Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 707

Wijziging van de Wet financiering sociale
verzekeringen en enige andere wetten in
verband met de invoering van een premiekorting
voor het in dienst nemen van
uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en ouder en
het in dienst houden van werknemers van 62
jaar en ouder

Nr. 6

VERSLAG
Vastgesteld 9 oktober 2008
De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid1, belast met
het voorbereidend onderzoek van bovenstaand wetsvoorstel, heeft de eer
als volgt verslag uit te brengen van haar bevindingen.
Onder het voorbehoud dat de regering de vragen en opmerkingen in dit
verslag afdoende zal beantwoorden, acht de commissie hiermee de openbare behandeling van het voorstel van wet voldoende voorbereid.
Inhoudsopgave
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.

Inleiding
Aanleiding wetsvoorstel: de arbeidsmarkt voor ouderen
Het nieuwe systeem van premiekortingen voor ouderen
Gevolgen voor het wetsvoorstel STAP, samenhang instrumentarium
Financiële effecten
Toetsen UWV, Belastingdienst en ketenbureau
Artikelsgewijs

1
4
5
8
8
10
11

1

Samenstelling:
Leden: Van der Vlies (SGP), De Wit (SP), voorzitter, Van Gent (GL), Blok (VVD), Tichelaar
(PvdA), Van Dijk (CDA), Smeets (PvdA),
Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Omtzigt
(CDA), Van Hijum (CDA), Timmer (PvdA),
Koşer Kaya (D66), Jonker (CDA), ondervoorzitter, Luijben (SP), Ulenbelt (SP), OrtegaMartijn (CU), Blanksma-van den Heuvel (CDA),
Van der Burg (VVD), Koppejan (CDA), Van
Dijck (PVV), Spekman (PvdA), Thieme (PvdD),
Karabulut (SP), Vos (PvdA) en Vacature (algemeen).
Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Gerkens (SP),
Sap (GL), De Krom (VVD), Heerts (PvdA),
Smilde (CDA), Depla (PvdA), Aptroot (VVD),
Sterk (CDA), Willemse-van der Ploeg (CDA),
Dijsselbloem (PvdA), Pechtold (D66), Spies
(CDA), Irrgang (SP), Lempens (SP), Cramer
(CU), Biskop (CDA), Kamp (VVD), Joldersma
(CDA), Fritsma (PVV), Tang (PvdA), Ouwehand
(PvdD), Gesthuizen (SP), Heijnen (PvdA) en
Weekers (VVD).

KST123016
0809tkkst31707–6
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2008

1. Inleiding
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van het voorstel van de regering om de arbeidsdeelname van ouderen te
stimuleren door middel van fiscale premiekortingen.
Zij ondersteunen het streven van de regering om de arbeidsparticipatie
van ouderen te bevorderen en stellen vast dat dit wetsvoorstel aansluit op
een van de aanbevelingen van de Commissie Arbeidsparticipatie (commissie-Bakker). De commissie heeft aanbevolen om de premievrijstelling voor
ouderen effectiever te maken en alleen nog toe te staan als werkgevers
oudere werklozen in dienst nemen. De leden van de CDA-fractie delen
deze conclusie en constateren dat de regering dit advies heeft overgenomen. Kan de regering nader toelichten waarom in aanvulling op dit advies
ook een premiekorting wordt verstrekt voor het in dienst houden van
werknemers van 62 jaar of ouder?
De leden van de CDA-fractie ondersteunen het voorstel om de huidige
premievrijstelling (percentage van het loon) te vervangen door een premiekorting (vast bedrag). Zij delen de inschatting van de regering dat de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

