Top-10 onveilige N-wegen
Op basis van verschillende verkeersveiligheidsindicatoren en
historische gegevens 2017-2021

Verantwoording
Titel:
Subtitel:

Projectnummer:
Klant:
Versie:
Datum:

Top-10 onveilige N-wegen
Op basis van verschillende
verkeersveiligheidsindicatoren en historische
gegevens 2017-2021
51010926
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
Definitief
16-01-2023

2/27

Inhoudsopgave

Verantwoording .............................................................................................................................. 2
1
1.1
1.2

Inleiding .............................................................................................................................. 4
Aanleiding ............................................................................................................................ 4
Leeswijzer ............................................................................................................................ 4

2
N-wegen in Nederland ....................................................................................................... 5
2.1 Selectie van N-wegen ......................................................................................................... 5
2.2 Lengte van N-wegen ........................................................................................................... 6
2.2.1 Lengte van N-wegen naar wegbeheerdersoort ................................................................ 6
2.2.2 Lengte van N-wegen naar provincie ................................................................................ 6
3
Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen ............................................................. 7
3.1 Selectie en koppeling ongevallen aan N-wegen ................................................................. 7
3.2 Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen ................................................................... 8
3.2.1 Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen naar wegbeheerdersoort ....................... 8
3.2.2 Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen naar provincie ........................................ 9
3.2.3 Verdeling lengte, aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen in vergelijking met
overige wegen ................................................................................................................ 10
4
4.1
4.2
4.3
4.4
4.5

Top-10 onveilige N-wegen .............................................................................................. 11
Inleiding ............................................................................................................................. 11
Top-10 onveilige N-wegen op basis van aantal ongevallen .............................................. 12
Top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid ............................................. 14
Top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsrisico ................................................... 16
Top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én ongevalsrisico ................ 18

5
5.1
5.2
5.3
5.4
5.5

Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen ............................................................... 20
Inleiding ............................................................................................................................. 20
Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van aantal ongevallen ................. 21
Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsdichtheid ................ 22
Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsrisico ...................... 23
Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én
ongevalsrisico .................................................................................................................... 24
Combinatie top-10 onveilige N-wegen en top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op
basis van ongevalsdichtheid én ongevalsrisico ................................................................ 26

5.6
6
6.1
6.2

Conclusies ....................................................................................................................... 27
Algemeen .......................................................................................................................... 27
Top-10 onveilige N-wegen ................................................................................................ 27

3/27

1

Inleiding

1.1

Aanleiding

Tijdens de begrotingsbehandeling voor het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat voor het jaar
2022 heeft de Tweede Kamer middels een motie van het Kamerlid Madlener 1 verzocht om een
overzicht in het MIRT op te nemen van de top-10 N-wegen waar de meeste ongevallen plaatsvinden.
Deze motie vormt de aanleiding voor dit onderzoek.
Daarnaast is in de beantwoording van schriftelijke Kamervragen van het Kamerlid Koerhuis 2
toegezegd dat in dit onderzoek ook nader inzicht wordt geboden in:
- het aantal verkeersongevallen en verkeersdoden op N-wegen per provincie;
- de verdeling van lengte, aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen in vergelijking met overige
wegen.

1.2

Leeswijzer

In voorliggende rapportage is op verschillende manieren een top-10 van onveilige N-wegen
samengesteld. De methodiek die hiervoor is gebruikt en de resultaten die dit oplevert, worden in de
volgende hoofdstukken toegelicht.
In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de in dit onderzoek geselecteerde N-wegen en de lengte hiervan
naar categorie wegbeheerder en geografische ligging naar provincie. Hoofdstuk 3 bevat een overzicht
van het aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen, ook weer naar categorie wegbeheerder en
geografische ligging naar provincie. In hoofdstuk 2 en 3 wordt inzicht gegeven in de toegezegde
punten aan het lid Koerhuis naar aanleiding van schriftelijke Kamervragen.
Er zijn verschillende verkeersveiligheidsindicatoren waarmee N-wegen te ordenen zijn en waarmee
een lijst met de top-10 onveilige N-wegen op te stellen is. In hoofdstuk 4 wordt op Nwegnummerniveau steeds een top-10 gegeven op basis van vier indicatoren: het aantal ongevallen,
de ongevalsdichtheid, het ongevalsrisico en tenslotte een top-10 op basis van de ongevalsdichtheid
én het ongevalsrisico.
Hoofdstuk 5 bevat ook deze vier top-10 lijsten maar dan op basis van deeltrajecten van N-wegen.
Hierbij worden (zeer) lange N-wegen opgeknipt in deeltrajecten. De deeltrajectenbenadering resulteert
in een overzicht van de meest onveilige deeltrajecten van N-wegen.

1

Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (XII) voor het jaar 2022 | Tweede
Kamer der Staten-Generaal
2
Het bericht dat de noodklok wordt geluid door het gevaar op N-wegen. | Tweede Kamer der Staten-Generaal

4/27

2

N-wegen in Nederland

2.1

Selectie van N-wegen

Als eerste stap in dit onderzoek zijn N-wegen in Nederland geïnventariseerd vanuit het Nationaal
Wegenbestand (NWB). Het NWB is een open databestand met openbare wegen in Nederland die
een straatnaam of wegnummer hebben en in beheer zijn bij het Rijk, provincies, gemeenten,
waterschappen en private organisaties. Bij de selectie van N-wegen is ervoor gekozen om de Nwegen in beheer van de verschillende wegbeheerders mee te nemen in het onderzoek. De reden
hiervan is dat in de motie N-wegen in algemene zin wordt benoemd.
In dit onderzoek zijn alleen de gehectometreerde N-wegen beschouwd. Met deze keuze worden niet
alle wegen in Nederland die als N-weg aangeduid zouden kunnen worden meegenomen. Dit betreffen
voornamelijk gemeentelijke N-wegen binnen de bebouwde kom die niet gehectometreerd zijn. Deze
over het algemeen ander type N-wegen hebben een duidelijk ander karakter dan reguliere N-wegen.
Figuur 1 – Twee voorbeelden van in het onderzoek opgenomen gehectometreerde N-wegen: de N349 ter hoogte van
hectometer 13,8 van de provincie Overijssel (linker afbeelding) en de N210 ter hoogte van hectometer 11,0 van de provincie
Zuid-Holland (rechter afbeelding)

Onderzoeksmethodiek: selectie van N-wegen
De selectie van N-wegen in dit onderzoek is gebaseerd op het NWB van 1 september 2022. Hiervoor is in eerste instantie het
kenmerk ‘WEGNR_HMP’ uit het NWB gebruikt, wat het nummer op de weg zoals op de hectometerborden langs de kant van de
weg terug te vinden is aangeeft. Gehectometreerde wegen waar WEGNR_HMP niet is ingevuld maar waar het kenmerk
‘WEGNUMMER’, het administratieve wegnummer, uit het NWB wel duidt op een N-weg zijn aanvullend ook meegenomen.
Alleen de gehectometreerde wegen zijn beschouwd. Binnen de geselecteerde N-wegen beschouwen we de hoofdrijbanen;
parallelwegen en fietspaden worden dus buiten beschouwing gelaten. Daarnaast zijn een aantal deeltrajecten van N-wegen
recentelijk aangelegd of gereconstrueerd waardoor hier geen goede analyse op uit te voeren is, het zijn zestien deeltrajecten:
N15 16.002 - 19.653, N69 35.762 - 44.833, N223 0.394 - 2.038, N260 4.653 - 7.795, N270 45.034 - 47.647, N303 3.037 - 6.88,
N307 38.412 - 43.945, N316 1.615 - 4.033, N340 49.999 - 55.582, N345 11.9 - 14.165, N457 4.076 - 6.289, N513 24.206 25.994, N605 4.777 - 9.189, N639 1.138 - 3.309, N727 2.135 - 4.839 en de N983 0.068 - 2.794.
Voor berekening van de weglengte is alleen de hoofdrijbaan van de N-weg beschouwd, dit zijn de wegvakken die in het NWB
de BST_CODE HR, ‘leeg’, MRB, NRB of VRB hebben. De lengte is bepaald door de geografische lengte van de wegvakken op
te tellen. Voor wegvakken bij gescheiden rijbanen (POS_TV_WOL is L of R) is de lengte gedeeld door twee.
N-wegen met een lengte minder dan 1 kilometer zijn niet meegenomen.

