vietgpt/wikipedia_vi huggingface dataset:
Witwatersrand

Witwatersrand là một khu vực núi đá ở Nam Phi, là một trong những khu vực sản xuất vàng nhiều nhất thế giới, là khu vực công nghiệp chính của Nam Phi. Witwatersrand bao gồm các dãy đồi chạy song song chạy theo hướng đông và tây. Các rặng đồi có chứa mỏ vàng dài 100 km và rộng tối đa 40 km và có độ cao 600 m trên mực nước biển. Witwatersrand có nghĩa là "rặng đồi nước trắng" trong tiếng Afrikaans. Rặng đồi này là các kiến tạo đá tạo ra đường phân nước giữa sông Vaal và Olifantsrivier, các con sông chảy vào Ấn Độ Dương. Johannesburg là thành phố lớn nhất trong khu vực.
Tháng 7 năm 1852, người ta cho biết, một người Anh tên là JH Davis đã tìm thấy vàng "với số lượng đáng kể" ở Paardekraal gần Krugersdorp, là khu vực có vàng được phát hiện sớm nhất ở Rand. Davis đã bán số vàng tìm được với giá 600 bảng Anh thời đó cho Ngân khố Transvaal. 
Vàng lộ thiên đã được phát hiện ở Witwatersrand năm 1884, và công việc khai khoáng sôi động bắt đầu năm 1886, cùng năm đó, Johannesburg được thiết lập làm một khu định cư cho người khai thác vàng. Ở đây có các mr vàng nằm sâu dưới lòng đất đạt 177 m vào năm 1889, sau đó người ta đã khai thác vàng ở độ sâu hơn 2 km. Khu vực này có nguồn mỏ vàng chiếm 40% trữ lượng vàng đã được khai thác trên thế giới.
Trong thập niên 1930, sau khi nhiều quốc gia bỏ chế độ kim bản vị và việc Hoa Kỳ hạn chế mua vàng, các mỏ ở đây đã được khai thác ở độ sâu 3.700 m (12000 foot); kết quả là độ sâu khai khoáng đã đạt trung bình 2.700 m. Các mỏ sâu này có nhiệt độ cao hơn nhiệt độ mặt đất nên các mỏ ở đây đã được lắp đặt hệ thống làm mát và quạt để điều hòa nhiệt độ.
Aegialornithidae

Aegialornis là một chi chim tiền sử dạng chim yến. Nó tạo thành họ Aegialornithidae và ở một mức độ nào đó là trung gian giữa các loài yến với cú muỗi châu Đại Dương, thiếu các thích nghi cực kỳ cần thiết cho kiểu sống trong không trung như các loài yến ngày nay nhưng đã có các cánh hình lưỡi liềm tương tự như của chim yến. Tuy nhiên, chúng dường như không là tổ tiên trực tiếp của chim yến ngày nay mà có lẽ chỉ là một nhóm duy trì các đặc điểm hình thái về tổng thể là cơ sở. Nhìn chung chúng cũng không quá khác so với yến mào ngày nay.
Các hóa thạch của "Aegialornis" được tìm thấy trong các trầm tích thuộc thời kỳ Trung tới Hậu Eocen tại Đức và Pháp. Mẫu vật Tiền Eocen từ tằng hệ Nanjemoy ở Virginia, Hoa Kỳ (USNM 496384) là rất đáng nghi vấn, do chim dạng yến dường như đã không có mặt tại khu vực này cho tới tận sau thế Eocen. Chiếc xương tìm thấy ở đây có lẽ thuộc về họ Parvicuculidae. Phân loại các loài là khá mơ hồ, với cả "A. germanicus" (nhỏ hơn) và "A. leenhardti" (to hơn) đôi khi đều được coi là đồng nghĩa muộn của "A. gallicus", còn "A. gallicus" đôi khi lại bị coi một cách sai lầm là đồng nhất với "Cypselavus gallicus". Tương tự, "A. broweri" đôi khi được coi là dựa trên các cá thể nhỏ của "A. wetmorei", và hai đơn vị phân loại này gần đây đã được tách ra thành chi "Mesogiornis"; tuy nhiên điều này vẫn chưa nhận được sự chấp thuận chung. Loài giả định "Aegialornis szarskii" hiện nay được đặt trong "Scaniacypselus".
Một điều hoàn toàn không chắc chắn là ngoài những loài/chi hiện có ra thì còn loài/chi nào nữa nên được đặt trong họ Aegialornithidae. Chi "Primapus" hoặc là thuộc về họ này hoặc là cơ sở đối với yến thật sự, còn chi "Cypselavus" thì hoặc là thuộc họ này hoặc là nhóm yến mào. Nhóm cuối cùng này đôi khi được gộp một cách đầy mâu thuẫn vào họ Aegialornithidae, tình trạng giống như của họ Jungornithidae, một họ chim dạng yến tiền sử khác có lẽ là trung gian giữa yến mào và chim ruồi.
Vườn quốc gia Kirirom

Vườn quốc gia Kirirom ( - "Outtyeancheat Kirirom"), tên chính thức là Vườn quốc gia Preah Suramarit-Kossamak Kirirom ( - "Outtyeancheat Preah Suramarit-Kossamak Kirirom") là một vườn quốc gia của Campuchia, nằm các Phnôm Pênh 112 km, trên tuyến Quốc lộ 4 đi Sihanoukville. Phần lớn diện tích của nó nằm tại huyện Phnom Sruoch thuộc Kampong Speu còn một phần nhỏ nằm tại Koh Kong.
Ý nghĩa.
"Kirirom" có nghĩa là "Ngọn núi hạnh phúc". Tên này đã được vua Monivong đặt cho khu vực trong những năm 1930. Tên cũ của nơi này là Phnom Vorvong Sorvong cho hai ngọn đồi chính có liên quan đến truyền thuyết nổi tiếng của Campuchia về hai anh em hoàng tử anh hùng, Vorvong và Sorvong.
Mô tả.
Vườn quốc gia này trải dài trên phần phía đông của dãy Phnom Kravanh, ở độ cao 675 m trên mực nước biển, là vườn quốc gia đầu tiên chính thức được thành lập tại Campuchia..
Vườn quốc gia chứa nhiều lối đi bộ xuyên qua các khu rừng với nhiều hồ và thác nước nhỏ, từng là nơi ẩn náu của Khmer Đỏ.
Quốc lộ 4 (Campuchia)

 
Quốc lộ 4 hay đường 4 (10004) là một quốc lộ của Campuchia. Tuyến đường này dài 226 km nối thủ đô Phnom Penh với Sihanoukville ở tây nam.
Vườn quốc gia Kirirom nằm dọc theo quốc lộ này.
Bjurholm (đô thị)

Đô thị Bjurholm ("Bjurholms kommun") là một đô thị ở hạt Västerbotten, ở phía bắc Thụy Điển, thủ phủ của nó ở Bjurholm.
Đô thị này có diện tích 1316,9 km². Trong dân số 2695 người có 1397 nam giới và 1298 nữ giới. Mật độ dân số là 2 người/km².
Đô thị hiện nay có địa giới như đô thị được thành lập theo hệ thống đô thị được thiết lập năm 1863 ở Thụy Điển. Tuy nhiên, giữa giai đoạn 1974 và 1982, đô thị này thuộc Vännäs (đô thị). Năm 1983, Bjurholm được tách ra và trở thành đô thị có ít dân nhất trong các đô thị Thụy Điển, hiện dân số đang giảm dần. Đô thị này có ít tội phạm được báo cáo nhất, với 36 vụ tội phạm năm 2001.
Ale (đô thị)

Đô thị Ale ("Ale kommun") là một đô thị ở hạt Västra Götaland ở phía tây Thụy Điển. Chính quyền đô thị là thị trấn Nödinge-Nol.
Ale được lập năm 1974, khi các đô thị Nödinge, Skepplanda và Starrkärr đã được nhập lại.
Các khu vực.
Dân số năm 2000.
Alingsås (đô thị)

Đô thị Alingsås ("Alingsås kommun") là một đô thị ở hạt Västra Götaland ở phía tây Thụy Điển. Chính quyền đô thi này nằm ở Alingsås.
Đô thị hiện nay được lập năm 1974 khi "Thành phố Alingsås" được nhập chung với Bjärke và Hemsjö.
Các địa phương.
Dân số từ năm 2000.
Sông La Ngà

