Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

29 282

Arbeidsmarktbeleid en opleidingen zorgsector

Nr. 395

VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Vastgesteld 6 februari 2020
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een
aantal vragen en opmerkingen voorgelegd aan de Minister voor Medische
Zorg over de brief van 10 oktober 2019 inzake het Advies van de Raad
voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) «De B van Bekwaam. Een
toekomstbestendige Wet BIG» (Kamerstuk 29 282, nr. 382).
De vragen en opmerkingen zijn op 27 november 2019 aan de Minister
voor Medische Zorg voorgelegd. Bij brief van 5 februari 2020 zijn de
vragen beantwoord.
De voorzitter van de commissie,
Lodders
Adjunct-griffier van de commissie,
Krijger

kst-29282-395
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

1

Inhoudsopgave
blz.
I.
II.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Reactie van de Minister voor Medische Zorg

2
7

I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
I. Vragen en opmerkingen van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het rapport van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS)
(hierna: de Raad): «De B van Bekwaam. Naar een toekomstbestendige Wet
BIG». Genoemde leden vinden het positief dat nu uitgebreid gekeken is
naar de toekomstbestendigheid van de Wet op de beroepen in de
individuele gezondheidszorg (Wet BIG). Het rapport van de Raad en de
reactie van de Minister roepen bij deze leden nog wel wat vragen op.
De leden van de VVD-fractie vragen met betrekking tot de reactie van de
Minister op het rapport van de Raad wanneer hij meer duidelijkheid kan
geven over de toekomst van de Wet BIG. Wanneer neemt de Minister een
besluit over de vraag welke richting hij op wil gaan? Daarnaast bevat de
reactie van de Minister geen concreet standpunt over het advies van de
Raad. Genoemde leden vragen naar het standpunt van de Minister
betreffende het RVS-rapport en in hoeverre hij het reëel acht dat het derde
door de Raad geschetste toekomstbeeld daadwerkelijk de toekomst wordt.
Ten slotte willen deze leden weten wat in de tussentijd gebeurt met de
Wet BIG. Deze leden vragen of de Minister het eens is met de Raad dat
terughoudendheid geboden is bij het toevoegen van nieuwe beroepen
aan de Wet BIG.
Zoals al aangegeven hebben de leden van de VVD-fractie tevens vragen
over de inhoud van het rapport van de Raad. In het desbetreffende
rapport lezen genoemde leden dat een assessor (een zorgverlener die
andere zorgverleners opleidt) de bekwaamheden van zorgverleners
valideert. Kan zomaar elke zorgverlener die iemand opleidt dit straks doen
of worden aanvullende eisen gesteld aan zo’n assessor? Zo ja, welke? Zo
nee, is de Minister er gerust op dat elke opleider dit kan?
In het portfolio kunnen naast verworven vaardigheden tijdens opleidingen, ook vaardigheden opgenomen worden die zorgverleners
verwerven in de praktijk, zo lezen de leden van de VVD-fractie in het
rapport van de Raad. Zij willen weten of dit vaardigheden zijn die
onderdeel uitmaken van een opleiding of cursus en die dus ook gevalideerd kunnen worden door een professional? Zo nee, aan wat voor
vaardigheden denkt de Minister dan en hoe worden deze vaardigheden
gevalideerd?
De leden van de VVD-fractie lezen in het rapport van de Raad dat hij
ernaar neigt om het portfolio een privaat karakter te geven. Genoemde
leden vragen of dan toezicht gehouden wordt op het bijhouden van een
portfolio en zo ja, wie dat dan doet. Deze leden vragen tevens wat de
consequentie is voor zorgverleners indien zij geen portfolio bijhouden.
De leden van de VVD-fractie lezen dat in het desbetreffende rapport ook
rondom het tuchtrecht aanpassingen voorgesteld worden. Genoemde
leden willen weten wie straks onder het tuchtrecht valt bij de voorgestelde

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

2

wijziging van de Raad. Gaat het alleen om geregistreerde beroepen of om
iedereen?
De leden van de VVD-fractie zien nog wat onduidelijkheden rondom de
herregistratie. Genoemde leden vinden het van belang dat de herregistratie, of een alternatief daarvoor, geborgd is in de toekomst van de Wet
BIG. Als alternatief voor herregistratie worden twee opties genoemd,
namelijk een periodieke inhoudelijke beoordeling van een individuele
zorgverlener of een (online) systeem van continue registratie waarmee de
essentiële kennis van een professional wordt getoetst. Welke optie heeft
de voorkeur van de Minister, zo willen deze leden weten. Indien dit de
eerste is, hoe vaak wordt een beoordeling uitgevoerd, wie is verantwoordelijk voor deze beoordeling en wie voert de beoordeling uit? Indien de
tweede optie de voorkeur heeft, waar moeten deze leden aan denken als
gesproken wordt van continue registratie? Wat wordt hiermee bedoeld?
De leden van de VVD-fractie vragen tenslotte of in de nieuwe situatie het
aantal basisberoepen waarbij men zich moet registreren gelijk blijft
(negen onder het zware regime). Zo nee, met welke beroepen wordt de
registratie uitgebreid?
Vragen en opmerkingen van de CDA-fractie
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van het RVS-advies
over een toekomstbestendige Wet BIG. Deze leden vragen welk voordeel
het vervangen van beroepen door portfolio’s van bekwaamheden zou
kunnen hebben. Sowieso zien deze leden nog geen grond voor het
doorvoeren van uitgebreide wijzigingen in de Wet BIG zonder dat hier een
uitgebreide wetsevaluatie aan ten grondslag ligt. Deze leden hebben er
daarom de volgende vragen bij.
De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister zijn reflectie kan geven
op de conclusie van de Raad dat in de statische Wet BIG, die gericht is op
de individuele zorgprofessional, de huidige ontwikkelingen maar moeilijk
zou kunnen worden bijgebeend. Hoe verhoudt de conclusie van de Raad
zich tot de conclusie uit de tweede evaluatie van de Wet BIG, waarin
gesteld wordt: «Aan de toekomstbestendigheid van de registratie van
beroepen behoeft niet te worden getwijfeld».1 Welke ontwikkelingen
hebben sinds 2013 plaatsgevonden waardoor de Minister gemeend heeft
in juni 2018 een apart advies aan te moeten vragen over de toekomstbestendigheid van de Wet BIG?
De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister het met hen eens is dat
het uitvoeren van het voorstel van de Raad tot uitvoeringsproblemen en
enorme administratieve lasten kan leiden. Zo nee, waarom niet? Is de
Minister daarnaast bereid om vergelijkend onderzoek te laten doen tussen
de huidige situatie en de door de Raad voorgestane situatie, zowel qua
haalbaarheid en uitvoerbaarheid, als bij wijze van kosten-batenanalyse en
met aandacht voor behoud van kwaliteit van zorg en bescherming van de
patiënt?
De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister het met hen eens is dat
het voor de kwaliteit van de zorg belangrijk is dat voor beroepen in de
gezondheidszorg duidelijk is wat het niveau en de vereiste opleiding zijn.
Deze leden vragen daarom of de Minister kan garanderen dat een goede
(vervolg-) opleiding de basis blijft om de kwaliteit van zorgprofessionals
en beroepsuitoefening te borgen.
1

Tweede evaluatie Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg, ZonMw, 2013 Wet
BIG, pag. 11