5/27

2.2

Lengte van N-wegen

Er zijn 525 N-wegen3 met een totale lengte van 7.132 kilometer in het onderzoek meegenomen. De
totale weglengte van alle wegen in Nederland is volgens het CBS4 141.242 kilometer. Ongeveer 5%
van de totale weglengte in Nederland betreft zodoende een N-weg.

2.2.1

Lengte van N-wegen naar wegbeheerdersoort

Een wegbeheerder is verantwoordelijk voor het deel van de wegen die zij in beheer heeft. Uit Tabel 1
blijkt dat provincies met ruim 90% van de weglengte het merendeel van de N-wegen in beheer
hebben. Rijks-N-wegen vormen ruim 8% van de weglengte. Gemeenten en enkele private
wegbeheerders hebben een beperkter aantal N-wegen in beheer.
Tabel 1 – Lengte N-wegen in Nederland naar categorie wegbeheerder
Categorie
wegbeheerder

Lengte (km)

Lengte (%)

Provincie

6.444

90,4%

Rijk

602

8,4%

Gemeente

51

0,7%

Privaat

34

0,5%

Totaal

7.132

100,0%

2.2.2

Lengte van N-wegen naar provincie

In Tabel 2 is de lengte van N-wegen (ongeacht wegbeheerder) in Nederland per provincie
(geografische ligging) weergegeven. De meeste N-wegen liggen in de provincie Gelderland, de minste
in de provincie Utrecht.
Tabel 2 – Lengte van N-wegen in Nederland naar provincie (geografische ligging)

3
4

Provincie

Lengte (km)

Lengte (%)

Gelderland

1.150

16,1%

Overijssel

760

10,7%

Noord-Holland

645

9,1%

Zuid-Holland

615

8,6%

Friesland

581

8,1%

Noord-Brabant

575

8,1%

Groningen

559

7,8%

Drenthe

510

7,2%

Zeeland

494

6,9%

Flevoland

474

6,6%

Limburg

455

6,4%

Utrecht

314

4,4%

Totaal

7.132

100,0%

Een overzicht van alle in dit onderzoek meegenomen N-wegen is in een separaat kaartbeeld meegestuurd
Lengte van wegen; wegkenmerken, regio (cbs.nl)

6/27

3

Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen

3.1

Selectie en koppeling ongevallen aan N-wegen

Als tweede stap in dit onderzoek zijn uit het Bestand geRegistreerde Ongevallen Nederland (BRON)
van Rijkswaterstaat gegevens gehaald over de locaties van ongevallen die in de voorbije vijf jaar
(2017 t/m 2021) zijn geregistreerd op N-wegen.
De ongevallencijfers die zijn gebruikt in het onderzoek zijn niet volledig. Het kan voorkomen dat bij
ongevallen geen politie wordt ingeschakeld, waardoor deze ontbreken in BRON.
Onderzoeksmethodiek: selectie en koppeling ongevallen aan N-wegen
In dit onderzoek zijn de slachtofferongevallen uit BRON5 van de afgelopen 5 jaar (2017 t/m 2021) gekoppeld aan de
geselecteerde N-wegen. In BRON is er per jaar al een koppeling met het NWB van het corresponderende jaar beschikbaar en
bevat deze database daarnaast per ongeval diverse administratieve locatiekenmerken en de geografische XY-positie. Deze
kenmerken zijn gebruikt om de ongevallen te herprojecteren op het vigerende NWB van 1 september 2022. Deze herprojectie
zorgt ervoor dat alle data vanuit één peildatum beschouwd kan worden.
Het herprojecteren is uitgevoerd in een aantal stappen. Allereerst is gekeken of de bestaande koppeling van het ongeval aan
het NWB van het corresponderende jaar overgenomen kan worden. Ieder ongeval is gekoppeld aan een wegvak (WVK_ID) of
een junctie (JTE_ID) uit het NWB. Als dit wegvak of junctie nog steeds in het NWB van 1 september 2022 zit én de ligging van
het wegvak of junctie niet significant veranderd is in het NWB (de afstand van het ongeval tot het wegvak in het vigerende NWB
is minder dan 25 meter), is de koppeling direct overgenomen. Voor de ongevallen waarbij dit niet het geval is, zijn alle
wegvakken in het NWB die binnen 25 meter van het ongeval liggen beschouwd. Indien er binnen deze selectie wegvakken zijn
met hetzelfde wegnummer en hectometrering als het ongeval in de oorspronkelijke koppeling had, is het dichtstbijzijnde wegvak
uit deze wegvakken gekoppeld aan het ongeval. Indien dit niet het geval is maar er wel wegvakken zijn met alleen hetzelfde
wegnummer, is het dichtstbijzijnde wegvak uit deze wegvakken gekoppeld aan het ongeval. De resterende ongevallen zijn aan
het dichtstbijzijnde wegvak gekoppeld.
De slachtofferongevallen uit BRON in de periode 2017 t/m 2021 zijn geprojecteerd op de geselecteerde N-wegen in het NWB
van 1 september 2022.
•
•
•

Ongevallen tussen (brom) fietsers, zonder betrokkenheid van motorvoertuigen, zijn buiten beschouwing gelaten omdat
deze vermoedelijk niet op de N-weg zelf hebben plaatsgevonden maar op een vrijliggend fietspad.
Ongevallen op kruispunten tussen meerdere N-wegen zijn geprojecteerd op alle betrokken N-wegen. In de top-10 lijsten
kunnen individuele ongevallen hierdoor bij meerdere N-wegen tegelijkertijd meetellen.
Ongevallen op afritten en toeritten van N-wegen zijn meegenomen.

Definitie van dodelijke ongevallen, letselongevallen en slachtofferongevallen
In BRON is de ernst van het ongeval en het aantal slachtoffers opgenomen. Er zijn drie hoofdcategorieën van ernst: dodelijke
ongevallen waarbij één of meer doden zijn gevallen, letselongevallen waarbij geen doden zijn gevallen maar waarbij wel
mensen gewond zijn geraakt en ongevallen met uitsluitend materiele schade. In dit onderzoek zijn alleen de ongevallen waarbij
doden of gewonden zijn gevallen beschouwd. Er is gekeken naar de dodelijke ongevallen als aparte groep en daarnaast is
gekeken naar de dodelijke ongevallen en de letselongevallen samen, dit zijn de slachtofferongevallen.

5

Verkeersveiligheid en ongevallencijfers | Rijkswaterstaat

7/27

3.2

Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen

Het voor de periode 2017 t/m 2021 in BRON geregistreerde aantal dodelijke ongevallen op N-wegen
bedraagt 569, bij deze ongevallen vielen 614 verkeersdoden. Het aantal verkeersdoden is dus niet
gelijk aan het aantal dodelijke verkeersongevallen; bij een dodelijk verkeersongeval kunnen immers
één of meerdere verkeersdoden vallen. Hetzelfde principe geldt voor het aantal slachtofferongevallen
en het aantal slachtoffers: bij 7.393 slachtofferongevallen vielen 9.227 slachtoffers.

