Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1907
Vragen van het lid Taverne (VVD) aan de minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over een nieuw stemsysteem (ingezonden 4 maart 2011).
Antwoord van minister Donner (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 22 maart 2011).
Vraag 1, 2, 5
Deelt u de mening dat mede (maar niet uitsluitend) in het licht van de
perikelen rond de Provinciale Statenverkiezingen in Nieuwegein,1 het stemen telproces in Nederland vatbaar is voor verbetering op het gebied van
onder andere snelheid en fraudebestendigheid?
Staat u nog steeds open voor verbeteringen in het verkiezingsproces op het
gebied van onder andere snelheid, fraude en de mogelijkheden van onbegeleid stemmen door middel van technische hulpmiddelen, zoals u heeft
uitgesproken tijdens het algemeen overleg over «Herinrichting van het
verkiezingsproces» van 9 december 2010?2 Zo ja, kunt u aangeven welke
acties u sindsdien heeft ondernomen om de verschillende opties voor
verbetering te onderzoeken?
Bent u bereid zo spoedig mogelijk onderzoek te doen naar de mogelijkheid of
dit stemsysteem, of een alternatief stemsysteem, kan worden ingevoerd bij
de eerstvolgende verkiezingen ter verbetering van het stemproces? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 1, 2, 5
Het kabinet heeft al naar aanleiding van de evaluatie van de gemeenteraadsverkiezingen en de Tweede Kamerverkiezingen (Kamerstukken 2009–2010
31 142, nr. 21 d.d. 9 april 2010 respectievelijk Kamerstukken 2010–2011,
31 142, nr. 25 d.d. 8 november 2010) vastgesteld en ik heb dit bevestigd in
het Algemeen Overleg dat ik op 9 december 2010 met uw Kamer heb
gehouden, dat het maken van fouten bij het tellen van de stempassen,
stembiljetten en stemmen niet kan worden uitgesloten. Het telproces moet
echter wel zo worden uitgevoerd dat het maken van fouten zoveel mogelijk
wordt voorkomen en gemaakte fouten kunnen worden opgespoord. Onder
meer daarom heeft het kabinet reeds besloten dat een nieuw model
stembiljet nodig is. Met de uitvoering van dit onderzoek is een begin
gemaakt. Zoals eerder aan de Kamer is toegezegd, betrek ik bij het onderzoek
1
2

ah-tk-20102011-1907
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

http://dnu.nu/artikel/4047-ps-utrecht-bekend-na-hertellen-nieuwegein
31 142, nr. 27.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

ook de vraag of er mogelijkheden zijn om een nieuw papieren stembiljet
betrouwbaar met elektronische hulpmiddelen te tellen.
Vraag 3
Bent u bekend met het verbeterd papierstemmen, een proef met een nieuw
stemsysteem en een nieuwe manier van stemmentellen die tijdens de
Tweede Kamerverkiezingen in 2010 en ook tijdens de Provinciale Statenverkiezingen op 2 maart 2011 in een aantal gemeenten3 is gehouden?
Antwoord 3
Ja.
Vraag 4
Hebt u zich persoonlijk op de hoogte gesteld van de werking van het
verbeterd papierstemmen? Zo ja, wat waren uw bevindingen? Zo nee,
waarom niet? Bent u bereid alsnog te onderzoeken in hoeverre dit stemsysteem voldoet aan de waarborgen van onbeïnvloedbaarheid, toegankelijkheid,
controleerbaarheid en transparantie en of dit systeem een verbetering is ten
opzichte van het huidig systeem?
Antwoord 4
Neen. Ik verwijs op dit punt naar de antwoorden op de vragen van de leden
De Pater-van der Meer, Smilde en Bilder van 21 september 2009 (Kamerstukken 2009–2010, Aanhangsel nr 267).

3

Tweede Kamerverkiezingen 2010: Renkum, Doetinchem, Oost-Gelre en Helmond, Provinciale
Statenverkiezingen 2011: Renkum.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2