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

3

De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister van mening is dat
bijscholing ook verplicht zou moeten worden voor artikel 34-beroepen.
Voor artikel 34-beroepen geldt dat er geen wettelijk verplicht register is.
Dat betekent dat een beroepsregister ook opgezet kan worden door een
beroepsvereniging die niet representatief is, en/of dat binnen een
beroepsgroep meerdere registers opgezet kunnen worden. De leden van
de CDA-fractie vragen hoe de Minister hiermee om wil gaan. Wil de
Minister onderzoeken of een privaatrechtelijk register alleen door een
representatieve beroepsvereniging gevoerd mag worden?
De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister transparant kan
aangeven bij welke functietitels, welke (aanvullende) opleidingen
noodzakelijk zijn.
De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister een overzicht kan
geven van de verschillende beroepen in de gezondheidszorg, met daarbij
een overzicht van benodigde opleidingen voor die beroepen. Zijn voor
deze opleidingen landelijke eisen gesteld? Genoemde leden vragen tevens
of ook de benodigde competenties en ervaring onderling vergelijkbaar
zijn.
De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister bereid is onderzoek te
doen naar alle cao’s onder de Zorgverzekeringswet (Zvw), de Wet
langdurige zorg (Wlz) en de Jeugdwet met als doel in kaart te brengen of
de functiewaardering onderling vergelijkbaar is. Kan de Minister daarbij
ook aangeven of er voorbeelden zijn van algemene EVC (Erkenning van
Verworven Competenties)-trajecten? Klopt het bijvoorbeeld dat een
huisarts die zich wil laten omscholen tot arts op de spoedeisende hulp
(SEH) hierbij geen vrijstellingen voor de vervolgopleiding kan krijgen?
De leden van de CDA-fractie krijgen signalen dat het mogelijk is om twee
keer dezelfde cursus te volgen en/of twee keer hetzelfde congres bij te
wonen, en daar iedere keer weer punten voor te krijgen voor de herregistratie in het BIG-register. Genoemde leden vragen de Minister of dit
inderdaad het geval is en zo ja, hoe hij tegen deze praktijk aankijkt.
De leden van de CDA-fractie vragen of en zo ja, hoe de Minister van plan
is om de herregistratie-eisen voor basisberoepen uit te breiden met
deskundigheidsbevordering, zoals oorspronkelijk voorgenomen was in
het wetsvoorstel BIG-II.
De leden van de CDA-fractie vragen welke van de door de Raad
geschetste verbeteringen op het gebied van het tuchtrecht de Minister van
plan is op te pakken.
De leden van de CDA-fractie vragen ten slotte naar het vervolgtraject. Op
welke wijze wil de Minister de basisberoepen, branches en cao-partners
betrekken bij het bespreken van het advies van de Raad?
Vragen en opmerkingen van de D66-fractie
De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het door de RVS uitgebrachte rapport en de bijgaande brief van de
regering de dato 10 oktober 2019. Vooropgesteld willen genoemde leden
hun waardering uitspreken voor de uitgebreide analyse van de Raad. Deze
leden vinden het van groot belang dat wordt gewerkt aan een toekomstbestendige Wet BIG. Zeker nu de wet diverse knelpunten lijkt te hebben en
tal van ontwikkelingen, zoals een veranderende zorgvraag, werkwijze en
voortschrijdende techniek, nopen tot herbezinning. Deze leden hebben in

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

4

het kader van het rapport nog verschillende vragen aan de Minister. Zij
wensen met name meer inzicht van hem te krijgen over zijn visie op het
rapport en het bijbehorend advies van de Raad, daar deze tot nog toe
ontbreekt.
De leden van de D66-fractie lezen allereerst dat het credo volgens de Raad
zou moeten zijn: «minder beroepen en meer bekwaamheden reguleren in
de zorg». Hoe kijkt de Minister tegen dit uitgangspunt aan, mede gelet op
het feit dat het aantal beroepen in de Wet BIG met de jaren juist is
toegenomen? Staat de Minister positief tegenover dit credo, of ziet hij
meer in een verdere uitbreiding van het aantal beroepen? Eerder dit jaar
kwam de Minister immers nog met het – inmiddels gelukkig ingetrokken –
wetsvoorstel BIG-II met daarin een overgangsregeling en de introductie
van de regieverpleegkundige als nieuw basisberoep in de wet. Hoe
verhoudt het advies van de Raad zich volgens de Minister tot zijn
toenmalige voorstel? De aanzuigende werking van de Wet BIG wordt
versterkt door de doorwerking in de financiering van de geleverde zorg, zo
begrijpen deze leden. Een BIG-registratie levert doorgaans een betaaltitel
op, of geldt als vereiste om bepaalde activiteiten te mogen declareren.
Mocht de Minister niet van plan zijn meer beroepen op te nemen in de
Wet BIG, is hij dan bereid in gesprek te gaan met de zorgverzekeraars die
een BIG-registratie vereisen bij hun inkoopbeleid?
De leden van de D66-fractie lezen voorts dat de Raad in de praktijk
verschillende knelpunten in de Wet BIG waarneemt. Volgens de Raad is
een eerste knelpunt dat de registratiecriteria niet consequent worden
toegepast. Ook zouden de huidige criteria lastig werkbaar zijn, omdat ze
(te) algemeen en open geformuleerd zijn. Hoe ziet de Minister dit? Zijn de
registratiecriteria in het verleden inderdaad niet consequent toegepast, en
zo nee, in welke gevallen dan precies niet? Acht hij de huidige registratiecriteria nog wel voldoende geschikt, of overweegt hij aanpassing(en)? Zo
ja, welke? Als tweede knelpunt noemt de Raad dat de voorbehouden
handelingen zoals thans neergelegd in de Wet BIG de risico’s voor
patiënten onvoldoende afdekken. Dit zou komen doordat de voorbehouden handelingen in de Wet BIG sterk de nadruk leggen op fysieke
handelingen en algemeen omschreven zijn. Is de Minister het eens met
deze constatering van de Raad? Welke verbetermogelijkheden ziet de
Minister? Overweegt hij om de voorbehouden handelingen verder te
specificeren? Zo ja, zou hij dit dan binnen de Wet BIG of juist in lagere
regelgeving willen doen?
De leden van de D66-fractie constateren dat volgens de Raad de huidige
herregistratie onvoldoende toetst of zorgverleners voldoende bekwaam
zijn. Deelt de Minister dit standpunt, zo vragen genoemde leden. Hoe kijkt
de Minister in dit verband aan tegen het voorstel om over te gaan op een
bekwaamhedenportfolio? Deze leden constateren dat het voorstel van de
Raad om op een dergelijk bekwaamhedenportfolio over te gaan op kritiek
vanuit de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der
Geneeskunst (KNMG), diverse andere beroepsorganisaties en de
Patiëntenfederatie Nederland kan rekenen. Zij verwachten dat het
opstellen en bijhouden van een portfolio, met alle daaraan verbonden
eisen, bijdraagt aan een verdere bureaucratisering. In de ogen van de
leden van de D66-fractie is het van groot belang dat dit voorkomen wordt.
Zorgverleners moeten zich hoofdzakelijk kunnen bezighouden met hun
kerntaak, namelijk zorg verlenen. Verder is het volgens genoemde
organisaties onduidelijk hoe de (praktijk)toetsing plaatsvindt en wie
akkoord geeft op de behaalde competentie alvorens die kunnen worden
opgenomen in het bekwaamhedenportfolio. Kan de Minister een voor een
ingaan op de kritiekpunten van de voornoemde organisaties op het
voorstel van de Raad? In navolging hierop stellen de leden van de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

5

D66-fractie vast dat het doel van de Wet BIG tweeledig is: (i) het bewaken
en bevorderen van de kwaliteit van de beroepsuitoefening en (ii) het
beschermen van de patiënt tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen
door beroepsbeoefenaren. Een afgeleide doelstelling is de inzichtelijkheid
voor derden. Voldoet de Wet BIG in zijn huidige vorm volgens de Minister
nog aan ieder van de eigen doelstellingen? Hoe ziet hij het advies van de
Raad met betrekking tot de bekwaamhedenportfolio’s in het licht van deze
doelstellingen? Denkt de Minister dat individuele portfolio’s van
bekwaamheden kunnen bijdragen aan de patiëntveiligheid, en het inzicht
voor patiënten en zorgprofessionals onderling in competenties en
verantwoordelijkheden? Mocht hij geïnteresseerd zijn in een systeem met
bekwaamhedenportfolio’s, hoe zou hij dan willen borgen dat deze ook
voor de patiënt in begrijpelijke taal zijn opgesteld? Vervolgens vragen
deze leden of hij, in het licht van adequaat toezicht, in dat geval de
voorkeur geeft aan een publiek of privaat karakter.
De leden van de D66-fractie hebben tot slot enkele algemene vragen aan
de Minister. Welke van de drie door de Raad geschetste vergezichten
spreekt de Minister het meeste aan en waarom? Kan de Minister
daarnaast uitgebreid reflecteren op hoe hij verder wil gaan met dit advies,
wetende dat het veld zeer verdeeld is over de inrichting van de Wet BIG,
zoals ook bleek bij de voorgestelde overgangsregeling en introductie van
de regieverpleegkundige in de wet. Welke lessen heeft hij getrokken uit
het verloop van de procedure van dit voorstel?
Vragen en opmerkingen van de SP-fractie
De leden van de SP-fractie hebben kennisgenomen van het desbetreffende advies van de RVS. Genoemde leden begrijpen dat goed gekeken
wordt of met de huidige Wet BIG voldoende wordt meebewogen met
maatschappelijke ontwikkelingen. Deze leden zijn echter bezorgd over de
drie voorstellen die de Raad doet. Deze leden vragen of de drie
voorstellen geen verslechtering inhouden ten opzichte van de huidige
situatie. De leden van de SP-fractie vragen of de Minister kan toelichten of
hij disfunctionele kanten ziet in de huidige Wet BIG vanwege maatschappelijke ontwikkelingen. Ziet de Minister op dit moment (grote) aanleiding
om de huidige Wet BIG te veranderen? Deze leden vragen of de Minister
hierop een reflectie kan geven. De Minister geeft ook aan dat een lange
termijnvisie zal worden ontwikkeld. Kan hij aangeven wat zijn vervolgstappen zijn? Deze leden vragen tenslotte of de Minister voornemens is
om te komen tot een wetswijziging.
Vragen en opmerkingen van de ChristenUnie-fractie
De leden van de ChristenUnie-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van het advies van de RVS en de eerste reactie van de Minister op
het advies. Zij begrijpen dat de Minister tijd nodig heeft om het advies te
bestuderen en met partijen in overleg te gaan over de vergezichten die de
Raad aanreikt voor de toekomstige beroepenregulering. Deze leden willen
de Minister hierbij enkele vragen meegeven.
De Raad noemt in zijn advies een tiental knelpunten in de praktijk die zich
in de praktijk voordoen. Herkent de Minister deze knelpunten en deelt hij
op deze tien punten de analyse van de Raad, zo vragen de leden van de
ChristenUnie-fractie.
De leden van de ChristenUnie-fractie maken uit de brief van de Minister
op dat het huidige doel van de Wet BIG, namelijk het bewaken van de
kwaliteit van de beroepsuitoefening door zorgverleners en het
beschermen van patiënten tegen ondeskundigheid en onzorgvuldigheid,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

