Hangul

Hangul (, cách gọi của Hàn Quốc ) hay Choson'gul (, cách gọi của Bắc Triều Tiên), cũng được gọi là Chữ Triều Tiên hay Chữ Hàn Quốc là một bảng chữ cái biểu âm của người Triều Tiên dùng để viết Tiếng Triều Tiên, khác với hệ thống chữ biểu ý Hanja vay mượn từ chữ Hán. 
Thoạt nhìn, chữ Hangul trông có vẻ như kiểu chữ biểu ý hay chữ tượng hình, nhưng thực sự nó là chữ biểu âm. Mỗi đơn vị âm tiết của chữ Hangul bao gồm ít nhất hai trong số 24 chữ cái: 14 phụ âm và 10 nguyên âm. Trong lịch sử, bảng chữ cái Hangul có một số nguyên âm và phụ âm nữa. ("Xem Chữ cái không dùng nữa".)
Chữ Hangul có liên quan đến chữ Brahmi của Ấn Độ vì có giả thuyết cho rằng chữ viết này được tạo ra dựa trên chữ Phagspa của Mông Cổ và chữ Tạng, là một trong nhiều hệ thống chữ viết bắt nguồn từ chữ Brahmi và thuộc dòng Brahmic Bắc.
Tên gọi.
Tên chính thức.
Thời kỳ nhà Triều Tiên, bảng chữ cái Hangul có tên gọi ban đầu là "Huấn dân chính âm" (훈민정음; "Hunminjŏngŭm"; 訓民正音). (Xem Lịch sử)
Tên gọi hiện nay "Hangul" (한글, chữ Hàn) được Ju Si-gyeong đưa ra năm 1912 vừa có nghĩa là "đại văn tự" trong tiếng Triều Tiên cổ và "văn tự Hàn Quốc" trong tiếng Hàn hiện đại. Nó không thể viết bằng chữ Hanja được, mặc dù âm tiết đầu, "Han" (한), nếu dùng theo nghĩa là "Triều Tiên", thì có thể viết là 韓 (Hàn). Theo Bảng chữ cái phiên âm quốc tế (IPA), nó được đọc là , và được phiên âm Latinh hóa thành các dạng sau:
Ở Bắc Triều Tiên, nó được gọi là Choson'gul (조선글), xem các nguyên nhân liên quan đến các tên gọi khác nhau về Triều Tiên.
Các tên khác.
Cho tới đầu thế kỷ XX, những nho sĩ và quý tộc vẫn chuộng chữ Hanja và thường bài bác chữ Hangul, họ hay gọi bảng chữ cái với những tên như là:
Và một số tên gọi khác như:
Tuy nhiên, việc sử dụng chữ Hanja tại Hàn Quốc ngày càng hiếm kể từ vài thập kỷ nay, và tại Bắc Triều Tiên thì bị cấm hẳn, do vậy các tên gọi này ngày nay chỉ ghi nhận trong lịch sử mà không còn dùng nữa.
Lịch sử.
Chữ Hangul được vị vua thứ tư của nhà Triều Tiên là Triều Tiên Thế Tông (1418-1450) sáng tạo với sự góp sức của các nhân sĩ trong Tập hiền điện (集賢殿, 집현전. "Chiphyŏnjŏn"). Cũng có một số chi tiết cho thấy vua Thế Tông có lẽ được các thành viên vương tộc hỗ trợ và làm việc trong vòng bí mật vì gặp phải phản đối của tầng lớp trí thức ưu tú.
Hệ thống chữ viết này hoàn thành vào cuối tháng 12 năm 1443 hoặc tháng 1 năm 1444, và ấn bản năm 1446 trong một tài liệu có tựa "Huấn dân chính âm" ("Hunmin Jeong-eum") và đó cũng là tên của hệ thống ký tự mới này. Ở Hàn Quốc, ngày ấn bản của "Huấn dân chính âm", 9 tháng 10, là một ngày lễ mang tên ngày Hangul tại Hàn Quốc. Tại Bắc Triều Tiên đó là ngày 15 tháng 1.
Một huyền thoại xưa kể rằng vua Thế Tông nhận ra các chữ viết này sau khi tìm hiểu một ma trận phức tạp, nhưng điều võ đoán này không còn giá trị nữa từ khi một tài liệu viết năm 1446 có tên gọi "Huấn dân chính âm giải lệ" ("Hunminjŏngŭm Haerye") được phát hiện vào năm 1940. Tài liệu này giải thích cặn kẽ vì sao những chữ cái này được thiết kế. (Xem Thiết kế chữ cái.)
Vua Thế Tông giải thích việc ông tạo ra chữ viết mới là vì chữ Hán (Hanja) dùng cho các văn bản tiếng Triều Tiên thường không chính xác và khó phổ cập cho tầng lớp bình dân ("Huấn dân chính âm" có nghĩa là "Âm chuẩn để giáo dục dân"), vì vậy người dân cần có một thứ chữ mới giúp nhanh chóng và dễ dàng xóa nạn mù chữ của họ. "Huấn dân chính âm giải lệ" viết rằng, một người thông minh có thể học xong bảng chữ cái trong vòng một buổi sáng, còn những người khù khờ thì cũng chỉ cần mười ngày. Vào thời điểm đó, chỉ có những người đàn ông thuộc tầng lớp quý tộc (lưỡng ban) ("yangban" 兩班) mới được học đọc và viết chữ Hanja. Và vì toàn bộ văn bản viết bằng chữ Hanja nên đa số người Triều Tiên đều mù chữ.
