Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid
Onderzoek naar de financiële effecten voor bedrijven,
burgers en overheden

Conceptrapport

Sira Consulting B.V.

btw-nummer NL 8109.155.46.B01 | BIC INGBNL2A | IBAN NL05 INGB 0680 5767 62 | KVK 30182559

2

Sira Consulting B.V.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid
Onderzoek naar de financiële effecten voor bedrijven, burgers en overheden

Auteurs
Patrick van der Poll
Eva de Beet

Sira Consulting B.V. is inhoudelijk verantwoordelijk voor deze rapportage. De in deze rapportage opgenomen teksten
en onderzoeksresultaten mogen uitsluitend worden gebruikt als toelichting of ondersteuning in artikelen, scripties en
boeken mits de bron duidelijk wordt vermeld. Vermenigvuldiging en/of openbaarmaking in welke vorm ook, is uitsluitend toegestaan na schriftelijke toestemming van Sira Consulting B.V.. Sira Consulting B.V. aanvaardt geen aansprakelijkheid voor drukfouten en/of andere onvolkomenheden.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

3

Op 1 januari 2022 wordt naar verwachting de Omgevingswet ingevoerd. Om een integraal
beeld van de financiële consequenties van de invoering van de stelselherziening te krijgen
zijn de afgelopen jaren ongeveer 20 deelonderzoeken uitgevoerd. Nu de nieuwe regelgeving inmiddels gereed is, kan een integraal financieel beeld van de stelselherziening gemaakt worden. Daartoe worden deze eerdere deelonderzoeken op basis van een
onderzoeksagenda die door de bestuurlijke koepels en het Rijk is vastgesteld, geactualiseerd, aangevuld of indien dit nodig werd geacht (deels) grondig herzien. Het onderzoek
dat hier voorligt, is onderdeel van deze onderzoeksagenda.
Het onderliggende deelonderzoek onderzoekt een afgebakend deel van de stelselherziening Ow. De uitkomsten van dit deelonderzoek geven inzicht in alleen dat gedeelte van
de stelselherziening dat door de onderzoekers onderzocht wordt. Het geeft geen integraal
beeld van de financiële consequenties van de gehele stelselherziening van de Ow.
Alle deelresultaten tezamen worden verwerkt in het Integraal Beeld van de financiële consequenties van de stelselherziening Ow. Dit is een afzonderlijk onderzoek waarover ook
afzonderlijk gerapporteerd wordt. Dit rapport Financiële effecten aanvullingsregeling geluid is niet in deze cijfers verwerkt. De VNG herkent zich niet in de resultaten van het
onderzoek.

4

Sira Consulting B.V.

Managementsamenvatting
In het onderzoek ‘Financiële effecten Aanvullingsspoor geluid’ zijn de financiële effecten
onderzocht van de Aanvullingsregeling geluid. Aanvullend daarop zijn de financiële effecten onderzocht van een aantal onderwerpen waarvoor de effecten in het onderzoek naar
de financiële effecten van het Aanvullingsbesluit, nog niet konden worden bepaald. Met
financiële effecten wordt bedoeld de regeldruk (administratieve lasten en nalevingskosten) en financiële kosten van bedrijven en burgers als de effecten voor overheden (bestuurlijke lasten).
Sira Consulting heeft de financiële effecten van het Aanvullingsspoor geluid onderzocht
aan de hand van de volgende doelstelling:
Benoem ten opzichte van de huidige regelgeving, kwalitatief en kwantitatief, de (financiele) effecten en afgeleide consequenties van:


De voorgenomen Aanvullingsregeling geluid.



De onderwerpen waarvoor de effecten in het onderzoek naar de financiële effecten
van het Aanvullingsbesluit nog niet bepaald konden worden (tabel 33, Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)

In de onderstaande tabellen zijn de kwantificeerbare effecten per onderwerp samengevat.
Indien sprake is van een positief effect voor de doelgroep (zoals een afname van lasten
of een toename van baten) wordt dit effect aangeduid met een minteken. Negatieve effecten (zoals een toename van lasten of een reductie van baten) zijn met ‘positieve’
getallen aangeduid. Naast de gekwantificeerde effecten zijn er een aantal onderwerpen
waarvan de effecten niet konden worden bepaald vanwege de verschillende visies over
regels en de interpretatie daarvan. Let op: de tabellen betreft alleen de effecten van de
onderwerpen die in onderliggend rapport zijn onderzocht. Deze tabel is dus aanvullend
op de resultaten van het onderzoek ‘Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid’ uit
2019. Burgers zijn in niet de tabel opgenomen omdat voor deze doelgroep geen gekwantificeerde effecten zijn.

Tabel 1. Samenvatting van de structurele effecten
Wijziging

Effecten naar overheden en burgers en bedrijven
Gemeenten

Waterschappen

Provincies

Bedrijven

Ongunstig

Gunstig

Ongunstig

Gunstig

Ongunstig

Gunstig

Ongunstig

Gunstig

(€)

(€)

(€)

(€)

(€)

(€)

(€)

(€)

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE
Bepalen gemiddelde geluidemissie

-267.0001

0

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

1

Dit effect betreft een aanpassing van een effect dat eerder in kaart is gebracht (Financiële effecten
Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)). De aanpassing is alleen relevant voor de ongunstige situatie. Het eerder berekende effect in de gunstige situatie behoeft geen aanpassing.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

5

Kwalitatief monitoren BGE structureel

36.0002

0

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen
Niet gekwantificeerde
toename

Niet gekwantificeerde
toename

Niet gekwantificeerde
toename

Niet gekwantificeerde
toename

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Geen

Geen

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

2.319.000

1.315.000

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Bepalen van geluid van wegen,
spoorwegen en
industrieterreinen op geluidsgevoelige
gebouwen en referentiepunten

Geen

Geen

Geen

Geen

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

Bepalen geluidaandachtsgebied
voor wegen en
spoorwegen en
industrieterreinen.

Geen

Geen

Geen

Geen

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

Aanleverplicht
gegevens geluidregister en bepalen
geluidbrongegevens

Geen

Niet gekwantificeerde
toename

Geen

Niet gekwantificeerde
toename

Geen

Niet gekwantificeerde
toename

n.v.t.

n.v.t.

Monitoring geluidproductie
provinciale wegen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

332.000

202.000

n.v.t.

n.v.t.

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

640.000

320.000

2.088.000

1.315.000

-

-

332.000

202.000

640.000

320.000

Structurele kosten als gevolg
van monitoring

Verplichte maatregelen BGE-systematiek
Effecten van
vormverschillen

Totaal

Uit Tabel 1 valt af te leiden dat de structurele lasten (ten opzichte van eerder onderzoek) voor:

2

Dit effect betreft een aanpassing van een effect dat eerder in kaart is gebracht (Financiële effecten
Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)). De aanpassing is alleen relevant voor de ongunstige situatie. Het eerder berekende effect in de gunstige situatie behoeft geen aanpassing.

6

Sira Consulting B.V.



Gemeenten in de ongunstige situatie toenemen met circa € 2,1 miljoen per jaar en in
de gunstige situatie toenemen met circa € 1,3 miljoen per jaar.



Waterschappen niet wijzigen.



Provincies in de ongunstige situatie toenemen met circa € 0,3 miljoen per jaar en in
de gunstige situatie toenemen met circa € 0,2 miljoen per jaar.



Bedrijven in de ongunstige situatie toenemen met circa € 0,6 miljoen per jaar en in
de ongunstige situatie toenemen met circa € 0,3 miljoen per jaar.

Tabel 2. Samenvatting van de eenmalige effecten
Wijziging

Effecten naar overheden en burgers en bedrijven
Gemeenten

Waterschappen

Provincies
Ongunstig

Ongunstig

Gunstig

Ongunstig

Gunstig

(€)

(€)

(€)

(€)

Bedrijven
Gunstig

Ongunstig

Gunstig

(€)

(€)

(€)

(€)

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE
Bepalen gemiddelde geluidemissie

-2.940.0003

0

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

231.0004

0

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Kwalitatief monitoren BGE
eenmalig

Geen

Geen

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen
Structurele kosten als gevolg
van monitoring

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Verplichte maatregelen BGEsystematiek

5.355.000

0

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Effecten van
vormverschillen

Geen

Geen

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Bepalen van geluid van wegen,
spoorwegen en
industrieterreinen op geluidsgevoelige

144.000

144.000

Geen

Geen

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

3

Dit effect betreft een aanpassing van een effect dat eerder in kaart is gebracht (Financiële effecten
Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)). De aanpassing is alleen relevant voor de ongunstige situatie. Het eerder berekende effect in de gunstige situatie behoeft geen aanpassing.
4

Dit effect betreft een aanpassing van een effect dat eerder in kaart is gebracht (Financiële effecten
Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)). De aanpassing is alleen relevant voor de ongunstige situatie. Het eerder berekende effect in de gunstige situatie behoeft geen aanpassing.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

7

gebouwen en
referentiepunten
1.094.000

137.000

14.000

2.000

Geen
effecten

Geen
effecten

n.v.t.

n.v.t.

Aanleverplicht
gegevens geluidregister en
bepalen geluidbrongegevens

Geen

Niet gekwantificeerde
toename

Geen

Niet gekwantificeerde
toename

Geen

Niet gekwantificeerde
toename

n.v.t.

n.v.t.

Monitoring geluidproductie
provinciale wegen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Geen

Geen

n.v.t.

n.v.t.

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

-640.0005

-320.000

€ 3.884.000

€ 281.000

€ 14.000

€ 2.000

-

-

€ -640.000

€ -320.000

Bepalen geluidaandachtsgebied
voor wegen en
spoorwegen en
industrieterreinen.

Totaal

Uit Tabel 2 valt af te leiden dat de eenmalige lasten (ten opzichte van eerder onderzoek) voor:


Gemeenten in de ongunstige situatie toenemen met circa € 9,2 miljoen en in de gunstige situatie toenemen met circa € 5,6 miljoen.



Waterschappen in de ongunstige situatie toenemen met circa € 14.000 en in de gunstige situatie toenemen met circa € 2.000.



Provincies niet wijzigen



Bedrijven in de ongunstige situatie afnemen met circa € 0,6 miljoen en in de ongunstige situatie afnemen met circa € 0,3 miljoen.

5

Dit effect betreft een correctie van een effect dat in het eerdere onderzoek (Financiële effecten
Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)) is eenmalig werd beschouwd en nu als structureel.

8

Sira Consulting B.V.

Inhoudsopgave
Managementsamenvatting

5

1

Inleiding

12

2

Uitgangspunten

14

3

Overzicht onderzochte onderwerpen

16

4

Wijzigingen en effecten

18

4.1

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE

18

4.2

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen

26

4.3

Effecten van vormverschillen

29

4.4

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen
geluidsgevoelige gebouwen en referentiepunten

4.5

Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en spoorwegen en industrieterreinen
35

4.6

Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepalen geluidbrongegevens

38

4.7

Monitoring geluidproductie provinciale wegen

40

4.8

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

42

5

Verschillende visies op effecten

44

5.1

Klachten, bezwaren en rechtszaken door burgers door vaststellen BGE

44

5.2

Klachten, bezwaren, rechtszaken door burgers door gewijzigde saneringsregeling
45

5.3

Discussie geluid van spoorwegemplacementen en onderzoekskosten

46

5.4

Omvang geluidaandachtsgebieden industrieterreinen

47

5.5

Hogere lasten voor dubbele boekhouding bij industrieterreinen

48

6

Integrale effecten

52

7

Bedrijfseffectentoets

53

7.1

Geraakte doelgroep

53

7.2

Regeldrukeffecten

53

7.3

Innovatie-effecten

54

7.4

Markteffecten

54

7.5

Overige bedrijfseffecten

54

8

Overzicht gekwantificeerde effecten aanvullingsspoor geluid

55

9

Conclusie

61

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

en

industrieterreinen

op
33

9

Bijlagen

10

I

Wijzigingen Aanvullingsregeling die geen financiële effecten hebben

68

II

Toelichting gehanteerde tarieven decentrale overheden

72

III

Inflatiecorrectie tarieven Handboek meting regeldruk

74

IV

Tabel met wijzigingen aan de rekenmethode

75

V

Werkwijze

79

Sira Consulting B.V.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

11

1

Inleiding
Achtergrond
Met de Omgevingswet wil het kabinet komen tot een bundeling, vereenvoudiging en modernisering van het omgevingsrecht. De huidige situatie kent namelijk een complex stelsel van verschillende wetten en besluiten die elk afzonderlijk de verschillende delen van
het omgevingsrecht regelen. Dit werkt vertragend en maakt soms zelfs ontwikkelingen
onmogelijk. Hierdoor is het onder andere moeilijker om in te spelen op de snel veranderende maatschappij en de behoeften van verschillende regio’s. Om deze situatie aan te
pakken staan bij de herziening van het stelsel de volgende uitgangspunten centraal:


De uitvoering van de regelgeving moet eenvoudiger, efficiënter en beter.



Nieuwe initiatieven en ontwikkelingen moeten mogelijk zijn terwijl burgers de zekerheid houden van (rechts)bescherming.



Duurzame ontwikkelingen moeten worden ondersteund en gestimuleerd.



Op regionaal en lokaal niveau moet maatwerk mogelijk zijn om aan te sluiten bij de
specifieke behoeften.



De uitvoering van de regelgeving is actief, kwalitatief goed en gebaseerd op vertrouwen en het dragen van verantwoordelijkheid.

Door deze stelselherziening worden 26 bestaande wetten opgenomen in de Omgevingswet en wordt het aantal algemene maatregelen van bestuur teruggebracht van 120 naar
4. Via aanvullingswetten worden ook ander onderwerpen zoals bodem, geluid, natuur en
grondeigendom in de Omgevingswet opgenomen.
Voor het Aanvullingsspoor geluid wordt de Omgevingswet aangevuld met geluidsregels
voor wegen, spoorwegen en industrieterreinen en voor het toelaten van geluidsgevoelige
gebouwen nabij die geluidsbronnen. Het laatste deel van het aanvullingsspoor is de Aanvullingsregeling geluid waarin de bepalingen uit het Aanvullingsbesluit geluid nader worden uitgewerkt en bestaande regels worden vernieuwd.
Aanleiding
Voor alle nieuwe en gewijzigde regelgeving is het noodzakelijk om de financiële effecten
hiervan te bepalen en op te nemen in de toelichting. Ook voor alle onderdelen van de
Omgevingswet wordt deze toetsing uitgevoerd. Inmiddels is het voor de Aanvullingsregeling geluid noodzakelijk om deze toetsing uit te voeren. Het betreft hier de toetsing
van zowel de eenmalige als structurele effecten op de:


Regeldruk (administratieve lasten (AL) en nalevingskosten (NK)), financiële kosten (FK)6 en kosten van bezwaar en beroep voor bedrijven en burgers.



De uitvoeringslasten (UL) voor medeoverheden en het Rijk (met uitzondering van de
rechtspraak) en de effecten op legesinkomsten voor medeoverheden (gemeenten,
provincies en waterschappen) op basis van artikel 2 van de Financiële-verhoudingswet
(Fvw) en het Rijk (ministeries en uitvoeringsorganisaties).



Bedrijfseconomische situatie aan de hand van de vragen van de Bedrijfseffectentoets (BET).

6

Financiële kosten worden gedefinieerd als de kosten van directe afdrachten aan de overheid. (Handboek meting regeldrukkosten, Ministerie van EZK, januari 2018). Dit betreft in dit onderzoek met
name legeskosten.

12

Sira Consulting B.V.

Doelstelling
Benoem ten opzichte van de huidige regelgeving, kwalitatief en kwantitatief, de (financiele) effecten van:


De voorgenomen Aanvullingsregeling geluid



De onderwerpen waarvoor de effecten in het onderzoek naar de financiële effecten
van het Aanvullingsbesluit, nog niet bepaald konden worden (tabel 33, Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)

Leeswijzer
In hoofdstuk twee beschrijven we de doelstelling van het onderzoek en de algemene
uitgangspunten. In hoofdstuk drie is een overzicht opgenomen van de onderzochte onderwerpen. In hoofdstuk vier worden de wijzingen in de regelgeving genoemd die financiële effecten hebben. Hoofdstuk vier bevat een toelichting op de wijzigingen en de
financiële effecten. In hoofdstuk vijf zijn een aantal onderwerpen toegelicht waarvan de
effecten in dit onderzoek niet bepaald konden worden vanwege de verschillende visies
over de interpretatie van de regels. In hoofdstuk zes worden de integrale effecten beschreven. In hoofdstuk zeven worden de vragen uit de bedrijfseffectentoets beantwoord.
Hoofdstuk acht geeft een overzicht van de totale effecten van het Aanvullingsspoor geluid. Tenslotte volgt in hoofdstuk acht de conclusie.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

13

2

Uitgangspunten
Voor het uitvoeren van het onderzoek zijn verschillende methodische en inhoudelijke uitgangspunten gehanteerd. In dit hoofdstuk zijn deze uitgangspunten toegelicht.
De consultatieversie van de Aanvullingsregeling geluid is de basis
Het onderzoek is gebaseerd op de consultatieversie van de Aanvullingsregeling geluid.
De meest recente versie van de Aanvullingsregeling (ten tijde van rapporteren) bevat
geen wijzigingen ten opzichte van de consultatieversie.
Beschrijven resultaten
De resultaten zijn voor elke individuele partij (Rijk, provincies, waterschappen, gemeenten en initiatiefnemers) inzichtelijk gemaakt. Voor overheden zijn de resultaten uitgesplitst tussen de overheid als bevoegd gezag en de overheid als initiatiefnemer.
Onbeantwoorde vragen zijn expliciet gemaakt. De optelling van de resultaten geeft de
verdeling naar de verschillende partijen en de verdeling van de verschillende effecten
weer.
100% naleving
In de onderzoeken wordt, in navolging van de methodiek voor het meten van regeldrukkosten uitgegaan van “100% naleving” van de regelgeving. Dit betreft zowel de huidige
regelgeving als ook de voorgenomen regelgeving. Hiermee wordt bedoeld dat bestuursorganen handelen conform de wettelijke voorschriften, dat de initiatiefnemers de voorschriften voor 100% nakomen, voor wat betreft de nalevingskosten, en dat toezicht
houden en handhaven nodig blijft, voor wat betreft de bestuurslasten. Niet gedoeld wordt
op de effecten van gedragsverandering die kunnen ontstaan ten gevolge van invoering
van de Omgevingswet.
Decentrale ruimte
Het kan zijn dat financiële effecten afhangen van keuzes die het bevoegd gezag decentraal neemt. Bij het rapporteren van de effecten wordt aangegeven of dit meespeelt en
wat dit betekent voor de financiële effecten.
Aantallen en tarieven
In het onderzoek hanteren we het zogenoemde standaardkostenmodel zoals dat beschreven is in het Handboek meting regeldruk. In aanvulling daarop gaan we niet alleen uit
van de aantallen en tarieven uit een basisjaar van de nulmeting van de regeldruk. Dat is
wel de systematiek van regeldrukonderzoeken, maar in dit onderzoek is het ook gewenst
inzicht te krijgen in effecten die gebaseerd zijn op zo actueel mogelijke aantallen en tarieven. Als basisjaar voor de actuele aantallen en tarieven nemen we in dit onderzoek
2019.
Overheidstarieven 2019
In eerder uitgevoerde onderzoeken naar de financiële effecten van de Omgevingswet is
uitgegaan van de Handleiding overheidstarieven 2015 voor de kosten die door de rijksoverheid worden gemaakt en de CAR-UWO salaristabel per april 2015 voor de kosten
voor de overige bestuurslagen. Hiervoor geldt dat deze gedateerd zijn. Voor dit onderzoek
zijn de tarieven op 2019 gebaseerd. De tarieven per functieniveau zijn opgenomen in
bijlage II.

14

Sira Consulting B.V.

Gebruik bronmateriaal
In dit onderzoek is zoveel mogelijk gebruikgemaakt van bestaande gegevens, waaronder
bronmateriaal dat de werkgroep7 kan verzamelen.
Betrek verschillende deskundigen per organisatie in de interviews
Om te komen tot volledige en gevalideerde onderzoeksresultaten, is het nodig om gegevens te verzamelen en te valideren bij de betrokken stakeholders. Bij het uitvoeren van
de interviews is aangesloten bij de aanpak zoals beschreven in de ‘Memo aanpak financiële effectonderzoeken Sira’. Hierbij zijn deskundige respondenten benaderd en is uitgegaan van open interviews, waarbij:
▪

respondenten tijdig zijn voorbereid op het interview middels een interviewtoelichting
en gevraagd is na te denken over integrale effecten;

▪

de wijzigingen zijn besproken en beoordeeld op financiële impact;

▪

expliciet de vraag is gesteld of integrale effecten zijn te verwachten;

▪

een interviewverslag is opgesteld, waarop de respondent heeft kunnen reageren.

Verder is het rapport transparant gerapporteerd over aannames, berekeningen en herleidingen. In bijlage V is de werkwijze uitgebreid toegelicht.
Integraal financieel beeld
Het voorliggende onderzoek is onderdeel van de reeks onderzoeken die worden gedaan
naar de financiële effecten bij burgers, bedrijven en overheden van de verschillende wetgevingsproducten van de stelselherziening Omgevingswet. De onderzoeken zijn gebaseerd op de beste inschatting die de onderzoekers tijdens de onderzoeksperiode in staat
zijn te maken. De onderzoekers maken daarbij via interviews gebruik van inzichten van
experts uit het bedrijfsleven en experts bij medeoverheden. De onderzoekers moeten
daarbij rekening houden met het feit dat deze experts vaak geen volledig beeld hebben
van de effecten omdat de regelgeving niet definitief is vastgesteld of omdat de expert de
nieuwe regelgeving nog niet geheel kan overzien.
Tussen de bestuurlijke koepels en het Rijk is afgesproken dat voorafgaand aan de inwerkingtreding van het nieuwe stelsel een integraal financieel beeld wordt opgesteld. Tijdens
het opstellen hiervan zal bezien moeten worden in hoeverre (onderdelen van) eerder
financieel onderzoek rechtstreeks input kan zijn voor het integrale beeld dan wel in aanmerking komt voor een vorm van herijking. Het integraal financieel beeld zal dus geen
optelling zijn van de financiële effecten uit de deelonderzoeken.

