Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

35 497

Tijdelijke voorzieningen op het terrein van het
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap en het Ministerie van Justitie en
Veiligheid, en tot wijziging van enkele wetten
op het terrein van het Ministerie van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap, het Ministerie van
Infrastructuur en Waterstaat, het Ministerie van
Justitie en Veiligheid en het Ministerie van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport (Tweede
Verzamelspoedwet COVID-19)

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 23 juni 2020
De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, belast met
het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer als volgt
verslag uit te brengen. Onder het voorbehoud dat de hierin gestelde
vragen en gemaakte opmerkingen voldoende zullen zijn beantwoord, acht
de commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel
genoegzaam voorbereid.
Inhoudsopgave
I.

kst-35497-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

ALGEMEEN
1. Inleiding
2. Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Uitzondering op samenloopverbod artikel 7.8,
vijfde lid, van de erfgoedwet
Verlengen bevoegdheidstermijn in de WPO1 en
WEC2 voor leraren in opleiding tot leraar
zintuigelijke en lichamelijke oefening
Leerresultaten primair onderwijs
Inschrijving van (aspirant-)studenten die niet aan
alle eisen voldoen (artikel 7.37c)
Compensatie studenten (artikel 13.1)
Financiële gevolgen inschrijving en uitschrijving
(aspirant-)studenten die nog niet aan alle eisen
voldoen (artikel 1.4)
3. Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
Inhoud van het voorstel
4. Ministerie van Justitie en Veiligheid
Doel en aanleiding
Tijdelijke wijziging Wet beveiliging netwerk- en
informatiesystemen (artikelen 3.1 en 3.2)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

blz.
2
3
4
4

4
5
6
8

10
11
11
11
11
12

1

5.
1
2

Tijdelijke inzet van raadsheren-plaatsvervangers
en rechters-plaatsvervangers tot drieënzeventig
jaar (artikel 3.3)
Tijdelijke voorziening ten behoeve van de
mondelinge behandeling in tuchtrechtelijke
procedures (artikel 3.4)
Ministerie van Volgezondheid, Welzijn en Sport

12

13
14

WPO: Wet primair onderwijs.
WEC: Wet expertisecentra.

I. ALGEMEEN
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van het voorstel van
wet inzake Tijdelijke voorzieningen op het terrein van het Ministerie van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en het Ministerie van Justitie en
Veiligheid, en tot wijziging van enkele wetten op het terrein van het
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, het Ministerie van
Infrastructuur en Waterstaat, het Ministerie van Justitie en Veiligheid en
het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (Tweede Verzamelspoedwet COVID-19) en hebben hierover nog enkele vragen en opmerkingen.
De leden van de CDA-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het onderhavige wetsvoorstel. Deze leden hebben nog enige vragen.
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van Tweede
Verzamelspoedwet COVID-19 en willen de regering enkele vragen
voorleggen.
De leden van de GroenLinks-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van onderhavig wetsvoorstel. Voornoemde leden vinden het van
groot belang dat noodmaatregelen naar aanleiding van COVID-19 een
wettelijke basis hebben en een democratisch proces doorlopen. Niettemin
hebben deze leden vragen over de politieke keuzes die ten grondslag
liggen aan deze wettelijke verankering.
De leden van de SP-fractie hebben met grote verrassing kennisgenomen
van de tweede Verzamelspoedwet COVID-19 en vinden de samenstelling
van de wet, en het moment van indiening, zo dicht nabij het reces,
buitengewoon betreurenswaardig. Zij stellen vast dat regulier en
zorgvuldige behandeling van het wetsvoorstel voor het zomerreces niet
mogelijk is, terwijl tegelijkertijd onderdelen van de wet zeker voor
aanvang van het reces moeten zijn vastgesteld om grote maatschappelijke
schade te voorkomen. De leden voelen zich daarmee voor het blok gezet
om in te stemmen met de wet, ook waar deze onderdelen kent die
helemaal niet noodzakelijkerwijs voor het reces hoeven worden vastgesteld en op geen enkele wijze verbonden zijn met de eerdergenoemde
delen. De leden vinden deze gang van zaken laakbaar en protesteren
hiertegen. Zij zullen hun ongenoegen hierover tevens kenbaar maken aan
de Voorzitters van beide Kamers.
Gezien de zeer korte behandelingstijd voor het wetsvoorstel gaan de
leden er vanuit dat de regering het maximale heeft gedaan om het
parlement voor te bereiden op behandeling. Graag ontvangen zij een
overzicht van alle activiteiten die leden van de regering hebben ondernomen om de leden der beide Kamers vooruitlopend op indiening van het
wetsvoorstel op de hoogte te stellen van de komst daarvan, zowel via
formele communicatie als eventuele informele communicatie met
individuele fracties of leden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

