Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1330
Vragen van de leden Koerhuis en Minhas (beiden VVD) aan de Minister en
Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat over de motie Koerhuis en
Minhas om te onderzoeken hoe het probleem op de spoorwegen van de
Maasvlakte voor goederenvervoer kan worden opgelost (ingezonden
18 januari 2023).
Antwoord van Staatssecretaris Heijnen (Infrastructuur en Waterstaat)
(ontvangen 24 januari 2023).
Vraag 1
Herinnert u zich de motie Koerhuis en Minhas om te onderzoeken hoe het
probleem op de spoorwegen van de Maasvlakte voor goederenvervoer kan
worden opgelost?1
Antwoord 1
Ja, deze herinner ik mij.
Vraag 2
Wat is de stand van zaken van deze motie?
Antwoord 2
Naar aanleiding van deze motie heb ik het havenbedrijf Rotterdam en ProRail
gevraagd om een analyse van de ontwikkeling van het spoorgoederenvervoer
te maken voor de Maasvlakte. Hieruit blijkt dat zich op termijn een knelpunt
zal voordoen op het spoor in de C2-bocht2 en op emplacement Maasvlakte
West. Het moment waarop dat het geval is, is afhankelijk van gehanteerde
prognoses.
Zoals ik in de voortgangsbrief Spoorgoederen van 13 december jl.3 heb
aangegeven, beschik ik helaas niet over de benodigde financiële ruimte voor
de realisatie van de door het havenbedrijf Rotterdam en ProRail voorgestelde
nieuwe infrastructuur waarmee dit knelpunt kan worden aangepakt. In plaats
daarvan bespreek ik met het havenbedrijf en ProRail mogelijkheden om de
beperkte resterende middelen van het MIRT-project Spooraansluitingen
1

Kamerstuk 35 925 A, nr. 66.
De C2-bocht is dat deel van het havenspoor waar het vervoer van en naar de Maasvlakte kruist
met vervoer van en naar de nabijgelegen Distridriehoek, de emplacementen Maasvlakte Oost
en West en het te realiseren emplacement Maasvlakte Zuid.
3
Kamerstuknummer 34 244, nr. 4 d.d. 13 december 2022.
2

ah-tk-20222023-1330
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

Tweede Maasvlakte aan te wenden voor maatregelen die door partijen als
meest prioritair worden beschouwd en die binnen het budget passen. Deze
gesprekken zijn nog niet afgerond waarmee ik nog niet in zijn geheel aan de
motie kan voldoen.
Vraag 3
Kunt u aanvullend op de spoorgoederenvervoerbrief van 13 december 2022
het onderzoeksrapport naar de Kamer sturen?
Antwoord 3
Dit rapport was ook bij mijn brief van 13 december jl. gevoegd en stuur ik
nogmaals met deze brief mee.
Vraag 4
Hoe hoog scoort het spoornetwerk op de Maasvlakte in de Integrale
Mobiliteitsanalyse (IMA)? Hoe verhoudt die score zich tot de prognose van de
Haven van Rotterdam? Hoe staat het met de gesprekken die u daarover voert
met de Haven van Rotterdam, zoals u aangeeft in uw brief van 13 december
2022?4
Antwoord 4
In de IMA scoort het spoor naar de Maasvlakte het hoogst voor wat betreft
het aantal goederenpaden op het spoor. Zowel in de IMA als in de prognoses
van het havenbedrijf Rotterdam is dit het drukst bereden goederenspoor in
het land. Beide prognoses verschillen echter waar het de verwachtingen
betreft van de economische groei en de ontwikkeling van het goederenvervoer. Uit de prognoses van de IMA blijkt dat hier in 2030 een knelpunt bij de
C2-bocht ontstaat. Volgens de prognoses van het havenbedrijf Rotterdam is
dat al in 2024 het geval.
Naar aanleiding van de contacten die ik met het havenbedrijf Rotterdam en
ProRail heb, zijn verkenningen en een MIRT-onderzoek gestart.5 Momenteel
bespreken we onder andere op welke manier het bestaande spoor zo efficiënt
mogelijk kan worden benut, bijvoorbeeld met behulp van slimme camera’s en
nieuwe technologie.
Vraag 5
Wat zijn de variabelen op basis waarvan u bepaalt dat spoorwegen van
havens een probleem voor de doorstroming voor goederenvervoer vormen?
Antwoord 5
Als het op basis van de IMA verwachte aantal treinen op een traject groter is
dan het beschikbare aantal goederenpaden, kan een knelpunt voor de
doorstroming ontstaan.
Vraag 6
Hoe hoog zijn de betreffende variabelen voor de spoorwegen op de
Maasvlakte in de IMA?
Antwoord 6
In de IMA staat onder andere het spoor vanuit Rotterdam als voorbeeld
genoemd van een traject waar het aantal goederenpaden op termijn
onvoldoende is, waardoor er bij aanvullende economische groei capaciteitsknelpunten zullen optreden. Uit de onderliggende modellen blijkt dat dit
moment zich volgens de IMA in 2030 zal voordoen en volgens de prognoses
van het havenbedrijf Rotterdam al in 2024.
Vraag 7
Klopt het dat het probleem van de doorstroming op de spoorwegen van de
Maasvlakte kan worden opgelost door het aanleggen van spoorbundels en
aansluitingen en het elektrificeren van de bestaande spoorwegen van op de
Maasvlakte?

