Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

34 000 VI

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Veiligheid en Justitie (VI) voor het
jaar 2015

Nr. 8

BRIEF VAN DE ALGEMENE REKENKAMER
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 11 november 2014
Met deze brief ontvangt u enkele aandachtspunten bij de begroting 2015
van het Ministerie van Veiligheid en Justitie (VenJ). Een goede verantwoording begint bij een goede begroting. Het is van belang inzicht te
hebben in hoe het kabinet uw Kamer informeert over bezuinigingen of
intensiveringen en de bijbehorende maatregel(en) en effecten. Deze brief
kan uw Kamer daarom gebruiken bij de voorbereiding op de begrotingsbehandeling.
De begroting van het Ministerie van VenJ omvat € 11.437 miljoen aan
uitgaven (zie tabel 1); de ontvangsten bedragen € 1.424 miljoen (dit
betreft met name boeten en transacties). We besteden in deze brief
aandacht aan de volgende onderwerpen:
1) Nationale politie (art.31);
2) Prestaties in de strafrechtketen (art.32);
3) Fraude (art.34);
4) Decentralisatie justitiële jeugdzorg (art.35);
5) Strategie Nationale Veiligheid (art.36);
6) Financieel beheer Ministerie van VenJ (art.91);
7) Open data;
8) Opvolging aanbevelingen Algemene Rekenkamer.

kst-34000-VI-8
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

1

Tabel 1 Uitgaven en ontvangsten per beleidsartikel

1 Nationale politie: Minister in twee rollen en onduidelijkheid
inzet middelen
Minister van VenJ heeft twee rollen
De Minister van VenJ heeft twee rollen ten aanzien van de Nationale
politie:
1) Hij is kaderstellend voor de politie. Als zodanig is hij verantwoordelijk
voor de inrichting, werking en ontwikkeling van het politiebestel, de
vaststelling van de landelijke beleidsdoelstellingen voor de politie en
het jaarlijks ter beschikking stellen van bijdragen aan de politie ten
laste van de begroting van zijn ministerie.
2) Hij is beheerder van de politie. Als zodanig stelt hij het beheerplan, de
begroting, de meerjarenraming en de jaarrekening van de politie vast.
Ook verdeelt hij de sterkte en de middelen over de onderdelen van de
politie.1
De kaderstellende rol komt tot uitdrukking in de begroting 2015 van het
Ministerie van VenJ en daar gaan we in deze brief op in. De tweede rol
van de Minister, als beheerder van de politie komt tot uitdrukking in de
ontwerpbegroting 2015 van de Nationale politie, de ontwerpmeerjarenraming 2016–2019 en het ontwerpbeheerplan 2015 van de Nationale
politie. In een separate brief, die we u tegelijk met deze brief sturen, gaan
we in op die tweede rol (Kamerstuk 34 000 VI, nr. 9). Wij raden de Tweede
Kamer aan er alert op te zijn of zij de Minister aanspreekt in zijn kaderstellende rol of in zijn rol van beheerder van de politie, omdat dit bepalend is
voor de mate van invloed die de Tweede Kamer heeft.
Zo heeft de Tweede Kamer op de omvang van de totale uitgaven van de
Minister van VenJ aan de Nationale politie (beleidsartikel 31 van de
VenJ-begroting) budgetrecht (inclusief het recht van amendement). De
Tweede Kamer heeft echter geen recht van amendement op de verdeling
van de middelen binnen de begroting Nationale politie, terwijl de Minister
van VenJ vanuit zijn beheerverantwoordelijkheid (de tweede rol) wel
verantwoordelijk is voor deze verdeling. De Minister hoeft zich richting
Tweede Kamer ook niet te verantwoorden over die verdeling.
Vanuit de kaderstellende rol geeft de Minister vorm aan de governance
van de Nationale politie. De Minister gaat in zijn departementale
1

Zie artikel 34–37 van de Politiewet 2012 en artikel 4 van de Regeling financieel beheer politie en
artikel 21 van de Regeling beheer politie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