1

regeling hierdoor effectiever wordt en meer ouderen aan de onderkant
van de arbeidsmarkt kans maken op een baan.
De leden nemen aan dat de regering met de premiekorting beoogt bij te
dragen aan de hiervoor genoemde cultuuromslag. Wanneer is dit doel
volgens de regering bereikt? Hoe wordt beoordeeld in hoeverre de korting
als zodanig effectief is en daadwerkelijk bijdraagt aan de participatie van
ouderen? Heeft de regering overwogen om – net als bij de
loonkostensubsidie- de inzet van het instrument afhankelijk te maken van
de bijdrage aan de uitstroom naar werk? Of om het instrument te laten
vervallen als een zekere participatiegraad is bereikt?
De leden van de CDA-fractie constateren dat er een aanzienlijk palet aan
instrumenten ontstaat om langdurig werklozen te ondersteunen bij hun
terugkeer naar werk. Naast de voorgestelde premiekorting gaat het dan
onder meer om no-riskpolissen, loonkostensubsidies en afdrachtvermindering of vergoedingen bij scholing. Niet voor alle groepen kunnen
echter dezelfde instrumenten worden ingezet; voor een langdurig werkloze oudere biedt de wetgeving andere mogelijkheden dan voor een werkloze jongere zonder startkwalificatie of een gedeeltelijk arbeidsgeschikte
werkzoekende. Kan de regering een overzicht verschaffen van de instrumenten die voor de diverse groepen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt beschikbaar zijn? Overweegt de regering om de instrumenten voor
de verschillende doelgroepen nog verder te stroomlijnen?
Graag vernemen de leden van de CDA-fractie ook een toelichting van de
regering op het onderscheid dat in de wetgeving wordt geïntroduceerd
tussen oudere en jongere langdurig werklozen. Waarom wordt voor werklozen vanaf 50 jaar een premiekorting ingevoerd en voor werklozen tot 50
een loonkostensubsidie?
De leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van dit wetsvoorstel. Zij onderschrijven het hoofddoel van het wetsvoorstel, namelijk het effectiever maken van de premievrijstelling voor
ouderen. Dit zal eraan bijdragen dat werkloze ouderen sneller een nieuwe
baan zullen vinden, en dat oudere werknemers langer aan het werk
blijven. Dit doel zal naar de mening van deze leden worden bereikt met de
huidige voorstellen. Toch zijn zij er niet op voorhand van overtuigd dat
met de huidige voorstellen wordt gekozen voor de best mogelijke vormgeving. Dit noopt hen tot een aantal vragen.
De leden van de SP-fractie hebben kennis genomen van het voorstel tot
invoering van een premiekorting voor het in dienst nemen van uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en ouder en het in dienst houden van werknemers van 62 jaar en ouder. Zij hebben een aantal vragen en opmerkingen.
De leden van de SP-fractie zien de problemen die 50 plussers hebben met
het vinden van betaalde arbeid en onderschrijven de urgentie om dit
probleem op te lossen. Zij zijn van mening dat het primair de verantwoordelijkheid is van werkgevers om uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en
ouder in dienst te nemen. Het voorliggend voorstel resulteert in een
lastenverlichting voor werkgevers met, naar de mening van de leden van
de SP-fractie, onvoldoende verplichtingen.
De leden van VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het voorliggende wetsvoorstel. Zij hebben een aantal fundamentele en
inhoudelijke vragen omtrent het voorstel.
De leden van de VVD-fractie delen de zorg om de participatie van ouderen
in de arbeidsmarkt. Dat er maatregelen genomen moeten worden deze
groep meer te activeren staat buiten kijf, vooral het in dienst houden is
een belangrijk punt van aandacht.
De leden van de VVD-fractie constateren dat de arbeidskosten van oudere
werknemers (55+) 50 tot 60% hoger liggen dan werknemers van 30 jaar.
Dit blijkt uit cijfers van de OESO, zoals aangegeven in de kabinetsnotitie

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

2

«Men is zo oud als men zich voelt». Daaruit blijkt ook dat door specifieke
CAO afspraken oudere werknemers 12% duurder worden dan jongere
werknemers met een vergelijkbare productiviteit.
Is de regering het met de leden van de VVD-fractie eens dat een belangrijke reden voor de relatief hoge loonkosten van oudere werknemers (in
vergelijking met jongere werknemers met dezelfde productiviteit) vooral
ligt aan de kostenverhogende bepalingen in veel Cao’s? Zo ja, waarom is
dit aspect buiten beschouwing gelaten in het wetsvoorstel?
Waarom heeft de regering er niet voor gekozen om de afspraken in de
Cao’s die de arbeidskosten van ouderen aanzienlijk verhogen, aan te
pakken?
Heeft de regering eraan gedacht de voorgetelde regeling alleen open te
stellen voor sectoren die in de Cao’s alle voor oudere werknemers arbeidskostprijsverhogende bepalingen wegnemen? Zo ja, waarom wordt dit dan
niet gedaan? Zo nee, waarom niet? Is de regering het ermee eens dat als
het wegnemen van obstakels in de Cao’s niet plaatsvindt, de voorliggende
wetswijziging een stuk minder efficiënt zijn? Zo nee, waarom niet?
In de memorie van toelichting wordt aangegeven dat het aan de werkgevers, werknemers en uitkeringsgerechtigden is om de mogelijkheden van
de regelgeving te benutten. Hoe worden deze mogelijkheden gecommuniceerd? Gaat de bekendheid met deze regels niet voor een groot deel het
succes van het voorstel bepalen? Zo ja, waarom is er niet ingegaan op een
specifiek communicatieplan in de memorie van toelichting? Zo nee,
waarom niet?
De leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van het voorliggende
wetsvoorstel. Komt met deze wettelijke maatregel de premievrijstelling
voor bedrijven die mensen in dienst hebben van 54,5 tot 62 jaar te vervallen? Wat zijn hiervan de gederfde inkomsten voor bedrijven. Werkt deze
maatregel niet juist demotiverend om mensen in dienst te houden na hun
50ste.
De beoogde percentages voor wat betreft arbeidsparticipatie van ouderen
zijn voor 2007 en 2010 respectievelijk 44,9% en 45% Zijn de uitgaven voor
de arbeidsparticipatie ouderen tussen de 55 en 65 jaar tegenover de percentages rendabel?
De verwachtte stijging arbeidsparticipatie ouderen (55–65 jaar) heeft van
2007 tot 2010 een stijging van 0,1% (45% in 2010) vanwaar dit lage percentage?
Wat is het effect van dit wetsvoorstel en het rendement van deze investering als slechts 0,1% weer aan het werk is?
De leden van de GroenLinks-fractie constateren met de regering dat het
voor ouderen die buiten de arbeidsmarkt staan erg moeilijk is om weer
aan het werk te komen. Een dergelijk premiekorting voorstel spreek ons
dan ook aan. Zij zijn echter van mening dat de regering zich te beperkt
opstelt als het gaat om de doelgroepen. De herintreder of wisselaar van
baan komen de leden van de GroenLinks-fractie helaas niet tegen in dit
wetsvoorstel, lees memorie van toelichting. Ook deze groep ondervindt
dezelfde problemen om aan het werk te komen. Hoe staat de regering
tegenover het verbreden van de doelgroep? In de memorie van toelichting
wordt gesproken over het voorkomen van «dead weight loss», door het
instellen van een doorwerkbonus wordt er een nieuwe mogelijkheid tot
dead weight loss gecreëerd. Deze doorwerkbonus pakt de problematiek
niet aan. De leden van de GroenLinks-fractie zijn van mening dat het
budget wat hiervoor gebruikt wordt op verschillende andere manieren
veel effectiever ingezet zou kunnen worden. Te denken valt hier aan
bijvoorbeeld een gericht scholingsimpuls. Kan de regering aangeven
waarom er niet breder is gezocht naar effectievere manieren om de
gestelde problematiek aan te pakken?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

