Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 2437

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 1 december 2017
Overeenkomstig de bestaande afspraken ontvangt u hierbij vier fiches, die
werden opgesteld door de werkgroep Beoordeling Nieuwe Commissievoorstellen (BNC).
Fiche: Mededeling Betere Regelgeving (Kamerstuk 22 112, nr. 2435)
Fiche: Herziene richtlijn schone en energiezuinige wegvoertuigen
(Kamerstuk 22 112, nr. 2436)
Fiche: Mededeling en Verordening Investeringstoets
Fiche: Aanbeveling mandaten handelsakkoorden Australië en NieuwZeeland (Kamerstuk 22 112, nr. 2438)
De Minister van Buitenlandse Zaken,
H. Zijlstra

kst-22112-2437
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

1

Fiche: Mededeling en Verordening Investeringstoets
1. Algemene gegevens
a) Titel voorstel
Mededeling Buitenlandse directe investeringen verwelkomen, maar
vitale belangen beschermen en Voorstel voor een Verordening van het
Europees Parlement en de Raad ter oprichting van een raamwerk voor
het toetsen van buitenlandse directe investeringen in de Europese
Unie.
b) Datum ontvangst Commissiedocument
13 september 2017
c) Nr. Commissiedocument
Mededeling: COM(2017) 494
Verordening: COM(2017) 487
d) EUR-Lex
Mededeling: http://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/
?qid=1510739008746&uri=CELEX:52017DC0494
Verordening: http://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/
?qid=1506003342791&uri=CELEX:52017PC0487
e) Nr. impact assessment Commissie en Opinie Raad voor Regelgevingstoetsing
Niet opgesteld
f) Behandelingstraject Raad
Raad Buitenlandse Zaken/Handel
g) Eerstverantwoordelijk ministerie
Ministerie van Buitenlandse Zaken, in nauwe samenwerking met het
Ministerie van Economische Zaken en Klimaat en het Ministerie van
Justitie en Veiligheid
h) Rechtsbasis
Artikel 207, lid 2, VWEU
i) Besluitvormingsprocedure Raad
Gekwalificeerde meerderheid
j) Rol Europees Parlement
Medebeslissing
2. Essentie voorstel
a) Inhoud voorstel
Met het voorstel beoogt de Commissie een nieuw EU-raamwerk op te
zetten voor toetsing van buitenlandse investeringen op nationale
veiligheid en openbare orde.
Het voorstel is onderdeel van het handelspakket dat is aangekondigd in de
staat van de unie van 13 september jl.1
Het voorstel behelst twee onderdelen:
• Een mededeling van de Commissie getiteld «buitenlandse directe
investeringen verwelkomen, maar vitale belangen beschermen».
• Een wetgevend voorstel voor een verordening.

1

Het handelspakket bestaat uit een overkoepelende mededeling (COM(2017)492), het huidige
voorstel (COM(2017)487 en 494), drie voorstellen voor een besluit van de Raad voor een
mandaat voor het openen van onderhandelingen over respectievelijk een vrijhandelsakkoord
met Nieuw-Zeeland (COM(2017)469), Australië (COM(2017)472) en een multilateraal gerecht
voor de beslechting van investeringsgeschillen (COM(2017)493). Voor de overige onderdelen
van het handelspakket wordt een apart BNC-fiche opgesteld. Uitzondering is de overkoepelende mededeling, omdat deze mededeling geen aparte beleidsvoorstellen of beleidsvoornemens bevat.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

2

Mededeling
De mededeling stelt in de eerste plaats dat de EU buitenlandse investeringen verwelkomt omdat ze substantiële voordelen opleveren voor onze
economie en samenleving. Vervolgens stelt de mededeling dat deze
openheid samen dient te gaan met een daadkrachtig en aangepast beleid
dat inzet op het openstellen van markten in derde landen voor
EU-ondernemingen, het garanderen dat iedereen zich aan dezelfde regels
houdt en het beschermen van EU-investeringen in derde landen.
Daarnaast stelt de mededeling dat het beleid moet inzetten op het
beschermen van bedrijfsmiddelen in de EU tegen overnames die de vitale
belangen van de EU of haar lidstaten kunnen schaden.
De mededeling zet, voor wat betreft het aanpakken van de barrières waar
Europese investeerders op stuiten in het buitenland, vooral in op overleg
binnen WTO verband en versterking van bilaterale en multilaterale
investeringsafspraken. De mededeling stelt dat de bilaterale en regionale
akkoorden hiertoe bijdragen en dat de EU groot belang hecht aan
multilaterale samenwerking en het opstellen van regels, zoals de General
Agreement on Trade and Services in WTO-verband en de 2016 Guiding
Principles for Global Investment Policymaking, zoals goedgekeurd door de
G20. De mededeling stelt voorts dat de EU haar inspanningen op
bilateraal en multilateraal niveau zal voortzetten om ervoor te zorgen dat
derde landen voor buitenlandse investeringen een niveau van openheid
bieden dat gelijkwaardig is aan dat van de EU, en om een gelijk speelveld
voor EU-marktdeelnemers in stand te houden.
Vervolgens gaat de mededeling met name in op het beschermen van
vitale belangen en schetst de mededeling de zorgen over de rol van
staatsbedrijven in investeringen.2 De mededeling noemt risico’s voor
strategische technologieën, infrastructuur, grondstoffen en gevoelige
informatie. De mededeling geeft hierbij aan dat internationale partners als
Australië en de Verenigde Staten een generieke toetsing van buitenlandse
directe investeringen kennen. Voorts schetst de mededeling de huidige
stand van zaken van toetsingsmechanismen in EU-lidstaten en bespreekt
enkele sectorale initiatieven op EU-niveau zoals Europese regelgeving
omtrent kritiekaangemerkte bedrijfsmiddelen, regelgeving inzake
buitenlandse eigendom in bijvoorbeeld energie- en luchtvaartondernemingen en regelgeving inzake strategische infrastructuur in de energiesector. Hierbij stelt de mededeling dat ondanks deze sectorale initiatieven
een omvattend juridisch kader op EU-niveau ontbreekt.
De mededeling schetst vervolgens de Europese dimensie van buitenlandse investeringen en stelt dat nauwere samenwerking en betere
coördinatie tussen lidstaten van essentieel belang is. Tot slot blikt de
mededeling vooruit naar de verordening. De Commissie komt alvast met
de volgende flankerende maatregelen: 1) Tegen eind 2018 een verdere
diepgaande analyse uitvoeren van inkomende stromen van buitenlandse
directe investeringen in de EU, met name in strategische sectoren of
strategische activa. 2) Een coördinatiegroep zal worden opgezet rond het
thema van inkomende buitenlandse directe investeringen, geleid door de
Commissie. De coördinatiegroep zal bestaan uit vertegenwoordigers van
lidstaten. Deze groep zal verdere analyses uitvoeren en convergentie in
het beleid creëren door middel van uitwisseling van informatie en
overleggen.
Verordening
Met het huidige voorstel beoogt de Commissie op grond van haar
handelspolitieke bevoegdheid een nieuw EU-raamwerk op te zetten voor
2

UNCTAD «World Investment eport 2017: Investment and the Digital Economy».