2

begroting overigens niet in op de invulling van zijn rol als verantwoordelijke voor de inrichting, werking en ontwikkeling van het politiebestel. De
governance van de Nationale politie is nog in ontwikkeling en een van de
onderdelen daarvan vormt de aanbieding van de ontwerpbesluiten beheer
en financieel beheer aan de Tweede Kamer. De Minister heeft de
Algemene Rekenkamer geconsulteerd bij deze ontwerpbesluiten. Wij
wijzen de Tweede Kamer erop dat de ontwerpbesluiten beheer en
financieel beheer middels een voorhangprocedure aan de Tweede Kamer
worden aangeboden. Hierbij zal ons advies over de twee ontwerpbesluiten worden meegestuurd.
Geen koppeling van budget aan landelijke beleidsdoelstellingen
In de begroting 2015 van het Ministerie van VenJ geeft de Minister aan dat
hij vanuit zijn beleidsverantwoordelijkheid, gehoord hebbende het College
van procureurs-generaal en de regioburgemeesters, ten minste eens in de
vier jaar de landelijke beleidsdoelstellingen van de politie vaststelt. Die
beleidsdoelstellingen zijn benoemd in de Veiligheidsagenda. Vanuit de
verantwoordelijkheid van de Minister van VenJ voor de vaststelling van
de landelijke beleidsdoelstellingen voor de politie en zijn verantwoordelijkheid voor het budget voor de Nationale politie, verwachten wij een
koppeling tussen de beleidsdoelstellingen en het budget van de Nationale
politie. Deze koppeling legt de Minister niet in zijn begroting, waardoor de
Tweede Kamer geen inzicht krijgt in welk deel van het budget wordt
ingezet voor de vastgestelde landelijke beleidsdoelstellingen.
Inzet € 105 miljoen voor intensivering veiligheid niet zichtbaar in
begroting
In het regeerakkoord van het kabinet-Rutte/Asscher is opgenomen dat de
Nationale politie er uiteindelijk structureel € 105 miljoen per jaar extra
bijkrijgt. Dat is bedoeld om meer blauw op straat en meer capaciteit voor
opsporing mogelijk te maken. De € 105 miljoen is volgens het regeerakkoord vooral gericht op het versterken van de recherchecapaciteit. De
precieze invulling wordt door de Minister vorm gegeven. De intensivering
loopt op van € 40 miljoen in 2014 tot € 105 miljoen in 2017 (zie tabel 2).
Tabel 2 Intensivering van kabinet-Rutte/Asscher (x € miljoen)
Veiligheid

2013

Intensivering veiligheid

2014

2015

2016

2017

Struc.

40

83

95

105

105

In de vorige begroting (voor 2014) van het Ministerie van VenJ gaat de
Minister bij artikel 31 Nationale politie nader in op de inzet van de
intensivering van de € 105 miljoen. Hierbij geeft hij aan dat met de
€ 105 miljoen het fundament van de politie wordt versterkt en dat
daarmee de inzetbaarheid van de politie wordt vergroot en de verdachtenratio2 stijgt. Ook in de voortgangsbrief die de Minister in december 2013
naar de Tweede Kamer heeft gestuurd3 gaat hij in op de inzet van de
€ 105 miljoen. In de begroting 2015 van het Ministerie van VenJ artikel 31
laat de Minister echter niet zien niet hoe dit bedrag wordt ingezet voor
meer blauw op straat en voor het versterken van de recherchecapaciteit.
Ook elders in de begroting van VenJ is dit niet terug te vinden. Ten
overvloede: ook de ontwerpbegroting 2015, de ontwerpmeerjarenraming

2

Het aantal in jaar t afgehandelde verdachten, gedeeld door het totale aantal aangiften in jaar t,
keer 100
3
VenJ (2013). Politie. Brief van de Minister van VenJ aan de Tweede Kamer. Kamerstuk 29 628,
nr. 421