3

De leden van de fractie van de ChristenUnie hebben met belangstelling
kennis genomen van het wetsvoorstel. Zij zijn van mening dat het tegengaan en voorkomen van ouderenwerkloosheid de hoogste prioriteit
verdient. Dit wetsvoorstel levert, volgens deze leden, een bijdrage
hieraan.
De leden van de fractie van de ChristenUnie verzoeken de regering een
overzicht te geven van de loonkostensubsidies, afdrachtverminderingen,
premievrijstellingen en premiekortingen die nu voor alle doelgroepen
gelden en die straks gaan gelden, op grond van wetsvoorstellen die in
voorbereiding en/of behandeling zijn.
De regering stelt dat de huidige premievrijstelling niet effectief en duur is,
omdat ze niet alleen gericht is op in dienst nemen, maar ook op het in
dienst houden. Hierdoor ontstaat dead-weight loss. Maar, zo vragen de
leden van de ChristenUnie-fractie, dit verschijnsel doet zich toch ook voor
bij de nieuwe premiekorting voor 62 jaar een ouderen? Waarom is het in
dat geval dan wel effectief om de maatregel in te stellen?
Waarom is gekozen voor de grens van resp. 50 en 62 jaar in het nieuwe
wetsvoorstel, zo vragen de leden van de ChristenUnie-fractie? Waarom is
de grens al niet gelegd bij 45+, aangezien de arbeidsperspectieven voor
deze groep al achteruit gaat? En hoe verhoudt de keuze voor deze leeftijden zich tot bepalingen rondom leeftijdsdiscriminatie, zo vragen deze
leden. Voorts vragen deze leden wat het effect is van het leggen van de
leeftijdsgrens op 50 jaar op de participatiekansen van 50-minners?
2. Aanleiding wetsvoorstel: de arbeidsmarkt voor ouderen
De regering constateert dat oudere werklozen zonder betaald werk zeer
moeizaam aan een baan komen, in het bijzonder de laagopgeleiden onder
hen. Een reden die werkgevers aanvoeren zijn de hogere loonkosten in
vergelijking met jongere werknemers (memorie van toelichting, bladzijde
2). De leden van de CDA-fractie vragen of de regering kan aangeven in
hoeverre dit beeld van hogere loonkosten en/of risico’s bij oudere werknemers wordt gestaafd door feiten en onderzoeken. Welke actie onderneemt
de regering samen met sociale partners om de eventuele achterliggende
oorzaken van dit gepercipieerde kosten- en risiconadeel weg te nemen,
bijvoorbeeld in CAO’s? Hoe wordt in overleg met werkgevers gewerkt aan
een cultuuromslag, om te bereiken dat het normaal wordt om ouderen in
dienst te hebben/houden en in hen te blijven investeren?
De regering schrijft dat de werkgever een cruciale rol speelt bij de beslissing van de werknemer om vervroegd uit te treden. De huidige leeftijd bij
uittreding is gemiddeld 61,7 jaar. De leden van de SP fractie constateren
dat de regering onderkent dat werkgevers een groot aandeel hebben in
het probleem. De leden van de SP fractie vragen waarom er gekozen is
voor stimulerende maatregelen voor werkgevers niet voor dwingende
maatregelen of een combinatie van beiden.
Is er een mogelijkheid om werkgevers te verplichten om werknemers
waarvoor zij premiekorting ontvangen na het verstrijken van drie jaar in
dienst te houden? Is de regering bereid deze mogelijkheid te onderzoeken? Graag zien zij een toelichting van de regering tegemoet.
De premiekorting geldt voor de duur van maximaal drie jaar, zo constateren de leden van de ChristenUnie-fractie. Wat voor effect heeft dit wetsvoorstel op de contracten die aangeboden worden op 50-plussers, zo
vragen deze leden. Bestaat er een gevaar dat 50-plussers voor een periode
van maximaal drie jaar worden aangeboden, of telkens een jaarcontract
krijgen aangeboden? Zo ja, hoe wordt dit tegengegaan? En bestaat er een
gevaar dat huidige, werkzame, 50-plussers ontslagen gaan worden,
waarna ze met een premiekorting weer aangenomen gaan worden? Met
andere woorden, bestaat het gevaar dat de arbeidsmarktpositie van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