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

3

toetsing van buitenlandse overnames op nationale veiligheid en openbare
orde. Dit in aanvulling op de reeds bestaande sectorale EU-wetgeving ter
bescherming van strategische belangen, zoals in de energiesector.
In de toelichting bij de verordening stelt de Commissie dat de EU open is
voor investeringen, maar dat er zorgen zijn over niet-markt gedreven
investeringen en risico’s voor strategische technologieën, infrastructuur,
grondstoffen of gevoelige informatie. Momenteel wordt in lidstaten
verschillend omgegaan met toetsing van buitenlandse investeerders.
Bijna de helft van de lidstaten hanteert toetsingsmechanismen voor
buitenlandse directe investeringen op grond van nationale veiligheid en
openbare orde. Sommige lidstaten hanteren daarbij een generieke
toetsing (niet beperkt tot bepaalde sectoren) voor alle inkomende
buitenlandse investeringen. Andere lidstaten kennen een toetsing in
bepaalde strategische sectoren3. Een aantal lidstaten kent momenteel
geen toetsing.
Voor de invulling van de toetsing biedt het voorstel een niet-uitputtende
lijst van factoren die lidstaten mogen meewegen in de toetsing en stelt
het procedurele voorwaarden aan de toetsingspraktijk in lidstaten. Bij de
toetsing of een buitenlandse investering een gevaar op kan leveren voor
de nationale veiligheid en/of openbare orde mag een lidstaat beoordelen
wat de effecten zijn op kritieke infrastructuur4, kritieke technologieën5,
beveiliging van levering van kritieke inputs, toegang tot bedrijfsgevoelige
informatie of de mogelijkheid tot het controleren van bedrijfsgevoelige
informatie. Ook mag worden meegewogen of een buitenlandse investeerder direct of indirect wordt gecontroleerd (bijvoorbeeld door middel
van significante financiering, inclusief subsidies), door de regering van
een derde land. Het voorstel stelt voorts basisvereisten vast ten aan zien
van transparantie, beslistermijnen, bescherming van (bedrijfs-)vertrouwelijke informatie van investeerders, rechtsbescherming en hanteert een
op verbod op discriminatie tussen derde landen onderling.
Het voorstel behelst voorts een samenwerkingsmechanisme tussen
lidstaten voor het toetsen van buitenlandse directe investeringen in de EU
op grond van nationale veiligheid en openbare orde. Het stelt dat het aan
lidstaten zelf is om te beslissen over het al dan niet toetsen van buitenlandse directe investeringen. Lidstaten die over een nationaal toetsingsmechanisme beschikken en overgaan tot toetsing van een voorgenomen
investering, moeten dit binnen 5 dagen melden bij alle andere lidstaten en
bij de Commissie en dienen een jaarrapport te sturen over de toepassing
van de nationale toetsingsmechanismen. Lidstaten die niet over een
toetsingsmechanisme beschikken, dienen een jaarlijks rapport op te
stellen over de buitenlandse directe investeringen die hen bekend zijn
geweest in het afgelopen jaar.
Iedere lidstaat die meent dat een buitenlandse investering in een andere
lidstaat (de ontvangende lidstaat) effect heeft op de eigen veiligheid en
openbare orde, mag opmerkingen aanleveren bij de ontvangende lidstaat
en dient deze opmerkingen parallel door te sturen aan de Commissie.
Daarnaast kan ook de Commissie een advies indienen bij de ontvangende
lidstaat, in het geval dat de Commissie gegronde redenen heeft om aan te
nemen dat de buitenlandse investering een effect kan hebben op de
veiligheid of openbare orde in een of meerdere lidstaten. Voorts kan de
Commissie, net als de andere lidstaten informatie opvragen bij de
desbetreffende lidstaat over de buitenlandse investering. De ontvangende
3

Bijvoorbeeld energie, ruimtevaart, vervoer, technologieën en inputs voor strategische sectoren,
kritieke infrastructuur uit uiteenlopende sectoren, gevoelige data.
4
Zoals energie, transport, communicatie, data opslag, ruimte, financiële infrastructuur en
gevoelige faciliteiten.
5
Zoals artificiële intelligentie, robotica, halfgeleiders, technologieën met dual-use potentie,
cybersecurity, ruimte- en kerntechnologie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

