Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 30 juni 2010 over gastouderopvang en eenlocatieopvang.

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Dezentjé Hamming-Bluemink. Naar mij blijkt, wordt de
indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 73 (31874).

©

©

Mevrouw Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD):
Voorzitter. Het debat over de gastouderopvang is toch
niet helemaal bevredigend verlopen. Dat geeft aanleiding
tot het indienen van een aantal moties waarover ik graag
een uitspraak van de Kamer wil. Gelet op het vandaag
geldende regime zal ik daar maar meteen mee beginnen.

Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Voorzitter. Wij zijn het
niet eens met het feit dat de vraagouder voor de kosten
dreigt op te draaien als de gastouder het diploma niet
haalt. Dat vinden wij geen goede zaak. Daarom dien ik de
volgende motie in.
Motie

Motie
De Kamer,
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat gastouders nog maar op één adres
opvang mogen aanbieden, omdat de GGD onvoldoende
controlecapaciteit zou hebben voor meerdere adressen;
overwegende dat veel gastouders stoppen met hun werk
omdat zij met één adres niet in hun inkomen kunnen
voorzien en veel vraagouders hun opvang kwijtraken;
van mening dat bureaucratie nooit voor principe mag
gaan;
verzoekt de regering, zo snel mogelijk, en in ieder geval
voor het einde van 2010, de eenlocatie-eis te schrappen,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Dezentjé Hamming-Bluemink, Kooiman, Van Toorenburg,
Van Gent en Hamer.
Zij krijgt nr. 72 (31874).

constaterende dat ouders dit jaar met terugwerkende
kracht hun recht op kinderopvangtoeslag verliezen indien
hun gastouder niet voldoet aan de nieuwe eisen die
worden gesteld aan gastouderopvang;
van mening dat ouders daarmee in financiële onzekerheid verkeren omdat zij vooraf onmogelijk kunnen weten
of hun gastouder aan deze eisen gaat voldoen voor
1 januari 2011;
overwegende dat deze onzekerheid wordt versterkt door
de uitvoeringsproblemen die het traject kenmerken;
verzoekt de regering, voor het jaar 2010 de terugbetalingsplicht te schrappen tenzij er sprake is van fraude of
misbruik,
en gaat over tot de orde van de dag.

Motie

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Van Gent, Kooiman en Dezentjé Hamming-Bluemink.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende
ondersteund.
Zij krijgt nr. 74 (31874).

De Kamer,

©

gehoord de beraadslaging,

Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Voorzitter. Mijn fractie
is na het algemeen overleg met zorgen over de
prioritering achtergebleven. Vandaar de volgende motie.

constaterende dat gastouders per 1 september 2010
moeten beschikken over een diploma of erkenning van
verworven competenties van een van de opleidingen
zoals vastgelegd in een diplomalijst;
overwegende dat bepaalde waardevolle opleidingen ten
onrechte niet voorkomen op de diplomalijst;

Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,

van mening dat gastouders die geschoold zijn om met
kinderen om te kunnen gaan, niet opnieuw een opleiding
zouden hoeven te volgen;
verzoekt de regering, de diplomalijst te herzien zodat alle
relevante opleidingen voor het werken in de kinderopvang in de lijst worden meegenomen,

overwegende dat indien het aantal van 40.000 gastouders wordt overschreden een keuze moet worden
gemaakt tussen het beschikbaar stellen van extra
financiële middelen aan de VNG en GGD Nederland of
prioritering zodat het aantal te inspecteren gastouders
daalt;

en gaat over tot de orde van de dag.

