Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1038
Vragen van de leden Van Klaveren en Bontes (beiden Groep Bontes/Van
Klaveren) aan de Ministers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van
Defensie over voorzorgsmaatregelen tegen een chemische en/of biologische
terreuraanval (ingezonden 23 november 2015).
Antwoord van Minister Van der Steur (Veiligheid en Justitie), mede namens
de Ministers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Defensie en Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties (ontvangen 7 januari 2016). Zie ook Aanhangsel
Handelingen, vergaderjaar 2015–2016, nr. 896.
Vraag 1
Kent u het bericht «Frankrijk is voorbereid op aanval met chemische
wapens»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2 en 5
Is ons land, in navolging van Frankrijk, voorbereid op een eventuele
chemische en/of biologische terreuraanval?
In hoeverre liggen er in Nederland draaiboeken klaar voor een eventuele
aanval met bovengenoemde wapens, specifiek gericht op civiele doelen, en
worden burgers – behalve via de rampenzender op het moment van de ramp
– ook preventief geïnformeerd over hoe te handelen in zo’n situatie?
Antwoord 2 en 5
Nederland heeft de afgelopen jaren een pakket maatregelen genomen ter
voorbereiding op incidenten met chemisch, biologisch, radiologisch of
nucleair (CBRN) materiaal. Als onderdeel van het Programma CBRN/E
(2008–2013) zijn maatregelen genomen om de beveiliging te verbeteren van
hoog-risico onderzoeksinstellingen die kunnen werken met dit materiaal.
Bij aanslagen met chemische of biologische agentia wordt in beginsel gebruik
gemaakt van de reguliere structuren voor crisisbeheersing. Gezien de
specifieke risico’s van deze stoffen zijn daarnaast aanvullende maatregelen
getroffen. Zo bestaan speciale multidisciplinaire protocollen voor het omgaan
met verdachte objecten en ontsmetting van slachtoffers. Ook is specialisti-

1

ah-tk-20152016-1038
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

http://www.nu.nl/buitenland/4169833/frankrijk-voorbereid-aanval-met-chemische-wapens.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

sche kennis en operationele capaciteit beschikbaar om de hulpdiensten 24/7
te ondersteunen; dit betreft onder meer de CBRN-responsunit van het
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (meten en monstername), de
CBRN-responseenheid van Defensie (advies en assistentie, detectie identificatie en monitoring, ontsmetting) en het Landelijk Laboratorium Netwerk
terreuraanslagen (analyse). Sinds eind 2014 kunnen operationele diensten
(civiel en militair) oefenen, trainen en opleiden op het speciaal voor CBRNincidenten ingerichte Nationaal Trainingscentrum CBRN in Vught. De DSI is
zodanig uitgerust dat zij onder CBRN-omstandigheden volledig operationeel
kan zijn.
Burgers worden via zowel de rijksoverheid (Crisis.nl en rijksoverheid.nl) als
via de veiligheidsregio’s geïnformeerd over mogelijke risico’s in hun
omgeving. Dit betreft ook gevaarlijke stoffen en terrorisme. Gekoppeld aan
deze informatie zit een boodschap hoe gehandeld kan worden bij dergelijke
situatie. Indien een dreiging acuut is, kunnen burgers door hun gemeente of
veiligheidsregio via NL-Alert worden gealerteerd en van een concreet
handelingsperspectief (wat te doen of te laten) worden voorzien.
In het geval van een grootschalig incident met biologische agentia treden de
draaiboeken voor infectieziektebestrijding in werking. Dan is de coördinatie
van en communicatie over de bestrijding in handen van het Centrum voor
Infectieziektebestrijding. In de communicatie zal het centrum handelingsperspectieven communiceren voor de bevolking.
Vraag 3
In hoeverre is de opdracht van de Franse regering om een tegengif tegen
neurotoxische organofosfaten te produceren iets dat ook dient te gebeuren
voor Nederland?
Antwoord 3
Atropine, een generiek tegengif tegen neurotoxische organofosfaten, is reeds
beschikbaar in ziekenhuizen en op ambulances.
Vraag 4
Op welke wijze is over dit onderwerp recent contact geweest met onze directe
buurlanden, en ligt er een grensoverschrijdend plan klaar, zeker met het oog
op biologische wapens?
Antwoord 4
Sinds 2013 is in Europa het besluit over grensoverschrijdende bedreigingen
van kracht. Dit besluit versterkt de coördinatie bij de voorbereiding op
bedreigingen voor de volksgezondheid, inclusief chemische en biologische
agentia. Op basis van dit besluit vergaderen de lidstaten met elkaar in het
gezondheidsbeveiligingscomité over problemen die meerdere lidstaten raken.
Daarnaast worden meldingen doorgegeven via het Europese systeem voor
vroegtijdige waarschuwing en maatregelen.
Als onderdeel van het Verdrag Biologische Wapens (BTWC), waarbij
Nederland partij is, zijn ook afspraken gemaakt over het bieden van hulp aan
statenpartijen bij calamiteiten. Deze afspraken betreffen ook eventuele
pandemieën en uitbraken waarbij verdere verspreiding dreigt en snelle en
effectieve hulp nodig is. Daarnaast zijn internationale organisaties als de
Wereldgezondheidsorganisatie en de Voedsel- en Landbouworganisatie erop
ingericht om snel assistentie te kunnen bieden bij incidenten waarbij
biologische agentia zijn vrijgekomen. Ook in NAVO-verband wordt samengewerkt en informatie uitgewisseld over het voorkomen van en reageren op
aanvallen met chemisch, biologisch, radiologisch of nucleair materiaal.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2