Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2023–2024

29 684

Waddenzeebeleid

Nr. 258

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 26 oktober 2023
Het Bestuurlijk Overleg Waddengebied (BOW) komt minimaal twee maal
per jaar bij elkaar. Het is een goed gebruik om u, mede namens de
Ministers voor Natuur en Stikstof en voor Klimaat en Energie, te informeren over enkele onderwerpen aangaande de Waddenzee en het
Waddengebied die besproken zijn.
Met deze brief informeer ik u over het BOW dat tijdens de Toogdag voor
de Wadden van 26 juni jl. te Den Helder plaatsvond.
Beleidskader Natuur Waddenzee (Beleidskader)
In het BOW is een Plan van Aanpak (PvA) voor de analysefase van het
Beleidskader besproken. Daarbij is waardering geuit voor het PvA, maar
zijn ten aanzien van de participatie van stakeholders ook zorgen meegegeven. De Minister voor Natuur en Stikstof heeft toegezegd het PvA op dit
onderdeel nader uit te werken en te agenderen in het volgende BOW
(december 2023). Om de door iedereen gewenste voortgang met het
Beleidskader, mede in het licht van de samenhang met het Uitvoeringsprogramma als geheel, te behouden, heeft de Minister voor Natuur en
Stikstof aangegeven een start te willen maken met de uitwerking van het
PvA en partijen daarbij te zullen betrekken.
Bereikbaarheid
In de brief over de terugkoppeling van het BOW van 23 februari jl.1 is
gemeld dat er een gezamenlijke routekaart (conform Uitvoeringsprogramma) in dit BOW zou worden besproken. De routekaart is nog in
wording maar het BOW herkent de probleemstelling, de scope en de
handelingsperspectieven («draaiknoppen»). Met betrekking tot «draaiknoppen» werden in het BOW onder andere het scheiden van personen
1

kst-29684-258
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Kamerstuk 29 684, nr. 245

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 29 684, nr. 258

1

en vracht, toeristen en forensen, het benutten van het getij, en een
autoluwe overtocht benoemd.
Ook is afgesproken dat de planning van de concessieverleningen voor de
Friese Waddenveren leidend is voor het proces van de routekaart. Tot slot
is in het kader van de routekaart afgesproken om dit najaar met in elk
geval de commissaris van de Koning voor Friesland en de burgemeester
van Ameland om tafel te gaan.
De aandacht rondom het thema bereikbaarheid ging in dit BOW voornamelijk uit naar de actuele problemen rondom de bereikbaarheid van
Ameland.
De Minister en Staatssecretaris van IenW naar aanleiding hiervan op 7 juli
jl. met onder andere de commissaris van de Koning voor Friesland (en
tevens voorzitter van het Omgevingsberaad Waddengebied), de burgemeesters van Ameland en Schiermonnikoog en de rederij Wagenborg
Passagiersdiensten (WPD) overleg gevoerd over de bereikbaarheid van
Ameland. De daar overeengekomen stappen, waaronder een vervolgonderzoek naar passeermogelijkheden in de vaargeul, hebben inmiddels
geresulteerd in een nieuwe dienstregeling, die op 8 september jongstleden is ingegaan2.
Programma Aanlanding Windenergie op Zee (PAWOZ)
In het Programma Aansluiting Wind Op Zee Eemshaven wordt onderzocht
via welke routes windparken op zee aangesloten kunnen worden in de
Eemshaven. Tijdens het BOW van 8 december jl. is de Notitie Reikwijdte
en Detailniveau (NRD) voor het Programma Aansluiting Wind op Zee
Eemshaven besproken, waarin de routes door de Waddenzee in beeld zijn
gebracht die mogelijk gebruikt kunnen worden. Het BOW is meegenomen
bij de vervolgstap op deze NRD, waarbij op basis van een technische
uitwerking de effecten van de routes in kaart worden gebracht.
Financiering opgave Waddengebied
In 2026 loopt het Waddenfonds af. Mede daarom, en vanwege afspraken
rondom financiering in het Uitvoeringsprogramma, ligt de vraag op tafel
op welke manier de opgaven die voortkomen uit de Agenda voor het
Waddengebied 2050 bekostigd kunnen worden. Het BOW is akkoord
gegaan met een onderzoeksopdracht naar de bekostiging van de opgaven
in het Waddengebied.
Doel van het onderzoek is om bij de volgende coalitieonderhandelingen
informatie aan te leveren die een volgend kabinet bij de formatie kan
betrekken.
Nadat het Bestuurlijk Overleg Waddengebied heeft plaatsgevonden heeft
het kabinet ontslag ingediend, waardoor er beperkt tijd is voor uitvoering
van het onderzoek. In september is het onderzoek gestart en het streven is
om de eerste resultaten hiervan begin 2024 op te leveren. De Kamer zal
hierover ook worden geïnformeerd.
Impactanalyse
In opvolging van motie Dijkstra en Geurts3 is een methodiek ontwikkeld
om een impactanalyse te maken van het Uitvoeringsprogramma. Deze
2
3