constaterende dat de VNG en GGD Nederland in het

Tweede Kamer

Gastouderopvang en eenlocatieopvang

1 juli 2010
TK 94

94-7801

Van Toorenburg
bestuurlijk overleg met de minister hebben aangegeven
te willen vasthouden aan toetsing van alle gastouders op
A en B;
constaterende dat het mogelijk is over te gaan tot
prioritering om zo het aantal inspecties te beperken en
binnen de beschikbaar gestelde financiële middelen te
blijven;
spreekt als haar voorkeur uit dat er geen extra financiële
middelen beschikbaar worden gesteld voor de inspectie
van gastouders door de VNG en GGD Nederland, maar
dat door prioritering, waaronder wordt verstaan dat
tijdens de overgangsperiode 2010/2011 uitsluitend
gastouders gecontroleerd worden op locatie, als zij niet
bij de vraagouder thuis oppassen, het toezicht binnen het
gestelde financiële kader plaats dient te vinden,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Van Toorenburg en Dezentjé Hamming-Bluemink. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 75 (31874).
©
Minister Rouvoet: Voorzitter. Ik heb nog niet alle drie de
moties op schrift, maar in afwachting van de laatste
motie, begin ik alvast met de eerste drie. Ik zal mij
daarbij net als de woordvoerders beperken tot de
ingediende moties, temeer omdat wij hierover gisteren
een uitvoerig algemeen overleg hebben gehad. Ik loop
de vier moties langs.
Mevrouw Dezentjé en anderen vragen mij in de eerste
motie om zo snel mogelijk en in ieder geval voor het
einde van 2010 de eenlocatie-eis te schrappen. Ik heb
grote problemen met deze motie, omdat ik de Kamer
gisteren in goed overleg heb toegezegd dat ik zo snel
mogelijk een uitvoeringstoets zal laten uitvoeren. Ik ben
namelijk met de Kamer van mening dat het zo snel
mogelijk moet worden geregeld. Ik heb dan ook de
intentie uitgesproken om het zo snel mogelijk te doen.
Daarbij heb ik wel aangegeven dat het met het oog op
de rechtmatigheid van de toekenning van de kinderopvangtoeslag nodig is om het netjes te doen. Wij willen
immers geen van allen misbruik of oneigenlijk gebruik in
de hand werken of mogelijk te maken.
Ik kan de Kamer en in het bijzonder de eerste
indienster in aanvulling op wat ik gisteren heb gezegd
melden dat ik hierover vandaag met de Belastingdienst
heb overlegd. De uitkomst van dat gesprek is dat wij in
staat moeten zijn om in samenspraak met de relevante
ketenpartners de Kamer aan het einde van het zomerreces te informeren over de uitvoeringstoets. De motie
loopt daarop vooruit, omdat daarin staat dat het in ieder
geval voor het einde van 2010 moet zijn geregeld. Uit de
uitvoeringstoets moet echter nu juist blijken of het op
een verantwoorde manier kan worden gedaan. Om de
motie niet met klem te moeten ontraden, vraag ik de
Kamer om de motie aan te houden, totdat de uitvoeringstoets is afgerond en ik over deze toets met de
Kamer heb kunnen debatteren. Als wij het zo niet doen,
hoeven wij die uitvoeringstoets natuurlijk niet plaats te
laten vinden.

