vietgpt/wikipedia_vi huggingface dataset:
Hợp tác Nam-Nam

Hợp tác Nam-Nam là một thuật ngữ được các học giả và các nhà hoạch định chính sách sử dụng trong lịch sử để mô tả việc trao đổi tài nguyên, kỹ thuật và tri thức giữa các nước đang phát triển, còn được biết đến là các nước ở Nam bán cầu.
Lịch sử.
Vào năm 1978, Hoa Kỳ đã thành lập "Đơn vị hợp tác Nam-Nam" để thông qua đó thúc đẩy hợp tác và thương mại Nam-Nam.
Tuy nhiên, sáng kiến về Hợp tác Nam-Nam chỉ bắt đầu tác động đến lĩnh vực phát triển vào cuối thập niên 1990. Do sự phân bố địa lý mà ngày nay sự hợp tác này được biết đến như là Hợp tác Châu Phi-Nam Mỹ (South America-Africa ASA).
Hợp tác ASA đã tổ chức thành công 2 hội nghị thượng đỉnh. Hội nghị đầu tiên tổ chức ở Abuja, Nigeria năm 2006 với sự tham dự của 53 đại biểu đến từ châu Phi và 12 đại biểu đến từ Nam Mỹ. Hội nghị thứ hai và cũng là hội nghị gần đây nhất đã diễn ra và tháng 9 năm 2009 tại đảo Margarita, Venezuela có sự góp mặt của 49 nguyên thủ quốc gia châu Phi và 12 nguyên thủ quốc gia Nam Mỹ.
Hợp tác Nam-Nam đã thành công trong việc tăng cường quyền tự chủ trong các chương trình viện trợ của các nước phát triển và tạo ra thay đổi trong cán cân quyền lực quốc tế.
Vàng trang sức

Vàng trang sức hay vàng mỹ nghệ là các sản phẩm kim loại vàng có hàm lượng từ 8K (tương đương 33,33%) trở lên, đã qua gia công, chế tác để phục vụ nhu cầu trang sức, trang trí mỹ thuật.
Đặc điểm.
Vàng trang sức có nhiều loại với hàm lượng vàng khác nhau, và không chỉ có vàng vàng (vàng màu vàng) mà còn có vàng trắng, vàng đỏ, vàng xanh, gọi chung là vàng màu. Màu sắc của vàng màu phụ thuộc các kim loại pha trộn như bạc, ti tan, đồng v.v.
Vàng trang sức được chế tác thành nhiều đồ trang sức như nhẫn, dây chuyền, vòng, mũ, con dấu, vũ khí v.v. hoặc nạm, cẩn, mạ lên đồ đạc, vật dụng.
Một số thông tin khác về thị trường vàng trang sức.
Trong thị trường vàng, có giai đoạn khi vàng miếng thất thế chịu những chế tài như lệnh cấm của các cơ quan quản lý nhà nước, người dân đổ sang mua vàng trang sức (được chế tác giản đơn, chẳng hạn nhẫn vàng 24K tròn trơn).
Tại các cửa hàng vàng thiếu uy tín, vàng trang sức loại có tuổi vàng cao (như vàng 24K) bị pha trộn các kim loại khác để gian dối về tỷ lệ vàng. Kim loại đồng thường được sử dụng trong những trường hợp như vậy.
Lê Danh Phong

Lê Danh Phong, không rõ năm sinh năm mất, là một tướng lĩnh cao cấp của phong trào Tây Sơn
Hành trạng.
Theo Đại Nam Thực Lục, Lê Danh Phong giữ chức Đại Đô đốc, thuộc quyền tiết chế của Đại Tổng quản Trần Quang Diệu. Sau khi giải vây thành Hoàng Đế, một năm sau Trần Quang Diệu, cùng các tướng Lê Danh Phong... đem quân vây thành Diên Khánh lúc này đang do Đông cung Nguyễn Phúc Cảnh trấn giữ. Quân Tây Sơn tổ chức hạ thành nhưng bị thiệt hại nặng, sau khi Nguyễn Phúc Ánh đem binh từ Gia Định tiến ra giải vây, các tướng Tây Sơn buộc phải rút lui về Phú Yên.
Nhiều năm tiếp sau, ông là một trong những tướng lĩnh cột trụ ở biên thùy chống nhau với quân nam. Về tài năng, Lê Chất từng nói với Lê Văn Duyệt: "Tài năng của Lê Danh Phong không kém gì tôi".
Sau khi mất Phú Xuân, Trần Quang Diệu ủy cho Lê Danh Phong, Từ Văn Chiêu giữ lũy Thanh Hảo (Quảng Ngãi) chống lại cánh quân phía bắc của Lê Văn Duyệt và Lê Chất.
Thế quân Tây Sơn ở Quảng Ngãi, Quy Nhơn ngày càng lâm nguy. Mặc dù Từ Văn Chiêu ra sức chống trả giết được nhiều tướng Nam triều như Tống Viết Phúc nhưng quân Tây Sơn lại thiếu lương thảo. Lê Chất dụ hàng, cuối cùng Lê Danh Phong ra nhận hàng.
Chịu hàng và bị nghi ngờ.
Lê Văn Duyệt theo lời của Lê Chất, tiến cử Lê Danh Phong lên chúa Nguyễn Phúc Ánh. Các tướng Nguyễn Văn Thành, Đặng Trần Thường, Nguyễn Đức Xuyên hay tin can ngăn. Nguyễn Đức Xuyên tâu:
Đại Nam Thực Lục viết:
Một thời gian sau, Nguyễn Phúc Ánh giết một loạt các tướng lĩnh cao cấp Tây Sơn đã ra hàng, trong số đó gồm có Kiểm điểm Trần Viết Kết, Nội hầu Lê Văn Lợi, Đại Đô đốc Lê Danh Phong.
Tồn nghi.
Hiện chưa rõ động cơ Lê Danh Phong ra hàng chúa Nguyễn là do ông thấy quân thế Tây Sơn hết hy vọng nên chịu hàng hay đó là kế trá hàng của ông để mong phá quân Nam triều. Có thể là trá hàng nhưng chưa kịp thực hiện thì bị giết khiến lòng trung của ông bị hàm oan. Tuy nhiên so với các tướng lĩnh trung thành khác của Tây Sơn như Đại Đô đốc Đào Công Giản, Nguyễn Văn Điểm, Từ Văn Chiêu, Tham đốc Phạm Văn Điềm thì ông không bằng được.
Phạm Văn Định

Phạm Văn Định là một tướng lĩnh của phong trào Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam.
Phạm Văn Định là con của Thái úy Phạm Văn Hưng. Ông được phong chức Tư khấu, tước Quận công nên còn gọi là Phạm Công Định, chỉ huy đạo pháo binh. Khi Nguyễn Phúc Ánh đánh lấy Phú Xuân, Phạm Công Định đem binh theo đường thượng đạo về cứu nguy nhưng bất thành. Phạm Công Định bại trận, trốn vào các sách Man. Sử nhà Nguyễn Đại Nam Thực Lục chép rằng ông bị thương rồi chết, nhưng có thuyết nói ông cải trang thoát đi. Hiện nay vẫn còn lưu giữ chiếc ấn của ông ở Thừa Thiên Huế.
Tiêu Ý