4

lidstaat dient deze opmerkingen en/of dit advies naar behoren mee te
nemen in de beslissing in geval van toetsing, of bij het brede buitenlandse
investeringsbeleid wanneer de betreffende lidstaat de investering niet
toetst.
De Commissie mag ook op eigen initiatief buitenlandse directe investeringen toetsen in het geval het een investering in een programma of
project in het belang van de Unie betreft, te weten projecten met een
substantiële EU subsidiëring en programma’s of projecten die onder
EU-wetgeving vallen met betrekking tot kritieke infrastructuur, kritieke
technologie of kritieke input.6 Hierna kan de Commissie een advies
uitbrengen aan een ontvangende lidstaat, die wordt geacht zoveel
mogelijk rekening met dit advies te houden. In het geval van
niet-opvolging van het advies dient deze lidstaat de Commissie uitleg te
geven.
b) Impact assessment Commissie
Er is geen impact assessment voor de noodzaak van deze verordening
opgesteld. Zonder een dergelijke analyse is door de Commissie onvoldoende aangetoond of de verordening het beoogde doel bereikt of dat er
passende andere mogelijkheden zijn.
Nederland heeft zich in de Raad ingezet om alsnog een impact
assessment van dit voorstel te verkrijgen. Een meerderheid van de
lidstaten gaf in de Raad aan een impact assessment of nadere analyse van
de Commissie te willen ontvangen, mits het de verdere behandeling van
het voorstel niet vertraagt. Er is vooralsnog geen besluit genomen dat het
impact assessment zal worden uitgevoerd. Op dit moment wordt er
verder gesproken over de reikwijdte van de nadere informatie en analyse
die verlangd wordt. Nederland neemt actief deel in deze overleggen en zal
zich ervoor inzetten dat er zoveel mogelijk informatie verkregen wordt die
normaliter in een impact assessment zou worden meegenomen. Zo zal
Nederland zich er onder andere voor inzetten om een nadere analyse van
de noodzaak van de adviserende rol van de Commissie te verkrijgen en
om mogelijke alternatieven te onderzoeken.
3. Nederlandse positie ten aanzien van het voorstel
a) Essentie Nederlands beleid op dit terrein
Het Regeerakkoord stelt dat Nederland een open economie heeft en een
aantrekkelijk vestigings- en investeringsklimaat. Investeringen van en
door buitenlandse bedrijven zijn onderdeel van het economisch proces.
Het biedt kansen voor het bedrijfsleven en houdt het bestuur van
ondernemingen scherp. Het kabinet hecht aan behoud van dit open
investeringsklimaat.
Tevens stelt het Regeerakkoord dat een open economie zich tegelijkertijd
slecht verhoudt tot de barrières waar Nederlandse ondernemers te vaak
op stuiten in andere landen buiten de Europese Unie. Dat geldt ook voor
buitenlandse bedrijven die (deels) staatseigendom zijn of staatssteun
genieten. Nederland wil op Europees niveau en met derde landen
afspraken maken voor een betere balans.
Het Regeerakkoord stelt voorts dat vitale sectoren specifieke bescherming
krijgen. Na zorgvuldige analyse van risico’s voor nationale veiligheid
kunnen aangewezen bedrijven uit vitale sectoren alleen met actieve
6

Dit is verder uitgewerkt in de bijlage bij de verordening waarin de programma’s en projecten
zijn opgesomd die naar het oordeel van de Europese Commissie onder deze definitie vallen.
Het gaat onder andere om Galileo & EGNOS, Copernicus, Horizon2020, Trans-Europese
Netwerken voor Transport (TEN-T), Trans-Europese Netwerken voor Energie (TEN-E) en
Trans-Europese Netwerken voor Telecommunicatie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

5

goedkeuring worden overgenomen, zo nodig onder voorwaarden, of
beschermd worden door het vastleggen van de andere, juiste
waarborgen. Onderzocht wordt of naast de bestaande lijst vitale sectoren
ook voor landbouwgronden en bepaalde regionale infrastructurele werken
dit beschermingsregime noodzakelijk is. Indien nodig worden er maatregelen genomen. Momenteel beschikken de Elektriciteitswet 1998, de
Gaswet alsook de Wet Financiële Sector over een sectorspecifieke
investeringstoets. Met betrekking tot de telecomsector is reeds geconcludeerd dat een wetsvoorstel met daarin sectorspecifieke regelgeving die
voor de bescherming van de sector nodig is. Dit heeft geresulteerd in het
Wetsvoorstel Ongewenste Zeggenschap Telecommunicatie (WOZT). Dit
wetsvoorstel is begin dit jaar openbaar geconsulteerd. Voorts heeft het
kabinet besloten tot de voorbereiding van wetgeving ter bescherming van
nationale veiligheidsbelangen bij buitenlandse investeringen in bedrijven
die zich bezighouden met de (cryptografische) bescherming van staatsgeheime informatie.
b) Beoordeling + inzet ten aanzien van dit voorstel
Mededeling
Buitenlandse directe investeringen kunnen kansen bieden voor de EU en
Nederland, zoals extra investeringen, synergievoordelen, mogelijkheden
tot het realiseren van schaalvoordelen en het kennis kunnen nemen van
nieuwe ideeën. Ze dragen bij aan de concurrentiekracht van het bedrijfsleven en de economie, bijvoorbeeld door het inbrengen van nieuwe
financiering of doordat ze tot hogere productiviteit leiden.
Tegelijkertijd, en zoals hierboven reeds gesteld, onderkent het kabinet
echter ook dat buitenlandse directe investeringen een risico met zich mee
kunnen brengen voor de nationale veiligheid en/of openbare orde. In een
open gemeenschappelijke Europese markt kunnen deze risico’s ook
betrekking hebben op de nationale veiligheid en openbare orde van
andere lidstaten dan de lidstaat die de ontvanger is van de directe
investering.
Het kabinet deelt dan ook de zorgen die de Commissie in de mededeling
omschrijft met betrekking tot beperkte markttoegang in het buitenland,
niet-marktconforme investeringen en de risico’s die buitenlandse directe
investeringen met zich kunnen meebrengen. Nederland steunt derhalve
het doel van de mededeling, zoals ook weergegeven is in de beleidsbrief
«tussen naïviteit en paranoia».7 De mededeling geeft volgens het kabinet
goed de probleemanalyse weer ten aanzien van de problematiek van
reciprociteit bij investeringen en overnames én de problematiek van
investeringen die de openbare orde en nationale veiligheid raken. Het
kabinet sluit zich aan bij de wens om op Europees niveau en met derde
landen afspraken te maken voor een betere balans.
Nederland vindt het van belang dat markttoegang voor investeerders bij
beide partijen open is.8 Het huidige voorstel adresseert deze problematiek
niet. Nederland wil op Europees niveau en met derde landen afspraken
maken voor een betere balans in het kader van een goed en gelijk
speelveld voor ondernemers.

7

«Tussen naïviteit en paranoia: Nationale veiligheidsbelangen bij buitenlandse overnames en
investeringen in vitale sectoren»; Kamerstuk 30 821, nr. 27.
8
Passage Regeerakkoord: «Tegelijkertijd verhoudt een open economie zich slecht tot de
barrières waar Nederlandse ondernemers te vaak op stuiten in andere landen buiten de
Europese Unie. Dat geldt ook voor buitenlandse bedrijven die (deels) staatseigendom zijn of
staatssteun genieten».