7

Dit betreft de werkgroep die de financiële effectonderzoeken van de Omgevingswet begeleid. Deze
bestaat uit vertegenwoordigers van het ministerie van BZK, VNG, IPO en de UVW.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

15

3

Overzicht onderzochte onderwerpen
In dit project zijn de financiële effecten ingeschat die kunnen worden verwacht als gevolg
van de voorgenomen Aanvullingsregeling geluid. De gevolgen van de al eerder onderzochte onderdelen van de Omgevingswet, waaronder de Aanvullingswet geluid en het
Aanvullingsbesluit geluid, worden dan ook niet meegenomen in dit onderzoek.
Uitzondering hierop zijn de punten die tijdens het onderzoek naar de financiële effecten
van het Aanvullingsbesluit geluid nog niet konden worden gekwantificeerd en waarvan is
aangegeven dat deze tijdens het onderzoek naar de effecten van de Aanvullingsregeling
geluid nader worden onderzocht. Deze punten zijn opgenomen in ‘tabel 33’ in het rapport
‘Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid’.
Daarnaast worden enkele belangrijke wijzigingen in de Raad van State-versie van het
Aanvullingsbesluit ten opzichte van de consultatieversie in dit onderzoek meegenomen.
In de onderstaande tabel is aangegeven in welke paragraaf (in het onderliggende rapport)
de onderwerpen uit tabel 33 terugkomen.
Tabel 3. Onderwerpen uit tabel 33 (financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid)
Onderwerpen uit tabel 33

§ Rapport Financiële effecten
Aanvullingsspoor geluid

De lasten van de conversie van de gemeentelijke data naar het

§3.6

DSO.

geluidregister en bepalen geluid-

Aanleverplicht

gegevens

brongegevens
Structurele effecten door vormverschillen als gevolg van expli-

§3.3 Effecten van vormverschil-

ciete verplichtingen die onder de Wet geluidhinder onder een

len

'goede ruimtelijke ordening' vallen. Het gaat om het toetsen van
wegen onder 1.000 voertuigen per etmaal (waaronder 30
km/uur-wegen) en het toetsen van ruimtelijke plannen die zorgen voor een toename van 1,5 dB.
Eenmalige en structurele effecten voor het vaststellen van het

§3.5 Bepalen geluidaandachts-

geluidaandachtsgebied. Dit betreft gemeentelijke, waterschaps-

gebied voor wegen en spoorwe-

en provinciale wegen, rijkswegen en hoofdspoorwegen.

gen en industrieterreinen

Eenmalige kosten voor het kwalitatief bepalen van de basisge-

§3.1 Wijzigingen bepalen en mo-

luidemissie (BGE) voor wegen met een intensiteit tussen 1.000

nitoren BGE

en 2.500 motorvoertuigen.
Structurele kosten voor maatregelafwegingen en maatregelen

§3.2.2 Verplichte maatregelen

als gevolg van saneringssituaties die niet meer door het Rijk

BGE-systematiek

worden gesaneerd (maar wel een binnenwaarde hebben boven
41 dB Lden).
Structurele kosten voor het kwalitatief monitoren van de BGE

§3.1 Wijzigingen bepalen en mo-

van wegen met een intensiteit tussen 1.000 en 2.500 motor-

nitoren BGE

voertuigen.

16

Structurele kosten voor maatregelafwegingen en maatregelen

§3.2.1 Structurele kosten als ge-

als gevolg van monitoring.

volg van monitoring

Sira Consulting B.V.

Invoeren van gegevens in het geluidregister door provincies

§3.7 Monitoring geluidproductie

voor het monitoren van het GPP.

provinciale wegen

Het bepalen van de buitengrens van het geluidaandachtsgebied.

§3.5 Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en spoorwegen en industrieterreinen

Bepalen nieuwe dosismaat Lden8 en het jaargemiddelde voor be-

§3.4 Bepalen van geluid van we-

drijven.

gen, spoorwegen en industrieterreinen

op

geluidsgevoelige

gebouwen en referentiepunten

Structureel effect op de kosten voor akoestische onderzoeken

§3.8 Akoestische onderzoeken

voor industrieterreinen als gevolg van uitgebreidere en comple-

industrieterreinen

xere rekenmodellen.

In tabel 4 is het totaaloverzicht van de onderzochte onderwerpen opgenomen en de paragraaf uit het onderliggende rapport waarin het onderwerp wordt aan bod komt.

Tabel 4. Totaaloverzicht onderzochte onderwerpen
Onderwerpen

§ Rapport Financiële effecten
Aanvullingsspoor geluid

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE

4.1

Bepalen gemiddelde geluidemissie

4.1.1

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

4.1.2

Kwalitatief monitoren BGE eenmalig

4.1.3

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatre-

4.2

gelen
Structurele kosten als gevolg van monitoring

4.2.1

Verplichte maatregelen BGE-systematiek

4.2.2

Effecten van vormverschillen

4.3

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen en industrieterrei-

4.4

nen op geluidsgevoelige gebouwen en referentiepunten
Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en spoorwegen en

4.5

industrieterreinen
Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepalen geluidbron-

4.6

gegevens
Monitoring geluidproductie provinciale wegen

4.7

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

4.8

8

Lden staat voor ‘Level day-evening-night)’. Dit is een Europese maat om de geluidsbelasting door
omgevingslawaai over een hele dag uit te drukken

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

17

4

Wijzigingen en effecten
In dit hoofdstuk zijn de wijzigingen toegelicht waarvan de effecten in dit onderzoek zijn
onderzocht. In bijlage I zijn de wijzigingen uit de Aanvullingsregeling geluid opgenomen
waarvan in overleg met de experts is vastgesteld dat deze geen effecten hebben. Deze
wijzigingen zijn buiten beschouwing gelaten.

4.1

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE

4.1.1

Bepalen gemiddelde geluidemissie
In het effectenonderzoek van het Aanvullingsbesluit geluid zijn de eenmalige en structurele kosten in kaart gebracht (in een minimum, ongunstig, en maximum, gunstig, scenario) voor het kwantitatief vaststellen van de BGE (wegen vanaf 2.500 motorvoertuigen
per etmaal) en het monitoren daarvan. In de Aanvullingsregeling is verder uitgewerkt
hoe de gemiddelde geluidemissie bepaald mag worden.
Verschil tussen kwantitatief en kwalitatief vaststellen van de BGE
Voor wegen waarvoor de BGE kwantitatief moet worden bepaald, moet dit met behulp
van een verkeersmodel en/of verkeerstellingen. Voor wegen waarvoor de BGE kwalitatief
bepaald mag worden, mag dit met kwalitatieve aannames
Wijzigingen
1. In de aanvullingsregeling zijn de rekenregels voor het berekenen van de gemiddelde
geluidemissie uitgewerkt (in bijlage IVd). Deze regels zijn nodig om de basisgeluidemissie en de monitoringswaarde te berekenen.
2. In het aanvullingsbesluit is bepaald dat voor wegen met lage verkeersintensiteit de
BGE op vereenvoudigde wijze bepaald en gemonitord mag worden met kwalitatieve
onderbouwing. Dit is uitgewerkt in de aanvullingsregeling: Voor wegen met een lage
verkeersintensiteit mag het verschil in gemiddelde en de basisgeluidemissie worden
afgeschat.
3. In het aanvullingsbesluit is bepaald dat voor wegen waarvan aannemelijk is dat er
geen ontwikkelingen zijn geweest die wezenlijke invloed hebben gehad op de verkeersomvang, de monitoring beperkt kan blijven tot een dergelijke verklaring. Dit is
uitgewerkt in de aanvullingsregeling: Als kwalitatief onderbouwd kan worden dat het
verkeer niet met 40% is toegenomen, dan hoeft niet gekwantificeerd te worden wat
deze toename is.
4. Verder is ten opzichte van de consultatieversie van het aanvullingsbesluit (in het aanvullingsbesluit) gewijzigd dat:

18

−

Voor wegen met een verkeersintensiteit tussen 1.000 en 4.500 (in plaats van
2.500) motorvoertuigen de BGE bepaald mag worden met kwalitatieve aannames.
In het effectenonderzoek van het aanvullingsbesluit werd er nog vanuit uitgegaan
dat dit alleen mocht voor wegen met een verkeersintensiteit tussen 1.000 en
2.500 motorvoertuigen per etmaal.

−

De mogelijkheid wordt geboden om de monitoringssystematiek met de basisgeluidemissie voor wegen met een lage verkeersintensiteit gefaseerd in te voeren.
Voor gemeente- en waterschapswegen met een verkeersintensiteit van meer dan
4.500 motorvoertuigen per etmaal geldt 2021 als basisjaar. Voor wegen met een
verkeersintensiteit van minder dan 4.500 maar wel meer dan 1.000 motorvoertuigen per etmaal mag een ander basisjaar worden gekozen, waarbij dat basisjaar
uiterlijk 2026 is. Voor deze tweede categorie wegen is monitoring dan ook pas na

Sira Consulting B.V.

dat jaar verplicht. Gemeenten en waterschappen kunnen er desgewenst wel voor
kiezen om alle wegen vanaf 2021 te monitoren.
4.1.2

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig
Voor wegen met een lage verkeersintensiteit mag de Basisgeluidemissie op een vereenvoudigde manier worden bepaald met kwalitatieve aannames. Omdat bij het onderzoek
naar het aanvullingsbesluit nog onduidelijk was wat de manier is waarop dit moet, worden
de eenmalige lasten daarvan in dit onderzoek naar de aanvullingsregeling onderzocht. De
wijze waarop de BGE op een vereenvoudigde manier mag worden bepaald is uitgewerkt
in het aanvullingsbesluit (raad van state-versie). Verder is ten opzichte van de consultatieversie van het aanvullingsbesluit gewijzigd dat:

4.1.3



Alle wegen met een verkeersintensiteit tussen 1.000 en 4.500 (in plaats van tussen
1.000 en 2.500) motorvoertuigen per etmaal, worden beschouwd als wegen met ‘een
lage verkeersintensiteit’.



De mogelijkheid wordt geboden om de monitoringssystematiek met de basisgeluidemissie voor wegen met een lage verkeersintensiteit gefaseerd in te voeren. Voor gemeente- en waterschapswegen met een verkeersintensiteit van meer dan 4.500
motorvoertuigen per etmaal geldt 2021 als basisjaar. Voor wegen met een verkeersintensiteit van minder dan 4.500, maar wel meer dan 1.000 motorvoertuigen per
etmaal mag een ander basisjaar worden gekozen, waarbij dat basisjaar uiterlijk 2026
is. Voor deze tweede categorie wegen is monitoring dan ook pas na dat jaar verplicht.
Gemeenten en waterschappen kunnen er desgewenst wel voor kiezen om alle wegen
vanaf 2021 te monitoren.



Deze wijzigingen hebben ook gevolgen voor de berekende eenmalige kosten voor het
bepalen van de basisgeluidemissie voor wegen met tussen 2.500 en 4.500 motorvoertuigen per etmaal. Hiervoor werd er namelijk van uitgegaan dat de BGE op kwantitatieve wijze moest worden berekend maar dat mag kwalitatief.

Kwalitatief monitoren BGE structureel
De structurele kosten die in het onderzoek naar het aanvullingsbesluit zijn ingeschat hebben alleen betrekking op de monitoring van wegen met meer dan 2.500 motorvoertuigen
per etmaal.
Omdat nog onduidelijk was hoe de BGE van wegen met een verkeersintensiteit tussen
1.000 en 2.500 motorvoertuigen per etmaal (kwalitatief) gemonitord mag worden en
welke nauwkeurigheid wordt vereist aan de gegevens, worden deze kosten onderzocht in
het onderzoek naar de aanvullingsregeling. Verder is ten opzichte van de consultatieversie van het aanvullingsbesluit gewijzigd dat:


Alle wegen met een verkeersintensiteit tussen 1.000 en 4.500 (in plaats van tussen
1.000 en 2.500) motorvoertuigen per etmaal, worden beschouwd als wegen met ‘een
lage verkeersintensiteit’.



De mogelijkheid wordt geboden om de monitoringssystematiek met de basisgeluidemissie voor wegen met een lage verkeersintensiteit gefaseerd in te voeren. Voor gemeente- en waterschapswegen met een verkeersintensiteit van meer dan 4.500
motorvoertuigen per etmaal geldt 2021 als basisjaar. Voor wegen met een verkeersintensiteit van minder dan 4.500 maar wel meer dan 1.000 motorvoertuigen per etmaal mag een ander basisjaar worden gekozen, waarbij dat basisjaar uiterlijk 2026
is. Voor deze tweede categorie wegen is monitoring dan ook pas na dat jaar verplicht.
Gemeenten en waterschappen kunnen er desgewenst wel voor kiezen om alle wegen
vanaf 2021 te monitoren.



Deze wijzigingen hebben ook gevolgen voor de berekende structurele kosten voor het
monitoren van de BGE voor wegen met tussen 2.500 en 4.500 motorvoertuigen per

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

19

etmaal. Hiervoor werd er namelijk van uitgegaan dat de BGE op kwantitatieve wijze
moest worden gemonitord maar dat mag kwalitatief.
De wijze waarop de BGE kwalitatief mag worden gemonitord is geregeld in artikel 12.71b
van de regeling en uitgewerkt in bijlage IVd.

Tekstkader 1 Financiële effecten wijzigingen BGE

Kwantificering financiële effecten
Inschatting financiële effecten uit onderzoek financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid
In het onderzoek naar de financiële effecten van het Aanvullingsbesluit geluid is
een inschatting gemaakt van de eenmalige kosten om de basisgeluidemissie (BGE)
te bepalen en van de structurele kosten om de BGE te monitoren. De uitvoeringslasten zijn ingeschat in de volgende twee scenario’s:


Een minimumscenario. In dit scenario wordt uitgegaan van een landelijk model
dat actuele verkeersdata oplevert waarmee de geluidemissies berekend kunnen worden. Inmiddels is door het ministerie van IenW opdracht gegeven aan
het RIVM om dit landelijk model te ontwikkelen. Dit model bevat alle wegen in
Nederland en het aantal voertuigbewegingen per dag op deze wegen. De resultaten van dit model zullen op elektronische wijze aan de bevoegde gezagen
ter beschikking worden gesteld.



Een maximumscenario. In dit scenario is er geen landelijk model. In dit scenario wordt uitgegaan van de (maximale) inspanningen en kosten die gemeenten en waterschappen verwachten te moeten investeren om de BGE (op
kwantitatieve wijze) eenmalig te bepalen en structureel te monitoren. In dit
scenario zijn de lasten berekend voor het kwantitatief bepalen en monitoren
van de BGE voor wegen met meer dan 2.500 motorvoertuigen per etmaal.

De inschatting van de uitvoeringslasten is in de onderstaande tabellen opgenomen.
Tabel 5. Eenmalige uitvoeringslasten vaststellen BGE (kwantitatief voor wegen vanaf 2.500
motorvoertuigen per etmaal) (bron: Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid, 2019)
Bevoegd gezag

Agglomeratiegemeenten
Niet-agglomeratiegemeenten
Waterschappen
Totaal

9

20

Eenmalige uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

€ 378.0009

€ 3.329.00010

€ 3.417.00011

€ 9.835.00012

€ 72.00013

€ 793.00014

€ 3.867.000

€ 13.957.000

€ 2,38 *€ 33.286 km + € 3.400 * 88 agglomeratiegemeenten ≈ € 378.000

10

€ 100 * 33286 km ≈ € 3.329.000

11

€ 2,38 *€ 86.274 km + € 11.000- * 292 niet-agglomeratiegemeenten ≈ € 3.417.000

12

€ 114* 86274 km ≈ 9.835.000

13

€ 2,38 *€ 6.957 km + € 11.000* 5 waterschappen ≈ € 72.000

14

€ 114*€ 6957 km ≈ 793.000

Sira Consulting B.V.

Tabel 6. Structurele uitvoeringslasten monitoren BGE (kwantitatief voor wegen vanaf 2.500
motorvoertuigen per etmaal) (bron: Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid, 2019)
Bevoegd gezag

Structurele uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

€ 33.00015

€ 200.00016

Niet-agglomeratiegemeenten

€ 325.00017

€ 1.035.00018

€ 7.00019

€ 83.00020

€ 365.000

€ 1.318.000

Waterschappen
Totaal

De kosten in het maximumscenario per km zijn gebaseerd op de door respondenten ingeschatte kosten voor het vaststellen van de BGE, gedeeld door het totale
aantal kilometer weg van die wegbeheerders:


Voor agglomeratiegemeenten wordt ingeschat dat de eenmalige kosten voor
het vaststellen van de BGE maximaal € 100 per km zijn en de structurele kosten voor het monitoren van de BGE maximaal € 30 per km zijn.



Voor niet-agglomeratiegemeenten en waterschappen wordt ingeschat dat de
eenmalige kosten voor het vaststellen van de BGE maximaal € 114 per km zijn
en de structurele kosten voor het monitoren van de BGE maximaal € 60 per
km zijn.

De onderstaande tabel geeft een overzicht van het aantal wegbeheerders en het
aantal kilometer gemeentelijke wegen en waterschapswegen dat wordt beheerd
door gemeenten en waterschappen.
Tabel 7. Overzicht met gemeentelijke wegen en waterschapswegen in km (bron: Financiële
effecten Aanvullingsbesluit geluid, 2019)

Wegbeheerders
Km in beheer

Agglomeratiegemeenten

Niet-agglomeratiegemeenten

Waterschappen

Totaal

88

292

5

385

33.286

86.274

6.957

126.517

Aanvulling en wijziging inschattingen maximum scenario
De wijzigingen die in paragraaf 3.1 zijn beschreven beïnvloeden de eerder gemaakte (bovenstaande) inschattingen op twee manieren:
1. De inschattingen in het maximumscenario voor het eenmalig bepalen en structureel monitoren van de BGE dienen aangepast te worden omdat de BGE voor
minder wegen op kwantitatieve wijze hoeft te worden ingeschat dan eerder
vanuit is gegaan. De BGE voor wegen met tussen 2.500 en 4.500 motorvoertuigen per etmaal mag nu namelijk op kwalitatieve wijze worden ingeschat.
2. De inschattingen in het maximale scenario voor het eenmalig bepalen en structureel monitoren van de BGE dienen aangevuld te worden met een inschatting
voor het bepalen van de BGE op kwalitatieve wijze (eenmalig en structureel)
voor wegen met tussen 1.000 en 4.500 motorvoertuigen per etmaal.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

21

Effecten waterschappen
Op basis van de interviews met waterschappen verwachten wij niet dat de eerdere
maximale inschatting voor het bepalen en het monitoren van de BGE wijzigt. De
betrokken waterschappen verwachten niet dat de verschuiving van de grens van
de verkeersintensiteit voor het kwantitatief bepalen van de geluidemissie effect
heeft op de eerder gemaakte inschatting. Zij geven aan dat de BGE voor alle wegen (met uitzondering van de doodlopende wegen) wordt vastgesteld op basis van
het verkeersmodel en tellingen. De belangrijkste reden om beperkt gebruik te
maken van de kwalitatieve methode is dat het grootste deel van de wegen al is
opgenomen in het verkeersmodel.
Effecten gemeenten
De verwachtingen van de gemeenten omtrent de wijze (kwalitatief of kwantitatief)
waarop de BGE zal worden bepaald, zijn divers vanwege de variatie in verkeersmodellen en de wegen die nu in de verkeersmodellen zitten.
1. Aanpassing onderzoeksresultaten maximumscenario: BGE op kwantitatieve
wijze bepalen
Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten verwachten wij
dat de kosten in het maximumscenario voor het kwantitatief bepalen en het monitoren van de BGE zoals in het vorige onderzoek berekend, afnemen met eenmalig € 2,9 miljoen en structureel € 0,3 miljoen per jaar. Dit is het gevolg van het
feit dat de BGE met wegen tussen 2.500 en 4.500 motorvoertuigen per etmaal in
de voorgenomen situatie niet verplicht kwantitatief bepaald hoeft te worden. Deze
inschatting is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:

22



Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten nemen we
aan dat 50% van de gemeenten gebruikmaakt van kwalitatieve aannames om
de BGE te bepalen voor wegen met een intensiteit tussen 1.000 en 4.500 motorvoertuigen per etmaal. Voor de overige wegen wordt de BGE op kwantitatieve wijze bepaald. Monitoring zal op dezelfde wijze plaatsvinden als het
eenmalig vaststellen.



Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten (die gebruikmaken van de kwalitatieve aannames) schatten we in dat de verlegging
van de grens er (voor gemeenten die gebruikmaken van kwalitatieve aannames) toe leidt dat de gemiddelde kosten per km voor het kwantitatief bepalen
en het kwantitatief monitoren van de BGE met 60% afnemen als het gaat om
een agglomeratiegemeente en met 40% afnemen als het gaat om een nietagglomeratiegemeente.
−

Dit betekent dat de kosten per km voor het eenmalig bepalen van de BGE
agglomeratiegemeenten met € 60 per km afnemen en de kosten per km
voor niet-agglomeratiegemeenten met € 45 per km afnemen.

−

Dit betekent dat de kosten per km voor het structureel monitoren van de
BGE agglomeratiegemeenten met € 18 per km afnemen en de kosten per
km voor niet-agglomeratiegemeenten met € 24 per km afnemen.

15

(€ 1,58 *€ 33.286 km + € 1.275 * 88 agglomeratiegemeenten) / 5 jaar ≈ € 33.000

16

(€ 30 *€ 33.286 km )/ 5 jaar ≈ € 200.000

17

(€ 1,58 *€ 86.274 km + € 5.100 * 292 niet-agglomeratiegemeenten) / 5 jaar ≈ € 325.000

18

(€ 60 *€ 86.274 km ≈ € 5.176.000)/ 5 jaar ≈ € 1.035.000

19

(€ 1,58 *€ 6.957 km + € 5.100 * 5 waterschappen) / 5 jaar ≈ € 7.300

20

(€ 60 *€ 6.957 km)/ 5 jaar ≈ € 83.000

Sira Consulting B.V.