Sông La Ngà là tên một con sông ở miền Nam Trung Bộ, Việt Nam, là phụ lưu cấp I của sông Đồng Nai .
Sông La Ngà bắt nguồn từ cao nguyên Di Linh ven khu vực thành phố Bảo Lộc thuộc tỉnh Lâm Đồng, chảy qua các tỉnh Lâm Đồng, Bình Thuận, Đồng Nai với chiều dài trên 272 km và lưu vực 4.710 km² rồi đổ vào hồ Trị An.
Ở thượng nguồn sông La Ngà là hợp lưu của hệ thống nhiều sông suối nhỏ, nhưng về tổng thể có thể coi là ba sông nhánh bắt nguồn từ phía tây, đông bắc và đông thành phố Bảo Lộc. Chúng hợp lưu ở phía nam thành phố Bảo Lộc, theo đường chim bay khoảng 7 km. Từ đây sông La Ngà chảy ngoằn ngoèo theo hướng bắc tây bắc-đông đông nam trên chiều dài khoảng 30 km tới hồ chứa nước cho nhà máy thủy điện Hàm Thuận công suất 300 MW của cụm nhà máy thủy điện Hàm Thuận - Đa Mi nằm trên địa phận hai tỉnh Lâm Đồng và Bình Thuận. Từ hồ chứa nước này sông La Ngà tách làm hai nhánh, một nhánh chảy theo hướng đông bắc-tây nam để dẫn nước tới hồ chứa nước cho nhà máy thủy điện Đa Mi công suất 175 MW (ở phía tây tây nam hồ chứa nước của nhà máy thủy điện Hàm Thuận). Nhánh phía đông chảy vòng thúng rồi hợp lưu với nhánh thoát nước của nhà máy thủy điện Đa Mi trong địa phận huyện Tánh Linh tỉnh Bình Thuận. Sau đó sông La Ngà đổi hướng thành đông nam-tây bắc tới ranh giới với tỉnh Đồng Nai. Từ đây nó đổi hướng thành đông bắc-tây nam.
Vườn quốc gia Virachey

Vườn quốc gia Virachey là một vườn quốc gia ở đông bắc Campuchia. Nằm trên địa phận hai tỉnh Ratanakiri và Stung Treng, vườn quốc gia có diện tích . Nó là một trong hai vườn quốc gia được công nhận là Vườn di sản ASEAN và là một trong những khu vực bảo tồn ưu tiên hàng đầu tại Đông Nam Á.
Được lập theo quyết định hoàng gia Campuchia ngày 1 tháng 11 năm 1993 và thuộc quản lý của Bộ Môi trường Campuchia, hệ động thực vật của vườn quốc gia bị đe dọa bởi tình trạng khai thác gỗ bất hợp pháp.
Mô tả.
Virachey là một trong số những khu rừng sâu và biệt lập nhất tại Campuchia, phần lớn diện tích chưa được khám phá. Tại đây có một số lượng lớn các loài động thực vật hoang dã, các thác nước, núi non. Vườn quốc gia bao gồm cả vùng đất thấp bán thường xanh rậm rạp, rừng trên núi cao, thảo nguyên, rừng tre và các khu rừng rụng lá hỗn hợp. Hầu hết địa hình tại đây dao động từ 400 đến 1.500 mét so với mực nước biển.
Cầu đường sắt Đà Rằng

Cầu Đà Rằng là một cây cầu bắc qua sông Đà Rằng (sông Ba) trên tuyến đường sắt Bắc Nam tại thành phố Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên, Việt Nam.
Lịch sử.
Năm 1924, người Pháp tiến hành khảo sát, thiết kế, xây dựng cầu Đà Rằng và cầu Sông Chùa, gọi chung là cầu Đà Rằng. Cầu được xây dựng dùng chung cho cả đường bộ và đường sắt. Cầu Đà Rằng dài 1.105 m, cầu Sông Chùa dài 141,5 m, với tổng kinh phí xây dựng lúc bấy giờ là 117.800 đồng Đông Dương, được hoàn thành vào tháng 7 năm 1927.
Cầu Đà Rằng có kết cấu giàn thép chịu lực, trụ bê tông cốt thép với bộ khung thép bảo vệ hình zích zắc, liên kết giữa các cấu kiện giàn thép bằng đinh tán. Người dân địa phương gọi là cầu 21 nhịp. Cầu 21 nhịp cùng núi Nhạn, sông Đà Rằng đã đi vào thơ ca đất Tuy Hòa.
Năm 1946, cầu bị phá hủy một số nhịp, đến năm 1954 được chính quyền Sài Gòn cho khôi phục lại như thiết kế nguyên mẫu thời Pháp nhưng vẫn dùng chung cho cả đường sắt và đường bộ.
Năm 1969, chính quyền Sài Gòn đã khởi công cầu đường bộ Đà Rằng, tách ra khỏi cầu đường sắt. Công trình được hoàn thành và đưa vào sử dụng từ năm 1971.
Năm 1999, cầu đường sắt Đà Rằng được Bộ Giao thông vận tải hợp tác với Nhật Bản duy tu, sửa chữa, gia cố trụ cầu bằng bê tông cốt thép nguyên khối, thay giàn cầu từ của Pháp sang của Nhật, tháo gỡ trụ tạm ở giữa mỗi nhịp. Ngoài ra, cầu còn được sơn lại màu xám trắng.
Åmål (đô thị)

Đô thị Åmål ("Åmåls kommun") là một đô thị nằm tại hạt Västra Götaland, ở phía Tây Thụy Điển. Bộ máy hành chính đô thị Åmål đóng tại Åmål.
Đô thị được lập năm 1971 khi "Thành phố Åmål" và Tössbo hợp nhất. Åmål nằm tại vịnh trong hồ Vänern, hồ lớn nhất Thụy Điển.
Friedrich Wilhelm I

Friedrich Wilhelm I. có thể là một trong hai vị sau thuộc nhà Hohenzollern, Đức:
Bút Sơn

Bút Sơn là thị trấn huyện lỵ của huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.
Địa lý.
Thị trấn Bút Sơn nằm bên quốc lộ 10, cách trung tâm thành phố Thanh Hóa khoảng 14 km về phía đông bắc, có vị trí địa lý:
Thị trấn Bút Sơn có diện tích 7,72 km², dân số năm 2018 là 12.089 người, mật độ dân số đạt 1.566 người/km².
Hành chính.
Thị trấn Bút Sơn được chia thành 15 tổ dân phố: Bút Cương, Đại Lộc, Đạo Sơn, Đức Sơn, Hoằng Lọc, Phú Vinh Đông, Phú Vinh Nam, Phú Vinh Tây, Phúc Sơn, Tân Sơn, Tế Độ, Thọ Văn, Trung Hy, Trung Sơn, Vinh Sơn.
Lịch sử.
Phần lớn địa bàn thị trấn Bút Sơn hiện nay trước đây vốn là hai xã Hoằng Phúc và Hoằng Vinh thuộc huyện Hoằng Hóa.
Ngày 14 tháng 9 năm 1989, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 124-HĐBT. Theo đó, thành lập thị trấn Bút Sơn, thị trấn huyện lỵ huyện Hoằng Hóa trên cơ sở một phần diện tích và dân số của các xã Hoằng Phúc, Hoằng Đức, Hoằng Đạo và Hoằng Vinh.
Ngày 15 tháng 10 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 52/NQ-CP. Theo đó, điều chỉnh 6,62 ha diện tích tự nhiên và 181 người của xã Hoằng Phúc, 11,04 ha diện tích tự nhiên và 157 người của xã Hoằng Đạo, 32,85 ha diện tích tự nhiên và 393 người của xã Hoằng Vinh, 55,48 ha diện tích tự nhiên và 575 người của xã Hoằng Đức về thị trấn Bút Sơn quản lý.
Sau khi điều chỉnh, thị trấn Bút Sơn có 190,44 ha diện tích tự nhiên và 4.641 người, chia thành 5 tiểu khu:
Đến năm 2018, thị trấn Bút Sơn có diện tích 1,89 km², dân số là 5.277 người, mật độ dân số đạt 2.792 người/km². Xã Hoằng Phúc có diện tích 3,04 km², dân số là 2.945 người, mật độ dân số đạt 969 người/km². Xã Hoằng Vinh có diện tích 2,79 km², dân số là 3.867 người, mật độ dân số đạt 1.386 người/km², gồm 7 thôn.
Ngày 16 tháng 10 năm 2019, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 786/NQ-UBTVQH14 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Thanh Hóa (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 12 năm 2019). Theo đó, sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của hai xã Hoằng Phúc, Hoằng Vinh vào thị trấn Bút Sơn.
Phồn Trì

