Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

414
Vragen van het lid Van den Berg (CDA) aan de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over de bereikbaarheid van testlocaties als gevolg van nieuw
beleid van de Stichting Open Nederland (ingezonden 13 oktober 2021).
Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 25 oktober 2021).
Vraag 1
Heeft u er kennis van genomen dat in diverse gebieden van Nederland –
waaronder Zeeland, de Achterhoek, west Brabant en Drenthe – met ingang
van deze week geen locaties voor toegangstesten meer zijn, waardoor op
veel plekken de aanrijtijd voor een testlocatie meer dan een half uur is?1 2 3
Antwoord 1
In het begin van week 41, toen de nieuwe wijze van contracteren van
testaanbieder inging, waren er inderdaad plekken in Nederland waar mensen
verder moesten reizen naar een testlocatie dan bedoeld is. Daar is in die
week hard aan gewerkt. Zo zijn er onder meer voor de start van het weekend
van 16 en 17 oktober testlocaties geopend in onder andere Terneuzen,
Winterswijk, Doetinchem en Roosendaal. En volgen in week 42 nog nieuwe
locaties in onder andere, Dokkum en Stadkanaal. Waarbij voor Dokkum een
openingstijd van vrijdag 14.00 uur tot 18.00 uur en zaterdag van 11.00 uur tot
18.00 uur geldt. Er zijn momenteel (stand 18-10-2021) meer dan 400 testlocaties beschikbaar in heel Nederland. De dekkingsgraad (hoeveel procent van
de mensen binnen 30 minuten reistijd van een testlocatie wonen) is over heel
Nederland 99%.
Vraag 2
Welke «witte vlekken» waar de aanrijtijd meer dan een half uur is, zijn elders
in Nederland ontstaan als gevolg van het nieuwe beleid van de Stichting
Open Nederland?

1

Omroep Zeeland, 11 oktober 2021, «Meer dan een half uur rijden voor toegangstest: «We laten
het nu aan de markt over»».
RTV Drenthe, 11 oktober 2021, «Drenten moeten relatief ver rijden bij nieuw systeem Testen
voor Toegang».
3
De Gelderlander, 12 oktober 2021, «Geen «testen voor toegang»-locaties meer in de
Achterhoek, onduidelijk of ze terug komen».
2

ah-tk-20212022-414
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Antwoord 2
De huidige wijze van contracteren is niet meer gebaseerd op het betalen voor
klaar staan om te testen, maar op betalen voor daadwerkelijk afgenomen
testen. Het kost enige tijd om vraag en aanbod op elkaar af te stemmen.
Daarnaast kostte het sommige testaanbieders tijd voordat ze aangesloten
konden worden op de CoronaCheckApp. Daarom heeft de Stichting Open
Nederland en mijn ministerie veel werk gemaakt van het begeleiden van
gemeenten en testaanbieders om ervoor te zorgen dat de markt binnen een
week ook op plaatsen met minder inwoners een testfaciliteit kon organiseren.
De dekkingsgraad is over heel Nederland 99%.
Vraag 3
Klopt het dat het verdwijnen van deze testlocaties het directe gevolg is van
het nieuwe beleid van de Stichting Open Nederland, waarbij testlocaties in
relatief dunbevolkte gebieden minder interessant zijn geworden omdat er
alleen nog maar per test betaald wordt?
Antwoord 3
De Stichting Open Nederland heeft in opdracht van mij de Open House
opgezet. Dat is succesvol. Er zijn bijna vier keer zoveel plekken om te testen
dan er onder het oude systeem waren. Het is inderdaad belangrijk om te
realiseren dat met de Open House de marktwerking van kracht is. De markt
heeft de tijd nodig om optimaal aan te sluiten bij de vraag. Daarbij kan het zo
zijn dat het in relatief dunbevolkte gebieden verliesgevend is om een
testlocatie te openen. In die regio’s zijn gemeenten, testaanbieders en SON
met elkaar in gesprek. En samen met SON beziet mijn ministerie of nog
andere acties nodig zijn om voldoende dekking te kunnen blijven bieden.
Daarnaast blijft het mogelijk voor ingeschreven testaanbieders om dagelijks
locaties te openen of te sluiten. Ook kunnen nieuwe testaanbieders zich elke
20e van de maand aanmelden voor de Open House.
Vraag 4
Hoe verhoudt dit nieuwe beleid van de Stichting Open Nederland zich tot de
op 16 september Kamerbreed aangenomen motie Van der Plas waarin het
kabinet verzocht wordt er zorg voor te dragen dat mensen minstens binnen
een half uur reistijd een test kunnen laten afnemen?4
Antwoord 4
Er is momenteel een landelijke dekking van 99% waarin burgers binnen 30
minuten reizen bij een testlocatie aanwezig kunnen zijn. In Zeeland lukt dat
nog niet voor iedereen. Daar opent deze week nog een teststraat in Renesse
en zijn mijn ministerie en SON in gesprek met de veiligheidsregio, de
provincie en gemeenten om ook in west Zeeuws-Vlaanderen een oplossing te
vinden.
Vraag 5
Welke acties heeft u of heeft de Stichting Open Nederland ondernomen naar
aanleiding van het signaal dat meerdere testaanbieders half september al
afgaven, namelijk dat het nieuwe beleid waarbij per test betaald zou worden
het fijnmazige netwerk onder druk zou zetten?5
Antwoord 5
Er hebben tientallen testaanbieders ingeschreven voor de Open House
regeling. Degene die aan de eisen voldoen en die hebben aangetoond dat ze
veilig aangesloten kunnen worden op de CoronaCheckApp zijn daadwerkelijk
van start. Daarbij zijn ook de testaanbieders die in genoemd artikel aangaven
dat de vergoeding te laag was. Zie voor een beschrijving van ondernomen
acties het antwoord bij vraag 1.