De gemiddelde kosten per km worden vermenigvuldigd met het totale aantal
kilometer per type wegbeheerder in tabel 8.

Tabel 8. Aanpassing eenmalige uitvoeringslasten vaststellen BGE (kwantitatief voor wegen
vanaf 2.500 motorvoertuigen per etmaal)
Bevoegd gezag

Aanpassing eenmalige uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

Geen

€ -999.00021

Niet-agglomeratiegemeenten

Geen

€ -1.941.00022

Waterschappen

Geen

Geen

Totaal

Geen

€ -2.940.000

Tabel 9. Aanpassing structurele uitvoeringslasten monitoren BGE per jaar (kwantitatief voor
wegen vanaf 2.500 motorvoertuigen per etmaal)
Bevoegd gezag

Aanpassing structurele uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

Geen

€ -60.00023

Niet-agglomeratiegemeenten

Geen

€ -207.00024

Waterschappen

Geen

Geen

Totaal

Geen

€ -267.000

2. Aanvulling op onderzoeksresultaten kwalitatief bepalen BGE
Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten verwachten wij
dat de maximale kosten voor het bepalen en het monitoren van de BGE, zoals in
het vorige onderzoek berekend, toenemen met 0,2 miljoen eenmalig en 0,04 miljoen per jaar voor het kwalitatief bepalen van de BGE. Deze inschatting is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:


Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten nemen we
aan dat de helft van de gemeenten de BGE voor alle wegen (vanaf 1.000 motorvoertuigen per etmaal) op kwantitatieve wijze bepaalt. Monitoring vindt
waar mogelijk plaats op dezelfde wijze (kwantitatief) maar waar uit de kwantitatieve monitoring blijkt dat het verkeersmodel fluctuaties geeft, die in de
realiteit niet worden verwacht, zal gebruikgemaakt worden van kwalitatieve
aannames. Voor deze gemeenten wordt geen verschil in de kosten verwacht

21

€ -60 * 50% * 33.286 km ≈ € -999.000

22

€ -45 * 50% * 86.274 km ≈ € -1.941.000

23

€ -18 * 50% * 33.286 km ≈ € -60.000

24

€ -24 * 50% * 86.274 km ≈ € -207.000

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

23

ten opzichte van de eerder ingeschatte maximale kosten. De investeringen en
inspanningen ten behoeve van de verkeersmodellen blijven voor hen gelijk.


Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten nemen we
aan dat de andere helft van de gemeenten gebruikmaakt van kwalitatieve aannames om de BGE te bepalen voor wegen met een intensiteit tussen 1.000 en
4.500 motorvoertuigen per etmaal. Voor de overige wegen wordt de BGE op
kwantitatieve wijze bepaald. Monitoring zal op dezelfde wijze plaatsvinden als
het eenmalig vaststellen.



Op basis van de interviews schatten we in dat de eenmalige kosten voor het
bepalen van de BGE op kwalitatieve wijze gemiddeld € 31 per km bedragen en
de structurele kosten voor het monitoren gemiddeld € 24 per km bedragen
(per vijf jaar). De kosten kunnen variëren per gemeente, dit hangt ervan af of
het intern of extern wordt gedaan. Let op: in tegenstelling tot de uitgangspunten in de oorspronkelijke berekening gaat het gaat hier alleen om de kilometers
waarvoor de BGE kwalitatief bepaald mag worden.



Landelijk betreft 12,5% van de gemeentelijke wegen, wegen met tussen 1.000
en 4.500 motorvoertuigen per etmaal.25

Tabel 10. Eenmalige uitvoeringslasten vaststellen BGE (kwalitatief voor wegen tussen 1.000
en 4.500 motorvoertuigen per etmaal)
Bevoegd gezag

Eenmalige uitvoeringslasten (€)
Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

€ 64.00026

Niet-agglomeratiegemeenten

€ 167.00027

Waterschappen

Geen

Totaal

€ 231.000

Tabel 11. Structurele uitvoeringslasten monitoren BGE per jaar (kwalitatief voor wegen tussen 1.000 en 4.500 motorvoertuigen per etmaal)
Bevoegd gezag

Structurele uitvoeringslasten (€)
Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

€ 10.00028

Niet-agglomeratiegemeenten

€ 26.00029

Waterschappen

Geen

25

Bron: databestand DAT.mobility. Het percentage is gebaseerd op verkeersintensiteiten voor een
gemiddelde weekdag per etmaal

24

26

12,5% * € 31 * 33.286 km * 50% ≈ € 64.000

27

12,5% € 31 * 86.274 km * 50%

28

12,5% € 24 * 33.286 km / 5 jaar * 50% ≈ € 10.000

29

12,5% € 24 * 86.274 km / 5 jaar * 50% ≈ € 26.000

≈ € 167.000

Sira Consulting B.V.

Totaal

€ 36.000

Samenvatting onderzoeksresultaten
In de onderstaande tabellen zijn de uitkomsten van de berekeningen samengevat.

Tabel 12 Samenvatting eenmalige uitvoeringslasten vaststellen BGE
Bevoegd gezag

Eenmalige uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario
Oud

Aanpassing

Maximum scenario

Nieuw

Oud

Aanpassing

Nieuw

Agglomeratiegemeenten

378.000

Geen

378.000

3.329.000

-935.000

2.394.000

Niet-agglomeratiegemeenten

3.417.000

Geen

3.417.000

9.835.000

-1.777.000

8.058.000

72.000

Geen

72.000

793.000

Geen

793.000

3.867.000

Geen

3.867.000

Waterschappen
Totaal

13.957.000 -2.712.000 11.245.000

Tabel 13 Samenvatting structurele uitvoeringslasten (per jaar) monitoren BGE
Bevoegd gezag

Structurele uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario
Oud

Aanpassing

Maximum scenario

Nieuw

Oud

Aanpassing

Nieuw

Agglomeratiegemeenten

33.000

Geen

33.000

200.000

-50.000

150.000

Niet-agglomeratiegemeenten

325.000

Geen

325.000

1.035.000

-181.000

854.000

Waterschappen

7.000

Geen

7.000

83.000

Geen

83.000

365.000

Geen

365.000

1.318.000

-231.000

1.087.000

Totaal

Aandachtspunten
Veel respondenten vragen zich af of het wel verstandig is om 2021 als basisjaar
te gebruiken omdat de verkeersintensiteiten naar verwachting niet representatief
zijn vanwege de coronacrisis. Dit kan ertoe leiden dat er bij de monitoring, over
vijf jaar, eerder significante toenames voorkomen.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

25

IenW geeft aan dat het verschuiven van het basisjaar naar 2022 geen oplossing
is omdat het onzeker is of corona in 2022 onder controle is en er tegen die tijd
ook andere economische omstandigheden kunnen zijn met een substantiële invloed op verkeersintensiteiten. Momenteel wordt er nagedacht over mogelijkheden voor een correctiefactor (vast te leggen in de Omgevingsregeling) om te
voorkomen dat de BGE structureel te laag moet worden vastgesteld.
In §5.1 wordt ingegaan op de verschillende visies vanuit het ministerie van IenW
en de decentrale overheden op klachten, bezwaren en rechtszaken door burgers
door het vaststellen van de BGE.

4.2

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen

4.2.1

Structurele kosten als gevolg van monitoring
De extra structurele kosten van maatregelafwegingen en maatregelen als gevolg van
monitoring konden in het eerdere onderzoek naar de financiële effecten van het Aanvullingsbesluit geluid niet gekwantificeerd worden. Daarom is in dit onderzoek nogmaals
naar deze effecten gekeken.
Aan de hand van de resultaten van de monitoring stelt de gemeente (of het waterschap)
vast of de actuele geluidemissie hoger is dan de basisgeluidemissie. Bij overschrijding
van de BGE van meer dan 1,5 dB is de gemeente (of het waterschap) verplicht om de
gevolgen voor geluidgevoelige gebouwen in het geluidaandachtsgebied te onderzoeken.
Indien ook bij de geluidgevoelige gebouwen sprake is van een toename van meer dan
1,5 dB dient een bestuurlijke afweging van maatregelen te worden gemaakt. Alleen bij
een toename van 1,5 dB én overschrijding van de grenswaarde geldt de verplichting dat
de binnenwaarde moet worden nageleefd.
Deze bestuurlijke afweging dient in het vijfjaarlijkse monitoringsverslag te worden opgenomen en kan gevolgen hebben voor kosten.

4.2.2 Verplichte maatregelen BGE-systematiek
Alleen bij woningen langs 30 km/uur-wegen met een geluidbelasting hoger dan 70 dB
Lden (in het peiljaar) worden maatregelen door het Rijk gefinancierd. Bij overige woningen
(langs 30 km/uur-wegen) niet. Dit kan inhouden dat er woningen met een binnenwaarde
hoger dan 41 dB Lden niet worden gesaneerd. Bij reconstructie of monitoring kan het zijn
dat het treffen van maatregelen noodzakelijk is om te voldoen aan de binnenwaarde. De
kosten hiervoor komen te liggen bij de gemeenten. Bevoegde gezagen konden de omvang
van deze kostentoename (in het vorige onderzoek) nog niet goed inschatten.

Tekstkader 2. Financiële effecten maatregelafwegingen en maatregelen

Financiële effecten
1. Structurele kosten als gevolg van monitoring
Uit de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten blijkt dat de meeste respondenten geen of een beperkt aantal situaties verwachten waarin bij monitoring
overschrijdingen van de BGE van minimaal 1,5 dB worden geconstateerd. Hier
liggen verschillende redenen aan ten grondslag:


26

De taak om te monitoren zorgt er naar verwachting voor dat gemeenten de
geluidtoename bij ontwikkelingen en verkeersbesluiten extra scherp toetsen.
Daarmee voorkomen gemeenten dat zij zelf (in plaats van de initiatiefnemer)
opdraaien voor de kosten van maatregelen.

Sira Consulting B.V.



Er wordt niet verwacht dat autonome groei meer dan 40% zal bedragen en
daardoor zal leiden tot overschrijdingen van 1,5 dB30. Op basis van de huidige
verkeersontwikkelingstrends is de autonome31 groei van het verkeer 0 tot 1%
per jaar.

Wel zou het kunnen voorkomen dat verkeersbesluiten of ruimtelijke plannen, die
op zichzelf, beperkte effecten hebben (en niet worden getoetst), gezamenlijk een
effect laten zien bij monitoring. Respondenten verwachten dat dit met name voorkomt bij rustigere wegen (30 km/uur-wegen). Verwacht wordt dat het beperkt
voorkomt dat er dan meer dan 40% autonome groei is én grenswaarden worden
overschreden en maatregelen verplicht zijn. Of er uit beweging van gemeenten
maatregelen worden genomen, is afhankelijk van het budget dat gemeenten hiervoor willen vrijmaken. Dit is naar verwachting beperkt. Respondenten in het onderzoek konden niet goed voorspellen hoe vaak monitoring zal leiden tot
(verplichte) maatregelafwegingen en maatregelkosten. Daarom kan dit effect op
dit moment niet gekwantificeerd worden.

Tabel 14. Structurele bestuurlijke lasten provincies voor controleren kleine gemeentelijke
plannen
Bevoegd gezag

Aanpassing eenmalige uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Provincies

€0

€ 130.000

Totaal

€0

€ 130.000

2. Verplichte maatregelen BGE-systematiek
In de interviews met gemeenten en Omgevingsdiensten wordt aangegeven dat
bekend is dat in de huidige situatie, onder de Wet geluidhinder, een groot deel
van de woningen geen passend binnenniveau heeft. Dit zijn met name woningen
uit de jaren 80 en ouder. Gemeenten en omgevingsdiensten geven aan dat er in
de huidige situatie veel woningen langs wegen liggen met een geluidbelasting
tussen 66 en 70 dB waarbij de binnenwaarde 41 dB benadert of overschrijdt.
Onder de huidige Wet geluidhinder komen deze woningen vaak niet ‘bovendrijven’
omdat er niet wordt gemonitord en omdat 30 km/uur-wegen niet gezoneerd zijn
en er niet aan normen hoeft te worden getoetst. Onder de nieuwe regelgeving
worden deze wegen echter wel getoetst. Wanneer de geluidbelasting met 1,5 dB
toeneemt vanwege autonome verkeersgroei én de maximale waarde wordt overschreden, dan moet het binnenniveau worden gegarandeerd. De kosten voor sanering komen dan voor rekening van de gemeenten (waarschijnlijk wordt 50%
door het Rijk gefinancierd (in overleg)). Aangegeven wordt dat wanneer het een
weg betreft die druk is (en een geluidbelasting van tussen 66 en 70 dB heeft), de
kans op een overschrijding van 1,5 dB vanwege verkeerstoename klein is. (40%
verkeersgroei past niet op een drukke weg). Verwacht wordt dat een dergelijke

30

1,5 dB toename staat gelijk aan 40% groei van de verkeersintensiteit bij gelijkblijvende verkeersamenstelling (qua vrachtwagen, bestelwagens en personenwagens en type aandrijving (dus geen groei
elektrisch)).
31

Van belang is te benadrukken dat het hier alleen om autonome groei gaat. Dat wil zeggen, niet om
groei die ontstaat ten gevolge van planvorming en ook niet van grote indirecte effecten van planvorming.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

27

overschrijding aannemelijker is bij rustigere 30 km/uur-wegen waar auto’s dicht
langs gevels van ‘oude huizen’ rijden.
Wij schatten in dat de wijzigingen leiden tot een toename van kosten voor gemeenten van minimaal € 5.350.00032 en maximaal € 10.710.00033. Hierbij is geen
rekening gehouden met het deel van de kosten dat mogelijk nog door het Rijk
wordt gefinancierd. De kosten zijn eenmalig maar zijn naar verwachting verspreid
over een periode van tien jaar.
Deze inschatting is gebaseerd op basis van de volgende uitgangspunten:


Er liggen naar verwachting 6.300 geluidgevoelige gebouwen langs een 30
km/uur-weg met een geluidbelasting van 69 of 70 dB.34



De huidige gemiddelde verkeersgroei (voor corona) is 0 à 1%. Als gevoeligheidsanalyse: bij een jaarlijkse verkeersgroei van 1,5%, 3% of 4,5% is in een
periode van tien jaar de groei van het geluid 0.7, 1.3 of 1.9 dB. Er is 10 jaar
lang telkens 3% autonome groei nodig voor 1,5 dB. Dit is fors en zal slechts
incidenteel voorkomen op 30 km/uur-wegen met meer dan 1.000 motorvoertuigen per etmaal voor (zie ook bovenstaande verwachtingen van gemeenten
en omgevingsdiensten).



Bij lagere snelheden geldt bovendien dat het toenemende aandeel elektronische motorvoertuigen tot minder geluid per voertuig gaat leiden. De komende
jaren zal het aandeel elektrische voertuigen, zeker in binnenstedelijke situaties fors toenemen



Voor de inschatting wordt er daarom van uitgegaan dat bij minimaal 0% en
maximaal 5% van de bovengenoemde 6.300 geluidgevoelige gebouwen
sprake is van een forse verkeersgroei over een periode van tien jaar.



De gemiddelde kosten voor gevelisolatie voor een woning bij een geluidklasse
van 69 dB tot 70 dB om de binnenwaarde te behalen bedragen € 17.000 per
geluidgevoelig gebouw.35

Tabel 15. Eenmalig effect Verplichte maatregelen BGE-systematiek
Bevoegd gezag

Eenmalig uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Gemeenten

€0

€ 5.355.000

Totaal

€0

€ 5.355.000

Aandachtspunten

28



In §5.2 wordt ingegaan op de verschillende visies vanuit het ministerie van
IenW en de decentrale overheden over klachten, bezwaren en rechtszaken
door burgers door het vaststellen van de saneringslijst.



Uit de expertsessie (die na de interviews plaatsvond) kwam vanuit zowel de
experts vanuit de decentrale overheden als de experts van het ministerie van
IenW, naar voren dat de bestuurlijke lasten structureel toenemen vanwege
extra aandacht voor geluid in de interbestuurlijke overleggen (die nu ook al

32

5%*6.300 geluidgevoelige gebouwen * € 17.000 = € 5.350.000

33

10%*6.300 geluidgevoelige gebouwen * € 17.000 = € 10.710.000

34

Bron: dBvision

35

Bron: dBvision

Sira Consulting B.V.

plaatsvinden in verband met de taak voor een goede doorstroming van het
verkeer). Extra aandacht voor geluid is tijdens deze overleggen nodig met het
oog op de monitoringsverplichtingen en het risico op verplichte maatregelen
wanneer er bij de monitoring sprake is van een overschrijding van de BGE of
GPP. Omdat dit echter tijdens de interviews niet aan bod is gekomen, weten
wij niet hoeveel extra tijd nodig zal zijn voor deze interbestuurlijke lasten.36
Vanuit de gemeenten wordt aangegeven dat afstemming tussen wegbeheerders onderling daarnaast meer tijd en geld kost omdat juist veel kleine plannen op termijn invloed hebben op het totale verkeer. Wegbeheerders moeten
daar onderling uitkomen en dit kost extra tijd en geld. Het ministerie van
IenW geeft echter aan dat het voortdurend monitoren van allerlei kleine gemeentelijke plannen, zoals het bouwen van enkele woningen, niet nodig is
omdat deze normaliter niet tot relevante toename van de verkeersintensiteiten leiden.

4.3

Effecten van vormverschillen
De structurele effecten van vormverschillen als gevolg van expliciete verplichtingen (die
in het huidige recht onder ‘een goede ruimtelijke ordening’ zoals bedoeld in de Wro vallen)
konden in het eerdere onderzoek naar de financiële effecten van het Aanvullingsbesluit
geluid niet gekwantificeerd konden worden. Daarom is in dit onderzoek nogmaals naar
deze effecten gekeken.
Toetsen wegen boven 1.000 voertuigen per etmaal
In de huidige situatie geldt dat het geluid van de 30 km/uur-wegen in het kader van een
goede ruimtelijke ordening moet worden meegewogen, maar voor die wegen gelden geen
normen. Er worden in de huidige situatie dus geen formele hogere waardeprocedures
voor 30 km/uur-wegen uitgevoerd. Een deel van deze wegen heeft meer dan 1.000 voertuigen per etmaal. De verplichting in het Aanvullingsbesluit geluid om wegen met meer
dan 1.000 motorvoertuigen per etmaal te toetsen kan bij sommige gemeenten wel leiden
tot extra uitvoeringslasten, afhankelijk van de manier waarop deze nu in de praktijk worden meegewogen. Dit betreft bijvoorbeeld ook eisen rondom geluidwering voor nieuwe
woningen langs 30 km/uur-wegen. Deze vormverschillen kunnen tot een verandering van
de uitvoeringslasten leiden.
De structurele kosten voor maatregelafwegingen en maatregelen nemen mogelijk toe
vanwege de uitbreiding naar 30 km/uur-wegen. De mogelijke financiële effecten hiervan
zijn niet gekwantificeerd in het effectenonderzoek van het aanvullingsbesluit.
Toetsing geluidregels voor ruimtelijke plannen, niet zijnde een plan voor de aanleg of wijziging van een weg, die een toename van verkeer veroorzaken van
meer dan 1,5 dB
In de huidige situatie moet er vanwege de plicht tot ruimtelijke ordening rekening worden
gehouden met geluid bij ruimtelijke plannen, waaronder het geluid vanwege de verkeersaantrekkende werking van dit plan. In de voorgenomen situatie geldt een explicietere
verplichting voor ruimtelijke plannen die een toename van verkeer veroorzaken van meer
dan 1,5 dB. Omgevingsplannen die een toename van de verkeersintensiteit op een andere
weg of spoorweg toelaat, voorziet erin dat het geluid afkomstig van die weg of spoorweg

36

Tijdbesteding voor overleg tussen waterschappen en gemeenten (t.b.v. de monitoringsverplichting)
is in het onderzoek naar het Aanvullingsbesluit geluid voor waterschappen meegenomen bij de extra
structurele lasten voor waterschappen vanwege het beheren van het beleid (zie §3.2.4).

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

29

op geluidgevoelige gebouwen niet meer dan 1,5 dB toeneemt (art. 5.78ad). Daarbij moet
er met meer wegen rekening gehouden worden dan in de huidige situatie. Uit het onderzoek naar de effecten van het Aanvullingsbesluit geluid blijkt dat vormvereisten zouden
kunnen leiden tot een verandering van de uitvoeringslasten.
Tekstkader 3. Financiële effecten vormverschillen

Financiële effecten
Toetsing 30 km/uur-wegen met wegen boven 1.000 voertuigen per etmaal
Uit de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten blijkt dat de wijze waarop
gemeenten in de huidige situatie omgaan met 30 km/uur-wegen met meer dan
1.000 voertuigen per etmaal verschilt per gemeente. Uit de interviews leiden wij
af dat er grofweg drie groepen gemeenten zijn:
1. Gemeenten die 30 km/uur-wegen met meer dan 1.000 motorvoertuigen per
etmaal in de huidige situatie al beschouwen als zijnde gezoneerde wegen. Deze
gemeenten verwachten geen financiële effecten.
2. Gemeenten die in de huidige situatie het geluid van 30 km/uur-wegen wel
meewegen in het kader van een goede ruimtelijke ordening maar daar geen
verplichte consequenties aan verbinden voor de initiatiefnemer. Deze gemeenten verwachten dat de kosten voor initiatiefnemers (voor gevelmaatregelen)
toenemen. Dit betreft een regeldrukeffect.
3. Gemeenten die in de huidige situatie 30 km/uur-wegen met boven 1.000 voertuigen per etmaal beperkt of globaal meenemen in het kader van de Wro. Een
formele afweging vindt dan alleen plaats als er zienswijzen zijn ingediend of
sprake is van grote verkeersstromen. Deze gemeenten verwachten een toename van de bestuurlijke lasten als gevolg van een uitgebreidere motivering
voor de afweging. Ook verwachten zij dat de onderzoekslasten en maatregelkosten voor initiatiefnemers toenemen. Dit betreft een regeldrukeffect.
Bestuurlijke lasten gemeenten
Op basis van de interviews met gemeenten en Omgevingsdiensten schatten wij in
dat de expliciete verplichting om 30 km/uur-wegen te toetsen leidt tot een structurele toename van de uitvoeringslasten van minimaal € 0,4 miljoen en maximaal
€ 0,7 miljoen per jaar. Deze inschatting is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:

30



Op basis van de interviews schatten wij in dat 20% van de gemeenten in de
derde groep zit en te maken krijgt met een toename van de bestuurlijke lasten.