Phồn Trì (chữ Hán giản thể: 繁峙县, âm Hán Việt: "Phồn Trì huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hãn Châu, tỉnh Sơn Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Phồn Trì có diện tích 2369 km², dân số năm 2003 là 240.000 người. Huyện Phồn Trì có 3 trấn và 10 hương.
Ninh Vũ

Ninh Vũ (chữ Hán giản thể: 宁武县, âm Hán Việt: "Ninh Vũ huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hãn Châu, tỉnh Sơn Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Ninh Vũ có diện tích 1966 km², dân số năm 2003 là 160.000 người. Huyện Ninh Vũ có 4 trấn và 17 hương.
Lộ Thành

 
Lộ Thành (chữ Hán giản thể: 潞城区, âm Hán Việt: "Lộ Thành khu") là một quận thuộc địa cấp thị Trường Trị, tỉnh Sơn Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Lộ Thành có diện tích 615 km², dân số khoảng là 200.000 người. Năm Khai Hoàng thứ 16 (năm 596) thời Tùy Văn Đế lập huyện Lộ Thành từ huyện Ngải Lăng. Ngày 26/4/1994, huyện được nâng cấp thành thành phố cấp huyện và từ tháng 9/2018 trở thành một quận. Kinh tế quận này chủ yếu là khai thác than đá, mỏ sắt và các ngành liên quan.
Vườn quốc gia Than Sadet-Ko Pha-Ngan

Than Sadet-Ko Pha-Ngan () là một vườn quốc gia ở Thái Lan, bảo vệ 65,93 km² của phần lớn diện tích đảo Pha Ngan. Vườn quốc gia này đã được thành lập ngày 31 tháng 12 năm 1983 và có diện tích 39,12 km², sau đó được mở rộng ra như hiện nay vào ngày 10 tháng 2 năm 1999.
Vườn quốc gia này được đặt tên theo sông Than Sadet. Con sông này tạo tạo thành thác nước lớn nhất trên hòn đảo này, một ngọn thác được nhiều vua Thái Lan ngự lãm. Vua Rama V đã ngự giá nơi này 14 lần. Sông này chảy vào vịnh Than Sadet, ở đây có bãi cát..
Khao Ra là điểm cao nhất trong vườn quốc gia này cũng như ở đảo Pha Ngan với độ cao 727 m trên mực nước biển.
Ngoài rừng ra, Pha Ngan còn có nhiều đảo nhỏ ở phía bắc Pha Ngan, như quần đảo Wao và Hin Bai.
Hiệp hội bóng đá Namibia

Hiệp hội bóng đá Namibia () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Namibia. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Namibia, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Namibia gia nhập FIFA và CAF cùng năm 1992.
Liên đoàn bóng đá Niger

Liên đoàn bóng đá Niger () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Niger. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Niger, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Niger gia nhập FIFA và CAF cùng năm 1967.
Chùa Giồng Thành

Chùa Giồng Thành, tên chữ Long Hưng Tự 隆興寺, thuộc phường Long Sơn, thị xã Tân Châu, tỉnh An Giang và là một di tích được Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận, xếp hạng cấp quốc gia vào ngày 12 tháng 12 năm 1986 tại Việt Nam.
Vị trí.
Chùa Giồng Thành tọa lạc trên một khu đất rộng, nhiều cây cối tươi tốt, cách đường lộ nhựa Phú Tân - Tân Châu và hữu ngạn sông Cái Vừng (một đoạn của sông Tiền) khoảng 300m, và chỉ cách thị xã Tân châu (tỉnh An Giang) 3 km.
Lịch sử.
Nghĩ địa thế đồn Châu Đốc (do Trấn thủ Vĩnh Thanh Lưu Phước Tường chủ trì xây dựng năm 1815) chật hẹp, chưa được tiện lợi để bảo vệ bờ cõi, đầu năm Quý Tỵ (1833) vua Minh Mạng đã ban lệnh cho Tổng đốc An Hà là Lê Bá Cương và Tuần phủ An Giang là Ngô Bá Nhân (hay Nhơn) chọn địa điểm khác để xây dựng thành trì.
Sau khi lựa được đất Long Sơn (trước đây thuộc Tân Châu Bảo) là nơi "ở về thượng du, địa thế cao ráo, qua lại tiếp ứng, thiệt là chỗ hình thế hiểm trở, bèn đem việc ấy tâu lên, được nhà vua chấp thuận".
Năm 1834, thành Châu Đốc bị triệt phá. Tuy nhiên chưa rõ lý do gì, nhà vua lại thay đổi quyết định, tức cho xây dựng lại ở nơi cũ, còn công trình ở Long Sơn thì bị bỏ dở dang (hào thành chỉ đào được một số đoạn và chưa xây một viên đá hay viên gạch nào).
Theo sách "Địa chí An Giang" thì năm 1875, trên một giồng đất của tòa thành bị bỏ dở dang, Hòa thượng Trí Trang (Trần Minh Lý, 1825 - 1899) đã dựng lên một ngôi chùa nhỏ bằng tre lá, và được gọi là chùa Giồng Thành .
Đến năm 1927, Hòa thượng Chánh Hườn (1879 - 1947), là người xã Long sơn, nhận thấy cửa thiền ngày càng đông tín đồ mà chùa thì quá cũ kỹ và chật hẹp, nên đã xin với nhà cầm quyền Pháp, cho đi quyên góp để xây cất lại ngôi thờ Phật.
Năm 1970, Hòa thượng Chơn Như (1925 - 1972). cho trùng tu lại chùa theo kiến trúc kiểu Ấn Độ. Và đây là lần trùng tu lớn nhất, và tồn tại cho đến ngày nay.
Chùa Giồng Thành được cất theo chữ "Song Hỷ", gồm có 3 gian: chánh điện, nhà giảng và hậu tổ. Chánh điện và nhà giảng có 3 nóc , nhà hậu tổ có 3 nóc. Chánh điện thờ Phật Thích-ca Mâu-ni, Nam Tào, Bắc Đẩu. Nhà giảng thờ Phật Mẫu và nhà hậu tổ thờ các hòa thượng trụ trì chùa. Chùa lợp ngói móc, cột chánh điện bằng gỗ căm xe có vẽ rồng. Mặt gió của chùa cất theo kiểu Ấn Độ, phía trước trên nóc chùa có tháp hai tầng hình phễu úp ngược, nên phải và bên trái nóc chùa có hai tháp.
Vào những năm đầu thập niên 20 của thế kỷ 20, "hội kín" tên "Thiên Địa hội" (kèo xanh, kèo Vàng) của Phan Xích Long, đã chọn chùa Giồng Thành làm cơ sở để qui tụ người chống thực dân Pháp, bởi Hòa thượng Chánh Hườn là hội viên Hội kèo vàng .
Theo tấm bia đá dựng trước sân chùa, thì từ năm 1928 đến năm 1929, phó bảng Nguyễn Sinh Sắc có đến cư ngụ ở chùa này, để truyền bá tinh thần yêu nước cho nhân dân ông.
Ngoài ra, trong thời kỳ kháng Pháp và kháng Mỹ của dân tộc Việt, chùa Giồng Thành là điểm giao liên của Khu 8, Trung ương cục miền Nam, là cơ sở của Tỉnh ủy Châu Đốc, huyện ủy Tân Châu...
Vườn quốc gia Mae Yom

Vườn quốc gia Mae Yom là một vườn quốc gia ở tỉnh Phrae, Thái Lan. Sông Yom chảy qua vườn quốc gia này. Đây là khu vực núi, có nhiều cây tếch.
Vườn quốc gia này có nhiều khu vực rừng thường xanh, rừng đồi.
Đây là nơi sinh sống của voi, mang, dê núi, gấu.
Vườn quốc gia Ao Phang Nga