Chữ Hangul bị tầng lớp trí thức ưu tú phản đối kịch liệt, cho rằng chỉ có chữ Hanja mới là chữ viết hợp pháp duy nhất, đồng thời họ cũng e sợ địa vị xã hội và chính trị của họ sẽ bị bảng chữ cái đe dọa. Những phản đối của Thôi Vạn Lý (崔萬里, 최만리, "Ch'oe Malli") và các nhà hủ Nho khác vào năm 1444 là một ví dụ cụ thể. Dầu sao thì hệ thống ký tự mới này nhanh chóng phổ biến rộng rãi trong nhân dân, nhất là nữ giới và những nhà văn tầng lớp dưới. Tuy nhiên sau đó triều đình thờ ơ hơn với chữ Hangul. Trước tình hình người dân có thể nhanh chóng truyền đi các thông tin "nguy hiểm" thông qua hệ thống ký tự bảng chữ cái, Yên San Quân (1494-1506), vị vua thứ 10 của nhà Triều Tiên cấm việc học và sử dụng chữ Hangul cũng như cấm hẳn các tài liệu về nó vào năm 1504, và vua Trung Tông (1506-1544) xóa bỏ luôn Bộ Hanja vào năm 1506. Đến lúc này chỉ có phụ nữ và những người không được học hành tử tế mới dùng chữ Hangul.
Tuy nhiên, không lâu sau đó, vào cuối thế kỷ XVI chữ Hangul trở nên thịnh đạt dần cùng với sự phát triển của hai trào lưu thi ca là Kasa (歌詞) và Sijo (時調). Trong thế kỷ XVII, các tiểu thuyết viết bằng chữ Hangul trở thành "mốt", mặc dù việc sử dụng bảng chữ cái vẫn chưa được xem là hợp pháp.
Vào cuối thế kỷ XIX, chủ nghĩa dân tộc Triều Tiên phát triển mạnh mẽ khi Nhật Bản muốn tách Triều Tiên ra khỏi vùng ảnh hưởng của Trung Quốc. Chữ Hangul từ đó trở thành một biểu tượng quốc gia dân tộc đối với một số nhà cách mạng. Cuộc cải cách Giáp Ngọ (갑오 개혁) do các nhà chính trị theo Nhật khởi xướng đưa đến việc bảng chữ cái được chọn dùng trong các tài liệu chính thức lần đầu tiên vào năm 1894. Nó được dạy trong các trường phổ thông vào năm 1895, và vào năm 1896 tờ báo "Độc lập tân văn" (獨立新聞, 독립신문, "Tongnip Sinmun") viết bằng tiếng Anh và chữ Hangul ra đời.
Sau khi Triều Tiên bị Nhật Bản thôn tính vào năm 1910, chữ Hangul vẫn được dạy tại các trường học kèm với tiếng Nhật, tuy nhiên sau đó bị cấm vì chính sách đồng hóa văn hóa của Nhật Bản.
Chữ cái.
Chữ cái hay "tự mẫu" (자모; 字母, "chamo") hay chữ đơn (낱소리, "natsori") nghĩa là các chữ cái cấu thành khối chữ Hangul.
Có tất cả 51 chữ cái, trong đó 24 chữ đơn tương đương với các chữ cái của bảng chữ cái Latinh. 27 chữ còn lại là các chữ phức gồm hai, đôi khi ba chữ đơn. Trong 24 chữ đơn thì 14 là phụ âm hay "tử âm" (자음; 子音, "ja-eum") và 10 là nguyên âm hay "mẫu âm" (모음; 母音, "mo-eum"). Năm chữ cái phụ âm đơn được nhân đôi để tạo thành năm phụ âm thời thái (xem dưới đây), trong khi đó 11 chữ phức khác được cấu thành từ hai chữ cái phụ âm khác nhau. Mười chữ cái nguyên âm có thể được kết hợp để tạo thành 11 chữ cái nguyên âm đôi. Dưới đây là bảng tóm tắt:
Các chữ cái đang được sử dụng:
Các chữ cái không còn được sử dụng:
Bốn trong số các chữ cái nguyên âm đơn phái sinh bằng một dấu ngắn để chỉ ngạc hóa (với "y" đằng trước): ㅑ "ya", ㅕ "yeo", ㅛ "yo" và ㅠ "yu". Bốn nguyên âm này được tính trong 24 chữ đơn vì dấu ngạc hóa bằng "y" nằm ngoài văn cảnh không thể hiện "y". Trên thực tế, những nguyên âm với dấu "y" không được coi là chữ cái riêng biệt.