6

voor de Minister overeind blijft. Deze leden vragen de Minister welke
doelen hij nog meer voor zich ziet bij de toekomstige beroepenregulering.
Met andere woorden: kan de Minister aangeven wat voor hem belangrijke
criteria zijn waaraan hij de vergezichten en de uitwerking daarvan zal
toetsen?
De leden van de ChristenUnie-fractie vinden het belangrijk dat de patiënt
op basis van het BIG-register beter kan bepalen of een zorgverlener zijn of
haar zorgvraag goed kan beoordelen. Dit betekent dat naast naam en
BIG-nummer meer informatie beschikbaar moet zijn. Welke mogelijkheden ziet de Minister om meer informatie in het BIG-register op te
nemen? Aan welke informatie denkt hij dan, zo vragen genoemde leden.
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de Minister hoe hij het
toetsen op bekwaamheid ziet in relatie tot het toetsen op bevoegdheid. Is
de Minister het met genoemde leden eens dat het goed is dat er meer
aandacht komt voor opgedane (aanvullende) bekwaamheden, naast de
nadruk die nu vooral op de initiële opleiding wordt gelegd? Hoe kijkt de
Minister in dat verband naar het derde vergezicht, waarin bekwaamheden
een prominente plek krijgen en de opleiding en/of het basisberoep minder
aandacht lijken te krijgen? Is de Minister het met de leden van de
ChristenUnie-fractie eens dat een goede (vervolg-)opleiding de basis blijft
om de kwaliteit van zorgprofessionals en beroepsuitoefening te borgen?
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de Minister hoe hij de
huidige werkwijze bij kwaliteitsregistraties beoordeelt, waarbij private
beroepsverenigingen een belangrijke rol spelen. Is hij met deze leden van
mening dat dergelijke privaatrechtelijke kwaliteitsregisters alleen door
representatieve beroepsverenigingen mogen worden gevoerd? Zo ja, is
hij bereid om te onderzoeken hoe de representativiteit van deze registers
kan worden vergroot?
De leden van de ChristenUnie-fractie krijgen signalen uit de praktijk dat
zorgverzekeraars van Praktijkondersteuners Huisartsen (POH’s) eisen dat
zij een BIG-registratie hebben. Een deel van de POH’s heeft deze registratie vanuit het beroep van herkomst, maar een groot deel ook niet. Deze
eis belemmert POH’s zonder BIG-registratie om elders te solliciteren; deze
eis zorgt daarnaast voor een tweedeling. Is de Minister het met genoemde
leden eens dat een BIG-registratie niets zegt over het werk als POH en dat
een dergelijke eis vanuit de verzekeraars dus niet wenselijk is?
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen tot slot of de Minister, nu het
wetsvoorstel BIG-II van tafel is, nog steeds van plan is om de
herregistratie-eisen voor basisberoepen uit te breiden met deskundigheidsbevordering.
II. Reactie van de Minister
Met belangstelling heb ik kennis genomen van de vragen en opmerkingen
van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport van
27 november 2019 inzake de brief 10 oktober 2019 over het Advies van de
Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (hierna: Raad) «De B van
Bekwaam. Een toekomstbestendige Wet BIG» (Kamerstuk 29 282, nr. 382).
Ik dank de leden van de VVD-fractie, CDA-fractie, D66-fractie, SP-fractie en
de ChristenUnie-fractie voor hun inbreng.
Ik ga graag in op de gestelde vragen en gemaakte opmerkingen van de
leden van de verschillende fracties. Daarbij is de indeling van het verslag
aangehouden. Ik hoop hiermee opheldering te bieden over de vragen die
bij de leden van de fracties leven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

7

Vragen en opmerkingen van de VVD-fractie
1. De leden van de VVD-fractie vragen wanneer de Minister meer
duidelijkheid kan geven over de toekomst van de Wet BIG en wanneer de
Minister een besluit neemt over de vraag welke richting hij op wil gaan.
Zoals ik in mijn brief van 19 december 2019 (Kamerstuk 29 282, nr. 392)
heb aangegeven, ga ik het komende half jaar in nauw overleg met het
zorgveld een verkenning doen om te komen tot een lange termijn visie ten
behoeve van een toekomstbestendige Wet BIG. Ik ben van plan om uw
Kamer hierover na de zomer 2020 te informeren.
2. Daarnaast vragen de leden van de VVD-fractie om een concreet
standpunt over het advies van de Raad en vragen zij in hoeverre de
Minister het reëel acht dat het derde door de Raad geschetste toekomstbeeld daadwerkelijk de toekomst wordt.
Zoals ik in mijn brief van 10 oktober 2019 (Kamerstuk 29 282, nr. 831) heb
aangegeven, vind ik het advies van de Raad interessant en zal ik bij de
verdere verkenning het RVS advies betrekken. Gezien de grote impact
voor een grote groep van betrokkenen vind ik het belangrijk om samen
met deze partijen tot een lange termijn visie op de Wet BIG te komen.
Hierbij wil ik alle betrokkenen de ruimte en gelegenheid geven om
gehoord te worden en ideeën aan te dragen. Op dit moment is dan ook
nog niet duidelijk hoe het toekomstbeeld eruit komt te zien en in hoeverre
die overeenkomt met het RVS advies.
3. De leden van de VVD-fractie vragen wat er in de tussentijd gebeurt met
de Wet BIG.
Het werken aan een visie op een toekomstbestendige wet BIG heeft ook
invloed op de lopende trajecten rondom de huidige wet BIG. Ik heb uw
Kamer in mijn brief van 19 december 2019 (Kamerstuk 29 282, nr. 392)
reeds geïnformeerd over de ontwikkelingen op het gebied van de Wet
BIG. Het invoeren van deskundigheidsbevordering als eis voor de
herregistratie en het beleggen van de adviestaak inzake de beroepenregulering bij het Zorginstituut zal ik meenemen in de verkenning van de
toekomstvisie BIG. De verzoeken tot beroepenregulering die in 2019 in
behandeling zijn genomen zullen door het Zorginstituut worden
afgehandeld. Nieuwe verzoeken tot beroepenregulering zal ik vooralsnog
opschorten totdat ik uw Kamer over de lange termijn visie van de Wet BIG
heb geïnformeerd. Enkele relatief kleine en technische wijzigingen van het
oorspronkelijke wetsvoorstel BIG II, zoals de actualisering van het
deskundigheidsgebied van apothekers, die kunnen worden gezien als
«normaal onderhoud» van wetgeving, zullen in een ander passend
wetsvoorstel worden opgenomen.
4. De leden van de VVD-fractie vragen of de Minister het eens is met de
Raad dat terughoudendheid geboden is bij het toevoegen van nieuwe
beroepen aan de Wet BIG.
Het oorspronkelijke uitgangspunt van de Wet BIG is om niet meer te
reguleren dan nodig is. Sinds de inwerkingtreding van de wet zijn steeds
meer beroepen onder de werking van de Wet BIG gebracht. Soms had dit
een concrete aanleiding, zoals bij de fysiotherapeuten (zie mijn antwoord
op vraag 24), vaker zijn het de beroepsverenigingen geweest die om
opname in de Wet BIG verzochten. Het vraagt wat mij betreft om een
herbezinning op de vraag hoe de kracht van de wet behouden kan blijven,
namelijk het bewaken van de patiëntveiligheid en de kwaliteit van de
beroepsuitoefening, en wel zo dat geen overregulering ontstaat. Dit is een
belangrijke vraag die ik wil beantwoorden in de lange termijn visie ten
behoeve van de toekomstbestendigheid van de Wet BIG.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

