Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

21 501-07

Raad voor Economische en Financiële Zaken

Nr. 1015

BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 maart 2013
Hierbij zend ik u het verslag van de vergadering van de Eurogroep en
ECOFIN Raad van 4 en 5 maart 2013 te Brussel.
De minister van Financiën,
J.R.V.A. Dijsselbloem

kst-21501-07-1015
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 21 501-07, nr. 1015

1

Verslag van de Eurogroep en Ecofin Raad van 4 en 5 maart 2013
te Brussel
Het officiële verslag van het Voorzitterschap over de Ecofin Raad kunt u
vinden op: http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/
pressdata/en/ecofin/135829.pdf
1. Economische situatie (Winterraming Europese Commissie)
De Eurogroep sprak over de economische situatie in de Eurozone aan de
hand van de Winterraming van de Europese Commissie. De Commissie
gaf een toelichting op de vooruitzichten voor de economische en
budgettaire ontwikkelingen in de lidstaten. Voor de gehele eurozone is de
gemiddelde groeiraming naar beneden bijgesteld voor 2013 en zijn de
ramingen voor het EMU-saldo van de eurozone verslechterd. Ook voor
Nederland zijn de groeiramingen voor 2013 van 0,3% naar –0,6%
bijgesteld en raamt de Europese Commissie het EMU-saldo voor 2013 nu
op –3,6% bbp. Nederland heeft tijdens de Eurogroep de recente ontwikkelingen in Nederland en de aangekondigde aanvullende maatregelen voor
2014 toegelicht.
De Commissie baseert haar oordeel over buitensporigtekortprocedures op
de Voorjaarsraming, daarom wacht de Eurogroep de Voorjaarsraming af
voordat gesproken zal worden over buitensporigtekortprocedures. Wel
bracht de Commissie naar voren dat in de beoordeling van de situatie in
specifieke lidstaten, naast de nominale doelstelling voor het EMU-saldo,
gekeken wordt of er voldoende structurele inspanning geleverd is.
2. Cyprus
De Eurogroep sprak over de stand van zaken met betrekking tot de
steunaanvraag van Cyprus. Ook gaf de nieuwe minister van Financiën van
Cyprus een toelichting op de plannen van de nieuwe Cypriotische
regering. De Eurogroep van 11 februari jl. onderstreepte de noodzaak tot
een adequate evaluatie van de implementatie van wet- en regelgeving
aangaande het witwassen van geld. Hierover is nu overeenstemming
bereikt met de nieuwe regering. Er zal een onafhankelijk onderzoek
worden ingesteld naar de Cypriotische financiële instituties.
De Eurogroep sprak het vertrouwen uit de onderhandelingen over een
steunprogramma voor Cyprus snel te kunnen afronden nu de nieuwe
regering is geïnstalleerd en benadrukte de bereidheid om Cyprus te
helpen bij de nodige aanpassingsinspanningen, met inbegrip van de
banksector. Er wordt gestreefd naar goedkeuring van een programma
voor Cyprus in maart. De Eurogroep zal daarom opnieuw bijeen komen in
de nabije toekomst om de voortgang van de onderhandelingen tussen de
Trojka en Cyprus te bespreken. De verklaring die de Eurogroep naar buiten
bracht over dit agendapunt is bijgevoegd bij dit verslag1.
3. Griekenland
De Eurogroep heeft gesproken over de stand van zaken omtrent de
implementatie van het programma door Griekenland. De doelstelling
(«milestone») die was vastgelegd in het programma voor februari is
gehaald. Deze doelstelling bestond uit het actualiseren van de middellange termijn begroting. Onderdeel hiervan vormde het instellen van
bindende uitgavenplafonds voor drie jaar voor verschillende subsectoren.
Het halen van deze doelstelling maakte de weg vrij voor de uitkering van
de tweede subtranche van 2,8 miljard euro van het EFSF. Aanvullend werd
de Eurogroep geïnformeerd dat Griekenland in aanvulling op de eerder
1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 21 501-07, nr. 1015