2

De leden zien daarnaast geen enkele ratio in het samenvoegen van alle
onderdelen van deze wet tot een verzamelwet, aangezien de onderdelen
geen enkele samenhang tot elkaar hebben, behalve dat zij gerelateerd zijn
aan COVID-19 maatregelen. De mate waarin zij spoedeisend zijn verschilt
echter. De leden vragen waarom gekozen is alle voorstellen samen te
voegen en ze niet separaat in te dienen, waarbij een aantal dan hoogstwaarschijnlijk als hamerstuk de Kamers had kunnen passeren. De leden
vinden dit des te opmerkelijker gezien de zeer korte tijd die er nog voor
behandeling over is. De leden achten het onwaarschijnlijk dat alle tien op
zichzelf staande onderdelen van het wetsvoorstel, opgemaakt vanuit vier
ministeries, pas op een dusdanig laat moment waren afgerond dat
parlementaire behandeling nog maar net mogelijk was. De leden achten
het dan ook waarschijnlijk dat indiening van de Verzamelspoedwet
COVID-19 door de regering is vertraagd vanwege slechts één of enkele
onderdelen ervan, met als consequentie dat alle onderdelen een
overhaaste beoordeling door het parlement moeten ondergaan. De leden
vragen in dit kader te reflecteren op de wenselijkheid van het fenomeen
«Verzamelspoedwet».
De leden erkennen dat er onderdelen in de Verzamelspoedwet zitten die
noodzakelijk voor het zomerreces moeten worden vastgesteld, bijvoorbeeld aangaande de inschrijving van (aspirant)-studenten die nog niet aan
alle eisen voldoen, maar zien tevens onderdelen waarbij ze die noodzaak
tot grote spoed niet zien, zoals bij de compensatieregeling voor
studenten. De leden constateren dat zij niet tegen de wet kunnen
stemmen vanwege de noodzakelijke onderdelen, maar daarmee de facto
ook steun verlenen aan onderdelen die langer zouden kunnen wachten,
die zij nog niet besluitrijp achten, waarover zij nadere informatie zouden
willen of waarover zij eerst een Kamerdebat willen voeren. De leden
vinden dat een zorgvuldige behandeling en politieke meningsvormende
gedachte-uitwisseling hen op deze manier ontnomen wordt. De leden
vragen ook in kader te reflecteren op de wenselijkheid van het fenomeen
«Verzamelspoedwet».
De leden van de PvdA-fractie zijn zich bewust van de uitzonderlijke
omstandigheden maar werden verrast met het ongebruikelijk verzoek
deze Verzamelspoedwet zo snel te behandelen. Natuurlijk geldt een
spoedbehandeling altijd als een optie, mits de regering de Kamer
enigszins tijdig inseint dat zo’n wetsvoorstel eraan komt. Kan de regering
toelichten waarom zij de Kamer niet tijdig heeft ingeseind, zo vragen de
leden.
1. Inleiding
De leden van de PvdA-fractie merken op dat bij dit wetsvoorstel niet
alleen van belang is welke maatregelen er worden getroffen, maar ook
welke problemen niet worden aangepakt. Wat dit betreft, maken zij zich
zorgen over de positie van onderzoekers aan de universiteiten. Door de
sluiting van universiteiten in de eerste fase van de coronacrisis hebben
veel onderzoekers met een tijdelijk dienstverband vertraging opgelopen in
hun onderzoek, dat veelal wordt gefinancierd met tijdelijke en externe
geldmiddelen. Door deze vertraging dreigt een groot aantal van deze
onderzoekers het onderzoek niet voor afloop van het dienstverband te
kunnen afronden. Dit betekent stagnatie in hun carrièreontwikkeling als
wetenschappers. CAO-partijen hebben loonruimte beschikbaar gesteld
om deze collega’s contractverlenging te bieden. Daarnaast is het nodig
een tijdelijke ontheffing van de ketenbepaling te treffen. De voornoemde
leden vragen aan de regering andermaal deze ontheffing snel te regelen
zodat de tijdelijke dienstverbanden van deze onderzoekers kunnen worden
verlengd voor afronding van het onderzoek.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

3

2. Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Uitzondering op samenloopverbod artikel 7.8, vijfde lid, van de
erfgoedwet
De leden van de SP-fractie hebben er begrip voor dat de regering de
mogelijkheid wil hebben om eigenaren van rijksmonumenten tegemoet te
willen komen met de mogelijkheid tot leningen wanneer zij de kosten van
onderhoud of herstel van het erfgoed niet meer kunnen dragen, en dat het
onwenselijk is als dit niet mogelijk is vanwege eerder verkregen subsidie
vanwege het betreffende wetsartikel. De leden constateren echter dat de
aanleiding voor het voorstel voor leningen niet direct gerelateerd lijkt te
zijn aan kosten voor onderhoud van de rijksmonumenten, maar aan het
wegvallen van inkomsten voor de betreffende (culturele) instellingen
vanwege COVID-19. De opmerking in de memorie van toelichting dat de
generieke steunmaatregelen van het Rijk en de aanvullende specifieke
maatregelen voor de cultuursector tekort kunnen schieten bevestigen dit.
In dat geval lijkt het de leden meer voor de hand te liggen aanvullende
generieke of specifieke steunmaatregelen te nemen. Wanneer het gaat om
bijvoorbeeld de culturele sector, merken de leden op dat er genoeg
instellingen zijn die ook grote moeite hebben met het voldoen aan hun
lasten als het gaat om onderhoud en herstel van huisvesting, ook
wanneer zij niet in het bezit zijn van een rijksmonument. De leden vragen
of zo niet de situatie kan ontstaan dat culturele instellingen in financiële
moeilijkheden ongelijk behandeld worden omdat instellingen in rijksmonumenten wel leenmogelijkheden krijgen maar andere instellingen met
grote lasten niet.
De leden vragen in hoeverre het mogelijk is om te beoordelen of
particulieren of instellingen wel of niet in staat zijn het eigen aandeel in de
kosten van gesubsidieerde activiteiten te dragen. De leden vragen hoe
subjectiviteit bij een dergelijke beoordeling voorkomen kan worden.
De leden vragen of het bieden van aanvullende leningen voor onderhoud
of restauratie van rijksmonumenten niet potentieel het verkrijgen van
toekomstige subsidies hiervoor zou kunnen verhinderen in het kader van
artikel 7.6 van de erfgoedwet en of dat artikel dan niet ook een uitzondering behoeft.
De leden zien verder niet in waarom behandeling van dit wetsonderdeel
noodzakelijk is voor het zomerreces. Dit met name omdat het hier het
mogelijk maken van een eventueel in het leven te roepen aanvullende
leenfaciliteit betreft, die echter nog niet bestaat, en waar nog geen
concreet voorstel voor lijkt te bestaan. De leden erkennen natuurlijk niet
altijd op de hoogte te zijn van de intenties op het gebied van wet- en
regelgeving van de regering op korte termijn, waarvan dit wetsvoorstel
een uitstekend voorbeeld is. Wanneer de regering van plan is in de
maanden juli en augustus een dergelijke aanvullende leenfaciliteit
mogelijk te maken worden de leden daar graag van op de hoogte gesteld.
Indien niet, dan vragen de leden de regering expliciet te onderbouwen
waarom behandeling en aanname van dit onderdeel van het wetsvoorstel
voor 8 juli 2020 noodzakelijk is.
Verlengen bevoegdheidstermijn in de WPO en WEC voor leraren in
opleiding tot leraar zintuigelijke en lichamelijke oefening
De leden van de SP-fractie zien de noodzaak van de verlenging van de
termijn voor het behalen van een bevoegdheidscertifcaat in de WPO en
WEC. Dit is volstrekt redelijk in het kader van de consequenties van het
COVID-19 virus op het onderwijs. Zij zien tevens de noodzaak tot spoedige
besluitvorming, zowel om duidelijkheid te bieden voor betrokken leraren
als vanwege de systematiek van schooljaren. Zij hebben hierover geen
aanvullende vragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