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

3

2016–2019 en het ontwerpbeheerplan 2015 van de Nationale politie
bieden hier geen houvast.
Tevens valt op dat de risico’s voor de begroting van de Nationale politie
niet ook bij artikel 31 genoemd worden en van een totaal raming worden
voorzien als risico voor de begroting van VenJ.
2 Prestaties in de strafrechtketen: aandacht voor daadwerkelijke
verbetering van het aangifteproces en informatie
Eén van de kernthema’s in de beleidsagenda bij de begroting 2015 van het
Ministerie van VenJ is «Bestendiging en versterking van de rechtsstaat».
Dit kernthema omvat dit jaar onder meer de versterking van de prestaties
van de strafrechtketen inclusief de uitvoering van strafrechtelijke
beslissingen. Over de prestaties in de strafrechtketen hebben wij in 2012
een rapport4 uitgebracht. We stelden daarin vast dat de strafrechtketen
niet optimaal presteert, omdat zaken onbedoeld blijven liggen of
uitstromen en omdat informatie over de prestaties ontbreekt of niet goed
op elkaar aansluit. De programma’s Versterking Prestaties strafrechtketen
en Uitvoeringsketen Strafrechtelijke Beslissingen omvatten veel ambities
om het presteren van de strafrechtketen te verbeteren. Regie en
samenhang zijn cruciaal voor het slagen daarvan.
In de beleidsagenda gaat de Minister in op een aantal verbeteracties in de
strafrechtketen, onder meer gericht op het aangifteproces en het
inzichtelijk maken van de ketenprestaties. De Minister noemt de terugkoppeling aan slachtoffers als verbetering in het aangifteproces. Echter zoals
bekend omvat het aangifteproces meer dan terugkoppeling aan de
slachtoffers: het gaat ook om het oppakken van de juiste zaken door de
politie, een goede registratie en adequate overdracht aan het Openbaar
Ministerie (OM). Hoewel er, blijkens de voortgangsrapportages van de
Minister, ook dienaangaande stappen gezet zijn,5 is nog niet bekend of
deze ook daadwerkelijk resulteren in betere prestaties. Wij achten
monitoring van de praktische invulling van de verbeteracties en de
effecten daarom van belang.
In 2012 wezen wij erop dat goede informatie over de (ongewenste) in- en
uitstroom van zaken essentieel is voor de ontwikkeling van beleid voor de
strafrechtketen als geheel. Zo kunnen de gewenste prestaties en effecten
worden gerealiseerd en de ongewenste worden voorkomen. De strafrechtketenmonitor, die in de beleidsagenda wordt genoemd, zal het inzicht in
de prestaties verbeteren maar is nog in ontwikkeling. Zo is er op dit
moment nog geen zicht op de omvang van het aantal teruggestuurde
zaken (retourstromen). Daarnaast heeft de Minister in reactie op ons
rapport in 2012 het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC) opdracht gegeven voor een onderzoek naar de
uitstroom van zaken uit de strafrechtketen. Op basis daarvan zou hij
bepalen of hij een kwantitatieve doelstelling kan vaststellen om
ongewenste uitstroom tegen te gaan. Wij stellen vast dat dit tweeënhalf
jaar na dato nog niet is gebeurd.
3 Fraude: onduidelijkheid over gewenste resultaten en inzet
middelen
De Minister van VenJ geeft in de beleidsagenda van zijn begroting aan dat
de aanpak van fraude ook in 2015 een topprioriteit is. De ambities van het
4

Algemene Rekenkamer (2012). Prestaties in de strafrechtketen. Kamerstuk 33 173, nrs.1–2. Den
Haag: Sdu.
5
Zoals de nieuwe aanwijzing voor de opsporing en de uitrol van het zicht-op-zaken-systeem
BOSZ bij politie en OM.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

