Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

30 880

Vaststelling van een nieuwe Politiewet
(Politiewet 200.)

Nr. 72

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 1 december 2011
Tijdens het wetgevingsoverleg van 28 november jl. heb ik een schriftelijk
oordeel over de tijdens (en eventueel nog na) het overleg ingediende
amendementen en moties aangekondigd. Deze brief bevat dat oordeel. Ik
ga hieronder eerst in op de ingediende amendementen en daarna op de
ingediende moties. De amendementen en moties die tot het moment van
schrijven van deze brief waren ontvangen zijn in het onderstaande
verwerkt.
Reactie op de ingediende amendementen
Het amendement met nummer 21 is vervangen door het amendement
met nummer 34. De amendementen met nummers 19 en 34 zijn
vervolgens vervangen door het amendement met nummer 49.
Het amendement met nummer 22 is vervangen door het amendement
met nummer 35 en vervolgens vervangen door het amendement met
nummer 55.
Het amendement met nummer 23 is vervangen door het amendement
met nummer 52.
Het amendement met nummer 24 is vervangen door het amendement
met nummer 53.
Het amendement met nummer 25 is vervangen door het amendement
met nummer 36.
Het amendement met nummer 26 is vervangen door het amendement
met nummer 54.
het amendement met nummer 29 is vervangen door het amendement met
nummer 57.
Het amendement met nummer 35 is vervangen door het amendement
met nummer 55.
Het amendement met nummer 45 is vervangen door het amendement
met nummer 56.

kst-30880-72
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

1

De amendementen met nummers 46 en 47 zijn ten slotte vervangen door
de amendementen met respectievelijk nummers 51 en 50.
nr. 16 amendement van het lid Van Raak over koppeling van de regionale
eenheden aan de veiligheidsregio’s
Ik moet dit amendement ontraden omdat het tot gevolg heeft dat de
koppeling met de gerechtelijke kaart wordt losgelaten. Die koppeling met
de gerechtelijke kaart is een belangrijke pijler van dit wetsvoorstel. Door
een volledige congruentie tussen het openbaar ministerie en de politie
wordt de samenwerking van partners binnen de justitiële keten eenvoudiger, efficiënter en effectiever. Het gaat daarbij niet alleen om de
inhoudelijke kwaliteit, maar ook om het versnellen van doorlooptijden. De
grootte van de regionale eenheid zal naar mijn stellige overtuiging geen
problemen opleveren voor het gezag. Integendeel, een opsplitsing zou
juist tot gevolg hebben dat de voordelen van de opschaling teniet worden
gedaan, waardoor de politie het gezag minder optimaal kan bedienen. Het
door het lid Slob ingediende amendement met nummer 50 regelt naar
mijn overtuiging een goede aansluiting met de veiligheidsregio’s door
deze te koppelen aan de territoriale onderdelen van de regionale eenheid.
Het amendement bij de Invoerings- en aanpassingswet bij de Politiewet
201x van het lid Van Raak met nummer 8, moet ik, nu dit de invoeringsgevolgen van het amendement met nummer 16 regelt, eveneens ontraden.
nr. 17 amendement van het lid Van Raak over een territoriaal onderdeel in
elke gemeente
Dit amendement moet ik ontraden. Ik acht het van belang met de vorming
van een nationale politie robuuste basisteams te creëren die zelfstandig in
staat zijn om de gemeentelijke doelen te realiseren. Dit amendement
impliceert dat er 415 basisteams komen. Dit leidt tot versnippering in van
het politiewerk. Het amendement creëert teams die niet robuust zijn en
dus niet zelfstandig het gros van het werk kunnen doen dat nodig is voor
de lokale prioriteiten. Daarenboven levert het erg veel extra overhead op,
die ten koste gaat van de inzetbaarheid van de politie. De aansluiting
tussen de politie en een gemeente, die met andere gemeenten een
basisteam deelt, wordt gewaarborgd door het aanwijzen van een vast
aanspreekpunt bij de politie voor de burgemeester. Het door het lid
Berndsen voorgestelde amendement (met nummer 36) over het
driehoeksoverleg op gemeentelijk niveau is wat mij betreft een nuttige
aanvulling op dit vaste aanspreekpunt.
nr. 18 amendement van het lid Hennis-Plasschaert c.s. over bovenlokale
afstemming op het niveau van de veiligheidsregio
Ik vind dit een sympathiek amendement. Het kan meerwaarde bieden voor
bestuurders om op een niveau tussen de driehoek en de regionale
eenheid af te stemmen.
nr. 20 amendement van het lid Van der Staaij over het betrekken van
lokale doelen bij de totstandkoming van het regionale beleidsplan
Ik vind dit een sympathiek amendement omdat het nader specificeert dat
de doelen van de gemeente op het terrein van veiligheid aan de basis
staan van het regionaal beleidsplan en van de afspraken die in de
driehoek worden gemaakt over de inzet van de politie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