Đối với những phụ âm đơn, ㅊ "chieut", ㅋ "kieuk", ㅌ "tieut" và ㅍ "pieup" là các từ phát sinh có âm bật hơi cấu thành lần lượt từ các phụ âm chính ㅈ "jieut", ㄱ "giyeok", ㄷ "digeut" và ㅂ "bieup", thêm vào các dấu thể hiện âm hơi.
Các phụ âm nhân đôi gồm hai phụ âm riêng biệt đặt song song nhau, bao gồm: ㄲ "ssang-giyeok" (kk: "ssang-" 쌍 "kép"), ㄸ "ssang-digeut" (tt), ㅃ "ssang-bieup" (pp), ㅆ "ssang-siot" (ss), và ㅉ "ssang-jieut" (jj). Chữ cái nhân đôi không thể hiện phụ âm nhân đôi, mà thể hiện thời thái.
Các âm của các chữ cái phụ âm đơn và đôi không phát âm được một mình trong văn bản thông thường.
Về phân loại có ba loại chữ cái chính:
Thiết kế chữ cái.
Một khối chữ có thể tương ứng một từ nên có thể được coi là kiểu chữ biểu ý (hay còn gọi là chữ tượng hình như trong trường hợp dùng "chữ hanja"), hay thuộc kiểu chữ âm tiết (như chữ Kana), hay thuộc kiểu phân đoạn (tức là dùng một bảng chữ cái gồm có nhiều phụ âm và/hoặc nguyên âm như trong trường hợp này). Chữ Hangul còn hơn thế nữa khi phân biệt các tính chất ngữ âm như vị trí phát âm (môi, đầu lưỡi, vòm mềm, thanh hầu) cũng như cách phát âm (âm tắc, âm mũi, âm xuýt, âm hơi) đối với các chữ cái phụ âm, cũng như ngạc hóa (với âm "y-" đằng trước), hài hòa nguyên âm và biến đổi nguyên âm ("umlaut") đối với các chữ cái nguyên âm.
Chẳng hạn, chữ ㅌ "t" gồm có ba nét, mỗi nét đều có nghĩa: nét trên cùng để chỉ đó là âm tắc, như 응 ’, ㄱ "g", ㄷ "d", ㅂ "b", ㅈ "j", đều có cùng nét (chữ cái cuối là âm tắc xát, một chuỗi tắc-xát); nét giữa chỉ đó là âm hơi, như ㅎ "h", ㅋ "k", ㅍ "p", ㅊ "ch", cũng có nét này; và nét cong bên dưới để chỉ âm đầu lưỡi, như ㄴ "n", ㄷ "d", ㄹ "l". Hai phụ âm, ㅇ và ㅁ, có cách phát âm kép, và có thể lần lượt dùng hai thành tố để miêu tả (/câm và /).
Đối với chữ cái nguyên âm, nét chấm lúc trước (nay là nét gạch nối ngắn) cho biết nguyên âm đó "có thể" được ngạc hóa; nét này nếu được nhân đôi sẽ chỉ ngạc hóa thực sự ("y-"). Vị trí của nét này cho biết nguyên âm thuộc lớp hài hòa nguyên âm nào ("sáng" và "tối"). Đối với chữ cái hiện đại, một nét dọc thêm vào để chỉ umlaut, sinh ra ㅐ , ㅔ , ㅚ , ㅟ từ ㅏ , ㅓ , ㅗ , ㅜ . Tuy nhiên, đây không nằm trong ý đồ ban đầu của việc thiết kế kiểu chữ viết này mà là quá trình phát triển tự nhiên ban đầu từ đuôi nguyên âm đôi trong nguyên âm ㅣ. (v.d. ㅐ ', ㅚ ', v.v.) Thực ra, trong các giọng Triều Tiên, kể cả giọng chuẩn Seoul, một số vẫn còn là nguyên âm đôi.
Mặc dù việc thiết kế ra chữ viết này có thể là kiểu đặc trưng, vì các lý do thực dụng mà nó được coi như bảng chữ cái. Chẳng hạn, chữ ㅌ không đọc như ba chữ "đầu lưỡi-tắc-hơi", mà chỉ là phụ âm "t". Cũng như vậy, nguyên âm đôi trước đây ㅔ được đọc như một nguyên âm độc lập "e".
Bên cạnh chữ cái, chữ Hangul cũng dùng dấu phụ để chỉ dấu nhấn giọng ("pitch accent"). Một âm tiết với âm cao được đánh dấu chấm (·) bên trái của nó (khi viết theo chiều dọc); một âm tiết có âm lên cao được đánh hai dấu chấm (:). Những dấu này ngày nay không còn dùng nữa. Tuy vậy, mặc dù chiều dài nguyên âm là yếu âm vị quan trọng trong tiếng Triều Tiên, nó không thể hiện ra trong bảng chữ cái, ngoại trừ những âm tiết với âm lên cao thì bắt buộc phải có nguyên âm dài.
