Dũng sĩ Hesman

Dũng sĩ Hesman () là một bộ truyện tranh dài 160 tập, mỗi tập 72 trang, được họa sĩ Nguyễn Hùng Lân thiết kế từ năm 1992 đến năm 1997 do Nhà xuất bản Mỹ thuật Hà Nội ấn hành (riêng tập 160 được sáng tác vào năm 2019).
Lịch sử.
Ban đầu, ông phóng tác từ phim hoạt hình "Voltron - Defender of the Universe" của được 4 tập: "Cuộc vượt ngục", "Hesman xuất hiện", "Mãng xà giả dạng" và "Lọ nước thần". Sau đó ông tự ông sáng tác thêm 156 tập nữa dựa theo tuyến nhân vật đã có, trong quá trình đó ông đã tạo dựng thêm vài chục nhân vật khác và nội dung các tập truyện này hoàn toàn là sáng tác của ông.
Dũng sĩ Hesman là bộ truyện tranh khoa học giả tưởng, tên Hesman do họa sĩ mường tượng từ câu He is man, nghĩa là kể về một robot có tính năng như con người, cùng với cuộc phiêu lưu của các nhân vật vào thiên hà ở thế kỷ thứ 22.
Khi Hesman xuất bản, mỗi tuần ra một tập; nghĩa là tác giả phải sáng tác mỗi tuần một cuốn. Trong đó Hùng Lân mất 1,5 ngày để vừa phân cảnh kịch bản trong óc, và viết hẳn ra trên tờ giấy can. Trong 72 trang của một tập, các chữ viết do tác giả viết tay, các khung cũng do kẻ tay hết (vì thời đó chưa có máy tính để làm các công đoạn này), nghĩ tới đâu viết tới đó, chứ không kịp phân cảnh trước ra ngoài như bây giờ.
Họa sĩ Hùng Lân giãi bày: "Thời ấy chẳng có chút tư liệu gì về nó, bên đối tác liên kết với Nhà xuất bản họ chỉ đưa tôi hai băng video VOLTRON – Defender of the universe và nhờ tôi chuyển thể, phóng tác giùm, hình ảnh thì chỉ được 2 tấm nhỏ chụp ngoài bìa hộp còn nội dung thì trong băng video, hồi ấy không có DVD mà chỉ có VCD nên hình ảnh đâu có được rõ nét, TV màu thì không phải ai cũng có tiền mua được chứ nói gì là máy vi tính hay là Internet? Có nghĩa là tôi phải làm việc trong môi trường rất ít và thiếu tư liệu, thiếu thông tin như thế, đồng thời phải chịu áp lực mỗi tuần một cuốn 72 trang, phải tự viết kịch bản, vẽ bìa, tất cả tự mình thực hiện từ A đến Z, thế mà tôi vẫn miệt mài cố gắng vì nó. Giá như có được Internet và máy tính hay những công cụ như bây giờ thì mọi chuyện sẽ dễ dàng hơn là ở vào thời kỳ đó, ít ra là cũng tìm được trên net được hình nguyên mẫu Voltron để vẽ cho chính xác hơn một chút. Do vậy mà ngày nay có một số bạn trẻ bảo rằng Hesman vẽ không đúng hay nhân vật vẽ không đúng thì tôi cũng đành chịu, vì hồi ấy (năm 1992) tôi chưa biết mặt mũi cái máy vi tính ra làm sao cả, máy tính đang ở dạng sơ khai dùng MS-Dos, Win 3.1 và Việt Nam mình chưa có Internet, chưa hề biết Internet là cái gì cả, lấy đâu ra mà tìm tư liệu?".
Bên cạnh Dũng sĩ Hesman, những bộ truyện của tác giả Hùng Lân vẽ có bộ truyện Siêu nhân Việt Nam (52 tập), Võ sĩ đạo Samurai, Xmen - Những người bạn bí ẩn, Cô tiên xanh, Tâm hồn cao thượng… Bộ truyện Siêu nhân Việt Nam diễn ra cùng thời điểm với bộ truyện Hesman (nhưng bối cảnh chủ yếu là ở Trái Đất), một số nhân vật trong truyện Hesman cũng xuất hiện trong Siêu nhân Việt Nam (ví dụ như nhân vật Huy Hùng).
Từ năm 1993 tới 1997, đã có 159 tập Hesman được sáng tác rồi ngừng. Năm 1999, sau gần 3 năm, họa sĩ Hùng Lân có ý định sáng tác tiếp bộ truyện nhưng rồi phải dừng lại vì bận vẽ các bộ truyện khác. Đến năm 2018, sau 21 năm, họa sĩ Hùng Lân mới sáng tác tập 160 để tri ân những độc giả hâm mộ bộ truyện.
Sự đón nhận của độc giả.
Bộ truyện đã được đón nhận qua nhiều thế hệ độc giả trẻ tại Việt Nam, con số phát hành có lúc lên đến 180.000 bản một tập. Đây là bộ truyện rất thành công của họa sĩ Hùng Lân, và có lẽ là thành công nhất của các họa sỹ tranh truyện Việt Nam nếu tính theo số lượng bản in phát hành. Bộ truyện cũng giữ kỷ lục "Bộ truyện tranh dài tập nhất của Việt Nam" trong suốt 16 năm cho tới khi kỷ lục bị phá bởi bộ "Thần đồng Đất Việt".
Sau tập 20, họa sỹ Hùng Lân nghĩ chắc như vậy đủ rồi, nhưng truyện bán chạy nên nhà xuất bản đề nghị ông vẽ tiếp. Tới tập 100, họa sĩ Hùng Lân để nhân vật Hesman thay đổi hẳn hình dạng để vừa ý ông hơn. Tới tập 100 trở đi, có lúc nhà xuất bản in tới hơn 100 nghìn bản/một tập truyện.
Bộ truyện còn chinh phục người đọc ở nội dung nhân văn. Mỗi tập truyện đều xoay quanh cái thiện chống lại cái ác. Dù nhân vật có kề cận hiểm nguy ra sao, chính nghĩa sẽ chiến thắng, kẻ hiếu chiến độc ác sẽ phải trả giá. Có những tập truyện còn cảnh báo người đọc về hiểm họa của chiến tranh hạt nhân, vũ khí hóa học, rô-bốt làm phản con người, nạn ô nhiễm môi trường... Với nhiều độc giả nhỏ tuổi thuở ấy, Hesman ươm mầm cho giấc mơ được làm siêu nhân, người hùng diệt ác, đem lại bình yên cho thế giới. Bộ truyện cũng đề cao tinh thần đoàn kết chiến đấu, lý tưởng hy sinh bản thân vì sự tồn vong của tập thể. Nhiều nhân vật trong truyện như Plen, Hóc, Yanda, Ác-xen, Nguyên Hương... đã anh dũng hy sinh bản thân để cứu đồng đội.
Những năm 2010, độc giả thế hệ 8X, 9X thường cố gắng tìm mua bộ truyện Dũng sĩ Hesman để lưu giữ. Cả bộ truyện có nhiều tập, lại xuất bản hơn 20 năm trước, chưa từng tái bản trọn vẹn khiến cho bộ sách trở nên khan hiếm. Có thời điểm một bộ sách Dũng sĩ Hesman cũ (gồm các tập in trong đợt đầu tiên từ năm 1993 tới 1997) có giá lên tới cả chục triệu đồng (có nơi bán truyện cũ còn đưa ra mức giá lên tới 28 triệu đồng cho 1 bộ Hesman in đợt đầu có chất lượng giấy gần như mới), đó là bởi số lượng bạn đọc gắn bó với bộ sách khá đông, trong khi số lượng sách gốc thì khan hiếm.
Nhân vật.
Các diễn biến chính.
4 tập đầu, Hùng Lân phóng tác dựa theo câu chuyện gốc từ Nhật Bản. Từ tập 5 trở đi, ông tự sáng tác theo mạch truyện riêng.
Trong quá trình truyện diễn ra, Rô-bốt Hesman đã trải qua một số lần nâng cấp với các tính năng mới (có thể tự hoạt động mà không cần người điều khiển, tự giao tiếp với con người, thu nhỏ cơ thể, tàng hình, lắp ghép thành hình dạng khác...). Ngoài gươm ánh sáng là vũ khí đầu tiên, Hesman được trang bị thêm một số vũ khí mới do nâng cấp hoặc chiếm được của kẻ thù (gươm thần, búa thần sét, lưỡi hái gắn ở cánh tay...). Trong quá trình nâng cấp, gươm ánh sáng có khả năng dùng năng lượng để tái tạo trong trường hợp bị gãy.
