Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

25 295

Infectieziektenbestrijding

Nr. 907

BRIEF VAN DE MINISTERS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN
EN SPORT, JUSTITIE EN VEILIGHEID EN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 31 december 2020
Het kabinet informeert hierbij uw Kamer over de uitspraak van de
Voorzieningenrechter op 31 december jl. (Kamerstuk 25 295, nr. 845)
inzake het kort geding over de aanwijzing van 23 december jl. met
betrekking tot de verplichte negatieve testuitslag voor reizigers die per
vliegtuig naar Nederland komen.
Het OMT heeft meermaals geadviseerd dat een negatieve testverklaring
(PCR-test) van alle reizigers uit hoogrisicogebieden wenselijk is voor de
bestrijding van het Covid-19 virus. Per 15 december jl. geldt daarom een
verplichte negatieve testuitslag en -verklaring voor reizigers uit hoogrisicogebieden van buiten de EU die per vliegtuig of schip naar Nederland
komen en die uitgezonderd zijn van het EU-inreisverbod. Het kabinet heeft
op 18 december jl. aangegeven dit uit te willen breiden en de negatieve
testuitslag ook te verplichten voor alle andere reizigers die vanuit
hoogrisicogebieden per vliegtuig naar Nederland vliegen, in lijn met de
aangenomen motie van de leden Jetten en Dijkhoff1 van 15 december jl.
Daarom heeft het kabinet op 23 december jl. besloten, na overleg met de
sector en veiligheidsregio’s, dat per 29 december jl. luchtvaartmaatschappijen, die naar Nederland vliegen vanuit alle gebieden waar een hoog
COVID-risico geldt (zowel binnen als buiten de EU), verplicht worden om
alle passagiers vóór het boarden te controleren op de aanwezigheid van
een negatieve PCR-testuitslag.
Op 29 december jl. hebben drie Nederlanders de Staat gedagvaard in een
kort geding. De eisers zijn op vakantie in Zanzibar, Tanzania en stellen op
3 januari 2021 naar Nederland te willen terugkeren. Zij willen zich niet
laten testen voorafgaand aan hun vertrek en vorderen primair de
intrekking van de aanwijzing van 23 december jl., subsidiair de aanwijzing

1

kst-25295-907
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Kamerstuk 25 295, nr. 810.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 25 295, nr. 907

1

zo te wijzigen dat deze geen betrekking heeft op Nederlanders en meer
subsidiair dat voor hen een uitzondering wordt gemaakt.
Dit kort geding heeft ten overstaan van de Voorzieningenrechter bij de
Rechtbank Den Haag op 30 december jl. plaatsgevonden. Daarbij heeft de
Staat de Voorzieningenrechter verzocht het gevorderde af te wijzen gelet
op het belang van de verplichte testuitslag voor de bestrijding van het
Covid-19 virus, het feit dat Tanzania een hoogrisicogebied is en de
aantoonbare mogelijkheden om een PCR-test te verkrijgen in Tanzania.
De Voorzieningenrechter heeft op 31 december jl. uitspraak gedaan. In het
vonnis wordt de Staat bevolen het mogelijk te maken dat de drie
Nederlanders vanuit Zanzibar (Tanzania) per vliegtuig terug kunnen reizen
naar Nederland zonder over een negatieve PCR-test te beschikken of een
daarmee verband houdende verklaring te hoeven tonen of te overleggen.
De Voorzieningenrechter komt tot dit oordeel omdat in de artikelen 53 en
54 van de Wet publieke gezondheid (Wpg) afzonderlijk noch in onderlinge
samenhang gelezen, geen aanknopingspunt te vinden is voor de
bevoegdheid de exploitant van een luchthaven op te dragen om maatregelen te doen treffen die uitvoering behoeven in een ander land, in casu
het land van vertrek van een vliegtuig dat in Nederland zal landen. Deze
opdracht is opgenomen in een aanwijzing van de Minister van VWS op
grond van artikel 7 van de Wpg. Voor een verplichting die zich – via deze
getrapte reeks van maatregelen, namelijk een aanwijzing van de Minister,
een opdracht van de voorzitter van de veiligheidsregio, en een opdracht
aan een luchtvaartmaatschappij – per saldo richt tot een reiziger die naar
Nederland vliegt, bieden, aldus het vonnis, de artikelen 53 en 54 Wpg
onmiskenbaar geen basis.
Het kabinet benadrukt dat de epidemiologische situatie in Nederland zeer
ernstig is. Bovendien is er een besmettelijkere variant van het coronavirus
aanwezig in een aantal landen. Daarom is van groot belang dat zo veel
mogelijk wordt voorkomen dat het virus vanuit het buitenland Nederland
binnenkomt.
Het kabinet gaat dan ook in hoger beroep tegen het vonnis van de
Voorzieningenrechter. Het vonnis van de rechtbank heeft alleen betrekking
op de drie Nederlanders die het kort geding hebben aangespannen. Het
kabinet houdt vast aan de verplichting om een negatieve PCR-testuitslag
te hebben voor alle reizigers die naar Nederland willen reizen, zoals ook
aan de Kamer is toegezegd. Voor reizigers naar Nederland blijft de situatie
dus ongewijzigd. Het kabinet bekijkt verder op korte termijn of er
eventueel aanvullingen nodig zijn om een negatieve PCR-testuitslag bij dit
type reizen zeker te stellen.
Tot slot benadrukt het kabinet wederom dat dringend wordt geadviseerd
geen buitenlandse reizen te maken noch te boeken tenzij strikt
noodzakelijk.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 25 295, nr. 907

2

Vakanties zijn geen noodzakelijke reizen. Het volgen van dit dringende
advies blijft cruciaal voor de bestrijding van het Covid-19 virus.
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
H.M. de Jonge
De Minister van Justitie en Veiligheid,
F.B.J. Grapperhaus
De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
C. van Nieuwenhuizen Wijbenga

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 25 295, nr. 907

3