4

Leerresultaten primair onderwijs
De leden van de CDA-fractie lezen in de memorie van toelichting dat de
voorgestelde wijziging voor sommige scholen nadelig kan uitpakken,
omdat deze het mogelijk maakt dat het oordeel «zeer zwak» gegeven kan
worden, terwijl dit oordeel zonder deze wijziging niet mogelijk zou zijn.
Deze leden vragen de regering aan te geven wat in praktijk de consequenties zijn voor deze specifieke groep scholen die zonder deze wijziging
niet het oordeel «zeer zwak» hadden gekregen. Om hoeveel scholen gaat
het? Verder vragen deze leden wat dit precies betekent; gaat het hier om
scholen die voldoende progressie hebben getoond het afgelopen
schooljaar 2019–2020 om redelijkerwijs ervan te kunnen uitgaan dat de
getroffen maatregelen door het bevoegd gezag tot verbetering van de
leerresultaten zouden hebben geleid ook al zijn deze door het ontbreken
van de eindtoets niet bekend over het huidige schooljaar, maar blijkt deze
verbetering bijvoorbeeld wel uit de leerlingvolgsystemen en andere
afgenomen toetsen gedurende het schooljaar? Of wordt het oordeel «zeer
zwak» alleen gegeven doordat de school vanwege de wetswijziging
hierdoor drie jaren op de daartoe aangegeven vakken onder de normering
zit en daarnaast een of meerdere onvolkomenheden heeft op het gebied
van de deugdelijkheidseisen? Gaarne ontvangen zij een nadere
toelichting.
De leden vragen hoe de Inspectie van het Onderwijs (hierna: inspectie) bij
scholen die door deze wijziging het oordeel «zeer zwak» krijgen, omgaat
met de bekostigingssanctie die in het uiterste geval kan worden opgelegd
als het bevoegd gezag van de school niet voldoet aan de door de inspectie
opgelegde herstelmaatregelen. Is het mogelijk dat een school die door de
wetswijziging het oordeel «zeer zwak» krijgt een bekostigingssanctie krijgt
opgelegd en op welke termijn kan deze worden opgelegd? Kunnen
scholen in deze situatie bij het opleggen van het oordeel «zeer zwak»
hiertegen in beroep gaan? Zo ja op welke wijze, zo vragen de voornoemde
leden.
De leden van de SP-fractie onderschrijven het voorstel om de WPO aan te
passen om een eenmalige «knip» te maken voor het schooljaar
2019–2020. Borging van onderwijskwaliteit is zeer belangrijk en het zou
onaanvaardbaar zijn als tot mei 2023 het predicaat «zeer zwak» niet zou
kunnen worden gegeven aan scholen die het verdienen, met alle
consequenties die daarbij horen. De leden kunnen zich volledig vinden in
dit onderdeel van de wetswijzing. Dat in het schooljaar 2019–2020 dit
oordeel niet kan worden gegeven aan scholen die het wel verdienen
vinden de leden een betreurenswaardig maar zeer begrijpelijk feit.
De leden hebben wel grote vraagtekens over de noodzaak dit onderdeel
van de wetgeving in deze spoedwet op te nemen. Zij constateren dat het
oordeel «zeer zwak» ook met dit wetsvoorstel tot minimaal mei 2021 niet
gegeven zal worden. Dat lijkt meer dan genoeg ruimte te bieden voor
behandeling in het najaar. De leden vragen de regering expliciet te
onderbouwen waarom behandeling en aanname van dit onderdeel van
het wetsvoorstel voor 8 juli 2020 noodzakelijk is.
De leden van de PvdA-fractie lezen dat voor de lopende periode geldt dat
er geen scholen tot 2021 van de inspectie een beoordeling als «zeer zwak»
zullen krijgen op basis van artikel 10a, eerste lid, WPO. Daarmee wordt
2019–2020 dus «geknipt» uit de beoordeling. De regering stelt dat het
onwenselijk is om dezelfde leerresultaten als voorgaand jaar te gebruiken.
Kan de regering uitleggen wat de consequenties zijn voor scholen die al
een beoordeling hebben gekregen als «zeer zwak»? Betekent dit dat deze
ondanks het vele werk dat ze mogelijk hebben verzet, ook komend
schooljaar nog actief moeten blijven uitdragen dat de inspectie ze hebben