De kosten die door gemeenten zijn benoemd zijn naar verwachting niet representatief voor het landelijke beeld, omdat deze kosten sterk afhangen van het
aantal kilometers dat een gemeente beheert. Om deze reden berekenen we de
landelijke toename van de bestuurlijke lasten op basis van de gemiddelde extra
bestuurlijke lasten per beheerde kilometer.



Op basis van de interviews met omgevingsdiensten en gemeenten schatten wij
in dat de bestuurlijke lasten voor deze gemeenten gemiddeld minimaal € 18
en maximaal € 29 per kilometer weg (per jaar) bedragen. Deze kosten betreffen interne uren voor een uitgebreidere motivatie in het ruimtelijke spoor en
extra akoestische onderzoeken voor gemeentelijke initiatieven.



De gemiddelde kosten per kilometer worden vermenigvuldigd met het totale
aantal kilometer per type wegbeheerder in tabel 7.

Sira Consulting B.V.

Tabel 16. Structurele effecten als gevolg van 30 km/uur-wegen
Bevoegd gezag

Structurele uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

€ 120.00037

€ 193.00038

Niet-agglomeratiegemeenten

€ 311.00039

€ 500.00040

Totaal

€ 431.000

€ 693.000

Bestuurlijke lasten waterschappen
Het structurele effect voor waterschappen is naar verwachting beperkt omdat waterschappen in verhouding tot gemeenten weinig 30 km/uur-wegen beheren41.
Daarom is het effect niet gekwantificeerd.
Financiële effecten initiatiefnemers
Op basis van de verwachtingen van de gemeenten is te verwachten dat de regeldruk voor andere initiatiefnemers toeneemt (onderzoekslasten en maatregelkosten). Dit geldt voor initiatieven in gemeenten waar 30 km/uur-wegen in de huidige
situatie niet als ‘gezoneerd’ worden beschouwd (groep 2 en 3). Respondenten
konden echter niet goed voorspellen hoe vaak extra onderzoek vereist zal worden
van initiatiefnemers en wat dit gaat betekenen voor de maatregelkosten. Deze
regeldruktoename kan daarom niet gekwantificeerd worden.

Toetsing geluidregels voor ruimtelijke plannen
Uit de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten blijkt dat er verschillende
verwachtingen zijn over de gevolgen van de expliciete verplichting tot het toetsen
van ruimtelijke plannen.


Het merendeel van de gemeenten en omgevingsdiensten geeft aan geen significante effecten te verwachten op de bestuurlijke lasten als gevolg van de
expliciete verplichting om ruimtelijke plannen te toetsen. Deze gemeenten geven aan dat voor hen met name het verschil is dat niet alleen gekeken moet
worden naar wegen die direct onder het plan liggen, maar ook naar omliggende
wegen42. Op basis van interviews met bedrijven (onderzoeksbedrijven) verwachten wij niet dat de onderzoekslasten daardoor significant toenemen. Voor
het bevoegd gezag betekent dit dat de beoordeling en afweging uitgebreider
wordt ten opzichte van de huidige situatie. Op basis van de interviews met
gemeenten en omgevingsdiensten verwachten we dat de beoordeling van het
effect op omliggende wegen met name extra tijd kost wanneer er een significant effect op omliggende wegen blijkt te zijn, anders is de extra tijdbesteding
beperkt.



Er zijn ook gemeenten die verwachten dat de expliciete verplichting om de
geluidregels bij ruimtelijke plannen te toetsen voor hen wel extra bestuurlijke
lasten veroorzaakt en opzichte van de huidige situatie. Zij verwachten dat de
explicietere verplichting ervoor zorgt dat burgers makkelijker naar de rechter
stappen bij een overschrijding van 1,5 dB. Hierdoor is een formelere afweging
nodig is en vaker onderzoek om te voldoen aan de wetgeving in plaats van een
motivatie.

Bestuurlijke lasten

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

31

Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten schatten wij in
dat de expliciete verplichting om ruimtelijk te toetsen leidt tot een structurele toename van de bestuurlijke lasten van minimaal € 0,8 miljoen en maximaal € 1,6
miljoen per jaar. Deze inschatting is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:


Op basis van de interviews schatten wij in dat 20% van de gemeenten te maken krijgt met een toename van de bestuurlijke lasten.



De kosten die door gemeenten zijn benoemd zijn naar verwachting niet representatief voor het landelijke beeld omdat deze kosten sterk afhangen van het
aantal kilometer dat een gemeente beheert. Om deze reden berekenen we de
landelijke toename van de bestuurlijke lasten op basis van de gemiddelde extra
bestuurlijke lasten per beheerde kilometer.



Op basis van de interviews met omgevingsdiensten en gemeenten schatten wij
in dat de bestuurlijke lasten voor deze gemeenten gemiddeld minimaal € 37
en maximaal € 68 per kilometer weg (per jaar) bedragen. Deze kosten betreffen interne uren voor een uitgebreidere motivatie in het ruimtelijke spoor en
extra akoestische onderzoeken voor gemeentelijke initiatieven.



De gemiddelde kosten per kilometer worden vermenigvuldigd met het totale
aantal kilometer per type wegbeheerder in tabel 7.

Tabel 17. Structurele effecten als gevolg van expliciete verplichting om ruimtelijke plannen
te toetsen
Bevoegd gezag

Structurele uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Agglomeratiegemeenten

€ 246.00043

€ 453.00044

Niet-agglomeratiegemeenten

€ 638.00045

€ 1.173.00046

Totaal

€ 884.000

€ 1.626.000

Financiële effecten initiatiefnemers
Op basis van de verwachtingen van de gemeenten is te verwachten dat de regeldruk voor andere initiatiefnemers toeneemt (onderzoekslasten). Dit geldt voor initiatieven bij de gemeenten (20%) die in de huidige situatie niet bij alle ruimtelijke
plannen vragen om akoestisch onderzoek. Het effect op maatregelkosten is naar
verwachting beperkt omdat het naar verwachting veel gaat om kleinere plannen

37

33.286 km * € 18 * 20% ≈ € 120.000

38

33.286 km * € 29 * 20% ≈ € 193.000

39

86.274 km * € 18 * 20% ≈ € 311.000

40

86.274 km * € 29 * 20% ≈ € 500.000

41

Op basis van navraag bij waterschappen gaan we ervan uit dat circa 1% van de waterschapswegen
30 km/uur-wegen betreft.
42

Het ministerie van IenW geeft aan dat in het kader van ‘goede ruimtelijke ordening’ ook deze
omliggende wegen al moeten zijn meegewogen. Dit is dus echter niet wat de gemeentelijke respondenten aangeven wat in de praktijk gebeurd.

32

43

33.286 km * € 37 * 20% ≈ € 246.000

44

33.286 km * € 68 * 20% ≈ € 453.000

45

86.274 km * € 37 * 20% ≈ € 638.000

46

86.274 km * € 68 * 20% ≈ € 1.173.000

Sira Consulting B.V.

met beperkte effecten. Respondenten konden echter niet goed voorspellen hoe
vaak extra onderzoek vereist zal worden van initiatiefnemers en wat dit gaat betekenen voor de maatregelkosten. Deze regeldruktoename kan daarom niet gekwantificeerd worden.

4.4

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen
en industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen en referentiepunten
In de huidige situatie zijn de regels voor het berekenen en meten van de geluidsbelasting
en de geluidproductie opgenomen in het “Reken- en meetvoorschrift geluid 2012”. Voor
industrieterreinen verwijst het RMG door naar de “Handleiding meten en rekenen Industrielawaai”.
Wijzigingen wegen
In bijlage IVd van de aanvullingsregeling zijn de meet- en rekenmethodes opgenomen
voor het berekenen van geluid op woningniveau en het berekenen van geluidproductieplafonds voor wegen. Doel van de wijzigingen is om beter aan te sluiten op de systematiek van de Omgevingswet en om de rekenmethodes te actualiseren op basis van nieuwe
inzichten. De verschillen zijn opgenomen in hoofdstuk IV van de bijlage.
De belangrijkste wijzigingen zijn dat standaardrekenmethode 1 vervalt, dat de meteocorrectie wordt aangepast en dat er een methode is opgenomen voor het bepalen van de
afschermende effecten van hellende schermen.
Wijzigingen spoorwegen
In bijlage IVe van de aanvullingsregeling zijn nieuwe meet- en rekenmethodes opgenomen voor het berekenen van geluid op woningniveau en het berekenen van geluidproductieplafonds voor spoorwegen. Doel van de wijzigingen is om beter aan te sluiten op
de systematiek van de Omgevingswet en om de rekenmethodes te actualiseren op basis
van nieuwe inzichten. De verschillen zijn in opgenomen in hoofdstuk IV van de bijlage.
De belangrijkste wijzigingen voor spoorwegen komen overeen met die voor wegen, met
als extra wijziging dat er een rekenmethode is opgenomen voor tramemissie.
Wijzigingen industrie
In de aanvullingsregeling zijn de meet- en rekenmethode voor het geluid door industrie
opgenomen (Bijlage IVf). Deze methode voorziet in het bepalen van het geluid van activiteiten die op een industrieterrein plaatsvinden en voor het geluid van een industrieterrein als geheel. De nieuwe methode is gebaseerd op het RMG 2012 en de Handleiding
meten en rekenen industrielawaai (HMRI). De verschillen zijn opgenomen in hoofdstuk
IV van de bijlage. De belangrijkste wijziging is dat er voor het geluid van een industrieterrein uitgegaan moet worden van Lden en Lnight in plaats van Letmaal (representatieve bedrijfssituatie).
Wijzigingen- geluidproductieplafonds ((spoor)wegen en industrie)
In aanvulling op bijlagen IVd, IVe en IVf zijn in bijlage IVg de bepalingen opgenomen
voor het berekenen van geluid op referentiepunten. De verschillen zijn in opgenomen in
hoofdstuk IV van de bijlage. Het belangrijkste verschil is dat omgevingsfactoren niet meer
meegewogen moeten worden in de vaststelling van de geluidproductieplafonds.

Tekstkader 4. Financiële effecten reken- en meetvoorschriften

Financiële effecten

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

33

Wijzigingen wegen en spoorwegen
De gewijzigde rekenvoorschriften leiden tot een eenmalige aanpassing in de software die wordt gebruikt om geluidbelasting te berekenen. Waar het gaat om verkeerslawaai, vallen de kosten voor deze aanpassingen onder het normale
onderhoud en beheer. Op basis van de interviews met bedrijven, gemeenten en
omgevingsdienst verwachten wij niet dat de gewijzigde rekenregels leiden tot
structurele financiële gevolgen. Wel verwachten enkele respondenten eenmalig
een aantal uur tijd kwijt te zijn aan kennisname van de reken- en meetvoorschriften. Wij verwachten dat de totale tijd die wordt besteed aan kennisname van de
reken- en meetvoorschriften binnen de bandbreedte van tijdbesteding valt die al
is opgenomen in het rapport met de financiële effecten van het Aanvullingsbesluit
geluid.
Wijzigingen industrie
In het onderzoek naar de financiële effecten van het Aanvullingsbesluit geluid zijn
verschillende inschattingen van kosten gemaakt als gevolg van de verplichting om
geluidproductieplafonds voor industrieterreinen op te zetten. Op basis van de interviews met bedrijven, omgevingsdiensten en gemeenten verwachten we niet dat
gewijzigde rekenregels voor industrie in de aanvullingsregeling, leiden tot aanvullende eenmalige of structurele financiële effecten.
Wel geldt dat sommige adviseurs en omgevingsdiensten hoge kosten verwachten
voor het achterhalen van bedrijfsgegevens om het jaargemiddelde te bepalen
(deze is nodig voor het bepalen van het GPP en het geluidaandachtsgebied). Daarbij gaan ze ervan uit dat deze gegevens binnen twee jaar verzameld dienen te
worden en dus niet kunnen wachten op de eerstvolgende vergunningaanvraag.
Voor de eerste vaststelling zijn deze gegevens echter niet nodig. Het achterhalen
van deze bedrijfsgegevens is alleen nodig wanneer de gemeente na de eerste
vaststelling bepaalt om de GPP’s te verlagen. Dit is echter een besluit van de gemeente en niet voorgeschreven in het Aanvullingsbesluit geluid. Verder moeten
vergunningen actief aangepast worden als redelijke sommatie is toegepast. Hiervoor geldt echter dat bevoegde gezagen een termijn van vijf jaar hebben die waar
nodig door de gemeente kan worden verlengd.
Op basis van de interviews met omgevingsdiensten wordt verwacht dat in een
aantal gebieden waar veel vervlechting is van verschillende geluidbronnen extra
eenmalige uitvoeringslasten voor gemeenten en omgevingsdiensten optreden om
het gezamenlijke geluid van alle industrieterreinen te bepalen. Dit is een extra
slag om inzichtelijk te maken wat de bronsoort industrie voor impact heeft op de
regio. De bronsoorten kunnen namelijk overlappen.
Om hier overeenstemming over te krijgen tussen gemeenten en omgevingsdiensten uit verschillende regio’s47 moeten de volgende eenmalige werkzaamheden
uitgevoerd worden:


Communicatie overheden onderling



Overeenstemming over omgevingsmodel



Overeenstemming over geluid bronsoorten met elkaar



Overeenstemming over de jaarmiddeling

47

Dit betreft dus niet de relatie tussen gemeente en omgevingsdienst als opdrachtgever en opdrachtnemer, maar inhoudelijke afstemming tussen verschillende gemeenten en verschillende omgevingsdiensten die te maken hebben met de impact van een industrieterrein op de verschillende regio’s waar
ze verantwoordelijk voor zijn/werkzaamheden voor uitvoeren.

34

Sira Consulting B.V.

Tabel 18. Eenmalige uitvoeringslasten gemeenten overeenstemming overlapping bronsoorten
Gemeente

Eenmalige uitvoeringslasten (€)

Uitvoeringslasten

€ 144.00048

Deze inschatting is gemaakt aan de hand van de volgende uitgangspunten:


Aangenomen wordt dat er in Nederland ongeveer tien regio’s zijn waar veel
vervlechting is en waar deze eenmalige werkzaamheden van toepassing zijn.



Op basis van de interviews nemen we aan dat per regio eenmalig 200 uur
wordt besteed door experts van omgevingsdiensten en gemeenten.



Voor het uurtarief van gemeenten en omgevingsdiensten wordt uitgegaan van
schaal 11 (€ 72 per uur).

Aandachtspunten


4.5

In §5.3 wordt ingegaan op de verschillende visies vanuit het ministerie van
IenW en de decentrale overheden over het geluid van spoorwegemplacementen en de bijbehorende onderzoekskosten.

Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen
en spoorwegen en industrieterreinen
In de huidige situatie geeft de geluidzone het gebied aan waarbinnen de geluidregels van
toepassing zijn. De ligging van de buitengrens van het geluidaandachtsgebied is voor:


Industrielawaai minimaal gelijk aan de 50 dB(A) contour rond het industrieterrein.



Verkeerslawaai gebaseerd op de door de wet voorgeschreven breedte van de zone.
De zonegrens loopt evenwijdig aan de wegas op die afstand waar gemiddeld een geluidbelasting is te verwachten van 48 dB.



Spoorwegen vastgesteld in de Regeling zonekaart spoorwegen.

Wijzigingen
In de voorgenomen situatie vervangt het begrip ‘geluidaandachtsgebied het begrip ‘geluidzone’. Een geluidaandachtsgebied is een locatie langs een weg of spoorweg of rond
een industrieterrein waarbinnen het geluid hoger zou kunnen zijn dan de standaardwaarden.
Bij het bepalen van het geluidaandachtsgebied voor geluidbronnen waarvoor een GPP is
vastgesteld moeten de geluidbrongegevens worden gebruikt die ten grondslag liggen aan
het GPP. Bij het bepalen van het geluidaandachtsgebied voor gemeentewegen, waterschapswegen of lokale spoorwegen, moeten de geluidbrongegevens worden gebruikt die
ten grondslag liggen aan de Basisgeluidsemissie (BGE).
De aanvullingsregeling schrijft per geluidbron voor hoe geluidaandachtsgebieden bepaald
dienen te worden.


Industrie (bijlage IVc en IVf (methode II))



Wegen (bijlage IVc en IVd)

48

10 *200 uur*€ 72 ≈ € 144.000

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

35



Spoorwegen (bijlage IVc en IVe)

Over het algemeen geldt dat:


Geluidaandachtsgebieden bepaald worden op basis van de geluidcontour van de standaardwaarde voor de geluidbronsoort.



Bij het berekenen van een geluidaandachtsgebied geen rekening gehouden wordt met
bestaande bebouwing of afschermende objecten, met uitzondering van bebouwing en
objecten aanwezig als brongegeven voor die geluidbronsoort voor de bepaling van
geluidproductieplafonds.



Voor lokale wegen (zonder geluidproductieplafonds) waarvoor geen verkeersgegevens bekend zijn, mogen de contouren bepaald worden met vaste afstanden.

a. Industrie
De rekenmethode voor industrie is op een aantal punten aangepast om het geluidaandachtsgebied zoveel mogelijk overeen te laten komen met de geluidzone. In de voorgenomen situatie moet bijvoorbeeld op een hoogte van 30 meter gerekend worden, terwijl
in de huidige situatie op 5 meter hoogte gerekend wordt. Ook zijn er enkele andere wijzigingen in de rekenmethode doorgevoerd.
b. Wegen
Voor wegen (waarvoor verkeersgegevens bekend zijn) moet het geluidaandachtsgebied
in de voorgenomen situatie bepaald worden op basis van de geluidcontour, terwijl in de
huidige situatie uitgegaan wordt van een standaardafstand van de weg. Voor lokale wegen waarvoor geen verkeersgegevens bekend zijn, mogen de contouren bepaald worden
met vaste afstanden.
c. Spoorwegen
Voor spoorwegen moet het geluidaandachtsgebied in de voorgenomen situatie bepaald
worden op basis van de geluidcontour.

Tekstkader 5. Financiële effecten bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en spoorwegen en industrieterreinen

Financiële effecten
Industrie
Het bepalen van het geluidaandachtsgebied en het bepalen van de geluidproductieplafonds voor industrieterreinen wordt op basis hetzelfde rekenmodel uitgevoerd. De kosten hiervoor zijn al inzichtelijk gemaakt bij het onderzoek naar de
financiële effecten van het Aanvullingsbesluit geluid. IenW heeft de rekenmethodiek voor het bepalen van de aandachtsgebieden zo gekozen dat er gemiddeld
beperkt verschil zal zijn tussen de oppervlakte van de huidige geluidzone en het
nieuwe geluidaandachtsgebied. Wel blijkt uit de interviews met omgevingsdiensten dat wordt verwacht dat het geluidaandachtsgebied voor industrieterreinen
groter wordt vanwege het effect van het toevoegen van het geluid van afgemeerde
schepen. Dit is echter geen gevolg van het Aanvullingsspoor geluid maar een direct
gevolg van de uitspraak van de Raad van State over het geluid van afgemeerde
schepen, dat zich ook onder het huidige recht zou gaan voordoen.
In §5.4 wordt nader ingegaan op de verschillende visies vanuit het ministerie van
IenW en de decentrale overheden over de omvang van geluidaandachtsgebieden
van industrieterreinen.
Wegen en spoorwegen
Voor het berekenen van de geluidaandachtsgebieden dienen de BGE of GGP-gegevens en gridpunten in een rekenmodel te worden opgenomen.

36

Sira Consulting B.V.

Gemeenten en waterschappen
Op basis van de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten verwachten wij
dat als dit geautomatiseerd kan, de uitvoeringslasten voor het berekenen van het
geluidaandachtsgebied beperkt zijn. Als deze gegevens handmatig moeten worden
ingevoerd dan zorgt het berekenen van de geluidaandachtsgebieden wel voor een
significante tijdbesteding.
In de onderstaande tabel is een inschatting opgenomen van de eenmalige lasten
voor het bepalen van de geluidaandachtsgebieden.
Tabel 19. Eenmalige uitvoeringslasten gemeenten geluidaandachtsgebieden bepalen
Eenmalige uitvoeringslasten (€)

Uitvoeringslasten gemeenten
Uitvoeringslasten waterschappen
Totaal

Minimaal

Maximaal

€ 137.00049

€ 1.094.00050

€ 2.00051

€ 14.00052

€ 139.000

€ 1.108.000

Deze inschatting is gemaakt aan de hand van de volgende uitgangspunten:


Op basis van de interviews is aangenomen dat wanneer geluidaandachtsgebieden geautomatiseerd kunnen worden bepaald, dit gemiddeld 5 uur per gemeente of waterschap kost.



Op basis van de interviews is aangenomen dat wanneer geluidaandachtsgebieden niet geautomatiseerd bepaald moeten worden, dit gemiddeld 40 uur per
gemeente kost.



Voor het uurtarief van gemeenten, waterschappen en omgevingsdiensten
wordt uitgegaan van schaal 11 (€ 72 per uur).



Er wordt uitgegaan van 380 gemeenten en 5 waterschappen.