3.2.1

Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen naar wegbeheerdersoort

In lijn met de weglengte, blijkt uit Tabel 3 dat, met 90,6%, de meeste verkeersdoden op provinciale Nwegen vallen. Van de slachtoffers valt 87,9% op provinciale N-wegen.

Tabel 3 – In BRON geregistreerde aantal dodelijke ongevallen en aantal verkeersdoden, aantal slachtofferongevallen en aantal
slachtoffers op N-wegen naar categorie wegbeheerder voor de periode 2017 t/m 2021
Dodelijke ongevallen
2017 t/m 2021

Verkeersdoden
2017 t/m 2021

Slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Aantal

Aandeel

Aantal

Aandeel

Aantal

Aandeel

Aantal

Aandeel

Provincie

514

90,3%

556

90,6%

6.544

88,5%

8.107

87,9%

Rijk

48

8,4%

51

8,3%

745

10,1%

994

10,8%

Gemeente

5

0,9%

5

0,8%

90

1,2%

110

1,2%

Privaat

2

0,4%

2

0,3%

14

0,2%

16

0,2%

Totaal

569

100,0%

614

100,0%

7.393

100,0%

9.227

100,0%

Categorie
wegbeheer
der

Slachtoffers
2017 t/m 2021

8/27

3.2.2

Aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen naar provincie

In Tabel 4 is het in BRON geregistreerde aantal dodelijke ongevallen en aantal verkeersdoden
(ongeacht wegbeheerder, dat kunnen dus N-wegen zijn van zowel provincies, als Rijk, als gemeente
etc.)) per provincie (geografische ligging) weergegeven alsmede het aantal slachtofferongevallen en
het aantal slachtoffers.

Tabel 4 – In BRON geregistreerde aantal dodelijke ongevallen en aantal verkeersdoden, aantal slachtofferongevallen en aantal
slachtoffers op N-wegen per provincie (geografische ligging) voor de periode 2017 t/m 2021
Dodelijke ongevallen
2017 t/m 2021

Verkeersdoden
2017 t/m 2021

Slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Aantal

Aandeel

Aantal

Aandeel

Aantal

Aandeel

Aantal

Aandeel

Gelderland

104

18,3%

108

17,6%

1.089

14,7%

1.356

14,7%

NoordBrabant

70

12,3%

74

12,1%

578

7,8%

721

7,8%

NoordHolland

57

10,0%

66

10,7%

1.082

14,6%

1.379

14,9%

ZuidHolland

57

10,0%

61

9,9%

1.387

18,8%

1.686

18,3%

Overijssel

55

9,7%

57

9,3%

635

8,6%

782

8,5%

Groningen

45

7,9%

49

8,0%

473

6,4%

578

6,3%

Limburg

41

7,2%

44

7,2%

434

5,9%

542

5,9%

Drenthe

34

6,0%

40

6,5%

341

4,6%

457

5,0%

Friesland

30

5,3%

34

5,5%

319

4,3%

403

4,4%

Utrecht

32

5,6%

33

5,4%

551

7,5%

669

7,3%

Zeeland

24

4,2%

24

3,9%

302

4,1%

370

4,0%

Flevoland

20

3,5%

24

3,9%

202

2,7%

284

3,1%

Totaal

569

100,0%

614

100,0%

7.393

100,0%

9.227

100,0%

Provincie

Slachtoffers
2017 t/m 2021

9/27

3.2.3

Verdeling lengte, aantal ongevallen en slachtoffers op N-wegen in
vergelijking met overige wegen

Uit paragraaf 2.2 bleek dat ongeveer 5% van de totale weglengte in Nederland een N-weg is.
Aanvullend is in Figuur 2 de verdeling opgenomen van het voor de periode 2017 t/m 2021 in BRON
geregistreerde aantal dodelijke ongevallen, verkeersdoden, slachtofferongevallen en slachtoffers op
N-wegen en alle overige wegen in Nederland. Hieruit blijkt bijvoorbeeld dat N-wegen met 5% van de
weglengte 22,4% van de verkeersdoden vertegenwoordigen.

Figuur 2 – Verdeling lengte (km), dodelijke ongevallen, verkeersdoden, slachtofferongevallen en slachtoffers van N-wegen en
alle overige wegen
N-wegen
0%

10%

20%

30%

Alle overige wegen
40%

50%

60%

70%

80%

90%

100%

Lengte

Dodelijke ongevallen

Verkeersdoden

Slachtofferongevallen

Slachtoffers

10/27

4

Top-10 onveilige N-wegen

4.1

Inleiding

Er zijn verschillende verkeersveiligheidsindicatoren waarmee N-wegen te ordenen zijn en waarmee
een lijst met de top-10 onveilige N-wegen op te stellen is. De meest eenvoudige indicator is het totaal
aantal ongevallen dat op een N-weg heeft plaatsgevonden, zoals gevraagd in de motie Madlener,
deze uitwerking is in paragraaf 4.2 te vinden.
De variatie in lengte van de verschillende N-wegen is echter groot: de langst in het onderzoek
meegenomen N-weg is de N34 met een lengte van 79 km en de kortste N-weg is de N747 met een
lengte van 1 km. Lange N-wegen hebben een grotere kans om hoog op deze ranglijst te eindigen.
Om te corrigeren voor de weglengte wordt veelal de indicator ongevalsdichtheid gebruikt: het aantal
ongevallen per kilometer weglengte. De uitwerking van een top-10 onveilige N-wegen op basis van
ongevalsdichtheid is in paragraaf 4.3 te vinden.
Naast de lengte van een N-weg is de verkeersdrukte een tweede belangrijk kenmerk bij het
vergelijken van wegen. Op drukke wegen vallen in het algemeen meer ongevallen dan op rustige
wegen. Om te corrigeren voor de verkeersdrukte wordt veelal de indicator ongevalsrisico gebruikt: het
aantal ongevallen per afgelegde voertuigkilometer. Dit geeft dus weer wat het risico is dat een
individuele weggebruiker op een bepaalde N-weg bij een ongeval betrokken raakt. De uitwerking van
een top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsrisico is in paragraaf 4.4 te vinden.
Navolgende tabel vat de drie in dit onderzoek toegepaste verkeersveiligheidsindicatoren kort samen.
Tabel 5 – In onderzoek toegepaste verkeersveiligheidsindicatoren
Verkeersveiligheidsindicator

Definitie

Ongevallen

Het aantal ongevallen

Ongevalsdichtheid

Het aantal ongevallen per kilometer weglengte

Ongevalsrisico

Het aantal ongevallen per afgelegde voertuigkilometer

Tenslotte combineren we in paragraaf 4.5 de twee indicatoren ongevalsdichtheid en ongevalsrisico.
Hierbij volgen we een screenermethode6 van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek
Verkeersveiligheid waarbij wegen met een relatief hoge ongevalsdichtheid én een hoog ongevalsrisico
worden geselecteerd als de onveiligste wegen.

6 Screening en diagnose van de veiligheid van infrastructuur in Zuid-Holland, ontwikkeling en toepassing van een

meetinstrument op provinciale wegen en fietspaden. Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid, R-2021-12.