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

5

beoordeeld als «zeer zwak»? Tot slot vragen zij welke overwegingen
daaraan ten grondslag liggen.
Inschrijving van (aspirant-)studenten die niet aan alle eisen voldoen
(artikel 7.37c)
De leden van de CDA-fractie hebben er begrip voor dat de regering
vanwege de specifieke omstandigheden de wettelijke basis legt om
flexibel om te gaan met betrekking tot de toelatingseisen voor opleidingen. Onderdeel daarvan is de mogelijkheid om zonder afgeronde
wo-bacheloropleiding naar een wo-masteropleiding (al dan niet via een
premaster traject) door te stromen. De huidige harde knip tussen bachelor
en master is al langer onderdeel van discussie. Ziet de regering mogelijkheden in deze periode voor het monitoren van de effecten van de
instroom zonder afgeronde wo-bacheloropleiding om hieruit waar
mogelijk lessen te trekken? De leden merken op dat studenten kunnen
worden ingeschreven als ze nog geen diploma hebben van de oorspronkelijk vereiste vooropleiding. Dit gaat bijvoorbeeld om mbo-studenten die
naar het hoger onderwijs willen. Indien deze mbo-studenten hun diploma
binnen de aangeduide periode niet halen, worden ze uitgeschreven.
Blijven de tijdens de bachelor of associate degree opleiding mogelijkerwijs behaalde studiepunten staan, indien zij hun mbo-diploma niet
halen? Zo ja, hoe lang blijven deze behaalde studiepunten voor hen
geldig? Zo nee, waarom niet, zo vragen de voornoemde leden
De leden van de D66-fractie lezen dat de wet tijdelijke afwijkende
voorwaarden voor inschrijving garandeert voor studenten. Hierdoor zijn
studenten in staat zich aan te melden voor een vervolgopleiding zonder
voldaan te hebben aan alle vooropleidings- of toelatingseisen. Zij vragen
of de regering toe kan lichten wat de consequenties voor een student zijn
als de vooropleiding er niet in slaagt om het onderwijs, stage of de
tentaminering te organiseren wat de student voor de toelating ontbreekt.
Tevens vragen deze leden of deze studenten van rechtswege worden
uitgeschreven in de volgende twee categorieën. Bij de vooropleiding na
het behalen van het diploma. Ten tweede bij de opleiding waar zij
voorwaardelijk waren toegelaten maar per 1 januari niet aan de
toelatingseisen blijken te voldoen.
De leden van de GroenLinks-fractie lezen in de memorie van toelichting
dat de instelling bepaalt of de vertraging een gevolg is van de uitbraak
van COVID-19. Deze leden vragen hoe de regering wil voorkomen dat
(grote) verschillen ontstaan in de mate van toelating tussen instellingen.
Wat doet de regering als blijkt dat een deel van de instellingen coulanter
of juist strenger is dan andere instellingen, zo vragen deze leden.
De leden lezen in de memorie van toelichting dat voor studenten die niet
afkomstig zijn uit de Europese regio geen vrijstelling geldt van de
toelatingseisen op grond van de WHW1. De regering stelt dat tussen
scholen voor voortgezet onderwijs of middelbaar beroepsonderwijs in het
buitenland en hoger onderwijsinstellingen in Nederland in beperkte mate
sprake is van vergelijkbaarheid van diploma’s. De leden hebben vragen bij
deze beredenering. Waaruit blijkt deze vergelijkbaarheid? In hoeverre zijn
de Bologna-afspraken, die hebben gezorgd voor meer overeenkomsten
onderling tussen Europese landen, niet van toepassing op onderwijsinstellingen in niet EER-landen? Kan de regering zich voorstellen dat een
uitzondering op de vrijstelling voor studenten buiten Europa zorgt voor
kansenongelijkheid tussen studenten die in Nederland wensen te
studeren? Zo ja, wat wil de regering ondernemen om deze ongelijkheid te
ondervangen? Zo nee, waarom niet? Voornoemde leden maken zich in het
1

WHW: Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

6

bijzonder zorgen over studenten uit ontwikkelingslanden. Hoe wil de
regering voorkomen dat studenten uit ontwikkelingslanden disproportioneel hard geraakt worden, zowel bij toelating tot onderwijsinstellingen in
Nederland als bij het wegvallen van inkomen? Kan de regering garanderen dat beurzen voor laatstgenoemde studenten beschikbaar blijven,
ondanks dat zij wellicht niet meer kunnen voldoen aan alle voorwaarden?
Kan de regering monitoren wat de waarschijnlijke dalende instroom de
komende jaren doet met de bekostiging van onderwijsinstellingen, zo
vragen de leden.
Vorig jaar december heeft de Kamer een motie van de leden Van den Hul
en Westerveld2 aangenomen, waarin de regering wordt verzocht
besluitvorming over de toekomst van de Neso’s3 aan te houden tot in elk
geval de evaluatie over deze Neso’s is afgerond, en diens positie tevens
mee te wegen in de aanstaande internationale kennisstrategie. Kan de
regering de leden vertellen hoe het staat met de uitvoering van deze
motie, zo vragen zij.
De leden van de SP-fractie onderschrijven het grote belang van het doel
van dit onderdeel van het wetsvoorstel. Niet alleen dreigt zonder
wetswijziging een fors aantal (aspirant)-studenten uitgesloten te worden
van vervolgonderwijs, ook constateren de leden dat de leerroutes die
dreigen afgesloten te worden bij uitstek routes zijn die vaak worden
gebruikt door jongeren uit doelgroepen die gemiddeld gesproken minder
vertegenwoordigd zijn in het hoger onderwijs, zoals de mbo-hbo route,
het associatie degree en via het staatsexamen. De leden juichen het dan
ook toe dat mogelijkheden worden geschapen om toegang te krijgen tot
hun opleiding in afwachting van de alsnog behaalde, door COVID-19
vertraagde toelatingseisen. Zij vinden het eveneens een logische stap om
de beoordeling van de toelaatbaarheid primair bij het instellingsbestuur te
leggen, die hierover het beste kan oordelen. Tegelijkertijd lezen ze geen
enkele verplichting voor instellingsbesturen om (aspirant)-studenten in
deze situatie toe te laten. De leden begrijpen de noodzaak voor maatwerk.
De leden hebben eveneens vertrouwen in onderwijsinstellingen om zich
te houden aan de bestuurlijke afspraken en hier in het algemeen op een
zorgvuldige en studentvriendelijke manier mee om te gaan. Maar de leden
constateren dat wetgeving ook rekening moet houden met de uitzonderingen. De leden vragen of als een instellingsbestuur van bijvoorbeeld een
hbo-opleiding stelt liever niet teveel instroom vanuit mbo te willen, omdat
het studierendement gemiddeld lager ligt, studenten vanuit het mbo die
nog niet aan de vooropleidingseisen voldoen maar waar wel in de
verwachting ligt dat ze hier op korte termijn aan gaan voldoen, alsnog kan
weigeren.
De leden merken daarnaast op dat inschrijving in het hoger onderwijs
leidt tot een aantal rechten. De leden gaan er vanuit dat studenten die
onder deze wetswijziging op een voorlopige basis worden ingeschreven
een beroep kunnen doen op het studentenreisproduct, de aanvullende
beurs, indien ze aan de eisen voldoen, en de mogelijkheid tot lenen. De
leden maken zich zorgen om de potentiele groep studenten die voorwaardelijk wordt toegelaten tot het hoger onderwijs, maar waarvan uiteindelijk
blijkt niet aan die voorwaarden te kunnen voldoen. Het studentenreisproduct en aanvullende beurs worden geen schuld indien studenten voor
1 februari worden uitgeschreven, dus daar zit geen direct probleem. Dat
geldt echter niet voor directe leningen bij DUO4. De leden vragen hoe hier
mee om wordt gegaan. Ten minste zouden de leden willen aanmoedigen
dat DUO een specifiek communicatietraject start voor deze groep om hen
te waarschuwen. De leden zouden niet graag zien dat een groep jonge
2

Kamerstuk 35 282, nr. 64.
Neso: Netherlands Education Support Offices.
4
DUO: Dienst Uitvoering Onderwijs.
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

