vietgpt/wikipedia_vi huggingface dataset:
Đắm thuyền ngoài khơi Libya 2009

Một số thuyền chở người di cư bất hợp pháp bị lật ở ngoài khơi Libya vào Thứ Sáu 27 tháng 3 năm 2009, khi đang trên đường từ châu Phi tới châu Âu, hơn 300 người đã chết và mất tích. Sự việc xảy ra trong lúc có sự gia tăng về số người di dân bất hợp pháp sang châu Âu.
Di cư bất hợp pháp.
Libya được là địa điểm trung chuyển người di cư bất hợp pháp để tìm cuộc sống mới tại châu Âu. Trong số những người di cư có rất nhiều người Ai Cập do nơi này có tỷ lệ thất nghiệp tăng cao. Hàng năm có tới hàng chục ngàn người di cư bất hợp pháp qua đường biển từ châu Phi đã đến được châu Âu. Riêng trong năm 2008, hơn 30.000 người di cư bất hợp pháp đã đến Ý.
Địa điểm cập bến ưa thích của những người di cư bất hợp pháp thường là Ý. Ý đã thông báo rằng nước này sẽ sớm bắt đầu các cuộc tuần tra trên biển với Libya nhằm ngăn chặn dòng chảy người di cư bất hợp pháp.
Xác nhận chìm thuyền.
Theo Tổ chức Di cư Quốc tế, ngày 27 tháng 3, một chiếc thuyền trở 250 người đã bị chìm ngoài khơi vùng biển Libya. Người phát ngôn của Tổ chức Di cư Quốc tế, ông Jean-Philippe Chauzy, nói thông tin này đã được các nguồn tin ngoại giao xác nhận.
Theo các quan chức Libya, khoảng 21 người đã được cứu sống, và hơn 200 người mất tích. Chiếc thuyền đã gặp trục trặc ngay sau khi khởi hành từ Sidi Bilal, gần thủ đô Tripoli của Libya. Các hoạt động tìm kiếm và cứu nạn tìm thấy được xác của những người bị chết đuối, trong đó có khoảng 10 người Ai Cập. Có ít nhất 21 xác người đã được lực lượng tuần duyên Libya tìm thấy gần xác chiếc tàu. Tại Cairo, theo ông Ahmed Rizk, một quan chức ngoại giao Ai Cập, chiếc thuyền này đã bị đắm khi cách đất liền khoảng 30 km.
Tàu khác.
Một chiếc tàu thứ hai, giống với chiếc bị đắm, với 365 người, gồm cả phụ nữ và trẻ em, đã bị hư máy gần dàn khoan dầu Buri của Libya nhưng tàu tuần duyên Ý đã kéo họ về bến Tripoli. Có đến ba chiếc tàu có thể đã chìm ngoài khơi bờ biển Libya. Các tàu này không mang theo phao cấp cứu. Và có thể là hơn 300 người đã chết chìm ở biển.
Thương vong.
Sau hai ngày tìm kiếm, không thấy thêm xác người hay bất cứ ai còn sống sót hay xác chiếc tàu. Trong số những người mất tích có người Somalia, Nigeria, Eritrea, người Kurd ở Syria, người Algérie, Maroc, Palestine và Tunisia. Một người Tunisia sống sót đã ở trên tàu có tất cả 365 người. Trong tổng số 14 người gốc Tunisia, chỉ có ông ta thoát chết.
Ma trận kì ảo

Trong toán vui, một ma trận kì ảo bậc "n" (còn gọi là ma phương hay hình vuông ma thuật) là một cách sắp xếp n² số, thường là các số nguyên phân biệt, trong một bảng vuông sao cho tổng "n" số trên mỗi hàng, cột, và đường chéo đều bằng nhau. Ma trận kì ảo chuẩn chứa các số nguyên từ 1 đến n².
Tồn tại ma trận kì ảo chuẩn cho mọi bậc "n" ≥ 1 trừ "n" = 2. Ma trận kì ảo bậc 1 là trường hợp tầm thường, nó chứa duy nhất một ô với giá trị 1. Trường hợp không tầm thường có kích thước nhỏ nhất là ma trận kì ảo bậc 3.
Hằng số là tổng của mỗi hàng, cột, và đường chéo được gọi là hằng số kì ảo. Giá trị này của ma trận kì ảo chuẩn chỉ phụ thuộc vào "n" và có giá trị
Với các ma trận kì ảo bậc "n" = 3, 4, 5, …, các hằng số kì ảo tương ứng là:
Lịch sử.
Các nhà toán học Trung Hoa đã biết đến ma trận kì ảo (ma phương) từ năm 650 trước Công Nguyên. Thế kỉ thứ 7, người Ả Rập đã học được ma trận kì ảo từ người Ấn Độ. Những ma trận kì ảo bậc 5 và 6 đầu tiên xuất hiện trong một cuốn bách khoa toàn thư của thành Baghdad vào khoảng năm 983 ("Rasa'il Ihkwan al-Safa"); một số nhà toán học Ả Rập thời kì trước đó đã biết đến những ma trận kì ảo đơn giản hơn..
Le Portel

Le Portel là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Le Portel là một thị xã du lịch, ngư nghiệp và công nghiệp nhẹ có cự ly khoảng về phía tây nam của trung tâm Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D236 và D119.
Pont-à-Vendin

Pont-à-Vendin là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Pont-à-Vendin is a farming and light industrial town, về phía đông bắc Lens, tại giao lộ của các tuyến đường D30 và đường D164.
Le Ponchel

Le Ponchel là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Le Ponchel có cự ly phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D121 và đường D119, bên bờ sông Authie, ranh giới với tỉnh Somme.
Pommier

Pommier là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Pommier có cự ly về phía tây nam của Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D8 và D30.
Prédefin

 
Prédefin là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Prédefin có cự ly về phía tây bắc Arras, trên đường D93.
Pressy

Pressy là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Pressy là một ngoại ô của Pernes, cự ly về phía tây bắc Arras, trên đường D77E3.
Preures

Preures là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Preures có cự ly 16 km về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer tại giao lộ của các tuyến đường D150 và D148.
Pronville

Pronville là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Pronville có cự ly về phía đông nam Arras, trên đường D22.
Quéant

Quéant là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais. vùng Hauts-de-France của Pháp.
Quéant có cự ly về phía đông nam Arras, tại điểm giao lộ của đường D14 và D22.
Puisieux, Pas-de-Calais

Puisieux là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Puisieux có cự ly về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D919, D27 và D6.
Quelmes

Quelmes là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Quelmes có cự ly khoảng 5 mile (8 km) phía tây Saint-Omer, tại giao lộ của các tuyến đường D208 và D207.
Quercamps

Quercamps là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Quercamps có cự ly khoảng 10 miles (16 km) phía tây Saint-Omer, tại giao lộ của các tuyến đường D206 và D225.
Quernes

