Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2015–2016

34 470

Wijziging van de Tabaks- en rookwarenwet ter
regeling van de elektronische sigaret zonder
nicotine en nadere regeling van voor roken
bestemde kruidenproducten

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 17 juni 2016
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport, belast met
het voorbereidend onderzoek van voorliggend wetsvoorstel, heeft de eer
als volgt verslag uit te brengen van haar bevindingen.
Onder het voorbehoud dat de in het verslag opgenomen vragen en
opmerkingen afdoende door de regering worden beantwoord, acht de
commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel voldoende
voorbereid.
Inhoudsopgave

Blz.

Algemeen

1

1. Inleiding
2. Het wetsvoorstel op hoofdlijnen
3. Het wetsvoorstel in Europese en internationale context
4. Toezicht en handhaving
5. Gevolgen voor regeldruk en overige bedrijfseffecten
6. Financiële gevolgen voor de rijksbegroting
7. Overig

1
3
5
5
6
6
6

Artikelsgewijs

7

ALGEMEEN
1. Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het voorliggende wetsvoorstel tot wijziging van de Tabaks- en
rookwarenwet. Zij hebben nog verschillende vragen en opmerkingen.
De leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van het wetsvoorstel tot wijziging van de Tabaks- en rookwarenwet ter regeling van de elektronische sigaret zonder nicotine en nadere

kst-34470-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

1

regeling van voor roken bestemde kruidenproducten. Gezien het rapport
«De gezondheidsrisico’s van e-sigaret gebruik» van het Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieu (RIVM) vinden genoemde leden een wijziging
van de Tabaks- en rookwarenwet gewenst. Gebleken is dat zowel
elektronische sigaretten met nicotine als elektronische sigaretten zonder
nicotine meer risico’s voor de gezondheid opleveren dan aanvankelijk
gedacht. Dit geldt ook voor de voor roken bestemde kruidenproducten.
Vooruitgang is niet de gewone sigaret vervangen door een onveilige en
ongezonde elektronische sigaret zonder nicotine en kruidenproducten.
Vooruitgang is een rookvrije generatie. De verandering van de Tabaks- en
rookwarenwet vinden deze leden daarom wenselijk. Wel hebben zij nog
enkele vragen.
Is er inmiddels een verdere evaluatie na het onderzoek van het RIVM
geweest? Is er internationaal onderzoek naar de gevolgen van het roken
van elektronische sigaretten met nicotine en elektrische sigaretten zonder
nicotine? Welke medische onderzoeken zijn er inmiddels al naar de
effecten van propyleenglycol op de gezondheid van mensen? Is er meer
onderzoek bekend naar het effect van propyleenglycol op lymfocyten? En
zo ja, kan de regering uitleggen wat de effecten zijn?
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de Wijziging van de Tabaks- en rookwarenwet ter regeling van de
elektronische sigaret zonder nicotine en nadere regeling van voor roken
bestemde kruidenproducten. Genoemde leden hebben naar aanleiding
van de voorgestelde wijziging nog onderstaande opmerkingen en vragen.
In de Tabaksproductenrichtlijn worden geen eisen gesteld aan elektronische sigaretten zonder nicotine. De leden van de SP-fractie vinden dit
wel van belang en vinden het dan ook een positieve ontwikkeling dat
hiervoor nu een apart voorstel is voorgelegd aan de Kamer. Ook het roken
van elektronische sigaretten zonder nicotine moet immers aan bepaalde
regels voldoen en zoveel mogelijk ontmoedigd worden, zo stellen deze
leden.
Dat de verkoopregels (onder andere de leeftijdsgrens) die gelden voor de
verkoop van rookwaren ook gaan gelden voor «voor roken bestemde
kruidenproducten» vinden de leden van de SP-fractie van belang. Een
dergelijke eenduidigheid vinden zij relevant. Vervolgens menen deze
leden dat dit de handhaving van de regels ten goede zal komen.
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het wetsvoorstel waarmee regels worden gesteld aan elektronische
dampwaar zonder nicotine. Deze leden zijn het eens met het voorstel om
voor elektronische sigaretten zonder nicotine aan te sluiten bij de regels
die conform de Tabaksproductenrichtlijn nu ook gelden voor elektronische
sigaretten, aangezien de gezondheidsschade – op de effecten van nicotine
na – vergelijkbaar zijn. Deze leden hebben wel nog enkele vragen bij dit
wetsvoorstel.
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het voorstel tot wijziging van de Tabaks- en rookwarenwet om de
bescherming van de volksgezondheid van met name jongeren te
waarborgen.
Genoemde leden zijn verheugd dat de regering uniformiteit in regels
rondom leeftijdsgrens, reclame- en sponsorregels, verpakkingseisen,
producteisen en rapportageverplichtingen voor de elektronische
dampwaar zonder nicotine realiseert. Deze worden in lijn getrokken met
de elektronische sigaret, nadat is gebleken dat de schadelijkheid van teer
en koolmonoxide, aanwezig in dampwaar zonder nicotine niet onderschat
moet worden. In 2015 bleek uit onderzoek van het Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieu dat zowel elektronische sigaretten met nicotine
als elektronische sigaretten zonder nicotine meer risico’s voor de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