4

kabinet zijn vertaald in een rijksbreed actieprogramma6 waarvan de
uitvoering wordt gecoördineerd door het Ministerie van VenJ. Het doel is
om fraude zoveel mogelijk te voorkomen. Gevallen van fraude worden
zonder pardon aangepakt. Zo blijkt uit de begroting dat de Minister wil dat
in 2015 1500 strafzaken horizontale fraude (fraude tegen burgers,
bedrijven en financiële instellingen) worden aangebracht bij het OM. De
Minister van VenJ maakt in zijn begroting echter niet duidelijk welke
frauderisico’s er rijksbreed zijn, welke daarvan – naast horizontale fraude –
moeten worden aangepakt, welke bijdrage de betrokken ministeries
daaraan moeten leveren en hoeveel middelen hiermee gemoeid zijn. Wij
bevelen de Tweede Kamer daarom aan de Minister te vragen om hierover
alsnog meer duidelijkheid te geven opdat over 2015 ook een betekenisvolle verantwoording kan worden afgelegd.
Ten slotte wijzen we u nog op ons onderzoek Basisregistraties dat wij
29 oktober 2014 hebben gepubliceerd.7 Hierin concluderen we dat er
knelpunten zijn in de basisregistraties ten aanzien van de eenduidigheid
van begrippen, het (her)gebruik van gegevens en de terugmelding van
onjuistheden. Dit belemmert het effectief voorkomen en bestrijden van
fraude. We hebben het kabinet daarom aanbevolen om een overkoepelende benadering te ontwikkelen voor de inzet van gegevenskoppelingen
en -analyses en om experimenten op dit terrein te coördineren en te
evalueren. Verder hebben we enkele concrete aanbevelingen gedaan om
de gegevenskwaliteit te bevorderen, zoals de verbetering van terugmeldvoorzieningen en het harmoniseren van toezichtinstrumenten.
4 Decentralisatie: implementatie justitiële jeugdzorg vertraagd
Op verzoek van uw Kamer hebben wij het afgelopen jaar speciaal gekeken
naar de komende decentralisaties. In de Staat van de Rijksverantwoording
hebben wij daarover gerapporteerd en onder meer voorwaarden voor een
verantwoorde decentralisatie omschreven.8 In deze brief staan we daar
wederom bij stil, in het bijzonder betreffende de justitiële jeugdzorg als
onderdeel van de decentralisatieoperatie.
Met ingang van 1 januari 2015 worden de gemeenten verantwoordelijk
voor de uitvoering en financiering van de jeugdbescherming (kinderbeschermingsmaatregelen) en de jeugdreclassering.9 De daarvoor
beschikbare middelen worden overgeheveld van de begroting van het
Ministerie van VenJ naar de gemeentefondsbegroting en wordt als
integratie uitkering verstrekt. Het gaat voor 2015 om € 358 miljoen, die
dus niet meer op de begroting van VenJ voor 2015 staan. In de begroting
van het Ministerie van VenJ licht de Minister deze decentralisatie toe,
zowel in de beleidsagenda als in het artikel 35 Jeugd. Hij geeft daarbij aan
dat hij na de decentralisatie een regisserende rol behoudt voor de
jeugdbescherming en jeugdreclassering. Daarnaast heeft de Minister een
uitvoerende rol voor Halt, de Raad voor de Kinderbescherming en
Justitiële Jeugdinrichtingen.

6

De volgende ministeries zijn betrokken bij dit programma: Financiën; Economische Zaken;
Volksgezondheid, Welzijn en Sport; Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Sociale Zaken en
Werkgelegenheid.
7
Algemene Rekenkamer (2014). Basisregistraties;vanuit het perspectief van de burger, fraudebestrijding en governance. 29 oktober 2014.
8
Algemene Rekenkamer (2014). De Staat van de rijksverantwoording 2013. Rijksbrede resultaten
en thema’s
verantwoordingsonderzoek 2013. 21 mei 2014.
9
De decentralisatie van de justitiële jeugdzorg maakt onderdeel uit van de decentralisatie van de
jeugdzorg. Tegelijkertijd vindt ook de decentralisatie plaats van de maatschappelijke ondersteuning en arbeidsparticipatie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