11/27

4.2

Top-10 onveilige N-wegen op basis van aantal ongevallen

Om het aantal dodelijke ongevallen en het aantal slachtofferongevallen beter tegen elkaar te kunnen
wegen wordt veelal gerekend met de maatschappelijke kosten als gevolg van verkeersonveiligheid.
Hierbij wordt een dodelijk ongeval aanzienlijk zwaarder meegewogen dan een slachtofferongeval. In
Tabel 6 is voor de top-10, aangevuld tot een top-25, het in BRON geregistreerde aantal dodelijke
ongevallen en het aantal slachtofferongevallen in de periode 2017 t/m 2021 per N-wegnummer
geordend weergegeven naar maatschappelijke kosten als gevolg van deze ongevallen.
Onderzoeksmethodiek: berekening maatschappelijke kosten van ongevallen
Voor de berekening van de maatschappelijke kosten van ongevallen zijn gegevens van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid
(KiM) uit het project VALOR (VALue Of Road safety) gebruikt. Het onderzoek7 schat voor Nederland een VSL (Value of a
Statistical Life) van €6,3 miljoen en een VSSI van €1,0 miljoen (Value of a Statistical Serious Injury). De VSL en VSSI zijn
belangrijke waarderingsgetallen in de verkeersveiligheid en passen we ook in dit onderzoek toe.
De gegevens van het KiM zijn op slachtofferniveau bekend en om deze gegevens in dit onderzoek te kunnen toepassen is een
omrekening van het aantal ongevallen naar het aantal slachtoffers naar ernst gemaakt. Hierbij is onderscheid gemaakt in
dodelijke ongevallen en letselongevallen.

Op de N322 hebben met een aantal van 10 de meeste dodelijke ongevallen plaatsgevonden. Daarna
volgen de N279 en N209, elk met 9 dodelijke ongevallen. Deze wegen staan hierdoor ook hoog in de
top-10 op basis van de maatschappelijke kosten van verkeersonveiligheid. De meeste
slachtofferongevallen werden op de N206, de N201 en de N207 geregistreerd, ondanks dat hier ten
opzichte van andere N-wegen in de top-10 relatief weinig dodelijke ongevallen plaatsvonden, komen
ze hierdoor hoog in de top-10 te staan. De grootste maatschappelijke kosten als gevolg van dodelijke
en slachtofferongevallen treden op de N279, de N201 en de N209 op.
Tabel 6 – Voor top-10, aangevuld tot een top-25, aantal in BRON geregistreerde dodelijke ongevallen en slachtofferongevallen
geordend naar maatschappelijke kosten verkeersonveiligheid per N-wegnummer voor de periode 2017 t/m 2021

7

Nr.

N-weg

Aantal dodelijke
ongevallen
2017 t/m 2021

Aantal slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Maatschappelijke kosten
(miljoen euro) per jaar

1

N279

9

87

22,2

2

N201

6

117

21,7

3

N209

9

81

21,5

4

N322

10

49

19,2

5

N207

4

109

18.1

6

N34

8

61

17,9

7

N247

8

60

17.8

8

N206

2

128

17,6

9

N9

5

84

16,5

10

N348

6

70

16,2

Waarderingsgetallen Verkeersveiligheid | Document (onderzoekspublicatie) | Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (kimnet.nl)

12/27

N-weg

Aantal dodelijke
ongevallen
2017 t/m 2021

Aantal slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Maatschappelijke kosten
(miljoen euro) per jaar

11

N277

8

41

15,5

12

N35

7

50

15,2

13

N276

7

49

15,1

14

N224

6

60

15,1

15

N307

7

42

14,3

16

N377

8

27

13,9

17

N218

4

73

13,9

18

N57

4

69

13,4

19

N273

7

33

13,3

20

N381

6

44

13,2

21

N210

4

61

12,5

22

N317

6

36

12,3

23

N270

6

34

12,0

24

N361

5

45

12,0

25

N260

5

44

11,9

Nr.

13/27

4.3

Top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid

Binnen de groep van 525 N-wegen komt er grote variatie in lengte voor. In Figuur 3 zijn de lengtes van
de N-wegen weergegeven waarbij in het linkerdeel de N-wegen met de grootste weglengtes en geheel
rechts de N-wegen met de kortste weglengtes zijn gepositioneerd. Er komen dus (zeer) korte N-wegen
voor, maar ook (zeer) lange N-wegen. Zo zijn er zes N-wegen met een lengte langer dan 70 km: de
N34, de N57, de N361, de N307, de N33 en de N279. Voorbeelden van korte N-wegen, met een
lengte van ongeveer één kilometer, zijn de N747, de N493, de N450, de N982 en de N514.

Figuur 3 – Verdeling lengte (km) van N-wegen
80
70

Lengte (km)

60
50
40
30
20
10
0

N-wegen (525 stuks)

In de top-10 onveilige N-wegen op basis van het aantal ongevallen, zoals is uitgewerkt in paragraaf
4.2, staan veel (zeer) lange N-wegen. Het is minder aannemelijk dat op (zeer) korte N-wegen meer
ongevallen plaatsvinden dan op (zeer) lange N-wegen. Om te corrigeren voor de weglengte wordt
veelal de indicator ongevalsdichtheid gebruikt: het aantal ongevallen per kilometer weglengte.

In navolgende tabel is voor de top-10, aangevuld tot een top-25, het in BRON geregistreerde aantal
dodelijke ongevallen en het aantal slachtofferongevallen geordend naar de maatschappelijke kosten
als gevolg van deze ongevallen in de periode 2017 t/m 2021 per N-wegnummer per kilometer
weglengte weergegeven. Op de N514 treden de grootste maatschappelijke kosten per kilometer
weglengte op, gevolgd door de N493 en de N14.

14/27

Maatschappelijke kosten
slachtoferongevallen (in miljoen
euro's) per kilometer weglengte

3,0
Top-10

11 t/m 25

26 en verder

2,5
2,0
1,5
1,0
0,5
0,0

N-wegen

Nr.

N-weg

Lengte
(km)

Aantal dodelijke
ongevallen
2017 t/m 2021

Aantal
slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Maatschappelijke
kosten (miljoen
euro) per jaar

Maatschappelijke kosten
(miljoen euro) per jaar per
kilometer weglengte

1

N514

1,2

2

6

3,4

2,7

2

N493

1,1

1

11

2,6

2,4

3

N14

5,4

2

58

9,4

1,8

4

N827

2,1

2

2

2,9

1,4

5

N467

2,7

1

18

3,4

1,3

6

N460

2,8

2

4

3,2

1,1

7

N637

3,1

2

7

3,5

1,1

8

N622

4,3

3

7

4,9

1,1

9

N991

3,3

2

8

3,6

1,1

10

N440

1,7

1

4

1,8

1,0

11

N44

5,8

1

39

5,9

1,0

12

N781

4,1

2

12

4,1

1,0

13

N482

3,2

2

4

3,2

1,0

14

N32

1,9

1

3

1,7

0,9

15

N441

4,6

2

12

4,1

0,9

16

N682

3,8

2

5

3,3

0,9

17

N453

2,2

1

4

1,8

0,8

18

N465

1,8

0

13

1,5

0,8

19

N209

26,3

9

81

21,5

0,8

20

N618

6,8

3

12

5,4

0,8

21

N516

2,1

0

14

1,6

0,8

22

N222

6,2

2

18

4,8

0,8

23

N211

15,3

2

77

11,7

0,8

24

N229

12,4

5

22

9,3

0,7

25

N620

4,7

2

7

3,5

0,7

15/27

4.4

Top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsrisico

Binnen de groep van 525 N-wegen komt er grote variatie in verkeersdrukte voor. In Figuur 4 zijn de
intensiteiten in motorvoertuigen (mvt) per etmaal van de N-wegen weergegeven waarbij in het
linkerdeel de drukste N-wegen en geheel rechts de rustigste N-wegen zijn gepositioneerd. Er komen
dus (zeer) drukke N-wegen voor, maar er zijn ook (zeer) rustige N-wegen. Voorbeelden van (zeer)
drukke N-wegen zijn de N44, de N3, de N2, de N230, de N11, de N65 en de N14: behalve de N230
allemaal Rijks-N-wegen. Voorbeelden van (zeer) rustige N-wegen zijn de N479, de N651, de N662, de
N675 en de N826.