7

mensen moet vertrekken uit een hoger onderwijsopleiding omdat ze de
vooropleiding toch niet blijken te hebben gehaald, en dan ook nog een
opgelopen schuld bij DUO hebben.
De leden zien niet alleen de noodzaak om dit onderdeel van het
wetsvoorstel voor het zomerreces te behandelen, zij verbazen zich zelfs
over het feit dat de regering zo laat tot indiening is overgegaan. De leden
wijzen er op dat bij slechts een beperkte vorm van vertraging in de
Tweede of de Eerste Kamer het wetsvoorstel niet voor 1 september van
kracht zou kunnen zijn, met potentieel ernstige consequenties voor
groepen (aspirant)-studenten. De leden vragen waarom de regering een
dusdanig ernstig risico neemt, en waarom dit onderdeel van het
wetsvoorstel niet veel eerder is ingediend. De leden wijzen erop dat de
principes waarop dit wetsvoorstel berust al in het Servicedocument HO
van 8 april 2020 waren vastgelegd. De leden vragen waarom vertaling in
wetgeving nog zo relatief lang op zich heeft moeten laten wachten, ook
gezien de betrekkelijke bondigheid van het voorgestelde artikel 7.37c van
de WHW.
De leden van de PvdA-fractie lezen dat dit wetsvoorstel geen voorziening
bevat voor internationale (aspirant-)studenten die ten gevolge van
COVID-19 niet voldoen aan de vooropleidingseisen voor een bacheloropleiding. Kan de regering nader toelichten waarom deze studenten worden
uitgesloten? Gaat dit in de praktijk betekenen dat er komend studiejaar
nauwelijks internationale studenten hun opleiding kunnen starten? Zo
nee, kan de regering dan nader toelichten hoe zij zal faciliteren dat dezen
toch daartoe in staat worden gesteld, zo vragen de voornoemde leden
Compensatie studenten (artikel 13.1)
De leden van de CDA-fractie zijn blij met de uitwerking van de motie van
de leden Jetten/Heerma5 om studenten die studievertraging opgelopen
hebben vanwege de coronacrisis te compenseren. Ook vinden
voornoemde leden het goed dat de aanvullende beurs wordt verlengd
met de periode van vertraging als gevolg van de coronacrisis. De regering
geeft aan dat «een student ... komt in aanmerking voor een tegemoetkoming ...». Dit blijkt uit het voorstel echter niet voor elke student te
gelden; studenten die een wettelijk erkende particuliere opleiding volgen
komen niet in aanmerking voor compensatie. Wel lijken zij aanspraak te
kunnen maken op de regeling voor de aanvullende beurs. Waarom heeft
de regering ervoor gekozen deze groep studenten van compensatie uit te
sluiten? In welke afwijkende situatie ten opzichte van studenten in publiek
bekostigd onderwijs bevinden zij zich naar de mening van de regering? Is
hier sprake van rechtsongelijkheid? Zij vragen welke kosten zouden zijn
gemoeid met het uitbreiden van de compensatie.
De leden van de GroenLinks-fractie waarderen de in–zet van de regering
voor de studenten die in de afrondende fase van hun studie zitten.
Voornoemde leden hebben wel grote vraagtekens bij de afbakening van
de compensatieregeling voor studenten. De regering schrijft in de
memorie van toelichting dat gekozen is voor compensatie van studenten
die vlak voor hun afstuderen zitten. De leden begrijpen niet waarom de
regering enkel deze groep studenten compenseert. Immers ook eerste-,
tweede- en derdejaarsstudenten kunnen vanwege de coronamaatregelen
studievertraging oplopen, bijvoorbeeld door het uitvallen van praktijkonderwijs of het niet kunnen voldaan aan een verplichte stage. Zij vragen of
de regering bereid is om de compensatieregeling voor laatste jaarstudenten die studievertraging oplopen te verbreden naar andere
jaargangen.
5

Kamerstuk 31 288, nr. 836.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

8

De leden van de SP-fractie constateren dat dit onderdeel van het
wetsvoorstel een wijziging van de WSF 2000 inhoudt waarmee de
Minister de mogelijkheid krijgt via een ministeriële regeling compensatie
voor studenten in het kader van COVID-19 uit te keren. De leden constateren dat de wettekst geen enkele verdere specifieke invulling biedt en dat
bij aanneming van de wet er geen enkele verplichting is het parlement
verder te betrekken bij de uitwerking van de regeling. De leden nemen de
regering deze handelwijze kwalijk.
De leden wijzen er op dat zij, en ook andere fracties, in verschillende
schriftelijke overleggen uiting hebben gegeven aan hun wens voor een
ruimere compensatieregeling dan de regering tot nu toe heeft aangekondigd. De leden wijzen ook specifiek op het amendement Futselaar dat
is ingediend op de Tweede incidentele begroting inzake compensatie
studenten en ondersteuningsmaatregelen onderwijs COVID-196 waarin
financiële ruimte wordt geschapen om ook wo-studenten aan het eind van
hun bachelor compensatie te geven. De leden constateren, kortom, dat dit
een onderwerp is waar een deel van de Kamer al zeer expliciet over heeft
aangegeven een debat te willen. De leden constateren eveneens dat de
regering heeft gekozen dit onderdeel van de wetswijziging te verwerken in
een wet waarvoor geen serieuze parlementaire behandeling mogelijk is
vanwege de tijdsdruk, en dat de regering zichzelf in de wetswijziging alle
mogelijkheid geeft tot invulling van de regeling zonder parlementaire
tussenkomst. De leden zijn vertwijfeld of het de regering nu aan politieke
moed of argumenten ontbreekt, al houden ze de optie open dat beide het
geval is. Zij vragen de regering hierin uitsluitsel te geven.
De voornoemde leden lezen in de memorie van toelichting op dit
onderdeel van het wetsvoorstel «Deze memorie van toelichting bevat
echter wel de belangrijkste (voorgenomen) afbakening een voorwaarden,
wat het mandaat voor het opstellen van een ministeriële regeling politiek
en maatschappelijk in hoge mate stuurt.» De leden constateren dat de
regering kennelijk het volledig buitensluiten van het parlement aangaande
het opstellen van de regeling om studenten te compenseren wil legitimeren met het feit dat dat algemene voornemens zijn opgenomen in een
memorie van toelichting (die niet amendeerbaar is) van een wet die
vanwege andere onderdelen (zie 2.5) dusdanig snel moet worden
behandeld dat serieuze parlementaire behandeling onmogelijk is. De
leden achten deze redenering moreel dubieus en staatsrechtelijk zwak. De
leden zijn geneigd nog scherpere bewoordingen te gebruiken, maar
voelen zich hierin beperkt door de conventies van parlementair taalgebruik. De leden roepen de regering, en specifiek de Minister van
Onderwijs Cultuur en Wetenschap, op zichzelf op dit gebied te verantwoorden.
Daarom wijzen de leden er expliciet op dat een voorstem van de
voornoemde leden op geen enkele manier mag worden uitgelegd als een
«politiek mandaat» voor de in de memorie van toelichting omschreven
«afbakening». De leden zijn van mening dat een veel ruimere compensatieregeling noodzakelijk is, en dat minimaal deze ook voor afstuderende
wo-bachelorstudenten geldt, omdat het hier zowel feitelijk als juridisch
om een losstaande opleiding gaat.
Enigszins ten overvloede zien de eerder genoemde leden niet in waarom
dit onderdeel van de wetswijziging via een spoedwet voor de zomer moet
worden behandeld en vastgesteld. De leden constateren dat de betreffende regeling nog niet gemaakt is, al houden de leden rekening met de
mogelijkheid dat de Minister van Onderwijs Cultuur en Wetenschap
vergeten is de leden hierover te informeren, en dat uitkering van de
compensatie pas in het eerste kwartaal van 2021 is gepland. De leden zien
daarom geen reden waarom dit onderdeel van het wetsvoorstel niet in het
najaar zou kunnen zijn behandeld. De leden vragen derhalve de regering
6