 
Quernes là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Quernes có cự ly khoảng về phía tây bắc Béthune and phía tây Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D186e1 và D186.
Le Quesnoy-en-Artois

Le Quesnoy-en-Artois là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Le Quesnoy-en-Artois có cự ly 17 dặm Anh (28 km) về phía đông nam Montreuil-sur-Mer tại giao lộ của các tuyến đường D122 và D123.
Quesques

Quesques là một xã trong tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Quesques có cự ly về phía đông Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D254 và D204.
Questrecques

Questrecques là một xã trong tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Questrecques có cự ly về phía đông nam Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D238 và D239, bên bờ sông Liane.
Quiéry-la-Motte

Quiéry-la-Motte là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais ở vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Quiéry-la-Motte có cự ly về phía đông bắc Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D39 và D48.
Quiestède

Quiestède là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Quiestède có cự ly khoảng 6 miles (9 km) về phía nam Saint-Omer, tại giao lộ của các tuyến đường D201 và D195.
Quilen

Quilen là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Quilen lies 10 miles (16 km) về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer trên đường D129E1.
Quœux-Haut-Maînil

Quœux-Haut-Maînil là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Quœux-Haut-Maînil có cự ly phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D101 và D117.
Racquinghem

Racquinghem là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Radinghem

Radinghem là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Radinghem có cự ly 32 km về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer trên đường D157.
Ramecourt, Pas-de-Calais

Ramecourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Ramecourt là ngoại ô của Saint-Pol, cự ly phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D101 và D102.
Rang-du-Fliers

Rang-du-Fliers là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Ransart, Pas-de-Calais

Ransart là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Ransart có cự ly về phía tây nam của Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D7 và D3.
Raye-sur-Authie

Raye-sur-Authie là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Raye-sur-Authie is located 15 miles (24 km) về phía đông nam Montreuil-sur-Mer trên đường D119, bên sông Authie, giáp với tỉnh Somme.
Rebecques

Rebecques là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rebecques có cự ly khoảng 7 dặm Anh(12 km) về phía nam Saint-Omer, trên đường D192, trong thung lũng sông Lys.
Rebergues

Rebergues là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rebergues có cự ly khoảng 12 mile (19 km) phía tây Saint-Omer, trên đường D216E.
Rebreuve-Ranchicourt

Rebreuve-Ranchicourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rebreuve-Ranchicourt có cự ly khoảng về phía tây nam của Béthune và về phía tây nam của Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D341.
Rebreuve-sur-Canche

Rebreuve-sur-Canche là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rebreuve-sur-Canche nằm bên hai bờ sông Canche, phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D84 và D339.
Rebreuviette

Rebreuviette là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rebreuviette nằm bên hai bên bờ sông Canche, phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D53 và D339.
Reclinghem

Reclinghem là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Reclinghem có cự ly khoảng 12 miles (19 km) về phía nam Saint-Omer, trên đường D104 road, bên hai bờ sông Lys.
Récourt

Récourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Récourt có cự ly khoảng về phía đông Arras, trên đường D39.
Recques-sur-Course

Recques-sur-Course là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Recques-sur-Course is located 4 miles (6 km) north of Montreuil-sur-Mer trên đường D167, hai bên bờ sông Course,
Recques-sur-Hem

Recques-sur-Hem là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Recques-sur-Hem lies 10 miles (16 km) về phía tây bắc Saint-Omer, trên đường D217, bên bờ sông Hem.
Regnauville

Regnauville là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Regnauville có cự ly 29 km về phía đông nam Montreuil-sur-Mer trên đường D928.
Rely, Pas-de-Calais

Rely là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rely có cự ly khoảng phía tây Béthune và về phía tây nam của Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D341 và đường D90 road.
Remilly-Wirquin

Remilly-Wirquin là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Remilly-Wirquin có cự ly khoảng 8 miles (13 km) về phía tây nam của Saint-Omer, trên đường D192, bên bờ sông Aa.
Rémy, Pas-de-Calais

Rémy là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rémy lies nằm trong thung lũng sông Sensee, cự ly về phía đông nam Arras, trên đường D9.
Renty

Renty là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Renty có cự ly khoảng 21 km về phía tây nam của Saint-Omer, trên đường D129, bên hai bờ sông Aa.
Kinh tế địa chất

Kinh tế địa chất quan tâm đến các loại vật liệu trên Trái Đất mà có thể sử dụng vào mục đích kinh tế hoặc công nghiệp. Các loại vật liệu này bao gồm các kim loại cơ bản và kim loại quý, các khoáng sản không kim loại, đá xây dựng, dầu khí, than và nước. Thuật ngữ này thường đề cập đến các tích tụ khoáng sản và tài nguyên khoáng sản. Ngành này ứng dụng các kỹ thuật của các ngành khoa học liên quan như địa hóa học, khoáng vật học, địa vật lý, và địa chất cấu tạo để tìm kiếm, thăm dò và khai thác quặng.
Kinh tế địa chất được các nhà địa chất nghiên cứu và ứng dụng; tuy nhiên nó là đối tượng quan tâm của các nhà đầu tư, phân tích chứng khoán, và các đối tượng khác như kỹ sư, các nhà khoa học môi trường bởi vì những ảnh hưởng của nó từ ngành công nghiệp khai thác đến xã hội, kinh tế và môi trường là rất lớn.
Tài nguyên khoáng sản.
Các nguồn tài nguyên khoáng sản tập trung vào các khoáng sản là nhu cầu của xã hội trong hiện tại và tương lai. Quặng được phân loại dựa trên đặc điểm kỹ thuật và kinh tế của khoáng hóa phục vụ cho khai thác. Không phải tất cả khoáng hóa đều đạt tiêu chuẩn của quặng với nhiều lý do khác nhau. Các nhóm khoáng hóa đặc trưng nhạy cảm về kinh tế như:
Quặng.
Các nhà địa chất nghiên cứu về lĩnh vực tích tụ quặng bao gồm cả nguồn gốc quặng và các quá trình trong vỏ Trái Đất, là nơi tập trung các khoáng vật quặng có thể mang lại giá trị kinh tế.
Nghiên cứu các tích tụ quặng kim loại liên quan đến việc sử dụng các kiến thức của các chuyên ngành như địa chất cấu tạo, địa hóa học, nghiên cứu biến chất và các quá trình của nó cũng như hiểu về biến chất trao đổi và các quá trình khác liên quan đến nguồn gốc quặng.
Tích tụ quặng được phác hoạ qua việc thăm dò khoáng sản, công việc này sẽ đưa ra dự đoán về tiềm năng địa hóa, dự đoán tài nguyên dựa trên việc phân tích tài liệu lỗ khoan bằng phương pháp địa thống kê để đánh giá các thân quặng có giá trị kinh tế. Mục đích của quá trình này nhằm cung cấp thông tin để khai thác mỏ.
Địa chất dầu khí và than.
Nghiên cứu về trầm tích học là một bước quan trọng trong việc phác hoạ dự trữ tài nguyên năng lượng dầu khí và than có thể khai thác đạt hiệu quả kinh tế.
Nhà xưởng

