Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2673
Vragen van het lid Van Kent (SP) aan de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over een toekomstige huisvestingslocatie voor
arbeidsmigranten in Andel (ingezonden 24 april 2023).
Antwoord van Minister De Jonge (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening)
(ontvangen 23 mei 2023).
Vraag 1
Bent u bekend met de vergeven omgevingsvergunning in de gemeente
Altena om 276 arbeidsmigranten te huisvesten bij het dorp Andel waar
ongeveer 2.600 mensen wonen? Zo ja, wat vindt u hiervan?
Antwoord 1
Ik ben ermee bekend dat er een omgevingsvergunning is afgegeven voor de
huisvesting van 274 arbeidsmigranten. Zoals ik in de beantwoording over de
plannen voor het huisvesten van arbeidsmigranten bij het dorp Riel (d.d.
31 maart jl.) reeds heb aangegeven, ben ik van mening dat dit een afweging
is die de desbetreffende gemeente moet maken.
Vraag 2
Wat vindt u ervan dat er meer dan 900 zienswijzen zijn ingediend maar het
plan alsnog doorgaat?
Antwoord 2
Wij hebben gesproken met de gemeente Altena, waar Andel onder valt. Dit is
een langlopend dossier waarbij de conclusie is dat er onvoldoende juridische
grond is voor afwijzing van de vergunning. De gemeente komt daarnaast
tegemoet aan de zienswijzen die zijn ingediend. Zo mag de huisvesting pas in
gebruik worden genomen zodra de ondernemer deze ook daadwerkelijk nodig
heeft voor de uitbreiding van zijn bedrijf. Ook heeft de gemeente Altena
toegezegd een maatschappelijke impactanalyse uit te voeren om tegemoet te
komen aan de zorgen die er zijn rondom de druk op voorzieningen en
overlast. Deze impactanalyse zal ook een vergelijking maken met andere
locaties waar een soortgelijke problematiek speelde en met een aantal
aanbevelingen komen.
Ik heb begrip voor de zorgen die buurtbewoners hebben. Het is noodzakelijk
een goede balans te vinden tussen enerzijds het zorgen voor goede huisvesting voor de arbeidsmigranten die zo belangrijk zijn voor onze economie en
anderzijds de druk die dit legt op kleinere dorpen als Andel. De huisvestings-

ah-tk-20222023-2673
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

opgave is geen eenvoudige opgave er kunnen tegengestelde belangen zijn.
Het is dan ook aan de gemeente om hier, liefst in samenspraak met buurtbewoners, een knoop over door te hakken.
Eén van de adviezen van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten is,
om bij de besluitvorming over nieuwe bedrijvigheid of uitbreiding van
bestaande bedrijvigheid, de huisvestingsvraag als gevolg van de inzet van
arbeidsmigranten onderdeel te maken van het vestigingsbeleid. Zo kunnen
mogelijke knelpunten met betrekking tot huisvesting van arbeidsmigranten
eerder worden gesignaleerd.
Momenteel werkt de VNG samen met het Rijk, gemeenten en provincies aan
de verdere ontwikkeling van deze bedrijfseffectrapportage. Met dit instrument
kan inzichtelijk worden gemaakt wat bij de vestiging van nieuwe grote
bedrijven of uitbreiding van bestaande bedrijven de gevolgen zijn voor de
vraag naar huisvesting voor arbeidsmigranten. Gemeenten kunnen zo een
weloverwogen besluit nemen of nieuwe bedrijvigheid past in de lokale
context en afspraken maken over de benodigde (nieuwe) huisvesting van
arbeidsmigranten.
Daarnaast is het van belang dat bij het bieden van goede huisvesting óók
wordt nagedacht over de noodzakelijke voorzieningen voor de bewoners. De
druk die op een lokale gemeenschap kan ontstaan, kan door het bieden van
voldoende en kwalitatieve voorzieningen worden verdeeld of verlicht.