2

gezondheid opleveren dan aanvankelijk gedacht. De Nederlandse Voedselen Warenautoriteit (NVWA) adviseerde ook voor roken bestemde
kruidenpreparaten onder de Tabakswet te laten vallen.
De leden van de D66-fractie spreken hun waardering uit voor het gegeven
dat bescherming van de volksgezondheid van jongeren het achterliggend
doel is voor deze wetswijziging en zij hebben verder geen vragen over dit
wetsvoorstel.
De leden van de ChristenUnie-fractie hebben met belangstelling
kennisgenomen van het wetsvoorstel. Zij hebben hierover nog enkele
vragen.
2. Het wetsvoorstel op hoofdlijnen
Om de volksgezondheid te beschermen en daarin specifiek de gezondheid
van jongeren worden de reclame- en sponsorregels verder aangescherpt.
Een uitzondering wordt gemaakt voor de sponsoring van radioprogramma’s wanneer dit plaatsvindt door ondernemingen waarvan de
hoofdactiviteit niet wordt gevormd door de vervaardiging of de verkoop
van tabaksproducten of aanverwante producten. De leden van de
VVD-fractie vragen de regering waarom specifiek voor deze uitzondering
is gekozen. Deelt de regering de mening dat in het geval dat jongeren
zoveel mogelijk beschermd moeten worden sponsoring via radioprogramma’s waarin elektronische sigaretten zonder nicotine (EZN) of
aanverwante producten worden aangeprijsd niet mogelijk zou moeten
zijn?
Met het voorliggende wetsvoorstel wordt het mogelijk om nadere regels
te stellen aan verpakkingseisen, zoals in de wet reeds is neergelegd voor
tabaksproducten, voor voor roken bestemde kruidenproducten, elektronische sigaretten met nicotine en navulverpakkingen met nicotine. De
leden van de VVD-fractie vragen aan welke voorwaarden moet zijn
voldaan om daadwerkelijk over te gaan tot het stellen van nadere regels in
lagere wetgeving. Kan de regering tevens aangeven of zij voornemens is
om op korte termijn nadere regels aan verpakkingen te stellen?
De leden van de PvdA-fractie zijn blij met de leeftijdsgrens voor zowel
de elektronische sigaretten zonder nicotine als de voor roken bestemde
kruidenproducten om te voorkomen dat jongeren deze producten gaan
gebruiken. Wel vinden deze leden het noodzakelijk dat er ook wordt
ingezet op bewustwordingscampagnes voor jongeren en voor verkopers.
Hoe kijkt de regering daar tegenaan? De regering geeft aan dat de
leeftijdsgrens naar achttien jaar ook zal bijdragen aan het tegengaan van
het gebruik van shisha-pennen op basisscholen. In het verlengde daarvan
hebben de leden van de PvdA-fractie de vraag hoe het zit met de
handhaving van de leeftijdsgrens in een shisha-lounge?
De regering geeft aan dat de voor roken bestemde kruidenproducten
ondanks de gezondheidsrisico’s die de verbranding oplevert, vaak als
onschadelijk of minder schadelijk worden beschouwd. Dit komt doordat
consumenten niet voldoende op de hoogte zijn van de samenstelling en
gezondheidsrisico’s van deze producten. Om de informatieverstrekking
aan de consument te verbeteren wordt er nu bijvoorbeeld verplicht om op
verpakking van voor roken bestemde kruidenproducten de waarschuwing
«Het roken van dit product schaadt uw gezondheid» te plaatsen. De leden
van de PvdA-fractie vragen hoe de informatieverstrekking aan consumenten plaatsvindt in shisha-lounges. Wat wordt er richting de
consument gecommuniceerd over de ingrediënten en de gezondheidsrisico’s? Mogen shisha-lounges in hun huidige opzet nog wel als er
wetgeving is die toeziet op rookvrije horeca?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

