Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1346
Vragen van het lid Leijten (SP) aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport over het verdwijnen van bedden bij de GGZ Noord-Holland Noord
(ingezonden 11 januari 2012).
Antwoord van minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 31 januari 2012) Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2011–2012, nr. 1280.
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht dat een flink deel van de bedden bij
Geestercogge, (GGZ Noord-Holland Noord (GGZ NHN) afdeling in Schagen)
zal verdwijnen?1 Wat is de reden voor de vermindering?
Antwoord 1
Het feit dat GGZ Noord Holland Noord deze stap zet stemt mij positief. De
instelling wil hiermee de ambulante zorg verder ontwikkelen door ook
crisishulpverlening thuis aan te bieden, door gebruik te maken van zogenaamde intensive home treatment-teams (IHT). De instelling biedt nog wel de
mogelijkheid van een bed (in de kliniek) aan wanneer dit noodzakelijk is. Deze
ontwikkeling heeft ertoe geleid dat GGZ Noord Holland Noord in Schagen
bedden sluit.
Vraag 2
Hoeveel bedden verdwijnen er precies in Schagen en hoeveel bedden
verdwijnen in Alkmaar, Den Helder en wellicht op andere plaatsen waar de
GGZ NHN bedden heeft?
Antwoord 2
In het toekomstscenario klinische capaciteit van GGZ Noord Holland Noord
wordt een reductie van 22 bedden Zvw (van 169 naar 147) voor eind 2013
beschreven. Deze reductie betreft open opnamebedden en wordt volledig in
Schagen gerealiseerd.
De verwachting is dat door verdere uitbreiding van intensieve ambulante
hulpverlening voor alle doelgroepen een verdere reductie naar 121 bedden in
2015 mogelijk is. Deze reductie zal dan meer verspreid over de regio plaats
vinden.
1

ah-tk-20112012-1346
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2012

http://www.noordhollandsdagblad.nl/nieuws/stadstreek/schagen/article12342743.ece/Beddenweg-bij-Geestercogge

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

Vraag 3
Kunt u bevestigen dat Geestercogge niet in zijn geheel gaat sluiten? Kunt u
uw antwoord toelichten?
Antwoord 3
De Geestercogge wordt niet in zijn geheel gesloten.
In het gebouw van de Geestercogge is niet uitsluitend een klinische voorziening gehuisvest, maar ook diverse andere teams gericht op ambulante
hulpverlening, kortdurende zorg, FACT (Functional Assertive Community
Treatment) wijkteams, FACT persoonlijkheidsstoornissen, ouderenpsychiatrie
enz. Deze teams blijven gebruik maken van de Geestercogge.
Vraag 4
Klopt het dat de GGZ NHN een pand heeft aangekocht om te gebruiken als
logeerhuis voor psychiatrisch patiënten, waar geen begeleiding aanwezig is?
Zo ja, vindt u dit een wenselijke situatie? Kunt u uw antwoord toelichten?
Bent u bereid de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) naar deze situatie
te laten kijken?
Antwoord 4
GGZ Noord Holland Noord heeft de beschikking over een pand dat als
logeervoorziening wordt ingezet. Het logeerhuis biedt een alternatief voor
cliënten, die tijdelijk (enkele weken) niet in hun eigen omgeving kunnen
verblijven, zonder dat sprake is van een ernstige psychiatrische crisis
waarvoor klinische behandeling noodzakelijk is. Cliënten zorgen daar,
eventueel geholpen door mantelzorgers, zoveel mogelijk voor zichzelf en
krijgen ambulante behandeling en begeleiding vanuit het IHT of FACT team.
GGZ Noord Holland Noord is al langer met de ontwikkeling bezig om meer
ambulante behandeling te bieden bij de mensen thuis. Met deze stap waarbij
ook in crisissituaties thuis behandeling wordt geboden, wordt deze ontwikkeling verder uitgebreid. De keuze die de instelling maakt voor meer ambulante
zorg in plaats van klinische zorg, past in het door mij voorgestane beleid. Ik
ga ervan uit dat de instelling met de opgebouwde ervaring deze ontwikkeling
goed ten uitvoer brengt. Ik zie geen aanleiding om de IGZ, anders dan het
gebruikelijke toezicht, een opdracht te geven om extra aandacht te besteden
aan deze situatie.
Vraag 5
Is de financiële positie van de GGZ NHN verslechterd in 2011? Zo ja, hoe
verhoudt zich dat met het jaarverslag 2010, waarin vermeld staat dat «het
financiële resultaat zeer bevredigend was»? Zo ja, wat is de oorzaak van de
verslechterde financiële positie? Zo nee, waarom schrapt men de bedden?2
Antwoord 5
De financiële situatie van GGZ Noord Holland Noord in 2011 is niet gewijzigd
ten opzichte van 2010. Het is een financieel gezonde instelling, die zich
kenmerkt door innovaties gericht op deïnstitutionaliseren, destigmatiseren en
het vergroten van zelfredzaamheid en sociale participatie van cliënten. Het
reduceren van bedden is het gevolg van de succesvolle ontwikkeling van
FACT voor diverse doelgroepen en de introductie van IHT, waardoor cliënten
meer in hun eigen omgeving behandeld kunnen worden. De instelling heeft
hiervoor de Univé Paladunasuprijs 2010 ontvangen: Beter worden doe je
thuis.
Vraag 6
Is het feit dat de GGZ NHN is begonnen met crisisbehandeling thuis mede
ingegeven door financiële motieven, doordat men voor minder mensen een
bed beschikbaar hoeft te stellen? Kunt u uw antwoord toelichten?3