2

nr. 27 amendement van het lid Çörüz c.s. over de evaluatie van de
regionale eenheid in Oost-Nederland na drie jaar
Ik kan dit amendement ondersteunen. Gezien hetgeen in uw Kamer is
gewisseld over de regionale eenheid Oost-Nederland lijkt het mij terecht
dat we, naast de algemene evaluatie die we vijf jaar na inwerkingtreding
van de wet zullen houden, al eerder naar de specifieke situatie in
Oost-Nederland kijken.
nr. 28 amendement van het lid Kuiken over de informatiepositie van de
burgemeester
Met de indiener ben ik van mening dat de informatiepositie van de
burgemeester van groot belang is. De door dit lid ingediende motie (met
nummer 40) over dit onderwerp ondersteun ik dan ook. Maar met het
voorgestelde amendement wordt naar mijn oordeel een versterking van
die informatiepositie niet bereikt. De daarin voorgestelde regeling houdt
in dat de landelijke eenheid een nieuwe taak krijgt, namelijk om actief
gegevens te verzamelen ten behoeve van de uitoefening van het gezag
over de politie (door de burgemeester) en de bestuursrechtelijke
handhaving door de burgemeester. De landelijke eenheid is niet het meest
aangewezen om deze taak uit te voeren. Het verzamelen (en verwerken)
van gegevens voor de burgemeester kan beter dichter bij de gemeenten
gebeuren, namelijk binnen de regionale eenheid. Ik ontraad dit
amendement dan ook.
nr. 30 amendement van het lid Kuiken over afspraken in de driehoek ten
behoeve van de strafrechtelijke handhaving
Ik heb tijdens het debat aangegeven dat ik dit amendement nader wilde
bestuderen. Ik moet het amendement ontraden omdat het niet
verenigbaar is met de gezagspositie van de officier van justitie, dat met dit
wetsvoorstel juist uitdrukkelijk ongewijzigd blijft. Afspraken tussen
burgemeester en officier van justitie kunnen op grond van artikel 13
worden gemaakt over de inzet van de politie; de strafrechtelijke
handhaving als zodanig is het exclusieve domein van het openbaar
ministerie. Het is vanzelfsprekend voor de aanpak van veiligheid,
georganiseerde criminaliteit en dergelijke door middel van de zogeheten
bestuurlijke aanpak, uiteraard wel van belang is dat de burgemeester en
het openbaar ministerie intensief samenwerken in de driehoek.
nr. 31 amendement van het lid Kuiken over evaluatie van de wet na drie
jaar
Ik ontraad dit amendement. Een evaluatie drie jaar na inwerkingtreding
van de wet komt te snel om te kunnen beoordelen hoe het nieuwe stelsel
werkt. Ik ben van mening dat een termijn van vijf jaar, zoals die bij tweede
nota van wijziging in het wetsvoorstel is opgenomen, te prefereren is. Wel
acht ik het van belang dat, zoals ook wordt voorgesteld in het
amendement van het lid Çörüz (met nummer 27), de uitwerking van de
wet in Oost-Nederland binnen drie jaar wordt geëvalueerd.
nr. 32 amendement van het lid Kuiken over een percentage sterkte voor
het realiseren van lokale doelen
Ik ontraad dit amendement. In het regionaal beleidsplan wordt de
beschikbare sterkte verdeeld over de onderdelen van de regionale
eenheid. Dat gebeurt uiteraard op basis van de gezamenlijk – door de
burgemeesters en hoofdofficier van justitie – overeen gekomen doelen
binnen de regionale eenheid. Dit amendement bewerkstelligt dat de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

