Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

27 625

Waterbeleid

Nr. 176

LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
Vastgesteld 10 december 2010
De vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu1 heeft een aantal vragen
voorgelegd aan de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu over de
brief van 18 november 2010 inzake het Besluit beheer Haringvlietsluizen
(Kierbesluit) (Kamerstuk 27 625, nr. 175).
De staatssecretaris heeft deze vragen beantwoord bij brief van
9 december 2010. Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.
De voorzitter van de commissie,
Snijder-Hazelhoff
De griffier van de commissie,
Sneep

1

Samenstelling:
Leden: Dijksma, S.A.M. (PvdA), Gent, W. van
(GL), Snijder-Hazelhoff, J.F. (VVD), voorzitter,
Slob, A. (CU), Haverkamp, M.C. (CDA),
Aptroot, Ch.B. (VVD), Samsom, D.M. (PvdA),
Jansen, P.F.C. (SP), Koppejan, A.J. (CDA),
Graus, D.J.G. (PVV), Ouwehand, E. (PvdD),
Rouwe, S. de (CDA), Bashir, F. (SP), Mos, R. de
(PVV), Tongeren, L. van (GL), Monasch, J.S.
(PvdA), Dekken, T.R. van (PvdA), Dijkgraaf, E.
(SGP), Veldhoven, S. van (D66), Koolmees, W.
(D66), ondervoorzitter, Jong, L.W.E. de (PVV),
Huizing, M.E. (VVD) en Leegte, R.W. (VVD).
Plv. leden: Groot, V.A. (PvdA), Braakhuis,
B.A.M. (GL), Houwers, J. (VVD), Wiegman-van
Meppelen Scheppink, E.E. (CU), Koopmans,
G.P.J. (CDA), Lucas, A.W. (VVD), Smeets, P.E.
(PvdA), Gerven, H.P.J. van (SP), Hijum, Y.J. van
(CDA), Bontes, L. (PVV), Thieme, M.L. (PvdD),
Bochove, B.J. van (CDA), Karabulut, S. (SP),
Agema, M. (PVV), El Fassed, A. (GL), Plasterk,
R.H.A. (PvdA), Jacobi, L. (PvdA), Staaij, C.G.
van der (SGP), Ham, B. van der (D66),
Verhoeven, K. (D66), Bemmel, J.J.G. van
(PVV), Boer, B.G. de (VVD) en Lodders, W.J.H.
(VVD).