Figuur 4 – Verdeling intensiteit (mvt/etmaal) van N-wegen
60.000

Intensiteit (mvt/etmaal)

50.000

40.000

30.000

20.000

10.000

0

N-wegen (525 stuks)

Onderzoeksmethodiek: berekening intensiteiten
Voor berekening van de intensiteiten is het verkeersmodel Nederlands Regionaal Model (NRM) 2022 met basisjaar 2018 als
basis gebruikt. Het NRM is voor vier regio’s opgesteld. Het NRM bevat informatie over netwerken, verkeer- en vervoerbeleid en
sociaaleconomische gegevens op zowel landelijk als lokaal/regionaal niveau. Het NRM wordt toegepast bij verkenningen en
planuitwerkingen verkeer en vervoer binnen het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) en voor
onderzoeksdoeleinden van regionale partijen en markt.
Er is een geografische koppeling gemaakt tussen het NRM en de N-wegen uit het NWB, waarbij steeds per NWB-wegvak
gezocht is naar NRM-wegvakken die in de buurt liggen, in dezelfde richting liggen en die dezelfde rijrichting hebben. Voor een
paar N-wegen die in het NWB gescheiden rijbanen hebben maar in het NRM niet, is een handmatige koppeling gemaakt. Een
aantal deeltrajecten van N-wegen zitten niet in het NRM, veelal omdat ze recenter dan 2018 aangelegd of gereconstrueerd zijn.
Deze wegen zijn buiten beschouwing gelaten in de analyse.
Bij interpretatie van het ongevalsrisico is het goed te beseffen dat het voor de intensiteiten gebruikte NRM vooral gekalibreerd is
voor het hoofdwegennet. Het risicocijfer per kilometer weglengte wordt hierdoor niet beïnvloed.

In de top-10 onveilige N-wegen op basis van het aantal ongevallen, zoals is uitgewerkt in paragraaf
4.2, en de top-10 onveilige N-wegen op basis van het aantal ongevallen per kilometer weglengte
(paragraaf 4.3), staan veel drukke N-wegen. Het is minder aannemelijk dat op (zeer) rustige N-wegen
meer ongevallen plaatsvinden dan op (zeer) drukke N-wegen. Om te corrigeren voor de
verkeersdrukte wordt veelal de indicator ongevalsrisico gebruikt: het aantal ongevallen per afgelegde
voertuigkilometer. Dit geeft dus weer wat het risico is dat een individuele weggebruiker op een
bepaalde N-weg bij een ongeval betrokken raakt.
In navolgende tabel is voor de top-10, aangevuld tot een top-25, het in BRON geregistreerde aantal
dodelijke ongevallen en het aantal slachtofferongevallen geordend naar de maatschappelijke kosten
als gevolg van deze ongevallen in de periode 2017 t/m 2021 per N-wegnummer per miljard
voertuigkilometer weergegeven. Op de N827 treden de grootste maatschappelijke kosten per
afgelegde voertuigkilometer op, gevolgd door de N662.

16/27

Maatschappelijke kosten (in
miljoen euro's)
slachtofferongevallen per miljard
voertuigkilometer

250
Top-10

11 t/m 25

26 en verder

200
150
100
50
0

N-wegen

Gemiddelde
intensiteit
(mvt/etmaal)

Aantal
dodelijke
ongevallen
2017 t/m
2021

Aantal
slachtofferongevallen
2017 t/m
2021

Maatschappelijke kosten
(miljoen euro)
per jaar

Maatschappelijke kosten
(in miljoen euro’s)
slachtofferongevallen per
miljard voertuigkilometer

Nr.

N-weg

Lengte
(km)

1

N827

2,1

4.400

2

2

2,9

207,9

2

N662

3,7

1.600

1

3

1,7

190,4

3

N991

3,3

5.000

2

8

3,6

147,3

4

N682

3,8

4.000

2

5

3,3

144,7

5

N514

1,2

13.100

2

6

3,4

139,2

6

N651

2,8

1.100

0

5

0,6

123,6

7

N822

7,8

2.900

2

13

4,2

122,7

8

N482

3,2

5.600

2

4

3,2

118,4

9

N668

3,5

2.600

1

2

1,6

113,3

10

N978

7,8

2.800

2

6

3,4

101,7

11

N658

4,2

2.800

1

3

1,7

98,1

12

N461

2,5

4.800

0

15

1,7

98,0

13

N998

5,8

2.000

1

2

1,6

91,1

14

N598

6,7

3.500

2

3

3,0

88,6

15

N365

19,6

3.200

5

11

8,0

87,4

16

N618

6,8

6.200

3

12

5,4

86,4

17

N460

2,8

9.100

2

4

3,2

84,7

18

N716

6,8

2.000

1

3

1,7

83,9

19

N865

10,3

2.100

1

9

2,4

73,9

20

N963

3,3

5.000

1

4

1,8

73,5

21

N999

4,2

4.000

1

4

1,8

72,2

22

N637

3,1

10.600

2

7

3,5

71,9

23

N467

2,7

12.100

1

18

3,4

70,4

24

N976

21,3

2.400

3

10

5,2

69,6

25

N748

4,4

4.800

1

7

2,2

68,9

17/27

4.5

Top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én
ongevalsrisico

In paragraaf 4.3 is een top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid gepresenteerd, in
paragraaf 4.4 een top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsrisico. In deze paragraaf
combineren we deze twee indicatoren. Hierbij volgen we een screenermethode8 van de Stichting
Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid waarbij wegen met een relatief hoge
ongevalsdichtheid én een hoog ongevalsrisico worden geselecteerd als de onveiligste wegen.
In Figuur 5 is voor elke beschouwde N-weg op de x-as de ongevalsdichtheid en op de y-as het
ongevalsrisico weergegeven. Er zijn zodoende 525 punten, voor elke N-weg één punt, in de figuur
opgenomen. Om te komen tot een dergelijke gecombineerde top-10, is op basis van enigszins
arbitraire grenzen (1 miljoen euro aan maatschappelijke kosten per kilometer weglengte en 100
miljoen euro maatschappelijke kosten per miljard voertuigkilometer) de figuur opgedeeld in vier
kwadranten:
•
•
•
•

De grijze punten in het kwadrant linksonder representeren de N-wegen die een ongevalsdichtheid
én een ongevalsrisico onder de gestelde grenzen hebben. Dat zijn 506 N-wegen.
De rode punten in het kwadrant rechtsboven representeren de N-wegen die een
ongevalsdichtheid én een ongevalsrisico boven de gestelde grenzen hebben. Dat zijn 4 N-wegen:
de N482, de N514, de N827 en de N991.
De geelbruine punten in het kwadrant rechtsonder representeren de N-wegen die een
ongevalsdichtheid boven de gestelde grens hebben maar een ongevalsrisico onder de gestelde
grens hebben. Dat zijn 9 N-wegen waaronder enkele drukke wegen zoals de N14 en de N44.
De paarse punten in het kwadrant linksboven representeren de N-wegen die een
ongevalsdichtheid onder de gestelde grens hebben maar een ongevalsrisico boven de gestelde
grens hebben. Dat zijn 6 veelal rustiger N-wegen.