5

In juli heeft het kabinet tijdelijk (van 1 september 2014 tot 1 september
2016) de onafhankelijke Transitiecommissie Sociaal Domein ingesteld die
bij de uitvoering van de decentralisaties mogelijke knelpunten en risico’s
signaleert en op basis daarvan de Minister van BZK en gemeenten
informeert en adviseert, opdat tijdig kan worden bijgestuurd. Wij
waarderen het dat het kabinet mede op deze wijze tegemoet is gekomen
aan de zorgen die wij en ook andere organisaties hebben uitgesproken
over een zorgvuldige overgang van de taken in het sociaal domein naar
de gemeenten.
De Minister geeft bij artikel 35 Jeugd in de VenJ-begroting als doelstelling
aan jeugdigen te beschermen die in hun ontwikkeling worden bedreigd in
de opvoed- en leefsituatie. Tijdens het transitieproces van de justitiële
jeugdzorg moet de continuïteit van zorg gewaarborgd zijn. Hiervoor is het
van belang dat de juiste zorg voldoende is ingekocht en de informatieuitwisseling tussen de verschillende partijen is geborgd.
De Staatssecretaris van VenJ en de Staatssecretaris van VWS verwachten
dat op 1 januari 2015 alle benodigde jeugdhulp voor alle kinderen in
Nederland goed toegankelijk is.10 Wat betreft de inkoop van justitiële
jeugdzorg verwacht de Staatssecretaris van VenJ dat op 1 november 2014
de inkoopcontracten tussen de gemeenten en de bureaus jeugdzorg en
landelijk werkende instellingen gesloten zullen zijn.11 Medio september
2014 hadden de landelijk werkende instellingen echter nog steeds geen of
zeer weinig contracten kunnen sluiten met gemeenten. En de contracten
die afgesloten zijn betreffen nul-urencontracten. Een aandachtspunt is of
en in hoeverre de continuïteit van zorg door (landelijk werkende)
instellingen hiermee gegarandeerd is.12
Een tweede aandachtspunt bij de transitie van de justitiële jeugdzorg is
het verplichte beveiligde berichtenverkeer tussen alle partners. Het gaat
hierbij om de informatie die voor partijen noodzakelijk is in het kader van
regie en uitvoering van jeugdbeschermings- en jeugdreclasseringsmaatregelen. Het Ministerie van VenJ heeft daartoe de Collectieve Opdracht
Retourvoorziening (CORV) laten ontwikkelen. De gemeenten gaven in de
eerste helft 2014 geen prioriteit aan de aansluiting op CORV.13 Momenteel
worden op voorstel van het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten
van de Vereniging Nederlandse Gemeenten tijdelijke maatregelen
getroffen, zodat alle gemeenten op 1 januari 2015 op enigerlei wijze
digitaal aangesloten zijn op CORV.14 Ook dit is noodzakelijk om de
continuïteit van zorg te garanderen na 1 januari 2015.

10

VWS en VenJ (2014). Voortgang Transitie Jeugdstelsel. Brief van de staatssecretarissen van
VWS en VenJ aan de Tweede Kamer, d.d. 23 september 2014 (Kamerstuk 31 839, nr. 412).
11
VWS en VenJ (2014). Voortgang Inkoopafspraken Transitie Jeugdstelsel. Brief van de
staatssecretarissen van VWS en VenJ aan de Tweede Kamer, d.d. 28 augustus 2014
(Kamerstuk 31 839, nr. 410)
12
Transitie Autoriteit Jeugd (4 september 2014). Tussenbericht Transitie Autoriteit Jeugd. Bijlage
bij de brief van de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van Veiligheid en
Justitie aan de Tweede Kamer Voortgang Transitie Jeugdstelsel, d.d. 23 september 2014.
13
Transitiecommissie Stelselherziening Jeugd (juni 2014). Vierde rapportage. Bijlage bij de brief
van de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van Veiligheid en Justitie
aan de Tweede Kamer, Kamerstuk 31 839, nr. 387, blz. 23 en 27.
14
Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten/Vereniging van Nederlandse Gemeenten (mei
2014). Impactanalyse CORV; Eindrapport, versie 1.0 en Kwaliteitsinstituut Nederlandse
Gemeenten/Vereniging van Nederlandse Gemeenten en Ministerie van Veiligheid en Justitie
en Leveranciers Addendum; Transitie Jeugd: Aansluiting en gebruik CORV (april 2014).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