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

6

Verordening
Als uitvloeisel van haar mededeling, stelt de Commissie een verordening
voor die een nieuw EU-raamwerk («enabling framework») introduceert
voor de toetsing door individuele lidstaten van buitenlandse investeringen
op grond van nationale veiligheid en openbare orde. Met dit voorstel
wordt voor het eerst, los van de hierboven genoemde reeds bestaande
sectorspecifieke kaders, een generiek Europees kader geïntroduceerd voor
de toetsing van buitenlandse investeringen. Lidstaten passen momenteel
zonder nader Europees generiek kader, onder eigen bevoegdheid, wel of
geen vorm van toetsing toe. Zoals bij elk internationaal kader (Europees of
anderszins) beperkt dit nieuwe kader de nationale bewegingsvrijheid,
zowel voor Nederland als andere lidstaten. De Verordening vereist dan
ook een zorgvuldige analyse en afweging. Dit temeer omdat het voorstel
een EU-kader voorschrijft voor toetsing op grond van nationale veiligheid
en openbare orde, onderwerpen die bij uitstek een nationale bevoegdheid
betreffen.
In een open, gemeenschappelijke Europese markt kan een zekere mate
van harmonisering noodzakelijk worden geacht. Nederland kan zich in
beginsel vinden in het idee van een samenwerkingsmechanisme tussen
lidstaten, aangezien buitenlandse directe investeringen een risico met zich
mee kunnen brengen voor de nationale veiligheid en openbare orde van
andere lidstaten dan de lidstaat die de ontvanger is van de directe
investering. Door het delen van informatie tussen lidstaten kunnen
dispariteiten worden voorkomen. Ook kan dit samenwerkingsmechanisme
op Unieniveau zorgdragen voor verhoogde transparantie voor buitenlandse investeerders. De basisvereisten die de voorgestelde verordening
stelt aan de toetsing door lidstaten kunnen willekeur voorkomen. Dit leidt
tot verhoogde rechtszekerheid voor buitenlandse investeerders. Zo dienen
lidstaten bij het toetsen van buitenlandse investeringen zich te houden
aan het verbod op discriminatie en dienen buitenlandse investeerders en
ondernemingen de mogelijkheid te hebben om tegen een screeningsbesluit van de nationale autoriteiten in beroep te gaan. Tevens kan dit
samenwerkingsmechanisme ingezet worden om beter te waarborgen dat
voldaan wordt aan de verplichtingen van artikel XIV en XIVbis en XVI, lid
2, onderdeel f, GATS, welke algemene uitzonderinggronden geven om af
te wijken van handel- en dienstenafspraken en uitzonderingen van deze
afspraken op grond van veiligheid mogelijk maken. Voorts stelt de GATS
dat er limieten gesteld mogen worden aan het aandeel van buitenlandse
aandeelhouders.9
Het voorstel introduceert voorts een rol van de Unie op het gebied van
coördinatie. Volgens Nederland kunnen mogelijke grensoverschrijdende
belangen in specifieke sectoren aanleiding geven tot een intensievere rol
voor de EU wat betreft coördinatie of ondersteuning van informatieuitwisseling voor bepaalde specifieke sectoren, bijvoorbeeld bij nationale
veiligheidsrisico’s bij overname van een bedrijf dat in meerdere
EU-lidstaten actief is, of overname van een bedrijf dat via de waardeketen
een veiligheidsrisico in andere lidstaten met zich mee brengt. Daarbij
dient te worden voorzien in duidelijke waarborgen voor de bescherming
van vertrouwelijke informatie aangaande buitenlandse directe investeringen en bedrijfsovernames. Nederland zal zich daarom inzetten om deze
waarborgen te verzekeren (zie nader hieronder).
. Naast deze positieve aspecten heeft Nederland echter een aantal zorgen
en vragen ten aanzien van verschillende onderdelen van dit voorstel. Op
een aantal onderdelen is het voorstel naar het oordeel van Nederland
onvoldoende uitgewerkt of onduidelijk. Nederland zal zich ervoor inzetten
9

Algemene uitzonderingen op handel- en dienstenafspraken, uitzonderingen van deze afspraken
op grond van veiligheid en limieten die gesteld mogen worden aan het aandeel van buitenlandse aandeelhouders.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

7

dat deze punten worden geadresseerd tijdens de onderhandelingen in de
Raad. De Nederlandse zorgen over dit voorstel worden hieronder per
onderwerp beschreven.
Richtsnoeren of richtlijn vs. verordening
Richtsnoeren gebaseerd op best practices, of een richtlijn die ervoor zorgt
dat de wet- en regelgeving van de lidstaten waar nodig wordt geharmoniseerd, zouden naar de mening van het kabinet passender zijn geweest dan
een verordening. Gesteld dat een bepaalde mate van harmonisering van
de toetsingspraktijk in lidstaten nuttig kan zijn, zouden richtsnoeren of een
richtlijn ruimte laten aan lidstaten om de Europese kaders te implementeren op een wijze die het beste aansluit op de eigen praktijk. Bovendien
zouden richtsnoeren of een richtlijn recht doen aan de rol en bevoegdheid
van de lidstaten waar het gaat om het borgen van de nationale veiligheid.
De door de Europese Commissie gekozen rechtsgrondslag verhindert
echter een dergelijke wijzing van het instrument, omdat artikel 207,
tweede lid, dwingend een verordening voorschrijft.
Nationale veiligheid en openbare orde zijn nationale bevoegdheid
Bevoegdheden op het gebied van nationale veiligheid en openbare orde
behoren bij uitstek toe aan de nationale overheid. Nederland is van
mening dat elk voorstel ten aanzien van nationale veiligheid en openbare
orde geen inbreuk mag maken op de lidstaatbevoegdheid ten aanzien van
het waarborgen van de eigen nationale veiligheid en openbare orde. Dit
principe is in de EU-verdragen verankerd.10Hoewel het voorstel de
uiteindelijke beslissingsbevoegdheid na toetsing aan de lidstaten laat,
introduceert het voorstel tegelijkertijd een «enabling framework» met
Europese «spelregels» die bepalen hoe een lidstaat mag toetsen. Met dit
voorstel kunnen lidstaten alleen nog met in achtneming van dit procedurele raamwerk van het voorstel toetsingsmechanismen invoeren,
wijzingen en in de praktijk brengen. De huidige presentatie van het
voorstel als een «enabling framework» miskent volgens Nederland de
primaire bevoegdheid van de lidstaten hierop. Hoewel het voorstel de
uiteindelijke beslissingsbevoegdheid na toetsing aan de lidstaten laat,
introduceert het voorstel tegelijkertijd een Europese inkadering van de
uitoefening van die bevoegdheid. Nederland wil daarom graag expliciet in
de verordening opnemen dat deze geen beletsel vormt voor lidstaten om
op te treden uit hoofde van nationale veiligheid en openbare orde.
Nederland heeft tevens zorgen over de praktische uitvoering van het
voorstel op dit punt. Volgens het voorstel dienen adviezen van de
Commissie en opmerkingen van de andere lidstaten naar behoren
meegenomen te worden in de beslissing in geval van toetsing, of bij het
brede buitenlandse investeringsbeleid wanneer de betreffende lidstaat de
investering niet toetst. De consequenties van het negeren van dusdanige
adviezen en opmerkingen volgen niet duidelijk uit dit voorstel. Hiermee
creëert het voorstel zelf een belangrijke rechtsonzekerheid. Nederland zal
zich tijdens de onderhandelingen inzetten om de consequenties van deze
adviezen en opmerkingen te verduidelijken c.q. in te perken.
Het is voor Nederland echter onvoldoende duidelijk welke problemen ten
aanzien van het toetsen van buitenlandse investeringen op risico’s voor
de openbare orde en nationale veiligheid deze verordening oplost. En wat
de meerwaarde en gevolgen zijn van het realiseren van een positie voor
de Commissie in het beoordelen van de openbare orde en nationale
veiligheidsbelangen van de individuele lidstaten. Naar het oordeel van het
kabinet biedt het huidige juridische kader op basis van internationaal
10