3

burgemeester eenzijdig – dus zonder overleg met de officier van justitie
binnen de driehoek – een percentage politie sterkte kan claimen. Dat is
een onwenselijke vorm van capaciteitmanagement, die bovendien de
positie van het openbaar ministerie verzwakt. Wel ondersteun ik het,
mede door het lid Kuiken ingediende, amendement met nummer 49 dat
een norm voor wijkagenten vastlegt.
nr. 33 amendement van het lid Hennis-Plasschaert c.s. over optreden
buiten het gebied van tewerkstelling indien dat redelijkerwijs noodzakelijk
is
Ik kan dit amendement ondersteunen. Het lijkt mij, met de indieners, van
belang dat, uiteraard waar dat redelijkerwijs noodzakelijk is, duidelijk
moet zijn dat de politieambtenaar ook buiten het gebied van zijn
aanstelling kan optreden, naast de mogelijkheid dat te doen met
instemming van het bevoegd gezag.
nr. 36 gewijzigd amendement van het lid Berndsen (ter vervanging van nr.
25) over het driehoeksoverleg op gemeentelijk niveau
Ik kan ook dit amendement ondersteunen. Ik onderschrijf het belang van
een driehoek op gemeentelijk niveau als de burgemeester daarom
verzoekt.
nr. 48 amendement van het lid Slob over een grondslag voor het stellen
van regels over de aanwijzingsbevoegdheid van de minister
De aanwijzingsbevoegdheid van de minister jegens de korpschef is een
belangrijk instrument om zijn ministeriële verantwoordelijkheid over de
politie waar te kunnen maken. Het is van belang dat dit instrument, zoals
in de toelichting bij de nota van wijziging en in de nota naar aanleiding
van het verslag ook al is opgemerkt, geen ultimum remedium is. De
aanwijzingsbevoegdheid geeft de mogelijkheid om telkens te beoordelen
of een concrete situatie aanleiding geeft tot sturing door de minister.
Daarbij past niet dat regels worden gegeven over de gevallen waarin een
dergelijke aanwijzing mag worden gegeven. Dat wil uiteraard niet zeggen
dat het instrument niet met beleid moet (en zal) worden toegepast. De
minister kan (en zal) uiteraard op de toepassing van deze bevoegdheid
door uw Kamer worden aangesproken. Ik moet het amendement gelet
hierop ontraden.
nr. 49 amendement van het lid van der Staaij c.s. (ter vervanging van nrs.
19 en 34) over wijkagenten
Dit amendement is een combinatie van de amendementen 19 (van de
leden Van der Staaij en Van Raak) en 34 (van het lid Kuiken), die beide
betrekking hadden op de wijkagent. Tevens regelt dit amendement de
betrokkenheid van de burgemeesters en de hoofdofficier bij de inrichting
van de regionale eenheid. Dit gecombineerde amendement kan ik
ondersteunen.
nr. 50 amendement van het lid Slob over de samenhang tussen territoriale
onderdelen en veiligheidsregio’s
Dit amendement regelt een koppeling tussen een territoriaal onderdeel
van de regionale eenheid en de veiligheidsregio. Hoofdregel is dat een
territoriaal onderdeel gelegen is in één veiligheidsregio. Een uitzondering
kan door de minister worden gemaakt indien alle betrokken gezagsdragers daartoe een verzoek tot hem richten. Ik heb hierboven, in reactie
op het amendement van het lid Van Raak, al gezegd dat dit amendement

