1.
2.
3.
4.
5.
6.

Stimuleren van technologie- en procesinnovatie
Inzet op arbeidsaanbod
Verbeteren van de match
Stimuleren van meer uren werken
Inzet op leven lang ontwikkelen
Verbeteren aansluiting initieel onderwijs en arbeidsmarkt

Projectteam krapte op de
arbeidsmarkt
(SZW/OCW/EZK)
Datum
03-06-2022
Onze referentie

Beslispunten bij conceptlijst onorthodoxe opties (bijlage 1)
Als u ervoor kiest om vanuit het kabinet een nog actievere rol te spelen in het
kraptevraagstuk, is de ambtelijke inschatting dat er gevoelige keuzes nodig zijn op
het gebied van:
•
Ambitieniveau van de uitvoering van het coalitieakkoord (dit remt de vraag
naar arbeid, maar ieder departement heeft hier een belang in);
•
Het kiezen van op welke sectoren we nu en in de toekomst verder in willen
zetten, ook al laten we dat liever aan de markt over;
•
Het vergroten van het arbeidsaanbod met mogelijke negatieve bijeffecten
(denk aan ambtelijk negatief geadviseerde opties zoals verhogen van de
pensioenleeftijd, verdere arbeidsmigratie, verlagen kwaliteitseisen en
wetgeving om contracten en aannamebeleid van (private) werkgevers te
bepalen).
1. Kunt u zich vinden in het verder uitwerken van de (door u op 9 juni gekozen
maatregelen binnen) de volgende drie thema’s? (Zie de kleurcodering van
verschillende maatregelen binnen deze thema’s.)
a) Sturen op arbeidsvoorwaarden (in alle sectoren, ook vanuit
Rijksoverheid als werkgever).
•
Voorbeelden: verplichting tot aanbod van continu rooster aan
iedere medewerker (geen banen meer van 2 uur in de middag en
2 uur in de ochtend), met werkgevers afspraken maken over
functioneringsgesprekken, voorbeeldrol van Rijksoverheid als
werkgever verder uitbreiden.
b) Verder activeren van uitkeringsgerechtigden.
•
Voorbeelden: kwijtschelden van schulden voor 100.000 mensen
aan de onderkant van de arbeidsmarkt, de WW en de bijstand
afhankelijk maken van gebruik LLO en het verhogen van de
leeftijd van de leer-/kwalificatieplicht.
c) Milieubelastende, laagbetaalde en/of arbeidsintensieve
activiteiten ontmoedigen.
•
Voorbeelden: afbouwen subsidies voor laagbetaalde en/of
arbeidsintensieve sectoren, strengere milieueisen aan bedrijven
die zich in Nederland willen vestigen, en (aanvullende)
ontmoedigende prikkels voor milieubelastende activiteiten.
Afwegingen bij beslispunt 1:
•
Wat zijn volgens u oranje maatregelen die verder uitgewerkt moeten worden?
Indien dit er meer dan drie zijn: wat is uw top drie?
•

Zijn er volgens u rode maatregelen die verder uitgewerkt moeten worden?

•

Een belangrijk aandachtspunt is dat er geen financiële middelen gereserveerd
zijn voor krapte maatregelen. Daar waar extra middelen nodig zijn, wordt er
gekeken naar de budgetten van de departementen waar een regeling of
maatregel logischerwijs ligt, en/of naar departementen die een maatregel
willen inzetten voor specifieke sectoren.
Pagina 2 van 5

•

Ambtelijk FIN geeft mee dat het verder uitwerken van de maatregelen en de
uitvoering van nieuw beleid veel tijd kost. (Zie ook de winstwaarschuwingen
bij acties vanuit de overheid op p. 19 van de Kamerbrief in bijlage 2.) Dan kan
ook – door een economische neergang – de problematiek dan verminderd zijn
op het moment dat beleid effect krijgt. Als er al wordt gekozen voor het
onderzoeken van verdere opties, wordt het daarom als kansrijker beschouwd
om te focussen op maatregelen die naar verwachting op de lange termijn
effect hebben en op structurele wijze bijdragen aan opvangen van een beperkt
stijgend arbeidsaanbod, dan op maatregelen op de korte termijn.