4

50-plussers – tijdelijk – juist verslechtert met dit wetsvoorstel in plaats van
verbetert, zo vragen de leden van de ChristenUnie fractie.
Voorts vragen deze leden of er een eenmalig recht is op de premiekorting.
Oftewel, kan een 50-plusser, die een premiekorting heeft genoten en
vervolgens is ontslagen, weer opnieuw met premiekorting aangenomen
worden? Zo ja, zijn daar dan nog specifieke voorwaarden aan verbonden?
3. Het nieuwe systeem van premiekortingen voor ouderen
De leden van de CDA-fractie constateren dat de premiekorting voor
oudere werknemers een vast bedrag is dat behoort bij een dienstbetrekking van ten minste 36 uur per week. Dit bedrag wordt evenredig verminderd indien de werknemer minder dan 36 uur werkzaam is. Waarom gaat
de regering niet uit van de norm van een 40-urige werkweek?
Hoe denkt de regering te voorkomen dat werkgevers de regeling
misbruiken door bijvoorbeeld alleen contracten aan te bieden voor
bepaalde tijd, de werknemer te ontslaan en weer opnieuw aan te nemen,
waardoor opnieuw recht ontstaat op loonkostensubsidie en/of premiekorting? Graag zien zij een toelichting tegemoet.
De regering richt de premiekorting ook op het in dienst houden van werknemers van 62 jaar en ouder. Kan de regering aangeven waarom voor
deze aanvulling is gekozen? Kan de regering een overzicht geven van alle
maatregelen die zijn/worden getroffen om het doorwerken tot 65 jaar bij
werkgevers en werknemers te stimuleren? Treden hierbij naar het oordeel
van de regering geen ongewenste cumulatieve effecten op? Kan de regering becijferen wat de «dead weight loss» van deze korting is, aangezien
deze ook wordt verstrekt aan werknemers die al werken en of dat reeds
van plan waren? Kan de regering inzichtelijk maken wat de verschillen in
fiscale behandeling zijn van een werknemer van 55 jaar en een werknemer
van 62 jaar? En waarom wordt de korting in 2013 verhoogd tot € 6500,
terwijl de aanvankelijke korting € 2750 bedraagt?
De leden van de PvdA-fractie of de regering kan onderbouwen waarom is
gekozen voor een harde grens bij 50 jaar en niet voor een andere en niet
voor een meer vloeiende grens? In hoeverre acht de regering het een
risico dat de arbeidsmarktkansen voor werkloze eindveertigers sterk zullen
verslechteren ten opzichte van werkloze beginvijftigers? Kan de regering
dit met cijfers onderbouwen?
De leden van de PvdA-fractie vragen in hoeverre oudere (50-plus) uitkeringsgerechtigden ook in aanmerking komen voor een premievrijstelling
als zij een ANW-uitkering ontvangen, een IOAW-uitkering of een IOAZuitkering. Als zij niet voor een uitkering in aanmerking komen, waarom
dan niet? Wat zou het dan (netto) kosten om hen wel in aanmerking te
laten komen? Kan de regering dit toelichten?
Waarom heeft de regering ervan afgezien niet-uitkeringsgerechtigden (die
bijvoorbeeld langer dan 12 maanden niet hebben gewerkt en die ouder
zijn dan 50) voor de premiekorting in aanmerking te laten komen, voor
zover zij een oudere partner hebben? De leden van de PvdA-fractie achten
de premiekorting in zulke gevallen van belang, onder meer met het oog
op het vervallen van de AOW-partnertoeslag vanaf 2015.
Kan de regering met feitelijke informatie onderbouwen waarom hij ervoor
gekozen heeft om de premiekorting maximaal drie jaar toepassing te laten
zijn? Het lijkt de leden van de PvdA-fractie geen rare gedachte om de
premiekorting langer van toepassing te laten zijn, bijvoorbeeld ten minste
4 jaar (zodat de betrokkene in ieder geval beschikt over een vast dienstverband).
Waaruit bestaat volgens de regering de prikkel om de betrokkene «blijvend» in dienst te nemen? Na drie jaar wordt toch immers geen premiekorting meer toegekend?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