2

vastgelegde doelstellingen in het programma ook maandelijkse uitgavenplafonds heeft ingesteld voor de grootste staatsondernemingen en deze
maatregel later uit zal breiden naar alle staatsbedrijven. De Eurogroep
sprak waardering uit voor de toewijding van Griekenland aan het halen
van de budgettaire doelstellingen in het programma. De verklaring die de
Eurogroep uitbracht over Griekenland is bijgevoegd bij dit verslag2.
4. Spanje
De Eurogroep sprak over de tweede voortgangsmissie in het kader van
het Spaanse bankenprogramma, die plaatsvond van 28 januari tot
1 februari 2013. Over de resultaten van de voortgangsmissie is de Kamer
reeds geïnformeerd per Kamerbrief Kamerstuk 21 501-07, nr. 1012 d.d.
21 februari 2013. De conclusie van de Trojka is dat het Spaanse bankenprogramma op schema ligt. De Eurogroep benadrukte het belang van de
voortgang van hervormingen, zodat ook de resterende uitdagingen
worden overwonnen.
5. Markttoegang Ierland en Portugal
De Eurogroep sprak over de stand van zaken van de aanpassingsprogramma’s van Ierland en Portugal. Beide programma’s liggen op schema
ondanks lastige macro-economische omstandigheden. In de Eurogroep is
specifiek aandacht besteed aan de geleidelijke terugkeer van Ierland en
Portugal naar de markt om zich voor te bereiden op de afloop van het
EU/IMF leningenprogramma, respectievelijk in medio 2013 en eind 2014.
De Eurogroep heeft gesproken over mogelijke maatregelen om structurele
markttoegang te helpen faciliteren, zoals het verlengen van looptijden van
de EFSF en EFSM-leningen.
Dit agendapunt is na de Eurogroep ook besproken met de ministers van
financiën van alle EU-landen, in verband met de EFSM-leningen waaraan
alle lidstaten hebben bijgedragen. Een verklaring van de ministers van
financiën hierover is bijgevoegd bij dit verslag3. De Trojka wordt gevraagd
met voorstellen te komen voor beide landen aangaande de EFSF en EFSM
leningen.
6. ESM – directe banken herkapitalisatie
De Eurogroep sprak over de toegangscriteria die verbonden zullen
worden aan het instrument voor directe herkapitalisatie van banken door
het ESM en de mogelijkheid om het instrument retroactief toe te passen.
Het doel van de discussie was om tot een leidraad te komen voor verdere
technische vormgeving van het instrument. De technische details zullen
de komende periode verder uitgewerkt worden. Het akkoord van de
Eurogroep voor het operationeel kader van dit instrument wordt verwacht
in juni van dit jaar.
7. Toekomst EMU
Zowel de Eurogroep als de Ecofin spraken over de toekomstige
vormgeving van de EMU. De Europese Raad van 13–14 december 2012
verzocht voorzitter Van Rompuy om samen met Commissievoorzitter
Barroso consultaties met lidstaten te houden en in juni 2013 mogelijke
vervolgvoorstellen te doen met een tijdgebonden routekaart. Met
bespreking hiervan tijdens de Eurogroep en de Ecofin Raad wordt
invulling gegeven aan de afspraak om lidstaten te betrekken bij de
2
3