Nhà xưởng Là tài sản vật chất có sức chứa và quy mô quản lý lớn (so với cửa hàng), có thể là địa điểm tập trung nhân lực, trang thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ cho quá trình sản xuất, bảo quản, vận chuyển hàng hóa.
Phân biệt Công ty và Nhà xưởng.
Công ty được thiết lập để quản lý các bộ phận, trong đó có nhà xưởng, nơi sản xuất hàng hóa.và nhà ở cao tầng bằng thép, để tiết kiệm chi phí đầu tư,cho dự án,các nhà đầu tư thường,chọn phương án kết cấu thép,đẻ thi công một đích nhà thép, thi công nhanh,rút ngắn rào cản thời gian cho mọi công trinh,đêm lại hiệu quả kinh tế cho nhà đầu tư- phân biệt nhà xưởng.và nhà thép, giữa hai loại nhà điều bằng thép khác nhau nhà xưởng phục vụ cho kho chứa hàng, xưởng sản xuất, nhà thép khác nhà xưởng, nhà thép bạn có thể làm được các công việc như sau, nhà hàng,nhà văn phòng,nhà ở,phòng trung bày,vv
Các loại nhà xưởng.
Nhà xưởng có thể xây dựng từ gỗ, thép, nhưng hiện nay chủ yếu làm theo kiểu nhà thép mang do có các tính ưu việt hơn cả với những đặc điểm sau:
Tính bền vững.
- Nhà thép giúp quá trình sản xuất liên tục, không bị ngưng trệ hay ảnh hưởng bởi các yếu tố khí hậu như mưa, bão, tuyết, hay động đất…
- Cấu tạo bằng Kết cấu thép giúp chống lại các rủi ro hỏa hạn có thể xảy ra, nhà xưởng gỗ không có ưu điểm này.
- Chống sự thấm nước và côn trùng tấn công: Khác với các cấu trúc nhà gỗ, thép là chất liệu bền, chống lại sự thấm nước hay côn trùng và những yếu tố gây ra hư hại cho nhà xưởng. Mặt khác, thép là chất liệu cực bền, không dễ bị oằn, uốn cong bởi yếu tố nhiệt độ, giữ cho cấu trúc nhà xưởng luôn bền vững theo thời gian.
Thân thiện với môi trường.
Để xây lắp một nhà xưởng gỗ cần rất nhiều thân cây với bản chất gỗ tốt. Điều này gây ảnh hưởng đến môi trường sống của các loài động vật cũng như con người. Do vậy, thép là sự lựa chọn tốt nhất để bảo vệ môi trường tự nhiên.
Thời gian xây lắp nhanh, chi phí tiết kiệm, bảo hành lâu dài.
- Tùy theo quy mô, nhà xưởng có thể được hoàn thành trong vòng vài tháng, quá trình tháo gỡ, di dời chỉ trong vài tuần.
- Nhà thép được các nhà xây dựng bảo trì trong thời gian dài, các kết cấu được sơn lại bảo đảm độ bền cho hoạt động tối ưu của nhà thép.
- Chi phí xây lắp nhà thép có thể cao hơn nhà gỗ, nhưng độ bền, thời gian sử dụng và các đặc tính ưu việt trên là nền tảng để nhà thép là lựa chọn tối ưu cho các công ty, tập đoàn hiện nay.
Khung kèo thép

Khung kèo thép là một kỹ thuật xây dựng với khung sườn bằng thép với các kết cấu vuông góc. Khung kèo thép được sử dụng trong các công trình xây dựng nhà thép, hỗ trợ cho nền, mái, vách… Sự phát triển của kỹ thuật xây dựng khung kèo thép trong xây dựng đã giúp cho việc ra đời của những khu nhà cao tầng chọc trời tại các thành phố lớn như ngày nay.
Lợi ích của khung kèo thép.
Thép là một trong những nguồn nguyên liệu công nghiệp có giá trị lớn nhất
Lợi ích của khung kèo thép trong Kỹ thuật xây dựng nhà xưởng, nhà máy, nhà cao tầng,… là một bước tiến mới cũng như niềm tự hào của các nhà thầu xây dựng.
Luật tục về bảo vệ nguồn lợi thủy sản dưới sông, suối

Luật tục về bảo vệ nguồn lợi thủy sản dưới sông, suối là một luật tục của đồng bào dân tộc thiểu số Người Mường, được các Lang, Đạo, chức sắc nâng lên thành lệ tục. 
Thời gian.
Gần như là quanh năm, chỉ 1-2 lần trong năm vào các dịp giỗ chạp nhà Lang, dân Mường mở hội mới đánh bắt cá ở các khúc sông cấm.
Ranh giới.
Trên các con sông, suối được chọn ngăn từng khúc, từng khoang. Những khúc, khoang sông, suối đã được ngăn đó trong các ngày thường không ai được phép đánh bắt cá. Còn ngoài những nơi bị cấm, dân mường được tự do đánh cá về ăn. Việc cấm đánh cá, bảo vệ những khúc, khoang sông đó còn được thần thánh, tâm linh hóa, nên ngoài việc sợ Lang, Đạo phạt, dân Mường còn sợ làm khinh động đến nơi ở của các loại thần thủy tộc như: rồng, khú, thuồng luồng… nên việc chấp hành rất nghiêm chỉnh.
Sông cấm thường hội đủ các yếu tố như: nửa sông sâu, dòng nước chảy vừa phải, có bãi cát ngầm thoai thoải hay những hang, hốc đá ngầm… rất thuận lợi cho các loại cá sinh đẻ và trốn tránh kẻ thù. Những nơi cấm chính là nguồn cung cấp giống bền vững cho sự tái tạo, phát triển ổn định, lâu dài của các loài cá. 
Chế tài phạt.
Phạt vật chất đối với người vi phạm cũng rất nặng. Tuy có lo sợ cái chính là do ý thức tự giác của mỗi người dân trong việc chấp hành hương ước, lệ mường nên việc chấp pháp rất nghiêm minh.
Liên kết ngoài.
Luật tục xưa của người Mường trong việc bảo vệ một số nguồn lợi của thiên nhiên
Luật tục về thu hái măng các loại cây thuộc họ tre, nứa