5

Waarom bedraagt de premiekorting voor 62-plussers in de periode 2009–
2012 € 2 750? Waarop is dit bedrag gebaseerd?
Waarop is het bedrag van € 6 500 (vanaf 2013) gebaseerd?
Waarom is gekozen voor een verhouding € 2 750 : € 6 500?
Waarom ligt de grens bij 62 jaar en niet bij een andere leeftijd?
Kan de regering toelichten waarom hij er niet voor heeft gekozen de grens
te laten meeschuiven met de gemiddelde uittreedleeftijd in Nederland
(thans 61,7 jaar)? Naar mate het gewoner wordt om langer door te werken
neemt toch ook de noodzaak voor een premiekortingsregeling af?
Waarom is het bedrag voor premiekorting arbeidsgehandicapte (€ 2 042)
gebaseerd? Komt dit boven op de premiekorting voor 50- respectievelijk
62-plussers?
Bij een dienstbetrekking van minder dan 36 uur per week wordt de
premiekorting naar evenredigheid verlaagd, schrijft de regering. De leden
van de PvdA-fractie vragen de regering hoe het aantal uren zal worden
bijgehouden. Ook vragen zij of hiervoor extra informatie-uitvraag bij werkgevers nodig is. Verder vragen zij of deze opzet voldoende veilig is tegen
gesjoemel met het aantal gewerkte uren.
Mocht de uitkeringsgerechtigde 50-plusser die weer aan de slag gaat,
binnen de periode van 3 jaar van baan veranderen, blijft de premiekorting
dan voor de resterende tijd bestaan? En geldt de premiekorting ook voor
werknemers die aan de slag gaan via een uitzendbureau?
Hoe is het bedrag van € 6 500,- premiekorting per jaar- tot stand
gekomen? Is dit bedrag met werkgevers afgestemd? Zo, ja, is het bedrag
van € 6 500,– premiekorting per jaar volgens werkgevers voldoende
aantrekkelijk om werkloze ouderen in dienst te nemen?
Voor welk percentage van de werkende 62-plussers zal naar verwachting
vanaf 2009 en vanaf 2013 geen of slechts gedeeltelijke premiekorting
kunnen worden toegepast vanwege verzilveringsproblemen? En hoe zit
dit voor uitkeringsgerechtigde 50-plussers die aan de slag gaan?
Hoeveel premiekorting kan een werkgever verzilveren in elk van de
volgende gevallen?
Twee werknemers, allebei WML, waarvan één 50-plusser die afkomstig is
uit de bijstand?
Drie werknemers, allen WML, waarvan één 50-plusser die afkomstig is uit
de bijstand?
Twee werknemers, allebei een modaal inkomen, waarvan één 50-plusser
die afkomstig is uit de bijstand?
Drie werknemers, allen een modaal inkomen, waarvan één 50-plusser die
afkomstig is uit de bijstand?
Welk bedrag is gemoeid met onvolledig en niet te verzilveren premiekortingen voor kleine werkgevers?
Krijgt een werkgever in 2009 een premiekorting voor een 51-jarige werknemer die hij begin 2008 als 50-jarige in dienst heeft genomen? Zo nee,
waarom niet?
De premiekorting is maximaal drie jaar van toepassing voor uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en ouder, ongeacht de duur van de werkloosheid.
De leden van de SP-fractie vragen of een werknemer met werkloze tussenperiode meerdere periode van 3 jaar premiekorting voor werkgevers kan
opleveren. Zo ja, hoeveel jaren maximaal? Acht de regering deze mogelijkheid wenselijk? Zo ja, waarom? Zo nee, wat gaat de regering hieraan
doen?
De leden van de SP fractie vragen naar de aantallen uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en ouder die in 2006 en 2007 een betaalde baan hebben
gevonden, uitgesplitst naar uitkeringsvorm.
De leden van de VVD-fractie vragen hoe door de voorgestelde maatregelen ontslag van oudere werknemers wordt ontmoedigd. Er bestaat een
kans dat werknemers tussen de 50 de 62 die worden aangenomen, voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

