Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

452
Vragen van het lid Kooiman (SP) aan de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over het bericht dat de verloskundige zorg ongelijk verdeeld
is in Nederland (ingezonden 5 oktober 2011).
Antwoord van minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 26 oktober 2011).
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht dat de verloskundige zorg ongelijk verdeeld
is over Nederland?1
Antwoord 1
Essentieel is dat elke vrouw in Nederland op tijd verloskundige zorg kan
ontvangen. Er zijn mij geen signalen bekend dat dat niet het geval zou zijn.
Niet van de beroepsgroep zelf en ook niet van de zorgverzekeraars. Deze
laatste hebben mij verklaard dat overal aan de zorgplicht kan worden
voldaan. De spreiding van verloskundigen over het land hangt veelal samen
met de vestigingsvoorkeur van de zorgverlener en daarmee met de persoonlijke keuze van een burger. Als minister kan ik daar niet in treden, omdat ik
geen mensen kan dwingen om te gaan werken in een gebied waar zij dat niet
willen.
Vraag 2
Wat gaat u doen aan het feit dat bijvoorbeeld in Vlaardingen ongeveer 175
vrouwen begeleid worden door een verloskundige en in Huizen maar 55?
Antwoord 2
Zie het antwoord op vraag 1 in samenhang met de individuele keuzevrijheid
van een zorgverlener om zich ergens te vestigen.
Vraag 3
Hoe gaat u ervoor zorgen dat in Vlaardingen en vergelijkbare gebieden de
praktijknorm voor verloskundigen (door de Nederlandse Zorgautoriteit
(NZa) vastgesteld op 105) wordt nageleefd?

1

ah-tk-20112012-452
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Spits, «zorgen om verloskunde» 3 oktober 2011.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

Antwoord 3
De rekennorm van 105 bevallingen op jaarbasis is een gemiddelde norm op
grond waarvan het normtarief van de verloskundige is vastgesteld. Zoals
gebruikelijk met een gemiddelde bestaat er een spreiding van lagere en
hogere scores rondom dit gemiddelde. Vanwege de spreiding van het aantal
bevallingen over het land, is de werklast van een verloskundige niet op elke
geografische locatie dezelfde.
Vraag 4
Hoe gaat u ervoor zorgen dat iedere zwangere vrouw, ongeacht waar zij
woont, toegang heeft tot goede verloskundige zorg?
Antwoord 4
Zoals ik bij het antwoord op vraag 1 heb gemeld is er geen reden om te
veronderstellen dat vrouwen in Nederland geen toegang hebben tot
kwalitatief goede verloskundige zorg.
Vraag 5
Deelt u de mening dat de acute zorg voor de zwangere vrouw onder druk
komt te staan als de verloskundige gemiddeld 175 zwangere vrouwen moet
begeleiden?
Antwoord 5
Nee, want in de regel verwijst een verloskundige door naar de tweedelijnszorg indien zich een spoedeisende situatie voordoet. Dat kan ook gelden voor
de reguliere zorg indien de werkbelasting de capaciteit van een individuele
verloskundige overstijgt. Voor de nabije toekomst verwacht ik een belangrijke
meerwaarde van geboortecentra, omdat binnen deze centra doelmatig kan
worden samengewerkt tussen eerste- en tweedelijns verloskundige zorg. Dat
zal naar mijn stellige verwachting bevorderend uitwerken op de kwaliteit en
capaciteit van de verloskundige zorg.
Vraag 6
Kunt u garanderen dat iedere zwangere vrouw te allen tijde tijdige en
voldoende verloskundige zorg krijgt? Kunt u toelichten of en hoe u dit gaat
bewerkstellingen?
Antwoord 6
Zie het antwoord op de vragen 1 en 4.
Vraag 7
Bent u bereid tezamen met de verloskundigen, de zorgverzekeraars en het
College Perinatale Zorg te komen tot een oplossing voor het probleem dat
het voor een zwangere uitmaakt waar je woont en hoeveel tijd de verloskundige voor je heeft? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 7
Zoals in mijn eerdere antwoorden aangegeven bestaat er geen probleem met
de beschikare verloskundige zorg. Elke vrouw in Nederland kan verloskundige
zorg ontvangen. Niettemin zal ik het College Perinatale Zorg vragen om de
bevindingen nader te analyseren en mij hierover te rapporteren.
Vraag 8
Waarom is er sinds 2005 is er geen behoefteraming gemaakt over de
verloskundige zorg, ondanks pleidooien van de KNOV (Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen)? Bent u bereid alsnog een behoefteraming te maken in samenhang met de gehele keten, zoals ook de
gynaecologen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 8
De primaire doelstelling van het Capaciteitsorgaan is het realiseren van
ramingen voor de benodigde instroom in de medische vervolgopleidingen.
Het betreft hier dure, langdurige van rijkswege gefinancierde opleidingen die
vanwege hun budgettair effect een gedegen behoefteraming vergen. De
(HBO-) opleiding Verloskunde valt hier niet onder. De bepaling van de
instroom in de opleidingen Verloskunde vindt plaats binnen het HBO-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2

onderwijs, waarbij de betreffende hogescholen zich richten naar de markt.
Over het algemeen geldt dat de opleidingen relatief snel kunnen inspelen op
gewijzigde marktbehoeften. Daarnaast monitort het NIVEL de ontwikkeling in
het aanbod van verloskundigen. Uit haar jongste rapportage van oktober
2011 blijkt dat het aantal verloskundigen in de laatste tien jaar met meer dan
de helft is toegenomen. Voorts concludeert het NIVEL dat er geen tekorten
zijn, een conclusie die strookt met eerdere bevindingen van de Nederlandse
Zorgautoriteit.
Vraag 9, 10 en 11
Herinnert u zich dat de NZa in 2009 tegemoet kwam aan de actievoerende
verloskundigen die pleitten voor meer tijd voor moeders en hun baby’s en
dat hierop de praktijknorm is verlaagd naar 105? Hoe verklaart u dan de
korting op de sector van 4 miljoen euro?
Hoe gaat u ervoor zorgen dat door deze bezuiniging de praktijknorm van
verloskundigen niet nog verder onder druk komt te staan of in de praktijk
verhoogd wordt? Kunt u uw antwoord toelichten?
Bent u bereid de bezuiniging of tariefkorting op verloskundigen ongedaan te
maken? Zo nee, waarom niet?
9, 10 en 11
De korting van 4 miljoen euro staat los van de verlaging van de rekennorm
van 110 naar 105 zorgeenheden. De aanpassing van de rekennorm is in het
Budgettair Kader Zorg verwerkt. De korting van 4 miljoen euro richt zich op
de overschrijdingen die daar bovenop zijn ontstaan en welke nu met het oog
op de verslechterende financieel-economische situatie dienen te worden
aangepakt. Het ongedaan maken van de tariefkorting is in de huidige fase
geen optie. Ik acht het immers niet fair om de volledige rekening van de
overschrijding bij de patiënt/consument te leggen. Als iedereen bijdraagt,
blijft de zorg beter betaalbaar. Het is niet onredelijk om aan een sector die
groeit te vragen om door middel van doelmatiger werken aan het terugdringen van de overschrijding bij te dragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

3