kst-27625-176
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

1

1
Is het waar dat, nadat het Bestuursakkoord Beheer Haringvlietsluizen in
2004 ondertekend was, er geen schriftelijke afspraken meer zijn gemaakt
over verantwoording en voortgangsrapportages? Zo ja, deelt u de mening
dat hierdoor een voortvarende aanpak van het project vanuit de rijksoverheid ontbrak? Zo nee, welke schriftelijke afspraken zijn er dan
gemaakt?
Er is in 2005 een subsidiebeschikking voor de zoetwatertracé’s opgesteld.
Daarin is vastgelegd dat de provincie Zuid-Holland verantwoording over
de uitgaven en de voortgang rapporteert aan RWS. Deze verantwoording
heeft m.u.v. het jaar 2006 ook plaatsgevonden.
2
ls het waar dat afspraken die gemaakt waren, vaak impliciet gebleven zijn
of vooruitgeschoven zijn? Zo ja, deelt u de mening dat hierdoor knelpunten zijn ontstaan die tot vertraging hebben geleid? Zo nee, hoe werd
de gezamenlijke communicatieaanpak dan vorm gegeven?
De grootste vertraging is veroorzaakt doordat noodzakelijke bestemmingsplanwijzigingen voor de zoetwatertracé’s als gevolg van wettelijke
(inspraak)procedures veel tijd in beslag hebben genomen. Dit heeft geleid
tot het opschuiven van de ingangsdatum van het Kierbesluit.
De verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de compenserende
maatregelen is in lijn met het «Sturingsmodel landelijke Gebied»
gedecentraliseerd aan de provincie Zuid-Holland. Conform dit sturingsmodel heeft het rijk, in casu Rijkswaterstaat Zuid-Holland, zich terughoudend opgesteld bij de uitvoering van de maatregelen. Dat deze vorm
van samenwerking, bijvoorbeeld qua communicatie, niet het gewenste
resultaat heeft opgeleverd blijkt ook uit de rapportage van de deltacommissaris. Daarom acht ik het van groot belang dat de deltacommissaris op
basis van zijn analyse leerervaringen heeft vastgelegd die kunnen worden
betrokken bij de uitvoering van het kabinetsbeleid en het Deltaprogramma. Zie ook het antwoord op vragen 4 en 31.
3
Deelt u de mening dat de vertraging van het proces zelf, dankzij onduidelijke afspraken, gebrek aan een heldere verantwoordelijkheidsverdeling en
meetbare tussendoelen, de hoofdoorzaak is van het feit dat u tot de
conclusie bent gekomen dat de sluizen niet op een kier kunnen worden
gezet? Zo ja, zou een betrouwbare overheid dan niet juist alles op alles
moeten zetten om het Kierbesluit zo snel mogelijk alsnog te realiseren?
Zo nee, waar baseert u dat op?
Allereerst verwijs ik u naar mijn antwoord op vraag 2. Ten tweede wijs ik
er op dat de deltacommissaris heeft vastgesteld dat het Kierbesluit niet
binnen het beschikbare budget kan worden uitgevoerd en dat nog vier
jaar nodig zou zijn om op het eiland Voorne de compenserende zoetwatermaatregelen te realiseren. Na vaststelling van het besluit in het jaar 2000
zou dit de derde keer zijn dat uitvoering van het besluit zou moeten
worden uitgesteld. Dat zou betekenen dat de sluizen pas op een kier
zouden gaan circa 14 jaar nadat het Besluit beheer Haringvlietsluizen is
genomen. Deze forse vertraging, de weerstand van de streek en de
overschrijding van het beschikbare budget brengt mij tot de overtuiging
dat een herijking van doel en middel noodzakelijk is om betrouwbaar te
kunnen voldoen aan afspraken die in internationaal verband over
vismigratie zijn gemaakt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

2

4
Welke status heeft het advies van de deltacommissaris over het Kierbesluit Haringvliet in bestuurlijke zin?
De rapportage is opgesteld op verzoek van voorgaande bewindslieden
van LNV, V&W en het college van Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland.
Voor zover de rapportage relevante leerervaringen betreft, zal ik dit
betrekken bij het overleg dat ik met de provincie Zuid-Holland zal hebben
over de gevolgen van de intrekking en het onderzoek naar andere
mogelijkheden voor vismigratie.
5
Onderschrijft u de conclusie van de deltacommissaris dat een van de
hoofdoorzaken van de uitvoering gelegen is in gebrek aan een heldere
verantwoordelijkheidsverdeling, programmamanagement en afstemming? Zo ja, deelt u de mening dat de rijksoverheid en Rijkswaterstaat
hier steken hebben laten vallen? Zo nee, waarom niet?
Zie mijn antwoord op vraag 2.
6
Hoe verhoudt de conclusie van de deltacommissaris dat de realisatie van
de uitvoering van het Kierbesluit nog zeker drie of zelfs vier jaar zal duren,
en dit niet past binnen de randvoorwaarde «zo spoedig mogelijk», zich tot
eerdere schattingen van de termijn voor uitvoering? En hoe verhoudt de
termijn waartoe de deltacommissaris komt zich tot andere gebruikelijke
termijnen bij uitvoering van infrastructurele werken van gelijksoortige
aard?
Zie mijn antwoord op vraag 2. Zoals ik ook in mijn antwoord op vraag 3
heb aangegeven is hier sprake van 3 keer uitstel, totaal 14 jaar. Ten
opzichte van infrastructuurwerken van vergelijkbare aard is dit ongebruikelijk. Om die reden heb ik besloten tot herijking van het Kierbesluit, dat
geen doel op zich is, maar een middel om aan internationale afspraken
over vismigratie te voldoen.
7
Hoe verhoudt het eventueel intrekken van het Kierbesluit Haringvliet zich
tot het advies van de commissie-Veerman (de Tweede Deltacommissie) en
tot het Deltaprogramma, waarin van het uitvoeren van het Kierbesluit
Haringvliet wordt uitgegaan?
Het intrekken van het Besluit beheer Haringvlietsluizen heeft invloed op
het bereiken van enkele beleidsdoelen zoals vismigratie van en naar zee.
Dit is een feit waarmee bij verdere beleidsvorming, bijvoorbeeld de
uitwerking van het Deltaprogramma, in het gebied rekening moet worden
gehouden.
8
Welk deel van de middelen voor de uitvoering van de KRW is thans nog
niet belegd? Zijn deze middelen in principe toereikend om eventueel
alsnog in de aanvullende kosten van het uitvoeren van het Kierbesluit
Haringvliet te voorzien?
Voor de periode 2011–2015 was in de begroting 2011 ruim 335 miljoen
euro gereserveerd voor de uitvoering van maatregelen in het hoofdwatersysteem. Na aftrek van de taakstelling t/m 2015 van 150 miljoen euro en
vastgelegde verplichtingen, is 74 miljoen euro nog niet belegd. Dit bedrag
wordt ingevuld door een deel van de resterende maatregelen uit te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