3

De leden van de SP-fractie lezen dat de shisha-pen (nog steeds) op
kermissen aangeboden wordt (onder andere aan kinderen) als te winnen
prijs. Genoemde leden menen dat, zeker na inwerkingtreding van
voorliggende wijzigingen, hier hard tegen opgetreden moet worden.
Daarom vragen deze leden de regering welke maatregelen er momenteel
al genomen worden om op dergelijke zaken te handhaven en welke extra
maatregelen naar aanleiding van de voorliggende wijzigingen genomen
gaan worden.
De regering wil de regels met betrekking tot elektronische sigaretten en
elektronische sigaretten zonder nicotine zoveel mogelijk op elkaar aan
laten sluiten. De leden van de SP-fractie vragen wat er verstaan wordt
onder «zoveel mogelijk». Waar zitten er precies nog verschillen? Kan de
regering tevens een uitputtend overzicht geven van de verschillen op het
gebied van regelgeving en handhaving die ook na dit wijzigingsvoorstel
nog zullen bestaan tussen elektronische sigaretten en elektronische
sigaretten zonder nicotine?
De leden van de SP-fractie vragen de regering om een toelichting op de
zinsnede «hiertoe kan een gezondheidswaarschuwing op de verpakking
verplicht worden gesteld». Deze leden vinden het van groot belang dat
een gezondheidswaarschuwing standaard en op alle verpakkingen een
plaats heeft en zij vragen of dat hiermee nu verplicht wordt gesteld of niet,
vooral omdat er staat dat het verplicht «kan» worden.
De leden van de SP-fractie zijn benieuwd naar de stand van zaken met
betrekking tot de opbouw van de rapportagesystemen en het gebruik door
producenten en importeurs van die systemen, en zij ontvangen daarom
hierop graag een toelichting. Kan specifiek toegelicht worden wat de
ervaringen zijn met betrekking tot het niet verplicht stellen van een
bepaald registratiesysteem, hoe pakt deze keuze in de praktijk uit?
Hoeveel verschillende registratiesystemen bestaan er bijvoorbeeld op dit
moment, is daar inzicht in? Hoever zijn de verschillende importeurs en
producenten met het registeren van hun producten? En is er inzicht in de
kwaliteit en correctheid van de geregistreerde data?
Vanaf nu moeten ook bijvoorbeeld distributeurs en importeurs van
navulverpakkingen zonder nicotine een dergelijk registratiesysteem gaan
opzetten. Hoe sluiten deze partijen aan bij de ervaringen die tot nu toe zijn
opgedaan?
De leden van de CDA-fractie vragen of er een verbod komt op EZN zoals
shisha-pennen met aantrekkelijke kleuren en smaken als aardbei, ananas
en cola. Deze leden vragen ook of EZN onder het rookverbod in de horeca
komt te vallen. Daarnaast vragen deze leden of een gezondheidswaarschuwing op de verpakking verplicht zal worden gesteld. Kan de regering
onderbouwen of, en zo ja waarin en waarom afgeweken wordt van de
regels voor elektronische sigaretten met nicotine?
Er komt een algeheel reclame- en sponsorverbod voor EZN, elektronische
sigaretten zonder nicotine. Daarnaast geldt op het sponsorverbod de
uitzondering dat sponsoring van radioprogramma’s is toegestaan,
wanneer dit plaatsvindt door ondernemingen waarvan de hoofdactiviteit
niet wordt gevormd door de vervaardiging of de verkoop van tabaksproducten of aanverwante producten. De leden van de ChristenUnie-fractie
vragen deze uitzondering te motiveren en voorbeelden te geven wat dan
nog is toegestaan.
Het is volgens de regering ook bij EZN belangrijk dat gebruikers over de
schadelijke effecten worden geïnformeerd. Hiertoe kan een gezondheidswaarschuwing op de verpakking verplicht worden gesteld. Genoemde
leden vragen waarom er niet voor is gekozen deze gezondheidswaarschuwing wettelijk te verplichten nu bekend is dat deze schadelijke
effecten er zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