6

5 Aandacht nodig voor samenhang beleid, prestaties en middelen
van de Strategie Nationale veiligheid
De Minister van VenJ geeft in zijn begroting geen samenhang aan tussen
beleid, prestaties en middelen voor zijn Strategie Nationale Veiligheid en
de rampenbestrijding en crisisbeheersing. De Tweede Kamer kan hierdoor
niet vaststellen waar de publieke middelen aan worden besteed en met
welk beoogd resultaat. In het rapport Zicht overheden op beschermen
burgers en bedrijven – dat we dezer dagen publiceren, gaan we daar
verder op in, evenals de reactie van de Minister daarop.
6 Financieel beheer Ministerie van VenJ verbeterd, wel nog
verdere inspanning nodig
In onze brief «Aandachtspunten bij de begroting 2014 van het Ministerie
van Veiligheid en Justitie»15 gaven wij aan dat de Minister veel had
gedaan om het financieel beheer van zijn ministerie te verbeteren, maar
dat dit nog niet op orde was. In ons Verantwoordingsonderzoek over
201316 constateerden we dat het ministerie erin is geslaagd om het
financieel beheer te verbeteren. Zo kon de jaarrekening 2013 worden
opgesteld op basis van de informatie uit het financieel systeem en is de
verplichtingenadministratie op orde gebracht.
In de begroting van 2014 had de Minister expliciet gemeld dat hij bij de
begrotingsbehandeling de Tweede Kamer zou informeren over de
voortgang van het verbeterplan Financieel beheer. We zijn met de Minister
van mening dat de noodzaak om dit afzonderlijk te agenderen niet meer
zo prominent aanwezig is. Dit laat onverlet dat er nog veel inspanningen
nodig zijn om te komen tot een structurele verbetering van het financieel
beheer. Dit had in de begroting 2015 een plaats verdiend.
7 Data over gesubsidieerde rechtsbijstand kan als open data
beschikbaar worden gesteld
De overheid moet méér het voortouw nemen in het actief digitaal
beschikbaar stellen van de openbare data waar zij over beschikt. Daarmee
neemt het inzicht in de besteding van belastinggeld toe, ontstaan kansen
voor hergebruik van data en wordt de overheid gestimuleerd om te
innoveren en efficiënter te werken. Hiervoor is het van belang dat de
departementen weten over welke data(sets) zij beschikken en welk deel
daarvan als open data kan worden aangeboden. Een en ander constateerden wij in ons Trendrapport open data (maart 2014).17
Een datacatalogus of een data-inventarisatie kan inzicht bieden in welke
data departementen in huis hebben en kan helpen bij het bepalen welke
data al dan niet op korte termijn open kunnen en welke niet.
Wij constateren dat veel informatie op het gebied van veiligheid,
criminaliteit en rechtshandhaving al als open data beschikbaar wordt
gesteld via de website van het CBS. Zo is de publicatie Criminaliteit en
rechtshandhaving een statistisch naslagwerk op het gebied van de
strafrechtsketen. Een ander goed voorbeeld is de Veiligheidsmonitor, een
jaarlijks terugkerend bevolkingsonderzoek naar veiligheid, leefbaarheid en
slachtofferschap.

15

Algemene Rekenkamer (2013). Aandachtspunten bij de begroting 2014 van het Ministerie van
Veiligheid en Justitie. Kamerstuk 33 750 VI, nr. 25.
16
Zie resultaten van ons verantwoordingsonderzoek 2013 bij het Ministerie van VenJ:
http://verantwoordingsonderzoek.rekenkamer.nl/2013/venj en Kamerstuk 33 942, nr. 1.
blg-331856.
17
Algemene Rekenkamer (2014). Trendrapport open data. Kamerstuk 32 802, nr. 7.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

7

Een voorbeeld van data die het Ministerie van VenJ op korte termijn als
open data beschikbaar zouden kunnen stellen is informatie over gesubsidieerde rechtsbijstand. In ons verantwoordingsonderzoek 2013 hebben wij
geconstateerd dat het ministerie veel informatie in huis heeft over
gesubsidieerde rechtsbijstand. Deze informatie biedt interessant analysemateriaal om inzicht te krijgen in het gebruik ervan, zeker in combinatie
met bijvoorbeeld bevolkingsgegevens van het CBS. In reactie op ons
verantwoordingsonderzoek 2013 schreef de Minister dat in overleg met
het CBS, het WODC en de Raad voor Rechtsbijstand zal worden besproken
in hoeverre en op welke wijze deze gegevens als open data beschikbaar
kunnen worden gesteld.
Wij bevelen de Tweede Kamer aan om de Minister van VenJ te vragen
naar de stand van zaken met betrekking tot het open stellen van gegevens
over de gesubsidieerde rechtsbijstand. Ook bevelen wij aan de Minister te
vragen een data-inventarisatie uit te voeren en aan te geven welke data
nog meer op korte termijn open kunnen worden aangeboden.
8 Opvolging aanbevelingen Algemene Rekenkamer
We wijzen de Tweede Kamer op de stand van zaken met betrekking tot het
opvolgen van de aanbevelingen van de Algemene Rekenkamer door het
Ministerie van VenJ. Tot voor kort was er geen goed inzicht in de mate
waarin de ministeries onze aanbevelingen opvolgen. Sinds 2013 vragen
wij daarom de ministeries om ons te rapporteren welke acties zij hebben
ondernomen naar aanleiding van onze onderzoeken. Voor het Ministerie
van VenJ betreft het voor de periode van januari 2012 tot en met juni 2014
10 rapporten met daarin 41 aanbevelingen. Op 34 van deze aanbevelingen
hebben de bewindspersonen van VenJ actie ondernomen, op de overige 7
dus niet maar op deze aanbevelingen hadden de bewindspersonen ook
geen toezegging gedaan. In de bijlagen hebben wij per rapport de stand
van zaken in kaart gebracht18. Deze bijlagen zijn ook digitaal te vinden op
www.rekenkamer.nl/publicaties/opvolging_aanbevelingen. Zo kan de
Tweede Kamer zicht houden op de mate waarin ministeries daadwerkelijk
aan de slag gaan met onze aanbevelingen en indien gewenst de bewindspersonen daarop aanspreken.
Hieronder in figuur 1 staat de stand van zaken voor het Ministerie van
VenJ weergeven wat betreft de opvolging van onze aanbevelingen. In de
periode van 2012 tot en met juni 2014 hebben we 10 rapporten aan de
Minister van VenJ gericht, met daarin 41 aanbevelingen.
Figuur 1 Aantal acties naar aanleiding van aanbevelingen