3

voeren. Daarbij zijn reductie van juridische risico’s voor aanlegprojecten
en maximalisatie van doelbereik het uitgangspunt.
Ik heb in mijn brief van 17 november jl. aan de Kamer aangegeven, dat ik
nader onderzoek laat doen naar andere mogelijkheden om visintrek op de
rivier te verbeteren. Ik ben bereid om andere mogelijkheden in ogenschouw te nemen bij de besteding van middelen die nu nog niet belegd
zijn.
9
Is er binnen de begroting voor 2011 en het synergiefonds Kaderrichtlijn
Water (KRW) voldoende ruimte om in de kosten van het uitvoeren van het
Kierbesluit Haringvliet te voorzien?
Voor het realiseren van de bezuinigingstaakstelling moeten prioriteiten
worden gesteld. Bij het stellen van prioriteiten zal ik ook de uitkomsten
van het onderzoek naar andere mogelijkheden voor vismigratie afwegen.
Het synergiefonds KRW maakt onderdeel uit van de rijksbegroting. Deze
middelen zijn reeds verplicht voor projecten waarmee de synergie wordt
bevorderd tussen maatregelen voor de uitvoering van de KRW en andere
maatregelen voor de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit.
10
Kunt u een overzicht geven van de totale kosten van het intrekken van het
Kierbesluit?
Zoals ik in mijn brief van 17 november jl. heb aangegeven, betreft het hier
stopzetting van een project in uitvoering, waardoor op dit moment nog
geen definitief beeld kan worden gegeven van de gevolgen van de
intrekking. Het taakstellende rijksbudget bedraagt ruim 39 miljoen euro
(prijspeil 2010). Volgens de rapportage van de deltacommissaris is tot
1 januari 2010 ruim 17 miljoen euro besteed. In aansluiting op het advies
van de deltacommissaris wordt momenteel nader in beeld gebracht welke
uitgaven tot nu toe zijn gedaan en welke nog nodig zijn om het project
finaal af te wikkelen. Zo waren er bijvoorbeeld onderhandelingen gaande
over grondaankopen, die eerst moeten zijn afgewikkeld vóórdat een
definitief overzicht uitgaven kan worden opgesteld.
11
Kunt u een overzicht geven van de investeringen die door de rijksoverheid, de provincie Zuid-Holland en de overheden van andere deelnemende landen en organisaties aangesloten bij het Rijnverdrag reeds zijn
gedaan, die als gevolg van de eventuele intrekking van het Kierbesluit
Haringvliet teniet worden gedaan? Kunt u tevens een overzicht geven van
de nu reeds voorziene investeringen voor de jaren 2011–2015, die door
het intrekken van dit besluit zouden komen te vervallen?
Rijksoverheid, provincie Zuid-Holland:
Zie antwoord op vraag 10.
Andere landen:
De geïnvesteerde bedragen voor de andere landen kunnen slechts
indicatief worden gegeven, gebaseerd op documenten van de internationale commissies voor de Rijn en de Maas. Op basis daarvan, concludeer
ik dat er de afgelopen decennia ongeveer 67 miljoen euro is geïnvesteerd.
In het Rijnstroomgebied gaat het sinds 1990 om zo’n 50 miljoen euro,
geïnvesteerd in verbetering van de doortrek- en leefgebieden voor trekvis,
en in het uitzetten van jonge vis. In de Maasstroomgebied gaat het sinds
2000 om zo’n 17 miljoen euro. In het Rijnstroomgebied bedraagt de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