4

In verband met het wetsvoorstel vragen de leden van de ChristenUniefractie wat de stand van zaken is van het onderzoek door het RIVM dat
door de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport is
toegezegd over de schadelijkheid van meedampen1 op basis waarvan zou
worden bezien of aanvullende maatregelen nodig zijn om omstanders
hiertegen te beschermen. De resultaten van dit onderzoek werden in april
2016 verwacht. Genoemde leden vragen de resultaten van dit onderzoek
mee te sturen bij de beantwoording van dit verslag.
3. Het wetsvoorstel in Europese en internationale context
Het wetsvoorstel betreft, in tegenstelling tot de meest recente wijziging
van de Tabakswet2, geen maatregelen die door de Europese Unie zijn
geharmoniseerd. De leden van de VVD-fractie vragen de regering of een
impactanalyse is gemaakt voor wat betreft de gevolgen van de Nederlandse extra regelgeving daar waar het gaat om EZN op de interne markt.
Indien dit niet het geval is, is de regering bereid om alsnog een dergelijke
analyse te laten uitvoeren? Voorts vragen zij de regering in hoeverre de
Europese Unie op korte termijn zelf nadere regels zal stellen inzake het
gebruik van EZN en wat de gevolgen hiervan zijn voor de Nederlandse
wet- en regelgeving. Ook vragen deze leden de regering hoe wordt
omgegaan met de digitale, grensoverschrijdende verkoop van deze
producten aan jongeren nu de regels in de hele Europese Unie niet gelijk
zijn.
De leden van de SP-fractie vinden het positief dat de Nederlandse
regering op sommige onderdelen verder wil gaan dan waartoe de
Europese Tabaksproductenrichtlijn Nederland verplicht. Kan de regering
een overzicht geven van hoe de verschillende Europese lidstaten ieder
omgaan met de aanmoediging in de richtlijn om nationale regels te
treffen om de verkoop van tabaksproducten en aanverwante producten
aan kinderen te voorkomen door het stellen van leeftijdsgrenzen? Welke
regels worden er gesteld in de verschillende lidstaten?
De leden van de SP-fractie gaan ervan uit dat de regels met betrekking tot
verpakkingseisen, producteisen en rapportageverplichtingen geregeld
worden door middel van een algemene maatregel van bestuur. Kan de
regering aangeven wanneer deze regels worden vastgesteld?
De leden van de CDA-fractie vragen welke verpakkingseisen, producteisen en rapportageverplichtingen er in lagere regelgeving verder
worden uitgewerkt. Deze leden vragen of de regering kan aangeven hoe
deze uitwerking eruit zal zien. Verwacht de regering dat bij deze
uitwerking aan de voorwaarden voor een beperking van het vrij verkeer
van goederen voldaan zal worden?
4. Toezicht en handhaving
Ten aanzien van het toezicht en de handhaving vragen de leden van de
PvdA-fractie of er voldoende capaciteit is bij het Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieu en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit die nodig is ten gevolge van de voorgestelde wijzigingen. Zo ja, waar
blijkt dit uit? Ten aanzien van de «three strikes out»-maatregel willen deze
leden graag weten hoe vaak deze maatregel in de laatste periode is
gebruikt. Wat verwacht de regering van deze maatregel ten aanzien van
de voorgestelde wijzigingen?