4
5

Kamerstuk 25 295, nr. 1446.
AD, 16 september 2021, «Bom onder gratis toegangstesten in Nederland: aanbieders zien
lagere tarieven niet zitten».

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

Vraag 6
Klopt het dat ook onder andere de Veiligheidsregio Zeeland de afgelopen
periode bij VWS aandacht heeft gevraagd voor deze situatie? Zo ja, wat heeft
u met dit signaal gedaan?6
Antwoord 6
Dat klopt. Het Ministerie van VWS is in contact geweest met zowel de
Veiligheidsregio als de provincie Zeeland en er wordt gezamenlijk met
gemeenten, burgemeesters en SON gekeken op welke manier er invulling
gegeven kan worden aan de witte vlekken. Dat heeft tot nu toe geresulteerd
in negen testlocaties in Zeeland (stand 18-10-2021) met testlocaties op
Walcheren in Vlissingen, Ritthem en drie in Middelburg, op Zuid Beveland in
Goes en Kapelle, op Schouwen-Duiveland gaat deze week de locatie in
Renesse open en in Zeeuws Vlaanderen kan getest worden in Terneuzen.
Vraag 7
Klopt het dat op sommige plekken ook toegangstesten worden aangeboden
bij een apotheker? Zou het aanbieden van toegangstesten bij apothekers
volgens u eventueel een oplossing kunnen zijn voor die gebieden waar de
bereikbaarheid nu onder druk staat?
Antwoord 7
Het klopt dat er al samenwerkingsverbanden zijn tussen apothekers en
testaanbieders. En op verzoek van mijn ministerie heeft SON de beroepsvereniging van apothekers benaderd. Apothekers zitten fijnmazig verspreid over
het land en kunnen deelnemen aan de Open House. Apothekers zijn er op
geattendeerd dat zij zich kunnen inschrijven voor de Open House. Apothekers
kunnen dit zelfstandig doen of in samenwerking met een reeds geaccepteerde
testaanbieder. Binnenkort zal er voor apothekers een informatiesessie
georganiseerd worden.
Vraag 8
Klopt het dat het nieuwe beleid van de Stichting Open Nederland is ingegeven door het feit dat het aantal afgenomen tests in de zomermaanden fors
terugliep en al die tijd de betalingen voor (grotendeels leegstaande)
testlocaties doorliepen?
Antwoord 8
Met het nieuwe testsysteem kunnen alle geïnteresseerde testaanbieders die
aan de Open House criteria voldoen, meedoen. Hierdoor geven we alle
testaanbieders een kans om mee te doen aan het realiseren van de testcapaciteit in Nederland. De 11 testaanbieders die tot 11 oktober bij SON actief
waren, werden betaald d.m.v. een beschikbaarheidsvergoeding. De Open
House regeling voor «testen voor reizen» heeft laten zien dat betalen per
afgenomen test ook resulteert in een fijnmazig testnetwerk en dat een
beschikbaarheidsvergoeding hier niet noodzakelijk voor is. Dit komt doelmatig uitgeven van belastinggeld ten goede.
Vraag 9
Welk deel van de totale testcapaciteit wordt momenteel gemiddeld per dag
gebruikt? Bij welke mate van gebruik van de testcapaciteit is het volgens u
wel weer zinvol om per locatie te betalen in plaats van per test?
Antwoord 9
In de weekenden zien we een testafname van ca. 140.000 testen per dag,
terwijl dit door de weeks lager ligt (25.000–60.000 testen per dag). Per week
zijn er tussen de 330.000 en 360.000 testen. Op dit moment volstaat het
huidige systeem. Het is niet uitgesloten dat dit bij een (lokaal, regionaal of
landelijke) hele lage testvraag niet meer het geval is (door bijvoorbeeld een
toename in vaccinatiegraad, een afname in testbereidheid of een verandering
in het beleid rond het coronatoegangsbewijs). Uiteraard monitoren we dat en
bereiden we ons daar op voor.

6

PZC, 11 oktober 2021, «Testen voor toegang? Voorlopig niet mogelijk in grote delen van
Zeeland».

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3

Vraag 10
Bent u bereid om via het opnieuw betalen per locatie ervoor te zorgen dat de
bereikbaarheid van testlocaties in alle regio’s weer op peil wordt gebracht?
Zo nee, op welke wijze gaat u er dan zorg voor dragen dat mensen in alle
regio’s minstens binnen een half uur reistijd een test kunnen laten afnemen?
Antwoord 10
Op dit moment volstaat het systeem en ik blijf de situatie nauwkeurig volgen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

4