Luật tục về thu hái măng các loại cây thuộc họ tre, nứa là một luật tục của đồng bào dân tộc thiểu số Người Mường. Quy định về thu hái măng nói rõ: "Bắt đầu từ khi các loại măng tre, bương… mọc cho đến trước ngày 20 tháng 6 âm lịch hàng năm, bất luận là ai cũng không được bẻ măng trong rừng hay trong các gồ bương, tre… trong vườn nhà do chính tay mình trồng. Ai vi phạm dù là con trẻ, hay người lớn nếu bị phát hiện thì gia đình người đó phải nộp phạt cho mường một con lợn cái (lợn nái đã đẻ). Luật tục này cũng được áp dụng trong cả các trường hợp "nhà ai thả rông gia súc vào rừng dẫm, đạp, làm đổ gãy măng thì chủ gia súc phải nộp phạt cho mường một con lợn cái".
Đúng đến ngày 20 tháng 6 âm lịch (tuỳ theo các làng mường tự quy định có thể trước hay sau thời điểm này vài ngày) hàng năm, lý trưởng hay Lang, Đạo cai quản các mường họp bàn, quyết định phát hiệu lệnh cho phép bằng chiêng, trống hay rao mồm, lúc đó người dân mới được thu, hái măng.
Theo kinh nghiệm dân gian Mường, trong thời gian từ mùa xuân cho đến gần hết tháng 6 âm lịch, số lượng từ măng phát triển thành cây rất cao, vì giai đoạn này khí hậu, môi trường nóng, ẩm thuận lợi cho măng mọc, phát triển tốt, khả năng kháng sâu bệnh cao. Từ tháng 7 âm lịch về sau, măng vẫn còn mọc nhiều, nhưng thời tiết vào mùa này thường có những cơn mưa dầm dài ngày nên phát sinh nhiều sâu bệnh hại măng, kèm theo gió, bão thường xảy ra quật đổ gãy măng. Do vậy số thành cây của măng mọc thời gian này rất thấp nên người xưa cho thu hoạch măng ở thời kỳ này.
Liên kết ngoài.
Luật tục xưa của người Mường trong việc bảo vệ một số nguồn lợi của thiên nhiên
Luật tục người Ê Đê

Luật tục người Ê Đê là một văn bản thành văn của người đồng bào dân tộc thiểu số Ê Đê ở Tây Nguyên.
Cơ cấu.
Có 236 điều của luật tục đã được sắp xếp thành 11 chương. Xuất phát từ một thực tế là do trình độ sản xuất thấp kém nên những quan hệ dân sự trong cộng đồng người Ê Đê còn rất mờ nhạt, đặc biệt là quan hệ trao đổi hàng hóa (mua bán, vay mượn), chỉ được quy định trong 6 điều, từ điều 186 đến điều 191 với nội dung rất đơn giản. Số lượng điều luật chiếm nhiều nhất và cũng chặt chẽ nhất là những điều luật quy định về Hôn nhân và gia đình (54 điều), đó là nhóm quan hệ xã hội rường cột nhất chi phối đời sống của từng cá nhân trong cộng đồng. Có thể thấy rằng, luật tục đã rất xem trọng yếu tố con người trong mối tương quan với thế giới tự nhiên, với cộng đồng và tín ngưỡng. Thứ đến là vấn đề sở hữu tài sản, được quy định trong 38 điều, nhưng đó là tài sản của gia đình mẫu hệ. Mọi của cải trong gia đình đều thuộc quyền quản lý của mẹ hay người đại diện cho mẹ là chị cả. Việc thừa kế tài sản cũng được tính theo dòng mẹ. Một phần của cải của người chồng đã chết cũng phải đem trả về cho mẹ hay chị em gái của anh ta (điều 182). Nhóm những điều luật chiếm vị trí thứ 3 về số lượng với 33 điều quy định mối quan hệ giữa người đứng đầu buôn với các thành viên, nhằm đảm bảo kỷ cương, đảm bảo quyền dân chủ, bình đẳng trong quan hệ cộng đồng buôn làng. Điều nặng nhất của luật này là đuổi khỏi làng.
Liên kết ngoài.
Luật tục Ê đê: Nhìn từ góc độ văn hóa pháp lý
Địa chất biển

 
Địa chất biển liên quan việc khảo sát địa vật lý, địa hóa, trầm tích và cổ sinh của đáy đại dương và bờ biển. Địa chất biển có quan hệ chặt chẽ với vật lý hải dương và kiến tạo mảng.
Các nghiên cứu địa chất biển rất quan trọng nhằm cung cấp các dấu hiệu của việc tách giãn đáy biển và kiến tạo mảng kể từ sau Thế chiến thứ II. Đáy đại dương sâu đối tượng quan trọng chưa được khám phá và lập bản đề chi tiết để hỗ trợ cho cả mục tiên quân sự (dưới biển) và mục tiêu kinh tế (dầu mỏ và khai thác mỏ kim loại).
Tổng quan.
Vành đai lửa xung quanh Thái Bình Dương cùng với hoạt động núi lửa và địa chấn là nguyên nhân gây ra các thảm hoạt động đất, sóng thần và phun trào núi lửa. Bất kỳ hệ thống "cảnh báo sớm" nào về các tai biến này sẽ đòi hỏi những hiểu biết thật chi tiết về điều kiện địa chất biển khu vực bờ biển và cung núi lửa.
Việc nghiên cứu về trầm tích bờ biển và biển sâu và tốc độ tích tụ, hòa tan của cacbonat calci trong các môi trường biển khác nhau là vấn đề quan trọng ảnh hưởng đến biến đổi khí hậu toàn cầu.
Công việc khám phá và tiếp tục nghiên cứu về đới núi lửa tách giãn giữa đại dương và các miệng phun nước nóng, đầu tiên là biển Đỏ và sau đó dọc theo hệ thống đới nâng đông Thái Bình Dương và Sống núi giữa Đại Tây Dương và tiếp tục nghiên cứu các khu vực quan trọng khác. Các loài extremophile được phát hiện đang sinh sống trong hoặc gần với hệ thống thủy nhiệt được xem là có ảnh hưởng đến sự hiểu biết của chúng ta về sự sống trên Trái Đất và có khả năng là nguồn gốc sự sống từ môi trường này.
Các rãnh đại dương là dạng địa hình rất lớn bị lõm, kéo dài và hẹp, và cũng là các phần sâu nhất của đáy đại dương.
Rãnh Mariana là máng dưới biển sâu nhất đã được phát hiện, và là vị trí sâu nhất của bề mặt vỏ Trái Đất. Đới hút chìm tạo ra máng này là nơi mảng Thái Bình Dương bị hút chìm dưới mảng Philippin. Đáy của máng là nơi sâu nhất dưới mực nước biển so với điểm cao nhất trên mực nước biển là đỉnh Everest.
Children Action