Tiêu Ý (chữ Hán: 蕭懿, ? – 500), tự Nguyên Đạt, người Nam Lan Lăng , tướng lĩnh nhà Nam Tề, anh trai cả của Lương Vũ đế.
Cuộc đời.
Ông là con trưởng của Tiêu Thuận Chi. Ban đầu làm An Nam Thiệu Lăng vương hành tham quân, tập tước Lâm Tương huyện hầu, được thăng làm Thái tử xá nhân, tẩy mã, Kiến An vương hữu. Ra làm Tấn Lăng thái thú, được khen ngợi là giỏi cai trị. Về triều làm Trung thư thị lang.
Cuối những năm Vĩnh Minh (483 – 493), thụ Trì tiết, đô đốc Lương, Nam, Bắc Tần, Sa 4 châu chư quân sự, Tây Nhung hiệu úy, Lương, Nam Tần 2 châu thứ sử. Gia hiệu Quan Quân tướng quân. Năm ấy, người Bắc Ngụy xâm phạm Hán Trung, vây Nam Trịnh. Ý cố thủ, quân Ngụy lui về, Ý sai Đê soái Dương Nguyên Tú đánh hạ được 6 đồn thú của Bắc Ngụy, biên cảnh được yên. Tiến hiệu Chinh lỗ tướng quân, tăng phong 300 hộ, thăng làm Đốc Ích, Ninh 2 châu quân sự, Ích Châu thứ sử. Về triều làm Thái tử hữu vệ soái, Thượng thư lại bộ lang, Vệ úy khanh.
Năm Vĩnh Nguyên thứ 2 (500), Bùi Thúc Nghiệp chiếm Dự Châu làm phản, Ý được thụ Trì tiết, Chinh lỗ tướng quân, Đốc Dự Châu chư quân sự, Dự Châu thứ sử. Lĩnh Lịch Dương, Nam Tiếu 2 quận thái thú, đánh dẹp Thúc Nghiệp. Thúc Nghiệp sợ, bèn đầu hàng Bắc Ngụy.
Kế đó Bình tây tướng quân Thôi Huệ Cảnh vào cướp Kinh ấp, vây đài thành. Nhà Tề đại loạn, có chiếu triệu Ý. Ý đang dùng cơm, ném đũa đứng dậy, soái 3000 quân đi cứu đài thành. Ông đại phá con trai của Huệ Cảnh là Giác, thừa thắng tiến đánh, phản quân tan vỡ, Huệ Cảnh thua chạy rồi bị giết. Ý được thụ Thị trung, Thượng thư hữu bộc xạ. Chưa nhận chức, được thăng làm Thượng thư lệnh, Đô đốc chinh thảo thủy lục chư quân sự, Trì tiết, tướng quân như cũ. Tăng ấp 2500 hộ.
Khi ấy Đông Hôn hầu bạo ngược, bọn Như Pháp Trân, Vương Tuyên Chi chấp chính, đố kỵ công lao của Ý, vu cáo ông mưu phản. Có người biết được, khuyên Ý chạy trốn, ông nói: "Người ta từ xưa đều chết, sao phải làm Thượng thư lệnh chạy trốn kia chứ?". Ít lâu sau Tiêu Bảo Quyển sai người mang rượu độc đến. Ông uống rượu độc mà chết, các con cháu đều bỏ trốn thoát, chỉ có 1 người là Tiêu Dung bị bắt giết.
Em ông là thứ sử Ung châu Tiêu Diễn dấy binh diệt Đông Hôn hầu, lập Hòa đế, đổi niên hiệu là năm Trung Hưng đầu tiên (501), truy tặng anh trai làm Thị trung, trung thư giám, Tư đồ. Tuyên Đức thái hậu lâm triều , đổi tặng Thái phó. Năm Thiên Giám đầu tiên (502), Lương Vũ đế truy sùng thừa tướng, phong Trường Sa quận vương, thụy là Tuyên Vũ, cấp Cửu lưu, Loan lộ , bên cạnh có Lương xa (xe nằm), hoàng ốc (mái vàng), tả đạo (cờ tiết cắm bên trái) , trước sau có các bộ nhạc Vũ bảo, Cổ xuy, 2 bộ Vãn ca, 100 lính Hổ bôn mang kiếm. Táng theo lễ dành cho An Bình vương nhà Tấn .
Hellinsia agraphodactylus

Hellinsia agraphodactylus là một loài bướm đêm trong họ Pterophoridae. Loài bướm đêm này được tìm thấy ở Cộng hòa Dominica.. Con trưởng thành có sải cánh dài 25 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 3 trong năm.
Lê Độ

Lê Độ (1941-1965) là anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam. 
Cuộc đời.
Nguyên tên khai sinh của ông là Lê Dậu, sinh năm 1941 ra trong một gia đình ngư dân tại Mỹ Thị, nay là phường Bắc Mỹ An, quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng. Thân phụ là Lê Duy Ban từng tham gia kháng chiến chống Pháp, và bốn anh em của ông cũng tham gia hoạt động cho Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam chống chính quyền Việt Nam Cộng hòa và đều được nhà nước Việt Nam công nhận là liệt sĩ.
Năm 1957, khi mới 15 tuổi, Lê Độ làm liên lạc viên cho cơ sở Sông Đà, do ông Nguyễn Trí Quang làm Bí thư. Đầu năm 1963, ông gia nhập đơn vị đặc công thuộc đội biệt động thành phố Đà Nẵng và thường sử dụng chiếc ghe nhỏ đưa đón cán bộ lãnh đạo qua lại sông Hàn, liên lạc với các cơ sở bí mật nội thành.
Vào lúc 15g ngày 4 tháng 4 năm 1965 trong lúc đặt mìn tại Modern Hotel (nay là Khách sạn Bạch Đằng) nhằm tiêu diệt các sĩ quan và nhân viên dân sự người Mỹ ở tại đây, ông bị phát hiện và bị bắt. Chỉ hơn 10 ngày sau, ngày 15 tháng 4 năm 1965, ông bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa xử bắn công khai tại sân vận động Chi Lăng. Khi đó ông mới 24 tuổi.
Ngày 20 tháng 5 năm 1965, Ủy ban Trung ương Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam truy tặng ông Huân chương Thành Đồng hạng II. Năm 1997, Lê Độ đã được Nhà nước Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
Hiện nay, tại thành phố Đà Nẵng có trường trung học cơ sở mang tên Lê Độ (tại đường Nguyễn Trung Trực, phường An Hải Bắc, quận Sơn Trà) và một con đường mang tên Lê Độ tại quận Thanh Khê.
Nguyễn Văn Danh (tướng nhà Tây Sơn)

Nguyễn Văn Danh () hay Nguyễn Văn Tứ là một tướng lĩnh kiệt xuất của phong trào Tây Sơn.
Ông là anh của Hộ giá Thượng tướng quân Nguyễn Văn Huấn. Hai anh em là anh em họ ngoại (anh em cô cậu) của ba anh em Tây Sơn Tam Kiệt. Cả hai anh em cùng theo học thầy Trương Văn Hiến.
Nguyễn Văn Danh đóng vai trò tham mưu cho Nguyễn Huệ trong quá trình khởi nghĩa và các chiến dịch quân sự.
Tháng 4 năm 1788, Lê Chiêu Thống đã bỏ kinh đô lưu vong. Sau khi diệt Chỉnh, Vũ Văn Nhậm lập Lê Duy Cẩn làm Giám quốc. Cựu thần nhà Lê không người nào theo. Vũ Văn Nhậm chuyên quyền. Ngô Văn Sở bèn làm mật tấu cùng Bắc Bình Vương.
Nguyễn Huệ hay tin lập tức truyền lệnh xuất sư, đem quân ra Bắc lần thứ hai. Đi suốt ngày đêm. Hơn 10 hôm đến Thăng Long. Diệt Vũ Văn Nhậm (1788). Đại Tư Mã Ngô Văn Sở nắm giữ chính quyền, thống lĩnh quân đội, được giao trọng trách trông coi 11 trấn Bắc Hà. Đô đốc Võ Văn Dũng, Nội hầu Phan Văn Lân,Chưởng phủ sự Nguyễn Văn Dụng, Đô đốc Nguyễn Văn Tuyết, Hộ bộ Trần Thuận Ngôn, Học sĩ Ngô Thì Nhậm, Phan Huy Ích đều theo Ngô Văn Sở giữ Thăng Long.
Theo sách "Đại Nam chính biên liệt truyện", trước khi về lại Phú Xuân, trong buổi trao quyền cho Ngô Văn Sở, Bắc Bình vương Nguyễn Huệ đã nói: ""Sở và Lân là nanh vuốt của ta. Dụng và Ngôn là lòng dạ của ta. Nhậm là bề tôi mới của ta. Nay ta lấy cái việc quân vụ và quốc chính của 11 trấn Bắc Hà ủy thác cho. Ta thuận cho theo tiện nghi mà làm việc, phải hội đồng thương nghị với nhau, chớ vì cũ mới mà xa nhau"."
Theo Hoàng Lê nhất thống chí thì chức của ông là Chưởng phủ sự, tương đương Tham tụng của Phủ liêu họ Trịnh.
Năm 1788, vua Lê Chiêu Thống dẫn nhiều vạn quân Thanh do Tôn Sĩ Nghị chỉ huy vào xâm lược Việt Nam. Ngô Văn Sở làm kế hoãn binh sai người đến dinh họ Tôn cầu hòa. Lời đề nghị bị bác khước.
Quân Tây Sơn do Đại Tư mã Ngô Văn Sở chỉ huy, theo mưu kế của Ngô Thì Nhậm, bèn cho gọi binh các trấn Kinh Bắc, Thái Nguyên, Hải Dương, Sơn Tây về hội tại Bắc Thành trấn Sơn Nam rồi chủ động rút quân về đóng ở Tam Điệp - Biện Sơn (Ninh Bình) cố thủ, đồng thời cho Nguyễn Văn Tuyết về Phú Xuân cáo cấp.
Được tin cấp báo, ngày 25 tháng 11 năm Mậu Thân (21 tháng 12 năm 1788) Nguyễn Huệ lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu Quang Trung. Ngay sau khi làm lễ đăng quang tại núi Bân (Phú Xuân), nhà vua trực tiếp mang đại quân ra Bắc để đánh đuổi quân xâm lược.
Sau chiến thắng Kỷ Dậu, Nguyễn Văn Danh có theo Ngô Văn Sở dẫn đầu phái đoàn 100 người đưa giả vương Phạm Công Trị sang Yên Kinh nhà Thanh dự lễ Bát tuần đại thọ vua Thanh Càn Long. Sau đó ông ở lại Bắc Hà cùng Ngô Văn Sở lo việc trấn nhậm.
Năm 1795, sau vụ biến Bùi Đắc Tuyên, Nguyễn Văn Danh được triệu về triều giữ chức Đại Tư mã thay Ngô Văn Sở, là một trong Tứ trụ đại thần.
Năm 1802, sau khi nhà Tây Sơn thất bại, Đại Tư mã Nguyễn Văn Danh bị bắt đưa về Phú Xuân xử tử trong lễ Hiến phù.
Âu Bằng