4

raming voor de volledige uitvoering van het herstelprogramma voor
trekvis (planning tot ná 2027) ongeveer een half miljard euro. Daarvan
wordt, aanvullend op de reeds gerealiseerde maatregelen, 170 miljoen
euro geïnvesteerd in de periode 2010–2015. Het is niet te zeggen welk deel
van de investeringen in praktijk zal vervallen omdat het niet uitgesloten is dat partijen hun investeringen opnieuw zullen bezien in het licht
van de intrekking van het Kierbesluit.
12
Kunt u een overzicht verstrekken van eventuele schattingen van ecologische en economische baten die zouden volgen uit de uitvoering van het
Kierbesluit?
De Kier heeft een positief effect op de Natura 2000 doelen voor trekvissen
zoals zalm, zeeprik, elft, fint. Voor de vermelde trekvissen geldt op dit
moment een ongunstige staat van instandhouding. Daarnaast heeft de
Kier een beperkt positief effect op enkele habitattypen en kustbroedvogels.
De economische baten zijn destijds niet berekend. Wel is duidelijk dat de
Kier door de compenserende maatregelen, waardoor de functionaliteit
van het bestaande zoetwatergebruik behouden blijft, in positieve zin
bijdraagt aan het ontwikkelingsperspectief voor de landbouw. Door de
integrale aanpak van de Kier op de noordrand van Goeree draagt de Kier
tevens bij aan de recreatieve ontwikkeling.
13
Heeft u de mogelijkheid overwogen of besproken om het Kierbesluit
Haringvliet door te voeren indien Nederlandse non-gouvernementele
organisaties en/of overheden van andere Rijn- en Maasoeverstaten bereid
zijn om deels of volledig bij te dragen aan de aanvullende kosten van de
uitvoering?
Er zijn momenteel geen concrete aanwijzingen dat Nederlandse NGO’s of
buitenlandse overheden bereid zouden zijn bij te dragen aan de aanvullende kosten van de uitvoering van het Kierbesluit. Ik heb niet overwogen
om overheden van andere Rijn en Maasoeverstaten te vragen om een
dergelijke bijdrage. Dit zou namelijk in strijd zijn met het standpunt dat
door mijn ambtsvoorganger oktober 2007 is ingenomen in de Rijnministersconferentie naar aanleiding van een soortgelijk verzoek van Frankrijk
om medefinanciering van vismigratiemaatregelen bij Franse stuwen in de
Bovenrijn. Dit standpunt is nogmaals bevestigd in oktober 2008 in een
schriftelijk antwoord van mijn ambtsvoorganger op een hernieuwd
schriftelijk verzoek van de Franse Milieuminister Borloo. Het standpunt
behelst dat op grond van een gemeenschappelijke aanpak elk land
verantwoordelijk is voor de uitvoering en financiering van de maatregelen
op zijn eigen grondgebied.
14
Heeft u schriftelijke correspondentie over het Kierbesluit Haringvliet
ontvangen van of verzonden naar de andere betrokken overheden en
organisaties die partij zijn bij de Rijn- of Maasverdragen? Zo ja, bent u
bereid deze documenten en eventuele toekomstige correspondentie
openbaar te maken?
De staatssecretaris van EL&I en ik hebben een aantal brieven uit het
buitenland ontvangen. Conform standaardprocedures voor het openbaar
maken van de reacties van buitenlandse overheden, neem ik contact op
met Buitenlandse Zaken en zal ik de Kamer over de uitkomst hiervan
berichten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