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

4

van het lid Slob een goede aansluiting van de politie op de veiligheidsregio’s regelt. Ik kan dit amendement dan ook onderschrijven.
nr. 51 amendement van het lid Slob over het vervangen van rangen
binnen de politie door tekens van bijzondere verdiensten
Dit gewijzigde amendement stelt voor om naast het stelsel van rangen
tekens van bijzondere verdiensten te introduceren. Met de indiener ben ik
van mening dat de introductie van tekens van bijzondere verdiensten een
belangrijke uiting van waardering voor de politieman of -vrouw op straat
kan zijn. Ik kan dit amendement dan ook ondersteunen.
nr. 52 amendement van het lid Berndsen over de door de burgemeesters
aan te wijzen regiovoorzitter
Ik hecht er aan dat de regioburgemeester de burgemeester is van de
grootste gemeente binnen de regionale eenheid. Dit neemt veel onduidelijkheden weg en voorkomt afstemmings- en besluitvormingsprocedures.
Daarnaast heb ik geen signalen gekregen dat het wetsvoorstel op dit punt
een probleem zou zijn voor de burgemeesters. Dat signaal is ook niet van
het Nederlands Genootschap van Burgemeesters gekomen. Ik ontraad
dan ook dit amendement.
nr. 53 amendement van het lid Berndsen over het aanwijzen van andere
regionale eenheden
Zoals ik in het debat heb aangeven laat ik het oordeel over dit
amendement aan uw Kamer. Ik hecht er wel aan er nog op te wijzen dat
het voorgestelde amendement tot gevolg heeft dat er zonder betrokkenheid van het parlement sprake kan zijn van de opdeling van regionale
eenheden, waar die indeling van de politie tot nu toe (tot aan het huidige
bestel) telkens onderwerp is geweest van regeling op formeel-wettelijk
niveau. Het gebruik van de in dit amendement neergelegde bevoegdheid
zou bovendien meebrengen dat de indeling van de politie in regionale
eenheden niet meer volledig congruent zou zijn aan de gerechtelijke kaart.
Op het belang van die congruentie ben ik hierboven, in reactie op het
amendement (met nummer 16) van het lid Van Raak, reeds ingegaan.
nr. 54 amendement van het lid Berndsen over evaluatie door de Inspectie
OOV van de gezagspositie van de burgemeester
Ik ontraad dit amendement. Voorop gesteld moet worden dat het gezag
van de burgemeester over de politie door dit wetsvoorstel niet wijzigt.
Voor een vierjaarlijkse evaluatie van het gezag vormt het wetsvoorstel dan
ook geen aanleiding. Bij de algemene evaluatie van de wet na vijf jaar zal
bezien worden wat de uitwerking van de wet in de praktijk is. Het spreekt
voor zich dat daarbij ook aandacht zal zijn voor het functioneren van de
nationale politie ten opzichte van het gezag. Ik hecht eraan dat het
functioneren van het gezag in het bredere kader van het functioneren van
de nationale politie wordt geëvalueerd.
Daarnaast kan ik de gedachte niet onderschrijven dat een eventuele
evaluatie van het functioneren van het gezag over de politie aan de
Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties zou worden
gezonden, zoals het amendement verder voorstelt. De Minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties is immers niet verantwoordelijk
voor het functioneren van de politie noch is hij de belangenbehartiger van
de burgemeesters. Overigens heeft de Inspectie ingevolge het
wetsvoorstel al tot taak toezicht te houden op de taakuitvoering door de
politie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