18

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

8

In het volgende figuur vergelijken we de mate waarin onze aanbevelingen
worden of zijn opgevolgd door het Ministerie van VenJ met het rijksbrede
gemiddelde.
Figuur 2 VenJ vergeleken met de totale rijksoverheid

Reactie Minister

Op 7 november 2014 heeft de Minister van VenJ gereageerd op een
conceptversie van deze brief. De volledige reactie is te lezen op
www.rekenkamer.nl.
De Minister geeft in zijn reactie aan dat de besteding van de € 105 miljoen
op artikel 31 Nationale politie niet specifiek verantwoord zal worden en
dat deze intensivering bijdraagt aan de uitvoering van de veiligheidsagenda 2015–2018.
De Minister verwacht u in de voortgangsrapportage Versterking Prestaties
strafrechtketen eind 2014 of uiterlijk medio 2015 te kunnen berichten of
het mogelijk en wenselijk is om een kwantitatieve doelstelling vast te
stellen om ongewenste uitstroom tegen te gaan in de strafrechtketen.
Ook geeft de Minister aan dat u in december een voortgangsrapportage
ontvangt over de rijksbrede aanpak van fraude.
Over de decentralisatie van de justitiële jeugdzorg geeft de Minister aan
dat gemeenten ten behoeve van de continuïteit van de zorg verplicht zijn
om minimaal 80% van het budget van 2014 van de bureaus jeugdzorg te
garanderen voor 2015. Instellingen die desondanks in financieringsproblemen komen, kunnen een beroep doen op de subsidieregeling
«vergoeding bijzondere transitiekosten».
Voor zijn Strategie Nationale Veiligheid geeft de Minister van VenJ aan dat
hij daar waar mogelijk de samenhang tussen beleid, prestaties en
middelen in de begroting en de verantwoording zal versterken.
Ten slotte geeft de Minister aan dat de Raad voor Rechtsbijstand samen
met de onderzoekers van de Monitor Gesubsidieerde Rechtsbijstand werkt
aan een voorstel voor het beschikbaar stellen van open data over
gesubsidieerde rechtsbijstand.
Nawoord Algemene Rekenkamer
De Minister verwijst in zijn reactie naar voortgangsrapportages die
binnenkort zullen verschijnen, maar waarvan de uitkomsten van invloed
kunnen zijn op de begroting. De informatiepositie voor de Tweede Kamer
zou kunnen toenemen als de Minister in het vervolg een duidelijke
koppeling legt tussen de begroting en deze voortgangsrapportages.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

9

Tot slot
Wij gaan graag met u in gesprek over de door ons geconstateerde
aandachtspunten bij de begroting 2015 van VenJ.
Algemene Rekenkamer
drs. C.C.M. Vendrik,
wnd. president
drs. B. Goezinne,
wnd. secretaris

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000 VI, nr. 8

10