Kamerstuk 35 464.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

9

expliciet te onderbouwen waarom behandeling en aanname van dit
onderdeel van het wetsvoorstel voor 8 juli 2020 noodzakelijk is.
De leden van de PvdA-fractie lezen dat de regering heeft gekozen voor
compensatie van studenten die vlak voor hun afstuderen zitten. Betekent
dit dat zij studenten die wel ernstige studievertraging hebben opgelopen,
maar die zich nog niet in het laatste studiejaar bevinden, geheel in de kou
laat staan? Wat betekent de afbakening van de groep studenten voor
studenten waarbij de vertraging door corona zich pas in een later stadium
manifesteert? Welke compensatie biedt de regering hen? En wat doet de
regering voor kwetsbare studenten, studenten met een beperking,
studenten met een (mantel)zorgtaak of studenten met een onveilige of
onrustige thuissituatie en die daardoor minder goed meekomen met
onderwijs op afstand, en daardoor een groter risico hebben op uitval of
vertraging? Zij vragen op welke wijze de regering deze studenten anders
tegemoet gaat komen.
Financiële gevolgen inschrijving en uitschrijving (aspirant-)studenten die
nog niet aan alle eisen voldoen (artikel 1.4)
De leden van de CDA-fractie lezen tot slot in de memorie van toelichting
dat «de consequenties voor de verdeling van de bekostiging en het
collegegeld onder de instellingen verder worden uitgewerkt.». Ook in het
onderliggende servicedocument (versie 15 mei) lezen de leden tot drie
keer toe dat de consequenties hiervan verder worden uitgewerkt.
Voornoemde leden vragen wanneer de Kamer deze uitwerking tegemoet
mag zien en vragen waarom deze uitwerking nog niet voorhanden is
terwijl de compensatieregeling al op 15 mei jongstleden is aangekondigd.
Financiële duidelijkheid voor de onderwijsinstellingen is vooral in deze
tijden hard nodig, zo vinden bovengenoemde leden.
De leden van de GroenLinks-fractie lezen dat de regering in de memorie
van toelichting schrijft dat zij nog geen concrete uitspraken kan doen
inzake de regeldrukkosten, omdat het aantal studenten die door het
COVID-19 virus niet tijdig aan de vooropleidingseisen- of toelatingseisen
voldoen nog onzeker is. Kan de regering een schatting geven van de te
verwachten aantallen? Wanneer kan de Kamer wel concrete uitspraken
hierover verwachten?
De leden lezen in de brief van de Minister van SZW7 van 3 juni jl. dat het
drempelbedrag van TOFA8 wordt verlaagd naar 400 euro per maand,
teneinde het vergroten van de doelgroep. Voornoemde leden waarderen
de inzet van de regering voor studenten die als flexwerkers anders buiten
de boot vallen bij de verschillende regelingen. Deze leden vragen aan de
regering waar het verlaagde drempelbedrag op is gebaseerd. Voorts
vragen deze leden waarom de regering het inkomen in februari 2020
hanteert.
De voornoemde leden menen dat [ook] binnen het mbo de maatregelen
tot nog toe toereikend lijken. Wel vragen de leden of het inmiddels al
duidelijk is hoe studenten onderwijs dat eventueel buiten reguliere uren
plaats gaat vinden, kunnen bereiken. Door de structuur waarmee de
OV-chipkaart is ingericht, hebben studenten recht op óf week, óf weekendreizen. Is de regering in gesprek met DUO over de vraag hoe dit knelpunt
zo spoedig mogelijk ondervangen kan worden? Zo nee, waarom niet? Zo
ja, kan de regering schetsen aan welke oplossingsrichtingen gedacht
wordt?
Zij vragen of de regering tevens kan aangeven hoe het geven van
onderwijs praktisch ingericht kan worden indien er na de zomer verschil7
8

SZW: Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
TOFA: tijdelijke overbruggingsregeling voor flexibele arbeidskrachten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