Nhiều nhân vật chính gồm quan tể tướng, Yanda, Plen, giáo sư Levis, Hóc, Nguyên Hương... đã hy sinh vào các thời điểm khác nhau trong truyện (chưa tính các nhân vật phụ hoặc các nhân vật phản diện bị chết).
Từ tập 1 đến 160, truyện diễn ra trong thời gian khoảng 22 năm. Thời điểm bắt đầu và kết thúc truyện không được nêu rõ, nhưng dựa vào chi tiết ở tập 51 diễn ra vào năm 2261, có thể suy ra truyện bắt đầu vào thời điểm năm 2253 với các mốc thời gian quan trọng như sau:
Ngoài ra truyện còn xuất hiện cả vòng lặp thời gian. Trong tập 84, do du hành đến tương lai 100 năm sau (tức khoảng năm 2365), tại tương lai các bạn đã gặp chàng trai Gát-vin (chắt nội của Gát-cô) và cô gái Lena (chắt nội của Kíp). Trong cuối tập, các bạn đột ngột được đưa trở lại quá khứ cùng với Hesman tương lai của năm 2365, trong khi Hesman của năm 2265 thì ở lại năm 2365. Như vậy, từ tập 85 trở về sau, Hesman trong truyện là Hesman của 100 năm sau trở về chứ không còn là Hesman của 84 tập trước đó.
Phản diện.
Nhóm 13 quái nhân hay còn gọi là nhóm Thập Tam Thái Bảo (và những nhân vật liên quan):
1. Thủ lĩnh hành tinh Doom. 
2. Mụ phù thủy Biden (là nhân vật phản diện xuất hiện trong nhiều tập truyện nhất, từ tập 1 tới tập 10). Bị giết bởi trúng nguồn điện chết của Người Thú ở tập 10.
3. Kẻ hủy diệt Rô-bít: là người máy bằng kim loại lỏng có thể biến hình, xuất hiện trong các tập 9, 57. Do làm bằng kim loại lỏng nên các đòn đánh vật lý không thể làm gì được hắn. Trong tập 9, Hesman phải đẩy hắn vào mặt trời để tiêu diệt hắn bằng nhiệt độ cực cao. Ở tập 57, thi thể Rô-bít rơi xuống hành tinh Kôn-rát, hắn được mù phù thủy Lô-li-et cứu bằng cách dùng nguồn điện từ sấm sét. Hắn quay lại báo thù và bắt được Kíp, Gat-cô và Plen, và Plen quyết định hy sinh bằng cách cho nổ tung cơ thể để cứu 2 người bạn. Đến cuối tập đó hắn trúng phải tia sáng từ thấu kính kỳ diệu của Huy Hùng nên bị mất khả năng tái tạo khi dính nước, và sau đó hắn bị Hesman tiêu diệt bằng cách ném xuống biển.
4. Lão sọ người Xkelơtơn: 
5. An-phít Xêda - kẻ tự xưng là Chúa tể vũ trụ. Hắn bị Yanda đánh trúng ngực bằng đôi tay chứa đầy chất độc nên bị nhiễm độc và chết (tập 16).
6. Người ánh sáng Êvan, em trai An-phít. Bị Hesman tiêu diệt ở tập 25.
7. Người tàng hình Métxia - thủ lĩnh hành tinh Gô-mét. Bị Hesman tiêu diệt ở tập 16.
8. Mác-tin - một nhà khoa học điên rồ ở hành tinh Chết. Bị chết khi rô-bốt của hắn bị Hesman chém vỡ (tập 19)
9. Sêna - một rôbôt sinh học ở hành tinh Uôn. Do mâu thuẫn, hắn đã tiêu diệt phù thủy Ác-mít. Bị tiêu diệt do ngã vào lò phản ứng hạt nhân.
