Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

695
Vragen van het lid Kröger (GroenLinks) aan de Ministers van Klimaat en
Energie, van Economische Zaken en Klimaat en van Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking over de bewuste stellingname van Shell geen
plannen te maken om net zero emission te bereiken binnen de komende tien à
twintig jaar en doorgaat met het zoeken naar nieuwe olie en gasreserves
(ingezonden 4 oktober 2022).
Antwoord van Minister Adriaansens (Economische Zaken en Klimaat)
(ontvangen 11 november 2022).
Vraag 1
Bent u bekend met het lange termijnonderzoek dat in Amerika loopt in
opdracht van het House Committee on Oversight and Reform naar de fossiele
industrie en de rol die grote oliebedrijven als Shell spelen bij klimaatverandering?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Bent u op de hoogte van het feit dat hierin op 15 september 2022 een
document van Shell naar voren is gekomen waarin zwart op wit staat dat
Shell geen onmiddellijke plannen heeft om over te stappen op een nze (net
zero emission) portefeuille voor de komende tien à twintig jaar en dat Shell
hiermee dus bewust beleid voert?2
Antwoord 2
Ik heb kennis genomen van de correspondentie van de Commissie voor
Toezicht en Hervorming van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden
waaraan u in deze vraag refereert.

1

Inside Climat News, 16 september 2022, «New Documents Unveiled in Congressional Hearings
Show Oil Companies Are Slow-Rolling and Overselling Climate Initiatives, Democrats Say».
(https://insideclimatenews.org/news/16092022/new-documents-unveiled-in-congressionalhearings-show-oil-companies-are-slow-rolling-and-overselling-climate-initiatives-democratssay/).
2
Twitter, 15 september 2022, Tweet van Zahra Hirji. (https://twitter.com/Zhirji28/status/
1570508013076877312).

ah-tk-20222023-695
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

Vraag 3
Bent u op de hoogte van het oordeel van deze onderzoekscommissie dat
Shell zich schuldig maakt aan het doen van misleidende klimaattoezeggingen
en dat Shell de verantwoordelijkheid voor vermindering van uitstoot van CO2
ondermijnt?
Antwoord 3
Ik ben op de hoogte van de conclusies in het memorandum van 14 september 2022 dat commissievoorzitters Carolyn Maloney en Ro Khanna gestuurd
hebben aan de Commissie voor Toezicht en Hervorming3.
Vraag 4
Hoe oordeelt u over deze berichten?
Antwoord 4
Ik reken de verduurzamingsprestaties van bedrijven af op resultaten, en dat
doe ik ook ten aanzien van de activiteiten van Shell. In Nederland en de EU
zijn bedrijven gehouden aan ambitieuze verduurzamingsdoelstellingen. Deze
doelstellingen komen voort uit het Fit for 55 pakket van de Europese Unie en
het Klimaat- en coalitieakkoord in Nederland. Het Europese Emission Trading
System(ETS) en de Nederlandse pendant, de CO2-heffing, zijn maatgevend
voor mijn beleid. Ik zie erop toe dat bedrijven binnen deze kaders verduurzamen.
Vraag 5
Bent u bekent met het door Milieudefensie en onderzoeksinstituut Oil Change
International gepubliceerde rapport, «Shell’s fossil fuel production: Still
pushing the world towards climate chaos»?4
Antwoord 5
Ik heb kennis genomen van dit rapport.
Vraag 6
Bent u op de hoogte dat uit het rapport blijkt dat Shell sinds mei 2021 (na de
uitspraak van de rechter) voor tien grote nieuwe projecten definitieve
investeringsbeslissing heeft genomen en dat het bedrijf de komende jaren
nog ruim 750 nieuwe olie en gasbronnen kan gaan aanboren, hetgeen gelijk
staat aan 30 keer de CO2 uitstoot van Nederland in 2021?
Antwoord 6
Shell is een wereldwijd opererend bedrijf. Wereldwijde afspraken om
klimaatverandering tegen te gaan worden geregeld via het Raamverdrag van
de Verenigde Naties inzake Klimaatverandering. Shell is net als ieder ander
bedrijf in Europa gehouden aan het Europese Emissions Trading System (EU
ETS) en het aangekondigde Fit for 55 pakket met het doel om in 2030 55%
minder emissies uit te stoten in de Europese Unie dan in 1990.
Vraag 7
Bent u ook op de hoogte van de conclusies, zoals te lezen in hetzelfde
rapport, dat Shells CO2 uitstoot met de huidige ambities zelfs nog 3% kan
toenemen?
Antwoord 7
Ik heb kennis genomen van deze conclusie.
Vraag 8
Deelt u de opvatting dat Shells stellingname en de uitkomsten van het
onderzoek hard indruisen tegen het vonnis van de Nederlandse rechter uit
2021 dat Shell zijn CO2-uitstoot in 2030 met 45% moet hebben verminderd?
3