2
3

http://www.ggz-nhn.nl/Jaarverslag-2010-Innovatiekracht.html
http://www.psy.nl/meer-nieuws/nieuwsbericht/article/ggz-noord-holland-noord-startcrisisbehandeling-thuis/?no_cache=1&cHash=28e493d5144b2c1555ed5f2abe7ced67

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2

Antwoord 6
Ik sluit niet uit dat financiële motieven mede een rol hebben gespeeld, maar
de ontwikkeling is zeker ook inhoudelijk gemotiveerd. De instelling staat
bekend als een koploper in de sector op het gebied van ambulantisering.
Zoals ik in mijn antwoord op vraag 4 heb beschreven is crisisbehandeling
thuis een vervolgstap waarmee de instelling probeert patiënten zolang als
mogelijk in hun thuissituatie te houden. De gedachte hierachter is, dat
behandeling bij de mensen thuis effectief is.
Vraag 7
In hoeverre wordt een crisisbehandeling in een kliniek vervangen door een
crisisbehandeling thuis? Wat zijn de voor- en nadelen ten opzichte van elkaar?
Antwoord 7
De instelling beschrijft de crisisbehandeling thuis als volgt: «IHT komt voort
uit de visie van GGZ Noord Holland Noord «Beter worden doe je thuis». De
instelling voert hiermee een beleid dat een klinische opname alleen wordt
voorgesteld wanneer het niet anders kan.»
Voordelen van crisisbehandeling thuis ten opzichte van de kliniek zijn: de
patiënt kan in zijn eigen omgeving blijven en behoudt het contact met familie
en zijn of haar omgeving en doordat de patiënt thuis wordt behandeld wordt
de omgeving van de patiënt betrokken bij de behandeling. Voor de beschikbare middelen kunnen meer patiënten ambulant worden geholpen.
Crisisbehandeling door middel van intensivering van behandeling wordt op
deze wijze als een continuüm aangeboden, waarbij het gebruik van een bed
aan het einde van het continuüm altijd mogelijk is.
Doordat er altijd een bed op de achtgrond beschikbaar is zijn er voor de
patiënt niet echt nadelen te benoemen.
Vraag 8
Op welke wijze volgt u de werkwijze met crisisbehandeling in huis en de
behaalde resultaten tot nu toe? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 8
De continuïteit en kwaliteit van zorg aan cliënten moeten gewaarborgd zijn.
Het bestuur van de betreffende zorginstelling is hiervoor primair verantwoordelijk. Ik ben daarom niet van plan om deze nieuwe manier van behandelen
van dichtbij te volgen.
Er zijn in de zorg ontwikkelingen gaande bij vele specialismen die door
professionals in de zorg worden ingezet. Wanneer een ontwikkeling als deze
succesvol blijkt, kan deze voor het veld als veldnorm gaan gelden.
In de langdurige zorg is met FACT teams inmiddels veel ervaring opgedaan,
met de crisisbehandeling thuis wordt intensievere zorg bij de patiënt aan huis
gegeven waarmee een ontwikkeling in meer ambulante zorgverlening wordt
vorm gegeven.
In het Verenigd Koninkrijk is al jarenlang ervaring met CRHT (Crisis Resolution en Home Treatment), waar de IHT op gebaseerd is. Niet alleen is
daardoor in diverse regio’s het aantal bedden gereduceerd maar tevens bleek
de cliënttevredenheid hoog.
Vraag 9
Garandeert u dat alle mensen in de regio Noord-Holland Noord die psychiatrische hulp nodig hebben, of dat nu in de vorm is van een paar nachtjes een
time-out of een gesloten opname, de juiste vorm van opvang en hulp zullen
krijgen? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 9
Zoals ik bij de beantwoording van vraag 8 ook heb gemeld, ligt de eerste
verantwoordelijkheid bij het bestuur van een instelling om de continuïteit en
kwaliteit van zorg te waarborgen. Als er signalen komen dat aan zorgverlening tekort wordt geschoten, zal ik de IGZ vragen een onderzoek in te stellen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

3

Vraag 10
Erkent u dat het schrappen van bedden in tijden van bezuinigingen de
suggestie wekt dat het schrappen ingegeven is door financiële belangen? Op
welke wijze staat het belang van goede behandeling van de patiënten
voorop? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 10
Het schrappen van bedden in tijden van bezuiniging is niet per definitie een
gevolg van financiële belangen, maar meer doelmatigheid en betere kwaliteit
sluiten elkaar ook niet uit. GGZ Noord Holland Noord kiest voor zoveel als
mogelijk ambulante behandeling en pas een opname wanneer dat nodig is. Ik
verwijs u in dit verband ook naar mijn antwoorden op de vragen 4 en 6.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

4