Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2047
Vragen van het lid Beckerman (SP) aan de Minister voor Milieu en Wonen
over het bericht «Tien keer meer lood in water op de Kramatweg (Amsterdam)
dan toegestaan: «Ik word al jaren vergiftigd hier»» (ingezonden 15 januari
2020).
Antwoord van Minister Knops (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 16 maart 2020).
Vraag 1
Kent u het bericht uit Amsterdam «Tien keer meer lood in water op de
Kramatweg dan toegestaan: «Ik word al jaren vergiftigd hier»»?1 Zo ja, wat is
hierop uw reactie?
Antwoord 1
Ja, ik ken dit bericht. Het is zeer zorgwekkend dat deze huurders al jaren in
een woning met loden leidingen wonen zonder dat zij wisten dat dit risico’s
voor hun gezondheid met zich meebracht.
Vraag 2
Is de tien microgram lood per liter water volgens u nog steeds de maximale
grens en komen bij overschrijding hiervan volgens u de gezondheidsrisico’s
in gevaar zoals onder andere de GGD-Amsterdam opmerkt?2
Antwoord 2
De huidige norm voor de maximale gemiddelde concentratie lood in
drinkwater aan een tappunt is 10 microgram/L. Op basis van nieuwe inzichten
blijkt dat ook bij lagere concentraties risico’s optreden voor de volksgezondheid, met name voor jonge kinderen en het ongeboren kind.
Vraag 3
Wat gaat u doen met het advies van de Gezondheidsraad om de norm te
verlagen van tien microgram naar vijf microgram lood per liter?3

1

https://www.at5.nl/artikelen/199174/tien-keer-meer-lood-in-water-op-de-kramatweg-dantoegestaan-ik-word-al-jaren-vergiftigd-hier
2
https://www.ggd.amsterdam.nl/gezond-wonen/loden-waterleidingen/#h2f4bb7e5-b4a2-4c2ea0f9-77e384dcf148
3
https://www.gezondheidsraad.nl/documenten/adviezen/2019/11/06/loodinname-via-kraanwater

ah-tk-20192020-2047
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het advies sluit aan bij de aanstaande herziening van de Europese Drinkwaterrichtlijn. De normstelling is de verantwoordelijkheid van de Minister van
IenW. U zult hierover in meer detail geïnformeerd worden in de nadere
uitwerking van de kabinetsreactie op het advies van de Gezondheidsraad die
voor medio april aan uw Kamer toegezonden zal worden.
Vraag 4
Bent u bereid om op zeer korte termijn in gesprek te gaan met verhuurder
Rappagne om af te dwingen dat ze de loden leidingen gaan vervangen om zo
te zorgen voor veilig drinkwater? Zo nee, waarom niet? Zo ja, kunt u
aangeven op welke termijn u dit gaat doen?
Antwoord 4
Verhuurder Rappange is reeds gestart met het vervangen van de loden
leidingen in het betreffende complex.
Vraag 5
Kunt u een inschatting maken in hoeveel andere gemeenten sprake is van
deze of soortgelijke problematiek? Zo ja, over welke gemeenten gaat dit?
Antwoord 5
In theorie kunnen in alle gemeenten in woningen en gebouwen van voor
1960 nog loden leidingen aanwezig zijn. De stand van zaken is niet bekend,
want er is niet bijgehouden waar er leidingen vervangen zijn. De drinkwaterbedrijven troffen in de periode 2014–2018 bij metingen van binnenhuisinstallaties in 1,1% van de genomen monsters (95 van de 8.820 monsters in totaal)
een loodconcentratie boven de 10 microgram/L aan (Rapport Drinkwaterkwaliteit 2018 van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) Kamerstuk 27 625,
nr. 490). Het RIVM heeft een landelijke kaart gemaakt van gebouwen/
woningen waar potentieel sprake is van loodproblematiek4 (woningen/
gebouwen van voor 1960, kinderen 0 tot 7 jaar).
Vraag 6
Bent u bereid om met alle verhuurders in de gemeente Amsterdam met
woningen die nog loden leidingen hebben in gesprek te gaan en een
noodplan op te stellen om deze te vervangen?
Antwoord 6
De gemeente Amsterdam is zeer actief in de aanpak van de loodproblematiek
en heeft met de woningcorporaties afspraken gemaakt over het opsporen en
vervangen van resterende loden leidingen. De gemeente is ook in gesprek
met (koepels van) particuliere verhuurders. Deze hebben reeds bij hun leden
aangedrongen op het in kaart brengen van de resterende loden leidingen en
het zorgdragen voor vervanging. Ik vind het belangrijk dat verhuurders hierin
zelf initiatief nemen en niet wachten tot ze aangesproken worden door hun
huurders.
Vraag 7
Bent u bereid over te gaan tot een landelijk verbod op loden leidingen in
woningen om de nationale volksgezondheid te beschermen? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 7
Naast alle andere acties die in de kabinetsreactie op het Gezondheidsraadadvies «Loodinname via kraanwater» zijn opgenomen en die ik in de antwoorden op de Kamervragen van 24 oktober5 heb toegezegd, onderzoek ik de
mogelijkheid van een verbod op loden leidingen voor bestaande bouw
waarbij ik naast de voordelen voor de volksgezondheid ook kijk naar aspecten
als uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid. In de nadere uitwerking van de
kabinetsreactie kom ik op dit onderzoek terug.