6

het verstrijken van de periode van drie jaar (kortingsperiode) worden
ontslagen om later weer te worden heraangenomen. Dit met het oog op
een vernieuwde kortingsperiode van drie jaar. Bestaat deze mogelijkheid?
Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe denkt de regering dit probleem op te
vangen?
De leden van de VVD-fractie vragen of er naast deze maatregelen ook nog
andere voorstellen worden gedaan om ervoor te zorgen dat oudere werknemers minder snel ontslagen worden.
De premie van 6 500 euro, is dat een standaard bedrag of een maximum
bedrag? Indien het een maximum bedrag is, hoe wordt bepaald wat de
korting per geval is?
De leden van de PVV-fractie vragen of de redenering klopt dat de kans
bestaat dat werknemers van 50plus worden vervangen door andere
oudere werknemers van 50plus. Waarom geldt de premiekorting alleen bij
in dienst nemen en niet bij behoud?
Kan de regering garanderen dat werkgevers en/of mensen die geen
gebruik maken van deze regeling niet worden benadeeld ten opzichte van
werkgevers of oudere werknemer die dit wel doen?
Waarom is de bonus voor werknemers die na hun 52ste doorwerken niet
in dit wetsvoorstel verwerkt?
Zijn er regels opgenomen om ervoor te zorgen dat werkgevers de werknemers niet na 3 jaar de korting te hebben ontvangen ontslaan?
Op grond waarvan komt het CPB tot de conclusie dat een tijdelijke verlaging van de loonkosten effectiever is dan een structurele, zo vragen de
leden van de ChristenUnie-fractie.
Dient een 50-plusser een minimumperiode in de bijstand, WW of arbeidsongeschiktheidsregeling te zitten, alvorens het recht bestaat op een
premiekorting, zo vragen de leden van de ChristenUnie-fractie?
Is de premiekorting ook toepasbaar op de inhuur van – oudere – ZZP’ers
en flexwerkers, zo vragen de leden van de ChristenUnie-fractie?
Waarom wordt gekozen voor een oplopend bedrag voor de premiekorting
en wordt niet meteen de volle korting uitgekeerd, zo vragen de leden van
de ChristenUnie fractie?
Wordt het met dit wetsvoorstel zo, dat werkgevers de premie voor het
arbeidsongeschiktheidsfonds eerst moeten gaan betalen en dat daarna
een premiekorting wordt doorberekend, zo vragen de leden van de
ChristenUnie-fractie? Zo ja, hoe verhoudt dat zich tot de beperking van de
administratieve lasten? Deze vraag stellen de leden ook met betrekking tot
de speciale regimes rondom de brugbanen. Hoe wordt de administratieve
complexiteit voor werkgevers weggenomen in deze situaties, zo vragen
zij?
De leden van de ChristenUnie fractie willen weten waar de verantwoordelijkheid ligt voor het leveren van het bewijs dat een 50-plusser een uitkering had voordat hij/zij in dienst werd genomen – en de werkgever dus
een premiekorting geniet? En is de premiekorting ook van toepassing op
werknemers die voorheen gedeeltelijk loon en gedeeltelijk uitkering
genoten, zo vragen zij?
Bij een volledig dienstverband wordt uitgegaan van een werkweek van 36
uur, zo constateren de leden van de ChristenUnie-fractie. Waarom is
gekozen voor dit uren-criterium, zo vragen zij?
Wordt de premiekorting jaarlijks geïndexeerd, zo vragen de leden van de
ChristenUnie-fractie? Zo ja, op basis waarvan? En zo nee, waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

7

4. Gevolgen voor het wetsvoorstel STAP, samenhang
instrumentarium
Waarom geldt voor de premiekorting een duur van drie jaar, en voor de
loonkostensubsidie een maximale periode van één jaar vragen de leden
van de CDA-fractie. Kan de regering nader toelichten waarom oudere
werkzoekenden – in tegenstelling tot andere categorieën werkzoekenden –
drie jaar de tijd krijgen om kennis en vaardigheden op te bouwen in een
nieuwe baan? De periode die hiervoor nodig is, is toch niet afhankelijk van
de leeftijd?
Voor de groep herbeoordeelden WAO/WAZ/WIA geldt dat geen leeftijdsgrens wordt gehanteerd voor toepassing van de loonkostensubsidie. Dit
betekent dit tevens dat de werkgevers van deze groep zowel profiteren
van de loonkostensubsidie als van de premiekorting voor ouderen en
arbeidsgehandicapten. Om hoeveel herbeoordeelden gaat het hierbij? En
waarom acht de regering een stapeling van regelingen voor deze groep
gerechtvaardigd?
De leden van de GroenLinks-fractie vragen waarom de loonkostensubsidie
in het kader van STAP niet voor alle Wajongers geldt. Zal het systeem van
loonkostensubsidie bij Wajongers bestaan naast het systeem van «verrekening met de uitkering»?
Zal er ook pensioen worden opgebouwd over het «gesubsidieerde» loon?
De leden van de ChristenUnie-fractie constateren dat er verschil bestaat
tussen de loonkostensubsidie die uitgekeerd wordt in het wetsvoorstel
STAP en de premiekorting op grond van het voorliggende wetsvoorstel.
Wat gebeurt er met een persoon die op grond van het wetsvoorstel STAP
een loonkostensubsidie krijgt en gedurende deze periode 50 jaar wordt, zo
vragen deze leden? Behoudt deze persoon de loonkostensubsidie of wordt
die omgezet in de premiekorting? En wat voor effect heeft deze «leeftijdsknip» op het verstrekken van loonkostensubsidies aan mensen die net iets
jonger zijn dan 50 en gedurende de looptijd van de subsidie waarschijnlijk
de 50 jaar zullen bereiken?
5. Financiële effecten
De leden van de CDA-fractie constateren dat vanaf 2012 naar verwachting
jaarlijks voor in totaal circa 135 000 werklozen ouder dan 50 jaar gebruik
zal worden gemaakt van de premiekorting. Daarnaast zullen vanaf 2009
circa 125 000 werknemers van 62 jaar en ouder gebruik maken van de
premiekorting. Met de korting is een bedrag gemoeid van € 1 mld in 2012
dat oploopt tot € 1,6 mld in 2020. Hier tegenover staat een geschatte
besparing op de uitkeringslasten van € 100 mln per jaar. Hoe beoordeelt
de regering de kosteneffectiviteit van de premiekorting? Heeft de regering
ook alternatieve instrumenten overwogen, die wellicht leiden tot een
gunstiger verhouding tussen kosten en baten/effecten? Heeft er een
evaluatie plaatsgevonden van de effecten van de huidige premievrijstelling, en zo ja wat zijn de resultaten? Op grond waarvan verwacht de
regering dat het voorliggende voorstel effectiever zal zijn? Kan de regering nader inzicht verschaffen in de verwachte financiële en maatschappelijke effecten van de korting?
De leden van de PvdA-fractie vragen de regering voor elk van de jaren
2009 t/m 2013 en 2020 de volgende informatie te geven:
Voor hoeveel werknemers wordt naar verwachting de premiekorting voor
het in dienst nemen uitkeringsgerechtigden toegepast, uitgesplitst naar
1e, 2e en 3e jaar van toepassing? Hoeveel geld is daarmee gemoeid?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