Tweede Kamer

Gastouderopvang en eenlocatieopvang

Mevrouw Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD): Na snel
overleg met de medeondertekenaars heb ik besloten om
de motie niet aan te houden. Het lijkt mij namelijk
belangrijk dat de Kamer hierover een uitspraak doet als
steun in de rug van de minister bij zijn onderhandelingen
over een goede regeling.
Minister Rouvoet: Dan moet ik mijn oordeel over de
motie wijzigen: ik ontraad aanneming van de motie met
klem. Ik doe dat, omdat het wel wat wonderlijk is om een
uitvoeringstoets te laten uitvoeren, waaruit moet blijken
wanneer het verantwoord kan, onder de klem van een
motie waarin staat dat het aan het einde van het jaar
geregeld moet zijn. Dan heeft een uitvoeringstoets
natuurlijk niet meer zo heel veel nut. In dit stadium past
het mij dus niet om iets te zeggen over de mogelijkheid
tot uitvoering van de motie. Ik ontraad de aanvaarding
van deze motie wel met klem. Mocht zij desalniettemin
worden aanvaard – gezien de ondertekening heb ik de
lichte indruk dat dit wel eens het geval zou kunnen zijn –
dan moet ik mij beraden over de feitelijke mogelijkheden
tot uitvoering ervan. Een steun in de rug kan dit
nauwelijks worden genoemd, want anders zou ik het
aanvaarden van de motie niet met klem ontraden.
Mevrouw Dezentjé Hamming heeft nog een motie
ingediend, waarin zij – ik zou bijna zeggen opnieuw –
verzoekt om de diplomalijst te herzien, zodat alle
relevante opleidingen voor het werken in de kinderopvang op de lijst worden meegenomen. Dit is inderdaad
een herhaling van zetten. Wij hebben een aantal keer
over de lijst en de manier van totstandkoming ervan
gesproken. Als ik het bondig mag samenvatten, is dit
eigenlijk het willens en wetens weggooien van kwaliteit,
terwijl kwaliteit nu juist een van de doelstellingen van de
wet was. Bij het samenstellen van de lijst is zorgvuldig te
werk gegaan. De lijst is opgesteld op advies van de
branchepartijen in de kinderopvang: de MOgroep
Kinderopvang, de Branchevereniging Ondernemers in de
Kinderopvang en BOiNK, de organisatie van ouders in de
kinderopvang. In de lijst zijn alle diploma’s opgenomen
die ook een vrijstelling opleveren in de kinderopvang
voor het werk van pedagogisch medewerker. Op deze
manier kunnen mensen die een diploma hebben dat
toegang geeft tot het werk van pedagogisch medewerker
in kindercentra, ook voldoen aan de diploma-eis voor
gastouders.
Daarnaast is er de certificaatroute goed gastouderschap, een heel toegankelijke manier om je met een
diploma dat niet op de lijst staat, snel en toegankelijk te
kwalificeren. Opleiding en inhoud van beroepen
veranderen in de loop der jaren soms aanzienlijk. Er is
geen garantie dat de bezitter van het soms zeer oude
diploma in de loop der jaren kennis en vaardigheden
up-to-date heeft gehouden. Dit is alleen objectief vast te
stellen door deskundigen en onafhankelijke beoordelaars.
Daarvoor hebben wij nu precies de certificaatroute, die
ook nog eens voor 75% gesubsidieerd is. Ik ontraad
derhalve ook de aanvaarding van deze motie.
Mevrouw Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD): Ik
betreur het dat de minister zich zo star opstelt. Ook in
het debat is duidelijk naar voren gekomen dat onze
e-mailboxen vollopen met mails van mensen die graag
gastouder willen worden en over relevante ervaring
beschikken, maar toch niet uit de voeten kunnen
daarmee. Is er niet toch op een of andere manier met de