Mặc dù chia sẻ một vài tính chất với chữ cái Mông Cổ (Phagspa) (tức âm vị học Ấn ), như các quan hệ giữa các chữ cái cùng cơ quan phát âm và nguyên tắc lập bảng chữ cái của nó, các tính chất khác thì ảnh hưởng của chữ viết Katakana Nhật Bản, như đơn vị âm tiết và các phụ âm cơ bản. Âm tắc không kêu không bật hơi như "g" cho ㄱ , "d" cho ㄷ , và "b" for ㅂ được coi là cơ bản trong tiếng Hàn, nhưng không có trong ngôn ngữ Ấn; cũng như âm xuýt "s" cho ㅈ và âm chảy ("liquid consonant") "l" cho ㄹ . (ㅈ được phát âm là vào thế kỷ XV.)
Trong "Huấn dân chính âm", Thế Tông giải thích cách thiết kế các phụ âm theo theo hình dáng miệng khi phát âm (nguyên tắc ngữ âm học phát âm); còn nguyên âm thì theo nguyên tắc "âm" và "dương" cũng như hài hòa nguyên âm.
Thiết kế chữ cái phụ âm.
Các chữ cái cho phụ âm thuộc năm nhóm cơ quan phát âm, mỗi nhóm có một hình cơ bản, và các chữ cái phát sinh từ những hình này bằng cách cho thêm vào các nét phụ. Các hình cơ bản mô hình hóa các bộ phận như lưỡi, vòm miệng, răng, và thanh môn sử dụng khi tạo âm thanh.
Các tên Triều Tiên cho các nhóm này dùng thuật ngữ ngữ âm học truyền thống bằng tiếng Hán-Hàn.
Thuyết ngữ âm gắn với sự phái sinh của âm tắc thanh hầu ㆆ và âm hơi ㅎ từ ㅇ chính xác hơn cách dùng IPA hiện đại. Trong IPA, các âm thanh hầu đặt ở vị trí như thể có một vị trí phát âm "thanh hầu" nào đó. Tuy nhiên, một thuyết ngữ âm gần đây cho thấy âm tắc thanh hầu và [h] là những đặc trưng riêng biệt của 'âm tắc' và 'âm hơi' mà không có một vị trí phát âm thực sự, như trong các cách phát âm dựa trên ký hiệu vòng ㅇ.
Thiết kế chữ cái nguyên âm.
Các chữ cái nguyên âm được thiết kế dựa trên ba yếu tố:
Các chấm (ngày nay là các nét gạch ngắn) được thêm vào ba yếu tố cơ bản này để phái sinh thêm các chữ cái nguyên âm đơn khác.
Người ta dùng hai phương pháp để tổ chức và phân loại các nguyên âm này là hài hòa nguyên âm và ngạc hóa "y".
Trong bảy nguyên âm, bốn có thể có âm "y-" đằng trước ("ngạc hóa "y""). Bốn nguyên âm này được viết với một nét ngang cạnh một nét dọc: ㅓㅏㅜㅗ. (Do ảnh hưởng của thư pháp Trung Hoa, các chấm trở thành gạch nối như thế.) Ngạc hóa khi đó thể hiện bằng cách nhân đôi các nét gạch ngang này: ㅕㅑㅠㅛ. Ba nguyên âm còn lại không ngạc hóa được thì được viết bằng nét gạch đơn: ㅡㆍㅣ.
Tiếng Triều Tiên giai đoạn này có hài hòa nguyên âm hơn ngày nay rất nhiều. Nguyên âm thay đổi tuỳ theo môi trường của chúng, và thuộc vào các nhóm "điều hòa". Điều này ảnh hưởng đến hình thái học của tiếng này, và âm vị học của tiếng Triều Tiên được miêu tả theo "âm" và "dương": nếu một từ có nguyên âm "dương" ('sáng'), thì hầu hết các hậu tố cũng phải có một nguyên âm "dương"; tương tự, nếu một gốc có nguyên âm "âm" ('tối'), thì các hậu tố cũng cần "âm". Có một nhóm thứ ba là nhóm "điều hòa" ('trung tính' theo thuật ngữ Tây phương) có thể đã tồn tại cùng với các nguyên âm "âm" hoặc "dương".
Nguyên âm trung tính trong tiếng Triều Tiên là ㅣ "i". Các nguyên âm "âm" là ㅡㅜㅓ "eu, u, eo"; các chấm là theo các hướng "âm" là 'xuống dưới' và 'sang trái'. Các nguyên âm "dương" là ㆍㅗㅏ, "ə, o, a", các chấm theo hướng "dương" là 'lên trên' và 'sang phải'. Như trình bày ở trên, "Hunmin Jeong-eum" ("Huấn dân chính âm") nói rằng các hình của các chữ cái không có chấm ㅡㆍㅣ cũng được chọn để thể hiện khái niệm "âm", "dương", và điều hòa. (Dấu chấm ㆍ "ə" ngày nay không còn dùng nữa.)
Còn có một tham số thứ ba để thiết kế chữ cái nguyên âm là: chọn ㅡ là hình cơ bản của ㅜ và ㅗ, cũng như ㅣ là hình cơ bản của ㅓ và ㅏ. Để hiểu thấu đáo được những đặc tính chung của các nét gạch dọc và ngang này cần hiểu phát âm chính xác của những nguyên âm này vào thế kỷ thứ XV. Cách phát âm không chắc chắn chủ yếu đối với các chữ ㆍㅓㅏ. Một vài nhà ngôn ngữ học lần lượt dựng lại các nguyên âm này thành ; một số khác thì thành . Tuy nhiên, các chữ cái có nét sổ ngang ㅡㅜㅗ thì có vẻ như đều đã là nhưng nguyên âm sau hay nguyên âm giữa, .