4
5

Kamerstuk 34 244, nr. 4.
Dit zijn projecten op de stamlijn Merseyweg en de emplacementen IJsselmonde, Europoort en
Botlek, zie mijn brief van 13 december jl., Kamerstuk 34 244, nr. 4.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Antwoord 7
Ja, uit de analyse en het advies van het havenbedrijf Rotterdam en ProRail
maak ik op dat het knelpunt ontstaat door beperkingen in de spoorcapaciteit
en dat dit waarschijnlijk kan worden opgelost door aanleg van nieuwe
infrastructuur.
Vraag 8
Klopt het dat het oplossen van de doorstroming op de spoorwegen van de
Maasvlakte circa € 400 miljoen kost, dat havenbedrijf Rotterdam € 175
miljoen wil bijdragen en dat in Mobiliteitsfonds er nog circa € 30 miljoen is
gereserveerd voor het spoor op de Tweede Maasvlakte?
Antwoord 8
Deze bedragen herken ik uit de analyse van het havenbedrijf Rotterdam en
ProRail. Een kanttekening hierbij is dat dit bedragen exclusief btw zijn en dat
hierin niet de volledige prijsontwikkelingen van het afgelopen jaar zijn
meegenomen. De werkelijke kosten voor het oplossen van de doorstroming
op de spoorwegen van de Maasvlakte kunnen hierdoor hoger uitvallen dan
de raming van € 400 mln.
Het bedrag op het Mobiliteitsfonds voor het spoor op de Tweede Maasvlakte
is het restbudget van het MIRT-project Spooraansluitingen Tweede Maasvlakte. Over de besteding daarvan ben ik in overleg met het havenbedrijf
Rotterdam en ProRail.
Vraag 9
Op basis waarvan zou u kunnen bepalen om het Rijk de resterende € 195
miljoen bij te laten dragen voor het oplossen van de doorstroming op de
spoorwegen van de Maasvlakte?
Antwoord 9
Mogelijkheden hiervoor ontstaan op het moment dat het Mobiliteitsfonds
hiervoor ruimte biedt. Op dit moment lukt het niet om dit bedrag in de
begroting van het fonds in te passen. Zodra er aanvullende middelen voor
het Mobiliteitsfonds beschikbaar komen, is een afweging nodig tussen de
door het havenbedrijf Rotterdam en ProRail voorgestelde investeringen en
infrastructurele knelpunten en opgaven elders in het land.
Vraag 10
Kunt u deze vragen beantwoorden voor het tweeminutendebat Maritiem?
Antwoord 10
Ja, ondanks de zeer korte doorlooptijd doe ik dat.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3