Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1492
Vragen van het lid Paul (VVD) aan de Staatssecretaris van Financiën over het
bericht «In achterkamertje van beautysalon verdienen ze aan leed van
toeslagenouders: «Schandalig»» (ingezonden 12 januari 2022).
Antwoord van Staatssecretaris De Vries (Financiën – Toeslagen en Douane)
(ontvangen 28 januari 2022).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van bovenstaand bericht?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u een algemene reflectie geven op het bovenstaande bericht?
Antwoord 2
Het Algemeen Dagblad (AD) berichtte op 8 januari jl. over een tussenpersoon
uit Den Haag die voor € 150,– mensen middels een standaardbrief hulp
aanbiedt bij het indienen van een verzoek tot compensatie voor de problemen bij toeslagen. Uit het artikel wordt niet duidelijk of het om verzoeken
gaat tot compensatie voor de problemen bij de kinderopvangtoeslag of de
beoogde compensatie voor gedupeerden van problemen bij andere toeslagen
(huurtoeslag, zorgtoeslag, kindgebonden budget) zoals aangekondigd door
mijn ambtsvoorganger bij brief van 29 oktober 2021.2
Uitgangspunt voor de bestaande en beoogde herstelregelingen is dat het
proces voor aanmelding en behandeling passend en zo eenvoudig mogelijk
is. Aanmelding voor de herstelregeling kinderopvangtoeslag kan eenvoudig
telefonisch en via de website van de hersteloperatie. Indien gewenst kunnen
ouders hierbij ondersteuning krijgen vanuit het sociaal domein binnen hun
gemeente, bijvoorbeeld als zij de Nederlandse taal niet machtig zijn. Ouders
krijgen in het verdere proces onder meer gratis juridische bijstand en een
persoonlijk zaakbehandelaar die hen bijstaat. Een beroep doen op de

1

https://www.ad.nl/binnenland/in-achterkamertje-van-beautysalon-verdienen-ze-aan-leed-vantoeslagenouders-schandalig~a61d3756/
2
Kamerstuk 31 066, nr. 912

ah-tk-20212022-1492
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

beoogde herstelregeling voor gedupeerden van andere toeslagen is niet
mogelijk, omdat die herstelregeling nog niet van kracht is.
Vanuit het eerder genoemde uitgangspunt zou het absoluut niet nodig
moeten zijn om (betaalde) aanvullende hulp in te schakelen. Het staat
iedereen echter wel vrij om deze toch in te schakelen. Wanneer veel personen
desondanks gebruikmaken van een (betaalde) tussenpersoon, is dit voor de
Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT), de VNG en voor mij een
signaal dat de informatievoorziening en dienstverlening voor deze personen
mogelijk niet goed werkt. Het artikel suggereert dat met name burgers die de
Nederlandse taal onvoldoende machtig zijn, van deze tussenpersoon
gebruikmaken. Naar aanleiding van deze casus kijken de VNG en UHT
opnieuw naar de informatievoorziening aan en dienstverlening richting deze
burgers.
Vraag 3 en 4
Hoe kan het dat dit soort constructies met tussenpersonen kunnen bestaan?
Wat gaat u hiertegen doen?
Bent u het met de leden van de VVD-fractie eens dat het bestaan van deze
constructies volstrekt onacceptabel is?
Antwoord 3 en 4
Zoals ik aangaf in mijn antwoord op vraag 2 is de hersteloperatie erop gericht
het proces van aanmelding en behandeling voor gedupeerden passend en zo
eenvoudig mogelijk te maken. Ik wil benadrukken dat het absoluut niet nodig
is om betaalde tussenpersonen in te schakelen. Het staat iedereen natuurlijk
vrij om zelf (betaalde) aanvullende hulp in te schakelen. Het geven van advies
aan burgers over het doen van een aanvraag en het ondersteunen van
burgers bij het doen van een aanvraag bij een overheidsinstantie zoals
Toeslagen is niet verboden. Bedrijven die deze diensten aanbieden dienen
zich echter wel te houden aan wet- en regelgeving. Of er sprake is van
strafbare gedragingen kan ik niet beoordelen op basis van dit artikel en is ook
niet aan mij om te beoordelen. Wanneer personen vermoeden dat er sprake
is van strafbaar handelen door tussenpersonen, dan moedig ik hen aan om
aangifte te doen bij de politie. Uit het artikel maak ik op dat dat in dit geval
ook gebeurd is, en dat de politie deze zaak onderzoekt. Wel ga ik na in
hoeverre er grond is om een melding te doen bij de Autoriteit Consument en
Markt die onderzoek kan doen en kan handhaven op het terrein van het
consumentenrecht.
Vraag 5
Op welke wijze gaat u ervoor zorgen dat dit soort aanvragen worden
gesignaleerd bij de toetsing?
Antwoord 5
Voor alle verzoeken die binnenkomen bij Toeslagen wordt vastgesteld om wat
voor type verzoek het gaat. Er wordt niet vastgesteld en niet bijgehouden of
verzoeken via of met hulp van een tussenpersoon binnenkomen. Dit zou ik
ook onwenselijk vinden in het kader van gelijke behandeling. Indien het een
verzoek betreft voor compensatie vanwege problemen met andere toeslagen,
antwoordt UHT de burger middels een brief waarin onder meer wordt
toegelicht dat de beoogde compensatieregeling thans nog niet bestaat en dat
daarmee nog geen beroep gedaan kan worden op deze regeling. Er wordt
aangegeven dat deze burgers daarom ook niet op een lijst worden geplaatst
bij UHT. Ik wil hiermee voorkomen dat er mogelijke onterechte verwachtingen
worden gewekt dat er recht zou zijn op compensatie en daarmee uitbetaling.
Op deze manier wordt direct duidelijkheid gegeven aan deze groep. Indien
het verzoek (ook) een verzoek om compensatie vanwege de problemen met
de Kinderopvangtoeslag bevat, wordt de ouder aangemeld voor de huidige
hersteloperatie kinderopvangtoeslag, voor zover een ouder daar niet al
bekend is.
Vraag 6
Welke stappen gaat u ondernemen om de groep gedupeerden waarom het
hier gaat te informeren over de bestaande hulp en middelen bij het aanvragen van compensatie, zodat zij dit soort constructies kunnen vermijden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

