Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

28 165

Deelnemingenbeleid rijksoverheid

Nr. 333

BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 9 november 2020
De vaste commissie voor Financiën heeft mij op 30 oktober 2020 verzocht
om voor het algemeen overleg staatsdeelnemingen op 24 november 2020
een brief aan de Tweede Kamer te doen toekomen over het onderzoek
naar de toekomst van de Volksbank.1 Met deze brief reageer ik op dat
verzoek. Om duidelijkheid te geven over de verschillende lopende
onderzoeken inzake de Volksbank, geef ik in deze brief ook een toelichting
op de overige lopende onderzoeken. Het bovenstaande licht ik toe in de
volgorde waarin de onderzoeken elkaar opvolgen.
Onderzoek de Volksbank naar de bestuursdynamiek
Naar aanleiding van de onrust in het bestuur heeft de Volksbank aangekondigd een onafhankelijk onderzoek naar de bestuursdynamiek laten
uitvoeren. In de onderzoeksopdracht staan als te onderzoeken onderwerpen het functioneren van de directie van de Volksbank, de interactie
tussen de (leden van de) directie en de raad van commissarissen van de
Volksbank en al hetgeen de onderzoekers in dit verband relevant achten
voor een gedegen onderzoek.
Het onderzoek betreft de periode januari tot en met augustus 2020 en
wordt uitgevoerd door twee externe onderzoekers. NLFI verricht een
monitoringsrol bij dit onderzoek. Het is de verwachting dat de uitkomst
van dit onderzoek eind december bekend wordt. Ik heb de rvc van de
Volksbank en NLFI laten weten het besluit tot onderzoek een verstandig
vervolg te vinden en dat ik graag over de uitkomsten geïnformeerd word.
Hoewel ik liever had gehad dat het onderzoek sneller beschikbaar zou
komen, staat zorgvuldigheid voorop.

1

kst-28165-333
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Brief Commissie Financiën aan de Minister van Financiën, verzoek inzake brief toekomst
Volksbank

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 28 165, nr. 333

1

Uw Kamer heeft mij middels een schriftelijk overleg vragen gesteld over
de situatie bij de Volksbank.2 Ik zal de beantwoording hiervan uiterlijk een
week voor het AO staatsdeelnemingen naar de Kamer sturen. Naar
verwachting zijn de uitkomsten van het onderzoek naar de bestuursdynamiek op dat moment nog niet bekend.
Onderzoek naar de toekomstopties voor de Volksbank
Vorig jaar heb ik aangekondigd alvast een aantal toekomstopties voor de
Volksbank nader te verkennen om het gesprek over de toekomst van de
bank verder met de Tweede Kamer te kunnen voeren.3 Bij de verschillende
opties zal ik tevens kijken naar de mogelijkheden om invulling te geven
aan het borgen van het maatschappelijke karakter van de bank.
De vaste commissie voor Financiën heeft mij verzocht deze brief langs de
lijnen van artikel 3.1 van de Comptabiliteitswet 2016 op te stellen, conform
de toepasbare verbetersuggesties in het rapport «Onderbouwing van
beleid».4 In het bijzonder heeft de commissie mijn aandacht gevraagd
voor het SMART (Specifiek; Meetbaar; Acceptabel; Realistisch; Tijdgebonden) formuleren van doelstellingen en de nagestreefde doeltreffendheid en doelmatigheid. Waar mogelijk zal ik voldoen aan dit verzoek
van de commissie. Hierbij wil ik benadrukken dat het onderzoek als doel
heeft om het gesprek over de toekomstmogelijkheden voor de bank
verder met uw Kamer te bespreken, zonder dat in deze verkenning zelf
een besluit genomen wordt met betrekking tot de toekomst van de bank.
Het daadwerkelijke besluit over de toekomst van de bank kan pas worden
genomen als de bank daar gereed voor is (zie ook de hieronder over de
voortgangsrapportage van NLFI).
De afgelopen periode heb ik de Tweede Kamer tweemaal geïnformeerd
over de voortgang van dit onderzoek.5 6 Voor de zomer in mijn brief over
het beheer van de staatsdeelnemingen en daarnaast onlangs in het
Schriftelijk Overleg over de staatsdeelnemingen. In mijn beantwoording
van het SO heb ik toegelicht dat het mijn streven is de verkenning zo snel
mogelijk af te ronden, maar ik niet meer verwacht deze voor het einde van
dit jaar met uw Kamer te kunnen delen. Dit heeft mede te maken met de
onvoorziene ontwikkelingen bij de bank en de werkzaamheden die
samenhangen met de huidige Covid-19 crisis.
Aanscherping strategie de Volksbank en voortgangsrapportage NLFI
In de laatste voortgangsrapportage concludeerde NLFI dat de Volksbank
nog niet gereed is voor een besluit over zijn toekomst. In de begeleidende
Kamerbrief is eveneens aangegeven dat de Volksbank onderzoek doet
naar verdere mogelijkheden om het bedrijfsmodel te optimaliseren.7 Op
dit moment werkt de bank aan een aanscherping van de strategie. De
bank streeft ernaar de benodigde analyses en de aanscherping van de
strategie in de tweede helft van 2020 af te ronden. Dit leidt mogelijk tot
aangepaste of nieuwe strategische pijlers en doelstellingen. De missie van
de Volksbank, bankieren met de menselijke maat, verandert niet.
NLFI zal nadat de Volksbank de aanscherping van de strategie heeft
afgerond een nieuwe rapportage opstellen waarin beoordeeld wordt in

2

2020D37251
Kamerstuk 33 532, nr. 87
4
Brief Commissie Financiën aan de Minister van Financiën, Verzoek commissie Financiën inzake
onderzoek toekomst Volksbank in relatie tot artikel 3.1 CW 2016
5
Kamerstuk 28 165, nr. 327
6
Kamerstuk 28 165, nr. 331
7
Kamerstuk 33 532, nr. 87
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 28 165, nr. 333

2

hoeverre de Volksbank gereed is voor een besluit over haar toekomst. Ik
zal uw Kamer, net zoals de afgelopen jaren, informeren over de bevindingen van NLFI en de rapportage met u delen. De voortgangsrapportage
van NLFI wordt verwacht in het eerste kwartaal van 2021.
De Minister van Financiën,
W.B. Hoekstra

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 28 165, nr. 333

3