In het scenario dat geluidaandachtsgebieden structureel handmatig bepaald zouden moeten worden, zou er ook sprake zijn van een toename van de structurele
uitvoeringslasten. Het geluidaandachtsgebied dient berekend te worden wanneer
de BGE van een weg wijzigt. Bijvoorbeeld wanneer een gemeente daarvoor kiest
naar aanleiding van monitoring of bij de aanleg of wijziging van een weg. De
respondenten kunnen de structurele lasten echter nog niet goed inzichtelijk maken
omdat zij nog niet goed kunnen voorspellen hoe vaak dit gebeurt.
Provincies, RWS en ProRail
Op basis van de interviews met provincies verwachten wij dat de aandachtsgebieden op basis van GPP-gegevens automatisch met rekenmodellen bepaald kunnen
worden. Daarom zijn er naar verwachting geen meerkosten voor het bepalen van
geluidaandachtsgebieden ten opzichte van het bepalen van de GPP’s.
Voor lokale wegen en sporen wordt niet verwacht dat de gewijzigde methode om
de buitengrens te bepalen van het geluidaandachtsgebied (in plaats van de

49

380 gemeenten * 5 uur * € 72 ≈ € 137.000

50

380 gemeenten * 40 uur * € 72≈ € 1.094.000

51

5 waterschappen * 5 uur * € 72 = € 2.000

52

5 waterschappen * 40 uur * € 72 = € 14.000

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

37

geluidzone) gezamenlijk leidt tot een significant verschil in omvang van het aandachtsgebied. Het geluidaandachtsgebied wordt op rustigere wegen (buiten bebouwde kom) naar verwachting wat kleiner en op wegen binnen bebouwd gebied
wat groter.
De verwachting van het ministerie van IenW is dat de grenzen van het aandachtsgebied voor enkele rijkswegen verder van de geluidbron komen te staan dan in de
huidige situatie. Dit zou een toename van het aantal akoestische onderzoeken
kunnen veroorzaken dat bedrijven moeten (laten) uitvoeren bij de realisatie van
geluidgevoelige locaties. Echter omdat de verhouding van het geluidaandachtsgebied bij rijkswegen ten opzichte van het overige geluidaandachtsgebied dermate
klein is, zijn de financiële effecten naar verwachting verwaarloosbaar.
Luchtvaart
Het gebied waarin luchtvaart moet worden betrokken bij de cumulatie wordt uitgebreid. Daarnaast geldt dat luchtvaart zwaarder gaat meetellen in cumulatie.
Omdat cumulatie niet genormeerd is, verwachten gemeenten en omgevingsdiensten dat dit ervoor zorgt dat er meer onderzoek moet worden verricht ten behoeve
van bestuurlijke afwegingen en motivatie. Dit hoeft niet altijd tot andere afwegingen te leiden maar zorgt wel voor extra kosten. Dit is een indirect effect van het
wijzigen van de gewijzigde reken-/meetmethodiek. Op basis van de interviews
met gemeenten en omgevingsdiensten verwachten we dat met name gemeenten
die dicht bij luchtvaart zitten te maken krijgen met lasten als gevolg van deze
wijziging. Omdat de lasten alleen bij specifieke locaties voorkomen zijn de lasten
landelijk genomen beperkt.
Er wordt momenteel gewerkt aan een nadere impactanalyse naar de mogelijke
consequenties van de actualisering van de rekenregel. Samen met de bestuurlijke
partners worden de resultaten daarvan gewogen voordat een definitief besluit
wordt genomen over de inwerkingtreding van de geactualiseerde rekenregel voor
luchtvaartgeluid.

4.6

Aanleverplicht gegevens geluidregister en
bepalen geluidbrongegevens
Het geluidregister is een openbare database waar de geluidproductieplafonds in worden
vastgelegd, samen met de brongegevens waarop zij zijn gebaseerd. Geluidbrongegevens
zijn de gegevens over de geluidemissie van een geluidbron. Deze moeten worden geregistreerd bij het vaststellen van een geluidproductieplafond. De geluidbrongegevens zijn
in de huidige situatie opgenomen in de geluidregisters van RWS en ProRail. In de Regeling
geluid milieubeheer voor wegen en spoorwegen is voorgeschreven om welke soorten gegevens het gaat.
Dit zijn ten minste:


de ligging van de referentiepunten;



de heersende geluidproductie op de referentiepunten;



hoogte van het GPP, hoe het GPP tot stand is gekomen;



de brongegevens die behoren bij elk van deze GPP’s.

Bij wijzigingen van GPP’s, is ook informatie omtrent de vrijstelling- en ontheffing van
naleving van het plafond in het register opgenomen. Daarnaast is in het register aangegeven voor welke wegen en spoorwegen een saneringsplan is opgesteld. Het

38

Sira Consulting B.V.

geluidregister is momenteel verankerd in de Wet milieubeheer (art. 11.25 Wm en art.
11.46, tweede lid Wm) en wordt beheerd door de Minister van Infrastructuur en Waterstaat.
Wijziging
Onder de Wet Milieubeheer bestaat al de verplichting voor beheerders van rijkswegen en
hoofdspoorwegen om de geluidbrongegevens aan te leveren in het geluidregister. Het
Aanvullingsbesluit breidt deze verplichting uit voor provinciale wegen en industrieterreinen. In de Aanvullingsregeling is uitgewerkt waar de geluidbrongegevens uit bestaan.
Daarnaast zijn er enkele wijzigingen voor de reeds bestaande verplichtingen.

Geluidbron

Huidige situatie

Wijziging Aanvullingsregeling

Rijkswegen en provinciale wegen

Aanleverplicht

Het gegeven “breedte van de weg” is
vervallen. Verder zijn de geluidbrongegevens min of meer gelijk.

Spoorwegen met een geluidproductieplafond

Aanleverplicht

Toegevoegd zijn de geluidbrongegevens van stilstaande spoorvoertuigen
op emplacementen. (zie ook 1.3)

Spoorwegen zonder geluidproductieplafond

Geen aanleverplicht

Aanleverplicht. Gegevens worden verzameld bij het vaststellen en de monitoring van de BGE.

Gemeentewegen en waterschapswegen

Geen aanleverplicht

Aanleverplicht. Gegevens worden verzameld bij het vaststellen en de monitoring van de BGE.

Industrieterreinen

Geen aanleverplicht

Aanleverplicht. Gegevens worden verzameld bij vaststellen en monitoren van
industriegeluid.

De gegevens moeten voldoen aan een informatiemodel. Hiervoor wordt een digitaal systeem ontwikkeld, de Centrale voorziening geluidgegevens (Cvgg), waarin deze gegevens
worden ontsloten.

Tekstkader 6. Financiële effecten Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepalen geluidbrongegevens

Financiële effecten
De aanleverplicht heeft alleen betrekking op gegevens die toch al verzameld dienen te worden vanwege de GPP’s of de BGE. Op basis van de interviews met
gemeenten, waterschappen, omgevingsdiensten, provincies en bedrijven verwachten we dat de eenmalige en structurele kosten als gevolg van de aanleverplicht in het Cvgg beperkt zijn, mits de informatie geautomatiseerd kan worden
aangeleverd.
Het is de bedoeling dat in de software (waarmee wordt gerekend) een ‘knopje’
wordt ontwikkeld waarmee de data in één keer kan worden geüpload. Of dit
knopje daadwerkelijk wordt gerealiseerd, is nog niet zeker. Het Cvgg is namelijk
nog in ontwikkeling en er wordt op dit moment nog getest en gediscussieerd.
Als de gegevens niet geautomatiseerd kunnen worden aangeleverd, dan heeft de
aanleverplicht naar verwachting wel eenmalige en structurele effecten. In dat

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

39

geval zal data handmatig in een format moeten worden ingevoerd en gecontroleerd. Het format voor Cvgg is nog niet bekend waardoor het nog niet helemaal
duidelijk is op welk detailniveau gegevens moeten worden aangeleverd. Daarom
is het moeilijk voor respondenten om in te schatten hoeveel tijd het kost indien
de gegevens niet geautomatiseerd kunnen worden aangeleverd. Om deze reden
is dit effect niet gekwantificeerd.
Aandachtspunt
Vanuit de gemeenten wordt aangegeven dat het er nu (als gevolg van presentaties van het RIVM) op lijkt dat als de BGE van één weg wijzigt, de dataset met
alle wegen opnieuw moet worden geüpload. Dit zorgt voor extra lasten ten opzichte van de situatie dat alleen de gewijzigde gegevens geüpload hoeven te
worden. Door IenW wordt aangegeven dat het nog niet in detail duidelijk is hoe
het register eruit gaat zien, maar dat zij ervan uitgaan dat als de BGE van één
weg wijzigt niet de dataset met alle wegen van een gemeente geüpload hoeft te
worden.

4.7

Monitoring geluidproductie provinciale wegen
In de huidige situatie is voor de meeste provinciale wegen een vijfjaarlijkse monitoring
verplicht vanwege de EU-regelgeving. In de voorgenomen situatie zijn provincies verplicht om de geluidproductie van alle provinciale wegen en lokale spoorwegen jaarlijks te
monitoren (in lichte vorm). Onderdeel van deze verplichting is om een geluidregister bij
te houden. In de Aanvullingsregeling geluid is de wijze van monitoring van de geluidproductieplafonds als omgevingswaarden nader uitgewerkt.

Tekstkader 7. Financiële effecten monitoring geluidproductie provinciale wegen

Financiële effecten
1. Monitoren geluidproductie provinciale wegen
Uit het onderzoek naar de financiële effecten van het aanvullingsbesluit bleek dat
de lasten van deze verplichting ervan afhangen hoe eenvoudig provincies de gegevens kunnen monitoren en invoeren. Dit is inmiddels uitgewerkt in de Aanvullingsregeling geluid. Op basis van interviews met provincies verwachten we dat
de structurele lasten van provincies met € 0,2 miljoen per jaar toenemen.
Tabel 20. Structurele uitvoeringslasten provincies monitoring geluidproductie provinciale
wegen
Provincies

Structurele uitvoeringslasten (€)

Uitvoeringslasten

€ 202.00053

Deze inschatting is gebaseerd op de volgende uitganspunten:


53

40

Op basis van de interviews gaan we ervan uit dat het doorrekenen en opstellen van het verantwoordingsrapport wordt uitbesteed. Dit kost per provincie
€ 12.500 per jaar.

12 provincies * (€ 12.500 externe kosten + 60 uur * € 72 (schaal 11)) = € 202.000

Sira Consulting B.V.



Op basis van de interviews gaan we ervan uit dat een provincie intern 50 uur
per jaar besteden aan technische begeleiding (controleren en aanleveren van
gegevens) en 10 uur per jaar op bestuurlijk niveau besteden.



Voor het uurtarief van provincies gaan we uit van schaal 11 (€ 72 per uur).

2. Controleren kleine gemeentelijke plannen die van invloed zijn op de
monitoring van de GPP-waarden of BGE
Het is mogelijk dat een gemeente een plan uitvoert, dat effect heeft op een provinciale weg of een waterschapsweg54. Als dit leidt tot een overschrijding van 1,5
dB dan is de provincie of het waterschap bij het monitoren verplicht om een
maatregelafweging te maken en kan het verplicht zijn om maatregelen uit te
voeren.
Vanuit de provincies wordt aangegeven dat het risico dat bij monitoring van de
GPP’s een overschrijding van 1,5 dB wordt geconstateerd (en maatregelen verplicht zijn) ervoor zorgt dat provincies structureel meer tijd kwijt zijn aan het
controleren van gemeentelijke plannen om kleinere sluimerontwikkelingen in de
gaten te houden vanwege het stapeleffect bij monitoring.
Het ministerie van IenW verwacht echter dat de monitoringsverplichting ervoor
zorgt dat het onderwerp geluid meer aandacht zal krijgen in de huidige structurele interbestuurlijke overleggen die plaatsvinden over de gevolgen van een
ruimtelijk plan voor de verkeersintensiteit op een waterschapsweg respectievelijk
provinciale weg. Het voortdurend monitoren van allerlei kleine gemeentelijke
plannen, zoals het bouwen van enkele woningen, is echter niet nodig. Die leiden
normaliter niet tot relevante toename van de verkeersintensiteiten.
Effect bestuurlijke lasten
We gaan ervan uit dat de monitoringsverplichting voor provincies in het minimumscenario leidt tot een toename van de structurele lasten van € 0 per jaar en
in het maximumscenario leidt tot een toename van € 130.000 per jaar. Deze
inschatting is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:


In het minimumscenario gaan we er, op basis van de visie van het ministerie
van IenW, van uit dat het controleren van kleine gemeentelijke plannen in
verband met de monitoring van GPP-waarden niet nodig is. Het bestuurlijke
lasteneffect is daarom € 0.



In het maximumscenario, gaan we er, op basis van de visie en interviews met
provincies, van uit dat per provincie gemiddeld 150 uur extra wordt besteed
aan het controleren van gemeentelijke plannen.



Voor het uurtarief van provincies wordt uitgegaan van schaal 11 (€ 72 per
uur).

Het effect wordt alleen ingeschat voor provincies. De specifieke controlewerkzaamheden zijn door waterschappen namelijk niet benoemd. In plaats daarvan
is door waterschappen extra overleg met gemeenten benoemd (zie aandachtspunten). Deze tijdbesteding is echter al meegenomen in het onderzoek naar het
Aanvullingsbesluit geluid voor waterschappen bij de extra structurele lasten voor
waterschappen vanwege het beheren van het beleid (zie §3.2.4).

54

De uitvoering van een plan kan een additioneel effect hebben op de groei van het verkeer op een
weg, naast de autonome groei.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

41

Tabel 21. Structurele bestuurlijke lasten provincies voor controleren kleine gemeentelijke
plannen
Bevoegd gezag

4.8

Aanpassing structurele uitvoeringslasten (€)
Minimum scenario

Maximum scenario

Provincies

€0

€ 130.00055

Totaal

€0

€ 130.000

Akoestische onderzoeken industrieterreinen
Als gevolg van de invoering van de dosismaten Lden en Lnight kan er sprake zijn van een
structureel effect op de kosten voor akoestische onderzoeken voor industrieterreinen.
De eisen aan akoestisch onderzoek blijven in essentie ongewijzigd. Wel zijn, om de jaargemiddelde situatie te onderzoeken, uitgebreidere en complexere rekenmodellen per bedrijf nodig. Daar staat tegenover dat de digitale ondersteuning van de Omgevingswet
(het DSO) de beschikbaarheid, bruikbaarheid en bestendigheid (de 3B’s) van modelgegevens van de omgeving van het bedrijf kan verbeteren.

Tekstkader 8. Financiële effecten akoestische onderzoeken industrieterreinen

Financiële effecten
Op basis van interviews met adviseurs en omgevingsdiensten verwachten wij dat
de kosten voor akoestische onderzoeken voor bedrijven met meerdere (niet constante) bedrijfssituaties, structureel ongeveer 20% hoger zullen zijn omdat extra
situaties onderzocht, gemeten en geanalyseerd moeten worden. Voor bedrijven
met één constante bedrijfssituatie veranderen de kosten niet.
In het onderzoek naar de financiële effecten van het aanvullingsbesluit is dit als
een eenmalig effect meegenomen. Door de respondenten wordt nu echter verwacht
dat dit effect structureel (dus bij alle vergunningswijzigingen) voorkomt.
Tabel 22. Structurele regeldruk bedrijven akoestische onderzoeken industrieterreinen
Bedrijven

Regeldruk

Structurele regeldruk (€)
Minimaal

Maximaal

€ 320.00056

€ 640.00057

Deze berekening is gemaakt aan de hand van de volgende uitgangspunten58:


Er zijn 320 gezoneerde industrieterreinen. Ingeschat wordt dat er gemiddeld
25 bedrijven gevestigd zijn per terrein waarvan wijzigingen kunnen leiden tot
significante effecten voor de geluidsruimte.

55

€ 72* 12 provincies * 150 uur = € 130.000

56

320 zones * 25 bedrijven * 10% * minimaal 10% *€ 4.000 = € 320.000

57

320 zones * 25 bedrijven * 20% * minimaal 10% *€ 4.000 = € 640.000

58

Deze uitgangspunten sluiten aan bij de uitgangspunten in 3.5.5 uit het rapport “Financiële effecten
Aanvullingsbesluit geluid (2019).

42

Sira Consulting B.V.



Aangenomen wordt dat er jaarlijks bij 10% sprake is van een nieuwe vergunningaanvraag en dat het in minimaal 10% en maximaal 20% van de gevallen
gaat om wisselende bedrijfssituaties.



Op basis van de interviews wordt ingeschat dat het onderzoek om het geluid
eenmalig opnieuw in Lden in kaart te brengen gemiddeld € 4.000 kost. Hierbij is
ervan uitgegaan dat het onderzoek twee tot drie bedrijfssituaties betreft.

Verder verwachten adviseurs en omgevingsdiensten niet dat de digitale ondersteuning de beschikbaarheid, bruikbaarheid en bestendigheid van modelgegevens van
de omgeving van bedrijven kan verbeteren. Het enige verschil dat in de praktijk
wordt verwacht, is dat gegevens die nu per mail worden gedeeld, straks kunnen
worden gedownload. Er wordt echter niet verwacht dat de kosten voor akoestische
onderzoeken daardoor dalen.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

43

5

Verschillende visies op effecten
Tijdens de expertsessies (die na de interviews plaatsvonden) vonden, op basis van het
tussenrapport, verschillende discussies plaats over de regels en hoe deze geïnterpreteerd
dienen te worden. Vanuit deze discussies is helaas geen consensus ontstaan over hoe de
nieuwe situatie wordt. In dit hoofdstuk zijn de punten van discussie beschreven en zijn
de visies daarop vanuit de verschillende expertgroepen toegelicht.

5.1

Klachten, bezwaren en rechtszaken door burgers door vaststellen BGE
In het Omgevingsbesluit59 is bepaald welke woningen op de ‘saneringslijst’ terechtkomen.
Voor het bepalen van de BGE en het vaststellen van de saneringslijst wordt verwezen
naar hetzelfde peiljaar (2021) voor wat betreft de verkeersintensiteiten.
De discussie over dit onderwerp hoort bij §3.2.2 uit het rapport ‘Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid’ (Geluidregels voor wegen) en daarop aansluitend §4.1 uit het onderliggende rapport.

Tekstkader 9. Verschillende visies op financiële effecten

Visie vanuit de decentrale overheden
Een deel van de gemeenten, waterschappen en omgevingsdiensten verwacht veel
bezwaren van burgers bij het vaststellen van de BGE omdat deze leidend is voor
het vaststellen van de saneringsvoorraad. Zij verwachten dat burgers, die verwachten in aanmerking te komen voor sanering, de BGE zullen aanvechten bij de
bestuursrechter. Een handeling die rechtsgevolgen heeft is namelijk aanvechtbaar. Verwacht wordt dat dit niet alleen een eenmalig effect, maar een structureel
effect is omdat de BGE opnieuw mag worden vastgesteld. Daarbij wordt aangegeven dat het een probleem is dat bij het eerste keer vaststellen van de BGE (in
2021), geen rekening wordt gehouden met de toegelaten ruimtelijke ontwikkelingen. De BGE moet namelijk worden gebaseerd op de vigerende bestemmingsplannen. Er ligt bij IenW een voorstel om artikel 3.25 lid 5 hierop aan te passen.
Visie vanuit het ministerie van IenW
Het ministerie van IenW benadrukt dat op grond van artikel 3.27 en 11.47 van
het Bkl het vaststellen van de BGE geen Omgevingswetbesluit is en niet aanvechtbaar is bij de bestuursrechter. Er is geen sprake van een rechtshandeling,
maar slechts van feitelijk handelen. Op grond van de Awb is er daarom geen
sprake van een besluit en is derhalve ook geen beroep mogelijk. Het BGE is alleen
een referentie voor de monitoring van geluid. Verder geldt dat latere wijzigingen
van de BGE geen invloed hebben op de saneringslijst. IenW verwacht daarom
alleen dat er een eenmalig effect zou kunnen zijn van burgers die vinden dat de
gemeente van te lage verkeersintensiteiten in 2021 is uitgegaan en zich daarom
wenden tot het gemeentebestuur. Op basis van het beperkte aantal reacties bij
een vergelijkbare wijziging van de saneringsregeling voor woningen langs rijksinfrastructuur, waarbij bewoners te horen kregen dat hun woning niet meer in
aanmerking komt voor sanering, verwacht IenW echter dat reacties van bewoners beperkt voorkomen.

59

44

Artikel 14a.2

Sira Consulting B.V.

Samengevat
De decentrale overheden verwachten een significante toename van de eenmalige
en structurele bestuurlijke lasten als gevolg van klachten, bezwaren en rechtszaken door burgers door het vaststellen of wijzigen van de BGE.
Omdat deze verwachtingen in de interviews niet kwantitatief zijn onderbouwd,
kunnen de effecten vanuit de verschillende visies niet kwantitatief inzichtelijk gemaakt worden.

5.2

Klachten, bezwaren, rechtszaken door burgers door gewijzigde saneringsregeling
In de huidige situatie komen woningen met een geluidbelasting van 66 tot 70 dB langs
50 km/uur-wegen in aanmerking voor door het Rijk gefinancierde sanering (dit geldt niet
voor woningen langs 30 km/uur-wegen). Onder de nieuwe saneringsregeling geldt dat
alleen woningen langs gemeentelijke wegen met een geluidbelasting boven de grenswaarde bij het van kracht worden van de Omgevingswet in aanmerking komen voor sanering. Dit betekent dat woningen met een geluidbelasting in 2021 van meer dan 70 dB
en woningen die tijdig gemeld zijn, moeten worden gesaneerd. Woningen met een geluidbelasting in 2021 van 66-70 dB hoeven niet verplicht te worden gesaneerd maar kunnen vrijwillig door de gemeente worden gesaneerd. Gemeenten kunnen daarvoor een
bijdrage voor vragen bij het Rijk.
De discussie over dit onderwerp hoort bij §3.2.5 uit het rapport met de financiële effecten
van het Aanvullingsbesluit geluid en §4.2.2 uit het onderliggende rapport.