Children Action (tạm dịch: "(Tổ chức) hành động vì trẻ em"), là một tổ chức quỹ từ thiện, nhằm cung cấp mọi loại trợ giúp cho các trẻ em bất hạnh, trong đó có chăm sóc y khoa, phẫu thuật, giúp đỡ tâm lý, chăm sóc phòng ngừa thanh thiếu niên tự tử v.v... Tổ chức này được Bernard Sabrier thành lập năm 1994, có trụ sở ở Thụy Sĩ.
Tổ chức có các nguyên tắc sau: mục tiêu duy nhất, chiến lược rõ ràng, sự cam kết rõ rệt, tập trung vào chất lượng.
Các hoạt động.
Nhiệm vụ của tồ chức này ở Việt Nam gồm có, trợ giúp y khoa, xây dựng trường học, cấp học bổng cho các trẻ em nghèo, chăm sóc trẻ em khiếm thị, với ngân sách tổng cộng hàng năm khoảng 250.000 USD.
Rety

Rety là một xã trong tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Rety là một xã công nghiệp nhẹ và nông trại, có 15 làng. Xã có cự ly khoảng về phía đông bắc Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D232, D243 và D127, bên hai bờ sông Slack.
Richebourg, Pas-de-Calais

Richebourg là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais ở Pháp. Xã được lập ngày 21 tháng 1 năm 1971 thông qua việc hợp nhất Richebourg-Saint-Vaast và Richebourg-l'Avoué. Năm 1916, đây là nơi diễn ra trận Boar's Head.
Riencourt-lès-Bapaume

Riencourt-lès-Bapaume là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Riencourt-lès-Bapaume lies về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D11E và N17.
Riencourt-lès-Cagnicourt

Riencourt-lès-Cagnicourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Riencourt-lès-Cagnicourt nằm về phía đông nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D13 và D83.
Rimboval

Rimboval là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rimboval có cự ly 10 dặm Anh (16 km) về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer trên đường D149.
Rinxent

Rinxent là một xã trong tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Rinxent là một xã nông trại và công nghiệp nhẹ, có cự ly khoảng về phía đông bắc Boulogne, trên đường D191.
Rivière, Pas-de-Calais

Rivière là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rivière là một xã nông trại và công nghiệp nhẹ, cự ly về phía tây nam của Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D7, D30 và D34.
Robecq

Robecq là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Robecq có cự ly khoảng về phía tây bắc Béthune và về phía tây nam của Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D937, the D69 và đường D94.
Roclincourt

Roclincourt là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais nước Pháp.
Địa lý.
Roclincourt có cự ly về phía bắc Arras và về phía nam Lens, và khoảng so với Calais.
Rocquigny, Pas-de-Calais

Rocquigny là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rocquigny có cự ly khoảng về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D19 và D20.
Rodelinghem

Rodelinghem là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rodelinghem có cự ly khoảng 8 miles (13 km) về phía nam Calais, trên đường D228.
Roëllecourt

Roëllecourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Roëllecourt lies just outside Saint-Pol, some phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D8 và N39.
Rœux

Rœux là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rœux lies on the banks of the Scarpe river about về phía đông Arras tại giao lộ của các tuyến đường D33, D42 và D46.
Rollancourt

Rollancourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais ở vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Rollancourt có cự ly 28 km về phía đông nam Montreuil-sur-Mer trên đường D107, trong thung lũng sông Ternoise.
Rombly

Rombly là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Rombly có cự ly khoảng về phía tây bắc Béthune and phía tây Lille, trên đường D186.
Roquetoire

Roquetoire là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Roquetoire có cự ly 12 km về phía đông nam Saint-Omer tại giao lộ của các tuyến đường D195 và đường D187.
Rougefay

Rougefay là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rougefay có cự ly khoảng phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D110 và D102.
Roussent

Roussent là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Roussent có cự ly 6 miles (9 km) về phía nam Montreuil-sur-Mer trên đường D119, trong thung lũng sông Authie, biên giới với tỉnh Somme.
Rouvroy, Pas-de-Calais

Rouvroy là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rouvroy is a farming and light industrial town, về phía đông nam Lens, tại giao lộ của các tuyến đường D40 và đường D46.
Cổ địa lý học

Cổ địa lý học nghiên cứu về địa lý trong quá khứ. Nó thường được dùng để nói về cảnh quan tự nhiên, nhưng không có gì loại trừ việc sử dụng nó khi nói tới con người hay môi trường văn hóa. Nếu chủ đề là các địa mạo trong quá khứ thì cũng có thể gọi là cổ địa mạo học.
Trong địa chất dầu khí thuật ngữ phân tích cổ địa lý được dùng để chỉ các nghiên cứu chi tiết về bồn địa trầm tích, do các môi trường địa mạo cổ của bề mặt của Trái Đất được bảo tồn trong cột địa tầng. Các nhà cổ địa lý cũng nghiên cứu môi trường trầm tích liên quan đến các hóa thạch để làm sách tỏ hơn sự tiến hóa của các loài tuyệt chủng. Sự tác tạo các lục địa và đại dương cổ tùy thuộc vào các dấu hiệu cổ địa lý ghi nhận được. Vì thế cổ địa lý cung cấp các dấu hiệu quan trọng cho sự phát triển của các học thuyết trôi dạt lục địa và kiến tạo mảng hiện tại. Ví dụ, sự hiểu biết về hình dạng và vị trí theo vĩ độ của các siêu lục địa như Pangaea và các đại dương cổ như Panthalassa là kết quả nghiên cứu về cổ địa lý.
Royon

Royon là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Royon có cự ly 10 mile (16 km) về phía đông Montreuil-sur-Mer trên đường D130, trong thung lũng sông Créquoise.
Ruisseauville

Ruisseauville là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Ruisseauville có cự ly 24 km về phía đông Montreuil-sur-Mer, just to the về phía nam Fruges, trên đường D928.
Ruitz

Ruitz là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Ruitz có cự ly khoảng về phía tây nam của Béthune and về phía tây nam của Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D72 và D86.
Rumaucourt

Rumaucourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rumaucourt có cự ly khoảng về phía đông nam Arras, trên đường D19.
Rumilly, Pas-de-Calais

Rumilly là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Rumilly có cự ly 12 miles (19 km) về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer trên đường D148, trong thung lũng sông Aa.
Ruminghem

Ruminghem là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Ruminghem có cự ly khoảng 10 miles (16 km) về phía bắc Saint-Omer trên đường D217.
Ruyaulcourt

Ruyaulcourt là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Ruyaulcourt nằm giữa tuyế A2 autoroute và Canal du Nord, cự ly khoảng về phía đông nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D19E và D7.
Sachin, Pas-de-Calais

 
Sachin là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sachin nằm trong thung lũng sông Clarence, cự ly khoảng về phía tây bắc Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D70E6 và D70.
Sailly-au-Bois

Sailly-au-Bois là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sailly-au-Bois có cự ly khoảng về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D3 và D23.
Zutkerque

 
Zudkerque là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Zutkerque có cự ly 11 miles (17 km) về phía tây bắc Saint-Omer, tại giao lộ của tuyến D226 với D191.
Zudausques

 
Zudausques là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Sailly-en-Ostrevent

Sailly-en-Ostrevent là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sailly-en-Ostrevent có cự ly khoảng về phía đông Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D39 và D43.
Sailly-Labourse