Figuur 5 – Spreiding van ongevalsdichtheid en ongevalsrisico 525 N-wegen

Maatschappelijke kosten verkeersonveiligheid (miljoen euro)
per miljard voertuigkilometer

250
N-wegen met een ongevalsdichtheid onder de
gestelde grens maar met een ongevalsrisico
boven de gestelde grens

N-wegen met een ongevalsdichtheid én een
ongevalsrisico boven de gestelde grenzen

N827
200
N662

150

N682
N651

100

N822
N668
N978

N991
N514

N482

N460
N637

N467

N-wegen met een ongevalsdichtheid boven de
gestelde grens maar met een ongevalsrisico
onder de gestelde grens

N622

50

N493
N14

N781
N440
N44
0
0

0,5

1

1,5

2

2,5

3

Maatschappelijke kosten verkeersonveiligheid (miljoen euro) per kilometer weglengte

8 Screening en diagnose van de veiligheid van infrastructuur in Zuid-Holland, ontwikkeling en toepassing van een

meetinstrument op provinciale wegen en fietspaden. Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid, R-2021-12.

18/27

De vier onveiligste N-wegen zijn de rode punten in het kwadrant rechtsboven in Figuur 5 op de vorige
bladzijde: de N482, de N514, de N827 en de N991. Om deze te complementeren tot een top-10
onveilige N-wegen voegen we de N460, de N467, de N622 en de N637 toe als N-wegen met een
relatief hoge ongevalsdichtheid en een ongevalsrisico tussen de 50 en 100 miljoen euro aan
maatschappelijke kosten per miljard voertuigkilometer. Door toevoeging van de N682 en de N822 als
N-wegen met een ongevalsdichtheid tussen de 0,5 en de 1,0 miljoen euro aan maatschappelijke
kosten per kilometer weglengte maar met een relatief hoog ongevalsrisico complementeren we de top10. In Figuur 6 is de top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én ongevalsrisico in
een kaart weergegeven, er is geen sprake van een rangschikking binnen de top-10.

Figuur 6 – Kaart met top-10 onveilige N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én ongevalsrisico

N991

N514

N460

N822

N467
N827
N482

N637

N622

N682

19/27

5

Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen

5.1

Inleiding

Bij de interpretatie van de cijfers op N-wegnummerniveau, zoals uitgewerkt in hoofdstuk 4, zijn een
aantal methodische kanttekeningen te plaatsen die van belang zijn bij de interpretatie. Ten eerste is
de invloed van één dodelijk of slachtofferongeval op het risicocijfer groter op een kort traject dan op
een lang traject. Hierdoor is de variatie van het risicocijfer groter op korte trajecten en zijn hier ook
vaker (negatieve) uitschieters in berekende verkeersonveiligheid te zien. Om dit deels te ondervangen
is er naast cijfers per N-weg in dit onderzoek ook gekeken naar cijfers per deeltraject van een N-weg,
waarbij de lengtes van de deeltrajecten meer geharmoniseerd zijn. Hierbij geldt de tweede
kanttekening dat de ongevalsdichtheid en het ongevalsrisico in de top-10 op basis van deeltrajecten
hoger ligt dan op basis van N-wegnummerniveau. Dit komt doordat op lange N-wegen specifieke
deeltrajecten onveilig kunnen zijn maar in de benadering op N-wegnummerniveau worden
‘uitgemiddeld’ door andere relatief veilige deeltrajecten. Met de deeltrajectenbenadering komen deze
echter wel naar boven als onveilig. Deze benadering resulteert dus in een overzicht van de meest
onveilige deeltrajecten van N-wegen.
De 525 in dit onderzoek meegenomen N-wegen zijn bij kruisingen met A- en andere N-wegen en bij
wijziging van wegbeheerder opgeknipt. Hierdoor ontstaan 1.1989 deeltrajecten.
In Figuur 7 is als voorbeeld de N322 met een lengte van 62 kilometer als lange N-weg opgenomen en
die is onderverdeeld in een aantal kortere deeltrajecten door knips bij kruispunten met andere Nwegen (N267, N323 en de N329), A-wegen (A2) en wijziging in wegbeheerder (provinciegrens NoordBrabant en Gelderland).

Figuur 7 – Voorbeeld opsplitsing N322 in deeltrajecten

In lijn met zoals voor N-wegen is gedaan, wordt in paragraaf 5.2 de top-10 op basis van het aantal
ongevallen, in paragraaf 5.3 de top-10 op basis van ongevalsdichtheid en in paragraaf 5.4 de top-10
op basis van ongevalsrisico gepresenteerd, maar dan op deeltrajectniveau van N-wegen.

9

Een overzicht van alle in dit onderzoek meegenomen deeltrajecten van N-wegen is in een separaat kaartbeeld meegestuurd
20/27

5.2

Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van aantal
ongevallen

In Tabel 7 is voor de top-10, aangevuld tot een top-25, het in BRON geregistreerde aantal dodelijke
ongevallen en het aantal slachtofferongevallen geordend naar de maatschappelijke kosten als gevolg
van deze ongevallen in de periode 2017 t/m 2021 per deeltraject van N-wegen weergegeven.
Tabel 7 – Voor top-10, aangevuld tot een top-25, aantal in BRON geregistreerde dodelijke ongevallen en slachtofferongevallen
geordend naar de maatschappelijke kosten verkeersonveiligheid per deeltraject voor de periode 2017 t/m 2021
Nr.

Deeltraject
(wegnummer. begin
en eind hectometer

Aantal dodelijke
ongevallen
2017 t/m 2021

Aantal slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Maatschappelijke
kosten (miljoen euro)
per jaar

1

N35 hm 26.1-42.7

5

25

9,6

2

N14 hm 10.0-15.4

2

58

9,4

3

N200 hm 0.0-25.7

2

57

9,3

4

N209 hm 6.6-14.0

4

27

8,5

5

N229 hm 7.8-16.2

5

15

8,5

6

N34 hm 63.0-83.3

5

15

8,5

7

N279 hm 45.4-60.1

3

30

7,5

8

N276 hm 24.3-32.7

4

15

7,1

9

N395 hm 1.1-14.5

3

23

6,7

10

N201 hm 46.2-55.7

3

23

6,7

11

N206 hm 8.9-11.0

1

45

6,6

12

N208 hm 13.6-57.4

1

43

6,4

13

N207 hm 22.4-32.4

3

19

6,2

14

N349 hm 9.5-25.3

3

18

6,1

15

N260 hm 7.8-20.0

3

18

6,1

16

N218 hm 2.2-7.8

2

29

6,1

17

N307 hm 50.0-76.7

4

5

6,0

18

N615 hm 1.0-10.0

3

16

5,9

19

N44 hm 21.6-27.4

1

39

5,9

20

N225 hm 39.2-60.0

3

15

5,8

21

N359 hm 41.7-64.8

3

15

5,8

22

N402 hm 9.9-18.8

3

14

5,7

23

N247 hm 29.2-31.3

3

14

5,7

24

N277 hm 37.4-52.8

3

14

5,7

25

N270 hm 19.0-30.0

3

14

5,7

21/27

Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van
ongevalsdichtheid

Maatschappelijke kosten (in
miljoen euro's)
slachtofferongevallen per kilometer
weglengte