Tekstkader 10. Verschillende visies op financiële effecten

Visie vanuit de decentrale overheden
Sommige gemeenten en omgevingsdiensten vragen zich af of het, op basis van
de verplichtingen in het Besluit Kwaliteit Leefomgeving, politiek houdbaar is als
een woning eerst wel op de saneringslijst stond en straks niet.
De lijst met te saneren woningen moet via een participatietraject worden vastgesteld (artikel 14a.3 lid 2 van het Omgevingsbesluit). Burgers moeten dus actief geïnformeerd worden voordat de lijst mag worden vastgesteld
Verwacht wordt dat, als gemeenten ervoor kiezen om deze woningen niet (vrijwillig) te saneren, bewoners met een gevelbelasting tussen 66 en 70 dB met
een te hoge binnenwaarde dit aanvechten bij de gemeenteraad en het bestuur.
Dit veroorzaakt lasten voor gemeenten.
Visie vanuit het ministerie van IenW
IenW benadrukt dat burgers nu ook al aankloppen bij de gemeente. De juridische
grond blijft hetzelfde. Burgers hebben geen recht op maatregelen. Ze kunnen er
wel om vragen, maar dat is niet anders dan nu.
Daarnaast geldt dat deze gewijzigde saneringsregeling is aangenomen door de
Eerste en Tweede Kamer. De politieke vraag is daarom niet meer aan de orde.
De jaarlijkse lasten voor het uitvoeren van de sanering veranderen niet. De beschikbare saneringsgelden worden alleen meer doelmatig besteed aan woningen
met een hogere geluidbelasting. Uiteraard zullen er burgers zijn die vinden dat
zij op grond van de oude saneringsregeling recht hebben op maatregelen. Op
basis van het beperkte aantal reacties bij een vergelijkbare wijziging van de

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

45

saneringsregeling voor woningen langs rijksinfrastructuur verwachten zij echter
dat dit beperkt voorkomt. IenW merkt op dat actief informeren (u staat niet langer op de lijst) niet nodig is. En over het algemeen weten bewoners niet dat ze
op de saneringslijst staan.
Samengevat
De decentrale overheden verwachten een significante toename van de eenmalige
bestuurlijke lasten als gevolg van de gewijzigde saneringsregeling en burgers die
dit aanvechten.
Het ministerie van IenW verwacht, op basis van het eenmalige effect bij een
vergelijkbare wijziging van de saneringsregeling, dat het eenmalige effect als gevolg van burgers die de vastgestelde saneringslijst aanvechten beperkt is.
Omdat deze verwachtingen in de interviews niet met kwantitatieve verwachtingen zijn onderbouwd, kunnen de effecten vanuit de verschillende visies niet
kwantitatief inzichtelijk gemaakt worden.

5.3

Discussie geluid van spoorwegemplacementen en onderzoekskosten
Bij het bepalen van het geluid van een hoofdspoorweg moet voortaan ook het geluid van
treinen op spoorwegemplacementen betrokken worden. Dit geluid moet berekend worden
conform de meet- en rekenmethode geluid industrie. Het gaat niet om een extra berekening, dit geluid wordt nu ook berekend. Dit geluid valt echter voortaan onder het geluid
van het hoofdspoor.
Daarbij geldt dat paragraaf 5.1.4.2 Bkl geen afkapcriterium heeft, anders dan art. 5.59
Bkl dat bepaalt dat het geluid aanvaardbaar moet zijn. Het is dus aan de gemeente om
per geval te bekijken tot welke afstand je het geluid door een activiteit ‘meeneemt’.
De discussie over dit onderwerp hoort bij §4.4 van onderliggend rapport (Bepalen van
geluid van wegen, spoorwegen en industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen en
referentiepunten).

Tekstkader 11. Verschillende visies op financiële effecten

Visie vanuit de decentrale overheen
Sommige gemeenten en omgevingsdiensten verwachten een lastenverzwaring
als gevolg van het bepalen van geluid van treinen op spoorwegemplacementen
om twee redenen:

46



Omdat het inefficiënt is om op grote afstand van een emplacement bij de
bepaling van geluid van doorgaand spoor ook de emplacementsgeluiden die
onder spoorgeluid gaan vallen mee te moeten nemen. Het zou beter zijn als
hiervoor simpele “afkapcriteria” in het Bkl zouden worden opgenomen waardoor bijvoorbeeld in Voordorp geen rekening hoeft te worden gehouden met
het oude Wm geluid van treinen op het emplacement in Utrecht voor zover
nu toegerekend wordt aan spoorweglawaai.



Omdat het uitvoeren van onderzoeken langer zal duren. Straks moeten gemeenten namelijk de informatie uit het GPP-register in twee rekenmodellen
zetten, namelijk in een railverkeerslawaaimodel en een industrielawaaimodel
(de toeslag van de oude emplacementsgeluiden die nu bij het spoor opgeteld
moeten worden). In beide modellen moet het model in orde gemaakt worden.

Sira Consulting B.V.

Vervolgens moet men van beide modellen rapporteren welke handelingen zijn
verricht.

Visie vanuit het ministerie van IenW
Het ministerie van IenW ziet geen verandering ten opzichte van de huidige situatie en verwacht daarom geen financiële effecten ten opzichte van de huidige
regelgeving. Het emplacement blijft gelijk en buiten verandert er niets.
Een gedeelte van het emplacementgeluid wordt verplaatst naar de bevoegdheid
van de minister en wordt onderdeel van het hoofdspoor. Per saldo blijft dit gelijk.
Nu is in het activiteitenbesluit ook niet expliciet geregeld tot waar het geluid door
een Abm-inrichting60 op de gevels van geluidgevoelige gebouwen moet worden
getoetst. Ook benadrukt IenW dat de Aanvullingsregeling wel degelijk een afkapcriterium bevat. Zie bijlage IVe Omgevingsregeling.
Samengevat
Decentrale overheden verwachten een structurele toename van de bestuurlijke
lasten omdat het uitvoeren van onderzoeken langer duurt en omdat bij het bepalen van het geluid op een hoofdspoorweg, het geluid van treinen op spoorwegemplacementen in een groter gebied onderzocht moet worden dan in de huidige
situatie.
Het ministerie van IenW verwacht geen verandering van de bestuurlijke lasten
omdat zij geen verandering zien in de regelgeving ten opzichte van de huidige
situatie.
Omdat de verwachtingen in de interviews met gemeenten en omgevingsdiensten
niet met kwantitatieve verwachtingen zijn onderbouwd kunnen de effecten vanuit
de verschillende visies niet kwantitatief inzichtelijk gemaakt worden.

5.4

Omvang geluidaandachtsgebieden industrieterreinen
§4.5 (Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en spoorwegen en industrieterreinen)
gaat over de gewijzigde methode om de omvang van geluidaandachtsgebieden te bepalen.

Tekstkader 12. Verschillende visies op financiële effecten

Visie vanuit de decentrale overheen
Een deel van de omgevingsdiensten en gemeenten verwacht dat aandachtsgebieden van industrieterreinen groter worden in de voorgenomen situatie. Enerzijds omdat er meer geluidbronnen gemeten moeten worden (vanwege het
toevoegen van geluid van afgemeerde schepen). Anderzijds geeft de VNG aan
dat ook buiten het feit dat extra bronnen worden toegevoegd, het geluidaandachtsgebied groter wordt als gevolg van de methode om aandachtsgebieden te
bepalen. Hiervoor geeft de VNG echter geen nadere onderbouwing.

60

Activiteitenbesluit milieubeheer inrichting

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

47

VNG is van mening dat de effecten van de verplichting voor het toerekenen van
geluid van afgemeerde schepen, onderzocht moet worden omdat dit in de nieuwe
regels is opgenomen.
Visie vanuit het ministerie van IenW
IenW benadrukt dat de rekenvoorschriften niet veroorzaken dat de aandachtsgebieden van industrieterreinen groter worden. De vorm zal wel veranderen maar
netto worden aandachtsgebieden niet groter. De rekenvoorschriften zijn namelijk
zo opgesteld dat de aandachtsgebieden netto niet veranderen.
Het geluid van afgemeerde schepen moet op grond van het voorgenomen overgangsrecht worden toegevoegd. Dat kan inderdaad grotere geluidaandachtsgebieden opleveren. Dit is echter een direct gevolg van de uitspraak van de Raad
van State over het geluid van afgemeerde schepen, dat zich ook onder het huidige recht zou gaan voordoen. Deze uitspraak van de bestuursrechter komt voort
uit verschillen in naleving vanwege verschillende interpretaties van bevoegde gezagen.
De verschillende interpretaties van verschillende bevoegde gezagen van de beleidsadviezen over zogenaamde mobiele geluidbronnen hebben er in de praktijk
namelijk toe geleid dat het nestgeluid van afgemeerde schepen bij vergunningverlening niet consequent wordt toegerekend aan de inrichting.
Vanwege deze verschillende interpretaties voorziet het invoeringsrecht van het
aanvullingsbesluit specifiek voor nestgeluid in het zo nodig verhogen van een
geluidproductieplafond, overeenkomstig het geluid van afgemeerde schepen dat
niet eerder was betrokken bij het vaststellen van die grenswaarden op grond van
de Wet geluidhinder.
Een en ander heeft in ieder geval geen relatie met de rekenregels van de Aanvullingsregeling geluid.
Samengevat
De decentrale overheden zijn van mening dat het aandachtsgebied van industrieterreinen groter wordt als gevolg van het Aanvullingsspoor geluid. Volgens het
ministerie van IenW leiden de rekenregels uit de Aanvullingsregeling geluid netto
niet tot grotere of kleinere aandachtsgebieden. Daarnaast is het ministerie van
IenW van mening dat de verplichting in het voorgenomen overgangsrecht het
gevolg is van nalevingsverschillen door verschillende interpretaties van bevoegd
gezagen.

5.5

Hogere lasten voor dubbele boekhouding bij
industrieterreinen
In de huidige situatie wordt het geluid van een industrieterrein beoordeeld op basis van
de etmaalwaarde Letmaal. Dit is de hoogste van de niveaus Ldag, Lavond en Lnacht. In de voorgenomen situatie, waarin geluidgevoelige gebouwen door middel van geluidproductieplafonds worden beschermd tegen geluid van bedrijven op industrieterreinen, moet de
beoordeling van geluid plaatsvinden op basis van een jaargemiddelde geluidbelasting
(uitgedrukt in Lden en Lnight ). Dit dient gebaseerd te zijn op representatieve bedrijfssituaties (RBS) en uitzonderlijke bedrijfssituaties (UBS).

48

Sira Consulting B.V.

De discussie over dit onderwerp hoort bij §4.4 (Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen en industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen en referentiepunten) uit het onderliggende rapport.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

49

Tekstkader 13. Verschillende visies op financiële effecten

Visie vanuit de decentrale overheden
Omgevingsdiensten en gemeenten verwachten dat de lasten toenemen vanwege
een dubbele boekhouding bij industrieterreinen. Aangegeven wordt dat voortaan
de geluidbelasting op woningen én het jaargemiddelde model moet worden bijgehouden. Gemeenten verlenen namelijk vergunningen op basis van de belasting
op de gevel (in dB(A)) en daarnaast moet in het bronnenmodel geregistreerd
worden om te controleren of de GPP’s worden nageleefd.
Voor toezicht en handhaving zal naast de jaargemiddelde situatie, waarden in de
vergunning worden opgenomen in dB(A) op basis van de representatieve bedrijfssituatie en andere bedrijfssituaties indien dit noodzakelijk is. In het SWUNG
traject is de VNG akkoord gegaan met jaargemiddelde waarden naast de waarden
in dB(A). Het kunnen handhaven van de vergunde milieubelastende activiteiten
is noodzakelijk om de burgers te kunnen beschermen en het “bedrijf” te kunnen
aanspreken bij overschrijdingen.
Volgens het Bkl moet in het Omgevingsplan opgenomen worden hoeveel geluid
een bedrijf mag maken. Uit de regels van het Bkl blijkt dat deze voorschriften in
dag-, avond- en nachtperiode moeten worden opgenomen. Uit het oogpunt van
bescherming van de burger is dit ook goed. Alleen houdt dit in dat deze waarden
moeten worden bepaald met behulp van een model in etmaalwaarden. Dat dit
niet uit het Aanvullingsbesluit geluid komt is juist, maar dit moet door de gemeente (of provincie) wel worden bijgehouden op grond van de nieuwe wetgeving.
Visie vanuit het ministerie van IenW
IenW geeft aan dat het in het nieuwe systeem niet noodzakelijk is om er zo’n
dubbele boekhouding erop na te houden omdat de bron en de omgeving gescheiden is. Geluid op gevels wordt vastgesteld op referentiepunten en bij het toetsen
op GPP’s moet worden uitgegaan van een lege omgeving.
Het geluid op een geluidgevoelig gebouw moet worden berekend met het geregistreerde bronmodel (de geluidbrongegevens). Dat bronmodel wordt uitsluitend
bij een GPP-besluit geactualiseerd (art. 3.29 Bkl) en op grond van art. 10.42aa
Ob geregistreerd. Dat zal gezien de huidige praktijk bij het wijzigen van geluidzones zelden het geval zijn. Bij het toelaten van een nieuw geluidgevoelig gebouw
in het geluidaandachtsgebied wordt het geregistreerde bronmodel gecombineerd
met een actueel objectmodel van de omgeving.
Bij het stellen van regels in het omgevingsplan, bij vergunningverlening en bij de
monitoring, wordt alleen het geluid op de referentiepunten berekend. De gemeente beheert het actuele bronmodel zelf, dat wordt niet centraal geregistreerd.
Bij vergunningverlening wordt in ieder geval het jaargemiddelde geluid van een
bedrijf getoetst aan de in art. 5.78f bedoelde geluidregels in het Omgevingsplan,
die gericht zijn op het voldoen aan de GPP’s, maar geen directe relatie hebben
met geluidgevoelige gebouwen in de omgeving.
In het Aanvullingsbesluit geluid (maar ook in het Bkl) is niet voorgeschreven dat,
en zo ja welke regels een gemeente, bijvoorbeeld met het oog op controle en
handhaving, in het OP moet opnemen. Hier is sprake van een wezenlijk verschil
met het systeem van de Wet geluidhinder met hogere waarden voor individuele
woningen. De GPP-systematiek waarin het geluid op de referentiepunten bepalend is, leidt er juist toe dat er geen noodzaak is om de geluidbelasting op woningen bij te houden.

50

Sira Consulting B.V.

In het GPP-systeem moeten dus twee deelmodellen actueel worden gehouden:
één model van het industrieterrein (bronmodel) en één model van de omgeving
(omgevingsmodel). Onder het huidig recht is dit één model, maar het beheer van
een straks gesplitste model kent geen extra werk ten opzichte van het nu.
Het ministerie van IenW geeft aan dat de stelling vanuit de decentrale overheden
dat in het Omgevingsplan opgenomen moet worden hoeveel geluid een bedrijf
mag maken en dat uit de regels van het Bkl blijkt dat deze voorschriften in dag, avond- en nachtperiode moeten worden opgenomen, is niet correct. De enige
instructie is dat het OP regels moet bevatten gericht op voldoen aan de GPP’s.
Zie artikel 5.78f van het Bkl. Verder worden geen ander eisen gesteld. (Het is
een open instructie.)
Samengevat
Vanuit de decentrale overheden wordt verwacht dat de bestuurlijke lasten structureel toenemen vanwege een dubbele boekhouding bij industrieterreinen als gevolg van nieuwe regels in het Bkl.
Het ministerie van IenW verwacht geen toename als gevolg van het Aanvullingsbesluit geluid of het Bkl. Volgens het ministerie is het niet nodig is om er een
dubbele boekhouding op na te houden vanwege scheiding tussen de bron en de
omgeving.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

51

6

Integrale effecten
Onderzocht is of er samenhang bestaat tussen de verschillende wijzigingen uit de Aanvullingsregeling geluid, omdat dit effect kan hebben op de financiële effecten van de
Aanvullingsregeling geluid als geheel. Er zijn verschillende wijzigingen onderzocht die met
elkaar samenhangen:


De wijzigingen in paragraaf 3.1 (het bepalen en monitoren van de BGE) hangen samen
met de wijzigingen in paragraaf 3.5 (het bepalen van de geluidaandachtsgebieden).
Gemeenten en waterschappen moeten namelijk eerst de BGE vaststellen voordat de
geluidaandachtsgebieden bepaald kunnen worden.



De wijzigingen in paragraaf 3.1 (het bepalen en monitoren van de BGE) hangen samen
met de wijzigingen in paragraaf 3.6 (Aanleverplicht gegevens geluidregister). Onder
de gegevens die aangeleverd moeten worden valt namelijk de BGE.



De wijzigingen in paragraaf 3.2.1 en 3.2.2 hangen sterk met elkaar samen. De Verplichte maatregelen BGE-systematiek beïnvloedt namelijk de structurele kosten als
gevolg van monitoring.

Met de samenhang tussen deze wijzigingen is rekening gehouden bij het inschatten van
de financiële effecten per wijziging. Daarom wordt niet verwacht dat de samenhang leidt
tot aanvullende integrale financiële effecten.

52

Sira Consulting B.V.

7

Bedrijfseffectentoets
Bij het opstellen van nieuwe of het wijzigen van bestaande regelgeving moet in kaart
worden gebracht welke effecten dit heeft op het bedrijfsleven. Deze toetsing wordt gedaan door het beantwoorden van de vragen van de bedrijfseffectentoets (BET). De BET
is opgebouwd uit negen vragen. De antwoorden op deze vragen schetsen een omvattend
beeld van de effecten van de nieuwe regelgeving op het Nederlandse bedrijfsleven. Een
nadere toelichting kan worden verkregen via www.kcwj.nl.
In dit hoofdstuk worden de BET-vragen beantwoord voor de wijzigingen die in dit onderzoek zijn onderzocht.

7.1

Geraakte doelgroep
Vraag 1: Voor hoeveel bedrijven en welke categorieën worden bedrijfseffecten
verwacht?
Het Aanvullingsspoor geluid heeft (kwantificeerbare) bedrijfseffecten voor bedrijven gevestigd op industriezones en die akoestisch relevant zijn. Dit zijn er naar inschatting
8.00061. Daarnaast kan het aanvullingsspoor bedrijfseffecten hebben voor projectontwikkelaars in Nederland. Dit zijn er ongeveer 200.62

7.2

Regeldrukeffecten
Vraag 2: Welke gevolgen heeft de ontwerpregelgeving voor de regeldruk (informatieverplichtingen aan de overheid en/of inhoudelijke verplichtingen) voor
bedrijven?
De onderzochte wijzigingen hebben eenmalige en structurele effecten voor de administratieve lasten (AL). Deze effecten zijn in de onderstaande tabel opgenomen.
Tabel 23. Structurele regeldruk bedrijven
Bedrijven

regeldruk (€)
Minimaal (ongunstig)

Maximaal (gunstig)

Akoestische
(eenmalig)63

onderzoeken

industrieterreinen

€- 320.000

€-640.000

Akoestische
(structureel)

onderzoeken

industrieterreinen

€ 320.00064

€ 640.00065

61

In dit onderzoek is ervan uitgegaan dat er gemiddeld 25 bedrijven (die akoestisch relevant zijn)
gevestigd zijn binnen een industriezone. Er zijn circa 320 industriezones.
62

Dit aantal is afgeleid van de A-Z Index, projectontwikkelaars van www.projectontwikkelaar-info.nl

63

Dit effect was in het onderzoek naar het Aanvullingsbesluit geluid beschouwd als eenmalig maar
wordt nu als structureel beschouwd. Dit verklaart de afname van eenmalige lasten.
64

320 zones * 25 bedrijven * 10% * minimaal 10% *€ 4.000 = € 320.000

65

320 zones * 25 bedrijven * 20% * minimaal 10% *€ 4.000 = € 640.000

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

53

Naast de gekwantificeerde effecten op de administratieve lasten hebben de onderzochte
wijzigingen niet gekwantificeerde effecten op de nalevingskosten. Verwacht wordt dat
vormverschillen (met name toetsing van 30 km/uur-wegen) ertoe leiden dat vaker akoestisch onderzoek wordt gevraagd aan bedrijven en op basis daarvan vaker gevelmaatregelen verplicht zullen zijn dan in de huidige situatie. Daarnaast wordt verwacht dat bij
plannen, in de buurt van kruisende wegen, het meenemen van omliggende wegen (die
niet direct onder het ruimtelijke plan vallen) ertoe leidt dat het geluidniveau van het hele
plan dermate hoger wordt dat dit tot zwaardere maatregelen leidt voor nieuwe geluidgevoelige gebouwen.
Voor deze niet-gekwantificeerde effecten geldt wel dat een deel van de gemeenten in de
huidige situatie al de werkwijze hanteert zoals in de voorgenomen situatie verplicht
wordt. In die gemeenten zal het verschil voor bedrijven dan ook beperkt zijn.
Vraag 3: In het geval van implementatie van EU-regelgeving: Is gekozen voor
lastenluwe implementatie zonder ‘nationale koppen’ en met optimaal gebruik
van ‘kan-bepalingen’?
Er is geen sprake van implementatie van EU-regelgeving.

7.3

Innovatie-effecten
Vraag 4: Welke gevolgen heeft de ontwerpregelgeving voor de innovatieruimte,
innovatiebereidheid en innovatiecapaciteit van bedrijven?
De veranderingen in de ontwerpregelgeving hebben met name betrekking op de werkwijze van het bevoegd gezag en niet van bedrijven. De ontwerpregelgeving heeft geen
gevolgen voor de innovatieruimte, innovatiebereidheid en innovatiecapaciteit van bedrijven.

7.4

Markteffecten
Vraag 5: Wat zijn de gevolgen van de ontwerpregelgeving voor de werking van
de markt?
De ontwerpregelgeving heeft naar verwachting geen wezenlijke gevolgen voor de werking
van de markt.
Vraag 6: Wat zijn de sociaaleconomische effecten van ontwerpregelgeving; met
name de verwachte ontwikkelingen op werkgelegenheid en arbeidsvoorwaardenontwikkeling?
Er worden geen sociaaleconomische effecten van de ontwerpregelgeving verwacht.

7.5

Overige bedrijfseffecten
Vraag 7: Welke andersoortige kosten en baten voor bedrijven, die niet onder de
regeldrukdefinities vallen, worden op grond van deze ontwerpregelgeving voorzien?
Er worden geen andersoortige kwantificeerbare kosten en baten voorzien voor bedrijven
op grond van deze ontwerpregelgeving.

54

Sira Consulting B.V.