8

5. De leden van de VVD-fractie hebben tevens vragen over de inhoud van
het rapport van de Raad. In het desbetreffende rapport lezen genoemde
leden dat een assessor (een zorgverlener die andere zorgverleners
opleidt) de bekwaamheden van zorgverleners valideert. Kan zomaar elke
zorgverlener die iemand opleidt dit straks doen of worden aanvullende
eisen gesteld aan zo’n assessor? Zo ja, welke? Zo nee, is de Minister er
gerust op dat elke opleider dit kan? Daarnaast lezen zij dat in het portfolio
naast verworven vaardigheden tijdens opleidingen, ook vaardigheden
opgenomen kunnen worden die zorgverleners verwerven in de praktijk en
willen zij weten of dit vaardigheden zijn die onderdeel uitmaken van een
opleiding of cursus en die dus ook gevalideerd kunnen worden door een
professional? Ook lezen de leden van de VVD-fractie in het rapport van de
Raad dat de Raad ernaar neigt om het portfolio een privaat karakter te
geven en vragen of dan toezicht gehouden wordt op het bijhouden van
een portfolio. Tevens vragen zij wat de consequentie is voor zorgverleners
indien zij geen portfolio bijhouden. Vervolgens lezen de leden van de
VVD-fractie dat in het desbetreffende rapport ook rondom het tuchtrecht
aanpassingen voorgesteld worden en willen zij weten wie straks onder het
tuchtrecht valt bij de voorgestelde wijziging van de Raad. Tenslotte geven
de leden van de VVD-fractie aan dat zij nog wat onduidelijkheden rondom
de herregistratie zien en geven ze aan dat zij het van belang vinden dat de
herregistratie, of een alternatief daarvoor, geborgd is in de toekomst van
de Wet BIG. Zij vragen welke optie als alternatief voor herregistratie de
voorkeur van de Minister heeft.
Gezien het pad dat ik voor ogen heb, namelijk om eerst een verkenning te
doen op basis waarvan ik uw Kamer na de zomer kan informeren over de
lijnen en contouren van een lange termijn visie op de toekomstbestendigheid van de Wet BIG, vind ik het voorbarig om deze vragen, die gaan
over uitwerking van een bepaalde door de Raad geschetste richting, nu te
beantwoorden. Het is op dit moment nog helemaal niet zeker in hoeverre
(delen van) het advies van de Raad overgenomen zullen worden.
Overigens geeft de Raad zelf ook aan in onderdeel 4.4 van zijn advies dat
er nog belangrijke nader uit te werken punten zijn.
Vragen en opmerkingen van de CDA-fractie
6. De leden van de CDA-fractie vragen welk voordeel het vervangen van
beroepen door portfolio’s van bekwaamheden zou kunnen hebben.
In het advies geeft de Raad aan dat door de focus meer te leggen op
bekwaamheden beter ingespeeld kan worden op veranderingen in de zorg
en samenleving.
7. De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister zijn reflectie kan
geven op de conclusie van de Raad dat in de statische Wet BIG, die gericht
is op de individuele zorgprofessional, de huidige ontwikkelingen maar
moeilijk zouden kunnen worden bijgebeend. Gevraagd wordt hoe de
conclusie van de Raad zich verhoudt tot de conclusie uit de tweede
evaluatie van de Wet BIG, waarin gesteld wordt: «Aan de toekomstbestendigheid van de registratie van beroepen behoeft niet te worden
getwijfeld».2 Welke ontwikkelingen hebben sinds 2013 plaatsgevonden
waardoor de Minister gemeend heeft in juni 2018 een apart advies aan te
moeten vragen over de toekomstbestendigheid van de Wet BIG?
Door recente technologische ontwikkelingen, zoals het injecteren door
robots, lasertechnieken of het steeds meer op afstand bedienen van
medische apparatuur, en ook organisatieontwikkelingen als het werken in
multidisciplinaire teams met soms ook nieuwe beroepsgroepen als
bijvoorbeeld de Bachelor Medisch hulpverlener, is de afgelopen jaren de
2

Tweede evaluatie Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg, ZonMw, 2013 Wet
BIG, pag. 11; bijlage bij Kamerstuk 29 282, nr. 182.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

9

rol van de individuele zorgverlener aanzienlijk aan het veranderen. Dit zijn
grote ontwikkelingen die de uitgangspunten, patiëntveiligheid en
kwaliteitsbewaking van beroepsbeoefenaren, van de wet BIG raken en
zich niet laten oplossen in kleine aanpassingen van de wet.
8. De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister het met hen eens is
dat het uitvoeren van het voorstel van de Raad tot uitvoeringsproblemen
en enorme administratieve lasten kan leiden. Zo nee, waarom niet?
Het is van belang om meer duidelijk te hebben over hoe de toekomstvisie
eruit gaat zien om een precies beeld te vormen over wat dit betekent voor
de uitvoering en de administratieve lasten. Uiteraard zullen uitvoerbaarheid en administratieve lasten een belangrijke overweging vormen bij
de ontwikkeling van de lange termijn visie en verdere concretisering
daarvan.
9. De leden van de CDA-fractie vragen daarnaast of de Minister bereid is
om vergelijkend onderzoek te laten doen tussen de huidige situatie en de
door de Raad voorgestane situatie, zowel qua haalbaarheid en uitvoerbaarheid, als bij wijze van kosten-batenanalyse en met aandacht voor
behoud van kwaliteit van zorg en bescherming van de patiënt.
Zoals eerder gemeld zal ik het komende half jaar samen met het veld
verkennen op welke manieren we voldoende geëquipeerd kunnen zijn
voor de geïnventariseerde maatschappelijke ontwikkelingen die voortkomen uit een veranderende zorgvraag en andere manieren van werken.
Het is nog te vroeg in het proces om al een vergelijkend onderzoek uit te
laten voeren tussen de huidige situatie en de door de Raad voorgestane
situatie, omdat de gesprekken met het veld hierover nog plaats moeten
vinden. Wanneer beter inzichtelijk is hoe de toekomst van de Wet BIG
vorm moet krijgen zal zeker aandacht worden besteed aan de
haalbaarheid en uitvoerbaarheid.
10. De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister het met hen eens is
dat het voor de kwaliteit van de zorg belangrijk is dat voor beroepen in de
gezondheidszorg duidelijk is wat het niveau en de vereiste opleiding zijn.
De huidige insteek van de Wet BIG is dat deze uitoefening van de
individuele gezondheidszorg in principe vrij laat voor iedereen. Dit
betekent dat niet-BIG-geregistreerde beroepsgroepen zorg mogen
verlenen, maar niet dat iedereen alles mag. Bepaalde beroepen kennen
een beschermde titel en bepaalde handelingen zijn voorbehouden aan
daartoe bevoegde beroepsbeoefenaren. Voor slechts enkele beroepen is
vastgelegd welke opleidingseisen en het daar bijbehorende niveau vereist
is. Voor een aantal beroepen vinden de vereiste opleidingseisen hun
grondslag in richtlijn nr. 2005/36/EG van het Europees Parlement en de
Raad van de Europese Unie van 7 september 2005 betreffende de
erkenning van beroepskwalificaties (PbEU L 255). Het is niet mogelijk en
niet wenselijk om van deze Europese vereisten af te wijken. Voor deze
gereglementeerde beroepen ben ik het met u eens dat het om de kwaliteit
van zorg te borgen noodzakelijk is om de opleidingseisen en de niveaus
vast te leggen.
11. De leden van de CDA-fractie vragen daarom of de Minister kan
garanderen dat een goede (vervolg-) opleiding de basis blijft om de
kwaliteit van zorgprofessionals en beroepsuitoefening te borgen.
Zoals ik aangaf in mijn antwoord op vraag 9, zal ik de komende periode
samen met het veld gaan verkennen op welke manieren we voldoende
geëquipeerd kunnen zijn voor de geïnventariseerde maatschappelijke
ontwikkelingen. Ik vind het belangrijk om deze verkenning te gebruiken
om in te zoomen op het op peil houden van de kwaliteit van zorgprofessionals. Zonder op de zaken vooruit te willen lopen, is het logisch dat een
goede gezondheidszorg goed opgeleide zorgprofessionals nodig heeft.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