Sailly-Labourse là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sailly-Labourse là một xã nông trại và công nghiệp nhẹ, có cự ly khoảng về phía đông nam Béthune and về phía tây nam của Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D943 và D65.
Sailly-sur-la-Lys

Sailly-sur-la-Lys là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sailly-sur-la-Lys là một xã nông trại và công nghiệp nhẹ, có cự ly khoảng về phía đông nam Béthune và về phía tây nam của Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D945 và D66. Sông Lys tạo thành phần lớn ranh giới phía tây và bắc của xã.
Sains-en-Gohelle

Sains-en-Gohelle là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sains-en-Gohelle từng là một xã khai thác than đá, nay là một xã công nghiệp nhẹ, có cự ly về phía tây bắc Lens, tại giao lộ của các tuyến đường D937 và đường D166.
Sains-lès-Fressin

Sains-lès-Fressin là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais miền bắc nước Pháp.
Địa lý.
Sains-lès-Fressin có cự ly 27 km về phía đông Montreuil-sur-Mer, trên một vùng đất cao giữa Fressin và Créquy trên đường D155.
Sains-lès-Marquion

Sains-lès-Marquion là một commune in the tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sains-lès-Marquion có cự ly khoảng về phía đông nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D15 và D16.
Sains-lès-Pernes

 Sains-lès-Pernes là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sains-lès-Pernes toạ lạc tại giao lộ của các tuyến đường D70 và D71, cự ly khoảng về phía tây bắc Arras, close to the town of Pernes.
Saint-Amand, Pas-de-Calais

Saint-Amand là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Amand có cự ly khoảng về phía tây bắc Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D15 và D16.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Nguy Sơn

Huyện tự trị người Di người Hồi Nguy Sơn (chữ Hán giản thể: 巍山彝族回族自治县; bính âm: Wēishān Yízú Huízú Zìzhì Xiàn), gọi tắt là Nguy Sơn, là một huyện tự trị trong châu tự trị Đại Lý ở miền tây tỉnh Vân Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.
Lịch sử.
Thời cổ đại đây Nguy Sơn thuộc nước Điền. Thời kỳ Tây Hán lập huyện Tà Long. Thời Đường, thuộc Nam Chiếu và là nơi đóng đô của nước này. Hiện còn Nguy Bảo Sơn là kinh đô của Nam Chiếu. Năm 1994, chính quyền Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa đã xếp thành cổ này vào danh sách các thành cổ văn hóa-lịch sử cấp quốc gia. Thời Vương quốc Đại Lý gọi là chiếu Mông Xá. Thời Nguyên gọi là Mông Hóa, thời Minh-Thanh trải qua các thời kỳ là châu hay phủ. Năm 1912 đổi thành huyện. Năm 1954 có tên gọi là Nguy Sơn. Năm 1956 lập huyện tự trị người Di, người Hồi Nguy Sơn, trực thuộc châu tự trị người Bạch Đại Lý.
Địa lý.
Huyện nằm ở phía nam châu tự trị Đại Lý, nằm cách Côn Minh khoảng 250 km (tính theo đường chim bay) về phía tây của thành phố thủ phủ tỉnh. Toàn bộ huyện này chủ yếu là khu vực miền núi thuộc dãy núi Ai Lao Sơn và Vô Lượng Sơn với diện tích miền núi chiếm 93,3% tổng diện tích. Tọa độ: từ 99° 55' tới 100° 26' kinh đông và từ 24°56' tới 25°33' vĩ bắc. Điểm cao nhất đạt 3.037 m, điểm thấp nhất đạt 1.146 m trên mực nước biển. Khí hậu mang đặc trưng của cận nhiệt đới núi cao. Nhiệt độ bình quân năm đạt 15,6 °C. Lượng mưa hàng năm trung bình đạt 800 mm. Sông Hồng bắt nguồn từ khu vực nằm trong huyện này.
Hành chính.
Huyện chia thành 2 trấn, 9 hương với 82 thôn và biện sự xứ.
Thủy điện Thác Mơ

Nhà máy thủy điện Thác Mơ là một nhà máy thủy điện trên sông Bé thuộc địa bàn xã Đức Hạnh, huyện Bù Gia Mập, tỉnh Bình Phước, Việt Nam.
Địa lý.
Công trình Thủy điện Thác Mơ được xây dựng trên dòng chính Sông Bé thuộc địa phận thị xã Phước Long, huyện Bù Đăng và huyện Bù Gia Mập, tỉnh Bình Phước, cách Thành phố Hồ Chí Minh 148 km về phía bắc đông bắc.
Lịch sử.
Thủy điện Thác Mơ ban đầu có công suất lắp máy 150 MW với 2 tổ máy, sản lượng điện hàng năm 610 triệu KWh, khởi công xây dựng ngày 20 tháng 11 năm 1991 và đi vào hoạt động ngày 30 tháng 4 năm 1995.
Thủy điện Thác Mơ mở rộng, tăng thêm công suất lắp máy 75 MW với 1 tổ máy, khởi công ngày 5 tháng 7 năm 2014, hoàn thành ngày 11 tháng 7 năm 2017, nâng tổng công suất lắp máy là 225 MW, sản lượng điện hàng năm 915 triệu KWh.
Thủy điện Thác Mơ không chỉ cung cấp điện năng, mà còn cung cấp nước cho đất đai quanh vùng và kiểm soát lũ ở hạ lưu. Tuy nhiên, nó cũng gây ra xói lở hạ lưu.
Thông số kỹ thuật.
Hồ chứa nước cho nhà máy hoạt động có diện tích lưu vực là 2.200 km², mực nước chết là 198 m, mực nước dâng bình thường là 218 m, rộng 109 km², dung tích 1,36 tỷ m³. Đập chính của thủy điện cao 50 m, rộng 7 m (đỉnh đập). Đập tràn dài 44 m.
Sông Bé.
Sông Bé bắt nguồn từ hồ thủy điện Thác Mơ, chảy qua các tỉnh Bình Phước, Bình Dương và Đồng Nai, đổ vào sông Đồng Nai tại thủy điện Trị An: .
Ngoài Thác Mơ còn có thủy điện Cần Đơn và thủy điện Srok Phu Miêng: được xây dựng trên sông Bé.
Ai Lao Sơn

Ai Lao Sơn (tiếng Trung: 哀牢山) là một dãy núi nằm ở miền trung tỉnh Vân Nam, Trung Quốc. Nó là phân giới của cao nguyên Vân Quý ở phía đông với dãy núi Hoành Đoạn ở phía tây, là đường chia nước tự nhiên của hai con sông là Vân Giang và A Mặc Giang. Ai Lao Sơn chạy theo hướng tây bắc-đông nam, phía bắc bắt đầu từ khu vực thuộc châu tự trị dân tộc Di Sở Hùng, phía nam kết thúc tại huyện Lục Xuân thuộc châu tự trị dân tộc Cáp Nê, Di Hồng Hà, dài khoảng 500 km. Ngọn núi chính cùng tên, có đỉnh cao 3.166 m trên mực nước biển.
Quảng Sơn, Ba Đồn

