địch giải cờ Tưởng niệm Tal, giải cờ được đánh giá là mạnh nhất năm 2009 (với hệ số Elo trung bình là 2764, thuộc nhóm 21), với 6 điểm / 9 trận (3 thắng 6 hoà) . Giải có các kì thủ mạnh tham dự như đương kim vô địch thế giới Anand, kì thủ Elo trên 2800 Carlsen...
Năm 2011.
Năm 2011 Elo của anh trở lại mức 2800. Theo bảng xếp hạng tháng 11, Kramnik là một trong 4 kỳ thủ có Elo vượt mức 2800 .
Vào cuối năm (tháng 12), Kramnik vô địch giải cờ vua London lần thứ 3. Giải năm 2011 là một giải mạnh với 9 kỳ thủ tham dự, trong đó có đủ mặt 4 kỳ thủ có Elo trên 2800 và 4 kỳ thủ mạnh nhất của nước chủ nhà Anh. Kramnik thắng 4 kỳ thủ chủ nhà và hòa các trận còn lại, được 16 điểm .
Sức khoẻ và đời tư.
Kramnik được chẩn đoán bị một dạng hiếm của bệnh viêm khớp, có tên là "viêm đốt sống dẫn tới cứng khớp" (tiếng Anh: "ankylosing spondylitis"). Nó gây cho anh sự bất tiện, mệt mỏi khi thi đấu. Tháng 1 năm 2006, Kramnik tuyên bố rằng anh phải bỏ giải Corus ở Wijk aan Zee để trị bệnh.. Anh quay trở lại vào tháng 6 năm 2006, tham gia Olympiad cờ vua lần thứ 37. Anh thi đấu tốt ở giải này, có hệ số thi đấu cao nhất (2847) trong hơn 1300 kì thủ tham dự.
Tháng 12 năm 2006 Kramnik cưới nhà báo người Pháp Marie-Laure Germon. Hai người có một con gái sinh vào tháng 12 năm 2008 .
Chi Bông tai

Chi Bông tai (danh pháp khoa học: Asclepias), là một chi thực vật chứa khoảng trên 140 loài "bông tai" (ngô thi)-các loài cây thân thảo, thường xanh. Trước đây nó được coi là chi điển hình của họ Asclepiadaceae, nhưng hiện nay nó được phân loại trong phân họ Asclepiadoideae của họ Apocynaceae.
Các loài bông tai là các nguồn mật hoa quan trọng cho các loài ong và các côn trùng kiếm mật khác cũng như là nguồn thức ăn của ấu trùng cho loài bướm chúa với danh pháp khoa học "Danaus plexippus". Nhựa của chúng có màu giống như sữa, chứa các ancaloit, gôm cao su, và một vài hợp chất phức tạp khác, bao gồm cả các cardenolid (glicozit tim mạch). Một vài loài có khả năng gây ngộ độc.
Carolus Linnaeus đặt tên chi này theo Asclepius, vị thần chữa trị bệnh trong thần thoại Hy Lạp, do nhiều bài thuốc y học dân gian phương Tây sử dụng các loài bông tai.
Các loài trong chi "Asclepias" phát triển hạt của chúng trong các quả dạng quả đậu. Các quả này chứa các sợi tơ mềm như lụa hay tơ sồi. Các sợi gắn liền với các hạt riêng rẽ. Khi quả chín, các hạt được phát tán nhờ gió, mỗi hạt mang theo vài sợi tơ.
Các loài.
Một số loài trong chi "Asclepias" được liệt kê dưới đây:
Sử dụng.
Các sợi của quả bông tai hay "tơ sồi" được phủ một lớp sáp, và chúng có khả năng cách nhiệt rất tốt. Các thử nghiệm cho thấy chúng có khả năng cách nhiệt tốt hơn cả các lớp lông bên trong của các loài chim. Trong Đại chiến thế giới lần thứ hai, trên 5.000 tấn (11 triệu pao) lông tơ của bông tai đã được thu hoạch tại Hoa Kỳ như là vật liệu thay thế cho bông gòn.
Trong quá khứ, hàm lượng dextroza cao trong mật hoa các loài bông tai đã được sử dụng làm nguồn cung cấp chất làm ngọt cho thổ dân Bắc Mỹ cũng như những người buôn lậu lông thú tại khu vực Canada thời kỳ thuộc Pháp (1534-1763) (tiếng Pháp: "coureur de bois").
Nhựa mủ của các loài bông tai chứa khoảng 1-2% cao su, và cả Đức lẫn Hoa Kỳ trong Đại chiến thế giới lần thứ hai đều có ý định tìm kiếm nguồn thay thế cao su tự nhiên từ các loài bông tai, nhưng không thấy có ghi chép nào cho thấy họ thu được thành công ở mức độ lớn.
Bông tai cũng là loại thuốc dân gian để loại bỏ mụn cơm. Người ta bôi nhựa bông tai trực tiếp lên mụn cơm vài lần mỗi ngày cho đến khi nó biến mất. Nhựa bồ công anh cũng hay được sử dụng với mục đích tương tự.
Bông tai là các loài cây có lợi cho các thực vật khác mọc gần đó, do chúng xua đuổi một số loài sâu bọ, đặc biệt là các loài bọ bổ củi (họ Elateridae).
Takizawa Hideaki