5

15
Kunt u een overzicht geven van de internationale standpunten over de
kwestie Haringvlietsluizen?
Zie allereerst het antwoord op vraag 14. Betrokken partijen zijn verontrust
over het intrekken van het Kierbesluit en vragen – met verwijzing naar
internationale afspraken – om heroverweging van de beslissing.
16
Wanneer is het eerstvolgende reguliere overleg in het kader van de
internationale commissies voor Rijn en Maas?
Het laatste reguliere overleg over de Maas vond plaats op 25–26 november 2010, dat voor de Rijn op 30 november–1 december 2010. Het
eerstvolgend overleg voor de Maas zal plaatsvinden op 11 maart 2011, dat
voor de Rijn op 2 maart 2011.
17
Welke afspraken zijn er in Benelux-verband gemaakt met betrekking tot
het Kierbesluit Haringvliet, zowel verdragstechnisch als wat in werkprogramma’s?
De Benelux-beschikking M(2009)1 inzake de vrije migratie van vissoorten
in de hydrografische stroomgebieden van de Beneluxlanden schrijft voor
dat de landen een «strategische prioriteitenkaart» opmaken die de
ecologisch belangrijke waterlopen aanduidt. Deze kaarten dienen als
ondersteunend instrument om de doelstellingen inzichtelijk te maken. De
Maas wordt op deze kaart aangewezen als migratieroute van eerste
prioriteit, wat betekent dat artikel 2 lid 3 van de beschikking van
toepassing is. Dit impliceert dat de vispasseerbaarheid «Haringvlietsluizen» bij voorkeur voor 31 december 2015, maar uiterlijk voor
31 december 2021 gerealiseerd moet zijn.
18
Wat is het eerstvolgende moment waarop dit onderwerp in Beneluxverband tijdens een overleg aan de orde komt?
De laatste vergadering van de Benelux over het onderwerp vismigratie
had plaats op 22 november 2010. Een volgende datum is nog niet
afgesproken.
19
Onderschrijft u de vaststelling dat in het Haringvliet vele honderden
hectares estuariene natuur zullen ontstaan als de Haringvlietsluizen op
een kier worden gezet en dat de kier zou kunnen leiden tot aanzienlijke
oppervlakten schorren en slikken, die weer nieuwe leefgebieden voor
soorten en gunstige omstandigheden voor de vestiging van habitattypen
opleveren, mede ter compensatie van de uitdieping van de Westerschelde?
De (extra) getijdendynamiek door uitvoering van het Kierbesluit is veel te
beperkt voor het ontstaan van vele honderden hectares estuariene natuur.
Voor de derde vaargeulverruiming is overigens geen natuurcompensatie
nodig. Het natuurherstelprogramma dat voor de Westerschelde is
vastgelegd in de Scheldeverdragen, is gebaseerd op de Vogel- en
Habitatrichtlijn en gold ook indien er geen sprake zou zijn van de derde
vaargeulverruiming.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

6

20
Kunt u uiteenzetten welke consequenties het intrekken van het Kierbesluit
Haringvliet heeft voor de specifieke ecologische doelstellingen voor de
gebieden Haringvliet en de Biesbosch in het kader van de Kaderichtlijn
Water en Natura 2000? Indien deze effecten niet bekend zijn, bent u dan
bereid deze te laten onderzoeken en de Kamer hierover te informeren?
Het intrekken van het Kierbesluit betekent dat het beperkte herstel van de
natuur die hoort bij een estuarium en een zoet-zout overgang niet
gerealiseerd wordt. Dit heeft nadelige effecten voor de ontwikkeling van
specifieke planten maar vooral voor de ontwikkeling van visbestanden.
Het gaat dan met name om trekvissen als zalm, glasaal/paling, spiering en
fint en zeevissen die voor hun voortplanting zijn aangewezen op de
«kraamkamer-functie van een Delta», zoals bot.
In de komende maanden zal ik in samenwerking met de staatssecretaris
van EL&I de consequenties van het intrekken van het Kierbesluit voor de
Kaderrichtlijn Water en de landelijke opgaven van Natura 2000 nader
uitwerken. De uitkomst hiervan wordt meegenomen bij het opstellen van
de definitieve aanwijzingsbesluiten Natura 2000, die in de eerste helft van
2011 verwacht mogen worden.
21
Kunt u uiteenzetten wat de financiële en juridische gevolgen voor
Nederland zullen zijn als Nederland door Europa in gebreke wordt gesteld
door het intrekken van het Kierbesluit Haringvliet?
Als Nederland door de Europese Commissie (EC) in gebreke wordt gesteld
voor het intrekken van het Kierbesluit Haringvliet, dan moet het Hof van
Justitie eerst de inbreuk op het Europees recht vaststellen. Als Nederland
veroordeeld wordt op inbreuk van het Europees recht en geen uitvoering
geeft aan het arrest van het Hof, dan kan de Commissie opnieuw een
procedure starten omdat Nederland nalaat het betrokken arrest uit te
voeren. Op dat moment kan de Commissie aan het Hof van Justitie
vragen om Nederland een boete op te leggen.
22
Heeft u met de beroepsvissers overlegd over de kansen die een geleidelijke zoet-zout overgang in het Haringvliet hen biedt? Zo nee, wat is het
eerstvolgende moment van regulier overleg met de beroepsvissers
waarin u dit onderwerp aansnijdt?
In de aanloop naar het Kierbesluit 2000 is regelmatig overlegd met
beroepsvissers. In de uitvoeringsfase zijn zij betrokken bij de invulling van
het sluisbeheer en naderhand zijn beroepsvissers op dezelfde manier als
andere betrokkenen geïnformeerd via de Haringvlietkrant. Rijkswaterstaat
heeft de beroepsvissers daarnaast geïnformeerd over uitstel van de
ingangsdatum en uitvoering van de trillingsproef waarmee is vastgesteld
dat het op een kier zetten van de sluizen technisch verantwoord is.
23
Vindt u het wenselijk om, gelet op het advies van de deltacommissaris
inzake de gevolgen van intrekking van het Kierbesluit Haringvliet, de
ecologische en economische consequenties van het eventueel intrekken
van het Kierbesluit, voor alle betrokken partijen en de andere landen die
aangesloten zijn bij het Rijnverdrag, in kaart te brengen? Zo nee, waarom
niet?
Bij de beoordeling van de resultaten van het onderzoek naar mogelijkheden voor vismigratie zal ik ervoor zorgen dat de ecologische en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