Artikel 4 (2) VEU bepaalt dat bepaalt dat «met name de nationale veiligheid een uitsluitende
bevoegdheid van de lidstaat is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

8

recht en het Unierecht de lidstaten reeds de bevoegdheid en voldoende
ruimte om maatregelen te nemen om de nationale veiligheid en openbare
orde te beschermen. En door het ontbreken van een impact assessment is
niet anders aangetoond.
Voorts heeft Nederland zorgen ten aanzien van de verplichting tot het
«zorgvuldig meenemen» van opmerkingen van andere lidstaten in de
beslissing in geval van toetsing, of bij het brede buitenlandse investeringsbeleid. Een lidstaat die een buitenlandse directe investering ontvangt
en hierbij opmerkingen van andere lidstaten krijgt, dient dientengevolge
het eigen toetsingsmechanisme toe te passen voor de bescherming van
de belangen van de nationale veiligheid en openbare orde van een andere
lidstaat of van de Unie.
Niet-marktgedreven investeringen
In de mededeling en de inleiding bij de verordening stelt de Commissie
dat de EU open is voor investeringen, maar dat er zorgen zijn over
niet-markt gedreven investeringen. Volgens Nederland ligt hier de kern
van de problematiek die aanleiding gaf tot de Europese discussie over
buitenlandse directe investeringen. Nederland betreurt het dat de
Commissie, ondanks het benoemen van deze problematiek in de
mededeling, geen mogelijke oplossingen van deze problematiek heeft
voorgesteld. Nederland vindt het voorts wenselijk dat de Commissie de
problemen rond niet-markt gedreven investeringen uit derde landen
adresseert die buiten het kader van nationale veiligheid en openbare orde
vallen.
Het huidige voorstel focust namelijk niet op de herkomst van investeringen (niet-markt- of staatsgedreven) van buiten de EU, maar stelt een
toetsingskader voor ten aanzien van het borgen van nationale veiligheid
en openbare orde bij het doel van een investering. Binnen dit toetsingskader zou de herkomst van de investeringen dan ook, voor zover mogelijk,
kunnen worden meegewogen.
Wat Nederland betreft is het kader voor nationale veiligheid en openbare
orde niet gepast om de problematiek van niet-marktgedreven investeringen te adresseren. Met dit Commissievoorstel wordt de problematiek
van niet-marktgedreven investeringen ten eerste slechts ten dele
geadresseerd, aangezien het ongelijk speelveld van niet-marktgedreven
investeringen breder is dan alleen die sectoren waarin belangen spelen
ten aanzien van nationale veiligheid en openbare orde. Nederland acht de
strikt afgebakende begrippen nationale veiligheid en openbare orde niet
geschikt voor het adresseren van het bredere probleem van
niet-marktgedreven investeringen, en Nederland staat afwijzend
tegenover het oprekken of versmallen van de begrippen «nationale
veiligheid» en «openbare orde»; Nederland wil dat invulling hiervan niet
buiten de grenzen van het mondiale WTO-akkoord over de handel in
diensten, General Agreement on Trade in Services, en het EU-acquis
gezocht wordt. Nederland vindt het daarom wenselijk dat de Commissie
de problemen rond niet-marktgedreven investeringen uit derde landen in
den brede adresseert buiten het kader van nationale veiligheid en
openbare orde. Om op Europees niveau en met derde landen afspraken
maken voor een betere balans, zal Nederland de Commissie daarom
blijven verzoeken alle mogelijkheden in kaart te brengen om deze zorgen
op een effectieve wijze te adresseren. EU-actie ten aanzien van deze
problematiek dient daarbij volledig los te staan van het kader voor
nationale veiligheid en openbare orde.
Rol Commissie
Het voorstel introduceert voor het eerst een eigenstandige rol voor de
Europese Commissie bij de toetsing op nationale veiligheid en openbare

