1/2

Staten-Generaal

Vergaderjaar 2012–2013

33 463 (R1993)

Protocol over de bezwaren van het Ierse volk
ten aanzien van het Verdrag van Lissabon;
Brussel, 13 juni 2012

A/ Nr. 1

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Ter griffie van de Eerste en van de
Tweede Kamer der Staten-Generaal
ontvangen op 1 november 2012.
De wens dat het verdrag aan de
uitdrukkelijke goedkeuring van de
Staten-Generaal wordt onderworpen
kan door of namens een van de Kamers
of door ten minste vijftien leden van de
Eerste Kamer dan wel dertig leden van
de Tweede Kamer of door
de Gevolmachtigde Ministers van
Aruba, Curaçao of Sint Maarten
te kennen worden gegeven uiterlijk op
1 december 2012.

Aan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der
Staten-Generaal

Het advies van de Afdeling advisering van de
Raad van State van het Koninkrijk wordt niet
openbaar gemaakt, omdat het zonder meer
instemmend luidt (artikel 26, zesde lid jo vijfde
lid, van de Wet op de Raad van State).

Een toelichtende nota bij dit Protocol treft u eveneens hierbij aan.

Den Haag, 30 oktober 2012
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2, eerste en tweede lid, en artikel
5, eerste en tweede lid, van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking
verdragen, de Raad van State van het Koninkrijk gehoord, heb ik de eer u
hierbij ter stilzwijgende goedkeuring over te leggen het op 13 juni 2012 te
Brussel tot stand gekomen Protocol over de bezwaren van het Ierse volk
ten aanzien van het Verdrag van Lissabon (Trb. 2012, 146).

De goedkeuring wordt voor het gehele Koninkrijk gevraagd.
Aan de Gouverneurs van Aruba, Curaçao en Sint Maarten is verzocht
hogergenoemde stukken op 1 november 2012 over te leggen aan de
Staten van Aruba, de Staten van Curaçao en de Staten van Sint Maarten.
De Gevolmachtigde Ministers van Aruba, Curaçao en Sint Maarten zijn
van deze overlegging in kennis gesteld.
De minister van Buitenlandse Zaken,
U. Rosenthal

kst-33463-1
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Staten-Generaal, vergaderjaar 2012–2013, 33 463 (R1993), nr. 1

1

TOELICHTENDE NOTA
I Inleiding
De Europese Raad van 18 en 19 juni 2009 bereikte overeenstemming over
de juridische garanties met betrekking tot het Verdrag van Lissabon1 die
de Europese Raad van december 2008 in het vooruitzicht had gesteld aan
Ierland2. Deze garanties waren voor Ierland noodzakelijk om instemming
met het Verdrag van Lissabon voor een tweede maal per referendum aan
het Ierse volk voor te leggen. Op 2 oktober 2009 vond dit referendum
plaats, waarbij een meerderheid van de Ieren voor het nieuwe Verdrag
stemde.
Het besluit van de staatshoofden en regeringsleiders in het kader van de
Europese Raad bijeen bevatte de garantie voor Ierland dat het Verdrag
van Lissabon niets verandert aan de bescherming van het recht op leven
zoals vervat in de Ierse grondwet, de belastingwetgeving en het veiligheidsbeleid en defensie van de lidstaten, specifiek van Ierland. In de
conclusies van de Europese Raad wordt nog eens bevestigd dat de
garantie volledig in overeenstemming is met het Verdrag van Lissabon en
geen wijziging van dat verdrag behelst.
Afgesproken werd dat wanneer het volgende toetredingsverdrag zou
worden gesloten het bovengenoemd besluit in de vorm van een protocol
zou worden gegoten dat aan het Verdrag betreffende de Europese Unie
(VEU) en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie
(VWEU) zou worden gehecht en aan de nationale parlementen ter
goedkeuring zou worden aangeboden.
Vanwege de ondertekening van het EU-Toetredingsverdrag met Kroatië
(eind 2011) heeft de Ierse regering op 20 juli 2011 het voorstel voor het
Protocol ingediend overeenkomstig artikel 48, tweede lid, van het VEU,
dat zegt dat de regering van iedere lidstaat, het Europees Parlement en de
Commissie de Raad ontwerpen tot herziening van de Verdragen kunnen
voorleggen.
Nederland kon destijds instemmen met de garantie aan Ierland op
voorwaarde dat deze volledig in overeenstemming is met het Verdrag van
Lissabon. Het door Ierland voorgestelde protocol voldoet aan deze
voorwaarde.
II Artikelsgewijze toelichting
Het protocol bevat 5 artikelen, waarvan de laatste twee algemene
slotbepalingen betreffen.

1
Het op 13 december 2007 te Lissabon tot
stand gekomen Verdrag van Lissabon tot
wijziging van het Verdrag betreffende de
Europese Unie en het Verdrag tot oprichting
van de Europese Gemeenschap (Trb. 2008,
11).
2
Zie voor een verslag van deze Raad
Kamerstukken 2008–2009, nr. 21 501-20,
nr. 437.

In artikel 1 wordt verduidelijkt dat geen enkele bepaling van het Verdrag
van Lissabon, inclusief het Handvest van de grondrechten van de
Europese Unie, afbreuk doet aan de reikwijdte of de toepasbaarheid van
de bescherming van het recht op leven, de bescherming van het gezin en
de bescherming van de rechten met betrekking tot onderwijs, als vervat in
de Ierse grondwet. Ierland wilde deze verduidelijking om verkeerde
interpretaties van het Verdrag van Lissabon over bijvoorbeeld de Ierse
abortuspraktijk uit te sluiten.
Met artikel 2 wordt vastgelegd dat het Verdrag van Lissabon niets
verandert aan de Ierse belastingwetgeving (of de belastingwetgeving van
welke lidstaat dan ook).

Staten-Generaal, vergaderjaar 2012–2013, 33 463 (R1993), nr. 1

2

In artikel 3 wordt, naast de vastlegging dat Ierland het gemeenschappelijk
buitenlands- en veiligheidsbeleid van de Europese Unie steunt, bepaald
dat het Verdrag van Lissabon geen gevolgen heeft voor en geen afbreuk
doet aan het specifieke karakter van het veiligheids- en defensiebeleid van
de lidstaten zelf en in het bijzonder het traditionele Ierse beleid van
militaire neutraliteit.
III Koninkrijkspositie
Omdat het Protocol onderdeel zal uitmaken van het VEU en VWEU wordt
net als bij die verdragen de goedkeuring voor het gehele Koninkrijk
gevraagd. De toevoeging van het Protocol raakt Aruba, Curaçao en Sint
Maarten in de zin van artikel 2, tweede lid, van de Rijkswet goedkeuring
en bekendmaking verdragen. Het Protocol zal derhalve gelijk met de
overlegging aan de Staten-Generaal, aan de Staten van Aruba, Curaçao en
Sint Maarten worden overgelegd. Het Protocol zal echter alleen voor het
Europese deel van Nederland, als lidstaat van de Europese Unie, worden
bekrachtigd, gelijk de oprichtingsverdragen en hun wijzigingsverdragen.
De minister van Buitenlandse Zaken,
U. Rosenthal

Staten-Generaal, vergaderjaar 2012–2013, 33 463 (R1993), nr. 1

3