10

lende regels gelden voor het vo9 en mbo, terwijl op sommige scholen het
onderwijs middels onder andere doorlopende leerroutes vmbo10
gezamenlijk wordt vormgegeven.
3. Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
Inhoud van het voorstel
De leden van de VVD-fractie lezen over een formalisering van de eerder
toegezegde coulanceregeling in verband met buitenlandse rijbewijzen. In
de memorie van toelichting staat echter dat in het geval dat er toch boetes
zijn uitgeschreven er door het Openbaar Ministerie gekeken zal worden
hoe daar mee om te gaan. Op welke wijze verwacht de regering dat het
Openbaar Ministerie met de boetes om zal gaan? Worden deze boetes
kwijtgescholden? Deze leden vragen of de Kamer hierover geïnformeerd
kan worden.
De leden van de CDA-fractie lezen dat houders van een niet-Nederlands
rijbewijs worden tegemoet gekomen door een wijziging om de omwisseltermijn voor buitenlandse rijbewijzen te verlengen. Voor iedere rijbewijshouder waarvoor de termijn zou verlopen in de periode van 1 februari
2020 tot en met 1 september 2020 wordt die termijn verlengd tot 1 oktober
2020. Kan de regering aangeven of dit ook gaat gelden voor houders van
een niet-Nederlands rijbewijs buiten de Europese Unie? Zo ja, in hoeverre
betekent het voorstel dat houders van een niet-Nederlands rijbewijs uit
bepaalde landen buiten de Europese Unie waar de eisen veel lager zijn en
zij de ervaring kunnen missen van het rijden op de drukke Nederlandse
snelwegen voor een langere periode kunnen rijden op de Nederlandse
snelweg? Welk gevolg heeft dit voor de verkeersveiligheid? Is dit in kaart
gebracht? Kan de regering aangeven als dit effect zou optreden of zij dit
als wenselijk ziet? Welke informatie is er gewisseld met RDW11, CBR12, het
Ministerie van Justitie en Veiligheid, het Openbaar Ministerie en de politie
omtrent houders van een niet-Nederlands rijbewijs buiten de Europese
Unie in relatie tot verkeersveiligheid tijdens de afstemming die heeft
plaatsgevonden, zo vragen de voornoemde leden.
De leden van de SP-fractie erkennen het belang van het verlengen van de
termijn voor verlening van buitenlandse rijbewijzen en zien tevens het
belang om deze zo spoedig mogelijk door te voeren.
4. Ministerie van Justitie en Veiligheid
Doel en aanleiding
De leden van de CDA-fractie constateren dat gelet op digitale dreigingen
die zich specifiek richten op organisaties die een vitale rol vervullen in de
bestrijding van COVID-19 met onderhavig wetsvoorstel een beroep
kunnen doen op het NCSC13 gedurende een uitbraak. De leden vragen de
regering hoe er wordt omgegaan met de preventieve kant van digitale
dreigingen op dit moment. Zijn deze organisaties toegerust op het
tegengaan van digitale aanvallen, worden ze voorzien van alle beveiligingsupdates van hun digitale systemen en voeren zij proactief beleid op
hun cyberveiligheid, zo vragen de leden. In hoeverre kan de NCSC
proactief adviseren over het treffen van maatregelen om de digitale

9

vo: voortgezet onderwijs.
vmbo: voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs.
RDW: Dienst Wegverkeer.
12
CBR: Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen.
13
NCSC: Nationaal Cyber Security Centrum.
10
11

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

11

infrastructuur van deze organisaties te beschermen, zo vragen de
voornoemde leden.
Tijdelijke wijziging Wet beveiliging netwerk- en informatiesystemen
(artikelen 3.1 en 3.2)
De leden van de SP-fractie begrijpen dat gezondheidsorganisaties zoals
genoemd in paragraaf 4.1.1 van het wetsvoorstel juist nu extra
bescherming nodig hebben van hun netwerk- en informatiesystemen.
Toch vragen zij waarom het vóór corona niet zo was. Dit was toch altijd al
van groot belang? Er vindt op dit moment een verkenning plaats naar een
vitaalverklaring van deze organisaties, is deze in het verleden dan nog
nooit uitgevoerd? Gaat de huidige verkenning ook in op de (structurele)
situatie na de corona crisis? Zo nee, waarom niet, zo vragen de
voornoemde leden.
Tijdelijke inzet van raadsheren-plaatsvervangers en rechtersplaatsvervangers tot drieënzeventig jaar (artikel 3.3.)
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van het voorstel om
rechters en raadsheren in te zetten tot de leeftijd van drieënzeventig jaar,
in afwijking van de wettelijke leeftijd van zeventig jaar. Deze leden stellen
dat er weliswaar nu goede argumenten zijn om rechters na hun
leeftijdsontslag in te zetten om achterstanden weg te werken, maar stellen
wel dat de gevolgen van deze tijdelijke maatregel goed in kaart moeten
zijn gebracht. In dat kader stellen de leden graag de volgende vragen.
De leden vragen hoeveel rechters en raadsheren er naar verwachting een
beroep zullen doen op de tijdelijke uitzondering om door te werken tot
drieënzeventig jaar. Waar is deze inschatting op gebaseerd? Kan iedere
rechter die zich meldt gebruik maken van deze tijdelijke voorziening? Zijn
de gevolgen voor het doorstromen van rechters goed in kaart gebracht?
Welke waarborgen zijn getroffen om de doorstroming te bevorderen?
Welke waarborgen zijn getroffen om te voorkomen dat er individuele
beslissingen genomen moeten worden over het functioneren van
rechters? Wordt er ook gekeken naar meer mogelijkheden om de instroom
te vergroten? Graag ontvangen de leden een reactie hierop.
De leden van de D66-fractie lezen dat de wet de tijdelijke inzet van
raadsheren-plaatsvervangers en rechters-plaatsvervangers tot drieënzeventig jaar mogelijk maakt. Graag ontvangen zij een toelichting waarom
gekozen is voor deze leeftijd. Ook lezen zij dat artikel 3.3 zal vervallen drie
jaar na de inwerkingtreding ervan. Kan de regering nader toelichten
waarom gekozen is voor drie jaar? Verwacht de regering dat drie jaar
nodig zal zijn zodat deze specifieke groep rechterlijke ambtenaren naar
verwachting een betekenisvolle bijdrage kan leveren aan het wegwerken
van de, ten gevolge van COVID-19, ontstane achterstanden? Zij vragen of
de regering dat nader kan toelichten.
De leden van de SP-fractie constateren dat de regering twee voorstellen
doet om de achterstanden in de rechtspraak aan te pakken. Het betreft het
verhogen van de leeftijdsgrens van raadsheren, raadsherenplaatsvervangers, rechters en rechters-plaatsvervangers om als
raadsheer-plaatsvervanger of rechter-plaatsvervanger te functioneren en
een tijdelijke wijziging van de procedure in het tuchtrecht met digitale
processen en minder leden. De leden constateren echter dat sinds 11 mei
de rechtbanken weer (aangepast) geopend zijn. Hoe hebben de achterstanden zich sinds 11 mei ontwikkeld? Is het sinds 11 mei mogelijk
geweest, met de reeds bestaande maatregelen, om de achterstanden weg
te werken? Zo nee, is de inschatting dat het met aanvulling van deze twee
maatregelen wel gaat lukken? Welke aanvullende maatregelen gaat de
regering nemen om de achterstanden weg te werken?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