8

Overzicht gekwantificeerde effecten aanvullingsspoor geluid
In de onderstaande tabellen is per doelgroep een samenvatting opgenomen van de gekwantificeerde resultaten van het onderzoek dat in 2019 is uitgevoerd naar de effecten
van het Aanvullingsbesluit geluid en het onderliggende onderzoek. Indien sprake is van
een positief effect voor de doelgroep (zoals een afname van lasten of een toename van
baten) wordt dit effect aangeduid met een minteken. Negatieve effecten (zoals een toename van lasten of een reductie van baten) zijn met ‘positieve’ getallen aangeduid.
Bedrijven
Tabel 24. Overzicht eenmalige administratieve lasten bedrijven (in duizendtallen €)

Onderwerp

Onderzoek
aanvullingsbesluit Onderzoek
aanvullingsspoor
geluid (2019)
geluid (2020)
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Onderscheid verschillende bedrijfssituaties (industrieterreinen)
Akoestische onderzoeken
strieterreinen

640

320

-

-

-

-

-640

-320

640

320

-640

-320

indu-

Totaal

Totaal gezamenlijk

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

0

0

Tabel 25. Overzicht structurele administratieve lasten bedrijven (in duizendtallen €)

Onderwerp

Onderzoek aanvullingsbesluit Onderzoek
aanvullingsspoor
geluid (2019)
geluid (2020)
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Aanvraag gewijzigde vergunning (industrieterreinen)

-480

-480

640

320

Totaal

-480

-480

640

320

Totaal gezamenlijk

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

55

160

-160

Gemeenten
Tabel 26. Overzicht eenmalige bestuurlijke lasten gemeenten (in duizendtallen €)

Onderwerp

Onderzoek
aanvullingsbesluit Onderzoek
aanvullingsspoor
geluid (2019)
geluid (2020)
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Vaststellen BGE

13.164

3.795

-2.940

-

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

-

-

231

-

Kennisname

5.428

2.548

-

-

Vaststellen industriezone

1.632

816

-

-

Verplichte maatregelen BGE-systematiek
-

-

5.355

0

Bepalen van geluid van wegen,
spoorwegen en industrieterreinen
op geluidsgevoelige gebouwen en
referentiepunten
-

-

144

144

Bepalen
geluidaandachtsgebied
voor wegen en spoorwegen en industrieterreinen.

-

-

1.094

137

Totaal

20.224

7.159

9.239

5.631

Totaal gezamenlijk

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

24.108

7.440

Tabel 27 Overzicht structurele bestuurlijke lasten gemeenten (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

56

Sira Consulting B.V.

Vervallen hogere waarde procedure66
-1.360

-1.360

-

-

Monitoring BGE

1.235

358

-267

0

Kwalitatief monitoren BGE

-

-

36

0

Beoordelingssystematiek op spoorwegemplacementen
-65

-252

-

-

Wijziging vaststellen aandachtsgebied
-161

-444

-

-

Toetsing industrie op woningen bij
wijziging industrieterrein
-68

-612

-

-

Toetsen meerdere bedrijfssituaties 408

204

-

-

Mogelijkheid maatwerkregels direct in het omgevingsplan67
-1.599

-6.169

-

-

Effecten van vormverschillen

-

-

2.319

1.315

Totaal

-1.610

-8.275

2.088

1.315

Totaal gezamenlijk

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

478

-6.960

Waterschappen
Tabel 28 Overzicht eenmalige bestuurlijke lasten waterschappen (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Vaststellen BGE
Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

793

72

0

0

0

0

66

Dit effect is ook onderzocht in een ander deelonderzoek. Daarom wordt dit effect mogelijk te zijner
tijd geschrapt.
67

Dit effect is ook onderzocht in een ander deelonderzoek. Daarom wordt dit effect mogelijk te zijner
tijd geschrapt.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

57

Kennisname

16

-

-

Bepalen
geluidaandachtsgebied
voor wegen en spoorwegen en industrieterreinen.
-

-

14

2

Totaal

88

14

2

Totaal gezamenlijk

37

830

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

844

90

Tabel 29 Overzicht structurele bestuurlijke lasten waterschappen (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Monitoring BGE

83

7

-

-

-

-

-

-

Extra lasten vanwege beheren beleid

106

21

-

-

Totaal

189

28

-

-

Kwalitatief monitoren BGE

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

189

28

Totaal gezamenlijk

Provincies
Tabel 30 Overzicht eenmalige bestuurlijke lasten provincies (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Vaststellen GPP's provinciale wegen
Kennisname

58

4.669

7.004

-

-

86

177

-

-

Sira Consulting B.V.

Totaal

4.755

Totaal gezamenlijk

7.181

-

-

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

4.755

7.181

Tabel 31. Overzicht structurele bestuurlijke lasten provincies (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Vervallen hogere waarde procedure68

-26

-85

-

-

Monitoring geluidproductie provinciale wegen

-

-

332

202

-26

-85

332

202

Totaal

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

306

117

Totaal gezamenlijk

Rijk
Tabel 32. Overzicht eenmalige bestuurlijke lasten Rijk (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Beoordelingssystematiek
wegemplacementen

spoor-

Kennisname
Totaal

1.000

1.000

-

-

84

39

-

-

1.084

1.039

-

-

68

Dit effect is ook onderzocht in een ander deelonderzoek. Daarom wordt dit effect mogelijk te zijner
tijd geschrapt.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

59

Totaal gezamenlijk

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

1.084

1.039

Tabel 33. Overzicht structurele bestuurlijke lasten Rijk (in duizendtallen €)

Onderwerp

Meest ongun- Meest gunstige Meest ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie
Meest
ongun- Meest gunstige Meest
ongun- Meest gunstige
stige situatie
situatie
stige situatie
situatie

Vereenvoudiging monitoring

-20

-40

-

-

Beoordelingssystematiek op spoorwegemplacementen

-1.717

-1.717

-

-

Totaal

-1.737

-1.757

-

-

Totaal gezamenlijk

60

Meest ongunstige situatie

Meest gunstige situatie

-1.737

-1.757

Sira Consulting B.V.

9

Conclusie
De onderstaande tabellen geven een samenvatting van de eenmalige en structurele financiële effecten van de onderzochte wijzigingen in de Aanvullingsregeling geluid en
de onderwerpen69 waarvoor de effecten in het onderzoek naar de financiële effecten van
het aanvullingsbesluit nog niet bepaald konden worden. De tabellen bevatten naast de
kwantificeerbare financiële effecten, een aanduiding van de financiële effecten die niet
gekwantificeerd konden worden.
In de tabellen is per doelgroep de reductie van kosten opgenomen als gevolg van de
wijzigingen. Indien sprake is van een positief effect voor de doelgroep (zoals een afname
van lasten of een toename van baten) wordt dit effect aangeduid met een minteken.
Negatieve effecten (zoals een toename van lasten of een reductie van baten) zijn met
‘positieve’ getallen aangeduid.
Over een aantal onderwerpen vonden tijdens de expertsessies discussies plaats over de
regels en hoe deze geïnterpreteerd dienen te worden (zie hoofdstuk 5). Voor deze onderwerpen konden de financiële effecten in dit onderzoek niet bepaald worden. Deze onderwerpen en effecten komen niet terug in tabel 34 tot en met tabel 37, maar zijn opgesomd
in tabel 38.
Bedrijven
Tabel 34. Eenmalige en structurele effecten bedrijven
Onderwerp

Gekwantificeerde
effecten

Overige kwalitatieve effecten

Bepalen gemiddelde geluidemissie

n.v.t.

n.v.t.

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

n.v.t.

n.v.t.

Kwalitatief monitoren BGE structureel

n.v.t.

n.v.t.

Structurele kosten als gevolg van monitoring

n.v.t.

n.v.t.

Verplichte maatregelen BGE-systematiek

n.v.t.

n.v.t.

-

Toename
structurele regeldruk

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen en
industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen
en referentiepunten

Geen effecten

-

Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en
spoorwegen en industrieterreinen.

n.v.t.

n.v.t.

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen

Effecten van vormverschillen

69

Tabel 33, Financiële effecten Aanvullingsbesluit geluid (Sira Consulting, 2019)

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

61

Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepalen geluidbrongegevens

n.v.t.

n.v.t.

Monitoring geluidproductie provinciale wegen

n.v.t.

n.v.t.

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

Structureel effect AL
Ongunstig
€ 640.000
Gunstig
€ 320.000
Eenmalig effect AL
Ongunstig
€ -640.000
Gunstig
€ -320.000

Totaal

Structureel effect AL
Ongunstig
€ 640.000
Gunstig
€ 320.000
Eenmalig effect AL
Ongunstig
€ -640.000
Gunstig
€ -320.000

Gemeenten
Tabel 35. Eenmalige en structurele effecten bestuurlijke lasten (BL) gemeenten
Onderwerp

Gekwantificeerde effec- Overige
kwalitaten
tieve effecten

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE
Bepalen gemiddelde geluidemissie

Afname eenmalige BL
Ongunstig € -2.940.000

(aanpassing eerdere berekening bestuurlijke
lasten voor kwantitatief bepalen geluidemissie)

Gunstig € 0

Afname structurele BL
Ongunstig € -267.000
Gunstig € 0

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

Toename eenmalige BL
Ongunstig € 231.000
Gunstig € 0

62

-

-

-

Sira Consulting B.V.

Kwalitatief monitoren BGE structureel

Toename structurele BL
Ongunstig € 36.000
Gunstig € 0

-

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen
Structurele kosten als gevolg van monitoring
-

Verplichte maatregelen BGE-systematiek

Eenmalige toename BL
Ongunstig € 5.355.000
Gunstig € 0

Dit effect kan nog
niet gekwantificeerd
worden. Naar verwachting betreft dit
een beperkte structurele toename.

-

Structurele toename BL
Ongunstig € 1.315.000
Effecten van vormverschillen

Gunstig € 2.319.000

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen en Eenmalige toename BL
industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen €144.000
en referentiepunten
Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en
spoorwegen en industrieterreinen.

-

Eenmalige toename BL
Ongunstig € 1.094.000
Gunstig € 137.000

Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepalen geluidbrongegevens

-

Het effect hangt ervan af of de geluidaandachtsgebieden
geautomatiseerd bepaald kunnen worden.
Geen effecten als
gegevens geautomatiseerd kunnen worden aangeleverd.

-

Eenmalige en structurele toename BL
als gegevens niet
geautomatiseerd
kunnen worden aangeleverd.

Monitoring geluidproductie provinciale wegen

n.v.t.

-

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

n.v.t.

-

Totaal

Eenmalige toename BL
Ongunstig
€ 3.884.000
Gunstig
€ 276.000

-

Structurele toename BL -

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

63

Ongunstig
€ 2.088.000
Gunstig
€ 1.315.000

Waterschappen
Tabel 36. Eenmalige en structurele effecten bestuurlijke lasten (BL) waterschappen
Onderwerp

Gekwantificeerde
effecten

Overige kwalitatieve
effecten

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE
Bepalen gemiddelde geluidemissie

Geen effecten

-

Kwalitatief bepalen BGE eenmalig

Geen effecten

-

Kwalitatief monitoren BGE structureel

Geen effecten

-

Structurele kosten als gevolg van monitoring

Geen effecten

-

Verplichte maatregelen BGE-systematiek

Geen effecten

-

Effecten van vormverschillen

Geen effecten

-

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen en Geen effecten
industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen
en referentiepunten

-

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen

Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en
spoorwegen en industrieterreinen.

Toename eenmalige
BL
Ongunstig € 14.000
Gunstig € 2.000

Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepa- len geluidbrongegevens

Het effect hangt ervan af
of de geluidaandachtsgebieden geautomatiseerd
bepaald kunnen worden.
Geen effecten als gegevens geautomatiseerd
kunnen worden aangeleverd.
Eenmalige en structurele
toename BL als gegevens niet geautomatiseerd kunnen worden
aangeleverd.

Monitoring geluidproductie provinciale wegen

n.v.t.

n.v.t.

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

n.v.t.

n.v.t.

Totaal

Toename eenmalige BL
Ongunstig € 14.000
Gunstig € 2.000

Provincies

64

Sira Consulting B.V.

Tabel 37. Eenmalige en structurele effecten bestuurlijke lasten (BL) provincies
Onderwerp

Gekwantificeerde
effecten

Overige kwalitatieve
effecten

Wijzigingen bepalen en monitoren BGE
Bepalen gemiddelde geluidemissie

n.v.t.

n.v.t.

Kwalitatief monitoren BGE structureel

n.v.t.

n.v.t.

Kwalitatief monitoren BGE eenmalig

n.v.t.

n.v.t.

Structurele kosten als gevolg van monitoring

n.v.t.

n.v.t.

Verplichte maatregelen BGE-systematiek

Geen effecten

-

Effecten van vormverschillen

n.v.t.

n.v.t.

Kosten als gevolg van extra maatregelafwegingen en maatregelen

Bepalen van geluid van wegen, spoorwegen en Geen effecten
industrieterreinen op geluidsgevoelige gebouwen
en referentiepunten

-

Bepalen geluidaandachtsgebied voor wegen en Geen effecten
spoorwegen en industrieterreinen.

-

Aanleverplicht gegevens geluidregister en bepa- len geluidbrongegevens

Geen effecten als gegevens geautomatiseerd
kunnen worden aangeleverd.
Eenmalige en structurele
toename BL als gegevens niet geautomatiseerd kunnen worden
aangeleverd.

Monitoring geluidproductie provinciale wegen

Structurele toename
BL
Ongunstig
€ 332.000
Gunstig
€ 202.000

Akoestische onderzoeken industrieterreinen

n.v.t.

Totaal

Structurele toename BL

n.v.t.

Ongunstig
€ 332.000
Gunstig
€ 202.000

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

65

Tabel 38. Lijst met onderwerpen van discussie onder experts (decentrale overheden en ministerie
van IenW)

Onderwerp
1. Klachten, bezwaren en rechtszaken door burgers door vaststellen BGE
2. Klachten, bezwaren, rechtszaken door burgers door gewijzigde saneringsregeling
3. Vorm verschillen ruimtelijke plannen
4. Afstemming risico verplichte maatregelen bij overschrijding 1,5 dB bij monitoring
5. Discussie geluid van spoorwegemplacementen en onderzoekskosten
6. Omvang geluidaandachtsgebieden industrieterreinen
7. Inefficiënte wijze om gewijzigde wegen aan te leveren aan het geluidregister
8. Hogere registratielast geluidregister bij industrieterreinen
9. Hogere lasten voor dubbele boekhouding bij industrieterreinen

66

Sira Consulting B.V.

Bijlagen bij rapportage:
Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid
I

Wijzigingen Aanvullingsregeling die geen financiële effecten hebben

68

II

Toelichting gehanteerde tarieven decentrale overheden

72

III

Inflatiecorrectie tarieven Handboek meting regeldruk

74

IV

Tabel met wijzigingen aan de rekenmethode

75

V

Werkwijze

79

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

67

I

Wijzigingen Aanvullingsregeling
die geen financiële effecten hebben
In deze bijlage zijn de wijzigingen opgenomen waarvan experts niet verwachten dat deze
financiële effecten hebben. Deze wijzigingen zijn buiten beschouwing gelaten in het onderzoek.

1

Monitoring GPP’s

In de huidige situatie is de methode voor het bepalen van de geluidproductie opgenomen
in het Reken- en Meetvoorschrift 2012.
Wijziging
Ten opzichte van de bepalingsmethode uit het Reken- en Meetvoorschrift is de methode
gewijzigd (art. 12.71). Er is een maximale rekenafstand voor (spoor)wegen toegevoegd.
Daarnaast dient het geluidproductieplafond van industrieterreinen te worden gemonitord
op identieke wijze als voor wegen en spoorwegen (met uitzondering van de maximale
rekenafstand). De effecten van deze verplichting zijn al in de effectmeting van het Aanvullingsbesluit geluid onderzocht.

2

Beperken van onderzoeks- en uitvoeringslasten

In de huidige situatie heeft het rijkswegennet formeel één geluidaandachtsgebied langs
het hele net. Voor een GPP-wijziging bij de A2 in Amsterdam hoeft in de praktijk echter
bijvoorbeeld niet een geluidgevoelig gebouw langs de A28 in Zwolle betrokken te worden.
Wijziging
De aanvullingsregeling bepaalt voor specifieke situaties in welk deel van het geluidaandachtsgebied het geluid op geluidgevoelige gebouwen onderzocht moet worden.
Bij het vaststellen (ook wijzigen) van een geluidproductieplafond als omgevingswaarde,
worden geluidgevoelige gebouwen in aanmerking genomen die geheel of gedeeltelijk in
een geluidaandachtsgebied liggen. Op grond van het Bkl70 wordt bij het bepalen van het
geluid van een weg of een spoorweg, het geluid van alle tot die geluidbronsoort behorende wegen of spoorwegen betrokken. Omdat dit zou leiden tot een groot gebied waarbinnen het geluid op geluidgevoelige gebouwen moet worden bepaald, zijn in de
Omgevingsregeling regels opgenomen die bepalen welk deel van het stelsel van wegen
in een bepaalde situatie relevant is. Daarmee worden de onderzoekslasten beperkt.
De aanvullingsregeling bepaalt (via een aanpassing van de Omgevingsregeling) voor specifieke situaties in welk deel van het geluidaandachtsgebied het geluid op geluidgevoelige
gebouwen onderzocht moet worden bij het vaststellen van:


een geluidproductieplafond als omgevingswaarde op een nieuw geluidreferentiepunt;



een hogere waarde voor een geluidproductieplafond als omgevingswaarde op een bestaand geluidreferentiepunt;

70

68

Artikel 3.23, derde lid

Sira Consulting B.V.



een omgevingsplan dat de aanleg of wijziging van een weg of spoorweg zonder geluidproductieplafond toelaat.

3

Berekenen gecumuleerd geluid

Het komt voor dat een woning of een andere geluidsgevoelige bestemming zich in twee
of meer geluidszones van aparte geluidsbronnen bevindt. In een dergelijke situatie is nu
een onderzoek naar de gecumuleerde geluidsbelasting noodzakelijk. Reken- en meetvoorschrift geluid 2012 bevat een rekenmethode voor het berekenen van gecumuleerd
geluid.
Wijziging
In de aanvullingsregeling is voorgeschreven welke formules gebruikt moeten worden om
het geluid om te rekenen naar het geluid door wegverkeer dat evenveel hinder veroorzaakt. Het gecumuleerde geluid is, volgens het tweede lid van artikel 3.36 Bkl, het volgens bij ministeriële regeling gestelde regels bepaalde geluid van geluidbronsoorten en
andere geluidbronnen tegelijk, energetisch opgeteld met correctie voor de verschillen in
hinderlijkheid. Het gecumuleerde geluid wordt daarbij (net zoals nu) gebaseerd op een
jaargemiddelde geluidbelasting. De formules verschillen van het huidige Reken- en meetvoorschrift geluid 2012. De verschillen hebben alleen betrekking op constanten in de
formules.
Regels voor het bepalen van gecumuleerd geluid zijn al opgenomen in de Omgevingsregeling maar worden met de Aanvullingsregeling geluid geactualiseerd. In de voorgenomen situatie moet de aanvaardbaarheid van het gecumuleerde geluid worden beoordeeld.
Bij overschrijding van de hoogste waarde of de grenswaarde bij het vaststellen van een
geluidproductieplafond moet de aanvaardbaarheid van het gecumuleerde geluid worden
beoordeeld. (Bkl art. 3.36).

4

Overschrijding van de standaardwaarde of
grenswaarde bij geluidgevoelige gebouwen
(doelmatigheidscriterium)

In de huidige situatie wordt de "Regeling doelmatigheid geluidmaatregelen Wet geluidhinder” gebruikt voor de beoordeling van de financiële doelmatigheid van geluidbeperkende maatregelen bij wegverkeerslawaai en spoorweglawaai. Deze bevat regels voor
het doelmatigheidscriterium, ter beoordeling van de kosten van maatregelen in relatie
tot kwaliteit, aard en gebruik van geluidsgevoelige objecten en tot de doeltreffendheid
van die maatregelen. Onder deze geluidbeperkende maatregelen wordt in de regeling
verstaan: bronmaatregelen, overdrachtsmaatregelen en (bij sanering in uitzonderlijke
omstandigheden) onttrekking van een woning aan de bestemming.
Wijziging
De maatregelpunten per geluidbeperkende maatregel en reductiepunten2 voor het beoordelen van de financiële doelmatigheid van geluidbeperkende maatregelen voor rijkswegen en hoofdspoorwegen worden opgenomen in Bijlage IVb van de Aanvullingsregeling
geluid. De reductiepunten zijn niet veranderd ten opzichte van de huidige situatie.
In de Aanvullingsregeling geluid zijn voor de verschillende geluidbeperkende maatregelen
de maatregelpunten gedefinieerd die nodig zijn voor de doelmatigheidsafweging die met
toepassing van paragraaf 3.5.4.4 van het Aanvullingsbesluit geluid gemaakt wordt voor
rijkswegen en hoofdspoorwegen. De maatregelpunten zijn hierbij per maatregel gebaseerd op de gemiddelde kosten uit het verleden voor een dergelijke maatregel. Daarbij
is rekening gehouden met de voorbereiding van de maatregel en de begeleiding van en
het toezicht op de aanleg van de maatregel, de totale bouw- en aanlegkosten van de
maatregel, inclusief direct daaraan gerelateerde posten zoals verkeersvoorzieningen en

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

69

veiligheidsmaatregelen en daarnaast (jaarlijks) beheer, onderhoud en noodzakelijke vervanging gedurende een periode van 30 jaar.

5

Formulier voor de lijst te saneren gebouwen

Het doel van de huidige Subsidieregeling sanering verkeerslawaai (SSV) is het beperken
van de geluidsbelasting vanwege wegen en spoorwegen aan woningen, gebouwen en
terreinen dan wel het beperken van het geluidsniveau binnen woningen of gebouwen. De
regeling is bedoeld voor (samenwerkingsverbanden van) gemeenten. Er kan op aanvraag
ook subsidie worden verleend aan Rijkswaterstaat, een spoorwegexploitant of provincie.
Wijziging
Met de ingang van de Omgevingswet worden andere normen van kracht en wordt er een
nieuwe subsidieregeling ingevoerd met betrekking tot sanering.
Het college van B&W, het dagelijks bestuur van een waterschap en gedeputeerde staten
moeten als gevolg van de nieuwe subsidieregeling een nieuwe lijst vaststellen van geluidgevoelige gebouwen waarvoor geluidbeperkende maatregelen moeten worden getroffen. Deze lijst wordt vastgesteld volgens een standaard formulier, die naar verwachting
vergelijkbaar is met het huidige formulier uit de “Subsidieregeling sanering verkeerslawaai”.