Antwoord 6
Wanneer veel personen gebruikmaken van een (betaalde) tussenpersoon, is
dit – zoals ik ook in antwoord 2 aangaf – voor UHT, de VNG en voor mij een
signaal dat de informatievoorziening en dienstverlening voor deze personen
mogelijk niet goed werkt. Naar aanleiding van deze casus kijken de VNG en
UHT opnieuw naar de informatievoorziening aan en dienstverlening richting
deze groep burgers. Op korte termijn betekent dit in ieder geval dat UHT de
informatie over onder andere de mogelijkheden rondom juridische bijstand
en ondersteuning vanuit gemeenten nadrukkelijker op de website plaatst. Ook
wordt aangegeven wat burgers kunnen doen indien zij vermoeden dat er
sprake is van strafbaar handelen door tussenpersonen. Deze informatie wordt
ook geplaatst op het Engelstalige gedeelte van de website van de hersteloperatie. Daarnaast informeert de VNG de gemeenten over deze casus en vraagt
hen waar mogelijk additionele voorlichting te geven, bijvoorbeeld via
wijkteams. UHT en de VNG verkennen of er additionele mogelijkheden zijn
om deze doelgroep beter te bereiken.
Vraag 7
Hoe wordt omgegaan met de genoemde taalbarrière die oorzaak kan zijn dat
gedupeerden zich tot dit soort tussenpersonen wenden?
Antwoord 7
Het artikel suggereert dat met name burgers die de Nederlandse taal
onvoldoende machtig zijn van deze tussenpersoon gebruikmaken. Zoals ik
aangaf in mijn antwoord op vraag 2 en vraag 6 kunnen burgers die de taal
onvoldoende machtig zijn gratis ondersteuning krijgen vanuit hun gemeente
bij het aanmelden voor de hersteloperatie Kinderopvangtoeslag. Daarnaast
wil ik er zorg voor dragen dat de informatie over onder andere deze
ondersteuning, verdere juridische bijstand en wat burgers kunnen doen
indien zij vermoeden dat er sprake is van strafbaar handelen ook nadrukkelijker wordt vermeld op het Engelstalige gedeelte van de website van de
hersteloperatie.
Vraag 8
Wat gaat u doen om de mensen in beeld te krijgen die onterecht door dit
soort constructies worden gelokt?
Antwoord 8
Er wordt niet vastgesteld en niet bijgehouden of verzoeken via of met hulp
van een tussenpersoon binnenkomen. Burgers die een verzoek indienen voor
de beoogde compensatie vanwege problemen met andere toeslagen
ontvangen wel de eerder genoemde brief van UHT. Daarnaast wil ik via
voorlichting en informatievoorziening benadrukken dat het absoluut niet
nodig zou moeten zijn om (betaalde) aanvullende hulp in te schakelen. Zoals
ik aangaf in mijn antwoord op vraag 6 vraag ik de gemeenten om waar
mogelijk additionele voorlichting te geven. Ook wordt er additionele
informatie geplaatst op de website van de hersteloperatie over wat burgers
kunnen doen indien zij vermoeden dat er sprake is van strafbaar handelen
door tussenpersonen. Daarnaast wil ik samen met de VNG verkennen of er
additionele mogelijkheden zijn om deze doelgroep beter te bereiken.
Vraag 9
Heeft u een beeld of door dit soort constructies daadwerkelijk geld bij
mensen terecht komt die feitelijk niet gedupeerd zijn? Zo ja, over hoeveel
geld gaat het dan?
Antwoord 9
Deze constructie – waarbij een tussenpersoon een burger helpt met het
invullen van een verzoek om compensatie – leidt er op zichzelf niet toe dat er
geld bij mensen terechtkomt die geen gedupeerde zijn van de kinderopvangtoeslag zijn. Immers: iedereen die zich aanmeldt voor de herstelregeling voor
gedupeerden van de problemen bij de kinderopvangtoeslag, op welke wijze
dan ook, doorloopt een grondige eerste toets. Op basis van deze toets wordt
vastgesteld of iemand gedupeerd is en in aanmerking komt voor de
€ 30.000,– vanuit de Cathuisregeling.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3

Daarnaast geldt dat de beoogde herstelregeling voor gedupeerden van de
andere toeslagen nog niet in werking is. Naar aanleiding van verzoeken van
burgers op basis van deze, toekomstige, regels wordt nog niet besloten, laat
staan compensatie uitgekeerd.
Of het signaal uit het bericht in het AD tot misbruik van de herstelregelingen
leidt is nu nog geen oordeel over te geven. Ik verwijs hiervoor ook naar mijn
toezegging in de begeleidende brief van heden waarin ik heb aangegeven
een inventarisatie te maken van signalen rondom misbruik en u hierover in
de Voortgangsrapportages kinderopvangtoeslag te informeren.
Vraag 10
Kunt u de vragen afzonderlijk beantwoorden?
Antwoord 10
Ja, behoudens vragen 3 en 4 die zijn gezamenlijk beantwoord vanwege de
samenhang.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

4