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

9

orde van directe investeringen. Volgens het voorstel kan de Commissie,
indien zij meent dat een buitenlandse investering raakt aan de veiligheid
in een of meerdere lidstaten, een advies uitbrengen aan de lidstaat waar
de investering plaatsvindt. Echter, Nederland ziet geen rol voor de
Commissie op dit punt bij investeringen die niet raken aan meerdere
lidstaten. Daarom zal Nederland zich actief inzetten in de onderhandelingen om de beoogde rol van de Commissie op dit punt in te perken.
Nederland ziet alleen een rol op Unieniveau voor samenwerking tussen
lidstaten bij effecten voor meerdere lidstaten. Uit het voorstel blijkt niet
dat deze rol per se door de Commissie vervuld dient te worden, noch dat
er alternatieven zijn onderzocht. Door zelf adviezen te kunnen geven is er
sprake van een inhoudelijke rol van de Europese Commissie waarvan de
toegevoegde waarde betwijfeld kan worden.
Voorts is Nederland van mening dat de noodzakelijkheid van de
zelfstandige toetsingsbevoegdheid van de Commissie een uitgebreidere
onderbouwing en duidelijkere afbakening behoeft. Deze zelfstandige
toetsingsrol die het voorstel aan de Commissie toebedeelt geldt in het
geval een buitenlandse investering raakt aan projecten en programma’s in
het belang van de Unie. Nederland is nog niet overtuigd van het algehele
verband tussen buitenlandse directe investeringen in programma’s en
projecten in het belang van de Unie en de consequenties hiervan voor
veiligheid en openbare orde, welke de rechtvaardiging in het voorstel
vormen voor een eigenstandige toetsingsrol voor de Europese
Commissie.
In het geval de Commissie een advies geeft dat volgt uit de zelfstandige
toetsingsbevoegdheid van de Commissie, wordt een lidstaat geacht
zoveel mogelijk rekening met dit advies te houden. Bij niet-opvolging van
dit advies dient de lidstaat uitleg te geven waarom het advies niet
opgevolgd wordt. De consequenties van een commissie advies voor het
autonome proces van de lidstaat volgen niet duidelijk uit dit voorstel.
Doordat Nederland op dit moment de noodzaak van de zelfstandige
toetsingsbevoegdheid nog niet ziet, dient op dit punt eerst verheldering te
komen alvorens Nederland zich verder kan uitspreken.
Een lidstaatverplichting om uitleg te geven bij niet-opvolging van een
advies behoeft een uitgebreide onderbouwing. Tevens dienen mogelijke
alternatieven goed onderzocht te worden.
Zorgen oprekking begrippen nationale veiligheid en openbare orde
Lidstaten mogen buitenlandse directe investeringen toetsen op gronden
van nationale veiligheid en openbare orde. Nederland heeft de zorg dat
dat de begrippen nationale veiligheid en openbare orde onwenselijk
opgerekt of vermengd worden tot protectionistische doeleinden.
Nederland zal lidstaten erop wijzen dat invulling van de begrippen
nationale veiligheid en openbare orde, in dit voorstel, niet buiten de
grenzen van het EU-acquis, mondiale WTO-akkoord over de handel in
diensten, General Agreement on Trade in Services gezocht wordt.
De toetsingsgronden die de Commissie mag gebruiken in de nieuwe
eigen toetsingsrol lijken hiermee op gespannen voet te staan. Er is
bijvoorbeeld onvoldoende duidelijk waarom in alle gevallen waarin sprake
is van een investering in een onderneming die deelneemt aan het
Horizon2020-programma de veiligheid en openbare orde in het geding is.
Het voorstel lijkt op dit punt juist te mikken op de bescherming van
strategische innovaties en -innovatievermogen van het bedrijfsleven van
de Europese Unie. Het voorstel lijkt hier de begrippen nationale veiligheid
en openbare orde onwenselijk op te rekken of te vermengen en maakt de
toepassing van deze begrippen kwetsbaar in het kader van investeringstoetsen voor klachten bij de WTO, het HvJEU en de nationale rechtspraak.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

10

Verplichting tot delen van informatie
Artikel 10 en 11 van de voorgestelde verordening geven weer welke
informatie gedeeld dient te worden met andere lidstaten en de Commissie
indien een lidstaat een buitenlandse directe investering ontvangt.
Artikel 10 geeft aan dat het voornamelijk om het delen van informatie over
eigendomsstructuren en waarde van de investeringen gaat. Voorts regelt
artikel 11 dat informatie die naar aanleiding van de toepassing van de
verordening is ontvangen slechts gebruikt wordt voor het doel waarvoor
zij werd gevraagd, en dat de lidstaten en de Commissie de bescherming
van de bij toepassing van deze verordening verzamelde vertrouwelijke
informatie waarborgen. Nederland heeft een zorg wat betreft de
bescherming van persoonsgegevens, aangezien bij de weergave van de
eigendomsstructuur van een investeerder uit een derde land dit soort
gegevens een relevante factor kunnen vormen en daarom gedeeld zouden
moeten worden volgens artikel 10. Nederland zal zich ervoor inzetten dat
dit artikel er niet toe leidt dat er informatie gedeeld wordt die in strijd is
met de algemene verordening gegevensbescherming.
Bovendien spreekt het artikel zich niet uit over gerubriceerde informatie.
Het kabinet is van mening dat het voorstel hiermee onvoldoende duidelijk
maakt hoe de voorgeschreven samenwerking en informatiedeling tussen
de lidstaten onderling en met de Europese Commissie kan plaatsvinden,
indien er sprake is van gerubriceerde informatie. Het kabinet ziet daarom
graag een expliciete verwijzing naar de verplichtingen en rechten van de
lidstaten die voortvloeien uit de verdragen en de besluiten betreffende
gerubriceerde informatie.11 Nederland zal zich ervoor inzetten dat het
huidige voorstel niet leidt tot een verplichting om gerubriceerde informatie te delen met de Commissie. Nederland is van mening dat het delen
van gerubriceerde informatie slechts dient te gebeuren binnen intergouvernementele structuren en specifieke randvoorwaarden zoals op die op
dit moment ook bestaan voor de Counter Terrorism Group (CTG).
Voorts acht het kabinet het van belang dat volledig rekening wordt
gehouden met de bijzondere aspecten verbonden aan de nationale
veiligheid van de lidstaten. In dit verband merkt het kabinet op dat het in
een aantal gevallen juist in het belang van de nationale veiligheid is om
niet kenbaar te maken dat een investering raakt aan de bescherming van
de nationale veiligheid of openbare orde.
c) Eerste inschatting van krachtenveld
De Europese Raad van 22/23 juni 2017 heeft de Europese Commissie en
de Raad van de EU opgeroepen om het debat over de vraag hoe wederkerigheid op het gebied van investeringen kan worden versterkt, te
verdiepen en voort te zetten. De Europese Raad verzocht de Commissie
daarbij de investeringen vanuit derde landen in strategische sectoren te
analyseren, met volledige inachtneming van de bevoegdheden van
lidstaten.
Italië, Frankrijk en Duitsland, die eerder dit jaar de discussie een impuls
gaven met een brief over strategische investeringen uit derde landen,
hebben zich uitgesproken voorstanders van het voorstel getoond en
pleiten voor snelle vooruitgang. Zij worden gesteund door een klein
aantal lidstaten dat zich positief constructief toonde. Een aanzienlijk aantal
andere lidstaten heeft tijdens een eerste discussie daarentegen kritische
kanttekeningen bij het voorstel geplaatst, met name over het gebrek van
een impact assessment en onderzoek naar alternatieven. Deze laatste
groep plaatste vraagtekens bij de noodzaak en toegevoegde waarde van
het huidige voorstel van de Commissie, maar erkende weliswaar de
11

In het bijzonder art. 346, eerste lid, onder a VWEU en Raadsbesluit 2013/488 en Besluit
2015/444 van de Commissie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