Vườn quốc gia Ao Phang Nga () là một vườn quốc gia nằm ở tỉnh Phang Nga, miền nam Thái Lan. Nó bao gồm các khu vực biển của huyện Mueang Phang Nga và Takua Thung. Hầu hết diện tích của nó nằm trên biển Andaman với rất nhiều các đảo và tháp đá vôi. Nổi tiếng nhất trong số đó là đảo đá vôi Khao Phing Kan thường được gọi là "Đảo James Bond" vì đây là bối cảnh của bộ phim "The Man with the Golden Gun" về James Bond sản xuất năm 1974.
Sự xuất hiện của các hòn đảo ngoạn mục khiến khu vực này trở thành một địa điểm thu hút khách du lịch. Vườn quốc gia này cũng bảo vệ khu rừng ngập mặn bản địa còn lại lớn nhất tại Thái Lan.
Lịch sử.
Vườn quốc gia Ao Phang Nga được thành lập theo Sắc lệnh Hoàng gia và được thông báo tại Công báo Hoàng gia số 98, mục số 64 ngày 29 tháng 4 năm 1981.
Mueang Phang Nga

Mueang Phang Nga là huyện thủ phủ ("Amphoe Mueang") của tỉnh Phang Nga ở miền nam Thái Lan.
Địa lý.
Các huyện lân cận (từ phía đông theo chiều kim đồng hồ) là: Thap Put, Phanom of Surat Thani Province, Kapong, Thai Mueang và Takua Thung. Về phía nam là vịnh Phang Nga, và huyện đảo Ko Yao.
Vườn quốc gia Ao Phang Nga nằm ở đảo phía nam của huyện này. Lâm viên Sa Nang Manora bảo vệ 0,29 km² rừng Khao Toy Nang Hong và thác Sa Nang Manora. Khu bảo tồn hoang dã Tonpariwat ở phía nam của huyện này ở phía bắc đang được tạo lập. Có nhiều hang động ở trong các đồi đá vôi.
Hành chính.
Huyện này được chia ra thành 6 phó huyện ("tambon"), các đơn vị này lại được chia thành 42 làng ("muban"). Phang Nga là một thị xã ("thesaban mueang") và nằm trên khu vực "tambon" Thai Chang.
Vườn quốc gia Kaeng Krachan

Kaeng Krachan () là vườn quốc gia lớn nhất tại Thái Lan. Nằm ở biên giới với Myanmar, vườn quốc gia này tiếp giáp với Khu bảo tồn thiên nhiên Tanintharyi. Do gần với thị xã du lịch Hua Hin nên vườn quốc gia được nhiều du khách biết đến. 
Địa lý.
Vườn quốc gia này bao gồm một phần của các huyện Nong Ya Plong, Kaeng Krachan và Tha Yang thuộc tỉnh Phetchaburi, và Hua Hin của tỉnh Prachuap Khiri Khan. Vườn quốc gian này chủ yếu là rừng mưa nhiệt đới ở trên sườn đông của dãy núi Tenasserim. Điểm cao nhất tại vườn quốc gia là 1.513 mét tại khu vực chung giữa Thái Lan và Myanamar. Đỉnh cao thứ hai tại vườn quốc gia là Kao Panern Toong cao 1.207 mét. Có hai sông chảy trong vườn quốc gia này là sông Pranburi và Phetchaburi. Đập Kaeng Krachan nằm trên sông Phetchaburi tại ranh giới phía đông của vườn quốc gia. Đập này được xây dựng vào năm 1966 để tạo ra một hồ chứa rộng 46,5 km².
Lịch sử.
Vườn quốc gia này được lập ngày 12 tháng 6 năm 1981 và là vườn quốc gia thứ 28 của Thái Lan. Ban đầu có diện tích 2.478 km², nó được mở rộng ngày 27/12/1984.
Vườn quốc gia này được đưa vào danh sách vườn di sản ASEAN. Năm 2005, nó cũng được đề cử di sản thế giới với UNESCO. Năm 2021, nó đã trở thành một phần của Tổ hợp rừng Kaeng Krachan chính thức được công nhận là Di sản thế giới.
Hệ động thực vật.
Vườn quốc gia này là nơi sinh sống của 91 loài động vật có vú và 461 loài chim. Khu rừng tại vườn quốc gia có sự đa dạng sinh học cao của các loài thực vật nhiệt đới bao gồm các loài cây lá rộng nhiệt đới và cận nhiệt đới.
Vườn quốc gia Kaeng Chet Khwae

Vườn quốc gia Kaeng Chet Khwae là một vườn quốc gia ở tỉnh Phitsanulok của Thái Lan.
Vườn quốc gia này nằm ở khu vực núi và rừng.
Rừng ở đây bao gồm rừng thường xanh trên đồi và rừng thường xanh khô. Vườn quốc gia này được chia thành các lâm viên:
Động vật.
Đây là nơi sinh sống của các loại voọc, thỏ, khỉ, nhiều loài cá và thằn lằn.
Các loài thực vật.
Thực vật ở đây có tếch, Afzelia xylocarpa Roxb., Xylia xylocarpa (Deang), Pterocarpus macrocarpus (Pradoo) và cây cao su.
Loan Thành

Loan Thành (chữ Hán giản thể:栾城区, pinyin: Luánchéng Qu, âm Hán Việt: "Loan Thành khu") là một quận thuộc địa cấp thị Thạch Gia Trang, tỉnh, Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Loan Thành có diện tích 347 ki-lô-mét vuông, dân số năm 1999 là 572 096 người. Mã số bưu chính là 051430. Quận này có 5 trấn và 3 hương.
Liên kết ngoài.
Huyện Loan Thành
Linh Thọ

Linh Thọ (chữ Hán giản thể:灵寿县, pinyin: Língshòu Xiàn, âm Hán Việt: "Linh Thọ huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Thạch Gia Trang, tỉnh, Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Linh Thọ có diện tích 1546 ki-lô-mét vuông, dân số năm 1999 là 312.936 người. Mã số bưu chính là 050500. Huyện này được chia thành 6 trấn và 9 hương.
Chính Định

 
Chính Định (chữ Hán giản thể:正定，pinyin: Zhèngdìng, âm Hán Việt: "Chính Định huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Thạch Gia Trang, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 468 kilômét vuông, dân số năm 2003 là 361.279 người. Theo thông tin trên website của huyện thì dân số là 43,7 vạn người. Mã số bưu chính của Chính Định là 050800. Mã vùng điện thoại là 0311. Nhân vật nổi tiếng thời Tam quốc là Triệu Vân có quê hương ở huyện này.
Địa lý, khí hậu.
Huyện Chính Định nằm ở phía tây nam tỉnh Hà Bắc, cách trung tâm địa cấp thị Thạch Gia Trang khoảng 12 km. Huyện nằm trên độ cao trong khoảng từ 57,6 tới 105,2 m trên mực nước biển. Huyện này có khí hậu gió mùa lục địa với 4 mùa rõ ràng. Nhiệt độ bình quân năm là 12,7°C, độ ẩm tương đối trung bình 62%, lượng giáng thủy đạt 570 mm với 2.736 giờ có chiếu nắng. Thời kỳ không băng giá là trên 200 ngày mỗi năm.
Phân chia hành chính.
Huyện chia thành 4 trấn, 5 hương và 1 nhai đạo biện sự xứ, bao gồm 174 thôn hành chính (186 thôn tự nhiên):
Kinh tế.
Do nằm trên vùng bình nguyên nên kinh tế chủ yếu của huyện là nông nghiệp, với các cây trồng chính là lúa mì, ngô, đậu tương và lạc. Các ngành công nghiệp chủ yếu là chế biến sản phẩm nông nghiệp.
Giao thông.
Trong địa phận huyện Chính Định có sân bay quốc tế Thạch Gia Trang. Đường sắt chạy qua có đường sắt Kinh Quảng từ Bắc Kinh tới Quảng Châu, đường sắt Thạch Thái nối Thạch Gia Trang với Thái Nguyên (Sơn Tây), đường sắt Thạch Đức nối Thạch Gia Trang với Đức Châu (Sơn Đông). Các đường cao tốc có đường cao tốc Kinh Thạch nối Bắc Kinh với Thạch Gia Trang và đường cao tốc Thạch Thái nối Thạch Gia Trang với Thái Nguyên.
Lịch sử.
Các phát hiện khảo cổ chỉ ra rằng khu vực Chính Định đã từng có dân cư sinh sống kể từ đầu thời kỳ đồ đá mới. Trong thời kỳ Xuân Thu, kinh đô của nước Tiên Ngu nằm trong huyện này. Thời Chiến Quốc, huyện này lần lượt thuộc lãnh thổ của nước Trung Sơn và Triệu. Thời kỳ nhà Tần lập ra huyện Đông Viên, đến thời Đông Hán đổi thành huyện Chân Định. Đến năm 1723, thời Ung Chính nhà Thanh, đổi thành huyện Chính Định như ngày nay. Từ Hán tới Thanh, nó lần lượt là nơi đặt thủ phủ của Chân Định quốc, quận Hằng Sơn, quận Thường Sơn, Hằng châu, Trấn châu, phủ Chân Định. Kể từ năm 1949, huyện thuộc quyền quản lý của châu Thạch Gia Trang và từ năm 1986 trở lại đây, huyện thuộc địa cấp thị Thạch Gia Trang.
Văn hóa-Du lịch.
Chính Định từng là một trung tâm tôn giáo quan trọng trong trên 1.000 năm, từ ít nhất là thời nhà Tùy tới nhà Thanh. Nó là nơi sáng lập của một trường phái lớn trong Thiền tông của Phật giáo. Tuy nhiên, nhiều tổ hợp kiến trúc tôn giáo cũ đã bị tổn hại và xuống cấp nghiêm trọng kể từ thời đó, thường chỉ để lại cácmangr tàn tích tách rời. Ngoại lệ đáng chú ý nhất là chùa Long Hưng, được xây dựng từ thời nhà Tùy, với tổ hợp kiến trúc xây dựng của nó còn được bảo tồn nguyên vẹn. Bên cạnh đó, 4 ngôi chùa nổi tiếng khác, mỗi chùa với kiểu kiến trúc riêng của mình, vẫn còn tồn tại. Toàn huyền tổng cộng có 7 đơn vị bảo hộ văn vật trọng điểm toàn Trung Quốc, bao gồm:
Vale, Oregon