Kamerstukken 31 409 en 29 684, nr. 416.
Kamerstuk 35 570, nr. 65.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 29 684, nr. 258

2

methodiek is in twee pilots uitgetest en deze zijn samen met de bijbehorende aanbevelingen besproken in het BOW. Het BOW heeft de aanbevelingen geaccordeerd en de methodiek wordt hierop aangepast. Daarna zal
de methodiek digitaal beschikbaar worden gesteld zodat deze kan worden
toegepast door de partij die verantwoordelijk is voor een UP-initiatief.
Overig
Mw. Dekker, Voorzitter Noordzeeoverleg, was bij het BOW aanwezig, want
de relatie tussen Noordzee en Waddenzee is evident. Afgesproken is dat
de contacten tussen het Noordzeeoverleg, Omgevingsberaad Waddengebied en het Rijk worden versterkt om synergie en samenwerking vorm
te geven.
Het Green Shipping programma is onderdeel van het Uitvoeringsprogramma 2021–2026. Het programma ontwikkelt en test pilotschepen die
het Waddengebied als thuishaven hebben en laten zien hoe de scheepvaart emissie- en fossielvrij kan varen. Knelpunten worden in beeld
gebracht en in de tweede helft van het jaar nader besproken. Waar nodig
wordt in gezamenlijkheid een passende strategie ontwikkeld. Dit
onderwerp zal op het volgende BOW terugkeren.
Ook heeft het BOW kennisgenomen van de stand van zaken rondom het
vervolgonderzoek Bereikbaarheid Ameland 2030, de stand van zaken van
het Integraal Beheerplan, en de stand van zaken rondom UNESCO
werelderfgoed. Daarnaast heeft het BOW zowel de jaarrekening goedgekeurd in het jaarverslag van het Omgevingsberaad Waddengebied van
2022 als het jaarverslag van de Waddenacademie van 2022.
Tot slot
De Toogdag voor de Wadden vond dit jaar in Den Helder plaats met als
thema «Energiek Waddengebied; Wat zijn de komende jaren de ambities
en kansen voor het Waddengebied?» Er was aandacht voor de jongeren in
het gebied, voor innovatieve mogelijkheden, de energietransitie,
natuurontwikkeling en het verbeteren van de leefbaarheid. Eén van de
conclusies was dat het Waddengebied, behalve een bijzonder natuurgebied, ook een heel bedrijvig gebied is, waar mensen wonen, werken,
recreëren, leven. Waar veel belangen zijn, daar schuurt het vaak ook. Maar
waar het schuurt, daar liggen ook creatieve en innovatieve mogelijkheden
en zullen we elkaars krachten moeten benutten.
De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
M.G.J. Harbers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 29 684, nr. 258

3