1 juli 2010
TK 94

94-7802

Rouvoet
minister te praten over een update, misschien naar
aanleiding van genoemde e-mails, die ik de minister
overigens graag ter kennisgeving aanbied? Wil hij hier
nog eens naar kijken?
Minister Rouvoet: Alleen al in de periode dat ik
verantwoordelijkheid voor deze portefeuille draag, is het
de derde of vierde keer dat mevrouw Dezentjé Hamming
deze vraag stelt. Ik kan iedere keer zeggen dat ik er nog
eens naar wil kijken, maar ik hoop ook dat zij rekening
wil houden met de argumentatie die ik zojuist heb
gegeven, vanuit de samenwerking met de partners. De
lijst is niet voor niets tot stand gekomen. Ik heb gezegd
dat mensen zelf vaak het gevoel hebben dat zij heel
relevante diploma’s hebben. In de praktijk blijkt dat zij
met die voor 75% gesubsidieerde certificaatroute heel
gemakkelijk het certificaat halen en dus niet hoeven af te
haken als zij een diploma hebben dat er heel erg op lijkt,
maar niet op de lijst staat. Die lijst is vastgesteld en de
Kamer is daarbij destijds goed betrokken geweest. Ik
weet dat mevrouw Dezentjé Hamming er destijds andere
gedachten over had, maar het lijkt mij niet goed om
iedere keer terug te kijken naar het standpunt dat wij een
jaar geleden hebben ingenomen als wij nu te maken
hebben met een in goed onderling overleg vastgestelde
lijst. Kort samenvattend is mijn antwoord ontkennend.
Voorzitter. Ik kom bij de motie van mevrouw Van Gent,
die de regering verzoekt om voor het jaar 2010 de
terugbetalingsplicht te schrappen tenzij sprake is van
fraude of misbruik. Dit heeft te maken met de vraag of
de gastouder tijdig kan voldoen aan de gestelde eisen,
die op 1 januari 2011 vervuld moeten zijn. Ik heb eerder
gezegd dat vooropstaat dat bij het merendeel van de
gastouders die zich willen kwalificeren, zaken naar mijn
indruk voorspoedig lopen. De aanbieders van de
certificaatroute zijn druk bezig. Ook de roc’s werken hard
met de gastouders die de diplomaroute willen volgen. Ik
heb in het AO gezegd dat ik tegelijkertijd niet doof of
blind ben voor signalen als er dingen dreigen vast te
lopen. Daarop proberen wij ook zo goed mogelijk in te
spelen. Het is echter goed om de Kamer nog eens voor
te houden dat wij hier in essentie praten over een markt,
waar in eerste instantie de aanbieders en de gastouderbureaus een eigen verantwoordelijkheid hebben om
hierover goede afspraken te maken. Als het goed is,
hebben zij sluitende afspraken gemaakt over zowel de
tijdsplanning als de kosten. Zonder weg te lopen voor
mijn eigen verantwoordelijkheid is het zaak dat partijen
goede afspraken maken en ervoor zorgen dat een en
ander tijdig is afgerond.
Niettemin, ik volg de signalen zorgvuldig. Vanaf
1 september weten wij eventueel meer over de vraag of
er reden is om voor bepaalde categorieën van gastouders die om bepaalde dringende redenen niet aan de
eisen voldoen, eventueel een regeling te treffen. Er is
eerder al aangegeven dat dit in ieder geval zal gelden
voor de gevallen waarin sprake is van absolute overmacht in de vorm van overlijden. Als er aanleiding is om
dat ook voor andere groepen te doen – dat weten wij
echter pas na 1 september – kan ik de Kamer toezeggen
dat dit in ieder geval in financiële zin voor 2010 geen
probleem hoeft te zijn, omdat wij dit dan ook voor die
categorieën zullen oplossen. Daarom ontraad ik deze
motie van mevrouw Van Gent.
Ten slotte kom ik op de motie van mevrouw Van
Toorenburg. Daarin verwoordt zij namens de Kamer in

Tweede Kamer

Gastouderopvang en eenlocatieopvang

essentie de mening dat er geprioriteerd moet worden
voor de overgangsperiode. Als ik het goed begrijp, ligt in
het dictum het accent op de overgangsperiode 20102011. Dit dient binnen het financiële kader plaats te
vinden, ook in het overleg met de VNG en GGD
Nederland. Ook gelet op de toelichting die mevrouw Van
Toorenburg gisteren tijdens het algemeen overleg heeft
gegeven waarom zij dit graag wil, namelijk een
toespitsing op de overgangsperiode, kan ik dit beschouwen als ondersteuning van beleid. Dit betreft het
prioriteren door de toets niet bij de vraagouder thuis te
laten plaatsvinden. Ik laat het oordeel over die motie
graag aan de Kamer.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: Ik stel voor, later in de avond over de
ingediende moties te stemmen.
Daartoe wordt besloten.

1 juli 2010
TK 94

94-7803