Vale là một thành phố tại Quận Malheur, Oregon, Hoa Kỳ, nằm cách ranh giới với Idaho 12 dặm Anh (19 km) về phía tây. Nó là giao điểm của hai quốc lộ là Quốc lộ Hoa Kỳ 20 và Quốc lộ Hoa Kỳ 26 trên Sông Malheur.
Vale được chọn làm quận lỵ của Quận Malheur vào năm 1955, 68 năm sau khi quận được thành lập. Theo điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, thành phố có tổng dân số là 1.976.
Vale là một phần của Vùng thống kê tiểu đô thị Ontario, OR–ID.
Lịch sử.
Cộng đồng này là một nơi dừng chân đầu tiên tại Oregon dọc theo Đường mòn Oregon. Một bưu điện có tên là Vale được thành lập vào tháng 2 năm 1883, và thành phố được thành lập vào năm 1889.
Địa lý.
Vale nằm tại vị trí 43°58'56" Bắc, 117°14'37" Tây (43.982237, -117.243483), ở cao độ 2244' (684 mét).
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích là 1,1 dặm vuông Anh (2.8 km²), tất cả là mặt đất.
Có một số suối nước nóng và mô đất nằm trong khu vực thành phố.
Burns, Oregon

Burns là một thành phố và là quận lỵ của Quận Harney, Oregon, Hoa Kỳ. Dân số là 3.064 tính theo lần điều tra dân số năm 2000. Ước tính dân số năm 2007 là 3.020 cư dân.
Lịch sử.
Burns được thành lập vào đầu thập niên 1880 và được hợp nhất thành thành phố ngay khi Quận Harney được thành lập năm 1889. Nó được những người định cư xưa kia và Ủy viên quận George McGowan đặt tên theo tên của một nhà thơ người Scotland là Robert Burns.
Burns và Hines lân cận hình thành một vùng đô thị nhỏ có dân số lớn nhất trong Quận Harney.
Địa lý.
Burns nằm ở vị trí (43.586827, -119.057114) gần rìa phía bắc của vùng Lòng chảo Harney.
Theo Cục thống kê dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích là 3,6 dặm vuông Anh (9,2 km²), tất cả đều là đất. Nó cách Bend, Oregon khoảng 136 dặm Anh (219 km) về phía đông và Ontario, Oregon khoảng 130 dặm Anh (209 km) về phía tây trên Quốc lộ Hoa Kỳ 20 tại giao điểm với Quốc lộ Hoa Kỳ 395, cách Pendleton, Oregon 186 dặm Anh (299 km) về phía nam. Một xa lộ thứ ba là Xa lộ Oregon 78 chạy 92 dặm Anh (148 km) từ Burns về phía đông nam đi qua Khu bảo tồn Hoang dã Quốc gia Malheur và Núi Steens.
Canyon City, Oregon

Canyon City là một thành phố trong Quận Grant, Oregon, Hoa Kỳ. Nó cũng là quận lỵ của Quận Grant, nằm cách John Day 1 dặm Anh về phía nam trên Quốc lộ Hoa Kỳ 395. Theo điều tra dân số năm 2000, thành phố có tổng dân số là 669.
Lịch sử.
Canyon City được thành lập vào tháng 6 năm 1862 vì người ta đã tìm thấy vàng trong Lạch Canyon chảy qua thị trấn. Việc tìm thấy vàng đã khiến cho khu đất giữa Canyon City và John Day đáng giá 500 đô la Mỹ một yard vuông (hay 598 đô la Mỹ một mét vuông). Đảy vàng có thể cho ra mấy ounce vàng cho mỗi lần đãi. Vào đỉnh điểm của cơn sốt vàng địa phương, người ta cho rằng có đến khoảng 10.000 người sống trong Canyon City, khiến thành phố này lớn hơn Portland vào thời gian đó.
Nhà địa chất xuất chúng là Waldemar Lindgren trong lần viếng thăm vành đai vàng của Dãy núi Xanh năm 1900 đã ước tính rằng không có hơn 16 triệu đô la Mỹ tính ra từ vàng đã được lấy lên từ Lạch Canyon vào lúc đó. Con số này tương đượng khoảng 800.000 ounce vàng và đáng giá 480 triệu đô la ngày nay.
Thị trấn được thị sát vào năm 1862 và được chọn là quận lỵ hai năm sau đó khi Quận Grant được tách ra từ Quận Wasco. Thị trấn được hợp nhất thành thành phố vào năm 1891.
Địa lý.
Canyon City nằm ở vị trí 44°23'27" Bắc, 118°56'56" Tây (44.390829, -118.948990), cách Núi Canyon một vài dặm về phía tây bắc ở cao độ trên 3100 ft (940 mét).
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích là 1,4 dăm vuông (3.6 km²); tất cả đều là đất.
Đại Danh

Đại Danh (chữ Hán giản thể: 大名县, âm Hán Việt: "Đại Danh huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Đại Danh có diện tích 1052 ki-lô-mét vuông, dân số 740.000 người. Mã số bưu chính Đại Danh là 056900. Chính quyền huyện đóng ở trấn Đại Danh. Thời nhà Tống, đây là phủ Đại Danh, là Bồi Đô của Bắc Tống. Đại Danh là quê hương của Đặng Lệ Quân. Về mặt hành chính, huyện này được chia thành 6 trấn, 14 hương.
Khâu, Hàm Đan

Khâu (chữ Hán giản thể: 邱县, âm Hán Việt: "Khâu huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 448 ki-lô-mét vuông, dân số 200.000 người. Mã số bưu chính của huyện Khâu là 057450. Chính quyền huyện đóng ở trấn Tân Mã Đầu. Về mặt hành chính, huyện này được chia thành 2 trấn, 4 hương và 1 hương dân tộc.
Ngụy, Hàm Đan

Ngụy (chữ Hán giản thể: 魏县, âm Hán Việt: Ngụy huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 862 ki-lô-mét vuông, dân số 800.000 người. Mã số bưu chính huyện Ngụy là 056800. Chính quyền huyện đóng ở trấn Ngụy Thành. Về mặt hành chính, huyện Ngụy được chia thành 7 trấn, 14 hương. Tổng cộng có 561 thôn hành chính.
Quảng Bình, Hàm Đan

Quảng Bình (chữ Hán giản thể]]: 广平县, âm Hán Việt: "Quảng Bình huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Quảng Bình có diện tích 320 ki-lô-mét vuông, dân số 250.000 người. Mã số bưu chính Quảng Bình là 057650. Chính quyền huyện đóng ở trấn Quảng Bình. Về mặt hành chính, huyện Quảng Bình được chia thành 2 trấn, 5 hương. Tổng cộng có 169 thôn hành chính.
Phì Hương