5.3

3,0
Top-10

11 t/m 25

26 en verder

2,5
2,0
1,5
1,0
0,5
0,0

Deeltrajecten van N-wegen

Lengte
(km)

Aantal
dodelijke
ongevallen
2017 t/m 2021

Aantal
slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Maatschappeli
jke kosten
(miljoen euro)
per jaar

Maatschappelijke kosten (in
miljoen euro’s)
slachtofferongevallen per jaar per
kilometer weglengte

N206 hm 8.9-11.0

2,2

1

45

6,6

3,0

2

N247 hm 29.3-31.3

2,0

3

14

5,7

2,8

3

N514 hm 0.1-1.3

1,2

2

6

3,4

2,7

4

N211 hm 20.8-22.7

1,9

1

27

4,5

2,4

5

N493 hm 1.5-2.5

1,1

1

11

2,6

2,4

6

N270 hm 5.3-19.0

1,1

1

7

2,2

2,0

7

N14 hm 10.0-15.4

5,4

2

58

9,4

1,8

8

N786 hm 1.1-3.4

2,3

2

10

3,9

1,7

9

N305 hm 2.7-3.7

1,0

1

3

1,7

1,6

10

N230 hm 5.7-8.6

2,8

1

26

4,4

1,5

11

N201 hm 41.4-46.2

2,2

2

6

3,4

1,5

12

N556 hm 1.3-4.3

3,0

3

4

4,5

1,5

13

N839 hm 3.4-4.6

1,1

1

2

1,6

1,4

14

N979 hm 9.7-11.3

1,5

1

7

2,2

1,4

15

N218 hm 0.8-2.2

1,4

0

17

2,0

1,4

16

N315 hm 42.5-43.6

1,1

1

1

1,5

1,4

17

N827 hm 0.0-2.1

2,1

2

2

2,9

1,4

18

N467 hm 0.4-3.4

2,7

1

18

3,4

1,3

19

N458 hm 47.2-49.9

2,8

2

7

3,5

1,3

20

N209 hm 6.6-14.0

7,4

4

27

8,5

1,1

21

N460 hm 3.2-6.0

2,8

2

4

3,2

1,1

22

N637 hm 0.9-4.1

3,1

2

7

3,5

1,1

23

N231 hm 20.7-22.0

1,4

1

2

1,6

1,1

24

N622 hm 1.4-5.7

4,3

3

7

4,9

1,1

25

N237 hm 72.9-75.9

3,0

2

5

3,3

1,1

Deeltraject
Nr.

(wegnummer. begin
en eind hectometer

1

22/27

5.4

Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van
ongevalsrisico

Maatschappelijke kosten (in
miljoen euro's)
slachtofferongevallen per
miljard voertuigkilometer

250
Top-10

11 t/m 25

26 en verder

200
150
100
50
0

Deeltrajecten van N-wegen

Nr.

Deeltraject
(wegnummer. begin
en eind hectometer

Lengte
(km)

Gemiddelde
intensiteit
(mvt/etmaal)

Aantal
dodelijke
ongevallen
2017 t/m 2021

Aantal
slachtofferongevallen
2017 t/m 2021

Maatschappelijke kosten (in
miljoen euro’s)
slachtofferongevallen per
miljard voertuigkilometer

1

N710 hm 2.8-7.6

4,9

1.700

2

3

248,4

2

N675 hm 2.6-5.0

2,4

200

0

1

243,4

3

N827 hm 0.0-2.1

2,1

4.400

2

2

207,9

4

N979 hm 9.7-11.3

1,5

4.700

1

7

202,4

5

N786 hm 1.1-3.4

2,3

5.700

2

10

201,7

6

N662 hm 0.0-3.7

3,7

1.600

1

3

190,4

7

N458 hm 47.2-49.9

2,8

4.900

2

7

176,6

8

N315 hm 42.5-43.5

1,1

5.600

1

1

165,3

9

N991 hm 1.7-5.0

3,3

5.000

2

8

147,3

10

N682 hm 3.1-6.7

3,7

4.000

2

5

147,3

11

N305 hm 2.7-3.7

1,0

7.800

1

3

141,3

12

N514 hm 0.1-1.3

1,2

13.100

2

6

139,2

13

N830 hm 5.0-9.8

4,8

3.600

2

5

127,4

14

N651 hm 0.7-3.6

2,8

1.200

0

5

123,6

15

N822 hm 0.0-7.4

7,8

3.000

2

13

122,7

16

N482 hm 6.7-9.9

3,2

5.700

2

4

118,4

17

N668 hm 0.7-4.2

3,5

2.700

1

2

113,3

18

N640 hm 1.0-2.9

1,9

6.800

1

6

107,9

19

N365 hm 21.4-25.6

4,1

4.800

2

4

107,5

20

N712 hm 8.9-14.2

5,3

2.100

1

3

102,4

21

N978 hm 0.0-7.8

7,8

2.900

2

6

101,7

22

N658 hm 8.3-12.5

4,2

2.800

1

3

98,1

23

N461 hm 5.8-8.3

2,5

4.800

0

15

98,0

24

N520 hm 5.2-11.5

3,0

5.600

1

9

97,4

25

N556 hm 1.3-4.3

3,0

10.700

3

4

93,0

23/27

5.5

Top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van
ongevalsdichtheid én ongevalsrisico

In paragraaf 5.3 is een top-10 deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsdichtheid
gepresenteerd, in paragraaf 5.4 een top-10 deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsrisico. In
deze paragraaf combineren we deze twee indicatoren. Hierbij volgen we weer de screenermethode
waarbij deeltrajecten met een relatief hoge ongevalsdichtheid én een hoog ongevalsrisico worden
geselecteerd als de onveiligste deeltrajecten van N-wegen.
In Figuur 8 is voor elk beschouwd deeltraject op de x-as de ongevalsdichtheid en op de y-as het
ongevalsrisico weergegeven. Er zijn zodoende 1.198 punten, voor elke deeltraject één punt, in de
figuur opgenomen. Om te komen tot een dergelijke gecombineerde top-10, is op basis van enigszins
arbitraire grenzen (1 miljoen euro aan maatschappelijke kosten per kilometer weglengte en 100
miljoen euro maatschappelijke kosten per miljard voertuigkilometer) de figuur opgedeeld in vier
kwadranten:
• De grijze punten in het kwadrant linksonder representeren de deeltrajecten van N-wegen die een
ongevalsdichtheid én een ongevalsrisico onder de gestelde grenzen hebben. Dat zijn 1.148
deeltrajecten van N-wegen.
• De rode punten in het kwadrant rechtsboven representeren de deeltrajecten van N-wegen die een
ongevalsdichtheid én een ongevalsrisico boven de gestelde grenzen hebben. Dat zijn 10
deeltrajecten van N-wegen.
• De geelbruine punten in het kwadrant rechtsonder representeren de deeltrajecten van N-wegen
die een ongevalsdichtheid boven de gestelde grens hebben maar een ongevalsrisico onder de
gestelde grens hebben. Dat zijn 29 deeltrajecten van N-wegen.
• De paarse punten in het kwadrant linksboven representeren de deeltrajecten van N-wegen die
een ongevalsdichtheid onder de gestelde grens hebben maar een ongevalsrisico boven de
gestelde grens hebben. Dat zijn 11 deeltrajecten van N-wegen.