 là một diễn viên người Nhật và là thành viên nhóm nhạc Tackey &amp; Tsubasa. Năm 2002, khi mới 20 tuổi, Tackey và người bạn thân nhất của anh Imai Tsubasa cho ra mắt nhóm nhạc Tackey &amp; Tsubasa dưới sự bảo trợ của công ty Avex Trax. Cùng năm đó, anh tốt nghiệp khỏi Johnny's Junior. Tackey &amp; Tsubasa đã cho ra mắt nhiều tác phẩm nổi tiếng như "Ho! SUMMER" hay "Venus". Nhưng cậu bắt đầu nổi tiếng từ sau vài diễn cậu học sinh trung học Kurosawa Hikaru trong bộ phim gây nhiều tranh cãi Majo no Jouken vào năm 1999, nói về bi kịch tình yêu giữa 1 cô giáo 26 tuổi và 1 cậu học sinh 17 tuổi.
Tiểu sử và công việc.
Takizawa Hideaki gia nhập Johnny's Junior vào năm 1995 khi anh mới chỉ 13 tuổi. Anh nhanh chóng trở thành một trong những ngôi sao sáng giá và trở thành người đứng đầu Juniors.
Anh bắt đầu nổi tiếng từ sau vài diễn cậu học sinh trung học Kurosawa Hikaru – người đã yêu giáo viên chủ nhiệm Hirose Michi (do Matsushima Nanako thủ vai) trong bộ phim gây nhiều tranh cãi Majo no Jouken (cũng được biết với tên gọi Forbidden Love, hay một số nước còn gọi là The Witch’s Requirement hoặc The Innocent Witch) vào năm 1999, nói về bi kịch tình yêu giữa 1 cô giáo 26 tuổi vào học sinh 17 tuổi của cô, nhờ vai diễn này anh đã nổi tiếng không chỉ ở Nhật mà còn trên nhiều nước khác.
Sau đó Takizawa Hideaki tiếp tục diễn nhiều phim truyền hình, dẫn chương trình, và là người đại diện cho nhiều thương hiệu nổi tiếng như Lotte, Shiseido, Kirin Supli, NTT DoCoMo, Sega, Final Fantasy X
Gia nhập Johnny's Junior, 7 năm sau, vào ngày 1 tháng 8 năm 2002, anh gia nhập nhóm nhạc cùng với người bạn cùng hãng Johnny's Junior là Imai Tsubasa, bộ đôi ấy được gọi là Tackey &amp; Tsubasa và kí hợp đồng thu âm với Avextrax.
Vào ngày 11/9/2002, Tackey &amp; Tsubasa phát hành album đầu tiên có tựa Hatachi (tiếng Nhật có nghĩa là tuổi 20). Trong khi ở một số nước trên thế giới, 21 tuổi được xem như bước ngoặt đánh dấu trở thành người trưởng thành, thì ở Nhật, 20 là tuổi rất có ý nghĩa đối với người Nhật. Cả Tackey &amp; Tsubasa khi đó đều 20 tuổi.
Họ phát hành tổng cộng 3 album và 7 single, và có 3 tour biểu diễn cùng nhau.
Họ hiện đang quảng cáo cho máy quay Olympus, đẩy sản phẩm dẫn đầu bảng xếp hạng thương hiệu máy quay phim 10 năm trở lại đây của Nhật.
Anh cũng là diễn viên khách mời lồng tiếng cho phim hoạt hình nổi tiếng Inuyasha đặc biệt ep 147-148 vào tháng 4/2004. Anh lồng tiếng 5 phút đoạn hồi tưởng của Shako, thủ lĩnh bộ tộc yêu quái Taijiya, tổ tiên của Sango.
Tackey cũng nhân vật chính trong Johnny Kitagawa - 1 xuất phẩm âm nhạc của Dream Boy, đơn vị tổ chức Imperial Theatre ở Tokyo vào tháng 4/2004, và sân vận động Umeda Koma ở Osaka vào tháng 5/2004. DVD chính thức của buổi diễn này được phát hành bởi Avextrax vào 11/8/2004
Tackey &amp; Tsubasa đã tổ chức những show lưu diễn ngoài nước đầu tiên kể từ khi họ lập nhóm từ năm 2002. Buổi diễn được gọi là Thai J-Pop Concert, tổ chức ở trường đấu Impact của Bangkok, Thái Lan, vào 24/7/2004.
Chi Bòng bòng

Chi Bòng bòng (hay chi Bồng bồng) (danh pháp khoa học: Calotropis) là một chi thực vật trong phân họ Bông tai (Asclepiadoideae) của họ La bố ma (Apocynaceae) với khoảng 3 loài cây sản xuất ra nhựa cây có màu giống như sữa. Chúng là các loài cỏ dại khá phổ biến ở nhiều nơi trên thế giới. Hoa của chúng thơm và thường được dùng làm các loại 'quả tua hoa' ở một vài nơi thuộc Đông Nam Á.
Chi này được Robert Brown mô tả lần đầu tiên năm 1810. Nó bao gồm các loài bản địa Nam Á và Bắc Phi.
Độc tính.
Các loài "Calotropis" là thực vật có độc. Calotropin, một hợp chất có trong nhựa mủ, là độc hơn strychnin. Calotropin có cấu trúc tương tự như 2 glycoside tim mạch chịu trách nhiệm cho độc tính tế bào của "Apocynum cannabinum". Các chất chiết từ hoa "Calotropis procera" có độc tính tế bào mạnh. Các chất này cũng có hại cho mắt.
Ảnh hưởng văn hóa.
Trong văn hóa Ấn Độ thì hoa của "Calotropis" được dâng cho các vị thần Hindu là Shiva và Hanuman.