10

Die opleiding zal dus altijd een belangrijk aspect van de kwaliteit van de
zorgverlening zijn, zodat de patiëntveiligheid en continuïteit van zorg zijn
gegarandeerd.
12. De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister van mening is dat
bijscholing ook verplicht zou moeten worden voor artikel 34-beroepen.
De meeste beoefenaren van een artikel 34-beroep zijn aangesloten bij een
privaat register, zoals het kwaliteitsregister paramedici dat een systeem
kent van herregistratie. Bij de herregistratie van deze beroepen geldt dat
zij moeten voldoen aan de eisen van werkervaring en deskundigheidsbevordering, zoals bijvoorbeeld bij- en nascholing. Ik heb geen signalen
ontvangen dat er behoefte is aan een wettelijke verplichting.
13. Voor artikel 34-beroepen geldt dat er geen wettelijk verplicht register
is. Dat betekent dat een beroepsregister ook opgezet kan worden door een
beroepsvereniging die niet representatief is, en/of dat binnen een
beroepsgroep meerdere registers opgezet kunnen worden. De leden van
de CDA-fractie vragen hoe de Minister hiermee om wil gaan. Wil de
Minister onderzoeken of een privaatrechtelijk register alleen door een
representatieve beroepsvereniging gevoerd mag worden?
Naast de BIG-registratie bestaan er verschillende private registraties van
beroepsbeoefenaren in de gezondheidszorg, zoals het Kwaliteitsregister
paramedici, private registers van het Nederlands Instituut van Psychologen (NIP) en Stichting Keurmerk Fysiotherapie waarin het mogelijk is
eisen te stellen aan opleiding en deskundigheid. Er bestaan in Nederland
tal van keurmerken en registers, binnen en buiten de zorg. Wanneer
professionals dit keurmerk bezitten of geregistreerd zijn is dit doorgaans
een goede indicator voor de patiënt of consument dat kwaliteit wordt
geleverd. Ik zie nu, vooruitlopend op de visie, niet in waarom deze
kwaliteitsborging door de overheid gereguleerd zou moeten worden.
14. De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister transparant kan
aangeven bij welke functietitels, welke (aanvullende) opleidingen
noodzakelijk zijn. De leden van de CDA-fractie vragen voorts of de
Minister een overzicht kan geven van de verschillende beroepen in de
gezondheidszorg, met daarbij een overzicht van benodigde opleidingen
voor die beroepen. Zijn voor deze opleidingen landelijke eisen gesteld?
Genoemde leden vragen tevens of ook de benodigde competenties en
ervaring onderling vergelijkbaar zijn.
Er zijn veel verschillende beroepen en functies in de zorg. Volgens de
nationale beroepengids zijn er 336 beroepen in de beroepsgroep
gezondheidszorg. Daarnaast zijn er erg veel functies. Zo kent de verpleegkundige beroepsgroep al ongeveer 250 verpleegkundige functies. Er is
geen officiële instantie aangewezen die mij voorziet van eenduidige
informatie over het aantal beroepen, functies en bijbehorende opleidingen
in de gezondheidszorg. Wel heb ik een overzicht van de Wet BIG beroepen
(artikel 3 en 34) met de bijbehorende opleidingen.
Beroepen artikel 3 van de Wet BIG
Arts

Verpleegkundige

Tandarts

een opleiding tot arts heeft afgelegd aan universiteit als bedoeld in
hoofdstuk 7 van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk
onderzoek
opleiding tot verpleegkundige heeft afgelegd die is opgenomen in het
Centrale register voor opleidingen hoger onderwijs, genoemd in
artikel 6.13 van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk
onderzoek of in het Centrale register voor beroepsopleidingen,
genoemd in artikel 6.4.1 van de Wet educatie en beroepsonderwijs
een opleiding tot arts heeft afgelegd aan universiteit als bedoeld in
hoofdstuk 7 van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk
onderzoek

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

11

Apotheker

Fysiotherapeut
GZ-psycholoog
Psychotherapeut
Orthopedagooggeneralist
Physician assistant

Verloskundige

opleiding tot apotheker gevolgd aan universiteit als bedoeld in
hoofdstuk 7 van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk
onderzoek
opleiding voor fysiotherapie die is opgenomen in het Centraal
register opleidingen hoger onderwijs
opleiding tot gezondheidszorgpsycholoog heeft afgelegd, uitgereikt
door een door de Minister aangewezen opleidingsinstelling.
opleiding tot psychotherapeut heeft afgelegd, uitgereikt door een
door de Minister, aangewezen opleidingsinstelling
opleiding tot orthopedagoog-generalist heeft afgelegd, uitgereikt
door een door de Minister aangewezen opleidingsinstelling
opleiding voor physician assistant heeft afgelegd, welke opleiding is
opgenomen in het Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs,
genoemd in artikel 6.13 van de Wet op het hoger onderwijs en
wetenschappelijk onderzoek
opleiding tot verloskundige die is opgenomen in het Centraal register
opleidingen hoger onderwijs, genoemd in artikel 6.13 van de Wet op
het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek

Beroepen artikel 34 van de Wet BIG
Apothekersassistent

Diëtist

Ergotherapeut
Huidtherapeut
Klinisch fysicus
Logopedist
Mondhygiënist
Oefentherapeut

Optometrist
Orthoptist
Podotherapeut
Radiodiagnostisch
laborant
Radiotherapeutisch
laborant
Tandprotheticus
Verzorgende in de
individuele gezondheidszorg (VIG’er)

opleiding tot apothekersassistent heeft afgelegd die is opgenomen in
het Centraal register beroepsopleidingen, bedoeld in artikel 6.4.1. van
de Wet educatie en beroepsonderwijs
opleiding voor voeding en diëtetiek die is opgenomen in het Centraal
register opleidingen hoger onderwijs (het register als bedoeld in
artikel 6.13 van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk
onderzoek;)
opleiding voor ergotherapie die is opgenomen in het Centraal
register opleidingen hoger onderwijs
opleiding voor huidtherapie die is opgenomen in het Centraal register
opleidingen hoger onderwijs
opleiding tot klinisch fysicus die is gegeven door een door de
Minister aangewezen opleidingsinstelling
een opleiding voor logopedie die is opgenomen in het Centraal
register opleidingen hoger onderwijs
opleiding voor mondzorgkunde die is opgenomen in het Centraal
register opleidingen hoger onderwijs
een opleiding voor oefentherapie-Cesar onderscheidenlijk voor
oefentherapie-Mensendieck die is opgenomen in het Centraal register
opleidingen hoger onderwijs
opleiding voor optometrie die is opgenomen in het Centraal register
opleidingen hoger onderwijs
opleiding voor orthoptie die is opgenomen in het Centraal register
opleidingen hoger onderwijs
opleiding voor podotherapie die is opgenomen in het Centraal
register opleidingen hoger onderwijs
opleiding voor medisch beeldvormende en radiotherapeutische
technieken die is opgenomen in het Centraal register opleidingen
hoger onderwijs
opleiding voor medisch beeldvormende en radiotherapeutische
technieken die is opgenomen in het Centraal register opleidingen
hoger onderwijs
een opleiding tot tandprotheticus die is gegeven door een door de
Minister aangewezen opleidingsinstelling
opleiding tot verzorgende die is opgenomen in het Centraal register
beroepsopleidingen, bedoeld in artikel 6.4.1 van de Wet educatie en
beroepsonderwijs

15. De leden van de CDA-fractie vragen of de Minister bereid is onderzoek
te doen naar alle cao’s onder de Zorgverzekeringswet (Zvw), de Wet
langdurige zorg (Wlz) en de Jeugdwet met als doel in kaart te brengen of
de functiewaardering onderling vergelijkbaar is. De leden van de
CDA-fractie vragen of de Minister daarbij ook wil aangeven of er
voorbeelden zijn van algemene EVC (Erkenning van Verworven
Competenties)-trajecten? En of het klopt dat bijvoorbeeld een huisarts die
zich wil laten omscholen tot arts op de spoedeisende hulp (SEH) hierbij
geen vrijstellingen voor de vervolgopleiding kan krijgen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

12

Veel branches in de zorg, zoals de geboortezorg, GGZ, gehandicaptenzorg,
VVT en ziekenhuizen, werken met het zogenaamde FWG-systeem (Functie
Waardering Gezondheidszorg), waardoor er in de zorg al in belangrijke
mate sprake is van een vergelijkbare functiewaardering. Andere branches,
zoals de jeugd, kennen een ander functiewaarderingssysteem. VWS heeft
echter geen bemoeienis met functiewaarderingen en cao’s.
Om medewerkers te helpen bij een volgende stap werken de sociale
partners uit de genoemde branches aan de door VWS ondersteunde
Zorginspirator. Hiermee krijgen medewerkers inzicht in de verschillend
functies in de zorg waarin hun competenties gevraagd zijn. Hiermee
kunnen de (aspirant) medewerkers bepalen welke loopbaanstappen
mogelijk zijn. De Zorginspirator gaat medio februari 2020 online
(www.zorginspirator.nl).
De suggestie dat een huisarts die zich wil laten omscholen tot arts op de
spoedeisende hulp geen vrijstellingen krijgt klopt niet. Al een aantal jaren
geleden is voor de geneeskundige vervolgopleidingen de individualisering van de opleidingsduur geïntroduceerd in de regelgeving van het
College Geneeskundige Specialismen (CGS) van de KNMG. Deze regeling
maakt het juist mogelijk rekening te houden met reeds door de arts in
opleiding tot specialist (aios) verworven competenties. Zo kan de ervaren
of excellente aios de opleiding in een kortere periode voltooien of een
langere waar nodig.
16. De leden van de CDA-fractie geven aan signalen te krijgen dat het
mogelijk is om twee keer dezelfde cursus te volgen en/of twee keer
hetzelfde congres bij te wonen, en daar iedere keer weer punten voor te
krijgen voor de herregistratie in het BIG-register. Genoemde leden vragen
de Minister of dit inderdaad het geval is en zo ja, hoe hij tegen deze
praktijk aankijkt.
Een BIG-geregistreerde zorgverlener (artikel 3 Wet BIG) hoeft geen
deskundigheidsbevorderende activiteiten te verrichten om zich te kunnen
laten herregistreren. Dit is anders bij de artikel 14 Wet BIG specialisten. Zo
dient bijvoorbeeld een geneeskundig specialist ervoor te zorgen dat deze
voor diens herregistratie de afgelopen vijf jaar tenminste 200 uren of
punten aan deskundigheidsbevordering heeft verzameld en aantoonbaar
periodiek reflecteert op het eigen individuele functioneren en het
functioneren in zijn groep. Ik heb geen signalen ontvangen dat cursussen
en bijeenkomsten dubbel worden bijgewoond. Er zijn wel congressen en
cursussen die bijvoorbeeld jaarlijks worden gehouden, maar dat wil niet
zeggen dat de inhoud daarvan jaarlijks gelijk is.
17. De leden van de CDA-fractie vragen of en zo ja, hoe de Minister van
plan is om de herregistratie-eisen voor basisberoepen uit te breiden met
deskundigheidsbevordering, zoals oorspronkelijk voorgenomen was in
het wetsvoorstel BIG-II.
In mijn brief van 19 december 2019 over ontwikkelingen op het gebied
van de Wet BIG (Kamerstuk 29 282, nr. 392) heb ik uw Kamer bericht dat
de overige onderdelen van het oorspronkelijke wetsvoorstel – niet zijnde
de regieverpleegkundige – meegenomen gaan worden in het vervolg
toekomstbestendigheid BIG. Hierdoor wordt voorkomen dat er onnodige
regeldruk ontstaat voor een relatief korte periode, terwijl er nieuwe en
bredere plannen worden ontwikkeld in het kader van de lange termijn
visie op de toekomstbestendigheid van de Wet BIG.
18. De leden van de CDA-fractie vragen welke van de door de Raad
geschetste verbeteringen op het gebied van het tuchtrecht de Minister van
plan is op te pakken.
Zoals ik al aangaf in mijn antwoord op vraag 5 is het op dit moment niet
duidelijk in hoeverre (delen van) het advies van de Raad overgenomen
zullen worden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