7

economische gevolgen van de intrekking van het Kierbesluit in kaart
worden meegewogen.
24
Hoe worden, zonder effectuering van het Kierbesluit, de nadelige effecten
van de sterke scheiding tussen zout en zoet water op het Haringvliet
weggenomen?
Voor vismigratie van en naar zee is een zoet-zoutgradiënt van belang. In
het onderzoek naar andere mogelijkheden voor vismigratie, dat ik heb
aangekondigd in mijn brief van 17 november jl., zal hier ook aandacht aan
worden besteed. Op basis van dit onderzoek zal ik aangeven hoe
eventueel met de sterke scheiding tussen zoet en zout water kan worden
omgegaan.
25
Welke alternatieven voor het Kierbesluit Haringvliet ziet u om vissen
vanuit zee de Rijn en de Maas op te laten trekken, zodat Nederland aan
afspraken voldoet die hierover in de internationale commissies voor Rijn
en Maas gemaakt zijn?
Over de andere mogelijkheden voor vismigratie zal ik u, zoals aangekondigd in mijn brief van 17 november jl., voor het zomerreces van 2011
informeren. In dit onderzoek zullen bijvoorbeeld ook de ideeën worden
betrokken die in ontwikkeling zijn voor vispassage bij de uitbreiding van
de spuicapaciteit in de Afsluitdijk. Ik hecht er aan dat deze ontwikkeling
ook bij de discussie over de Haringvlietsluizen wordt betrokken.
26
Kunt u inzicht geven in de ecologische en bestuurlijke haalbaarheid en de
kosten van het vormgeven van een alternatieve route voor de intrek van
vissoorten als zalm en forel?
Aan de hand van het uit te voeren onderzoek, en de communicatie
daarover met belanghebbenden en betrokken overheden, zal ik u hier
nader over informeren. Zie ook de antwoorden op vraag 24, 25 en 29.
27
Wegen de besparingen die worden behaald met het intrekken van het
Kierbesluit op tegen de kosten die gemaakt moeten worden voor een
alternatieve mogelijkheid voor de intrek van deze vissoorten?
Dit kan beoordeeld worden als a) de totale kosten van de uitvoering van
het Kierbesluit tot nu in beeld zijn gebracht (zie antwoord op vraag 10) en
b) het onderzoek naar andere mogelijkheden voor vismigratie (zie
antwoorden op vragen 24 t/m 26) is uitgevoerd. Zoals reeds aangegeven
zal ik u hier voor het zomerreces van 2011 over informeren.
28
Kunt u garanderen dat er, bij het zoeken naar mogelijkheden om visintrek
op de rivier te verbeteren, gezocht zal worden naar oplossingen die de
zoetwatervoorraad niet negatief beïnvloeden, omdat dat tot grote
weerstand zou leiden in het gebied?
Ook bij de uitvoering van het Kierbesluit was functionaliteit van het
Haringvliet voor zoetwater gegarandeerd. Bij het onderzoek naar andere
opties voor vismigratie is een effect voor de functionaliteit van het
zoetwatergebruik een belangrijk afwegingscriterium dat ik nadrukkelijk zal
meewegen bij het beoordelen van de verschillende opties.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