Figuur 8 – Spreiding van ongevalsdichtheid en ongevalsrisico 1198 deeltrajecten N-wegen

Maatschappelijke kosten verkeersonveiligheid (miljoen
euro) per miljard voertuigkilometer

250

N827 hm 0.0-2.1

Deeltrajecten van N-wegen met een
ongevalsdichtheid én een ongevalsrisico
boven de gestelde grenzen

N979 hm 9.7-11.3

N786 hm 1.1-3.4

200
N458 hm 47.2-49.9
N991 hm 1.7-5.0

150

N315 hm 42.5-43.5
N305 hm 2.7-3.7

N482 hm 6.7-9.9

100

N514 hm 0.1-1.3

N640 hm 1.0-2.9

50

0
0

0,5

1

1,5

2

2,5

3

Maatschappelijke kosten verkeersonveiligheid (miljoen euro) per kilometer weglengte

24/27

De top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen zijn de (tien) rode punten in het kwadrant rechtsboven
in Figuur 8 op de vorige bladzijde. In Figuur 9 is de top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op
basis van ongevalsdichtheid én ongevalsrisico weergegeven, gesorteerd op wegnummer.

Figuur 9 – Kaart met top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én ongevalsrisico
Gesorteerd op wegnummer:
A. N305 bij Dronten tussen de Elburgerweg en de Dronterweg
B. N315 tussen Neede en de N18
C. N458 tussen Woerden en Nieuwerbrug aan den Rijn
D. N482 tussen Sliedrecht en de N214
E. N514 tussen Wormer en de N246
F. N640 tussen de N268 en de A17
G. N786 tussen Beekbergen en de A50
H. N827 tussen de Duitse grens en de N816
I.
N979 in de provincie Drenthe tussen de grens met
de provincie Groningen en de provincie Friesland
J. N991 tussen Delfzijl en de N362

J

I

A
E

G

B

C
H
D

F

25/27

5.6

Combinatie top-10 onveilige N-wegen en top-10 onveilige
deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsdichtheid én
ongevalsrisico

In Figuur 10 zijn de top-10 onveilige N-wegen en de top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen
gecombineerd in een kaart weergegeven. Hierdoor is zichtbaar dat de top-4 bij de onveilige N-wegen
(N482, N514, N827 en N991) ook in de top-10 bij de onveilige deeltrajecten van N-wegen voorkomt.
De ongevalsdichtheid en het ongevalsrisico in de top-10 op basis van deeltrajecten ligt hoger dan op
basis van N-wegnummerniveau. Dit komt doordat op lange N-wegen specifieke deeltrajecten onveilig
kunnen zijn maar in de benadering op N-wegnummerniveau worden ‘uitgemiddeld’ door andere
relatief veilige deeltrajecten. Met de deeltrajectenbenadering komen deze echter wel naar boven als
onveilig. Deze benadering resulteert dus in een overzicht van de meest onveilige deeltrajecten van Nwegen.
Figuur 10 – Kaart met top-10 onveilige N-wegen en top-10 onveilige deeltrajecten van N-wegen op basis van ongevalsdichtheid
én ongevalsrisico
Gesorteerd op wegnummer:
A. N305 bij Dronten tussen de Elburgerweg en de Dronterweg
B. N315 tussen Neede en de N18
C. N458 tussen Woerden en Nieuwerbrug aan den Rijn
D. N482 tussen Sliedrecht en de N214
E. N514 tussen Wormer en de N246
F. N640 tussen de N268 en de A17
G. N786 tussen Beekbergen en de A50
H. N827 tussen de Duitse grens en de N816
I.
N979 in de provincie Drenthe tussen de grens met
de provincie Groningen en de provincie Friesland
J. N991 tussen Delfzijl en de N362

J/N991
I

A
E/N514

N460

G

N822 B

C
N467
H/N827
D/N482

F

N637

N622

N682

26/27

6

Conclusies

6.1

Algemeen

In dit onderzoek zijn 525 N-wegen met een totale lengte van 7.132 kilometer meegenomen. De totale
weglengte van alle wegen in Nederland is volgens het CBS 141.242 kilometer. Ongeveer 5% van de
totale weglengte in Nederland betreft zodoende een N-weg. Op deze N-wegen vallen 22,4% van de
verkeersdoden in Nederland.
Het voor de periode 2017 t/m 2021 in BRON geregistreerde aantal dodelijke ongevallen op N-wegen
bedraagt 569, bij deze ongevallen vielen 614 verkeersdoden. Bij 7.393 slachtofferongevallen vielen
9.227 slachtoffers.
De N-wegen zijn in beheer van provincies, het Rijk, gemeenten en private wegbeheerders. De
wegbeheerder is verantwoordelijk voor het deel van de wegen die zij in beheer heeft. Provincies
hebben met ruim 90% van de weglengte het merendeel van de N-wegen in beheer. In lijn met de
weglengte blijkt dat 90,6% van de verkeersdoden op N-wegen vallen op provinciale N-wegen. Van de
slachtoffers op N-wegen valt 87,9% op provinciale N-wegen.

6.2

Top-10 onveilige N-wegen

Er zijn verschillende verkeersveiligheidsindicatoren waarmee N-wegen te ordenen zijn en waarmee
een lijst met de top-10 onveilige N-wegen op te stellen is. De meest eenvoudige indicator is het totaal
aantal ongevallen dat op een N-weg heeft plaatsgevonden. De variatie in lengte van de verschillende
N-wegen is echter groot: de langst in het onderzoek meegenomen N-weg heeft een lengte van 79 km
en de kortste N-weg een lengte van 1 km. Lange N-wegen hebben een grotere kans om hoog op deze
ranglijst te eindigen. Om te corrigeren voor de weglengte is daarom de indicator ongevalsdichtheid
gebruikt: het aantal ongevallen per kilometer weglengte. Naast de lengte van een N-weg is de
verkeersdrukte een tweede belangrijk kenmerk bij het vergelijken van wegen. Op drukke wegen vallen
in het algemeen meer ongevallen dan op rustige wegen. Om te corrigeren voor de verkeersdrukte is
daarom de indicator ongevalsrisico gebruikt: het aantal ongevallen per afgelegde voertuigkilometer.
Dit geeft dus weer wat het risico is dat een individuele weggebruiker op een bepaalde N-weg bij een
ongeval betrokken raakt. De indicatoren ongevalsdichtheid en ongevalsrisico zijn gecombineerd om
tot een top-10 onveilige N-wegen te komen. Hierbij is een screenermethode van de Stichting
Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid gevolgd waarbij wegen met een relatief hoge
ongevalsdichtheid én een hoog ongevalsrisico worden geselecteerd als de onveiligste wegen.
Bij de interpretatie van de cijfers op N-wegnummerniveau is de invloed van één dodelijk of
slachtofferongeval op het ongevalsrisico groter op een kort traject dan op een lang traject. Hierdoor is
de variatie van het ongevalsrisico groter op korte trajecten en zijn hier ook vaker (negatieve)
uitschieters in berekende verkeersonveiligheid te zien. Om dit deels te ondervangen is er naast cijfers
per N-weg in dit onderzoek ook gekeken naar cijfers per deeltraject van een N-weg, waarbij de lengtes
van de deeltrajecten meer geharmoniseerd zijn. Hierbij geldt dat de ongevalsdichtheid en het
ongevalsrisico in de top-10 op basis van deeltrajecten hoger ligt dan op basis van Nwegnummerniveau. Dit komt doordat op lange N-wegen specifieke deeltrajecten onveilig kunnen zijn
maar in de benadering op N-wegnummerniveau worden ‘uitgemiddeld’ door andere relatief veilige
deeltrajecten. Met de deeltrajectenbenadering komen deze echter wel naar boven als onveilig. Deze
benadering resulteert dus in een overzicht van de meest onveilige deeltrajecten van N-wegen.

27/27