Giáo phận Nha Trang

Giáo phận Nha Trang (tiếng Latinh: "Dioecesis Nhatrangensis") là một giáo phận Công giáo Rôma ở Việt Nam. Địa giới gồm 2 tỉnh Ninh Thuận và Khánh Hòa với diện tích 8.576 km². Đến năm 2021, giáo phận có 228.600 giáo dân (chiếm 11,8%) trên tổng số dân cư 1.931.140, với 266 linh mục quản lý 116 giáo xứ.
Giáo phận hiện tại được cai quản bởi giám mục Giuse Huỳnh Văn Sỹ (2023). 
Lịch sử.
Tài liệu lịch sử Giáo phận ghi lại vào các năm 1653 có Linh mục Dòng Tên Phêrô Marques và năm 1655 một Linh mục Dòng Tên khác là Phanxicô Rivas đã đến giảng đạo tại trấn Khánh Hòa. Đây được xem là những hoạt động truyền giáo đầu tiên tại đây.
Trong những năm sau, suốt gần 200 năm, địa phận thuộc Giáo phận Nha Trang ngày nay là thuộc Giáo phận Đàng Trong. Từ tháng 9 năm 1844, mới chuyển thành là thuộc Giáo phận Đông Đàng Trong. Mãi đến năm 1924, Giáo phận Đông Đàng Trong được đổi thành Giáo phận Quy Nhơn.
Ngày 5 tháng 7 năm 1957, với Tông sắc Crescit Laetissimo, Giáo hoàng Piô XII đã thành lập Giáo phận Tông tòa Nha Trang, gồm 2 tỉnh Khánh Hòa, Ninh Thuận (thuộc Giáo phận Quy Nhơn) và 2 tỉnh Bình Thuận, Bình Tuy (thuộc Giáo phận Sài Gòn), và bổ nhiệm Giám mục Marcel Piquet Lợi làm Giám mục tiên khởi của Giáo phận Nha Trang.
Ngày 24 tháng 11 năm 1960, Giáo hoàng Gioan XXIII ra sắc chỉ thiết lập Hàng Giáo phẩm Việt Nam. Theo đó, các giáo phận Việt Nam phân thành 3 Giáo tỉnh: Hà Nội, Huế, Sài Gòn. Giáo phận Nha Trang thuộc giáo tỉnh Huế và được nâng lên hàng Giáo phận chính tòa. Giám mục Piquet Lợi được nâng lên làm Giám mục Chính toà Nha Trang và được thụ phong ngày 23 tháng 6 năm 1961.
Ngày 30 tháng 1 năm 1975, Tòa Thánh tách 2 tỉnh Bình Thuận và Bình Tuy thuộc Giáo phận Nha Trang để thành lập Giáo phận Phan Thiết. Giáo phận Nha Trang chỉ còn gồm 2 tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận cho đến ngày nay.
Địa giới giáo phận: phía bắc giáp giáo phận Qui Nhơn, phía nam giáp giáo phận Phan Thiết, phía đông giáp biển Đông, phía tây giáp giáo phận Ban Mê Thuột và giáo phận Đà Lạt.
Tổ chức.
Đứng đầu Giáo phận Nha Trang là Giám mục chính tòa do Giáo hoàng bổ nhiệm. Giúp việc cho Giám mục có Tổng Đại diện Giáo phận là Linh mục Gioakim Phạm Công Văn (từ 17 tháng 12 năm 2022) và một số Linh mục Đại diện Giám mục tại các Miền và các lĩnh vực cụ thể.
Giám mục Giáo phận còn được hỗ trợ bởi Hội đồng Linh mục Giáo phận gồm 22 linh mục và Ban Tư vấn của Giáo phận gồm 12 linh mục với nhiệm kỳ 5 năm.. Ngoài ra, Giáo phận còn có 21 Ban phụ trách các vấn đề mục vụ, bao gồm các Ban: Kinh Thánh, Giáo lý Đức tin, Phụng tự, Thánh Nhạc, Nghệ thuật Thánh, Giáo sĩ, Đại Chủng viện, Ơn gọi, Tu sĩ, Giáo dục Công giáo, Giáo dân, Giáo dân (đặc trách Hội đồng Giáo xứ), Giáo dân (đặc trách Tông đồ Giáo dân), Giáo dân (đặc trách Mục vụ Gia đình), Giáo dân (đặc trách Giới trẻ và Sinh viên), Giáo dân (đặc trách Mục vụ Di dân), Loan báo Tin mừng, Bác ái Xã hội, Thông tin Liên lạc, Văn hoá Công giáo, Công lý và Hoà bình.
Giáo hạt và Giáo xứ.
Giáo phận Nha Trang được phân chia thành 9 Giáo hạt: Vạn Ninh, Nha Trang, Diên Khánh, Cam Lâm, Cam Ranh (thuộc địa giới tỉnh Khánh Hòa) và Ninh Hải, Phan Rang - Tháp Chàm, Ninh Phước, Ninh Sơn (thuộc địa giới tỉnh Ninh Thuận) với 9 Linh mục Hạt trưởng. Các Giáo xứ của Giáo phận Nha Trang gồm:
Các danh địa giáo phận.
Nhà thờ chính tòa và Tòa Giám mục.
Nhà thờ chính tòa Kitô Vua (Nhà thờ Núi) ở Nha Trang là Nhà thờ chính tòa của giáo phận.
Lễ Bổn mạng của Giáo phận được tổ chức vào ngày 8 tháng 12 hàng năm, mừng lễ Đức Mẹ Vô nhiễm Nguyên tội.
Toà Giám mục Nha Trang hiện đặt tại số 22 đường Trần Phú, Nha Trang. 
Các nhà thờ và tu viện lớn.
Đại chủng viện Sao Biển là nơi đào tạo linh mục của Giáo phận Nha Trang và các Giáo phận lân cận. Tiền thân là cơ sở Tiểu chủng viện Sao Biển, được thành lập năm 1958. Năm 1979, chủng viện bị chính quyền Việt Nam đóng cửa và trưng dụng cơ sở (nay là trường Cao đẳng Văn hoá, Nghệ thuật và Du lịch Nha Trang). Tuy nhiên, chỉ 1 năm sau, chính quyền Việt Nam cho phép mở lại các Chủng viện, nhưng vì cơ sở cũ của Tiểu Chủng viện Sao Biển đã bị trưng dụng nên Chủng viện phải chuyển về địa điểm mới tại Giáo xứ Phước Hải, Nha Trang. Ngày 31 tháng 12 năm 1991, Giám mục Nha Trang chủ sự Lễ Khai trương Đại Chủng viện Sao Biển mới.
Ngoài Đại Chủng viện Sao biển, Giáo phận Nha Trang hiện đang được sự cộng tác của 15 Dòng tu nam nữ, với 656 nữ tu, 78 nam tu sĩ.
Các dòng tu nam gồm có:
Các dòng tu nữ gồm có:
Các đời giám mục quản nhiệm.
Ghi chú: