Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2019Z23696
Vragen van de leden Smeulders, Diks en Van Ojik (allen GroenLinks) aan de
Ministers van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, van Defensie, voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en van Buitenlandse
Zaken over de investeringen van Nederlandse pensioenfondsen in
controversiële wapenhandel (ingezonden 29 november 2019).
Vraag 1
Bent u bekend met het onderzoek van vredesorganisatie PAX namens de
Eerlijke Pensioenwijzer1 waaruit blijkt dat het pensioengeld van de meeste
Nederlanders deels wordt belegd in controversiële wapenhandel?2
Vraag 2
Onderschrijft u alle resultaten uit dit onderzoek? Zo nee, welke niet?
Vraag 3
Wat vindt u ervan dat Nederlandse pensioenfondsen meer dan een 1 miljard
euro beleggen in wapenbedrijven die wapens leveren aan Saudi-Arabië, de
Verenigde Arabische Emiraten (VAE) en/of Egypte, landen die al jaren
verantwoordelijk zijn voor bombardementen op Jemen? Wat vindt u er
persoonlijk van dat een deel van uw pensioengeld hiervoor wordt gebruikt?
Vraag 4
Kunt u aangeven voor welk financieel volume wapenexportvergunningen zijn
verleend voor het leveren van wapens of dual-use goederen aan Saudi-Arabië
sinds het instellen van een presumption of denial in januari 2016? Welke
goederen betreft het?
Vraag 5
Kunt u aangeven voor welk financieel volume wapenexportvergunningen zijn
verleend voor het leveren van wapens of dual-use goederen aan de VAE
sinds het instellen van een presumption of denial in november 2018? Welke
goederen betreft het?

1

Eerlijke Pensioenwijzer, 28 november 2019 (https://eerlijkegeldwijzer.nl/pensioenwijzer/nieuws/
2019/nederlandse-pensioenfondsen-beleggen-ruim-1-miljard-in-foute-wapenleveranciers/)
2
NRC, 28 november 2019 (https://www.nrc.nl/nieuws/2019/11/28/miljard-aan-pensioengeld-inwapenfabrikanten-met-omstreden-leveringen-a3981957)

kv-tk-2019Z23696
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

1

Vraag 6
Hoe verhoudt het kabinetsbeleid omtrent wapenexport zich tot het beleggingsbeleid van Nederlandse pensioenfondsen, waar de meeste Nederlanders
verplicht bij zijn aangesloten?
Vraag 7
Hoe beoordeelt u het beleid van de wapenbedrijven uit het PAX-rapport in
het kader van de internationale richtlijnen zoals de United Nations Guiding
Principles on Business and Human Rights en de OESO-richtlijnen voor
multinationale ondernemingen?
Vraag 8
Welke mogelijkheden heeft u om ervoor te zorgen dat pensioenfondsen niet
langer beleggen in wapenbedrijven die wapens leveren aan landen waarvan
de Nederlandse regering stelt dat ze daarvoor geen exportvergunning af zou
geven? Is dit wettelijk afdwingbaar?
Vraag 9
In hoeverre houdt u zelf in de gaten waar pensioenfondsen in beleggen? In
hoeverre wordt u verrast door dergelijke onderzoeken van ngo’s?
Vraag 10
Hoe kan het dat er ook in dit onderzoek nog steeds pensioenfondsen zijn
(Pensioenfonds Vervoer, StiPP) die niet willen of kunnen aangeven in
hoeverre zij in bepaalde wapenbedrijven beleggen? Waarom is dit niet
wettelijk verplicht?
Vraag 11
Onderschrijft u alle aanbevelingen uit dit rapport (paragraaf 5.2)? Zo nee,
welke niet? Zo ja, op welke manier gaat u zich hier actief voor inzetten?
Vraag 12
Kunt u deze vragen een voor een beantwoorden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

2