8

Voor hoeveel werknemers vanaf 62 jaar wordt naar verwachting de
premiekorting toegepast, uitgesplitst naar 1e, 2e en 3e jaar van toepassing? Hoeveel geld is daarmee gemoeid?
De leden van de PvdA-fractie vragen waarom de regering het wenselijk
acht nu al vast te leggen met welke percentages de Awf-premie in de
periode 2015–2020 moet worden verlaagd?
In het coalitieakkoord is het volgende afgesproken over de premies werknemersverzekeringen: «Uitgangspunt is om lastendekkende premies te
realiseren waarbij – met inachtneming van een ook na te streven evenwichtig inkomensbeeld – rekening wordt gehouden met het afbouwen van
bestaande vermogenssaldi die uitgaan boven wat nodig is om een redelijke buffer te vormen tegen onverhoopte tegenvallers.» Kan de regering
een overzicht geven van het verwachte vermogenssaldo van het Algemeen werkloosheidsfonds tot en met 2020 en daarbij aangeven welke
invloed de nu voorgestelde verlagingen van de Awf-premie zullen hebben
op dat vermogenssaldo?
Hoe verhoudt de verandering van de premiekorting zich volgens de regering tot de afspraak uit het coalitieakkoord om via premiedifferentiatie
WW een fors bedrag te besparen?
De leden van de PvdA-fractie vragen de voorgenomen verlaging van de
Awf-premie op voor- en nadelen te vergelijken met de volgende opties:
(Tijdelijke) verhoging van de premiekorting voor het in dienst nemen van
werkloze 50-plussers naar € 8 000, zodat de stimulansen voor een werkgever voor het indienstnemen van een 50-plusser met een grote afstand
tot de arbeidsmarkt niet kleiner zijn dan voor een 50-minner met eenzelfde
afstand die in aanmerking komt voor een loonkostensubsidie.
Verlenging van de duur van de premiekorting naar 4 jaar of langer voor
werkloze 50-plussers, zodat een soepele overgang naar een vast dienstverband kan worden bewerkstelligd.
Verkleining van het verschil in premiekorting tussen 50-plussers en
50-minners door ook eindveertigers een (beperkte) premiekorting te
verstrekken.
De leden van de PvdA-fractie vragen hoe de tabellen op bladzijde 10 van
Kamerstuk 31 577 nr. 3, bladzij 7 van Kamerstuk 31 707 nr. 3 en bladzij 8
van Kamerstuk 31 707 nr. 3 zouden wijzigen als de leeftijdsgrens voor de
loonkostensubsidie zou worden verhoogd naar 51 jaar, naar 52 jaar en
naar 53 jaar, onder gelijktijdige en gelijke verhoging van de leeftijd waarbij
werkgevers de voorgestelde premiekorting voor werklozen etc. kunnen
toepassen? Hoe beoordeelt de regering de financiële consequenties van
deze suggesties?
Welke besparingen aan uitkeringslasten worden met de voorgestelde
maatregelen gerealiseerd in de jaren in 2009 en 2010? Is de genoemde
besparing aan uitkeringslasten in 2011 van € 100 miljoen daarna
structureel/hoe verlopen de besparingen aan uitkeringslasten na 2011?
Waarop zijn de ramingen voor de aantallen personen waarvoor een
beroep op de nieuwe kortingsregelingen kan worden gedaan gebaseerd?
Met welke aannames is daarbij precies gewerkt? Welke scenario’s zijn
daarbij gebruikt en op basis van welke argumenten is uiteindelijk de keuze
gemaakt voor de genoemde aantallen? Is er een bandbreedte/
betrouwbaarheidsinterval aan te geven voor de genoemde bedragen op
basis van verschillende aannames/scenario’s?
Op welke manier zal de regering het effect van de nu voorgestelde wijziging in de premieheffing werknemersverzekeringen evalueren? Wanneer
zal die evaluatie plaatsvinden?
De premiekorting voor het in dienst nemen van uitkeringsgerechtigde
50-plussers eindigt drie jaar na indiensttreding. Dit valt samen met de
maximale periode van tijdelijke contracten uit de Wet flex en zekerheid. De
leden van de PvdA-fractie hechten eraan dat mensen die met dank aan de
premiekorting aan de slag, ook na drie jaar aan de slag blijven. Zij vragen
de regering daarom een streefcijfer te noemen voor voortzetting van het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