8

29
Kunt u uiteenzetten op welke wijze u met de verantwoordelijke bestuurders in Zuid-Holland in gesprek bent over een nette afhandeling van de
intrekking van het Kierbesluit Haringvliet?
Mede op basis van de door de provincie Zuid-Holland aangeleverde
informatie ben ik bevestigd in mijn keuze om uitvoering te geven aan het
regeerakkoord. Gezien de verantwoordelijkheid van de provincie
Zuid-Holland voor uitvoering van de compenserende zoetwatermaatregelen en het daarvoor afgesloten Bestuursakkoord uitvoering Besluit
beheer Haringvlietsluizen zal ik in afstemming met de staatssecretaris van
EL&I in overleg treden met de provincie Zuid-Holland over a) een correcte
afwikkeling van gemaakte afspraken en b) de aanpak die ik wil volgen om
te voldoen aan internationale afspraken over vismigratie. Provincie en
andere betrokken overheden en belanghebbenden zal ik informeren en
betrekken bij het onderzoek naar andere mogelijkheden voor vismigratie.
30
Bent u bekend met het dreigement1 van de provincie Zuid-Holland om,
ingeval van intrekking van het Kierbesluit Haringvliet, een schadeclaim
van € 3,5 miljoen in te dienen bij het Rijk? Bent u van mening dat hieruit
de conclusie kan worden getrokken dat de provincie Zuid-Holland
daadwerkelijk een schadeclaim zal indienen? Zo ja, houdt u rekening met
eventuele kosten die u in 2011 naar aanleiding van een dergelijke claim
zou moeten maken?
Ik heb vernomen dat de provincie Zuid-Holland te kennen heeft gegeven
een schadeclaim van € 3,5 miljoen bij het Rijk te willen indienen. In het
bestuurlijk overleg met de provincie zal dit punt aan de orde komen.
31
Hoe zou volgens u in het Deltaprogramma rekening gehouden moeten
worden met de leerervaringen die naar aanleiding van het Kierbesluit zijn
opgedaan over weerstand tegen de maatregelen in het gebied en gebrek
aan betrokkenheid van belanghebbenden in de startfase?
De deltacommissaris heeft in zijn rapportage bruikbare leerervaringen
opgeschreven voor de toekomst. Bij het ontwikkelen van plannen voor
een gebied moeten bewoners en agrariërs in het gebied vanaf het begin
intensief worden betrokken. Voorstellen moeten worden afgewogen in
een transparant afwegingsproces. Hierbij hoort een adequate organisatiestructuur met een heldere verantwoordelijkheidsverdeling tussen partijen.
In de opzet van het Deltaprogramma is deze manier van werken reeds
sterk verankerd.
32
Kunt u garanderen dat bij de deltabeslissing over de bescherming van de
Zuidwestelijke Delta, die voorzien wordt voor 2014 of 2015, niet opnieuw
gekeken zal worden naar het op een kier zetten van de Haringvlietsluizen?
Zoals reeds aangegeven betreft mijn inzet voor de korte termijn een
herijking van doel, vismigratie, en middel, het Kierbesluit, waarbij ik laat
onderzoeken of er andere mogelijkheden zijn om met draagvlak aan
internationale afspraken over vismigratie te kunnen voldoen. De
uitwerking daarvan zal ook van invloed zijn op het nemen van de
«Deltabeslissing Rijn-Maasdelta».
1

http://www.rijnmond.nl/Homepage/Nieuws?
view=/News%2FDefault%2F2010%2F
november%2FProvincie%20Zuid-holland%20
overweegt%20schadeclaim%20bij%20
terugdraaien%20kierbesluit.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 27 625, nr. 176

9