10. Xít-ni, người đã chế tạo thân thể rô-bôt sinh học cho Ác-tơ - con trai của Xkelơtơn (về sau thân thể này được sử dụng lại để gắn cho Plen nhằm cứu sống anh). Bị chết khi phi thuyền chở hắn bị Hesman chém vỡ (tập 31)
11. Đê-gát, kẻ đã dùng xương sọ của Ác-tơ để tạo ra người đá. Trong tập 32, hắn đã giết hại Plen, sau đó bị Gát-cô tiêu diệt bằng cách ném vào hộp sọ của Ac-tơ khiến cả 2 bị nổ tung (tập 32)
12. Quốc vương Arus: thành viên duy nhất trong nhóm Thập Tam Thái Bảo không phải là người tham lam hiếu chiến.
13. Ga-lát, thủ lĩnh nhóm 13 người, 1 nhà bác học tài giỏi đã chế tạo ra 1 con rô-bốt khổng lồ, to gấp nhiều lần Hesman. Về sau ông hối cải và trở thành đồng minh của Hesman, được ít lâu thì ông quyết định hy sinh để chết cùng Môn-đi (một kẻ phản diện thuộc nhóm Nhị Thập Bát Tú)
Nhóm 28 quái nhân hay còn gọi là nhóm Nhị Thập Bát Tú:
1. Môn-đi, quái nhân có chiếc sừng thép. Bị Hesman tiêu diệt ở tập 36. 
2. Hát-đốc. Sau khi bại trận trước Hesman, hắn bị đá đè nên bị mù, sau đó ít lâu thì bị Vôn-phơ giết và ăn thịt.
3. Vôn-phơ, kẻ ăn thịt người. Bị Hesman tiêu diệt ở tập 41.
4. Han-xen, người đột biến
5. Fen-đơ, kẻ có Rô-bốt Thần Sấm
6. Quốc vương Rimê, người có hành tinh nhân tạo và chiếc nhẫn thần kỳ. Ông là bạn của Quốc vương Arus và là người tốt, yêu hòa bình. Ông bị chết khi lâu đài của ông bị Haxan đánh sập (tập 51).
7. Haxan, thủ lĩnh của những kẻ săn người
8. Phù thủy Ma-rô-cô, kẻ hợp tác với Tác-ta để làm thung lũng tử thần
9. Ác-vét, học trò của Xkelơtơn
10. Phù thủy Vala, kẻ có viên ngọc thần
11. Môranô, kẻ có rôbôt tái sinh
12. Vikin, kẻ có máy phát tạo ra tia sáng chết người
13. Raghin, anh của Vikin
14. Pát, người có sức mạnh vô hình
15. Sime, chủ của rồng lửa, có thanh gươm thần bí
16. Macvin tập 115
15. Nô-rát, cũng là học trò của Xkelơtơn, là 1 rôbôt sinh học có thể biến thành con dơi đen hút máu. Hắn là kẻ đã sát hại Anna và tất cả bộ tộc của Gát-cô.
16. Xkét, kẻ lấy Tê Giác Nhân của lãnh chúa Miran
17. Sacdin, kẻ có căn cứ khổng lồ ở sa mạc tử thần
18. Ác-nôn, kẻ tự xưng bạo chúa vũ trụ
19. Ghét-ti, người hỏa tinh, thủ lĩnh bọn chiến binh vũ trụ đóng căn cứ ở sao Hỏa
20. Fantôm, người chế tạo ra bàn tay ma thuật của Huy Hùng
21. Lêôzôp, người lấy viên kim cương thần bí của thống chế Pacma ở Gênêsis
22. Kazát, người đã cùng Quốc vương Arus chế tạo ra rô-bôt Hesman. Ông và quốc vương Arus cùng yêu 1 cô gái và cô gái đó sau này kết hôn với quốc vương Arus, Kazát trở nên căm hận Quốc vương Arus và bỏ đi biệt tích để tìm cách báo thù. Sau này, khi chiến đấu với Hesman và thất bại, ông xóa bỏ thù hận với người Arus, nhưng ông bị chết sau đó ít lâu bởi 1 kẻ phản diện tấn công lâu đài Arus làm đất đá sập vào người ông.
23. Lê-ôn, phó thống chế hành tinh Gênêsis, là quái nhân giả dạng, con trai của phù thủy Biden.
24. Xyrus, người có rôbôt La Mã
25. Xylin, người có rôbôt biến hình
26. Nêrôn, ở hành tinh Vêga
27. Ác thần Rơnoa
28. Gácnô, thủ lĩnh 28 quái nhân, biệt hiệu người sói
Ngoài ra còn xuất hiện thêm nhiều kẻ phản diện khác, được gọi chung là các quái nhân vũ trụ, bao gồm:
Tập truyện.
Dưới đây là danh sách 159 tập + 1 tập đặc biệt "Dũng sĩ Hesman":