13

19. De leden van de CDA-fractie vragen ten slotte naar het vervolgtraject,
namelijk op welke wijze de Minister de basisberoepen, branches en
cao-partners wil betrekken bij het bespreken van het advies van de Raad.
Er zullen interactieve themasessies worden georganiseerd met als doel
om bij alle betrokken partijen (beroepsverenigingen, werkgevers/
werknemersorganisaties, opleidingsorganisaties, uitvoeringsorganisaties,
patiëntenverenigingen, zorgverzekeraars, wetenschap etc.) aan de hand
van verschillende themas ideeën op te halen. Zoals ik in mijn brief van
19 december 2019 (Kamerstuk 29 282, nr. 392) heb aangegeven zal er
tevens een stuurgroep en een klankbordgroep komen. Zij kunnen op basis
van de input uit de diverse themasessies sturen op de lijnen en contouren
van de lange termijn visie op de Wet BIG.
Vragen en opmerkingen van de D66-fractie
20. De leden van de D66-fractie wensen met name meer inzicht van de
Minister te krijgen over zijn visie op het rapport en het bijbehorend advies
van de Raad, daar deze tot nog toe ontbreekt.
Zie het antwoord op vraag 2.
21. De leden van de D66-fractie lezen dat het credo volgens de Raad zou
moeten zijn: «minder beroepen en meer bekwaamheden reguleren in de
zorg» en vragen hoe de Minister tegen dit uitgangspunt aankijkt, mede
gelet op het feit dat het aantal beroepen in de Wet BIG met de jaren juist is
toegenomen.
Zie het antwoord op vraag 4.
22. De leden van de D66-fractie vragen hoe het advies van de Raad zich
verhoudt tot het wetsvoorstel BIG-II, met daarin een overgangsregeling en
de introductie van de regieverpleegkundige als nieuw basisberoep in de
wet.
In zijn advies geeft de Raad een aantal vergezichten voor de wet BIG weer.
De Raad geeft daarbij de voorkeur aan het derde vergezicht: «de Wet BIG
als wet op de Bekwaamheden in de gezondheidszorg». In dit model
blijven de zogenoemde basisberoepen in stand. Daarnaast leggen alle
zorgverleners een portfolio aan. In de door de Raad voorgestelde
voorkeursvariant is er ten aanzien van het verpleegkundige vak maar één
basisberoep; namelijk de verpleegkundige. Aanvullende voorbehouden
handelingen en competenties bovenop het basisniveau worden
opgenomen in het portfolio. Het beroep van regieverpleegkundige wordt
in dit model niet wettelijk gereguleerd. Eventuele verdere invulling van
functiedifferentiatie is aan de zorgaanbieders en de beroepsvereniging
zelf.
Zoals ik uw Kamer in mijn Kamerbrief van 8 oktober 2019 (Kamerstuk
29 282 nr. 381) heb medegedeeld, gaat het wetsvoorstel inzake de
regieverpleegkundige definitief niet door. Het staat individuele werkgevers
vrij om in overleg met de werknemers ontwikkelingen binnen hun
functiegebouw te verkennen en wijzigingen door te voeren binnen hun
functiegebouw. Dit is in lijn met het advies van de Raad.
23. De leden van de D66-fractie geven aan te begrijpen dat de aanzuigende werking van de Wet BIG wordt versterkt door de doorwerking in de
financiering van de geleverde zorg, omdat een BIG-registratie doorgaans
een betaaltitel oplevert, of geldt als vereiste om bepaalde activiteiten te
mogen declareren. De leden van de D66-fractie vragen daarom of, mocht
de Minister niet van plan zijn meer beroepen op te nemen in de Wet BIG,
hij dan bereid is om in gesprek te gaan met de zorgverzekeraars die een
BIG-registratie vereisen bij hun inkoopbeleid.
Ik merk inderdaad dat steeds meer beroepsgroepen opgenomen willen
worden in de Wet BIG vanwege financieel-economische redenen. De Wet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

14

BIG is echter niet bedoeld om als een toegangspoort te fungeren tot de
bevoegdheden die de leden van de D66-fractie noemen. Dit is een
bevinding die ik wil meenemen in de verkenning ten behoeve van de
lange termijn op de Wet BIG.
24. De leden van de D66-fractie vragen hoe de Minister aankijkt tegen het
door de Raad geschetste knelpunt dat de registratiecriteria voor
regulering van beroepen in de Wet BIG niet consequent worden toegepast
en lastig werkbaar zijn, omdat ze (te) algemeen en open geformuleerd
zijn. Voorts vragen de leden van de D66-fractie of de registratiecriteria in
het verleden inderdaad niet consequent zij toegepast, en zo nee, in welke
gevallen dan precies niet.
De Raad geeft aan dat de criteria voor regulering van beroepen in de Wet
BIG (beleidslijn) lastig werkbare criteria zijn, omdat ze (te) algemeen en
open geformuleerd zijn. Volgens de Raad blijkt ook in de praktijk, dat deze
criteria de deur voor opname in de Wet BIG openzetten voor allerlei
beroepen die niet zelfstandig voorbehouden handelingen verrichten. De
Raad benoemt hierbij de fysiotherapeut en de orthopedagoog-generalist.
Ik ben niet van mening dat de registratiecriteria niet consequent zijn
toegepast. Het beroep van fysiotherapeut was vóór de inwerkingtreding
van de Wet BIG al geregeld in de Wet op de Paramedische beroepen
(1963). Krachtens deze wet zijn regelingen in het leven geroepen voor
categorieën van beroepsbeoefenaren op het terrein van de uitoefening
der geneeskunst die hun beroep uitoefenen op aanwijzing en onder
controle van ofwel vanwege verwijzing door een arts of tandarts. Het
beroep van fysiotherapeut is destijds opgenomen in de Wet BIG, omdat
de beroepsuitoefening gericht is op het verrichten van lijfsgebonden
handelingen. Het risico op seksueel grensoverschrijdend gedrag werd
daarom ten opzichte van andere beroepen groter geacht. Aan de hand van
een aantal praktijkgevallen kwam de wens naar voren dit beroep onder
het tuchtrecht te laten vallen. Voor regulering van beroepen geldt nu de
beleidslijn(criteria) zoals deze is verwoord in de beleidsreactie van
2 december 2014.
Het zware regime is aan de orde als de beroepsgroep voorbehouden
handelingen verricht en ook als de beroepsgroep geen voorbehouden
handelingen verricht, maar er wel om andere redenen noodzaak is tot
toepassing van publiek tuchtrecht (het «tuchtrechtcriterium»). Dit is onder
andere het geval indien de patiënt zich in een zeer afhankelijk en
kwetsbare positie ten opzichte van de beroepsbeoefenaar bevindt. Dit is
bijvoorbeeld het geval bij de orthopedagoog-generalist die in de persoon
van kinderen en jongeren en volwassenen met een verstandelijke
beperking – afhankelijke en kwetsbare zorgvragers behandelt.
25. De leden van de D66-fractie vragen of de Minister de huidige registratiecriteria nog wel voldoende geschikt acht, of dat aanpassing(en)
overweegt?
Zie het antwoord op vraag 4. Ik verwacht de vraag over de huidige
registratiecriteria te kunnen beantwoorden na de vorming van de lange
termijn visie op de toekomstbestendigheid van de Wet BIG.
26. De leden van de D66-fractie vragen of de Minister het eens is met de
constatering van de Raad dat de voorbehouden handelingen zoals thans
neergelegd in de Wet BIG de risico’s voor patiënten onvoldoende
afdekken en dat dit zou komen doordat de voorbehouden handelingen in
de Wet BIG sterk de nadruk leggen op fysieke handelingen en algemeen
omschreven zijn.
Ik mis een feitelijke onderbouwing dat er nu een structureel probleem is
en heb ook geen signalen van bijvoorbeeld de Inspectie Gezondheidszorg
en Jeugd (hierna: IGJ) dat hier een probleem mee is. Wel lijkt het me goed