11

zorgen die er zijn over niet-markt gedreven investeringen. Daarom gaven
de meeste lidstaten aan dat de voortgang van dit voorstel geen vertraging
diende op te lopen door het opstellen van een impact assessment.
4. Beoordeling bevoegdheid, subsidiariteit en proportionaliteit
a) Bevoegdheid
Mededeling
De mededeling heeft betrekking op het terrein van de gemeenschappelijke
handelspolitiek. De EU heeft op dit gebied een exclusieve bevoegdheid.
(art.3, lid 1, onder e, VWEU). Het kabinet heeft een positieve grondhouding over de bevoegdheid ten aanzien van de mededeling.
Verordening
De Europese Commissie baseert de bevoegdheid voor het voorstel voor
een verordening op artikel 207, lid 2 VWEU (de gemeenschappelijke
handelspolitiek). Op dit gebied heeft de EU op grond van art. 3, lid 1,
onder e), VWEU een exclusieve bevoegdheid. Art. 207, lid 1, VWEU
bepaalt dat de handelingen van de Unie op het gebied van «directe
buitenlandse investeringen» onder de gemeenschappelijke handelspolitiek vallen. Uit Art. 207, lid 2, VWEU volgt dat het Europees Parlement en
de Raad volgens de gewone wetgevingsprocedure bij verordening de
maatregelen vaststellen die het kader voor de uitvoering van de gemeenschappelijke handelspolitiek bepalen.
De vraag is gerezen in hoeverre de verschillende aspecten van het
voorstel van de Commissie geschaard kunnen worden onder de voorgestelde rechtsgrondslag. In het bijzonder is de vraag hoe het voorliggende
voorstel zich verhoudt tot de bevoegdheid van de lidstaten ten aanzien
van de nationale veiligheid en openbare orde. In dit verband is in de
Raadwerkgroep door Nederland, gesteund door andere lidstaten,
nadrukkelijk de vraag opgeworpen of het (uitsluitend) baseren van dit
voorstel op de exclusieve bevoegdheidsgrondslag ten aanzien van de
gemeenschappelijke handelspolitiek op gespannen voet staat met de
bevoegdheid van lidstaten ten aanzien van de nationale veiligheid en
openbare orde.
Nederland benadrukt dat elk voorstel ten aanzien van nationale veiligheid
en openbare orde geen inbreuk mag maken op deze lidstaatbevoegdheden. Op grond van artikel 4, lid 2, VEU, eerbiedigt de Unie de essentiële
staatsfuncties, zoals de handhaving van de openbare orde en de
bescherming van de nationale veiligheid. Met name de nationale
veiligheid blijft de uitsluitende verantwoordelijkheid van elke lidstaat.
Nederland is van mening dat artikel 4, lid 2, VEU geldt ongeacht de
gekozen rechtsgrondslag.
b) Subsidiariteit
Mededeling
De mededeling benoemt de zorgen die zijn besproken in de Europese
Raad. Het kabinet heeft een positieve grondhouding over de subsidiariteit
ten aanzien van de mededeling. Wederzijdse markttoegang en
niet-marktconforme investeringen zijn, vanwege het grensoverschrijdende
karakter zorgen, waarbij een Europese rol gerechtvaardigd is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

12

Verordening
Nu de Commissie haar voorstel baseert op een exclusieve bevoegdheid
van de EU, is een oordeel over de subsidiariteit vooralsnog niet aan de
orde. Indien de discussie over de rechtsgrondslag daartoe aanleiding
geeft, zal Nederland ook ten aanzien van de subsidiariteit inzetten op het
adresseren van de zorgpunten zoals hierboven omschreven onder de
beoordeling van het voorstel.
c) Proportionaliteit
Mededeling
Het kabinet heeft een positieve grondhouding ten opzichte van de
mededeling. De mededeling benoemt slechts de bestaande zorgen en
gaat daarbij niet verder dan nodig.
Verordening
Nederland beoordeelt de verordening in de huidige vorm, ondanks een
aantal positieve punten, op dit moment overwegend negatief.
Het voorstel laat voldoende ruimte aan lidstaten voor eigen beleidsvrijheid om al dan niet toetsingsmechanismen in te voeren en toe te
passen. Daarbij kunnen lidstaten – binnen de grenzen van de verordening
– zelf criteria en procedures ontwikkelen en vastleggen. Daarnaast is het
aan de lidstaten zelf om een investering al dan niet te blokkeren of aan
voorwaarden te onderwerpen.
Bij deze positieve elementen passen de zorgpunten dat het voorstel
verder gaat dan strikt genomen nodig is om de uitwisseling van informatie en samenwerking tussen de lidstaten te bevorderen bij directe
investeringen die een gevaar kunnen vormen voor de nationale veiligheid
en de openbare orde. Een toetsende rol van de Commissie is daarvoor
niet noodzakelijk. Dit geldt evenmin wanneer de investeringen verband
houden met programma’s of projecten die (deels) door de Unie worden
gefinancierd. Bovendien wordt niet onderkend dat door deze verordening
lidstaten die geen investeringstoets hebben of slechts een sectorale toets,
de druk zullen voelen om gevolg te geven aan de zorgen van de andere
lidstaten bij directe investeringen. Voorts biedt het voorstel nog geen
duidelijke waarborgen met betrekking tot de uitwisseling van bedrijfsgevoelige en/of gerubriceerde informatie.
Vanwege het ontbreken van een impact assessment blijft het tevens
onduidelijk waarom de beoogde effecten alleen door middel van een
wetgevend instrument kunnen worden bereikt, en niet door een lichter
instrument zoals richtsnoeren gebaseerd op best practices. De Commissie
stelt dat de verordening rechtszekerheid biedt terwijl nationale arrangementen sowieso aan geldende nationale en EU-regelgeving zijn
gebonden. Deze rechtszekerheid is in de huidige situatie dus reeds
geborgd.
5. Financiële implicaties, gevolgen voor regeldruk en administratieve lasten
a) Consequenties EU-begroting
Er zijn geen consequenties voor de totale EU-begroting. Binnen de
EU-begroting wordt aan de betrokken Directoraten-Generaal binnen de
Commissie een budget toegekend voor de administratieve kosten.
Indien er extra middelen nodig zijn is Nederland van mening dat de
benodigde EU-middelen gevonden dienen te worden binnen de in de
Raad afgesproken financiële kaders van de EU-begroting 2014–2020 en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

