De Co-creator
Proeftuin over veranderende rollen van overheden en goed opdrachtgeverschap in het culturele
landschap
Aanleiding
De zeven noordelijke overheden geloven dat cultuurbeleid werkelijk een regionaal karakter krijgt door
een actieve rol te vervullen als aanjager, initiator, opdrachtgever en soms zelfs als co-creator van
nieuwe culturele initiatieven. De kunst is om die rollen met verve en met kwaliteit te vervullen, zonder
op de stoel van de cultuurmakers te gaan zitten. In deze proeftuin liggen de rollen van deze partijen
zelf onder de loep. Om te beginnen die van de overheden. Wat is die rol? Welke stappen kunnen
gemeenten en provincies zetten en welke verschillende petten zetten zij op? Welke rollen waren
bestuurders en ambtenaren gewend en wat voor veranderingen in die rollen komen op hen af? Wat is
er mogelijk in het van meer reactief naar co-creatief voeren van beleid? In hoeverre kan cultuurbeleid
zich daarbij, op een meer integrale wijze, verbinden aan andere beleidsterreinen, zoals sociaal beleid,
economie, natuur- en landbouw, energie en duurzaamheid.
Ook de makers en de kennis- en ondersteuningsinstituten vragen zich af hoe dit spel op een nieuwe
manier wordt gespeeld. Wie zijn onze opdrachtgevers en hoe gedragen zij zich, met zowel landelijke
en als regionale opgaven en opdrachten? Wat betekent dat voor beoordeling van “kant en klare”
plannen? Verandert de opdracht en rol van kunstraden of adviescommissies hiermee ook?
Met dit enorm spannende snijvlak hebben we in Noord-Nederland enkele jaren ervaring opgedaan. En
hebben daarin ook met elkaar nog veel te leren. We gieten dat in de vorm van de proeftuin voor cocreatie, waarin we deze veranderende rollen uitproberen en al doende verbeteren en aanscherpen.
Met als doel om hiervan te leren en deze kennis te kunnen delen, noordelijk en landelijk. We laten dit
leerproces volgen, bestuderen en beschrijven door onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen.
Zodat de methodiek die we ontwikkelen overdraagbaar wordt.
Doel
-

-

Experimenteren met de ‘fluide’ rollen van regionale overheden als initiator, co—creator en
opdrachtgever bij culturele projecten in de kunstensector (mede in relatie tot de rollen van
beoordelaar en subsidient)
Onderzoek naar de meerwaarde van een meer ondernemende, initiërende en meedenkende
overheid’ in het domein van de kunsten
Onderzoek naar de noodzakelijke randvoorwoorden in betrokken overheidsorganisaties
Onderzoeken naar mogelijke de succes- en faalfactoren, de do’s en de do’nts
Verzameling van kennis en ervaring, met als doel om deze te delen op noordelijke en
landelijke schaal, met het oog op het opbouwen van kennis en kunde rond een meer
‘regionaal geworteld’ cultuurbeleid.

Doelgroep
- bestuurders en ambtenaren van overheden
- beleidsmakers en ondersteuners in het culturele veld, zoals Raad voor Cultuur, Fondsen,
steunorganisaties
- makers in het culturele veld
Resultaat
- Gedocumenteerde interviews van betrokken partners c.q. medewerkers
- Verwerking van bovenstaande onderdelen in een aansprekende presentatie, vorm n.t.b.,
bestemd voor landelijke verspreiding en vertoning
- 3 workshops en 3 werkconferenties op noordelijke en landelijke schaal, om de verworven
kennis en ervaring te delen

Partners
- Noordelijke overheden (opdrachtgevers)
- Culturele partners (opdrachtnemers)
- Procesbegeleider
- Documentairemaker
- Kennisinstituut (RUG)
Werkwijze
We starten in 2019 met drie andere proeftuinen: Meertaligheid, Artist in Space en Cultuur, mag dat in
de frituur? In deze proeftuinen wordt de werkwijze van comakership gehanteerd. We kiezen een
aantal concrete projecten uit deze proeftuinen om specifiek onder de loep te nemen. Aan de
deelnemende partners wordt gevraagd om van begin tot eind op het maak- en uitvoeringsproces te
reflecteren, door middel van dagboekaantekeningen en zelfgemaakte vlogs. Dit vormt de input voor
een documentaire. Hierin wordt deze input gemixt met beelden van de betrokken kunstprojecten, en
interviews met deskundigen, bestuurders en betrokken opdrachtnemers en opdrachtgevers.
Het geheel wordt begeleid door een ervaren procesbegeleider, die als externe deskundige met een
nieuwsgierige blik van buiten de juiste vragen weet te stellen, ontmoetingen organiseert en begeleidt,
en samen met de documentairemaker het proces vastlegt op schrift, beeld en geluid.
Planning
- Start januari 2019
- Uitvoering 2019 en 2020
- Deling resultaten eind 2020
Kosten
- Procesbegeleiding: ntb
- Interviews, verslaglegging en documentaire: ntb
- Activiteiten resultaatverspreiding en deling: ntb
Dekking
- Proeftuinmiddelen uit het budget WetheNorth
- Proeftuinmiddelen OCW