1
2

Kamerstuk 34 234, nr. 6
Kamerstukken 34 234

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

5

De voorgestelde wijzigingen leveren extra taken op voor het RIVM en de
NVWA, zo constateren de leden van de SP-fractie. Kan de regering
toelichten of zowel het RIVM als de NVWA voldoende capaciteit hebben
om hierop te handhaven? Met betrekking tot de NVWA wordt aangegeven
dat de gevolgen voor de capaciteit beperkt zullen zijn, maar aangezien
inmiddels bekend is dat de NVWA een steeds groter takenpakket krijgt en
er tegelijkertijd verschillende financiële en organisatorische problemen
spelen en aangegeven wordt dat de verwachting is dat het aantal
bezwaarprocedures zal toenemen naar aanleiding van de voorgestelde
wijzigingen, is het van belang hier serieus aandacht voor te hebben. Er
kunnen immers wel strengere regels worden geformuleerd maar als die
niet worden gecontroleerd en gehandhaafd wordt er niet heel veel mee
opgeschoten, zo constateren deze leden. Kan tevens aangegeven worden
hoeveel capaciteit beide partijen (de NVWA en het RIVM) hebben voor
deze nieuwe taken en of er in hun werkwijzen veranderingen nodig zijn
om deze nieuwe taken op een goede wijze uit te kunnen voeren (en zo ja,
welke veranderingen dat betreft)?
De leden van de CDA-fractie vragen de regering wat ermee wordt
bedoeld dat er bij de vaststelling van het jaarplan van de NVWA rekening
zal worden gehouden met het toezicht op de nieuwe regels, zodat deze
nieuwe taken niet ten koste gaan van reeds bestaande toezichtstaken.
Betekent dit dat de uitbreiding van de taken financiële gevolgen heeft voor
de NVWA?
Genoemde leden vragen of de NVWA geconsulteerd is over de uitvoerbaarheid van het wetsvoorstel.
Deze leden vragen bij welke overtredingen op grond van de Wet op de
economische delicten een geldboete, taakstraf of gevangenisstraf zal
worden opgelegd.
De leden van de CDA-fractie vragen waarop de verwachting van de
regering is gebaseerd dat de toename van de werkdruk voor de rechterlijke macht gering zal zijn.
5. Gevolgen voor regeldruk en overige bedrijfseffecten
De leden van de CDA-fractie vragen waarom niet wordt voorgeschreven
hoe het systeem eruit moet zien waarin producenten, importeurs en
distributeurs van EZN informatie moeten bijhouden over de vermoedelijke
schadelijke effecten van EZN. Bestaat de verplichting om een dergelijk
systeem op te zetten en bij te houden ook voor producenten, importeurs
en distributeurs van voor roken bestemde kruidenproducten?
6. Financiële gevolgen voor de rijksbegroting
De leden van de CDA-fractie vragen hoe de mededeling dat het
wetsvoorstel geen gevolgen heeft voor de rijksbegroting zich verhoudt tot
de mededeling dat er extra toezichts- en handhavingstaken voor de NVWA
bijkomen en dat er een (weliswaar geringe) toename van de werkdruk
voor de rechterlijke macht zal zijn.
7. Overig
Hoewel dit wetsvoorstel zich met name richt op het aanpassen van de
leeftijdsgrens, het aanscherpen van reclame- en sponsorregels en
verpakkings- en producteisen, hebben de leden van de VVD-fractie nog
een aantal verduidelijkende vragen over het gebruik van de elektronische
sigaret zonder en met nicotine. Kan de regering toelichten in hoeverre het
nu mogelijk is om de EZN en voor roken bestemde kruidenproducten te
roken in de openbare ruimte? In hoeverre is het volgens de regering

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

6

wenselijk om EZN en voor roken bestemde kruidenproducten te nuttigen
in de openbare ruimte?
De leden van de PvdA-fractie willen weten hoe de voorgestelde
wijzigingen zich verhouden tot het convenant over een displayban voor
rookwaar conform de motie Rebel en Dik-Faber3 en de motie Volp4.
ARTIKELSGEWIJS
Artikel I, onderdeel A
De leden van de PvdA-fractie hebben vragen over de definities van
begrippen. Is de definitie van het nieuwe begrip elektronische dampwaar
voldoende dekkend? Zo ja, waar blijkt dit uit? Hoe ziet de regering de
definitie in internationale context? Wordt deze definitie ook in Europees
verband gebruikt? Voldoet een «Vape-store» aan de definitie speciaalzaak?
De leden van de SP-fractie vragen hoe de definitie voor een speciaalzaak
tot stand is gekomen. Zo vragen genoemde leden de regering waarom
ervoor is gekozen dat een speciaalzaak minstens 90 merkenversies van
tabakswaren of ten minste 90 merkenversies van elektronische dampwaar
in voorraad moet hebben en waarom het vloeroppervlak van de speciaalzaken minimaal tien vierkante meter moet zijn (of minder dan tien
vierkante meter bij tabaksspeciaalzaken die al bestonden voor 1 januari
2001 of voor 20 mei 2016 als het gaat om elektronische sigarettenzaken).
Artikel I, onderdeel B
Voor verschillende producten wordt het verplicht een bijsluiter toe te
voegen. De leden van de SP-fractie ontvangen graag een voorbeeld van
een dergelijke bijsluiter of anders in ieder geval een uitgebreid overzicht
met de informatie die in een dergelijke bijsluiter moet komen te staan
(welke onderdelen beschreven moeten worden).
Artikel I, onderdeel E
Door de voorgestelde wijziging van het vijfde lid, onderdeel b, van artikel
5 wordt de invulling van de reguliere presentatie van tabaksproducten en
aanverwante producten bij verkooppunten op het niveau van algemene
maatregel van bestuur gebracht. De leden van de VVD-fractie vragen
welke ambitie de regering heeft om de huidige regelgeving aan te passen
en neer te leggen in een algemene maatregel van bestuur. Wordt het
bijvoorbeeld door deze wijziging mogelijk om de zogenoemde «display
ban» dan wel andere vergaande beperkingen in de wijze waarop
tabaksproducten te koop worden aangeboden voor verschillende
verkooppunten per algemene maatregel van bestuur te implementeren?
In hoeverre is het juridisch mogelijk om dergelijke grote wijzigingen in
lagere wetgeving te regelen? In hoeverre acht de regering het wenselijk
dat dergelijke vergaande beperkingen inderdaad worden geregeld in
lagere wetgeving?
Hoe gaat de regering om met de huidige uitzondering in het vijfde lid,
onderdeel b, voor wat betreft de eis van gesloten verpakking voor sigaren,
pijptabak en pruimtabak in speciaalzaken? Vervalt met de voorgenomen
wijziging van dit artikel de mogelijkheid om ook een open verpakking te
tonen in speciaalzaken daar waar het gaat om sigaren, pijptabak en
pruimtabak? Kan de regering dit toelichten?