Phì Hương (chữ Hán giản thể]]: 肥乡区, âm Hán Việt: "Phì Hương khu") là một quận thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 496 ki-lô-mét vuông, dân số 310.000 người. Mã số bưu chính của quận Phì Hương là 057550. Chính quyền quận đóng ở trấn Phì Hương. Về mặt hành chính, quận Phì Hương được chia thành 2 trấn, 7 hương.
Khúc Chu

Khúc Chu hay Khúc Châu (chữ Hán giản thể]]: 曲周县, âm Hán Việt: "Khúc Chu huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích ki-lô-mét vuông, dân số người. Mã số bưu chính Khúc Chu là 057250. Chính quyền huyện đóng ở trấn Khúc Chu. Về mặt hành chính, huyện Khúc Chu được chia thành 4 trấn, 6 hương.
Sà Phìn

Sà Phìn đôi khi được viết là Sả Phìn hay Xà Phìn là một xã thuộc huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.
Địa lý.
Xã Sà Phìn cách thành phố Hà Giang khoảng 145 km, có vị trí địa lý:
Xã Sà Phìn có diện tích 14,54 km², dân số năm 2019 là 3.231 người, mật độ dân số đạt 222 người/km².
Hành chính.
Xã Sà Phìn được chia thành 11 thôn.
Lịch sử.
Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP&lt;ref name=91/1961/QĐ-CP&gt;&lt;/ref&gt; về việc chia xã Sà Phìn thành 6 xã: Lũng Táo, Thài Phìn Tủng, Sà Phìn, Sính Lủng, Tả Phìn, Tả Lủng.
Văn hóa.
Di tích nhà Vương.
Đây là dinh thự của Vương Chính Đức, vốn là một bang tá, được sắc phong bởi nhà Nguyễn và chính quyền thuộc địa, cai quản phía Tây Việt Bắc mạn Hà Giang, đạo Bảo Lạc. Con trai Vương Chính Đức là Vương Chí Sình còn được gọi là "Vua Mèo", sau ông là đại biểu Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Dinh thự họ Vương được xây theo kiểu Trung Hoa, xây bằng đá xanh với gỗ thông đá, đất nung, theo lối chữ Vương rất độc đáo từ cuối thế kỷ 19 bởi các thợ người Hồi ở Vân Nam. Một bức đại tự "Biên chinh khả phong" của triều đình Huế ban tặng cho Vương Chính Đức ngự ngay trên cổng vào. Nhà Vương có tường rào đá cao vây quanh, có nhiều lỗ hình vuông để nhìn ra ngoài quan sát. Tường rào đá cao hơn hai mét, có chỗ chân tường dày đến tám mươi phân.
Khu dinh thự đá được kết cấu theo ba lớp cao dần vào trong gồm tiền dinh, trung dinh và hạ dinh. Hai góc trong cùng xây hai lô cốt bằng đá xanh. Toàn bộ khu dinh thự dài 46 mét, ngang 22 mét, cao 10 mét gồm 4 ngang, 6 nhà dọc tất cả đều xây 2 tầng gồm 64 buồng. xếp hạng là Di tích kiến trúc lịch sử từ năm 1993.
Kê Trạch

Kê Trạch (chữ Hán giản thể]]: 鸡泽县, âm Hán Việt: "Kê Trạch huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 337 ki-lô-mét vuông, dân số 250.000 người. Mã số bưu chính Kê Trạch là 057350. Chính quyền huyện đóng ở trấn Kê Trạch. Về mặt hành chính, huyện Kê Trạch được chia thành 3 trấn, 4 hương.
Heppner, Oregon

Thành phố Heppner là quận lỵ của Quận Morrow, Oregon, Hoa Kỳ. Ban đầu nó có tên là Standsbury Flat theo tên của George W. Standsbury, một trong những người định cư da trắng đầu tiên sống trong vùng. Nó sau đó được đặt tên lại để vinh danh Henry Heppner, một nhà tiên phong người Do Thái đã mở một tiệm tạp hóa đầu tiên ở đó năm 1873. Dân số theo điều tra dân số năm 2000 là 1.395 người
Lịch sử.
Heppner được chỉ định làm quận lỵ tạm thời vào lúc Quận Morrow được thành lập và nó đã đánh bại khít khao Lexington trong cuộc bầu cử năm 1886 để trở thành quận lỵ vĩnh viễn. Nó được tổ chức thành phố vào năm tiếp theo sau đó.
Heppner gần như bị tàn phá bởi một trận lụt ngày 14 tháng 6 năm 1903. Trận lụt được dự báo bởi một đám mây đen cuồn cuộn và theo sau là một trận mưa đá gây hư hại một con đập và nước tràn ngập. Một dòng nước và mọi thứ tràn xuống các con lạch và thung lũng và băng ngang qua thành phố. Ước lượng có khoảng 225 người hay một phần tư dân số bị chết chìm. Thiệt hại tài sản được báo cáo là gần 1 triệu đô la. Các thành phố lân cận như Ione và Lexington cũng bị thiệt hại nặng. Stewart Holbrook đã diễn tả sâu sắc sự kiện này trong tác phẩm của mình là "Disaster in June".
Địa lý.
Heppner nằm ở vị trí (45.356157, -119.552849).
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích là 1,2 dặm vuông (3,2 km²), tất cả là mặt đất.
Hormizd II

Hormizd II () là hoàng đế thứ 8 của Vương triều Sassanid thuộc Đế quốc Ba Tư, trị vì 7 năm 5 tháng, từ 302 đến 309. Ông là con trai của Narseh (293-302). 
Trong thời kỳ ông cai trị, vương quốc Armenia, một nhà nước chư hầu ở phía Tây Iran từ bỏ Hoả giáo do của người Sassanids và tuyên bố Cơ Đốc giáo là quốc giáo của họ. Hormizd giải quyết thành công các cuộc đấu đá nội bộ bên trong đế quốc cũng như mối đe doạ từ vương quốc Ghassanid ở phía Tây Nam Iran, giết chết vị vua của vương quốc này tại Syria. Tuy nhiên thời kỳ cai trị của ông kết thúc đột ngột với cái chết của ông do các quý tộc Iran tiến hành. 
Con trưởng của ông sau đó là Adur Narseh lên trị vì được vài tháng trong năm 309 và cũng bị các quý tộc ám sát. Họ sau đó tôn đứa con thứ vừa mới chào đời chưa lâu của ông là Shapur II lên ngôi.
Phụ Bình

Phụ Bình (chữ Hán giản thể: 阜平县, âm Hán Việt: "Phụ Bình huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 2497 ki-lô-mét vuông, dân số 210.000 người. Mã số bưu chính của Phụ Bình là 073200. Chính quyền huyện đóng ở trấn Phụ Bình. Về mặt hành chính, huyện Phụ Bình được chia thành 4 trấn, 9 hương.
Khúc Dương

Khúc Dương (chữ Hán giản thể: 曲阳县, âm Hán Việt: "Khúc Dương huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 1064 ki-lô-mét vuông, dân số 530.000 người. Mã số bưu chính Khúc Dương là 073100. Chính quyền huyện đóng ở trấn Hằng Châu.
Đơn vị hành chính.
Về mặt hành chính, huyện Khúc Dương được chia thành 9 trấn, 9 hương.
Thanh Uyển

Thanh Uyển (chữ Hán giản thể: 清苑区, âm Hán Việt: "Thanh Uyển khu") là một quận thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 953 ki-lô-mét vuông, dân số 610.000 người. Mã số bưu chính Thanh Uyển là 071100. Chính quyền quận đóng ở trấn Thanh Uyển. Về mặt hành chính, quận Thanh Uyển được chia thành 13 trấn, 5 hương：
Mont Blanc

Mont Blanc (tiếng Pháp, "ngọn trắng") hay Monte Bianco (tiếng Ý, có cùng nghĩa), cũng gọi là "La Dame Blanche" (tiếng Pháp, "quý bà trắng") là một ngọn núi ở dãy núi Anpơ. Với độ cao của đỉnh là 4.810 m, đây là núi cao nhất ở Anpơ và Tây Âu.
Mont Blanc thuộc dãy Mont Blanc, nằm ở giữa tỉnh Haute-Savoie của Pháp và thung lũng Aoste của Ý. Với độ cao 4.810,9 mét, đây là đỉnh cao nhất Tây Âu. Tên Mont Blanc hay Monte Bianco theo tiếng Ý đều có nghĩa là đỉnh núi trắng. Đây cũng là một mục tiêu tranh chấp giữa Pháp và Ý.
Núi Chóp Chài