Quảng Sơn là một xã thuộc thị xã Ba Đồn, tỉnh Quảng Bình, Việt Nam.
Địa lý.
Xã Quảng Sơn nằm ở phía tây thị xã Ba Đồn, có vị trí địa lý:
Xã Quảng Sơn có diện tích 53,73 km², dân số năm 2019 là 7.109 người, mật độ dân số đạt 132 người/km².
Hành chính.
Xã Quảng Sơn được chia làm 8 thôn: Trung Thượng, Linh Cận Sơn, Minh Sơn, Hà Sơn, Bắc Sơn, Tân Sơn, Thọ Hạ, Diên Trường.
Lịch sử.
Trước đây, xã Quảng Sơn thuộc huyện Quảng Trạch.
Từ ngày 20 tháng 12 năm 2013, xã trực thuộc thị xã Ba Đồn như hiện nay.
Dãy núi Hoành Đoạn

Dãy núi Hoành Đoạn (tiếng Trung: 横断山脉; bính âm: Héngduàn Shānmài, Hán-Việt: Hoành Đoạn sơn mạch) là một dãy núi ở Trung Quốc trong khu vực có tọa độ khoảng từ 22° tới 32°05' vĩ bắc và từ 97° tới 103° kinh đông. Dãy núi này nằm ở phía đông nam cao nguyên Thanh Tạng. Nó nằm trong lãnh thổ của các tỉnh Tứ Xuyên, Vân Nam và miền đông Khu tự trị Tây Tạng. Phần kết thúc phía nam của dãy núi tạo thành biên giới giữa Myanmar và Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Về tổng thể, dãy núi này chạy gần đúng theo hướng bắc-nam, tạo thành rìa phía đông của cao nguyên Tây Tạng. Phía bắc chạy tới Cam Đô, Cam Tư và Mã Nhĩ Khang. Phía nam chạy tới biên giới Trung Quốc-Myanmar. Phía tây nối vào đỉnh Bá Thư Lạp. Phía đông bắt nguồn từ Cung Lai sơn. Diện tích trên 600.000 km². Là dãy núi dài nhất, rộng nhất chạy theo hướng bắc-nam tại Trung Quốc.
Tổ thành sông núi.
Từ đông sang tây có Cung Lai sơn, Đại Độ hà, Đại Tuyết Sơn, Nhã Lung giang, Sa Lỗ Lý Sơn, Kim Sa giang, Mang Khang Sơn (Ninh Tĩnh Sơn), Lan Thương giang, Nộ Sơn, Nộ giang và Cao Lê Cống Sơn, còn gọi là "tứ sơn lục giang" (bốn núi sáu sông).
Dãy núi là kết quả của sự va chạm giữa hai mảng kiến tạo Á-Âu và Ấn Độ trong hoạt động kiến tạo sơn đã tạo ra dãy núi Himalaya. Đỉnh cao nhất của dãy núi này nằm trong dãy núi Đại Tuyết sơn, là đỉnh Minya Konka (貢嘎山, Cống Giới sơn), cao 7.556 m trong tỉnh Tứ Xuyên.
Sinh thái.
Các ngọn núi trong dãy núi này phần lớn được che phủ bằng các khu rừng cây lá kim cận núi cao, với cao độ trog khoảng từ 1.300 tới 4.000 m. Những cánh rừng nguyên sinh rậm rạp, tương đối cô lập và một thực tế là phần lớn khu vực không bị băng hà hóa trong các thời kỳ băng hà đã tạo ra một môi trường sống rất phức tạp với mức độ cao trong đa dạng sinh học. Khu vực miền núi này là quê hương của loài gấu trúc lớn rất hiếm và đang cực kỳ nguy cấp. Các loài bản địa khác của khu vực này còn có thanh tùng Trung Hoa ("Taxus chinensis") và nhiều loài cây hiếm khác, hươu, nai và linh trưởng.
Các nhóm môi trường coi khu vực sinh thái này là đang bị đe dọa bởi "sự gia tăng của dân số và nhu cầu về các sản phẩm rừng phi gỗ và động vật hoang dã để sử dụng y học và sử dụng khác".
Giả Xảo Thư

 
Giả Xảo Thư () là nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết Hồng Lâu Mộng của tác giả Tào Tuyết Cần. Trong tiểu thuyết, Xảo Thư là con gái đầu của Giả Liễn và Vương Hy Phượng, cháu nội của Giả Xá và Hình phu nhân. Nàng là người nhỏ tuổi nhất trong Kim Lăng thập nhị thoa chính sách.
Cuộc đời.
Giả Xảo Thư là con gái Vương Hy Phượng, còn nhỏ tuổi (kết thúc tiểu thuyết khoảng 13, 14 tuổi) nhưng nhan sắc được người khác mô tả là tuyệt đẹp. Hồi nhỏ Xảo Thư sinh đúng vào ngày Thất Tịch 7 tháng 7, lại đau ốm luôn nên được Già Lưu đặt cho tên là "Xảo" để tránh tai ương trắc trở. 
Xảo Thư cũng là cô gái vô cùng thông minh, tài giỏi, tuổi còn nhỏ mà đã đọc chữ, xem sách tinh thông. Ai cũng cho rằng nàng sau có thể thông minh hơn cả Phượng Thư. Trong kết thúc của Cao Ngạc, sau khi Phượng Thư mất, Xảo Thư vì có nhan sắc nên bị ông cậu Vương Nhân cùng Giả Vân lừa định đem bán làm nàng hầu cho một vị Vương gia. Nhưng nàng được Bình Nhi sắp xếp cho đi trốn tại nhà già Lưu - người trước kia tình cờ được Phượng Thư cứu giúp - và được già Lưu cưu mang săn sóc tận tình, chờ khi tai qua nạn khỏi. Tại đó, Xảo Thư quen một vị thư sinh láng giềng và sau đó Giả Liễn từ Nam về đồng ý cho hai người kết hôn.
Saint-Aubin, Pas-de-Calais

 
Saint-Aubin is a commune in the tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Aubin có cự ly 5 mile (8 km) phía tây Montreuil-sur-Mer trên đường D144E1 road.
Saint-Denœux

Saint-Denoeux là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Denœux có cự ly 6 miles (9 km) về phía đông Montreuil-sur-Mer tại giao lộ của các tuyến đường D149 và D153.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Sainte-Austreberthe, Pas-de-Calais

Sainte-Austreberthe là một commune in the tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sainte-Austreberthe là ngoại ô của Hesdin, cự ly 15 dặm Anh (24 km) về phía đông nam Montreuil-sur-Mer tại giao lộ của các tuyến đường D340 và D113.
Sainte-Catherine, Pas-de-Calais