Thuyết của Ledyard về thiết kế chữ cái phụ âm.
Có một số thuyết về nguồn gốc chữ viết chữ Hangul mà vua Thế Tông tạo ra. Mặc dù chưa được công nhận rộng rãi nhưng giáo sư Gari Ledyard thuộc Đại học Columbia cho rằng có năm phụ âm phái sinh từ bảng chữ cái Mông Cổ Phagspa từ thời nhà Nguyên, còn phần còn lại thì phát sinh từ bên trong như trong "Huấn dân chính âm" miêu tả. Tuy thế, các phụ âm cơ bản này không phải là những chữ cái có hình họa đơn giản nhất trong "Huấn dân chính âm", mà là phụ âm cơ bản trong âm vị học tiếng Trung Quốc.
"Huấn dân chính âm" nói rằng vua Thế Tông đã phỏng theo ""Cổ" triện" 古篆 để tạo ra chữ Hangul. Nghĩa chính của 古 là "cổ" không được các nhà triết học quan tâm vì bảng chữ cái không có giống chức năng với triện tự 篆字 Trung Quốc. Tuy nhiên, 古 cũng còn có thể là cách chơi chữ dựa trên chữ "Mông Cổ" 蒙古, và 古篆 có thể là cách viết tắt của 蒙古篆字 "Mông Cổ triện tự", nghĩa là một biến thể của bảng chữ cái Phagspa được viết cho giống chữ triện Trung Hoa. Chắc chắn là có các bản thảo Phagspa trong thư viện hoàng gia Triều Tiên, và một vài vị đại quan của Thế Tông đọc được tốt chữ viết này.
Nếu đúng thế thì sự lảng tránh của vua Thế Tông về mối liên hệ với Mông Cổ có thể thông hiểu khi xem xét quan hệ của Triều Tiên với nhà Minh Trung Quốc sau khi nhà Nguyên sụp đổ, cũng như giới trí thức khinh miệt coi người Mông Cổ như "mọi rợ".
Theo Ledyard, năm chữ cái mượn đơn giản nhất về hình họa cho phép tạo ra các chữ phức và để chỗ để phái sinh ra các âm tắc hơi ㅋㅌㅍㅊ. Nhưng ngược lại với cách truyền thống, các âm không tắc ("ng" ㄴㅁ và ㅅ) phái sinh bằng cách "bỏ" các nét trên của các chữ cái này. Dù dễ dàng phái sinh ㅁ từ ㅂ bằng cách bỏ nét trên, nhưng phái sinh ㅂ từ ㅁ không dễ vì ㅂ không tương tự như các âm tắc khác.
Cách giải thích về âm "ng" cũng khác so với cách truyền thống. Nhiều từ Trung Hoa bắt đầu bằng âm "ng", nhưng vào thời vua Thế Tông, âm "ng" hoặc là câm hoặc là được phát âm là tại Trung Hoa, và trở thành âm câm khi tiếng Triều Tiên mượn các từ này. Hình họa của âm "ng" (nét sổ đứng bên trái bằng cách bỏ nét trên của ㄱ) lẽ ra cũng trông tương tự nhu nguyên âm ㅣ . Giải pháp của Thế Tông đã giải quyết cả hai vấn đề: nét sổ dọc từ ㄱ được thêm vào ký hiệu vòng ㅇ để tạo thành ᇰ (một vòng tròn với một dọc đứng bên trên), mang cả âm ở giữa và cuối từ, và ở đầu từ thì câm. (Ngày này giữa ㅇ và ᇰ không còn khác sự biệt.)
Thêm vào đó, cách tạo ra các chữ cái không dùng nữa ᇢᇦᇴ "w, v, f" (dùng cho âm đầu tiếng Trung "vi phi phu" 微非敷), bằng cách thêm một vòng tròn nhỏ dưới ㅁㅂㅍ ("m, b, p"), tương tự như thêm vòng nhỏ vào ba biến thể của "h" trong Phagspa. Trong Phagspa, vòng này cũng thể hiện "w" sau các nguyên âm. Âm đầu tiếng Trung 微 "vi" dùng để chỉ âm "m" hoặc "w" trong các phương ngôn khác nhau, và điều này cũng được phản ánh trong việc chọn ㅁ [m] với ㅇ (trong [w] Phagspa) là các thành phần của bảng chữ cái ᇢ, cho các chữ cái khác cấu thành từ hai thành tố để ghi nhận hai cách phát âm địa phương.
Cuối cùng, đa phần các chữ cái Hangul mượn cấu trúc hình học đơn giản, ít nhất là lúc ban đầu, nhưng ㄷ "d" [t] luôn có một hình môi nhỏ nhô ra từ góc trên bên trái, giống như chữ Phagspa "d" [t]. Tính chất này có thể thấy trong chữ cái tiếng Tạng "d", ད.
Thứ tự chữ cái.