Núi Chóp Chài cao 394 mét so với mực nước biển, nổi lên giữa đồng bằng Tuy Hòa, thuộc địa phận xã Bình Kiến và xã Hòa Kiến, ngoại ô thành phố Tuy Hòa, cách trung tâm thành phố khoảng 4 km về phía Tây Bắc, ngay sát Quốc lộ 1. Chu vi quanh chân núi là 10 km. Núi Chóp Chài cùng với sông Ba là những biểu tượng quen thuộc về Phú Yên. Do gần trung tâm thành phố Tuy Hòa, có độ cao và mặt bằng rộng, đỉnh núi Chóp Chài là nơi đặt Trung tâm Truyền dẫn-Phát sóng VTV Phú Yên.
Núi Chóp Chài có hình dáng khá vuông vức trông tựa như một kim tự tháp khổng lồ. Đứng trên đỉnh núi sẽ có được tầm nhìn bao quát tới biển, vùng đồng bằng dưới chân núi. Trên núi có hang Dơi (hay Trai Thủy) rộng 5 m và rất sâu. Lưng sườn núi có các công trình kiến trúc Phật giáo như chùa Hoà Sơn, Minh Sơn, Khánh Sơn, Bảo Lâm.
Căn cứ vào hình dáng và thế núi thì nó còn có tên khác là Quy Sơn (núi Rùa) hay hòn Cổ Rùa, bởi nhìn giống một con rùa đang thò cổ ra bò trên mặt đồng rộng.
Trên núi còn có nhiều công trình viễn thông dân sự và quân sự. Trong Chiến tranh Việt Nam, nơi đây đã xảy ra một số trận đánh giữa Quân lực Việt Nam Cộng hòa và Quân Giải phóng Miền Nam Việt Nam.
Henrik Dam

Henrik Dam tên đầy đủ là Carl Peter Henrik Dam (21.2.1895 -17.4.1976) là nhà hóa sinh và sinh lý học người Đan Mạch, đoạt giải Nobel dành cho Sinh lý và Y học năm 1943
Henrik Dam sinh tại Copenhagen, tốt nghiệp Viện kỹ thuật bách khoa Đan Mạch năm 1920. Dam được bổ nhiệm làm trợ giáo môn hóa sinh ở trường nông nghiệp và Thú y Đan Mạch. Năm 1923 Dam làm trợ giáo ở Phòng thí nghiệm sinh lý của trường đại học Copenhagen. Năm 1925 Dam sang nghiên cứu môn hóa học vi lượng ("Microchemistry") tại trường đại học Graz (Áo) dưới sự hướng dẫn của giáo sư Fritz Pregl (giải Nobel Hóa học 1923). Năm 1928 Dam trở về làm trợ lý giáo sư tại Viện Hóa Sinh Copenhagen.
Năm 1934 Dam viết luận án "Nogle undersøgelser over Sterinernes Biologiske Betydning" ("Some investigations on the biological singificance of the Sterines") và nhận bằng tiến sĩ của đại học Copenhagen. Năm 1941 Dam được bổ nhiệm làm giáo sư tại trường kỹ thuật bách khoa Đan Mạch (nay là trường Đại học kỹ thuật Đan Mạch). Năm 1942 - 1945 Dam sang nghiên cứu tại trường đại học Rochester (New York) và Viện nghiên cứu y học Rockefeller (Rockefeller Institute for Medical Research) (Hoa Kỳ). Dam đã công bố 315 bài nghiên cứu trên các tạp chí khoa học khắp thế giới.
Năm 1943 Henrik Dam được nhận giải Nobel dành cho Sinh lý và Y học về công trình phát hiện Vitamin K và vai trò của nó trong sinh lý con người
Sông Bàn Thạch (Phú Yên)

Sông Bàn Thạch là con sông lớn thứ ba ở tỉnh Phú Yên, Việt Nam.
Địa lý.
Sông Bàn Thạch dài 86 km bắt nguồn từ vùng núi Hòn Du thuộc dãy Trường Sơn ở phía tây huyện Tây Hòa, chảy qua thị xã Đông Hòa và đổ ra Biển Đông ở cửa Đà Nông thuộc địa phận phường Hòa Hiệp Nam, thị xã Đông Hòa. Sông Bàn Thạch có các chi lưu là sông Bánh Lái và sông Trong.
Sông Bàn Thạch góp phần bồi đắp nên đồng bằng Tuy Hòa màu mỡ.
Sông bắt nguồn từ phía nam tỉnh, phần thượng nguồn chảy theo hướng đông bắc gần như vuông góc với dãy núi Đèo Cả, sau đó chuyển hướng tây nam – đông bắc, đến Đông Mỹ lại chuyển hướng đông bắc – tây nam đổ ra cửa Đà Nông. Trong mùa cạn, dòng chảy chuyển hướng sang đông nam – tây bắc, đổ ra biển ở cửa Phú Hiệp. Hướng chảy khác các sông trong tỉnh. Độ dốc ở thượng nguồn rất lớn, tới 75%0, khi chảy đến vùng đồng bằng chỉ còn 2%0. Sông có diện tích lưu vực không lớn nhưng vùng thượng nguồn nhiều mưa nên thường gây ra lũ nghiêm trọng cho vùng phía nam của Tuy Hòa. Tổng lượng dòng chảy 0,8 tỉ m³, trữ lượng điện năng khoảng 30.680 KW. Trên sông có các công trình thủy lợi: Trạm bơm Nam Bình, đập Phú Hữu, đập An Sang, hồ Đồng Khôn và các vị trí quy hoạch khác như đập Đá Đen, hồ Mỹ Lâm, hồ Phước Giang...
Văn hóa.
Ca dao Phú Yên có bài:
Giao thông.
Cầu Đà Nông với chiều dài 495m, chiều rộng 11m nối khu công nghiệp Hòa Hiệp với cảng Vũng Rô.
Công trình thủy điện Đá Đen (công suất 4,8 MW) trên đầu nguồn sông Bàn Thạch thuộc huyện Tây Hòa đang được xây dựng.
Đầm Ô Loan

Đầm Ô Loan là một đầm ở Phú Yên, đây là một thắng cảnh cấp quốc gia của Việt Nam, một danh lam tiêu biểu của tỉnh.
Vị trí địa lý.
Đầm Ô Loan là một đầm nước lợ nằm về phía Đông ven Quốc lộ 1, dưới chân đèo Quán Cau. Đầm nằm về phía Nam thị trấn Chí Thạnh, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên. Đầm rộng hơn 17.5 km² với độ sâu trung bình 1,2 đến 1,4 mét; mùa mưa có thể sâu tới 3 mét. Sông Cái và một số sông nhỏ cấp nước ngọt cho đầm. Một lạch nhỏ nối đầm với biển. Bao bọc quanh đầm là núi Đồng Cháy, núi Cẩm và cồn An Hải.
Hiện đầm Ô Loan đang bị xâm hại nghiêm trọng bởi việc đắp đập khoanh vùng để nuôi thủy sản vì nguồn ô nhiễm môi trường ngày càng tăng.
Giá trị tự nhiên và văn hóa, du lịch.
Hằng năm, vào ngày mồng Bảy tháng Giêng âm lịch, lễ hội đua thuyền truyền thống đầm Ô Loan được tổ chức, thể hiện nét đẹp văn hóa dân gian truyền thống của Phú Yên.
Đầm Ô Loan đã được Bộ Văn hóa Thông tin quyết định công nhận là Di tích thắng cảnh cấp Quốc gia ngày 27/9/1996
Trong đầm có nhiều loại hản sản quý như cá mú, ghẹ, tôm, cua huỳnh đế, điệp,… nhưng ngon và nổi tiếng nhất vẫn là con sò huyết, cơm dày, thịt ngọt và rất thơm, thơm hơn sò huyết các nơi khác.
Truyền thuyết về đầm.
Trong dân gian có nhiều huyền thoại về tên gọi đầm Ô Loan, nhưng gần gũi nhất là câu chuyện về nàng Loan và chim Ô thước đã được truyền tụng từ đời này sang đời khác. Theo đó, ngày xưa, có nàng tiên trên trời rất xinh đẹp tên nàng Loan, nhưng tính tình hay tinh nghịch. Một ngày nọ nàng Loan mượn con chim Ô thước bay xuống trần gian dạo chơi khắp nơi mà không hề để ý chim đã mỏi cánh, đói và khát, nên khi ngang qua Tuy An, chim không còn đủ sức để bay, nên hạ cánh xuống dãy núi Từ Bi, sau này mượn tên chim Ô thước của nàng Loan ghép chung với tên nàng, gọi tắt là Ô Loan để đặt tên cho đầm.
Xuân Hải, Sông Cầu