Vraag 3
Bent u het ermee eens dat huisvesting van arbeidsmigranten alleen kleinschalig en met steun van de omgeving gerealiseerd mag worden? Zo ja, hoe
kan het dan gebeuren dat deze huisvesting toch wordt doorgedrukt?
Antwoord 3
Ik ben van mening dat dit afhankelijk is van de lokale context en dat deze
afweging het beste op lokaal niveau gemaakt kan worden. Ik vind het
belangrijk dat buurtbewoners en lokale overheden in een vroeg stadium het
gesprek met elkaar aan gaan.
Dat neemt niet weg dat ik het van belang vind dat gemeenten zich inspannen
om extra huisvesting te realiseren voor arbeidsmigranten. We hebben naar
schatting 156.000 extra kamers nodig voor de huisvesting van arbeidsmigranten (Bron: Expertisecentrum Flexwonen, jan. 2023). Mede door dit gebrek aan
huisvesting komen arbeidsmigranten in onwenselijke situaties terecht. Naast
het realiseren van meer huisvesting zijn wij daarom bezig met de uitwerking
van de maatregelen genoemd in het advies Roemer om misstanden bij onder
andere de huisvesting van arbeidsmigranten tegen te gaan. Wij zijn daarbij
mede afhankelijk van de inzet van gemeenten.
Om de gevolgen voor de vraag naar huisvesting van arbeidsmigranten helder
te krijgen bij nieuwe bedrijvigheid of de uitbreiding van bestaande bedrijvigheid, wordt momenteel een bedrijfseffectrapportage ontwikkeld.
Vraag 4
Wat gaat u betekenen voor de 900 mensen die een zienswijze hebben
ingediend maar over wiens rug dit plan toch wordt doorgedrukt?
Antwoord 4
Ik verwijs naar mijn antwoord op vraag 2 en 3. Het draagvlak in een regio
voor huisvesting voor arbeidsmigranten is een onderwerp dat mijn aandacht
heeft. Ik ondersteun gemeenten met dergelijke vraagstukken met het
ondersteuningsprogramma vanuit de VNG. Dit kan zijn op het gebied van
draagvlak, de mogelijk op te stellen bedrijfseffectrapportage, et cetera.
Vraag 5
Bent u het ermee eens dat de lokale democratie tekort schiet als zoveel
mensen bezwaar maken tegen een plan, maar dit alsnog door gaat? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 5
Nee. De gemeente heeft oog voor de bezwaren en komt tegemoet aan de
zorgen van bewoners, voor meer details hierover verwijs ik naar het
antwoord op vraag 2.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Vraag 6
Bent u het ermee eens dat dit heel schadelijk is voor het vertrouwen in de
politiek?
Antwoord 6
Nee, daar ben ik het niet mee eens. De gemeente Altena geeft aan dat er
geen juridische grond is voor afwijzing. De vergunning wordt verleend
volgens de regels en er wordt tegemoet gekomen aan de zorgen van
bewoners.
Vraag 7
Bent u het ermee eens dat er beleid moet komen waardoor plannen die een
gemeenschappen onder druk zetten, zoals de komst van honderden arbeidsmigranten, door de gemeenschap tegen kunnen worden gehouden? Zo ja,
welk beleid heeft u in gedachte? Zo nee, waarom vindt u dat er om bewoners
heen bestuurd zou moeten worden?
Antwoord 7
Zoals gezegd vind ik het belangrijk dat buurtbewoners en lokale overheden
met elkaar in gesprek blijven. Als Rijk zijn wij daarnaast met gemeenten in
gesprek over het huisvesten van arbeidsmigranten. Zo ook over het creëren
van draagvlak voor de realisatie van huisvesting. het wonen waar de
bedrijvigheid plaatsvindt en de bedrijfseffectrapportage. Wij staan gemeenten
bij met een ondersteuningsprogramma vanuit de VNG.
Vraag 8
Kunt u deze vragen één voor één en voor het commissiedebat arbeidsmigratie, gepland op 24 mei 2023, beantwoorden?
Antwoord 8
Ja.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3