Bảng chữ cái Hangul không để lẫn phụ âm và nguyên âm như các bảng chữ cái Tây phương (bảng chữ cái Latinh và bảng chữ cái Kirin). Thay vào đó, thứ tự là theo kiểu Ấn, đầu tiên là các phụ âm vòm mềm, sau đó là âm đầu lưỡi, âm môi, âm xuýt, v.v. Tuy nhiên, các phụ âm đặt trước nguyên âm chứ không phải là sau như trong tiếng Phạn và tiếng Tạng.
Thứ tự hiện nay do Thôi Thế Trân (崔世珍, "Ch'oe Sejin") đưa ra và năm 1527. Việc này có trước khi có các phụ âm thời thái và các chữ kép thể hiện chúng. Sự hợp hai chữ ㅇ và ㆁ cũng chỉ có sau khi thiết lập thứ tự bảng chữ cái hiện nay. Do vậy, khi các chính quyền Hàn Quốc và Bắc Triều Tiên chính thức đưa bảng chữ cái vào dùng rộng rãi thì họ đã sắp thứ tự khác hẳn nhau: phía Hàn Quốc thì nhóm các chữ cái tương đồng vào cùng nhóm, còn Triều Tiên thì đặt các chữ cái mới vào cuối bảng.
Trật tự tại Hàn Quốc.
Thứ tự hiện nay của các chữ cái phụ âm là:
ㄱ ㄲ ㄴ ㄷ ㄸ ㄹ ㅁ ㅂ ㅃ ㅅ ㅆ ㅇ ㅈ ㅉ ㅊ ㅋ ㅌ ㅍ ㅎ
Chữ cái phụ âm kép được đặt ngay sau chữ đơn mà chúng dựa trên. Không phân biệt giữa ㅇ câm và ㅇ giọng mũi.
Thứ tự của chữ cái nguyên âm là:
ㅏ ㅐ ㅑ ㅒ ㅓ ㅔ ㅕ ㅖ ㅗ ㅘ ㅙ ㅚ ㅛ ㅜ ㅝ ㅞ ㅟ ㅠ ㅡ ㅢ ㅣ
Các nguyên âm đơn trước, với các chữ cái phái sinh tùy theo thể của chúng: đầu tiên là thêm "i", sau đó ngạc hóa, rồi đến ngạc hóa với "i" thêm vào. Nguyên âm đôi bắt đầu bằng "w-" được xếp thứ tự tùy theo phát âm của nó là ㅏ hay ㅓ với một nguyên âm thứ hai, không như các hai chữ một âm ("digraph") riêng biệt.
Trật tự tại Triều Tiên.
Triều Tiên áp dụng một trật tự cổ truyền.
Thứ tự hiện nay của các chữ cái phụ âm là:
Chữ ㅇ đầu tiên là ㅇ "ng" âm mũi, là âm cuối trong tiếng Triều Tiên hiện nay. ㅇ nếu dùng ở đầu một từ thì lại đặt sau ㅉ vì nó là một chữ cái giữ chỗ. 
Lưu ý là các chữ cái "mới" tức là các phụ âm kép và nguyên âm phức, được đặt vào cuối bảng chữ cái, trước chữ ㅇ rỗng, nhằm để tránh thay đổi thứ tự truyền thống đối với phần còn lại của bảng chữ cái.
Thứ tự hiện nay của các chữ cái nguyên âm là:
ㅏ ㅑ ㅓ ㅕ ㅗ ㅛ ㅜ ㅠ ㅡ ㅣ ㅐ ㅒ ㅔ ㅖ ㅚ ㅟ ㅢ ㅘ ㅝ ㅙ ㅞ
Tất cả các chữ đôi một âm và ba chữ một âm ("trigraph"), gồm cả nguyên âm đôi cổ ㅐ và ㅔ, được đặt ngay sau các nguyên âm cơ bản, như vậy gần như duy trì thứ tự truyền thống trong bảng chữ cái của Thôi.
Tên chữ cái.
Trật tự bảng chữ cái được gọi là "trật tự "ganada"" (가나다 순), đặt theo ba chữ cái đầu ("g", "n", và "d") nối vào nguyên âm đầu tiên ("a"). Chữ cái được Thôi Thế Trân đặt tên vào năm 1527. Triều Tiên đặt tên cho các chữ cái khi chính thức sử dụng bảng chữ cái.
Tên chữ cái phụ âm.
Sau đây là tên chính thức của các phụ âm hiện nay, các tên này có hai âm tiết và có phụ âm ở đầu lẫn cuối:
Toàn bộ chữ cái ở Triều Tiên, cũng như tất cả chữ cái dùng tại Hàn Quốc trừ ba chữ cái thuộc danh pháp cổ truyền, đều có tên gọi dưới dạng "chữ cái" + "i" + "eu" + "chữ cái". Ví dụ, Thôi viết "bieup" với "chữ Hanja" 非 ("bi", "phi") 邑 ("eup", "ấp"). Tên gọi của "g", "d", và "s" là ngoại lệ vì không có "chữ Hanja" cho "euk", "eut", và "eus". 役 ("yeok", "dịch") được dùng thay cho "euk". Cũng vì không có "chữ Hanja" kết thúc bằng "t" hay "s", Thôi đã chọn hai "chữ Hanja" đọc theo chú giải tiếng Triều Tiên, 末 "kkeut" ("mạt" tức "cuối") và 衣 "os" ("y" tức "áo").