Âu Bằng (tiếng Trung: 摩雲金翅), là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc Thủy hử. Ông là một trong 72 Địa Sát Tinh của 108 anh hùng Lương Sơn Bạc.
Xuất thân.
Tác phẩm miêu tả Âu Bằng cao và cường tráng, di chuyển nhanh. Ông tinh thông võ nghệ và nổi tiếng với khả năng bắt ám khí, như mũi tên đang bay. Ông có biệt hiệu Ma Vân Kim Sí ("Đại bàng luồn mây").
Âu Bằng quê ở Hoàng Châu, Hồ Bắc. Ông vốn là một võ quan bộ quân ở phủ Đại Danh. Sau có việc làm trái ý quan trên nên phải bỏ trốn vào nơi rừng núi. Ông trở thành thủ lĩnh một băng cướp trên núi Hoàng Môn cùng với Tưởng Kính, Mã Lân và Đào Tông Vượng.
Gia nhập Lương Sơn Bạc.
Khi quân Lương Sơn Bạc đánh phủ Giang Châu và quận Vô Vi, lúc rút về Lương Sơn có đi qua núi Hoàng Môn. Ngô Dụng thấy núi địa hình hiểm trở bèn cho dừng lại. Âu Bằng cùng ba đầu lĩnh dẫn lâu la ra chặn đường, biết có Tống Giang (tức Tống Công Minh) nên xuống ngựa quy thuận rồi theo về Lương Sơn.
Sau khi Lương Sơn thu phục được Hô Diên Chước, ông cùng chín đầu lĩnh khác đi theo Hô Duyên Chước đánh úp phủ Thanh Châu.
Sau khi chiêu an và tử trận.
Khi phân định ngôi thứ ở Lương Sơn Bạc, Âu Bằng trở thành một đầu lĩnh mã quân, ông và Đặng Phi là phó tướng cho Đổng Bình. Sau khi nhận chiêu an, ông cùng các đầu lĩnh tham gia các chiến dịch đánh dẹp quân Liêu và các lực lượng khác chống đối triều đình nhà Tống.
Trong chiến dịch đánh Phương Lạp, Âu Bằng là một trong các tướng theo Lư Tuấn Nghĩa đánh Hấp Châu. Âu Bằng giao chiến với tướng Bàng Vạn Xuân, một người giỏi bắn cung. Bàng Vạn Xuân trá bại, bỏ chạy. Âu Bằng muốn lập công đầu nên phóng ngựa đuổi theo. Bàng Vạn Xuân bất ngờ bắn tên. Âu Bằng vốn có tài nghệ liền giơ tay bắt gọn mũi tên của Bàng Vạn Xuân. Tuy nhiên, Âu Bằng không ngờ Bàng Vạn Xuân còn quen dùng chiếc cung liên châu một lúc bắn ra nhiều mũi, đã bắt được mũi tên nên yên trí đuổi theo. Mũi tên thứ hai phóng ra trúng đích. Âu Bằng tử trận.
Phạm Văn Tham

Phạm Văn Tham hay còn được gọi là Phạm Văn Sâm (; ?-1789) một tướng lĩnh của phong trào Tây Sơn.
Hành trạng.
Phạm Văn Tham có chị lấy vua Thái Đức Nguyễn Nhạc. Ông là anh của Hộ giá Thượng tướng quân Phạm Ngạn.
Năm 1771, Tham gia khởi nghĩa Tây Sơn, ông lập được nhiều công lao nên được phong chức Thái bảo. Ông tham gia nhiều trận đánh ở miền nam trung bộ và Gia Định, giết các tướng Dương Công Trừng, Nguyễn Đăng Vân, đánh bại các tướng Tôn Thất Huy, Tôn Thất Hội...
Năm 1783, Nguyễn Văn Nhơn cùng Dương Công Trừng tái chiếm Long Xuyên. Ông đem quân đánh úp, quân Nguyễn đắm thuyền chết đuối rất nhiều. Tướng Nguyễn là Lê Thượng, Nguyễn Tấn tử trận, Dương Công Trừng bị bắt rồi đem hành quyết, chỉ có Nguyễn Văn Nhơn cùng Ngô Công Quý chạy thoát.
Năm 1787, Sau khi Nguyễn Lữ lên ngôi vương, Thái bảo Phạm Văn Tham được cử vào Gia Định phụ tá cho Đông Định vương Nguyễn Lữ. Ở đây, ông hoạt động mạnh, chống lại đội quân của Nguyễn Phúc Ánh, tranh giành ảnh hưởng với Xiêm La về vấn đề bảo hộ Chân Lạp.
Sau 3 năm lưu vong ở Xiêm, Nguyễn Ánh nhận ra cơ hội này để về nước và đã tập hợp lực lượng, trở về vào tháng 8 năm 1787. Nguyễn Lữ nghe tin Nguyễn Ánh trở về vội vã tránh đi nơi khác để Gia Định cho Phạm Văn Tham giữ.
Nguyễn Phúc Ánh dùng kế ly gián của Tống Phúc Đạm ly gián ông và Đông Định vương Nguyễn Lữ. Sau đó thế quân Nguyễn Ánh ngày càng mạnh khiến Nguyễn Lữ sợ hãi mang quân bản bộ rút chạy về Quy Nhơn. Quân Tây Sơn đã mỏng lại càng mỏng. Mặc dù sau đó Phạm Văn Tham đã nỗ lực chống trả nhưng vì không được viện binh trợ lực nên tháng 8năm 1788, Nguyễn Ánh chiếm lại được Gia Định.
Phạm Văn Tham rút chạy ra ngoài vẫn cố đơn độc chiến đấu để chờ viện binh, nhưng lúc đó Nguyễn Nhạc chỉ lo phòng bị Nguyễn Huệ Bắc Bình vương ở phía Bắc mà không đoái hoài đến việc cứu phía Nam nữa. Thế lực suy kiệt, ông chạy về Ba Thắc cố thủ liên kết với thủ lĩnh người gốc Chân Lạp, đợi mùa gió chạy về Quy Nhơn. Tuy nhiên, Nguyễn Phúc Ánh sai các tướng giữ chặt đường biển không để ông chạy thoát. Đô đốc Nguyễn Chuẩn và Tham đốc Trần Tú kéo quân đến cứu nhưng Nguyễn Chuẩn tử trận, Trần Tú ra hàng.
Thế cùng sức kiệt, đầu năm 1789, Phạm Văn Tham bị Nguyễn Ánh vây chặt, lại bịt đường ra biển về Quy Nhơn nên buộc phải đầu hàng. Tây Sơn lại mất Nam Bộ.
Năm 1790, Quang Trung sai Đô đốc Nguyễn Văn Diện vào nam tìm ông, bảo ông chiêu tập quân sĩ cũ đợi ngày đại quân kéo vào làm nội ứng. Huỳnh Tường Đức biết được, mật báo với Nguyễn Phúc Ánh. Nguyễn Phúc Ánh sau đó giết chết ông.
Đào Tông Vượng

 
Đào Tôn Vượng, tên hiệu Cửu Vĩ Quy (tiếng Trung: 九尾龜, nghĩa: "Rùa chín đuôi"), là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc Thủy hử. Ông là một trong 72 Địa Sát Tinh của 108 anh hùng Lương Sơn Bạc.
Xuất thân.
Đào Tôn Vượng xuất thân là nông dân ở Quảng Châu. Ông có thể sử dụng thiết tiêu hoặc đao. Đào Tôn Vượng là thủ lĩnh một băng cướp trên núi Hoàng Môn cùng với Âu Bằng, Tưởng Kính và Mã Lân.
Gia nhập Lương Sơn Bạc.
Khi quân Lương Sơn Bạc đánh phủ Giang Châu và quận Vô Vi, lúc rút về Lương Sơn có đi qua núi Hoàng Môn. Quân Lương Sơn thấy núi non địa hình hiểm trở bèn dừng lại, Đào Tôn Vượng cùng ba đầu lĩnh chặn đường, biết có Tống Giang (tức Tống Công Minh) ở đó nên xuống ngựa quy thuận rồi theo về Lương Sơn.
Sau khi chiêu an và tử trận.
Khi phân định ngôi thứ ở Lương Sơn Bạc, Đào Tôn Vượng trở thành đầu lĩnh chuyên việc xây đắp thành trì. Sau khi nhận chiêu an, ông cùng các đầu lĩnh tham gia các chiến dịch đánh dẹp quân Liêu và các lực lượng khác chống đối triều đình nhà Tống. Khi mới bắt đầu chiến dịch đánh Phương Lạp, ở trận đánh Nhuận Châu, Đào Tôn Vượng tử trận trong đám loạn quân.
Trong Đãng Khấu Chí.
Tại hồi 58, quân mã Vân Thiên Bưu vây đánh Lai Vu, nhưng Chu Vũ phòng thủ nghiêm ngặt, đánh mãi chưa phá được. Lưu Tuệ Nương dùng kế phá đê sông Vấn Hà, Lai Vu ngập trong biển nước. Quân triều đình cưỡi thuyền lên mặt thành, Mạnh Khang bị Phó Ngọc đâm chết, Đào Tông Vượng bị Văn Đạt dùng đao chém đứt làm đôi, Bào Húc, Chu Vũ bị bắt sống.
Nguyễn Văn Hòa (tướng Tây Sơn)