4

https://oversight.house.gov/sites/democrats.oversight.house.gov/files/
2022.09.14%20FINAL%20COR%20Supplemental%20Memo.pdf
Milieudefensie, 30 september 2022, «Shell’s fossil fuel production: Still pushing the world
towards climate chaos», (https://milieudefensie.nl/actueel/omvangrijk-data-onderzoek-overshells-olie-en-gasplannen/@@download/file/Shell’s%20Fossil%20Fuel%20Production%20Still%20Pushing%20the%20World%20towards%20Climate%20Chaos.pdf).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Antwoord 8
Op 22 maart jl. heeft Shell beroep aangetekend tegen de uitspraak van de
rechtbank van 26 mei 2021, waarin Shell wordt bevolen om de totale
wereldwijde CO2 emissies tegen 2030 met netto 45% te verminderen ten
opzichte van 2019. Het hoger beroep is dus nog onder de rechter, waardoor
het niet aan het kabinet is om daar nu op in te gaan. De Nederlandse
overheid is geen partij in deze procedure en het leidt niet tot directe
juridische verplichtingen voor de Nederlandse overheid.
Vraag 9
Bent u op de hoogte van het feit dat de Nederlandse rechtbank Shell ook
verantwoordelijk acht voor de uitstoot die vrijkomt als consumenten de
producten van Shell gebruiken, de zogeheten Scope 3 uitstoot?
Antwoord 9
De rechtbank heeft voor Scope 2 en 3 een zwaarwegende inspanningsverplichting opgelegd aan Shell. Shell heeft hoger beroep aangetekend, omdat
het niet weet hoe CO2-emissies te verminderen die het bedrijf niet zelf in de
hand heeft, zoals van klanten die geen vergelijkbare wettelijke verplichting
hebben. Zolang dit hoger beroep onder de rechter is, onthoud ik mij van
verder commentaar om een onafhankelijke rechtsgang te bevorderen. Shell
heeft mij verzekerd dat het bedrijf in afwachting van de uitkomst van het
hoger beroep stappen zet om zich aan de uitspraak van de rechtbank te
houden. Ook verwijs ik naar de kamerbrief van 6 december 2021 waarin de
toenmalig Minister van EZK de Kamer heeft geïnformeerd met een analyse
van het Shell-vonnis5.
Vraag 10
Bent u tevens op de hoogte van het feit dat 95% van de uitstoot van Shell
komt uit deze Scope 3 uitstoot en dat Shell geen plannen heeft opgesteld
over de vermindering hiervan?6
Antwoord 10
Ik ben op de hoogte dat 95% van de uitstoot van Shell komt uit Scope 3.
Shell werkt ook aan de Scope 3 emissies. Onder andere is het bedrijf actief
op het gebied van laadstations voor elektrische voertuigen, bouwt Shell een
biobrandstoffenfabriek op zijn terrein bij Pernis en werkt Shell aan de
opschaling van groene waterstof en een netwerk voor het tanken van
waterstof en bioLNG. Deze plannen zijn ook terug te vinden in de brief van
Shell aan het kabinet over de verhuizing naar het Verenigd Koninkrijk
(10 december 2021)7.
Vraag 11
Deelt u de opvatting dat het naleven van het vonnis van de Nederlandse
rechter nu juist cruciaal is voor het behalen van de klimaatdoelen van het
Parijs Akkoord en dat deze stellingname van Shell dus ontoelaatbaar is? Zo
ja, bent u bereid Shell hierop aan te spreken opdat het bedrijf deze stellingname terugneemt en concrete beleidsplannen opstelt om zich wel aan het
vonnis te houden?
Antwoord 11
Zolang het hoger beroep onder de rechter is, onthoud ik mij van verder
commentaar. Wel gaat het kabinet onverminderd voort met de uitvoering van
de aangescherpte CO2 reductiedoelstellingen uit het coalitieakkoord. Ook
werkt het kabinet momenteel intensief samen met de top 20 emitters om tot
een versnelde afbouw van de CO2-uitstoot te komen.

5

www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2021/12/06/kamerbrief-over-analyse-shellvonnis
6
Milieudefensie, 27 mei 2022, «5 keer bewijs dat Shell zich niet aan de uitspraak van de rechter
houdt». (https://milieudefensie.nl/actueel/5-x-bewijs-dat-shell-zich-niet-aan-de-uitspraak-van-derechter-houdt).
7
www.rijksoverheid.nl/documenten/brieven/2021/12/10/bijlage-horende-bij-kamerbriefkabinetsreactie-op-het-bericht-dat-het-hoofdkantoor-van-shell-verhuist-naar-het-verenigdkoninkrijk

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3

Vraag 12
Hoe verhoudt de Nederlandse staat zich tot Shell na de bekendmaking van
deze stellingname door Shell?
Antwoord 12
Shell is zoals ieder ander bedrijf gehouden aan de Europese en nationale
doelstellingen voor CO2-reductie en verduurzaming. Daarin maakt de
overheid geen onderscheid tussen individuele bedrijven.
Vraag 13
Hoe verhoudt deze bewuste stellingname door Shell zich tot de ambitie van
de regering zich te houden aan de klimaatdoelen uit het Parijs Akkoord?
Antwoord 13
De regering houdt onverminderd vast aan de klimaatdoelen uit het Parijs
Akkoord.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

4