Saint-Catherine-lès-Arras là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sainte-Catherine-lès-Arras có cự ly về phía bắc Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D264 và D63.
Sainte-Marie-Kerque

Sainte-Marie-Kerque là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sainte-Marie-Kerque có cự ly khoảng 8 mile (13 km) to the về phía đông Calais trên đường D224E1 và D218E1.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Étienne-au-Mont

Saint-Étienne-au-Mont là một xã ở tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Saint-Étienne-au-Mont là một xã nông trang và công nghiệp nhẹ, có cự ly khoảng về phía nam Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D52 và D940.
Saint-Floris

Saint-Floris là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Rối loạn nhân cách ám ảnh cưỡng chế

Rối loạn nhân cách ám ảnh cưỡng chế (tiếng Anh:"obsessive-compulsive personality disorder" - OCPD) là một trạng thái không bình thường của nhân cách, có đặc tính là sự quan tâm quá mức tới những chi tiết, quy tắc, sắp xếp trật tự và hoàn hảo. Mặt khác lại rất sợ phạm sai lầm, hay nghiền ngẫm và thích lý luận suông, hệ quả là không dám làm và hay lưỡng lự. Về cảm xúc thường đè nén, trở ngại trong giao tiếp, thiếu khôi hài, cởi mở. Khi thương lượng với người khác thường cứng nhắc. Đây là một dạng trong nhóm bệnh [[rối loạn nhân cách]].
Tiêu chuẩn chẩn đoán.
Rối loạn nhân cách ám ảnh cưỡng chế được phân loại trong [[DSM]] ("[[Cẩm nang Chẩn đoán và Thống kê Rối loạn tâm thần]]" của [[Mỹ]]) nhưng trong [[Phân loại bệnh tật quốc tế|ICD]] thì không. Bệnh thường khởi phát vào thời điểm đầu trưởng thành trong nhiều hoàn cảnh khác nhau và có ít nhất 4 trong các biểu hiện dưới đây:
Dịch tễ học.
Ước tính khoảng 1% dân số chung và từ 3-10% trong khám tâm thần. Tỷ lệ nam mắc cao hơn nữ.
Chú thích.
[[Thể loại:Rối loạn nhân cách]]
[[Thể loại:Chẩn đoán tâm thần]]
Saint-Folquin

Saint-Folquin là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Folquin có cự ly khoảng 8 dặm (13 km) về phía đông Calais trên đường D229.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Georges, Pas-de-Calais

Saint-Georges là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Georges có cự ly trong thung lũng sông Canche, 18 miles (27 km) về phía đông nam Montreuil-sur-Mer trên đường D340, và 3 dặm Anh (5 km) to the về phía đông Hesdin. 
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Hilaire-Cottes

Saint-Hilaire-Cottes là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Hilaire-Cottes có cự ly khoảng về phía tây bắc Béthune và phía tây Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D943 và D91.
Saint-Inglevert

Saint-Inglevert là một xã ở tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Saint-inglevert có cự ly khoảng về phía bắc Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D244 với tuyến A16 autoroute.
Saint-Josse

Saint-Josse, hoặc Saint-Josse-sur-Mer là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Josse có cự ly 4 miles (6 km) phía tây Montreuil-sur-Mer trên đường D144.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Laurent-Blangy

Saint-Laurent-Blangy là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Laurent-Blangy là một xã công nghiệp nhẹ, nằm ở phía đông bắc Arras, tại giao lộ của các tuyến đườngN50, D42 và D919.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Léger, Pas-de-Calais

Saint-Léger là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Léger lies về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D12, D9 và D36E.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Léonard, Pas-de-Calais

Saint-Léonard là một xã ở tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Saint-Léonard có cự ly khoảng về phía nam Boulogne, tại giao lộ của các tuyến đường D901 và D940.
Saint-Martin-au-Laërt

Saint-Martin-au-Laërt là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Martin-au-Laërt là một xã công nghiệp nhẹ nằm ở phía tây bắc Saint-Omer trên đường D928 và D923.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Martin-Boulogne

Saint-Martin-Boulogne là một xã ở tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Saint-Martin-Boulogne nằm ở phía đông Boulogne itself, tại giao lộ của các tuyến đườngN42 và D96.
Saint-Martin-Choquel

Saint-Martin-Choquel là một xã ở tại tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Địa lý.
Saint-Martin-Choquel có cự ly khoảng về phía đông nam Boulogne, trên đường D204.
Saint-Martin-d'Hardinghem

Saint-Martin-d’Hardinghem là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Martin-d'Hardinghem toạ lạc 16 km về phía tây nam của Saint-Omer trên đường D158.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Martin-sur-Cojeul

Saint-Martin-sur-Cojeul là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Martin-sur-Cojeul lies về phía đông nam Arras, trên đường D33.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Michel-sous-Bois

Saint-Michel-sous-Bois là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Michel-sous-Bois có cự ly 15 km về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer trên đường D129 road. 
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Michel-sur-Ternoise

Saint-Michel-sur-Ternoise là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Michel-sur-Ternoise nằm hai bên bờ sông Ternoise, cự ly khoảng phía tây Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D8 và D85.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Nicolas, Pas-de-Calais

Saint-Nicolas hoặc Saint-Nicolas-lez-Arras là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Saint-Omer-Capelle

Saint-Omer-Capelle là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Saint-Omer-Capelle có cự ly 13 km về phía đông Calais trên đường D229.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Rémy-au-Bois

Saint-Rémy-au-Bois là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Rémy-au-Bois có cự ly 10 mile (16 km) về phía đông nam Montreuil-sur-Mer trên đường D129. 
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Saint-Tricat

Saint-Tricat là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Tricat có cự ly 5 mile (8 km) về phía tây nam của Calais, tại giao lộ của các tuyến đường D215 và D246.
Saint-Venant

Saint-Venant là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Saint-Venant có cự ly khoảng về phía tây bắc Béthune and phía tây Lille, tại giao lộ của các tuyến đường D186 và D916 và nằm hai bên bờ sông Lys.
Salperwick

Salperwick là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Sanghen

Sanghen là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sanghen có cự ly 13 mile (22 km) về phía nam Calais, tại giao lộ của các tuyến đường D191 và D224.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Sapignies

Sapignies là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sapignies lies về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D31E and N17.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Le Sars

Le Sars là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Le Sars có cự ly về phía nam Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D11 và đường D929.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Sars-le-Bois

Sars-le-Bois là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sars-le-Bois nằm bên hai bờ sông Canche, cự ly khoảng phía tây Arras, trên đường D79E.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais
Sarton, Pas-de-Calais

Sarton là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý.
Sarton nằm bên hai bờ sông Authie, cự ly khoảng về phía tây nam của Arras, tại giao lộ của các tuyến đường D1E và D938.
Xem thêm.
Xã của tỉnh Pas-de-Calais