Nguyễn Văn Hòa (阮文和) là một vị tướng của phong trào Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam.
Hành trạng.
Nguyễn Văn Hòa tham gia phong trào Tây Sơn, khi Tây Sơn đánh ra Thăng Long lần thứ hai, ông là thuộc tướng của Tiết chế Vũ Văn Nhậm.
Nguyễn Hữu Chỉnh thua trận Châu Cầu, chạy về núi Tam Tầng tiếp tục chống cự. Nguyễn Huệ sai Ngô Văn Sở, Phan Văn Lân ra Nghệ An, theo quyền tiết chế của Vũ Văn Nhậm đưa quân ra Bắc hỏi tội Nguyễn Hữu Chỉnh. Nguyễn Văn Hòa cùng Tư mã Ngô Văn Sở, Nội hầu Phan Văn Lân đánh bại giết chết Nguyễn Hữu Du. Nguyễn Hữu Chỉnh bỏ chạy bị Nguyễn Văn Hòa bắt sống giải về Thăng Long. Sau đó Vũ Văn Nhậm đã giết chết Nguyễn Hữu Chỉnh.
Sau đó Nguyễn Văn Hòa được phong làm Trấn thủ Kinh Bắc, tước Quang Hòa hầu.
Khi quân Thanh kéo qua phò lập Chiêu Thống, Nguyễn Văn Hòa cùng tướng Ngô Văn Sở thu quân về Tam Điệp đợi đại quân từ Phú Xuân kéo ra.
Hành trạng của ông sau chiến thắng Kỷ Dậu không rõ. Tuy nhiên theo Đại Nam Thực Lục thì khi Nguyễn Phúc Ánh bắc tiến Đô đốc Trần Văn Hòa ra hàng. Có khả năng tên thật của Nguyễn Văn Hòa là Trần Văn Hòa, do quân công lớn nên ông được ban quốc tính, do vậy sử sách đôi lúc ghi thành Nguyễn Văn Hòa.
Đảng Dân chủ (Việt Nam Cộng hòa)

Đảng Dân chủ (tên gọi ban đầu: Liên minh Dân tộc Cách mạng Dân chủ Xã hội, Liên minh Tự do Dân chủ) là một chính đảng Quốc gia tồn tại và hoạt động tại nước Việt Nam Cộng hòa từ 1967 đến 1969 do cựu Trung tướng Nguyễn Văn Thiệu thành lập vào năm 1967 tại nơi thủ đô Sài Gòn nhằm mục đích tham gia cuộc tuyển cử 1967 một cách hợp hiến. Năm 1969, chính đảng này giải tán và được thay thế bởi Mặt trận Quốc gia Dân chủ Xã hội.
Lịch sử.
Đảng Dân chủ được Trung tướng Nguyễn Văn Thiệu thành lập vào năm 1967 chỉ để danh chính ngôn thuận bước lên ngôi vị Tổng thống trong cuộc bầu cử cùng năm (liên danh Dân chủ). Lá cờ của chính đảng này là nền vàng với một sao đỏ ở chính giữa.
Tẩy mực

Tẩy mực hay gôm mực là một công cụ dùng để tẩy xóa mực ra khỏi bề mặt dùng để viết hay vẽ. Hiện tồn tại hai loại tẩy mực chủ yếu. Loại tẩy mực cơ học truyền thống hoạt động theo nguyên lý đơn giản là "cạo" mực ra khỏi bề mặt. Loại bút xóa được làm từ vinyl và có pha trộn một chất hóa học phản ứng với mực nhằm ẩn giấu nó đi.
Tẩy mực cơ học.
Nguyên lý của tẩy mực cơ học khá đơn giản: cạo sạch mực ra khỏi bề mặt giấy viết và vì vậy nó thường làm bằng vật liệu cứng - ti như kim loại - và có bề mặt thô nhám. Tẩy mực cơ học được sử dụng rộng rãi trước khi bút xóa ra đời, trong thời gian đó thì phần lớn việc viết lách được thực hiện bằng viết mực chứ không phải bằng viết chì hay máy vi tính. Hiện nay, có tồn tại một số loại tẩy hỗn hợp được gắn kết từ một cục tẩy chì với một cục tẩy mực.
Tuy nhiên, trong quá khứ các tẩy mực cơ học thật ra là những con dao rất nhỏ làm bằng kim loại và vì vậy nó có thể gây tai nạn chết người hay được dùng làm vũ khí. Vào ngày 15 tháng 2 năm 1909, George S. Millit, một nhân viên 15 tuổi làm ở một văn phòng bảo hiểm tại New York, trong khi cố gắng né tránh các nữ tốc ký viên hôn tặng mình nhân ngày sinh nhật, đã vấp ngã và bị con dao tẩy mực trong túi đâm lủng ngực mà chết. Một trường hợp khác là trong một cuộc ẩu đả tại quán rượu vào năm 1885, một người đàn ông đã dùng dao tẩy mực đâm bạn nhậu của mình. Đồng thời, vì bề mặt thô ráp và làm từ vật liệu cứng, tẩy mực có thể làm rách giấy nếu người dùng "cạo giấy" quá mạnh tay hay tẩy một chỗ quá nhiều lần.
Bút xóa.
Loại bút xóa được hãng Pelikan của Đức sáng chế vào thập niên 1930 và được giới thiệu như là một mẫu hàng mới của Đức vào năm 1972 với cái tên là "Tintenkiller" (Kẻ giết mực). Nguyên lý hoạt động của bút xóa là sử dụng những hợp chất khi tiếp xúc với mực thì sẽ phá vỡ cấu trúc hình học của nó và vì vậy kiến cho ánh sáng hoàn toàn đi xuyên qua mực và không bị phản xạ lại nữa. Điều này có nghĩa là, mực vẫn còn nằm đó nhưng nó đã trở nên "trong suốt", không thể nhìn thấy. Vết mực có thể được phục hồi lại như cũ nhờ anđêhít. Loại chất hóa học dùng trong tẩy mực này thường là các ion sunphit hay hiđrôxít, khi tương tác với mực thì nó sẽ liên kết với các nguyên tử cacbon của mực làm biến dạng cấu trúc hình học của nó.
Tuy nhiên, loại tẩy này chỉ hoạt động tốt đối với mực có màu xanh lam sậm. Mực đen sẽ bị biến thành nâu của gỉ sắt, còn với các màu khác thì mực này chỉ làm thay đổi sắc tương ("hue") của chúng mà thôi.
Gôm

Gôm có thể đề cập tới:
Hiệp ước Liên kết Tự do

Hiệp ước Liên kết Tự do (tiếng Anh: "Compact of Free Association" hay viết tắt là COFA) là hiệp ước định nghĩa mối quan hệ mà mỗi trong số ba quốc gia có chủ quyền: Liên bang Micronesia, Cộng hòa Quần đảo Marshall và Cộng hòa Palau đồng ý trở thành các quốc gia liên kết với Hoa Kỳ.
Các quốc gia có chủ quyền kể trên từng là một phần tử của Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương, một lãnh thổ ủy thác Liên Hợp Quốc do Hải quân Hoa Kỳ quản lý từ năm 1947 đến năm 1951 và Bộ Nội vụ Hoa Kỳ quản lý từ năm 1951 đến 1986 (đối với Palau là đến năm 1994). Theo tinh thần hiệp ước liên kết tự do, Hoa Kỳ bảo đảm việc tài trợ tài chính trong khoản thời gian dài 15 năm dưới sự quản lý của Phòng Quốc hải vụ Hoa Kỳ để đổi lấy việc Hoa Kỳ có toàn quyền lực và trách nhiệm về an ninh quốc phòng.
Các điều khoản kinh tế.
Các quốc gia liên kết tự do tham gia tích cực trong tất cả các hoạt động hỗ trợ kỹ thuật của Phòng Quốc hải vụ Hoa Kỳ. Hoa Kỳ đối xử với các quốc gia này như nhau, cho họ hưởng nhiều chương trình quốc nội của Hoa Kỳ trong đó có các chương trình giảm thiểu, phục hồi và đối phó tai ương do Cơ quan Quản lý Tình trạng Khuẩn trương Liên bang điều hành, các dịch vụ khác như Cục Dự báo Thời tiết Quốc gia Hoa Kỳ, Cục Bưu điện Hoa Kỳ, Cơ quan Quản trị Hàng không Liên bang Hoa Kỳ, Ủy ban đặc trách Truyền thông Liên bang Hoa Kỳ... Mặc dù nằm bên ngoài khu vực thuế quan Hoa Kỳ nhưng hàng hóa nhập cảng vào Hoa Kỳ từ các quốc gia liên kết tự do gần như miễn thuế.
Đa số công dân các quốc gia liên kết tự do có thể sống và làm việc tại Hoa Kỳ và ngược lại các công dân Hoa Kỳ và gia đình của họ có thể sống và làm việc tại các quốc gia liên kết tự do.
Các điều khoản quân sự.
Hiệp ước Liên kết Tự do cho phép Quân đội Hoa Kỳ hoạt động tại các quốc gia này, có quyền yêu cầu đất đai để xây căn cứ quân sự (tuy nhiên phải qua thương thuyết), và không cho bất cứ quân đội nước nào hoạt động tại các quốc gia này mà không được phép của Hoa Kỳ. Đổi lại, Hoa Kỳ có trách nhiệm bảo vệ tất cả các quốc gia liên kết này và có trách nhiệm trông coi các công việc và hiệp ước quốc phòng quốc tế mặc dù Hoa Kỳ có thể không tuyên chiến vì các quốc gia này. Hoa Kỳ không được phép sử dụng vũ khí sinh học, hóa học và nguyên tử tại lãnh thổ của Palau. Hoa Kỳ cũng không được phép cất giữ các loại vũ khí như thế tại đó trừ khi trong thời gian có tình trạng khẩn trương quốc gia, tình trạng chiến tranh hay khi cần thiết để phòng vệ chống lại một cuộc tấn công thật sự sắp xảy ra vào Hoa Kỳ, Quần đảo Marshall hay Liên bang Micronesia.
Leffler

