Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2008–2009

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3141
Vragen van de leden Gill’ard (PvdA)
en Peters (GroenLinks) aan de
ministers van Buitenlandse Zaken en
voor Ontwikkelingssamenwerking
over de gifgasaanvallen op
schoolgaande meisjes in Afghanistan.
(Ingezonden 15 mei 2009)
1
Hebt u kennisgenomen van het
nieuws dat voor de derde keer binnen
tweeënhalve week schoolgaande
meisjes in Afghanistan doelwit zijn
geworden van een aanval met een
nog onbekend gas?1
2
Deelt u de zorgen van adviseur Kakar
van het ministerie van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap in
Afghanistan dat de drie gifaanvallen
een demoraliserende invloed
hebben?
3
Deelt u de mening dat onderwijs
essentieel is voor de ontwikkeling en
de positie van meisjes in de
Afghaanse samenleving? Deelt u de
mening dat deze aanvallen een
bewuste keuze zijn om de positie van
meisjes in Afghaanse samenleving te
ondermijnen?
4
Hebt u contact met de Afghaanse
overheid over de beveiliging van met
name meisjesscholen?

KVR36782
2009Z09125
0809tkkvr3141
ISSN 0921 - 7398
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

5
Zijn er ook in Uruzgan recent
aanvallen op meisjesscholen
geweest?
6
Deelt u onze zorgen dat in zowel
Afghanistan als in Pakistan meisjes
het minst profiteren van
ontwikkelingssamenwerking? Op
welke wijze probeert u dit te
doorbreken?
7
Bent u bereid u op de hoogte te
stellen van de uitkomsten van de
conferentie «Talibanization: Women
Voices from Afghanistan and
Pakistan» Time for a Fare Share in
Development Assistance for
Women!» op 18 mei 2009 in de
Tweede Kamer en hier een reactie op
te geven?
1

Trouw, 13 mei 2009.

Antwoord
Antwoord van ministers Verhagen
(Buitenlandse Zaken) en Koenders
(Ontwikkelingssamenwerking)
(ontvangen 2 juli 2009)
1
Ja.
2 en 3
Er is nog veel onduidelijkheid over de
voorvallen in de drie scholen in de
provincies Parwan en Kapisa. Een
onderzoek is nog gaande. Het is
evenwel duidelijk dat de voorvallen

onrust en angst hebben veroorzaakt
onder de bevolking.
Onderwijs is inderdaad een essentieel
onderdeel voor de ontwikkeling van
zowel jongens als meisjes en voor het
land als geheel. Onderwijs is daarom
een van de sectoren waaraan
Nederland in Afghanistan actief
bijdraagt, met speciale aandacht voor
toegang tot onderwijs voor meisjes.
Meisjesonderwijs is echter in grote
delen van Afghanistan nog geen
gemeengoed. De Taliban en
andere aanhangers van
religieus-extremistisch gedachtegoed
hebben in het verleden aanvallen
uitgevoerd op meisjesscholen alsook
op individuele meisjes om angst te
zaaien en het ontwikkelingsproces te
ontwrichten.
4
De Nederlandse Ambassade in Kabul
en de TaskForce Uruzgan besteden in
de contacten met het ministerie van
Onderwijs en bij de uitvoering van
onderwijsprojecten in Uruzgan
expliciet aandacht aan de veiligheid
van scholen, scholieren en
onderwijzers. Ook wordt speciale
aandacht geschonken aan
maatregelen die de bereidheid
vergroten van ouders om hun
dochters toe te staan naar school te
gaan.
5
Nee.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

6623

6
Nederland besteedt bij investeringen
op het gebied van
ontwikkelingssamenwerking in zowel
Afghanistan als Pakistan speciale
aandacht aan de verbetering van de
positie van vrouwen en meisjes. In de
onderwijssector gebeurt dit op
nationaal, provinciaal en lokaal
niveau via de ministeries van
Onderwijs in Afghanistan en Pakistan.
Dit krijgt zijn beslag door het
toegankelijk maken voor meisjes van
basis- en voortgezet onderwijs, door
middel van het bouwen van scholen,
opleiden van onderwijzeressen en het
betrekken lokale gemeenschappen
teneinde een cultuuromslag teweeg
te brengen. Doordat dit soort
processen evenwel sterk cultureel
bepaald zijn, vergen zij veel tijd,
geduld en een cultureel-sensitieve
benadering.
Hoewel nog een lange weg te gaan is,
is daarbij de afgelopen jaren wel
degelijk significante vooruitgang
geboekt. In 2004 gingen in
Afghanistan 1,3 miljoen meisjes naar
school, dit was 33% van het totaal
aantal schoolgaande kinderen. In
2008 was dit aantal gestegen tot
2,2 miljoen meisjes, ofwel 36% van
het totaal aantal (ruim 6,2 miljoen
schoolgaande kinderen). Het aantal
vrouwelijke leraren is in dezelfde
periode toegenomen van ruim 34.000
tot ruim 44.000, op een totaal van
122.000 respectievelijk 151.000
leerkrachten.
Omdat meisjes vaak uitsluitend
onderwijs mogen hebben van
vrouwelijke leerkrachten, is deze
ontwikkeling van groot belang voor
de verdere toename van het aantal
meisjes dat onderwijs kan volgen.
Nederland zal ook de komende jaren
blijven inzetten op programma’s die
de positie van vrouwen en meisjes
ten goede komen.
In Pakistan heeft de toenemende
invloed van de Taliban negatieve
gevolgen voor de positie van
vrouwen en meisjes. Nederland zet
ook daar in op verbetering van
toegang tot onderwijs voor meisjes,
en zal dat de komende jaren blijven
doen.
Zo ondersteunt Nederland een Early
Childhood Development Programma.
Dit programma komt ongeveer
100.000 kinderen, merendeels
meisjes, ten goede. Het programma
speelt een belangrijke rol in het
streven naar gender gelijkheid waar
het gaat om verschillen in toegang tot
voedsel, basisgezondheidszorg en

onderwijs. Het heeft een grote impact
op zeggenschap van vrouwen, zowel
binnen de familie als in de bredere
gemeenschap. Prioritair binnen het
Early Childhood Development
programma is de vergroting van de
toegang tot onderwijs voor meisjes.
7
Nederland stimuleert het debat in de
regio omtrent de positie van vrouwen
en meisjes, en activiteiten ter
verbetering van hun positie, uiteraard
inhakend op initiatieven uit
Afghanistan. Het ondersteunen van
daarbij betrokken Nederlandse NGO’s
kan daar onderdeel van zijn.
Bovengenoemde conferentie was een
initiatief van Gender Concerns
International. Wij hebben met
belangstelling kennis genomen van
de uitkomsten ervan en zal deze zo
veel mogelijk in overwegingen over
toekomstige activiteiten op dit gebied
meenemen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

6624