6

Berekenen gezamenlijk geluid

Wijziging
In de aanvullingsregeling is voorgeschreven welke formules gebruikt moeten worden voor
het berekenen van het gezamenlijk geluid op de gevel van geluidgevoelige gebouwen.
Het gezamenlijk geluid is, volgens het tweede lid van artikel 3.37 Bkl, het volgens bij
ministeriële regeling gestelde regels bepaalde geluid van geluidbronsoorten en andere
geluidbronnen tegelijk, energetisch opgeteld zonder correctie voor hinderlijkheid.
Dit moet worden bepaald bij:


Overschrijding van de hoogste waarde of de grenswaarde van de hoogste waarde of
de grenswaarde bij het vaststellen van een geluidproductieplafond. (Bkl art. 3.37).



Overschrijding van de standaardwaarde of grenswaarde bij geluidgevoelige gebouwen
(art. 5.78 ac).



Het bepalen van het gezamenlijk geluid sluit aan op de wijze waarop geluid in de
huidige situatie al energetisch wordt opgeteld.

Het gezamenlijk geluid moet ook worden gebruikt bij de bepaling van de benodigde geluidwering van uitwendige scheidingsconstructie van een geluidgevoelige ruimte (art.
3.49 Bkl). Bij de volgens NEN 5077 bepaalde karakteristieke geluidwering van de gevel
wordt voor het spectrum van het gezamenlijk geluid in eerste aanleg gebruikgemaakt
van een standaardspectrum zoals deze is opgenomen in de NEN 5077. Wanneer het gezamenlijk geluid in belangrijke mate door spectraal zeer specifieke geluidbronnen wordt
veroorzaakt, biedt de aanvullingsregeling de mogelijkheid om het gezamenlijk geluid
spectraal te bepalen en als uitgangspunt te gebruiken voor de bepaling van de karakteristieke geluidwering.

70

Sira Consulting B.V.

7

Aanwijzing rijkswegen en hoofdspoorwegen
en industrieterreinen met zeehaven gebonden
activiteiten

In de huidige situatie is op de geluidplafondkaart vastgesteld voor welke rijkswegen en
hoofdspoorwegen de geluidproductieplafonds (GPP’s) gelden. Voor industrieterreinen gelden (nog) geen GPP’s.
Wijziging
In de voorgenomen situatie wijst de aanvullingsregeling aan voor welke rijkswegen, de
hoofdspoorwegen de verplichting op GPP’s vast te stellen gaan gelden. Voor de hoofdspoorwegen geldt dat een aantal extra spoorwegen wordt toegevoegd als hoofdspoorweg.
In de aanvullingsregeling worden ook de zeehavengebonden industrieterreinen aangewezen als bedoeld in artikel 5.78x.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

71

II

Toelichting gehanteerde tarieven
decentrale overheden
CAR-UWO salaristabel, overhead en toeslagen
De begeleidingscommissie heeft besloten om voor dit onderzoek de CAR-UWO salaristabel
als uitgangspunt te hanteren voor de uurtarieven van decentrale overheden. Het College
voor Arbeidszaken van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (CvA) maakt met de
vakbonden Abvakabo FNV, CNV Publieke Zaak en de CMHF afspraken over de arbeidsvoorwaarden voor het gemeentelijk personeel. Deze afspraken worden vastgelegd in de
CAR-UWO: de arbeidsvoorwaardenregeling voor de sector gemeenten.
In dit onderzoek is uitgegaan van de salaristabel volgens de nieuwe structuur van 1 oktober 2019. De salaristabel kent 18 schalen en 11 periodieken. Voor dit onderzoek zijn
wij voor iedere schaal uitgegaan van het gemiddelde salaris op basis van alle periodieken.
Dit gemiddelde betreft het salaris, gebaseerd op een 36-urige werkweek, dat een organisatie daadwerkelijk heeft uitgekeerd aan een medewerker. Om inzicht te krijgen in de
feitelijke kosten voor de organisatie, moet dit salaris met de volgende posten vermeerderd worden:


Overhead. In dit onderzoek is rekening gehouden met een overhead71 van gemiddeld
31,4%.



Toeslagen. In het onderzoek is gerekend met een toeslagpercentage van 50,4%,
bestaande uit werkgeverspremies, pensioen, vakantiegeld en de eindejaarsuitkering.

De onderstaande tabel toont de berekening van de totale maandelijkse en jaarlijkse kosten van één fte voor de schalen 7 tot en met 14.

71

72

‘Op basis van de Berenschot benchmark Gemeenten formatie en kosten.

Sira Consulting B.V.

Tabel II-1. Overzicht opbouw salarissen overheid
Schaal

Gemiddeld

Overhead

Toeslagen Totale bruto maan-

Totale jaarlijkse

bruto maand-

(31,4%) in

(50,4%)

delijkse kosten ex

kosten in € in

salaris in €

€

in €

btw in 2019

2019

7

2.594

1.225

1.308

5.127

61.527

8

2.948

1.392

1.486

5.826

69.910

9

3.302

1.559

1.664

6.526

78.307

10

3.601

1.701

1.815

7.117

85.406

10A

3.937

1.859

1.984

7.780

93.358

11

4.240

2.002

2.137

8.379

100.548

11A

4.584

2.165

2.310

9.059

108.704

12

4.927

2.327

2.483

9.738

116.854

13

5.407

2.554

2.725

10.686

128.235

14

5.857

2.766

2.952

11.574

138.887

Direct productieve uren (DPU)
Het uurtarief kan op basis van de totale maandelijkse kosten worden bepaald door het
uurtarief te delen door het aantal uren dat een medewerker daadwerkelijk inzetbaar is.
Op basis van de ‘Berenschot benchmark Gemeenten formatie en kosten’ gaan we ervan
uit dat het aantal direct productieve uren gemiddeld 1.400 uren (DPU’s) bedraagt. De
onderstaande tabel geeft een overzicht van de kosten per schaaltarief, per uur.

Tabel II-2. Overzicht opbouw salarissen overheid.
Schaal

Totale jaarlijkse kosten Uurtarief
in € in 2019

Uurtarief incl. Verschil gebruikt uurtarief

ex btw in € btw in €

(in 2016 uurtarief

incl.

btw en in 2019 uurtarief
incl. btw) ten opzichte van
uitgangspunten (2016) 72
7

61.527

44

53

-15,4%

8

69.910

50

60

-15,3%

9

78.307

56

68

-15,2%

10

85.406

61

74

-15,3%

10A

93.358

67

81

-15,2%

11

100.548

72

87

-15,3%

11A

108.704

78

94

-15,2%

12

116.854

83

101

-16,2%

13

128.235

92

111

-14,8%

14

138.887

99

120

-15,4%

72

In de voorgaande onderzoeken was de salaristabel CAR-UWO april 2015, gecorrigeerd voor inflatie
(2016) de basis voor de uurtarieven.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

73

III Inflatiecorrectie tarieven Handboek meting regeldruk
In deze bijlage is toegelicht hoe de standaarduurtarieven uit het Handboek meting regeldruk zijn gecorrigeerd.
Voor het berekenen van regeldrukeffecten voor burgers of bedrijven is gebruikgemaakt
van het Handboek meting regeldruk (2014)73 of het Handboek meting regeldrukkosten
(2018)74.
Handboek meting regeldruk (2014)


Het uurtarief voor burgers (€ 15) uit het Handboek meting regeldruk is gebaseerd op
verschillende bronnen uit 2011 en 2012.



De uurtarieven voor bedrijven uit het Handboek meting regeldruk zijn gebaseerd op
uurlonen uit 2012.

Handboek meting regeldrukkosten (2018)


Het uurtarief voor burgers (€ 15) uit het Handboek meting regeldrukkosten is gebaseerd op een publicatie uit 2014 en is vervolgens gecorrigeerd voor inflatie, waarmee
het basisjaar van het tarief 2016 is.



De uurtarieven voor bedrijven uit het Handboek meting regeldrukkosten zijn gebaseerd op uurlonen uit 2016.

In beide handboeken is voor burgers een tarief van € 15 gehanteerd. Deze tarieven zijn
echter op verschillende bronnen, uit verschillende jaren gebaseerd. Voor de consistentie
van tarieven voor burgers zijn de tarieven voor burgers met dezelfde correctiefactor (de
meest recente) gecorrigeerd.

Tabel 39. Overzicht correctiefactoren handboeken regeldruk
Bron

Uurtarief

Basisjaar

Correctiefactor
(CPI)

Handboek meting re-

Burgers

2016

1,058

Bedrijven

2012

Burgers

2016

Bedrijven

2016

geldruk (2014)

Handboek meting regeldrukkosten (2018)

74

1,105
1,058

1,058

73

https://www.kcwj.nl/sites/default/files/handboek_regeldruk_definitief_1_juli_2014.pdf

74

https://www.kcwj.nl/sites/default/files/handboek_meting_regeldrukkosten_v_1-1-2018.pdf

Sira Consulting B.V.

IV

Tabel met wijzigingen aan de rekenmethode
Tabel 40. Wijzigingen wegen

Wijziging
De aftrek voor het stiller worden van het wegverkeer (art. 110 g Wgh) vervalt.
Het optellen van het geluid van verschillende wegen tot één maatgevende geluidbelasting is nieuw voor provinciale wegen en gemeentelijke wegen.
“Standaardrekenmethode 1” vervalt. Deze methode was bedoeld om voor eenvoudige
situaties de geluidberekeningen uit te voeren.
Voor de meetmethode van de geluidemissie voor wegverkeer en railverkeer is aansluiting gezocht bij ISO 1996-2.
De meteocorrectie is aangepast door een windrichtingafhankelijke meteocorrectie toe
te passen.
Bij de berekening van het equivalente geluidsniveau in dB(A) moet voortaan ook het
geluid afschermende effect van hellende schermen75 worden meegenomen.
In de huidige situatie staat er alleen dat nader onderzoek vereist is naar de invloed van
reflecties op het LAeq.
Nu zijn uitgebreidere voorschriften opgenomen voor het bepalen van reflecties van
schuine objecten.
Er is gedefinieerd hoe omgegaan moet worden met kleine aaneengesloten objecten.
Hoe om te gaan met kleine bronnen is gedefinieerd.
In het geval er kleine bronnen zijn (railverkeer) die niet een hele sectorhoek omvatten
is een aanvullende bepaling opgenomen om de bijdrage van deze kleine bronnen mee
te kunnen nemen.
Daarbij ontstaat de mogelijkheid om de bijdrage te bepalen op korte lijnsegmentjes van
een emissietraject.
Bij het corrigeren voor het wegdektype moet voortaan de eindwaarde worden gebruikt
in plaats van de verouderingswaarde als geen Ctijd is gemeten.

Tabel 41. Wijzigingen spoorwegen

Wijziging
In de lijst met treincategorieën zijn nieuwe treincategorieën toegevoegd zodat alle treinen vertegenwoordigd zijn.

75

De werking is gebaseerd op de methode zoals deze wordt toegepast in Nord 2000

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

75

De meetperiode voor emissiemetingen bij stalen bruggen is aangepast (voor railverkeer).
De aftrek voor het stiller worden van het spoorwegverkeer (art. 110 g Wgh) vervalt.
Het optellen van het geluid van verschillende wegen tot één maatgevende geluidbelasting is nieuw voor provinciale wegen en gemeentelijke wegen.
“Standaardrekenmethode 1” vervalt. Deze methode was bedoeld om voor eenvoudige
situaties de geluidberekeningen uit te voeren.
Voor de meetmethode van de geluidemissie voor wegverkeer en railverkeer is aansluiting gezocht bij ISO 1996-2.
De meteocorrectie is aangepast door een windrichtingafhankelijke meteocorrectie toe
te passen.
Bij de berekening van het equivalente geluidsniveau in dB(A) moet voortaan ook het
geluid afschermende effect van hellende schermen76 worden meegenomen.
In de huidige situatie staat er alleen dat nader onderzoek vereist is naar de invloed van
reflecties op het LAeq.
Nu zijn uitgebreidere voorschriften opgenomen voor het bepalen van reflecties van
schuine objecten.
Er is gedefinieerd hoe omgegaan moet worden met kleine aaneengesloten objecten (bij
railverkeer).
Hoe om te gaan met kleine bronnen is gedefinieerd.
In het geval er kleine bronnen zijn (railverkeer) die niet een hele sectorhoek omvatten
is een aanvullende bepaling opgenomen om de bijdrage van deze kleine bronnen mee
te kunnen nemen.
Daarbij ontstaat de mogelijkheid om de bijdrage te bepalen op korte lijnsegmentjes van
een emissietraject.
Er is een meetmethode voor vaststellen tramemissie en bovenbouwcorrecties opgenomen.
In de huidige situatie is al verplicht om tramemissie te meten en bovenbouwcorrecties
te doen. In de voorgenomen situatie is voorgeschreven hoe dit moet.
Bij het bepalen van het geluid van een hoofdspoorweg dient ook het geluid van treinen
op spoorwegemplacementen te worden betrokken. Dit geluid moet berekend worden
conform de meet- en rekenmethode geluid industrie.

76

76

De werking is gebaseerd op de methode zoals deze wordt toegepast in Nord 2000

Sira Consulting B.V.

Tabel 42. Wijzigingen industrie

Wijziging
In de voorgenomen situatie moet de beoordeling van geluid plaatsvinden op basis van
een jaargemiddelde geluidbelasting (uitgedrukt in Lden en Lnight ). Dit dient gebaseerd te
zijn op representatieve bedrijfssituaties (RBS) en uitzonderlijke bedrijfssituaties (UBS).
Verschillen tussen de huidige en voorgenomen situatie zijn:
1. In de huidige situatie wordt alleen uitgegaan van RBS terwijl in de voorgenomen
situatie ook uitgegaan dient te worden van UBS.
2. In de huidige situatie wordt het geluid van een industrieterrein beoordeeld op basis
van de etmaalwaarde Letmaal. Dit is de hoogste van niveaus Ldag, Lavond en Lnacht.
In de voorgenomen situatie wordt het geluid van een industrieterrein beoordeeld op
basis van een jaargemiddelde Lden en een Lnight. Deze zijn ook gebaseerd op de niveaus
Ldag, Lavond en Lnacht.
Daarnaast zijn diverse tekstuele wijzigingen doorgevoerd en zijn foutieve verwijzingen
binnen de HMRI verbeterd.
Controle en verbeteringen op actualiteit van externe verwijzingen naar norm, wet- en
regelgeving. Tevens zijn alle beleidsmatige overwegingen die in de HMRI waren opgenomen ten behoeve van vergunningverlening en zonering verwijderd.
Aanpassing van HMRI-formule 4.28: Bb = (1-rgeb/ri) waarin ten onrechte bodemfactor
B ontbrak.
Definitie van bronhoogte voor geluidbronnen op een gebouw is verduidelijkt.
De definitie van ri (afstand tussen broncentrum en immissiepunt) is verbeterd.
In de HMRI was niet aangegeven hoe om te gaan met meervoudige reflecties. Hierin is
nu voorzien.
De definities van fonder, fmidden en fboven zijn aangepast. Zie onderstaande tabel

Definitie

Huidige situatie

Voorgenomen situatie.

f onder

Laagste frequentie in een
bepaalde tertsband

Middenfrequentie van de
laagste tertsband in de aangegeven octaafband

fmidden

Geen definitie

Middenfrequentie van de
middelste tertsband in de
aangegeven octaafband

f boven

Bovenste frequentie in een
bepaalde tertsbrand

Middenfrequentie van de
hoogste tertsband in de aangegeven octaafband

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

77

Nuancering in de beschrijving van de bodemtypen. De bodemtypes zijn uitgebreider
omschreven. Ook is er een bodemtype bijgekomen: “Harde bodems met veel objecten”.
Het gebruik van ISO 1996-2:2007 is een nieuwe extra optie voor het bepalen van tonaliteit. De waarde van de toeslag verandert niet.
Aanpassing het bodemeffect in situatie waarbij de bron en ontvanger zich op relatief
korte afstand van elkaar bevinden ten opzichte van de bronhoogte en ontvangerhoogte.
In dat geval hoeft het bodemeffect niet in rekening te worden gebracht.
Verduidelijking van de begrenzing van Dscherm in situaties met twee of meer schermen.

Tabel 43. Wijzigingen geluidproductieplafonds

Wijziging
Voor de bepaling van het geluid op referentiepunten dienen geen omgevingsfactoren te
worden meegenomen. Dit betekent dat er geen afschermende objecten, behoudens bij
de bron behorende afschermende voorzieningen zoals deze zijn opgenomen in het geluidregister, worden meegenomen bij de bepaling van het geluid.
Ook voor industrieterreinen worden uitsluitend afschermende objecten meegenomen
die zijn gelegen op het industrieterrein.
Bij de bepaling van het geluid op referentiepunten dient te worden uitgegaan van een
akoestisch zachte bodem, behoudens de verharding van de weg of de verharding die op
het industrieterrein is gehanteerd.
In de huidige situatie worden twee typen bodem onderscheiden: hard en absorberend.
Dit wordt in lijn gebracht met de regels voor (spoor)wegen.
Voorgeschreven wordt hoe het absorptiespectrum vereenvoudigd kan worden voor geluidschermen en geluidwallen langs wegen.
In de huidige situatie moet (bij het berekenen van geluidproductie op referentiepunten)
voor rijkswegen en spoorwegen gebruikgemaakt worden van ten minste één bronregisterlijn per rijbaan/spoor.
In de voorgenomen situatie worden alleen rijlijnsegmenten of bronlijnsegmenten meegenomen die gelegen zijn binnen 1.000 meter van het te beschouwen referentiepunt.
Voor industrie wordt het gehele terrein dat hoort bij het referentiepunt beschouwd en
is er geen beperking in rekenafstand.
In de huidige situatie mag ‘een meer generalistische methode’ gebruikt worden voor het
berekenen van de maaiveldhoogte, hierin wordt de variatie in de maaiveldhoogte meegenomen.
In de voorgenomen situatie staat dat de maaiveldhoogte niet meer dan 10% af mag
wijken van 4 meter en mag de gemiddelde maaiveldhoogte in een gebied worden gebruikt.

78

Sira Consulting B.V.

V

Werkwijze
Het project is in drie fasen uitgevoerd. In deze bijlage is per fase toegelicht welke werkzaamheden zijn uitgevoerd.

9.1

Fase 1: Projectvoorbereiding
Het doel van fase 1 was om de projectaanpak in overleg met de werkgroep concreet uit
te werken en de te onderzoeken wijzigingen in kaart te brengen.
1. Projectvoorbereiding in overleg met de expertgroep
De bijeenkomst van de expertgroep heeft plaatsgevonden op dinsdag 9 juni. Tijdens de
bijeenkomst werd aan de hand van het overzicht met wijzigingen (van Sira Consulting)
bepaald van welke wijzigingen de financiële effecten onderzocht moeten worden. Zie de
onderwerpen in hoofdstuk 3 en de uitwerking daarvan in bijlage IV.
2. Plan van aanpak
Op basis van de uitkomsten van de expertgroepbijeenkomst hebben wij dit plan van aanpak opgesteld, met daarin het overzicht van de te onderzoeken onderwerpen. Na afstemming met de werkgroep is het plan van aanpak definitief vastgesteld.

9.2

Fase 2: Praktijkonderzoek
Het doel van fase 2 was om kwalitatief en zoveel mogelijk kwantitatief de gevolgen voor
de bestuurlijke lasten en de kwalitatieve effecten uit te werken van de Aanvullingsregeling
geluid.
1. Eerste berekening met het SKM
De gegevens die zijn verzameld in fase 1, zijn verwerkt in het iSKM rekenmodel. Deze
stap geeft een eerste inzicht in de financiële effecten voor bedrijven en decentrale overheden, maar maakt vooral duidelijk welke gegevens nog ontbreken. Deze gegevens moeten worden verzameld in het praktijkonderzoek. Deze stap maakt ook duidelijk welke
gegevens de meeste invloed hebben op de uitkomsten van de berekeningen. Dit inzicht
is gebruikt om de onderwerpen voor de interviews te prioriteren.
2. Verzamelen van gegevens via interviews
In 19 interviews met gemeenten, provincies, waterschappen en bedrijven hebben wij de
beschikbare gegevens uit het bureauonderzoek gevalideerd en zijn aanvullende gegevens
verzameld. De resultaten van de interviews hebben wij verwerkt in het iSKM.
Na elk interview hebben wij de verkregen informatie verwerkt in het iSKM. Hierdoor wordt
de berekening na elk uitgevoerd interview verfijnd. Inzichten verkregen in eerder uitgevoerde interviews, zijn getoetst in de vervolginterviews.
3. Uitwerken en afstemmen van tussenrapport
Nadat de interviews zijn uitgevoerd hebben wij een tussenrapport uitgewerkt. Dit tussenrapport is in twee bijeenkomsten besproken met de expertgroep.

Financiële effecten Aanvullingsregeling geluid

79

9.3

Fase 3: Analyse en rapportage
Het doel van fase 3 was om de onderzoeksresultaten te analyseren en vast te leggen in
een eindrapport.
1. Analyse van de resultaten en uitwerken van de eindrapportage
De opmerkingen van de expertbijeenkomst hebben wij verwerkt in het iSKM en het tussenrapport. Vervolgens voeren wij een nadere analyse uit van alle berekeningen en uitkomsten van het onderzoek, inclusief een gevoeligheidsanalyse. Als de analyse
opmerkelijke zaken aan het licht brengt, nemen wij contact op met de werkgroep om af
te stemmen hoe hiermee om dient te worden gegaan.
2. Uitwerken van de eindrapportage
De onderzoeksresultaten hebben wij vastgelegd in een concepteindrapportage. Het rapport wordt per e-mail toegezonden aan de werkgroep.
3. Afstemmen van de resultaten
Tijdens een bijeenkomst met de werkgroep bespreken wij het concepteindrapport. De
gemaakte afspraken koppelen wij per e-mail terug. Eventuele opmerkingen van de werkgroep worden verwerkt in het eindrapport, waarna wij de definitieve versie opleveren.

80

Sira Consulting B.V.