Leffler:
Thượng Ai Cập

Thượng Ai Cập (tiếng Ả Rập: صعيد مصر Sa'id Misr) là dải đất liền, trên cả hai mặt của thung lũng sông Nile, kéo dài từ Nubia, và ở phía hạ lưu (phía bắc) Hạ Ai Cập.
Địa lý.
Thượng Ai Cập nằm xen giữa các nhánh của sông Nile ở Aswan ngày nay, và nằm ở phía hạ lưu sông Nile hay phía Bắc của một khu vực giữa Zawyet Dahshur và El-Ayait, Ngày nay Thượng Ai Cập nằm ở phía nam của thủ đô Cairo. Phía Bắc Thượng Ai Cập (hạ lưu sông Nile) nằm giữa Sohag và El-Ayait, còn được gọi là Trung Ai Cập. Trong tiếng Ả Rập, cư dân của Thượng Ai Cập được gọi là "Sa'idis", họ thường nói tiếng Ả Rập Sa'idi.
Trong thời đại Pharaoh, Thượng Ai Cập đã được biết đến với tên gọi "Ta Shemau" có nghĩa là "đất của lau sậy". Nó được chia thành 22 quận, huyện được gọi là "nomes". Nome đầu tiên xuất hiện trong thời kỳ Aswan và Vương triều thứ 22, ngày nay là Atfih (Aphroditopolis), phía nam Cairo.
Danh sách các nhà cai trị Thượng Ai Cập.
Danh sách vua sau có thể không hoàn toàn đầy đủ:
Hạ Ai Cập

Hạ Ai Cập (tiếng Ả Rập: الدلتا al-Diltā) là phần cực bắc nhất của Ai Cập. Nó dùng để chỉ các khu vực màu mỡ của đồng bằng sông Nin, trải dài từ khu vực giữa Thượng Ai Cập và Địa Trung Hải - từ El-Aiyat phía nam của Cairo ngày nay, và Zawyet Dahshur.
Địa lý.
Ngày nay có hai con kênh chính là sông Nile có thông qua đồng bằng sông: một ở phía tây tại Rashid và một ở phía đông tại Damietta.
Trong thời cổ đại Pliny Anh (N.H. 5.11) cho rằng, khi chảy đến đồng bằng sông Nile chia thành bảy nhánh (từ đông sang tây): Pelusiac, Tanitic, Mendesian, Phatnitic, Sebennytic, Bolbitine, và Canopic. Ngày nay, khu vực đồng bằng được tưới nước tốt, với hệ thống kênh chằng chịt.
Khí hậu ở Hạ Ai Cập dễ chịu hơn do Thượng Ai Cập chủ yếu để gần với Địa Trung Hải. Nhiệt độ ít cực đoan hơn và lượng mưa phong phú hơn.
Lịch sử.
Hạ Ai Cập được gọi là Ta-Mehu có nghĩa là "đất giấy cói." Nó được chia thành 20 quận, huyện được gọi là nomes, với quận đầu tiên là tại el-Lisht. Bởi vì Hạ Ai Cập chủ yếu là vùng cây bụi chưa phát triển, kém phát triển cho cuộc sống của con người và đầy rẫy các loại thực vật như cỏ và các loại thảo mộc, các tổ chức của nomes trải qua một số thay đổi.
Thủ phủ của Hạ Ai Cập là Memphis. Nữ thần bảo trợ của nó là nữ thần rắn hổ mang Wadjet. Hạ Ai Cập đã được đại diện bởi Deshret, và biểu tượng của nó là giấy cói và ong.
Cẩm Thành, Cẩm Thủy

Cẩm Thành là một xã thuộc huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.
Địa giới hành chính.
Xã Cẩm Thành nằm ở phía tây bắc của huyện Cẩm Thủy. Phần lớn diện tích của xã nằm ở hữu ngạn sông Mã.
Hành chính.
Xã Cẩm Thành cùng với xã Cẩm Liên được thành lập năm 1964 trên cơ sở chia tách từ xã Cẩm Thạch. Xã Cẩm Thành sau khi chia tách gồm có 14 xóm: Chanh, Én, Muốt, Vạc, Ngọc, Nâm, Phâng, Bọt, Bèo, Trẹn, Khạt, Chiềng Trám, Cò Cánh và Hồng Thái.
Giao thông.
Xã Cẩm Thành có tỉnh lộ 217 chạy qua.
Sò lụa

Sò lụa (Danh pháp khoa học: Paratapes undulatus) là một loài động vật hai mảnh vỏ thuộc họ Sò sinh sống trên đáy cát bùn ven bờ. Khu vực phân bố ở Việt Nam thuộc các tỉnh Hà Tiên, Rạch Giá (Kiên Giang), quanh đảo Bà Lụa (Bình Thuận), Thị xã Sông Cầu (Phú Yên) nằm bên bờ vịnh Xuân Đài.
Đặc điểm sinh học.
Sò lụa có đặc điểm cũng như sò huyết nhưng vỏ trơn không sọc vỏ sò cỡ trung bình, hình oval dài, mặt ngoài láng có những vân hình chữ chi ở khắp mặt vỏ. Mặt ngoài vàng nhạt, mặt trong trắng. Chiều dài trung bình 50–65 mm, chiều cao 25–30 mm và chiều rộng 15–20 mm. Thịt sò trắng hồng có độ dai vừa thơm, ngọt và có vị nồng thơm khi đun lâu vì thịt sò sẽ dai và ra nhiều nước
Vỏ cỡ trung bình, tương đối mỏng, có dạng hình bầu dục dài, dài 54mm, cao 30mm, rộng 16mm. Khoảng cách từ đỉnh vỏ đến mép sau bằng 1,5 lần khoảng cách từ đỉnh vỏ đến mép trước, phần trước mép lưng vỏ lõm. Mặt nguyệt rõ ràng. Da vỏ láng, các vòng sinh trưởng min sắp xếp khit nhau, mặt vỏ có nhiều vân phóng xạ màu tím gấp khúc dạng hình mạng lưới. Chúng phân bố ở Việt Nam, nghêu lụa được phân bố nhiều nhất ở khu vực ven biển miền Trung đến Nam Bộ, từ vùng dưới triều đến vùng biển nông, đáy bùn cát. Tập trung chủ yếu ở Hà Tiên, Rạch Giá, quanh đảo Bà Lụa, Bình Thuận
Giá trị.
Thịt sò lụa tươi sống, chế biến đông lạnh hoặc đóng hộp được tiêu thụ rộng trong thị trường nội địa và xuất khẩu. Sò lụa được làm nguyên liệu để chế biến thành những món ăn ngon như sò lụa xào Sa tế, sò lụa hấp, sau mầm trộn sò lụa, Bông hẹ xào sò lụa Sò lụa vừa chín không dai, hương vị thơm, vừa miệng
Cẩm Thạch, Cẩm Thủy

Cẩm Thạch là một xã thuộc huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.
Địa giới hành chính.
Xã Cẩm Thạch nằm ở phía tây bắc của huyện Cẩm Thủy, thuộc hữu ngạn sông Mã.
Hành chính.
Năm 1964, xã Cẩm Thạch (cũ) được chia tách thành ba xã: Cẩm Thạch (mới), Cẩm Thành và Cẩm Liên. Xóm Xủ thuộc xã Cẩm Thạch (cũ) được chuyển sang xã Cẩm Lương. Xã Cẩm Thạch sau khi chia tách gồm có 9 xóm: Trây, Bọt, Bùi, Thung, Vân, Mít, Chén, Cốc và Chiềng Đông.
Giao thông.
Xã Cẩm Thạch có tỉnh lộ 217 chạy qua.
Cẩm Thạch, Cẩm Xuyên