12

Daarnaast constateren deze leden dat er vóór corona ook al sprake was
van een grote achterstand in de rechtspraak. Zij vinden dat dit de vraag
oproept hoe wordt bepaald wanneer deze maatregel ten einde zou
moeten komen, aangezien deze maatregel per koninklijk besluit telkens
met twee maanden kan worden verlengd. Is dat wanneer de achterstand
volledig is weggewerkt? Of is het wanneer de achterstanden op het niveau
zijn van vóór de coronacrisis? En wordt de Kamer geconsulteerd vóór het
besluit om deze maatregel te verlengen? Deze leeftijdsgrens is er immers
niet voor niets en de voornoemde leden pleiten al heel erg lang voor extra
investeringen in de rechtspraak en het opleiden van meer rechters,
structurele maatregelen dus. Zij ontvangen graag een reactie hierop.
Tijdelijke voorziening ten behoeve van de mondelinge behandeling in
tuchtrechtelijke procedures (artikel 3.4)
De leden van de D66-fractie lezen over de noodzaak van artikel 3.4 dat de
mogelijkheid biedt tot het laten plaatsvinden van de mondelinge
behandeling van een zaak door middel van een tweezijdig elektronisch
communicatiemiddel, indien dit in verband met de uitbraak van COVID-19
het houden van een fysieke zitting niet mogelijk is. In de memorie wordt
toegelicht dat de met tuchtrecht belaste instanties het voorstel steunen.
Begrijpen de leden hieruit dat zij hier niet zelf om verzocht hebben? Graag
ontvangen zij een toelichting. Ook lezen zij dat artikel 3.4 vervalt op
1 september 2020. Het is logisch aan te sluiten bij de eerdere spoedwet op
het terrein van Justitie en Veiligheid. Deze leden vragen echter in hoeverre
dit de tuchtcolleges daadwerkelijk helpt, wanneer zij, op z’n vroegst,
slechts halverwege juli gebruik kunnen maken van deze bepaling, en
slechts tot 1 september 2020.
De leden van de SP-fractie constateren dat het voorstel over het tuchtrecht
is gebaseerd op de tijdelijke maatregelen in het civiel recht en het
bestuursrecht zoals vastgelegd in de Tijdelijke wet COVID-19 Justitie en
Veiligheid. Maar deze Tijdelijke wet COVID-19 Justitie en Veiligheid van
22 april 2020 is gebaseerd op de medische situatie van dat moment, toen
bevonden we ons op de piek van de corona-uitbraak. De lockdown was
maximaal van kracht. Inmiddels vinden er verschillende versoepelingen
plaats van de maatregelen. Deze leden benoemden hiervoor al dat sinds
11 mei ook de rechtbanken weer geopend zijn, al is dat in aangepaste
vorm. Kan de regering dan toelichten waarom het toch nog steeds
noodzakelijk is deze zittingen digitaal te laten verlopen? Zijn de maatregelen in de rechtbanken dusdanig dat de capaciteit van zittingen nog
steeds ver onder de 100% ligt na 11 mei? Ook nu er door verschillende
rechtbanken is besloten om de openingstijden te verruimen? Deze leden
begrijpen dat er reden kán zijn voor deze maatregelen, bijvoorbeeld in het
geval van een tweede uitbraak. Maar zij zijn benieuwd of een alternatief
dan niet passender is, bijvoorbeeld dat deze maatregelen pas in geval van
nood in werking treden? Kan de regering in dit kader ook reageren op het
artikel «Terwijl de zon op de terrassen schijnt, vindt de strafrechtspraak
plaats in het duister». De leden vragen om een kritische analyse over de
noodzakelijkheid om de maatregelen in de rechtspraak verder uit te
breiden, in dit geval in het tuchtrecht. En wordt de Kamer ook vóór het
besluit om deze maatregelen te verlengen geconsulteerd?
Ten slotte vragen de leden om nog eens expliciet te onderbouwen
waarom behandeling en aanname van deze onderdelen op het gebied van
Justitie en Veiligheid van het wetsvoorstel voor 8 juli 2020 noodzakelijk is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

13

5. Ministerie van Volgezondheid, Welzijn en Sport
De leden van de VVD-fractie lezen dat de IGJ14 komende periode zowel
toezicht zal houden op producten die onder de oude richtlijnen en die
onder de nieuwe verordening in de handel zijn gebracht. De leden willen
weten wat voor handvatten de IGJ heeft om haar toezichthoudende taak
effectief uit te kunnen voeren en indien nodig eventueel actie te kunnen
ondernemen bij middelen die onder de nieuwe verordening in handel zijn
gebracht, nu deze nieuwe regelgeving voor medische hulpmiddelen
(MDR) nog niet officieel van kracht is.
De leden van de SP-fractie constateren dat de wet het besluit van het
Europees Parlement en de Raad bekrachtigt om de Verordening (EU)
2017/745 met een jaar uit te stellen omdat partijen zich vanwege de crisis
nog niet voldoende op deze nieuwe regelgeving hebben kunnen voorbereiden. De leden zijn geen voorstander van deze wetswijziging omdat zij
liever strengere controle op medische hulpmiddelen zien waarbij een
minder grote rol is weggelegd voor private instanties als notified bodies.
Voorts begrijpen de leden dat de wijziging ervoor zal zorgen dat in-huis
gefabriceerde testen niet worden toegestaan wanneer er een alternatief
van een private partij beschikbaar is. De leden vinden het onwenselijk dat
we hiermee nog afhankelijker worden van farmaceuten en andere
bedrijven. Tijdens de crisis hebben we meegemaakt hoe nadelig een
dergelijke situatie is. De leden vinden daarom dat de huidige verordening
op vele punten tekortschiet en zien graag dat de Minister van het uitstel
gebruik maakt om wederom in onderhandelingen te treden over een
betere wet die betere waarborgen biedt voor de veiligheid en
werkzaamheid van medische hulpmiddelen en in-vitro diagnostica.
De voorzitter van de commissie,
Tellegen
De adjunct-griffier van de commissie,
Arends

14

IGJ: Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 497, nr. 5

14