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 21 501-07, nr. 1015

3

vervolgstappen die zullen worden gezet. De Eurogroep en Ecofin spraken
met name over ex ante coördinatie van nationale economische hervormingen. Er was brede steun voor het uitgangspunt dat bij de ex ante
coördinatie van hervormingen nieuwe procedures zoveel mogelijk
vermeden moeten worden en dat zo goed mogelijk aangesloten moet
worden bij het Europees semester. De focus moet liggen op grote
hervormingen met spillover effecten naar andere lidstaten, en verschillende lidstaten benadrukten tevens dat lidstaten ongeacht hun grootte
gelijk behandeld moeten worden. Ook hervormingen in kleine lidstaten
moeten voldoende aandacht krijgen.
Ook over de lidstaatcontracten en solidariteitsmechanismen die de
inspanningen van lidstaten in het kader van de contracten versterken is
van gedachten gewisseld. Het Voorzitterschap zal naar aanleiding van de
gevoerde discussie in de Ecofin rapporteren aan de voorzitter van de
Europese Raad. De Commissie heeft daarnaast aangekondigd voor eind
maart twee mededelingen te publiceren over het coördineren van
nationale economische hervormingen en over lidstaatcontracten.
8. Kapitaalseisenrichtlijn IV (CRD IV)
De Ecofin Raad heeft ingestemd met de uitkomst van de triloog met het
Europees Parlement over de kapitaaleisenrichtlijn IV (Capital Requirements Directive, CRD IV). Daarmee is politieke overeenstemming bereikt
over de omzetting van nieuwe internationale kapitaaleisen voor banken
(Basel III) naar Europese wet- en regelgeving. De laatste uitwerking van
technische details en uiteindelijke teksten zal de komende weken
plaatsvinden. Naar verwachting is de formele aanname van het CRD IV
pakket door het Europees Parlement en de Europese Raad in juni van dit
jaar. De inhoudelijke details zullen in een afzonderlijke Kamerbrief worden
toegelicht, zoals toegezegd tijdens het AO Ecofin van 28 februari jl.
9. BTW-fraude: Het snelle reactie mechanisme (SRM) en
verlegging
In de Ecofin Raad trachtte het Voorzitterschap overeenstemming te
bereiken over een samengesteld pakket aan anti-fraudemaatregelen voor
de BTW. Met name het snelle reactiemechanisme (SRM) in dit pakket
stuitte zoals verwacht op politieke tegenstellingen, doordat de besluitvorming over een aanvraag door een lidstaat bij dit mechanisme wordt
neergelegd bij de Commissie en niet bij de Raad. Meerdere lidstaten
waren tegen het opgeven van de unanieme besluitvorming in de Raad.
Nederland is wel voorstander van dit voorstel aangezien precies is
omschreven wat de Commissie in deze mag besluiten en het middel zeer
snel en efficiënt kan werken. De Ecofin Raad werd geïnformeerd dat
juridisch gezien unanimiteit op het belastingterrein niet wordt aangetast
en bevoegdheden bij unanimiteit aan de Commissie kunnen worden
gedelegeerd. Wegens gebrek aan overeenstemming over dit pakket aan
anti-fraudemaatregelen zal de vormgeving de komende periode opnieuw
worden bezien. Het streven blijft om voor eind juni overeenstemming te
bereiken.
10. Two Pack
De Ecofin Raad is geïnformeerd door het voorzitterschap over de
overeenstemming die is bereikt met de Commissie en het Europees
Parlement over de twee toezichtsverordeningen («Two Pack») voor
eurolanden. Nu een akkoord is bereikt, treedt het Two Pack naar
verwachting in mei formeel in werking en hebben de toezichtsverordeningen al betrekking op de begroting voor 2014. De Commissie
benadrukte nog enkele voordelen van de gemaakte afspraken, waaronder

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 21 501-07, nr. 1015

4

het belang van het verplichte gebruik van onafhankelijke economische
ramingen.
De Commissie gaf daarnaast een toelichting op de instelling van een
expertgroep die zal rapporteren over de mogelijkheden voor een
schuldaflossingsfonds en de uitgifte van kortlopend gezamenlijk gegarandeerd schuldpapier (eurobills). De werkgroep zal onder andere kijken naar
de juridische structuur en de mogelijkheden om moreel risico bij
overheden te vermijden en financiële stabiliteit te garanderen. De groep
zal in het voorjaar van 2014 rapporteren en al naar gelang de uitkomst kan
de Commissie op basis hiervan met voorstellen komen. De Ecofin Raad is
echter op geen enkele wijze gebonden aan concrete vervolgstappen.
11. Europees semester
In het kader van het Europees semester sprak de Ecofin over het rapport
van de Commissie over de kwaliteit van de overheidsuitgaven in de EU
(«The Quality of Public Expenditures in the EU»). De Ecofin Raad heeft
conclusies aangenomen waarin het belang wordt onderstreept te bekijken
of er in EU-verband acties mogelijk zijn om de kwaliteit van de overheidsuitgaven en het begrotingsraamwerk te verbeteren.
12. Follow-up G20
De Ecofin ontving een terugkoppeling van het voorzitterschap over de
G20-vergadering voor ministers van Financiën en centralebankpresidenten, die plaatsvond in Moskou op 15 en 16 februari jl. De EU-inbreng
was vooraf gecoördineerd middels een Terms of Reference (ToR). Tijdens
de G20 kwam de herziening van de quotaformule van het IMF aan bod.
Meerdere lidstaten hadden vooraf benadrukt dat het van belang is deze
discussie omwille van legitimiteit in het IMF te voeren. Het voorzitterschap
meldde dat deze boodschap goed overgebracht is en er geen routekaart is
uitgezet zoals voorgesteld werd door G20 voorzitter Rusland. Verder
meldde de Commissie dat het accent in de discussie niet meer vooral lag
op problemen in de Eurozone, maar dat breder gekeken werd naar onder
andere de ontwikkelingen in de VS en Japan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 21 501-07, nr. 1015

5