Cẩm Thạch là một xã thuộc huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam.
Vị trí địa lý.
Xã Cẩm Thạch nằm ở phía tây bắc của huyện Cẩm Xuyên, cạnh Hồ Bộc Nguyên và tiếp giáp với huyện Thạch Hà
Cua biển

Cua biển hay Cua bể là tên gọi chỉ chung cho tất cả các loài cua sống ở môi trường biển hoặc các vùng, vịnh ven biển. Tên tiếng Việt gọi là còn gọi là cua sú, cua xanh, cua bùn...
Cua biển bao gồm:
Ở Việt Nam phổ biến có hai loài Scylla paramamosain (cua sen) và loài Scylla olivacea (cua lửa)
Giá trị.
Các loài cua biển được đánh giá cao về thành phần dinh dưỡng, với nhiều loài có giá trị thương mại toàn cầu. Thành phần dinh dưỡng trong cua biển rất phong phú, hàm lượng protein cao hơn nhiều so với thịt heo hay cá. Ngoài ra calci, phosphor, sắt và các vitamin A, B1, B2, C… cũng chiếm ở mức cao. Cua biển còn chứa một lượng lớn calcium, magnesium và axít béo omega 3, rất tốt cho tim, mạch.
Một số nghiên cứu dinh dưỡng còn ghi nhận cua giúp làm giảm cholesterol xấu và triglycerides trong máu. Thịt cua có vị ngọt, mặn, không độc, có tác dụng thanh nhiệt, sinh huyết, tán ứ, giảm đau, bổ xương tuỷ nên rất tốt cho cơ thể đang phát triển ở trẻ nhỏ và tình trạng suy yếu ở người cao tuổi. Tuy nhiên vì cua có chứa nhiều sodium và purines nên không thích hợp với người cao huyết áp và bị gout. Những người bị cảm gió, sốt, mắc bệnh dạ dày, tiêu chảy cũng không nên ăn.
Cua dọn bể

Cua dọn bể hay còn gọi là cua lục bảo (Danh pháp khoa học: Mithraculus sculptus) là một loài cua biển trong cận bộ Cua phân bố ở các vùng biển Caribe và thường được dùng với vai trò của một công cụ lau dọn trong bể cá. Chúng rất phổ biến bởi chúng giúp giữ cái bể sạch vì chúng ăn cả tảo bong bóng và tảo san hô. Cua có màu ngọc lục bảo và kích thước khá nhỏ, chỉ lớn nhất ở mức 5cm. Chúng có đặc tính hung dữ và hay tranh giành nếu nuôi chúng với mật độ cao và có thể tấn công cả những con ốc sên trong bể cá.
Kallima paralekta

Bướm lá Ấn Độ (danh pháp khoa học: Kallima paralekta) là một loài bướm ngày trong họ Nymphalidae. Loài này được tìm thấy ở Indonesia (từ Java về phía nam).
Ấu trùng ăn các loài "Strobilanthes" và "Pseuderanthemum".
Pitarenus cordatus

Pitarenus cordatus là một loài sò trong họ Veneridae. Loài này có thể được tìm thấy khắp vịnh Mexico và Florida Keys.
Bướm lá sồi

Bướm lá sồi, tên khoa học Kallima, là một chi của loài bướm thuộc Họ Bướm giáp. Chúng được tìm thấy ở phía đông, phía nam và đông nam châu Á. Tên thông dụng của chúng là lá sồi do bề mặt phía sau cánh của có kiểu màu nâu khác nhau. Khi đôi cánh khép lại, chúng trông như một chiếc lá đã chết, hình dạng cánh gấp cũng giống lá sồi khô.
Phân loại.
Bướm lá khô ("Kallima inachus") cho thấy bề ngoài giống như lá của cánh khép kín, là điển hình của chi. Các loài sau đây hiện đang là thành viên của chi này.
Bán đảo Ý

Bán đảo Ý hay bán đảo Apennini ( hay "Penisola appenninica") là một trong ba bán đảo lớn của Nam Âu (hai bán đảo còn lại là Iberia và Balkan), trải dài từ thung lũng Po ở phía bắc đến Địa Trung Hải ở phía nam. Hình dạng của bán đảo khiến nó có biệt danh là "Lo Stivale" (Giày ống/ủng). Ba bán đảo nhỏ tạo nên hình dạng đặc trưng này là Calabria, Salento và Gargano. Dân số bán đảo Ý tính đến ngày 31 tháng 12 năm 2022 là 60,239,871 người.
Từ thời Hoàng đế La Mã Augustus (kết thúc thế kỷ 1 TCN), ranh giới phía bắc của bán đảo đã được lập trên đường phân nước của dãy Alpes, tuy nhiên về mặt địa lý ranh giới này trung với một đường kéo dài từ sông Magra đến sông Rubicone, phía bắc của dãy Appennini Tuscany-Emilia, không bao gồm thung lũng Po và sườn phía nam của dãy Alpes.
Gần như toàn bộ bán đảo thuộc chủ quyền của Cộng hòa Ý, phần nhỏ còn lại là San Marino và Vatican. Ngoài ra, Sicilia, Elba, Malta (một quốc gia độc lập), và các đảo nhỏ hơn, như Palagruža, thuộc về Croatia, thường được coi là đảo ngoài khơi bờ biển bán đảo và được nhóm lại về mặt địa lý với bán đảo.
Bán đảo Ý được bao bọc bởi biển Tyrrhenus ở phía tây, biển Ionia ở phía nam, và biển Adriatic ở phía đông. Xương sống của bán đảo là dãy núi Apennini, vốn cũng tạo nên một tên của bán đảo. Bờ biển của bán đảo hầu hết là các vách đá. Vị trí chiến lược của bán đảo Ý nằm giữa trung tâm châu Âu và Địa Trung Hải khiến nó từng phải chịu nhiều cuộc xâm lược.
Bán đảo chủ yếu của khí hậu Địa Trung Hải, mặc dù ở các vùng đồi núi có khí mật mát hơn, thảm thực vật tự nhiên của bán đảo bao gồm rừng cây bụi (macchia) dọc theo bờ biển và rừng rụng lá và hỗn hợp rụng lá và lá kim trong vùng nội lục.
Sharjah (tiểu vương quốc)

Sharjah (, "") là một trong 7 tiểu vương quốc của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, giáp biên giới quốc tế với tỉnh Al Buraimi của Oman. Tiểu vương quốc rộng 2.600 km² (1.003 mi²) và có dân số trên 800.000 người (2008). Tiểu vương quốc Sharjah bao gồm thành phố Sharjah (kinh đô của tiểu vương quốc), và một số thị trấn nhỏ hơn như Kalba, Dibba Al-Hisn và Khor Fakkan.
Lịch sử.
Về mặt lịch sử, Sharjah từng là một trong những nơi hưng thịnh nhất trong khu vực với một khu định cư đã tồn tại trong suốt 5000 năm. Vào đầu thế kỷ 18, thị tộc Al Qasimi thiết lập căn cứ tại Sharjah, khoảng 1727 tuyên bố Sharjah độc lập.
Ngày 8 tháng 1 năm 1820, Sheikh Sultan I ký Hiệp ước Hàng hải chung với Anh Quốc, chấp nhận sự bảo hộ của Anh để đương đầu với đế quốc Ottoman. Giống như các láng giềng Ajman, Dubai, Ras al-Khaimah, và Umm al-Qaiwain, vị trí nằm trên tuyến đường đến Ấn Độ đã khiến nó trở nên quan trọng và đủ để được công nhận là một nhà nước chào mừng (salute state). Ngày 2 tháng 12 năm 1971, Sheikh Khalid III đưa tiểu vương quốc gia nhập Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.
Cá bống mú