Projectteam krapte op de
arbeidsmarkt
(SZW/OCW/EZK)
Datum
03-06-2022
Onze referentie

2. Wilt u bovenstaande onorthodoxe opties (of thema’s, zie a, b en c) alvast op
hoofdlijnen opnemen als vooruitblik in de Kamerbrief arbeidsmarktkrapte? (Zie
p. 5 in bijlage 2.)
3. Stemt u in met nader politiek overleg (in de RWIZO of een BWO) einde zomer
om de verdere uitwerking meer te richten?
Ter voorbereiding op dat overleg wordt er gewerkt aan een inschatting van de
impact van de gekozen thema’s en (groene) maatregelen. Hiervoor wordt naar
verwachting ook extern advies gevraagd (denk o.a. aan SER, WRR, etc.).
4. Bent u akkoord dat er in eerste instantie vanaf 9 juni wordt gewerkt aan de
impactanalyse van de door u gekozen denkrichtingen (thema’s) om vervolgens
de minder onorthodoxe opties verder te verkennen richting een volgende
krapte brief?
Onderaan bijlage 1 staat een opsomming van maatregelen die minder onorthodox
zijn, maar alsnog bijvoorbeeld financiële dekking en uitvoeringscapaciteit vragen.

Pagina 3 van 5

Projectteam krapte op de
arbeidsmarkt
(SZW/OCW/EZK)
Datum
03-06-2022

z.o.z.
Beslispunten bij Kamerbrief aanpak krapte (bijlage 2)
Naar aanleiding van de geel gemarkeerde onderwerpen (‘PM besluitvorming’) in
bijlage 2 (CWIZO versie van de Kamerbrief) staan er enkele beslispunten open.

Onze referentie

Bent u het eens met het aankondigen van deze nieuwe maatregelen, ondanks het
feit dat er nog geen compleet beeld is van de consequenties?
Denk aan onduidelijkheid over financiële dekking, de belegging (welk departement
is (hoofd)verantwoordelijk) en mogelijke uitvoeringscapaciteit.
a) Standaarden gebruiken bij aanbestedingen en het sluiten van meerjarige
contracten met het oog op innovatie (bijlage 2, p. 11).
o Dit is een voorstel dat in het BWO van 16 mei ter tafel is gekomen. Het
achterliggende principe is dat innovatieve bedrijfsprocessen actief worden
gestimuleerd in overheidsaanbestedingen, om besparing van arbeid aan te
moedigen. De praktische implementatie van dergelijke standaarden moet
nog worden onderzocht.
b) Extra inzet op het verlagen van regeldruk (bijlage 2, p. 11).
o Dit is niet centraal belegd bij één departement. Er lopen momenteel
meerdere specifieke programma’s (zoals (Ont)Regel de Zorg): dit kan
worden uitgebreid naar meerdere sectoren (mits er budgettair dekking is
bij de departementen die over die sectoren gaan).
c)

Voortzetten van huidige scholingsbudget WW (bijlage 2, p. 14).
o Het scholingsbudget WW biedt mensen financiering om mensen via
scholing snel te laten re-integreren op de arbeidsmarkt. Momenteel loopt
deze maatregel af. In de Kamerbrief kan worden opgenomen dat de wens
is om deze voort te zetten.

d) Meer uren werken stimuleren met een bonus in de zorgsector en het onderwijs
(bijlage 2, p. 15-16).
o Alle varianten van (een fiscaal geregelde) voltijdsbonus worden afgeraden
door het College voor de Rechten van de Mens i.v.m. mogelijke ongelijke
behandeling.
o
Een zorgvuldige afweging van de juridische implicaties is (nog) niet
voltooid.

Pagina 4 van 5

Aanwezigen BWO 9 juni (stand van zaken 3 juni)
SZW Karien van Gennip (MSZW, voorzitter BWO)
SZW Carola Schouten (MAPP)
VWS: Ernst Kuipers (MVWS)
VWS: Conny Helder (MLZS)
IenW: Mark Harbers (MIenW)
FIN: Marnix van Rij (stass FIN)
EZK: Rob Jetten (MK&E)
OCW: Dennis Wiersma (MPVO)
OCW: Robbert Dijkgraaf (MOCW)
EZK: Micky Adriaansens (MEZK)
AZ:
BZK:
ter vervanging van MVRO
JenV:
ter vervanging van BWP JenV

Projectteam krapte op de
arbeidsmarkt
(SZW/OCW/EZK)
Datum
03-06-2022
Onze referentie

Nog geen reactie/uitsluitsel:
LNV: Henk Staghauer
FIN: Sigrid Kaag
DEF: Kajsa Ollongren
Niet aanwezig:
LNV: Christianne van der Wal (MN&S) (geen vervanging)
Hugo de Jonge MVRO (wordt vervangen)

Pagina 5 van 5