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

15

om, gezien mijn antwoord op vraag 7, deze zienswijze te betrekken in de
verkenning ten behoeve van de toekomstbestendigheid van de Wet BIG.
27. De leden van de D66-fractie vragen welke verbetermogelijkheden de
Minister ziet.
Zie het antwoord op vraag 7.
28. De leden van de D66-fractie vragen of de Minister overweegt om de
voorbehouden handelingen verder te specificeren. En zo ja, of hij dit dan
binnen de Wet BIG of juist in lagere regelgeving willen doen.
Aangezien deze vraag gaat over uitwerking van een bepaalde door de
Raad geschetste richting verwijs ik naar mijn antwoord op vraag 5 die
daar ook over gaat.
29. De leden van de D66-fractie vragen of de Minister het standpunt deelt
van de Raad dat de huidige herregistratie onvoldoende toetst of zorgverleners voldoende bekwaam zijn.
Periodieke registratie is een instrument om te waarborgen dat de
deskundigheid van een BIG-geregistreerde zorgverlener op peil blijft. De
inschrijving in het BIG-register heeft een belangrijke functie voor het
publiek: de beroepsbeoefenaar die is ingeschreven maakt zich kenbaar als
deskundige op zijn gebied. Dit levert de patiënt informatie, vertrouwen en
bescherming tegen ondeskundig handelen op. Bij het invoeren van
periodieke registratie wordt uitgegaan van de norm dat het kennis- en
vaardighedenniveau van de BIG-geregistreerden ten minste is gelegen op
het niveau van de initiële opleiding en niet zozeer of deze nieuwe kennis
heeft vergaard ten aanzien van nieuwe ontwikkelingen binnen het
betreffende deskundigheidsgebied. Een zorgverlener kan zich laten
herregistreren door te voldoen aan de werkervaringseis of door een
scholingsprogramma met goed gevolg af te ronden. De werkervaringseis
houdt in dat een BIG-geregistreerde zorgverlener voldoende relevante
werkzaamheden (minimaal 2.080 uur of 3.120 uur voor de GGZ-beroepen)
moet hebben verricht in een tijdsbestek van vijf jaar.
Ik ben het deels eens met het standpunt van de Raad. Het is namelijk juist
dat periodieke registratie een momentopname is. Ook is het juist dat er nu
in beginsel niet bekeken wordt of een zorgverlener up to date kennis heeft
ten aanzien van nieuwe ontwikkelingen binnen zijn vakgebied. Echter ben
ik wel van mening dat – in de afgelopen jaren – door periodieke registratie
een meer actueel BIG-register is ontstaan, waar de patiënt op kan
vertrouwen.
30. De leden van de D66-fractie vragen hoe de Minister in dit verband
tegen het voorstel om over te gaan op een bekwaamhedenportfolio
aankijkt.
Zie het antwoord op vraag 2.
31. De leden van de D66-fractie constateren dat het voorstel van de Raad
om op een dergelijk bekwaamhedenportfolio over te gaan op kritiek
vanuit de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der
Geneeskunst (KNMG), diverse andere beroepsorganisaties en de
Patiëntenfederatie Nederland kan rekenen. Zij verwachten dat het
opstellen en bijhouden van een portfolio, met alle daaraan verbonden
eisen, bijdraagt aan een verdere bureaucratisering. In de ogen van de
leden van de D66-fractie is het van groot belang dat dit voorkomen wordt.
Zorgverleners moeten zich hoofdzakelijk kunnen bezighouden met hun
kerntaak, namelijk zorg verlenen. Verder is het volgens genoemde
organisaties onduidelijk hoe de (praktijk)toetsing plaatsvindt en wie
akkoord geeft op de behaalde competentie alvorens die kunnen worden
opgenomen in het bekwaamhedenportfolio. De leden van de D66-fractie

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

16

vragen of de Minister een voor een kan ingaan op de kritiekpunten van de
voornoemde organisaties op het voorstel van de Raad?
De kritiekpunten van de bovengenoemde partijen worden meegenomen
in het visietraject. Deze partijen zijn allen vertegenwoordigd in de
stuurgroep en zullen daarnaast ook op andere wijzen, zoals bij de
themasessies worden betrokken. Ik vind het heel belangrijk dat iedereen
zijn input kan geven in het visietraject, zodat er een zo compleet mogelijk
beeld ontstaat van de wensen en ideeën.
32. In navolging hierop stellen de leden van de D66-fractie vast dat het
doel van de Wet BIG tweeledig is: (i) het bewaken en bevorderen van de
kwaliteit van de beroepsuitoefening en (ii) het beschermen van de patiënt
tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen door beroepsbeoefenaren.
Een afgeleide doelstelling is de inzichtelijkheid voor derden. De leden van
de D66-fractie vragen de Minister of de Wet BIG in zijn huidige vorm nog
aan ieder van de eigen doelstellingen voldoet.
De Wet BIG is onderdeel van het kwaliteitssysteem van zorg dat wordt
ingevuld door verschillende wetten met verschillende instrumenten en
normen. De Wet BIG levert binnen het kwaliteitssysteem van zorg nog
steeds een belangrijke bijdrage aan haar doelstellingen: de kwaliteit van
de beroepsuitoefening, de bescherming van de patiëntveiligheid en als
afgeleide, de inzichtelijkheid voor derden. Om een voorbeeld te geven van
het laatste: als bijvoorbeeld een tandarts zijn registratie wordt ontnomen
en daarmee zijn bevoegdheden, dan wordt dat onder andere bekend
gemaakt in een regionaal of landelijk dagblad. Patiënten kunnen daar
kennis van nemen. Dat is een belangrijke bijdrage aan de inzichtelijkheid.
Het doel van de verkenning ten behoeve van een toekomstbestendige Wet
BIG is om te kijken of het beter kan en welke aanpassingen er nodig zijn
met het oog op de toekomst. We moeten daarbij niet uit het oog verliezen
dat de doelmatigheid en effectiviteit van een wet of kwaliteitssysteem valt
of staat met de uitvoerbaarheid en de daarvoor beschikbare middelen.
33. De leden van de D66-fractie vragen hoe de Minister het advies van de
Raad met betrekking tot de bekwaamhedenportfolio’s ziet in het licht van
deze doelstellingen en of de Minister denkt dat individuele portfolio’s van
bekwaamheden kunnen bijdragen aan de patiëntveiligheid, en het inzicht
voor patiënten en zorgprofessionals onderling in competenties en
verantwoordelijkheden. De leden van de D66-fractie vragen hoe de
Minister, mocht hij geïnteresseerd zijn in een systeem met bekwaamhedenportfolio’s, zou willen borgen dat deze ook voor de patiënt in
begrijpelijke taal zijn opgesteld en of de Minister, in het licht van adequaat
toezicht, in dat geval de voorkeur geeft aan een publiek of privaat karakter.
Aangezien deze vraag gaat over uitwerking van een bepaalde door de
Raad geschetste richting verwijs ik naar mijn antwoord op vraag 5 die
daar ook over gaat.
34. De leden van de D66-fractie hebben tot slot enkele algemene vragen
aan de Minister. Zij vragen welke van de drie door de Raad geschetste
vergezichten de Minister het meeste aanspreekt en waarom. Daarnaast
vragen de leden van de D66-fractie of de Minister uitgebreid kan reflecteren op hoe hij verder wil gaan met dit advies, wetende dat het veld zeer
verdeeld is over de inrichting van de Wet BIG, zoals ook bleek bij de
voorgestelde overgangsregeling en introductie van de regieverpleegkundige in de wet.
Zie mijn antwoord op vraag 2.
35. De leden van de D66-fractie vragen welke lessen de Minister heeft
getrokken uit het verloop van de procedure van het voorstel voor een
overgangsregeling en introductie van de regieverpleegkundige in de wet.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