Cá bống mú (Danh pháp khoa học: Gobio gobio) là một loại cá thuộc họ Cá chép sống ở môi trường nước lợ và nước mặn. Ở Việt Nam, là loài thủy sản ở vùng biển phía nam, cá phân bố dọc theo bờ biển từ Nam Trung bộ đến Hà Tiên, Phú Quốc.
Đặc điểm.
Là loài cá có kích cỡ vừa, thường nặng gần 1 kg/con, nhưng cũng có con nặng trên 10 kg, trung bình mỗi con nặng từ vài ba kg trở lên. Cá bống mú nhỏ từ 0,7 kg đến 1 kg/con cá mú biển con to từ 1,5 kg trở lên. Đặc biệt, có con nặng tới 250 kg.
Cá bống mú có thịt ngon, dai, chắc và ngọt và bổ dưỡng có tác dụng giải nhiệt, giàu khoáng chất như calcium, phosphor, sắt, vitamin... có tác dụng bổ trung ích khí, ngừa cholesterol trong máu và nhất là tốt cho da.
Thức ăn cho bống mú trong môi trường nuôi nhốt là cá phân (một loại cá nhỏ), cá ít bị bệnh Cá bống mú có hai loại: cá mú đỏ, và mú đen.
Nuôi trồng.
Là một loài thủy sản nuôi trồng có giá trị kinh tế ở Việt Nam loại cá này thuộc dạng dễ nuôi nhưng quá trình chăm sóc cũng rất công phu. Ngoài thức ăn cho cá bống mú là cá phân, cứ 15 ngày là phải thay nước ao nuôi theo qui cách bơm ra ngoài khoảng phân nửa nước hiện có trong ao, rồi bơm nước mới từ bên ngoài vào ao với thể tích tương đương như vậy mới thích nghi được cho cá. Cá dễ nuôi, tỷ lệ sống trên 90%, cá lớn nhanh, sau 10 - 12 tháng thả nuôi cá đạt trọng lượng 1 - 1,5 kg/con.
Giá cá bống mú (năm 2008) trên thị trường là 150 nghìn đồng/kg. Giá cá con trung bình một con là 10 nghìn đồng mà sáu con như vậy mới được 100g. Cá bống mú lớn 600g trở lên bán cho lái Hồng Kông, 300 – 400g bán lại với giá rẻ Ở vùng Bình Thuận, có hộ sản xuất mỗi ngày, làng bè tiêu thụ trung bình 5 tấn cá tươi làm mồi nuôi cá bống mú, nguồn cá từ Bình Thuận, Phan Thiết, Phú Quý, Hàm Tân, Vũng Tàu, Quảng Nam... cung cấp. Các loại cá nhỏ làm mắm trước chỉ 1 nghìn đ/kg, nay đã lên đến 6 nghìn đ/kg
Cá bống mú được chế biến thành nhiều món ăn ngon như Cá bống mú hấp xì dầu Cháo cá bống mú là một trong những món điểm tâm độc đáo Cá bống mú chưng tương cuốn bánh tráng cá bống mú chiên giòn Cá bống mú đỏ hấp với nấm khô và xốt rượu cá bống mú hấp kiểu Hồng Kông Cá bống mú chưng chanh muối...
Inachidae

Inachidae là một họ cua thuộc Phân thứ bộ Cua. Họ này có 39 chi.:
Động vật thân lỗ

Ngành Thân lỗ hay Động vật thân lỗ là một ngành động vật đa bào nguyên thủy., chúng như là nhóm chị em với nhóm động vật hai lá mầm. Chúng là những sinh vật đa bào, cơ thể đầy lỗ chân lông và các lỗ cho phép nước lưu thông qua chúng, bao gồm mesohyl giống như "thạch" kẹp giữa hai lớp tế bào mỏng.
Có 9075 loài bọt biển, trong 702 chi và 140 họ.
Mô tả.
Chúng có cấu trúc tế bào tách biệt và phần lớn là sinh sống ở biển. Cơ thể động vật thân lỗ có hình cốc gồm các tế động vật sớm nhất, phát triển từ các tập đoàn tế bào. Đây là ngành động vật đơn giản và nguyên thủy nhất, có những mô khác nhau nhưng không có cơ, cơ quan bên trong, khả năng vận động, hệ thần kinh, hệ tiêu hóa và hệ tuần hoàn. 
Động vật thân lỗ ăn bằng cách hút nước qua các lỗ trên cơ thể. Chúng có các tế bào không chuyên hoá có thể chuyển đổi thành các loại khác và thường di chuyển giữa các lớp tế bào chính và mesohyl trong quá trình này. Thay vào đó, hầu hết số này dựa vào việc duy trì một dòng chảy liên tục qua cơ thể để lấy thức ăn, oxy cũng như loại bỏ chất thải.
Vũ Văn Thành

Vũ Văn Thành (?-1801) là một tướng lĩnh của phong trào Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam.
Thân thế sự nghiệp.
Vũ Văn Thành là con của Lễ bộ Vũ Văn Cao, vốn người gốc Phú Yên. Ông cùng cha tham gia khởi nghĩa Tây Sơn, do chiến công ông được phong chức Đô đốc thủy quân. Dưới triều Cảnh Thịnh ông được phong làm Đại Đô đốc, trấn giữ cửa Thị Nại thay thế cho Lê Chất đã theo hàng quân Nam triều.
Trong trận thủy chiến Thị Nại, mặc dù đã chống trả kịch liệt thủy quân Nguyễn, giết nhiều tướng lĩnh thủy quân đối phương như Vũ Di Nguy, Nguyễn Văn Thư, Vũ Văn Thành quyết tâm tử chiến đến phút chót. Cuối cùng ông chết cháy trên một trong ba chiếc chiến thuyền đại hiệu có lá cờ "Định Quốc". Thủy quân Tây Sơn bị tiêu diệt hoàn toàn trong trận này.
Sách Bình Nam Thực Lục và Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục có ghi tên người đi sứ Phú Xuân xin cho Tây Sơn ra hàng quân Bắc Hà của Hoàng Ngũ Phúc là Vũ Vĩnh Thành. Có nghi vấn Vũ Vĩnh Thành là Vũ Văn Thành , nhưng điều này rất khó chứng minh vì nhiều tài liệu về Tây Sơn đã bị triều Nguyễn hủy hoại.
Nhưng lịch sử cũng ghi nhận một điều: Đại Đô đốc Vũ Văn Thành là một trong những tướng lĩnh trung thành của nhà Tây Sơn.
Inachus dorsettensis

Inachus dorsettensis hay Cua nhện bọ cạp là một loài cua thuộc họ Inachidae. Bên ngoài cơ thể chúng phủ đầy bọt biển. Chúng thường được tìm thấy trên bề mặt đáy nhão (đáy đá và bùn) từ độ sâu 6 m (20 ft) đến khoảng 100 m (330 ft). Nó được tìm thấy dọc theo bờ biển phía đông của Đại Tây Dương từ Nauy tới Nam Phi, và cũng trong vùng biển Địa Trung Hải.
Mô tả.
Chúng thường có bọt biển phủ bên ngoài. Mai của một con đực trưởng thành hoàn toàn dài khoảng 30 mm (1.2 in) dài và bề ngang hẹp hơn một chút so với bề dài. "I. dorsettensis" giống như các loài"Inachus phalangium" liên quan chặt chẽ, nhưng có gai nổi bật hơn trên mai.
Yên Khang

Yên Khang là một xã thuộc huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định, Việt Nam. Đây là xã có dự án Đường cao tốc Bắc–Nam, dự án cầu Nam Bình trên địa bàn, và là quê hương của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đương nhiệm Cao Đức Phát.
Lịch sử.
Trong gia phả di tích văn hoá đình và chùa làng Đô Quan, nguyên xưa nơi đây gọi là phường Quán Đổ, huyện Kim Xuyến. Khoảng 800 trước, các ông Cao Đức Đại, Phạm Văn Liên, Nguyễn Quang Khang, Hoàng Văn Bách và 20 gia đình của 4 dòng họ (Phạm, Cao, Nguyễn, Hoàng) hợp lực dựng nhà phá hoang được 500 mẫu ruộng để canh nông, sinh nhai, và tiếp tục mở mang địa danh lập thổ định vị (Nhất tử phong tự Như Quan Đổ Phường). Nơi đấy ngày nay thuộc về thôn Đô Quan. Nhiều địa danh trong xã, tương truyền là do các tổ họ đặt ra như quán Đồng Bưu, gò Ông Liên, Đa quán, Đa thờ, đền Đông, đền Trung, đền Am, Thiền Am tự...
Hành chính.
Xã Yên Khang có 12 đơn vị hành chính cấp thôn là thôn Quảng Nạp, Đồng Cách, An Châu, Đông Anh, Trung Hưng, Am Bình, Hòa Cụ, Uy Bắc, Mễ Hạ, Mễ Thượng, Uy Nam, và Trại Mễ
Rhopalurus junceus

Bọ cạp đỏ hay Bọ cạp xanh (Rhopalurus junceus) là một loài đặc hữu rất đặc thù của 36 loại bọ cạp khác nhau được tìm thấy trong các hòn đảo của Cuba, Cộng hòa Dominica và các khu vực Trung Mỹ. Nó được gọi là bọ cạp xanh do đuôi và ngòi đốt có màu xanh, còn được gọi là "bọ cạp đỏ" bởi vì cơ thể của mình có màu sẫm đỏ.
Môi trường sống.
Chúng phù hợp trong các hệ sinh thái khác nhau, chúng sống trong tất cả các loại rừng, thảo nguyên và các khu vực bán sa mạc. Chúng được tìm thấy trong đá hay cây đổ, thảm thực vật bên trong hoặc giữa các cây họ dứa biểu sinh. Chúng không có hang, nhưng sử dụng những nơi này để ẩn.
Đặc điểm.
Con trưởng thành dài từ 55 đến 100 mm. Con đực có cơ thể màu vàng nâu, hồng, cam, đuôi màu đỏ hoặc tím, ngòi chích duy nhất và tám chi tối hơn, đỏ tía, tím hoặc đen, với một tam giác màu đen.
Bọ cạp xanh sống 3-5 năm, mặc dù từ trẻ con non phải trải qua nhiều vấn đề tồn tại, một trong số con non không có đủ thức ăn để tồn tại, do đó, chỉ có khoảng 15% sống đến tuổi trưởng thành. Mỗi năm ở Cuba có hàng trăm người bị bọ cạp xanh chích, nhưng nọc độc của nó có chứa một liều LD50 của 8,0 mg / kg, đó là hầu như không được coi là một con bọ cạp nguy hiểm.
Dược phẩm.
Có một loại thuốc được làm từ chất độc này, trong đó tăng sản xuất của WBC, tăng miễn dịch của cơ thể và cũng có tính chất giảm đau và kháng viêm, mặc dù việc sử dụng của nó là được thử nghiệm.
Tại Cuba, nọc độc của loài bọ cạp xanh được bào chế thành thuốc dạng viên có tên là Vidatox, thuốc có tính kháng tế bào ung thư và kháng viêm rất cao. Người ta đã tiến hành thử nghiệm tiền lâm sàng với Vidatox trên 10.000 bệnh nhân, trong đó có 3.500 người nước ngoài, đem lại kết quả khả quan. Các tế bào ung thư không phát triển và sức khỏe người bệnh tiến triển tốt. Cho tới nay, Vidatox đã được thử nghiệm trên bệnh nhân ung thư phổi, ung thư cổ tử cung, ung thư tiền liệt tuyến và ung thư tụy.
Gemma Galgani