9

dienstverband na 3 jaar (bijvoorbeeld: 93% van de dienstverbanden wordt
voortgezet bij het aflopen van de premiekortingsperiode). Als dit streefcijfer niet gehaald wordt, kan vervolgens de vormgeving van de regeling
heroverwogen worden.
De leden van de SP-fractie constateren dat in de jaren 2009 tot 2011 naar
verwachting voor 115 000 werknemers gebruik zal worden gemaakt van
de premiekorting. Kan de regering deze raming verder onderbouwen en
aangeven hoe betrouwbaar deze onderbouwing is? Met welk percentage
zal de netto-arbeidsparticipatie van ouderen door de premiekorting
worden verhoogd? Met welk percentage zal de netto-arbeidsparticipatie
van ouderen door een premiekorting van € 3 250 worden verhoogd?
De leden van de SP fractie vragen naar de bruto kosten voor een werkgever die een herbeoordeelde van 50 in dienst neemt tegen 120% van het
minimumloon en gebruik maakt van de loonkostensubsidie, premiekorting en premiekorting voor arbeidsongeschikten.
De leden van de VVD-fractie merken op dat in het coalitieakkoord voor
2011, 100 miljoen wordt opgegeven onder uitgavenombuigingen en
lastenverzwaringen voor premiedifferentiatie WW (pagina 50 coalitieakkoord). Kan de regering bevestigen dat dit bedrag met de maatregelen
van dit wetsvoorstel is ingeboekt?
Hoe beoordeelt de regering het eerder door de VVD gedane voorstel om
werkgevers vrijstelling van ww-premies te geven voor alle werknemers
vanaf 55 jaar, te financieren uit een beperkte verhoging van het
werkgeverspremies WW, voor werknemers onder de 55 jaar? Is de regering bereid deze optie te overwegen?
De leden van de PVV-fractie vragen wat deze regeling de schatkist gaat
kosten. Hoeveel meer mensen denkt de regering dat hierdoor meer zullen
participeren dan dat deze regeling niet had bestaan?
Hoe verhoudt de aangekondigde lastenverlichting voor werkgevers zich
tot de- bij de Miljoenennota – aangekondigde lastenverlichting voor werkgevers, zo vragen de leden van de ChristenUnie-fractie? En hoe kan de
regering een lastenverlichting aankondigen die buiten de scope van deze
kabinetsperiode valt, zo willen zij weten.
6. Toetsen UWV, Belastingdienst en ketenbureau
De leden van de PvdA-fractie vragen de regering met de nota naar aanleiding van verslag ook een kopie (kopieën) van de brief (brieven) van UWV
aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid mee te sturen
waarin UWV beschrijft waaruit de «uitvoeringstechnische bezwaren»
tegen een anticumulatieregeling bestaan. Ook vragen zij de regering UWV
te laten becijferen hoe hoog de uitvoeringskosten zouden zijn als wel een
anticumulatieregeling voor loonkostensubsidie 50+ zou worden ingevoerd.
Kan de Belastingdienst de regeling per 1 januari 2009 uitvoeren, als de
Kamer dit najaar zou besluiten om de bedragen € 6 500 en € 2 750 te
verhogen of te verlagen?
Hoeveel voorbereidingstijd heeft de Belastingdienst nodig om een
premiekorting te kunnen uitvoeren waarbij de hoogte voor een werkloze
50-plussers die aan de slag gaat, in de eerste drie (of vier) jaar monotoon
daalt?
De leden van de PVV-fractie vragen wat de bedrijven deze maatregel kost.
Voor zowel het in dienst nemen als het aanpassen van de bedrijfsadministratie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

10

Hoe komt de regering tot de conclusie dat de administratieve lasten van
dit wetsvoorstel beperkt zijn, terwijl Actal tot een andere conclusie komt,
zo vragen de leden van de ChristenUnie-fractie?
7. Artikelsgewijs
Artikel I Wijzigingen van de Wfsv
Onderdeel G
De leden van de PvdA-fractie vragen waar de stelling vandaan komt «dat
het de bedoeling is om in de structurele situatie (vanaf 2010 geen onderscheid meer te maken tussen de twee soorten premies». Wanneer en hoe
is dit met Kamer gecommuniceerd? Wanneer en hoe heeft de Kamer daar
volgens de regering mee ingestemd? Wat bedoelt de regering met «de
structurele situatie»?
Onderdeel H
Waarom moet er ten minste 3 jaar zitten tussen twee dienstverbanden
waarbij de premiekorting kan worden toegepast vragen de leden van de
PvdA-fractie. Waarom is hier niet aangesloten bij de termijn die op grond
van de Wet flex en zekerheid tussen opeenvolgende tijdelijke contracten
moet zitten om automatische omzetting in een vast contract te voorkomen
(namelijk 3 maanden)? Geldt de periode van 3 jaar alleen voor één en
dezelfde werkgever, of ook als iemand werkloos raakt en bij een andere
werkgever aan de slag wil?
De voorzitter van de commissie,
De Wit
Adjunct-griffier van de commissie,
Esmeijer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 707, nr. 6

11