Xuân Hải là một xã thuộc thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên, Việt Nam.
Địa lý.
Xã Xuân Hải nằm ở ven biển phía bắc thị xã Sông Cầu, có vị trí địa lý:
Xã có diện tích 29,33 km², dân số năm 1999 là 7.622 người, mật độ dân số đạt 260 người/km².
Trên địa bàn xã có khu công nghiệp Đông Bắc Sông Cầu.
Hành chính.
Xã Xuân Hải được chia thành 5 thôn: 1, 2, 3, 4, 5.
Lịch sử.
Xã Xuân Hải được thành lập vào ngày 30 tháng 9 năm 1981 trên cơ sở tách một phần diện tích và dân số của xã Xuân Lộc. Khi mới thành lập, xã trực thuộc huyện Đồng Xuân.
Ngày 27 tháng 6 năm 1985, huyện Đồng Xuân được chia thành hai huyện Đồng Xuân và Sông Cầu, xã Xuân Hải thuộc huyện Sông Cầu.
Từ ngày 27 tháng 8 năm 2009, xã Xuân Hải thuộc thị xã Sông Cầu như hiện nay.&lt;ref name="42/NQ-CP"&gt;&lt;/ref&gt;
Xuân Hải (định hướng)

Xuân Hải có thể là một trong số các địa danh sau:
Lễ, Bảo Định

Lễ (chữ Hán giản thể: 蠡县, âm Hán Việt: "Lễ huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 652 ki-lô-mét vuông, dân số 480.000 người. Mã số bưu chính là 071400. Chính quyền huyện đóng ở trấn Lễ Ngô. Về mặt hành chính, huyện Lễ được chia thành 8 trấn, 5 hương.
Mãn Thành

Mãn Thành (chữ Hán giản thể: 满城区, âm Hán Việt: "Mãn Thành khu") là một quận thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 734 ki-lô-mét vuông, dân số 380.000 người. Mã số bưu chính của Mãn Thành là 072150. Chính quyền quận đóng ở trấn Mãn Thành. Về mặt hành chính, quận Mãn Thành được chia thành 4 trấn, 9 hương.
Vọng Đô

Vọng Đô (chữ Hán giản thể: 望都县, âm Hán Việt: "Vọng Đô huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 357 ki-lô-mét vuông, dân số 260.000 người. Mã số bưu chính của Vọng Đô là 072450. Chính quyền huyện đóng ở trấn Vọng Đô. Về mặt hành chính, huyện Vọng Đô được chia thành 1 trấn, 7 hương.
Từ Thủy

Từ Thủy (chữ Hán giản thể: 徐水区, âm Hán Việt: "Từ Thủy khu") là một quận thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 736 ki-lô-mét vuông, dân số 560.000 người. Mã số bưu chính là 072550. Chính quyền quận đóng ở. Về mặt hành chính, quận Từ Thủy được chia thành 7 trấn, 7 hương.
Hàm Đan (huyện)

 
Hàm Đan (chữ Hán giản thể: 邯郸县, âm Hán Việt: "Hàm Đan huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 522 ki-lô-mét vuông, dân số 380.000 người. Mã số bưu chính là 056100. Chính quyền huyện đóng ở thôn Đông Tiểu Đồn thuộc hương Nam Bảo. Về mặt hành chính, huyện này được chia thành 5 trấn, 6 hương. Tổng cộng có 258 thôn hành chính.
Thuận Bình, Bảo Định

Thuận Bình (chữ Hán giản thể: 顺平县, âm Hán Việt: "Thuận Bình huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 714 ki-lô-mét vuông, dân số 300.000 người. Mã số bưu chính là 072250. Chính quyền huyện đóng ở trấn Bồ Dương. Về mặt hành chính, huyện Thuận Bình được chia thành 3 trấn, 6 hương.
Thành An, Hàm Đan

Thành An (chữ Hán giản thể: 成安县, âm Hán Việt: "Thành An huyện") là một huyện thuộc địa cấp thị Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 485 ki-lô-mét vuông, dân số 360.000 người. Mã số bưu chính Thành An là 056700. Chính quyền huyện Thành An đóng ở trấn Thành An. Về mặt hành chính, huyện này được chia thành 4 trấn, 5 hương.
Đức Hoàn

Đức Hoàn (1937 – 2003) là một nữ đạo diễn, diễn viên điện ảnh Việt Nam. Bà đóng không nhiều vai, nhưng thành công với những vai diễn lớn, đặc biệt với Mỵ trong "Vợ chồng A Phủ" (1961). Bà còn là một nữ đạo diễn, biên kịch của nhiều bộ phim.
Cuộc đời và sự nghiệp.
Bà tên thật Nguyễn Thị Đức Hoàn, sinh ngày 2 tháng 1 năm 1937 tại Hà Nội. Bà rời gia đình năm 12 tuổi, tham gia cách mạng, trở thành học trò của giáo sư văn Hoàng Như Mai tại liên khu III. Sau khi đi học sư phạm ở Trung Quốc, trở về nước bà xung phong đi bộ đội, gia nhập binh chủng pháo binh. Năm 1954, trong một lần đi phiên dịch cho đoàn chuyên gia Trung Quốc, bà được nhà quay phim Phạm Trọng Quỳ phát hiện là có một khuôn mặt đẹp và đôi mắt mê hồn và được ông khuyên đi theo điện ảnh. Sau đó bà xin vào làm việc ở Xưởng phim truyện Việt Nam và đi học khoá đào tạo diễn viên kịch nói Nhà hát kịch Trung ương. Trong năm 1957 - 1958, khi chuyên gia Liên Xô Vaxiliep sang Việt Nam giảng dạy lớp diễn viên kịch, bà nhanh chóng trở thành một học sinh xuất sắc. Bà trở về Hãng phim truyện Việt Nam với vai trò diễn viên lồng tiếng cho phim nước ngoài.
Năm 1961, bà được đạo diễn Mai Lộc chọn vào vai cô Mỵ trong bộ phim Vợ chồng A Phủ (kịch bản Tô Hoài). Đây là vai diễn đầu tiên cũng là vai diễn xuất sắc nhất của Đức Hoàn kể cả sau này. Với vai diễn này bà đã nhận được Bông sen Bạc tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ hai năm 1973. Những vai diễn tiếp theo của bà tiếp tục gây ấn tượng mạnh như Hoan ("Đi bước nữa", đạo diễn Mai Lộc, Trần Vũ, 1964), vợ Đoàn ("Bình minh trên rẻo cao", Trần Đắc, Nguyễn Đỗ Ngọc, 1966), Kiều Trinh ("Sao tháng Tám", Trần Đắc, 1976), vợ bộ trưởng ("Thị trấn yên tĩnh", 1986)... Sau "Bình minh trên rẻo cao" được đánh giá cao, năm 1975, Đức Hoàn thành công với nhân vật phản diện Kiều Trinh trong "Sao tháng Tám". Lúc này mặc dù đã 39 tuổi nhưng bà vẫn giữ được vẻ đẹp như thời trẻ. Trong cuộc đời diễn viên của mình, mặc dù chỉ đóng 4 vai lớn nhưng đã giúp Đức Hoàn trở thành một trong những diễn viên tên tuổi của điện ảnh Việt Nam.
Từ năm 1967 đến 1972, bà theo học lớp đạo diễn điện ảnh Đại học quốc gia Moskva. Sau khi về nước, bà làm đạo diễn, biên kịch cho nhiều bộ phim như "Từ một cánh rừng, Hà Nội mùa chim làm tổ, Tình yêu và khoảng cách, Đời mưa gió, Ám ảnh, Khách ở quê ra, Chuyện tình bên dòng sông"... Bà đã được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú.
Bà qua đời ngày 2 tháng 4 năm 2003 tại Hà Nội, hưởng thọ 66 tuổi. Chồng bà là đạo diễn, Nghệ sĩ Nhân dân Trần Vũ. Một người con gái của hai ông bà cũng theo nghiệp điện ảnh, là đạo diễn hoạt hình, Nghệ sĩ nhân dân Phương Hoa.