17

Het wetsvoorstel inzake de regieverpleegkundige beoogde een onderscheid te maken tussen de mbo- en de hbo-verpleegkundige in de Wet
BIG. Hoewel de betrokken partijen in eerste instantie een wettelijke
regeling verlangden, bleken hun achterbannen toch kritisch en zich
onvoldoende gehoord over de voorgenomen overgangsregeling en het
wetsvoorstel. Als er weerstand is moet de communicatie met de mensen
waar het over gaat nog intensiever plaatsvinden om een afweging te
maken of en hoe zij geholpen worden met de plannen.
Vragen en opmerkingen van de SP-fractie
36. De leden van de SP-fractie vragen of de Minister kan toelichten of hij
disfunctionele kanten ziet in de huidige Wet BIG vanwege maatschappelijke ontwikkelingen en of de Minister op dit moment (grote) aanleiding
ziet om de huidige Wet BIG te veranderen. De leden van de SP-fractie
vragen of de Minister hierop een reflectie kan geven.
Zie mijn antwoord op vraag 7.
37. De leden van de SP-fractie vragen of de Minister kan aangeven wat
zijn vervolgstappen zijn.
Zie mijn antwoorden op vragen 1 en 19.
38. De leden van de SP-fractie vragen tenslotte of de Minister voornemens
is om te komen tot een wetswijziging.
Dit is afhankelijk van de uitkomst van de verkenning die ik het komende
half jaar ga doen.
Vragen en opmerkingen van de ChristenUnie-fractie
39. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen of de Minister de 10 door
de Raad genoemde knelpunten herkent en of de Minister de analyse van
de Raad op deze tien punten deelt.
Ik zal hier per genoemd knelpunt op ingaan.
Knelpunt 1: Registratiecriteria niet consequent toegepast: Zie mijn
antwoord op vraag 24.
Knelpunt 2: Voorbehouden handelingen dekken risico’s onvoldoende af:
Zie mijn antwoord op vraag 26.
Knelpunt 3: Herregistratie toetst bekwaamheid onvoldoende: Zie mijn
antwoord op vraag 29.
Knelpunt 4: Tuchtrecht heeft ook averechtse werking: er is al een aantal
maatregelen genomen om het tuchtrecht te verbeteren, zoals de invoering
van het griffierecht en de tuchtklachtfunctionaris. In het traject van de
toekomstvisie BIG zal verder worden gekeken welke verbeteringen nodig
zijn.
Knelpunt 5: Inzichtelijkheid laat te wensen over: Ik herken het signaal dat
de inzichtelijkheid van het BIG-register nog voor verbetering vatbaar is. De
verplichting voor zorgverleners om het BIG-nummer op meerdere plekken
te vermelden draagt bij aan deze inzichtelijkheid. Daarnaast kan het punt
van inzichtelijkheid worden meegenomen in de verkenning toekomstvisie
Wet BIG.
Knelpunt 6: Individuele beroepsbeoefenaar niet langer logisch aangrijpingspunt: Zie mijn antwoord op vraag 7.
Knelpunt 7: Beroep als uitgangspunt voldoet steeds minder: De constatering dat het beroep als uitgangspunt steeds minder voldoet deel ik niet.
Wel zie ik, net als de Raad, een aantal ontwikkelingen in de zorg die bij mij
de vraag doen rijzen of de Wet BIG in zijn huidige opzet toekomstbestendig is. Door de komst van nieuwe beroepen, taakherschikking, het
werken in multidisciplinaire teams en technologie die menselijke
handelingen gaat overnemen is een andere kijk op de kwaliteitsbewaking

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

18

van beroepsbeoefenaren wel van belang. Deze ontwikkelingen zal ik
daarom betrekken in de verkenning toekomstvisie Wet BIG.
Knelpunt 8: Steeds meer nieuwe beroepen in de Wet BIG: Zie mijn
antwoord op vraag 4.
Knelpunt 9: Nieuwe technologieën zetten uitgangspunt «individuele
gezondheidszorg» onder druk: Zie mijn antwoord op vraag 7.
Knelpunt 10: Huidige beroepenregulering draagt bij aan arbeidstekorten
en inefficiënt werken: Omdat het van belang is dat de kwaliteit van de
beroepsuitoefening de patiëntveiligheid worden bewaakt ongeacht de
arbeidsmarktsituatie, is het van belang dat er kwaliteitseisen worden
gesteld en enige regulering plaatsvindt. Alhoewel dat in de praktijk
enigszins verkokerend kan werken, kijken we tegelijkertijd naar verbreding
van de inzetbaarheid van beroepen zoals de Bachelor Medisch Hulpverlener (BMH). Tevens wordt in het traject van de toekomstvisie BIG bezien
op welke manieren die regulering zo efficiënt mogelijk kan plaatsvinden.
40. De leden van de ChristenUnie-fractie maken uit de brief van de
Minister op dat het huidige doel van de Wet BIG, namelijk het bewaken
van de kwaliteit van de beroepsuitoefening door zorgverleners en het
beschermen van patiënten tegen ondeskundigheid en onzorgvuldigheid,
voor de Minister overeind blijft. De leden van de ChristenUnie-fractie
vragen de Minister welke doelen hij nog meer voor zich ziet bij de
toekomstige beroepenregulering. De leden van de ChristenUnie-vragen
vervolgens of de Minister kan aangeven wat voor hem belangrijke criteria
zijn waaraan hij de vergezichten en de uitwerking zal toetsen.
In mijn adviesaanvraag aan de Raad heb ik gevraagd of de Raad zijn visie
wilde geven op de optie de Wet BIG als kwaliteitsregistratie-instrument te
gebruiken. De Raad adviseerde hier negatief over. De vraag of de Wet BIG
ook andere doelen zou moeten dienen wordt wat mij betreft onderdeel
van de verkenning, zodat alle betrokken partijen hier hun ideeën over
kunnen geven.
41. De leden van de ChristenUnie-fractie vinden het belangrijk dat de
patiënt op basis van het BIG-register beter kan bepalen of een zorgverlener zijn of haar zorgvraag goed kan beoordelen. Dit betekent dat naast
naam en BIG-nummer meer informatie beschikbaar moet zijn. De leden
van de ChristenUnie-fractie vragen welke mogelijkheden de Minister ziet
om meer informatie in het BIG-register op te nemen en aan welke
informatie hij dan denkt.
Ik heb geen plannen op dit punt en ik kan nog niet vooruitlopen op wat er
mogelijk uit de verkenning naar voren zou komen ten aanzien van dit
punt. Wel kan ik aangeven dat er grenzen zijn aan de informatie die van
overheidswege verstrekt kan worden in het BIG-register. Dit kan alleen
objectieve informatie zijn.
42. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de Minister hoe hij het
toetsen op bekwaamheid ziet in relatie tot het toetsen op bevoegdheid en
of hij het met genoemde leden eens is dat het goed is dat er meer
aandacht komt voor opgedane (aanvullende) bekwaamheden, naast de
nadruk die nu vooral op de initiële opleiding wordt gelegd. Vervolgens
vragen de leden van de ChristenUnie-fractie hoe de Minister in dat
verband kijkt naar het derde vergezicht, waarin bekwaamheden een
prominente plek krijgen en de opleiding en/of het basisberoep minder
aandacht lijken te krijgen.
Zie mijn antwoord op vraag 2.
43. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen of de Minister het hen
eens is dat een goede (vervolg-)opleiding de basis blijft om de kwaliteit
van zorgprofessionals en beroepsuitoefening te borgen.
Zie mijn antwoorden op vragen 10 en 11.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

19

44. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de Minister hoe hij de
huidige werkwijze bij kwaliteitsregistraties beoordeelt, waarbij private
beroepsverenigingen een belangrijke rol spelen. De leden van de
ChristenUnie-fractie vragen of de Minister van mening is dat dergelijke
privaatrechtelijke kwaliteitsregisters alleen door representatieve beroepsverenigingen mogen worden gevoerd en of hij bereid is om te onderzoeken hoe de representativiteit van deze registers kan worden vergroot.
Zie mijn antwoord op vraag 13.
45. De leden van de ChristenUnie-fractie geven aan dat zij signalen uit de
praktijk krijgen dat zorgverzekeraars van Praktijkondersteuners Huisartsen
(POH’s) eisen dat zij een BIG-registratie hebben. Een deel van de POH’s
heeft deze registratie vanuit het beroep van herkomst, maar een groot
deel ook niet. Deze eis zou POH’s zonder BIG-registratie belemmeren om
elders te solliciteren en zou voor een tweedeling zorgen. De leden van de
ChristenUnie-fractie vragen of de Minister het met genoemde leden eens
is dat een BIG-registratie niets zegt over het werk als POH en dat een
dergelijke eis vanuit de verzekeraars dus niet wenselijk is.
Uit navraag bij de zorgverzekeraars blijkt dat zij geen BIG-registratie
vereisen voor de POH.
46. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen tot slot of de Minister, nu
het wetsvoorstel BIG-II van tafel is, nog steeds van plan is om de
herregistratie-eisen voor basisberoepen uit te breiden met deskundigheidsbevordering.
Zie het antwoord op vraag 17.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 282, nr. 395

20