3
4

Kamerstuk 32 011, nr. 41
Kamerstuk 34 234, nr. 24

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

7

De leden van de SP-fractie ontvangen graag een toelichting op de keuze
van de regering om de regels die aan reclame worden gesteld te regelen
via een ministeriële regeling en niet via een algemene maatregel van
bestuur.
Door de voorgestelde wijziging van het vijfde lid, onderdeel b, van artikel
5 wordt de invulling van de reguliere presentatie van tabaksproducten en
aanverwante producten bij verkooppunten op het niveau van algemene
maatregel van bestuur gebracht, waarbij onderscheid gemaakt kan
worden tussen verschillende verkooppunten van tabaksproducten of
aanverwante producten en tussen tabaksproducten en aanverwante
producten. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen aan welk
onderscheid wordt gedacht tussen verschillende verkooppunten. Is de
regering van mening dat niet overal dezelfde strenge regels moeten
worden toegepast? Ook vragen genoemde leden of de genoemde
algemene maatregel van bestuur zal worden voorgehangen bij de Kamer.
Ten slotte vragen deze leden naar de stand van zaken rond de
aanscherping van de presentatie-eisen van tabaksproducten.
Artikel I, onderdeel F
De invulling van de reguliere presentatie zal in het vervolg via een
algemene maatregel van bestuur plaatsvinden in plaats van op
wetsniveau. De gewenste flexibiliteit begrijpen de leden van de
SP-fractie, maar ze benadrukken het belang van goede en strenge regels
op dit punt. Daarnaast constateren genoemde leden dat «het hierdoor
mogelijk wordt de regels met betrekking tot reguliere presentatie van
tabaksproducten en aanverwante producten te laten differentiëren tussen
verschillende verkooppunten en producten». In het kader van de
handhaving en de duidelijkheid hebben genoemde leden behoefte aan
wat nadere toelichting op dit punt. In welke mate kunnen de regels gaan
verschillen? Op welke gebieden kunnen de regels gaan verschillen? Hoe
kan de handhaver dan nog in alle helderheid zijn werk goed uitvoeren?
Artikel 5a, derde lid
De leden van de SP-fractie ontvangen graag een toelichting op het besluit
om kruidenproducten die voor 7 november 2002 (onder de naam, het
merk of symbool, dan wel met het onderscheidend teken van een
tabaksproduct) in de handel waren uit te sluiten van het verbod om een
naam, merk, symbool of enig ander onderscheidend teken van een
tabaksproduct te gebruiken voor een product behorend tot elektronische
dampwaar of voor een voor roken bestemd kruidenproduct.
Kan de regering de leden van de SP-fractie uitleggen waarom er in de
verschillende leden van dit artikel telkens ook weer uitzonderingen
worden gemaakt voor producten die voor een bepaalde datum al op de
markt waren? Met welke redenen is hiervoor precies gekozen? Dat er nog
maar weinig van «dat type» producten op de markt waren, achten deze
leden een onvoldoende argument. Genoemde leden lezen dat artikel 5a in
uitzonderingen op het verbod op merkextensie voorziet zodat het niet
bestaande merkenrechten aantast, maar zij vinden deze toelichting
onvoldoende. Waarom moeten de bestaande merkenrechten beschermd
worden en hoe verhoudt dit zich tot het belang van gezondheidsbescherming?
Door de voorgestelde wijziging van artikel 5a van de wet worden de
regels omtrent merkextensie ook van toepassing op elektronische
sigaretten zonder nicotine, navulverpakkingen zonder nicotine, patronen
zonder nicotine en voor roken bestemde kruidenproducten. De leden van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