Ban đầu, Thôi đặt tên cho "j", "ch", "k", "t", "p", và "h" theo kiểu một âm tiết không theo quy tắc là "ji", "chi", "ki", "ti", "pi", và "hi", vì chúng không nên được dùng như phụ âm cuối như đặc tả trong "Huấn dân chính âm". Tuy nhiên sau khi xác lập quy tắc chính tả mới vào năm 1933, trong đó cho phép tất cả các phụ âm có thể trở thành phụ âm cuối, thì các tên gội đã đổi thành dạng hiện nay.
Chữ cái phụ âm kép đi trước tên phụ âm chính bằng các từ 쌍 "ssang", nghĩa là "song" (đôi), hay 된 "doen" tại Triều Tiên nghĩa là "mạnh". Từ đó:
Tại Triều Tiên, một cách nữa để gọi chữ cái là theo dạng tên "chữ cái" + "eu" (ㅡ), ví dụ, 그 "geu" cho chữ ㄱ, 쓰 "sseu" cho chữ ㅆ, v.v.
Tên chữ cái nguyên âm.
Tên các chữ cái nguyên âm đơn giản với phụ âm rỗng ㅇ "ieung" đặt trước nguyên âm đó:
Chữ cái không dùng nữa.
Một số chữ cái ngày nay không dùng nữa, bao gồm các chữ cái dùng để ghi các âm Triều Tiên không còn trong ngôn ngữ ngày nay nữa, cũng như các chữ cái để ghi âm các bảng vần (韻圖) tiếng Trung Quốc mà chưa bao giờ còn dùng trong tiếng Triều Tiên. Một vài chữ cái cổ hay gặp là,
Ngoài ra còn có hai chữ kép không dùng nữa là,
Trong hệ bảng chữ cái nguyên thể, chữ kép dùng để ghi các phụ âm tiếng Trung Quốc "giọng đục" (thì thào), và không dùng cho tiếng Triều Tiên. Sau này một quy ước tương tự được đưa ra để ghi các phụ âm "thời thái".)
Cũng có các phức từ phụ âm không còn tồn tại trong tiếng Triều Tiên nữa, như ㅴ "bsg" và ㅵ "bsd", cũng như nguyên âm đôi chỉ được dùng để biểu đạt các âm chính tiếng Trung như ㆇ, ㆈ, ㆊ, ㆋ.
Một số chữ cái ghi các âm trong tiếng Triều Tiên cổ vẫn còn được vài phương ngữ của tiếng Triều Tiên sử dụng; trong khi các chữ cái để phiên tiếng Hán cổ thì mất dần theo thời gian.
Cấu trúc âm tiết.
Ngoại trừ một số hình vị ngữ pháp được sử dụng vào buổi ban đầu của chữ Hangul, không có chữ cái nào có thể đứng một mình để biểu diễn tiếng Hàn. Thay vào đó, chữ cái được nhóm thành từng đơn vị âm tiết chứa, ít nhất, một phụ âm ở đầu (âm đầu) và một nhân âm tiết ở giữa (âm chính). Khi một âm tiết không có phụ âm ở đầu, thì ký tự rỗng ㅇ "ieung" được dùng đệm vào. Không dùng âm đệm khi không có âm đuôi (âm cuối).
Ký tự rỗng có nguồn gốc chỉ vì thế, nhưng vì cũng chỉ dùng để ở ví trí đầu, và phụ âm "ng" trở thành câm khi đứng đầu giống như khi thêm một gạch nhỏ vào ký tự rỗng, nên cả hai thường được xem là giống nhau.
Các đơn vị âm tiết thường được tạo thành từ hai hay ba chữ cái:
Việc thay thế, hay "chồng" các chữ cái vào trong đơn vị âm tiết tuân theo tập quy luật sau:
Đơn vị âm tiết tạo thành được viết trong hình nhữ nhật có cùng kích thước và hình dạng như một chữ Hanja, vì thế khi nhìn vào có thể nhầm lẫn là một chữ Hanja.
Không tính chữ cái đã lỗi thời, thì có khoảng 11,571 khối chữ Hangul.
Đã từng có vài thay đổi nhỏ trong thế kỷ XX khi bỏ đi các khối âm tiết và viết chữ cái riêng rẽ thành hàng ngang như phương Tây: ㄱㅡㄷ "geut". Tuy nhiên, việc dùng khối đơn vị làm cho chữ Hangul trở nên dễ đọc hơn, vì mỗi âm tiết có hình dạng duy nhất. Bây giờ phép chính tả của chữ Hangul là trực quan ("morphophonology") (xem ở dưới), nghĩa là "các từ" chữ Hangul có hình dạng dễ nhận biết. Đây là một sự trợ giúp lớn người đọc; tương tự như vậy, lợi thế trong việc nhận dạng các từ giống nhau đã giúp cho kiểu chữ viết toàn phụ âm ("abjad") Semit không cần tới nguyên âm trong cả nghìn năm. Trên thực tế, những người thường đọc tiếng Trung Quốc và tiếng Hàn thường cho rằng đọc các chuỗi các ký tự trong bảng chữ cái như tiếng Anh như thể đọc một bảng Morse, vì thế việc chuyển cách ghi tiếng Hàn sang dạng ngang không được nhiều người ủng hộ.