5

nr. 55 gewijzigd amendement van het lid Berndsen (ter vervanging van
nr.35) over totstandkoming landelijke prioriteiten
Ik kan dit amendement ondersteunen. Hoewel het al praktijk is, is het goed
om vast te leggen dat de landelijke doelstellingen en de daarvan afgeleide
doelstellingen voor de regionale eenheden lokale knelpunten in buurten
en wijken als basis kennen.
nr. 56 amendement van het lid Çörüz over de executieve status van
ambtenaren aangesteld bij het LSOP
Ik was, zoals ik in het debat ook heb aangegeven, voornemens om ter
gelegenheid van het wetsvoorstel tot inbedding van de Politieacademie in
het politiebestel te regelen dat ook bij de politieacademie mensen met een
executieve status kunnen werken. Dit (gewijzigde) amendement beoogt
hetzelfde. Ik kan het daarom ondersteunen.
nr. 57 amendement van de leden Berndsen en Kuiken over de behandeling van klachten
Ik onderschrijf het belang van een goede klachtenafhandeling en kan
daarom dit amendement ondersteunen.
Reactie op de ingediende moties
nr. 37 motie de leden Van Raak en Hennis-Plasschaert over het uitvoeren
van lokale prioriteiten
Borging van de lokale inbedding van de politie ligt aan de basis van het
wetsvoorstel. Deze motie beoogt dat nog verder te verstevigen. Ik
ondersteun deze motie graag.
nr. 38 motie van het lid Van Raak over een sollicitatieprocedure voor
regionale politiechefs
Ik zal bij de aanstellingsprocedure van de leiding van de eenheden
rekening houden met de wijze waarop de kandidaten eerder binnen de
politie leiding hebben gegeven. Ik zie deze motie dan ook als ondersteuning van mijn beleid.
nr. 39 motie van het lid Van Raak over de voorgenomen bezuinigingen
De voorgenomen bezuinigingen zijn uiteraard het effect van de verbetering van de efficiëntie die we willen bewerkstelligen, dat deel ik met de
indiener. Verbeteringen van efficiëntie en bezuinigingen moeten daarbij
gelijk opgaan. De motie echter bepaalt iets anders, namelijk dat de
voorgenomen bezuinigingen pas worden doorgevoerd als daadwerkelijk
efficiencyvoordelen worden behaald, waardoor ik deze moet ontraden.
nr. 40 motie van het lid Kuiken over de informatiebehoefte van
burgemeesters
Voor een goede samenwerking tussen het openbaar ministerie en
burgemeesters is een goede informatie-uitwisseling van evident belang. Ik
ondersteun deze motie dan ook en zal, zoals in de motie wordt verzocht,
de informatiebehoefte van de burgemeester in kaart brengen en waar
nodig voorstellen doen om in die behoefte te voorzien.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

6

nr. 41 motie van het lid Kuiken over een nulmeting
Ik sta niet afwijzend ten opzichte van een nulmeting. Het verzoek echter,
om de Kamer tevens jaarlijks te informeren over kerngetallen als het
aantal geregistreerde misdrijven, het aantal opgehelderde misdrijven en
aanrijtijden bij spoedeisende hulp, zal een administratieve last op de
politie leggen. Dat, terwijl ik nu juist met uw Kamer en de politie stevige
ambities heb in het terugdringen van de administratieve lasten van de
politie. Ik laat het oordeel over deze motie daarom aan uw Kamer.
nr. 42 motie van het lid Kuiken c.s. over de berekening van de actuele
politiesterkte
Ik moet deze motie ontraden. Wij hebben hier veelvuldig in de uw Kamer
over gesproken ook ben ik in mijn sterktebrief van 15 juni 2011 nogmaals
specifiek op dit thema in gegaan1. Ook mijn ambtsvoorganger heeft met
uw Kamer afgesproken dat bij de berekening van de operationele sterkte
de regel is dat aspiranten voor 100% meetellen2, ook al zijn zij maar voor
40% inzetbaar. Ik wil daar niet aan tornen. Dat zou enkel leiden tot
verwarring over de cijfers, een grote herziening van de administratie van
de korpsen (en dus een extra administratieve last) en onduidelijkheid over
het aantal operationele medewerkers. Wel heb ik het aandeel aspiranten
binnen de operationele sterkte steeds voor u inzichtelijk gemaakt.3
nr. 43 motie van de leden Slob en Kuiken over de rechtspositie van
politieambtenaren
Deze motie gaat in op het initiatiefwetsvoorstel van de leden Koser Kaya
en van Hijum. Ik laat het oordeel aan uw Kamer.
nr. 44 motie van het lid Çörüz c.s. over de werkgelegenheidseffecten
Het is vanzelfsprekend dat de regering, in het licht van de compacte
rijksdienst, de veranderingen van zittingsplaatsen van de rechtspraak naar
aanleiding van de herziening van de gerechtelijke kaart en de veranderingen bij de politie, rekening houdt met werkgelegenheidseffecten. Ik zie
deze motie dan ook als ondersteuning van mijn beleid.
De minister van Veiligheid en Justitie,
I. W. Opstelten

1

Kamerstukken II 2010/11, 29 628, nr. 261.
Kamerstukken II 2009/10, 29 628, nrs. 160 en
164.
3
Kamerstukken II 2009/10, 29 628, nrs. 160,
164 en 192 en Kamerstukken II 2010/11,
29 628, nrs. 231 en 261.
2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 30 880, nr. 72

7