13

dat deze moeten passen bij een prudente ontwikkeling van de jaarbegroting.
b) Financiële consequenties (incl. personele) voor rijksoverheid en/ of
decentrale overheden
Onbekend. De uitvoering van dit raamwerk zal kosten met zich
meebrengen voor onder meer het toewijzen van capaciteit binnen de
rijksoverheid om (wijzigingen aan) de eigen toetsingsmechanismen te
notificeren, jaarlijks te rapporteren over investeringen, om de opmerkingen van andere lidstaten en Commissie bij buitenlandse directe
investeringen in Nederland te beoordelen en om gemotiveerde reacties
op te stellen richting die andere lidstaten of Commissie. De budgettaire
gevolgen (administratieve kosten) worden ingepast op de begroting van
het beleidsverantwoordelijk departement, conform de regels van de
budgetdiscipline.
c) Financiële consequenties (incl. personele) voor bedrijfsleven en burger.
Bij gebreke een impact assessment is op Unieniveau geen beeld van de
impact op het bedrijfsleven. Uit het voorstel kan wel worden afgeleid dat
een toename van de lasten met financiële consequenties voor het
bedrijfsleven kan worden verwacht, in het bijzonder ten aanzien van te
verstrekken informatie en het voldoen aan de toetsingsprocedures binnen
de tijdpaden en voorwaarden die de Uniewetgever met deze verordening
inkadert (zie artikel 10 van het voorstel). De informatie zal worden
uitgevraagd door de lidstaten die een toetsingsmechanisme hebben en
door een andere lidstaat of de Europese Commissie om informatie zijn
verzocht. Uit het voorstel valt in ieder geval af te leiden dat de inhoud van
de informatie die een investeerder zal moeten verstrekken grotendeels
overeen zal komen met de inhoud van artikel 10 van het voorstel. Vooral
voor ondernemingen die betrokken zijn bij programma’s en projecten van
Uniebelang zoals opgenomen in de bijlage van dit voorstel kan een
toename worden verwacht.
d) Gevolgen voor regeldruk/administratieve lasten voor rijksoverheid,
decentrale overheden, bedrijfsleven en burger.
Het is aan Nederland zelf om te kiezen voor het instellen van een toetsing
van buitenlandse directe investeringen in Nederland. Voor zover deze
toetsingsmechanismen reeds bestaan (zie in het bijzonder de Nederlandse
energiesector) of zijn voorgenomen (bijv. wetsvoorstel voorkomen
ongewenste zeggenschap telecommunicatiesector), zal er een notificatie
van het deze mechanismen dienen plaats te vinden. Ook zullen de
administratieve lasten voor de rijksoverheid toenemen omdat rekening
gehouden moet worden met de opmerkingen van andere lidstaten en de
adviezen van de Europese Commissie naar aanleiding van de informatie
over investeringen die Nederland verstrekt voor zover deze passen binnen
het toepassingsbereik van wet- en regelgeving waarin een investeringstoets is opgenomen.
Daarnaast wordt de regeldruk voor de rijksoverheid verhoogd doordat er
jaarlijks een rapport moet worden opgesteld over de buitenlandse directe
investeringen die plaats hebben gevonden in ons land waarbij een
toetsing heeft plaatsgevonden.
e) Gevolgen voor concurrentiekracht
De invloed van dit voorstel op de Europese concurrentiekracht is nog niet
onderzocht. Wel wordt verwacht dat de mogelijkheid van de Commissie
om een advies in te dienen en de mogelijkheid van andere lidstaten om
commentaar aan te leveren leidt tot onzekerheid voor buitenlandse
investeerders. Deze onzekerheid geldt met name voor buitenlandse
directe investeringen in sectoren waar (nog) geen toetsingsmechanisme

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

14

gehanteerd wordt. Dientengevolge zou de concurrentiekracht beïnvloed
kunnen worden.
6. Implicaties juridisch
a) Consequenties voor nationale en decentrale regelgeving en/of
sanctionering beleid (inclusief toepassing van de lex silencio positivo)
De Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet dienen aangepast te worden,
omdat deze een toetsingsmechanisme kennen dat geen rekening houdt
met de samenwerking en gegevensuitwisseling noch de beoordelingscriteria en informatiebehoefte die in de voorgestelde verordening zijn
opgenomen. Ook dient het wetsvoorstel voorkomen ongewenste
zeggenschap telecommunicatiesector aangepast te worden. Andere weten regelgeving in voorbereiding die zien op het invoeren van een
investeringstoets (in deelsectoren) zal reeds in de ontwerpfase rekening
moeten houden met het voorstel.
Voor zover deze toetsingsmechanismen reeds bestaan (zie in het bijzonder
de Nederlandse energiesector) of zijn voorgenomen (bijv. wetsvoorstel
voorkomen ongewenste zeggenschap telecommunicatiesector), zal er een
notificatie van het deze mechanismen dienen plaats te vinden. Ook zullen
de administratieve lasten voor de rijksoverheid toenemen omdat rekening
gehouden moet worden met de opmerkingen van andere lidstaten en de
adviezen van de Europese Commissie naar aanleiding van de informatie
over investeringen die Nederland verstrekt voor zover deze passen binnen
het toepassingsbereik van wet- en regelgeving waarin een investeringstoets is opgenomen
b) Gedelegeerde en/of uitvoeringshandelingen, incl. NL-beoordeling
daarvan
Niet van toepassing, want niet voorgesteld.
c) Voorgestelde implementatietermijn (bij richtlijnen), dan wel voorgestelde datum inwerkingtreding (bij verordeningen en besluiten) met
commentaar t.a.v. haalbaarheid
De voorgestelde datum voor inwerkingtreding van de verordening is de
twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad
van de Europese Unie. Deze voorgestelde datum van inwerkingtreding is
voor Nederland niet realistisch, omdat bestaande wet- en regelgeving zo
aangepast dient te worden dat deze verenigbaar is met de verordening.
Dit vergt een termijn van ten minste 18 maanden tussen vaststelling en
inwerkingtreding van de verordening.
d) Wenselijkheid evaluatie-/horizonbepaling
Er is een evaluatie voorzien 3 jaar na datum inwerkingtreding van de
verordening.
7. Implicaties voor uitvoering en/of handhaving
De termijn van 5 dagen, waarbinnen een toetsing gemeld dient te worden
aan de andere lidstaten en aan de Commissie, acht Nederland niet
haalbaar.
De opmerkingen van lidstaten en het advies van de Commissie dienen te
worden afgehandeld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

15

8. Implicaties voor ontwikkelingslanden
Verwacht wordt dat dit regelgevend raamwerk niet leidt tot implicaties
voor ontwikkelingslanden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 22 112, nr. 2437

16