Maria Gemma Umberta Pia Galgani (sinh ngày 12 tháng 3 năm 1878 – mất ngày 01 tháng 4 năm 1903) là một vị Thánh nữ Công giáo sinh tại Borgo Nuovo, thuộc vùng Lucca, miền Trung nước Ý. Trong tiếng Ý, Gemma có nghĩa là "viên ngọc quý". Cô là một thiếu nữ giáo dân đồng trinh sùng đạo và mất ở tuổi 25 vì bệnh tật. Gemma Galgani được Giáo hoàng Pio XII phong Thánh Công giáo vào năm 1940.
Tiểu sử.
Gemma Galgani là một thiếu nữ giáo dân sống vào cuối thế kỉ 19 đầu thế kỉ 20, cô sinh ở Camigliano, nước Ý, và là thứ tư trong gia đình có tám người con và là con gái cả của Ông Henry Galgani và Bà Aurelia Galgani. Cha cô là một dược sĩ và thuộc dòng họ Thánh Gioan Leonardi. Một tháng sau khi sinh cô, gia đình rời Camiglianô di chuyển tới tỉnh Lucca, nơi Gemma sống hết đời.
Năm 1886, năm Gemma lên 8 tuổi, Mẹ của cô bị mắc bệnh lao mà chết. Cha cô thì bệnh tình lâu ngày trong gia đình đã làm kiệt quệ tài chính. Cha của cô lại mắc bệnh ung thư cổ và cô phải chăm sóc ông cho đến khi ông từ trần lúc Gemma đủ 19 tuổi. Sau khi cha chết, Gemma đến chung sống với một người dì trong một thời gian ngắn.
Gemma được cho là có sự quan tâm đối với người nghèo, nên mỗi lần đi đâu, nhiều người liền đến xin giúp đỡ thì cô sẵn sàng giúp đỡ mặc dù chính bản thân mình cũng gặp nhiều khó khăn.
Với nguyện vọng trở thành một nữ tu nên Gema từ chối lời cầu hôn của hai thanh niên trong vùng mà xin vào tu viện nhưng vì lý do sức khoẻ và vì nghèo nên cô bị từ chối cho làm tu sĩ.
Tháng 01 năm 1903, bác sĩ cho biết Gemma bị lao phổi, trước đó cô được chẩn đoán là bị bệnh sưng màng óc với các triệu chứng như giảm khả năng thính giác và bắt đầu rụng tóc, chân tay bị tê liệt. Ba tháng sau đó, vào ngày thứ Bảy Tuần Thánh, với sự chứng kiến của cha sở, cô từ giã cõi đời khi mới 25 tuổi.
Gemma được Giáo hoàng Piô XI phong chân phước năm 1933 và được Giáo hoàng Piô XII phong thánh vào ngày 2 tháng 5 năm 1940.
Baidu

Công ty hữu hạn kỹ thuật mạng trực tuyến Bách Độ (Bắc Kinh) (Trung văn giản thể: 百度在线网络技术（北京）有限公司, Trung văn phồn thể: 百度在線網絡技術（北京）有限公司, Hán Việt: "Bách Độ tại tuyến võng lạc kĩ thuật (Bắc Kinh) hữu hạn công ty"), gọi tắt là Bách Độ hay Baidu, là công ty cung cấp dịch vụ tìm kiếm dữ liệu trên mạng lớn nhất Trung Quốc đại lục, do Lý Ngạn Hoành và Từ Dũng thành lập vào tháng 1 năm 2000 tại Trung Quan Thôn, Bắc Kinh, Trung Quốc.
Tên gọi "Bách Độ" bắt nguồn từ một câu trong bài từ "Thanh ngọc án - Nguyên tịch" của thi nhân Nam Tống Tân Khí Tật: "Chúng lý tầm tha thiên bách độ, mạch nhiên hồi đầu, na nhân khước tại đăng hỏa lan san xứ" (chữ Hán: 眾裡尋他千百度，驀然回首，那人卻在，燈火闌珊處).
Baidu cung cấp một danh mục hơn 740 triệu trang web, 80 triệu hình ảnh và 10 triệu tập tin đa truyền thông. Baidu chia sẻ những nội dung đa truyền thông như nhạc MP3, phim ảnh và là trang web đầu tiên ở Trung Quốc cung cấp giao thức ứng dụng không dây (WAP) và trình tìm kiếm di động dùng trên thiết bị kỹ thuật số hỗ trợ cá nhân.
Baidu Baike là từ điển bách khoa toàn thư tương tự như Wikipedia. Tuy nhiên, khác với Wikipedia, theo quy định ở Trung Quốc, chỉ có những thành viên đã đăng ký mới có thể sửa đổi. Quyền truy cập vào Wikipedia bị chặn gián đoạn hay một số bài viết bị lọc tại Trung Quốc từ năm 2004. Đã có nhiều tranh cãi xoay quanh mức độ hợp tác giữa Baidu với vấn đề kiểm duyệt của chính quyền Trung Quốc.
Baidu là công cụ tìm kiếm lớn thứ 2 trên thế giới - sau Google, nắm giữ 76.05% thị phần tìm kiếm ở Trung Quốc. Tháng 12 năm 2007, Baidu trở thành công ty Trung Quốc đầu tiên có tên trong chỉ số NASDAQ-100. Tháng 5 năm 2018, vốn hóa thị trường của công ty đạt đỉnh 99 tỷ USD. Tháng 10 năm 2018, Baidu lần đầu tham gia vào tổ chức Partnership on AI của Mỹ.
Chú thích.
Shreve, Lamb and Harmon

Shreve, Lamb và Harmon là công ty kiến trúc nổi tiếng nhất năm 1931 đã xây dựng tòa nhà Empire State, tòa nhà cao nhất ở Thành phố New York, và trên thế giới, tại thời điểm đó.
Công ty được thành lập vào năm 1929 bởi Richmond Harold Canada (RH) Shreve, Lamb William F. từ Brooklyn, và Arthur Loomis Harmon từ Chicago. Shreve, Lamb đã làm việc với nhau và hành nghề trong năm 1924., Shreve là doanh nhân và tổ chức, và Lamb là người thiết kế.
Harmon đi vào quan hệ đối tác trong năm 1929, sau khi tòa nhà Empire State đã được tiến hành. Trong cuộc họp đầu tiên của họ với các khách hàng John Jacob Raskob, Lamb hỏi Raskob về tầm nhìn của ông để xây dựng. Raskob đứng một bút chì cuối cùng và nói, "Bạn có thể xây nhà cao đến mức nào mà nó không bị sập?"
Bingu wa Mutharika

Bingu wa Mutharika (24 tháng 2 năm 1934 – 5 tháng 4 năm 2012) là tổng thống Malawi. Ông lần đầu tiên được bầu vào ngày 24 tháng 5 năm 2004. Ông cũng là Chủ tịch Đảng cầm quyền Dân chủ Tiến bộ, Đảng chiếm đa số trong quốc hội Malawi sau cuộc tổng tuyển cử năm 2009. Ông qua đời vì một cơn đau tim tại Lilongwe vào ngày 5 tháng 4 năm 2012.
Tuổi trẻ và sự nghiệp.
Bingu wa Mutharika sinh ra với tên Ryson Webster Thom vào ngày 24 tháng 2 năm 1934 tại Thyolo. Cả hai cha mẹ của Mutharika, Ryson Thom Thom Mutharika và Eleni Mutharika, đều là thành viên của Giáo hội của Scotland nhiệm vụ mà sau này trở thành CCAP. Cha ông là một giáo viên trong 37 năm, mẹ ông đã dạy cho các phụ nữ của nhóm Mvano.
Sau khi học xong tiểu học của mình tại Ulongwe Mission và Chingoli, Mulanje, Ntambanyama, Malamulo, ở Thyolo và Viện Henri Henderson, Blantyre, Thom đã giành được Grade A Cambridge Overseas School Leaving Certificate tại Trường trung học Dedza năm 1956.