8

de ChristenUnie-fractie constateren dat dit artikel meerdere overgangsbepalingen gaat bevatten wanneer producten reeds voor de inwerkingtreding van dit wetsvoorstel in de handel waren onder de naam, het merk
of symbool, dan wel met het onderscheidend teken van een ander product
of dienst. Genoemde leden vragen hoe vaak merkextensie op dit moment
voorkomt. Ook vragen zij waarom er niet voor gekozen is de overgangsbepalingen in een apart artikel te regelen. Verder vragen zij waarom de
overgangsbepalingen niet begrensd worden in de tijd zodat het echt
overgangsbepalingen zijn en uiteindelijk het doel wordt bereikt dat er
geen sprake meer is van merkextensie naar andere productgroepen.
Artikel I, onderdeel K
De leden van de SP-fractie zijn verbaasd over het feit dat er bij ministeriële regeling geen maatregelen genomen kunnen worden tegen
specifieke EZN, navulverpakkingen zonder nicotine en patronen zonder
nicotine en voor roken bestemde kruidenproducten. Waarom kan dit niet?
Waarom wordt er juist op dit punt voor gekozen om eerst aan te kijken en
pas maatregelen te nemen als het nodig blijkt te zijn? Waarom wordt dit
niet gelijk goed geregeld?
Het derde lid van artikel 17a blijft in tegenstelling tot het eerste en tweede
lid alleen van toepassing op specifieke elektronische sigaretten of
navulverpakkingen dan wel op bepaalde typen elektronische sigaretten of
navulverpakkingen. Dit betekent dat bij ministeriële regeling geen
maatregelen genomen kunnen worden tegen specifieke EZN, navulverpakkingen zonder nicotine en patronen zonder nicotine en voor roken
bestemde kruidenproducten die voldoen aan de krachtens de wet gestelde
eisen. Wanneer het nodig mocht blijken maatregelen te nemen tegen deze
producten, dan zullen de krachtens de wet gestelde eisen aangepast
moeten worden. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen waarom
deze bepaling niet ook van toepassing wordt verklaard op EZN, navulverpakkingen zonder nicotine en patronen zonder nicotine en voor roken
bestemde kruidenproducten aangezien de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport deze bevoegdheid toch alleen maar mag toepassen
indien de Minister vaststelt of op redelijke gronden vreest dat ze een
ernstig risico voor de gezondheid van de mens zouden kunnen vormen.
Ook het vierde lid blijft alleen van toepassing op categorieën van
tabaksproducten, elektronische sigaretten, navulverpakkingen en voor
roken bestemde kruidenproducten. Dat maakt dat het niet mogelijk is om
bij ministeriële regeling bepaalde categorieën van elektronische sigaretten
zonder nicotine, navulverpakkingen zonder nicotine of patronen zonder
nicotine die voldoen aan de krachtens de wet gestelde eisen bij ministeriële regeling te verbieden. Indien het nodig mocht blijken deze producten
vanwege de bescherming van de volksgezondheid te verbieden, zullen de
krachtens de wet gestelde eisen moeten worden aangepast. Ook dit
vragen genoemde leden nader te motiveren. Het derde en vierde lid
zouden blijkens de memorie van toelichting niet op EZN, navulverpakkingen zonder nicotine en patronen zonder nicotine van toepassing zijn,
omdat deze leden de implementatie vormen van de Tabaksproductenrichtlijn. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen waarom er niet is
gekozen om hier verdergaande regels te stellen dan de richtlijn aangezien
ook verschillende andere bepalingen in het wetsvoorstel nadrukkelijk
verder gaan dan de minimumeisen in de Tabaksproductenrichtlijn.
De voorzitter van de commissie,
Lodders
Adjunct-griffier van de commissie,
Clemens

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 470, nr. 5

9