Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1958
Vragen van het lid Ouwehand (PvdD) aan de Minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties over het meedoen van het Ministerie van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties aan de Nationale Week Zonder Vlees & Zuivel en
het invoeren van het principe «Carnivoor? Geef het door!» (ingezonden
23 februari 2022).
Antwoord van Minister Bruins Slot (Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties) (ontvangen 7 maart 2022).
Vraag 1
Bent u ermee bekend dat een veel plantaardig(er) dieet een enorme positieve
bijdrage kan leveren aan onder andere het dempen van de klimaatverandering, het herstel van de natuur en het voorkomen van nieuwe pandemieën en
ziet u hier -als lid van een kabinet met klimaat- en natuurambities – ook een
mooie rol voor uzelf om met een relatief kleine aanpassing in het aanbod van
voedsel (op uw departement) een voortrekkersrol te nemen?1
Antwoord 1
Ik ben bekend met de positieve bijdrage die een gebalanceerd voedingspatroon kan leveren aan mens en milieu.
In 2021 heeft BZK, volgens de methode van de CO2 prestatieladder, de
CO2footprint van 2019 en 2020 inzichtelijk gemaakt. Meer informatie hierover
kunt u vinden op Rijksoverheid.nl. FMHaaglanden heeft hiernaast, als
concerndienstverlener voor BZK en contractbeheerder voor de catering, een
emissieonderzoek uitgevoerd voor de dienstverlening. Uit dit onderzoek komt
catering als grootste CO2 drijver.
Op grond van de uitkomsten van de CO2 footprint en het emissieonderzoek
worden momenteel maatregelen vormgegeven om de emissies van BZK
terug te dringen. Voor catering zijn deze maatregelen toegespitst op het
terugdringen van voedselverspilling, het reduceren van (plastic) verpakkingsmateriaal en de eiwittransitie.

1

ah-tk-20212022-1958
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Zie o.a. Sun, Z., Scherer, L., Tukker, A. et al. Dietary change in high-income nations alone can
lead to substantial double climate dividend. Nat Food 3, 29–37 (2022)., Leclère, D., Obersteiner,
M., Barrett, M. et al. Bending the curve of terrestrial biodiversity needs an integrated strategy.
Nature 585, 551–556 (2020). en Bekedam, H., c.s. 2021. Zoönosen in het vizier. Rapport van de
expertgroep zoönosen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Vraag 2
Onderschrijft u de wetenschappelijke inzichten dat een plantaardig(er) dieet
zelfs dubbele klimaatwinst oplevert: niet alleen zorgt een afname van het
aantal dieren dat wordt gefokt en gedood voor voedsel voor een forse
afname van de uitstoot van broeikasgassen, ook zorgt het ervoor dat er
landbouwgrond vrijkomt (die immers niet meer nodig is voor het verbouwen
van veevoer) die kan worden teruggeven aan de natuur om zo blijvend veel
meer CO2 vast te leggen?2
Antwoord 2
Ik ben bekend met deze inzichten. Het kabinet zet in op een gezond en
duurzaam voedingspatroon, gebaseerd op de Schijf van Vijf van het
Voedingscentrum. Het Voedingscentrum biedt informatie op basis van
wetenschappelijke en onafhankelijke inzichten. Onderdeel hiervan is dat een
toename van het aandeel plantaardige eiwitten in het voedingspatroon een
belangrijke bijdrage kan leveren aan zowel het klimaat, als aan de gezondheid. Daarmee onderschrijft dit kabinet deze wetenschappelijke inzichten.
Om toe te werken naar een duurzamer voedingspatroon van de consument,
is het belangrijk om naar de kansen èn obstakels te kijken binnen het hele
voedselsysteem, van boer tot consument, en alles wat daartussen zit in de
keten.
Vraag 3
Bent u bekend met het besluit van de burgemeester van New York om op alle
scholen in de stad op vrijdag voortaan plantaardige maaltijden in de kantines
aan te bieden (Vegan Fridays) en deelt u de mening dat ook hier het mes aan
meerdere kanten snijdt, namelijk én klimaatwinst én een gevarieerd en
gezond menu en een goed voorbeeld voor de scholieren?3
Antwoord 3
Ik ben bekend met dit besluit. In Nederland is eten volgens de Schijf van Vijf
het uitgangspunt voor een gezond voedingspatroon. Als je eet volgens de
Schijf van Vijf dan eet je producten die gezondheidswinst opleveren. Ook is
het goed voor het milieu. Plantaardige maaltijden dragen bij aan klimaatwinst
en een gevarieerd en gezond menu. In Nederland zetten we in op voedseleducatie via de Gezonde School, Jong Leren Eten en de Gezonde Schoolkantine. Daarbij is het belangrijk om te vermelden dat het in Nederland geen
wettelijke taak van het onderwijs is om een lunch aan te bieden, daarnaast is
bij lang niet elke school een kantine aanwezig.
Vraag 4
Bent u bereid mee te doen met de Nationale Week Zonder Vlees & Zuivel
(van 7 tot en met 13 maart aanstaande) en doet uw departement ook mee?
Antwoord 4
De bedrijfscatering op mijn ministerie is deelnemer van de Nationale week
zonder vlees en zuivel.
Vraag 5
Bent u bereid om op uw departement het principe «Carnivoor? Geef het
door!» in te voeren, wat inhoudt dat plantaardig voedsel (geen vlees en
andere dierlijke producten) de norm wordt, waarbij ambtenaren en gasten
van het ministerie op bestelling dierlijke producten kunnen eten zodat
niemand in keuzevrijheid wordt beperkt?
Antwoord 5
Nee, want BZK levert de bijdrage op een andere wijze. Het Ministerie van BZK
heeft zich aangesloten bij de Rijksbrede visie circulaire catering waarin
plantaardige voeding een belangrijk onderdeel is. De eiwittransitie wordt

2

NRC, 11 januari 2022, «Wereldwijd vleesloos dieet is goed voor meer dan alleen het klimaat»,
Wereldwijd plantaardig dieet geeft dubbele klimaatwinst – NRC
3
New York Post, 22 februari 2022, «NYC schools to serve vegan-only meals on Fridays», NYC
schools to serve vegan-only meals on Fridays (nypost.com)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

meegenomen in de maatregelen die BZK treft in de CO2-reductie (zie het
antwoord op vraag 1).
Bedrijfsrestaurants van de overheid voldoen daarnaast aan het MVIinkoopcriterium Overheidsniveau Gezonde Catering. Hiermee worden
werknemers bij de rijksoverheid geholpen om ook op het werk gezonder en
duurzamer te eten en te drinken in het bedrijfsrestaurant, de koffiecorner en
tijdens bijeenkomsten.
Vraag 6
Kunt u deze vragen (alleen namens uw eigen departement) beantwoorden
voor 7 maart 2022?
Antwoord 6
Ik heb deze vragen voor of op 7 maart beantwoord.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3