Chính tả.
Mãi cho tới thế kỷ XX, chưa có phép chính tả chính thức nào được thiết lập. Do cách nối vần, sự đồng hóa mạnh phụ âm, các giọng địa phương khác nhau cùng nhiều lý do khác, một từ trong tiếng Hàn có thể có nhiều cách đánh vần. Vua Thế Tông có vẻ thích cách đánh vần đa âm vị ("morphophonemic spelling") (thể hiện hình thái học bên dưới) hơn là dùng dạng đơn âm vị (thể hiện âm thanh thực sự). Tuy nhiên, vào thời kì đầu của nó, chữ Hangul bị ảnh hưởng mạnh bởi cách đánh vần đơn âm vị. Trải qua hàng thế kỉ, phép chính tả đã dần trở thành đa âm, trước hết ở danh từ, sau đó đến động từ. Ngày nay trên thực tế, nó là chủ yếu đa âm vị.
Chú giải âm vị-âm vị:
Sau cải cách Giáp Ngọ vào năm 1894, nhà Triều Tiên và sau này là Đế quốc Đại Hàn bắt đầu sử dụng chữ Hangul trong mọi tài liệu chính thức. Dưới sự quản lý của triều đình, cách sử dụng đúng chữ Hangul, bao gồm phép chính tả, được thảo luận mãi cho tới khi Hàn Quốc bị đô hộ (日韓併合條約) bởi Nhật Bản vào năm 1910.
Triều Tiên Tổng Đốc Phủ (朝鮮総督府) người Nhật đã thiết lập cách viết kết hợp giữa chữ Hanja và chữ Hangul, giống chữ viết bên Nhật. Chính phủ đã chỉnh sửa lại cách đánh vần vào năm 1912, 1921 và 1930, để hướng về dạng đơn âm vị.
Hiệp hội Hangul do Ju Si-gyeong sáng lập đã đề nghị một phép chính tả mới, mạnh về đa âm vị ("morphophonemic") vào năm 1933, và đã trở thành khuôn mẫu cho các phép chính tả hiện đại ở cả Bắc và Nam Triều Tiên. Sau khi Triều Tiên chia đôi, phép chính tả ở phía Bắc và Nam đều có những sự thay đổi riêng rẽ. Sách hướng dẫn chính tả bảng chữ cái được gọi là "Hangeul matchumbeop," được chỉnh sửa lần cuối ở Hàn Quốc và được Bộ Giáo dục phát hành là vào năm 1988.
Cách viết pha trộn.
Vào thời Nhật Bản đô hộ, chữ Hanja được dùng cho các gốc từ vựng (danh từ và động từ), và bảng chữ cái cho các từ văn phạm và biến tố, cũng như chữ Kanji và chữ Kana dùng trong tiếng Nhật. Dù vậy, chữ Hanja bị cấm dùng hẳn tại Bắc Triều Tiên, và ở Hàn Quốc thì chỉ được dùng trong ngoặc để chú giải tên riêng và để phân biệt các từ đồng âm khác nghĩa.
Các chữ số Ả Rập cũng được dùng với chữ Hangul, chẳng hạn 2005년 7월 5일 (ngày 5 tháng 7, năm 2005).
Các chữ Latinh, đôi khi cũng có các chữ cái trong các bảng chữ cái khác có thể tìm thấy trong các văn bản tiếng Triều Tiên với mục đích minh họa, hoặc các từ mượn chưa thể bản địa hóa được.
Kiểu viết.
Chữ Hangul có thể viết dọc hoặc viết ngang. Kiểu viết truyền thống là theo kiểu Trung Quốc tức là viết từ trên xuống dưới và từ phải qua trái. Cách viết ngang theo kiểu viết Latinh được Ju Si-gyeong khởi xướng và ngày càng phổ biến.
Trong "Huấn dân chính âm", chữ Hangul được in theo kiểu không chân ("sans-serif") bằng các đường có góc cạnh với độ đầy đều đặn. Kiểu này thấy trong các sách ấn hành trước năm 1900, và có thể còn thấy trong các tượng hay cột chạm.
Qua hàng thế kỷ, cách viết bằng bút lông theo kiểu thư pháp ngày càng dùng nhiều, với cách dùng nét và góc cạnh như thư pháp Trung Quốc. Kiểu viết này gọi là "myeongjo" (Chữ Hán: 明朝, "Minh triều", Tiếng Nhật "minchō"), và ngày nay vẫn còn được dùng trong sách báo, tạp chí và phông chữ trong máy tính.
Một kiểu không chân với các đường có độ dày đều đặn phổ biến hơn khi viết bằng bút chì hay bút mực và là kiểu chữ phổ biến trong các trình duyệt Web.