4
5

https://www.atlasleefomgeving.nl/kaarten
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2019–2020, nr. 685

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 8
Deelt u de mening dat huurders met deze problematiek afdwingbaar recht
moeten krijgen om loden leidingen in hun woningen te laten vervangen? Zo
nee, waarom niet? Zo ja, op welke wijze en op welke termijn gaat u dit
wettelijk vast laten leggen?
Antwoord 8
Een huurder heeft er op grond van het huurrecht al recht op dat gebreken
aan zijn woning door de verhuurder worden verholpen. Hij kan zich, wanneer
zich een gebrek voordoet, dan ook wenden tot zijn verhuurder met het
verzoek dit gebrek te herstellen.
Doet een verhuurder vervolgens binnen 6 weken niets, dan kan een huurder
van een woning met een gereguleerde huurprijs zich wenden tot de
huurcommissie. In het zogenoemde gebrekenboek van de huurcommissie6 is
«Het leidingwater van de inpandige drinkwaterinstallatie in de woonruimte
heeft op een tappunt een loodverontreiniging van meer dan 10 microgram
per liter» als gebrek benoemd. De huurder kan via de huurcommissie een
tijdelijke verlaging van de huurprijs afdwingen teneinde de verhuurder te
dwingen het gebrek te verhelpen. De huur kan daarbij met terugwerkende
kracht tot het moment dat de huurder zich tot de huurcommissie heeft
gewend tijdelijk verlaagd worden tot 40% van de geldende huur (een korting
van 60%). Pas als de verhuurder het gebrek heeft verholpen kan de huurprijs
weer worden verhoogd.
Woningcorporatie Ymere in Amsterdam heeft vrijwillig aangegeven de huur
te zullen verlagen zolang de loden leidingen niet zijn vervangen.
Iedere huurder kan zich ook tot de rechter wenden met een vordering tot het
vervangen van de loden drinkwaterleidingen. Of aan de rechter toestemming
vragen de leidingen zelf op kosten van de verhuurder te mogen vervangen.
De rechter zal dan een oordeel geven op basis van de specifieke omstandigheden.
Vraag 9
Bent u bereid om met de verhuurders in Amsterdam afspraken te maken over
een rechtvaardige compensatie voor huurders die soms al jaren met een te
hoog loodgehalte in hun drinkwater kampen?
Antwoord 9
Gelet op de recente ontwikkelingen zie ik grote bereidheid bij verhuurders om
adequate maatregelen te nemen. Ik zie dan ook geen aanleiding om met de
verhuurders specifieke afspraken te maken. Voor die situaties waarin een
compensatie aan de orde is beschikken huurders er al over de wettelijke
mogelijkheid van een schadevergoeding. Schade moet dan wel worden
aangetoond. Ik kan geen uitspraken doen over causaliteit (het verband tussen
oorzaak en schade) en hoe kansrijk een dergelijke procedure zou zijn. Dat is
aan de rechter.

6

Te raadplegen via: https://www.huurcommissie.nl/over-de-huurcommissie/publicaties

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3