Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2585
Vragen van het lid Van Rooijen (50PLUS) aan de Minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties over het bericht «ANW compensatie is vervallen
per 1 mei 2018» (ingezonden 8 juni 2018).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 27 juni 2018).
Vraag 1
Kent u het bericht «ANW compensatie is vervallen per 1 mei 2018» van het
Algemeen Burgerlijk pensioenfonds (ABP)?1
Antwoord 1
Ja. Volledigheidshalve wil ik benadrukken dat deze wijziging niet geldt voor
nabestaanden die momenteel Anw-compensatie ontvangen. Zij blijven hun
uitkering ontvangen volgens de oude voorwaarden.
Vraag 2
Kunt u toelichten welke vorderingen er zijn geweest in deze kwestie, sinds het
besluit tot uitstel van het afschaffen van de ANW-compensatieregeling met
vier maanden en sinds uw toezegging naar aanleiding van mijn mondelinge
vragen op dinsdag 30 januari 2018?2
Antwoord 2
Ja. Allereerst wil ik graag onderstrepen dat eind januari de zogenoemde
ANW-coulanceregeling van het ABP niet alleen is verlengd (tot 1 mei 2018),
maar ook de doelgroep is verruimd. Hierdoor dekt de regeling niet alleen
ongeneeslijk zieken, maar ook deelnemers die voor 1 mei door een verzekeraar werden geweigerd (of alleen verzekerbaar waren tegen een relatief hoge
premie).3 Deelnemers (actieven en gepensioneerden) hebben tot 1 mei 2018
de tijd gehad om zich bij het ABP aan te melden voor de coulanceregeling.
Daarnaast heb ik begin februari met het ABP-bestuur gesproken over het
afschaffen van de ANW-compensatieregeling en gepaard gaande (media)berichtgeving. Het bestuur heeft toen – en in opvolgende reguliere overleggen
tussen onder andere overheidswerkgevers en het ABP – aangegeven dat met
1

https://www.abp.nl/pensioen-bij-abp/anw-compensatie.aspx
https://www.amweb.nl/pensioen/nieuws/2018/01/minister-wil-niet-aandringen-op-verder-uitstelafschaffing-anw-compensatie-101108757
3
Zie ook Aanhangsel van de handelingen, 2017–18, nr. 1796
2

ah-tk-20172018-2585
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

het verlengen en het verbreden van de coulanceregeling de relatieve rust
onder de deelnemers is wedergekeerd.
Voorts hebben bij het ABP aangesloten sectoren (en werkgevers in de
sectoren) verschillende initiatieven genomen om een ANW-hiaatverzekering
voor medewerkers te faciliteren.4 Zelf faciliteer ik als werkgever van de sector
Rijk – na overleg met de vakbonden – een aanvullende ANW-hiaatverzekering
voor het rijkspersoneel. Hierbij heeft de individuele werknemer de keuze
gekregen om daar al dan niet op in te tekenen.
Tot slot is het ABP medio februari gaan communiceren over het feit dat voor
deelnemers die pensioen hebben opgebouwd voor 1996 er een aanvulling op
het nabestaandenpensioen bestaat. Dit komt doordat specifieke rechten uit
een bijlage van het pensioenreglement zijn gaan herleven doordat de
ANW-compensatieregeling bij het ABP is vervallen. Hier is eerder met de
Kamer over gecorrespondeerd.5
Vraag 3
Op welke wijze is er sprake geweest van het ontwikkelen en/of organiseren
van alternatieve collectieve of individuele oplossingen voor de getroffen
deelnemers?
Antwoord 3
Voorop staat dat voor deelnemers die reeds voor 1 mei 2018 ongeneeslijk
ziek waren of zich niet – of alleen tegen relatief hoge kosten – konden
bijverzekeren (en dit voor 1 mei jl. hebben aangetoond bij het ABP), een
uitzondering geldt in de vorm van de zogenoemde coulanceregeling. Voor
deze groep bestaat ook na 1 mei 2018 nog recht op ANW-compensatie
volgens de oude voorwaarden. De looptijd van deze uitzondering is beperkt
tot 1 mei 2023. Dit betekent dat de partner recht kan hebben op ANWcompensatie onder de oude voorwaarden als de deelnemer overlijdt voor
1 mei 2023.
Daarnaast hebben – zoals bij het antwoord op vraag 2 opgemerkt – sectoren
verschillende initiatieven genomen om een ANW-hiaatverzekering te
faciliteren, waarbij de uiteindelijk beslissing daarvoor ligt bij de werkgevers in
de sectoren. Zoals eerder aan de Kamer gemeld, gelden daarbij verschillende
situaties, mede afhankelijk hoe de sector georganiseerd is.6 Zo hebben
sommige sectoren een overeenkomst afgesloten waar aangesloten werkgevers gebruik van kunnen maken. De individuele deelnemer heeft vervolgens
de keuze gekregen om daar – afhankelijk van de persoonlijke situatie en
voorkeuren – al dan niet op in te tekenen (als de aangesloten werkgever de
aanvullende verzekering aanbiedt). Andere sectoren hebben er voor gekozen
de aangesloten werkgevers vooral te informeren over de mogelijke gevolgen
van het vervallen van de ANW-compensatie en aanvullende verzekeringsmogelijkheden. Wanneer een sector slechts één werkgever heeft, kan een
aanvullende verzekering direct aan de werknemers van de sector worden
aangeboden. Zo faciliteer ik als werkgever een ANW-hiaatverzekering voor de
medewerkers van de sector Rijk.
Vraag 4
Kunt u bevestigen dat er, behalve het uitstel met vier maanden dat inmiddels
is verstreken, geen nieuwe tastbare resultaten zijn geboekt die het leed van
de gedupeerden compenseren of verzachten?
Antwoord 4
Nee. Zie antwoord op vraag 2 en 3.
Vraag 5
Bent u bereid aanvullende actie te ondernemen richting het ABP om alsnog
tastbare resultaten af te dwingen voor de getroffen deelnemers?

4

Zie ook Aanhangsel van de handelingen, 2017–18, nr. 1796
Zie ook Aanhangsel van de handelingen, 2017–18, nr. 1796 en nr. 2337.
6
Zie ook Aanhangsel van de handelingen, 2017–18, nr. 1796.
5

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2

Antwoord 5
Nee. Werknemers en werkgevers gaan over de inhoud van de pensioenregeling. In juli 2017 hebben werknemers en werkgevers bij het ABP in gezamenlijkheid besloten dat per 2018 het partner- en wezenpensioen wordt verruimd
en het recht op ANW-compensatie (voor nieuwe gevallen) komt te vervallen.
Deze stap was mede ingegeven door het signaal van het ABP-bestuur dat de
Anw-compensatieregeling niet meer verantwoord uitvoerbaar was.
Gegeven deze verantwoordelijkheidsverdeling, in combinatie met de
bovengenoemde verlenging en verbreding van de coulanceregeling, de
sectorale initiatieven, de verruiming van het partner- en wezenpensioen en
het feit dat voor deelnemers die pensioen hebben opgebouwd voor 1996 er
een aanvulling op het nabestaandenpensioen kan bestaan, acht ik aanvullende actie niet noodzakelijk.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

3