Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

647
Vragen van het lid Van der Plas (BBB) aan de Staatssecretaris van Financiën
over Fraude Signaleringen Belastingdienst (ingezonden 13 oktober 2022).
Antwoord van Staatssecretaris Van Rij (Financiën – Fiscaliteit en
Belastingdienst) (ontvangen 8 november 2022). Zie ook Aanhangsel
Handelingen, vergaderjaar 2022–2023, nr. 572.
Vraag 1
In de brief van de Staatssecretaris van 22 april 2021 wordt gemeld dat
binnengekomen signalen die als gevolg van het stopzetten van de fraudesignaleringsvoorziening (FSV) niet konden worden opgepakt op dat moment was
opgelopen tot circa 13.000 signalen, inclusief Toeslagen. Om welk aantal gaat
dit per 1 oktober 2022?1
Antwoord 1
Tijdens het vragenuur van 18 oktober jl. over berichtgeving in NRC2 heb ik
het getal van 25.000 signalen in dat artikel bevestigd. Het betrof een interne
schatting, die sindsdien is aangescherpt. De Belastingdienst ontvangt via
verschillende kanalen intern en extern informatie die als «signaal» gekwalificeerd kan worden. Per maand komen er ongeveer 800 mails met signalen
binnen in de postbussen die daarvoor hoofdzakelijk gebruikt worden. Hoeveel
individuele signalen de mails precies bevatten kan alleen bepaald worden
door ze inhoudelijk te beoordelen, wat nu niet gebeurt. Gegeven dit
maandelijks aantal zijn er naar schatting 22.400 signalen binnengekomen
sinds het stilleggen van dit signalenproces in juli 20203.
Daarnaast kunnen burgers vermoedens van (kleinschalige) belastingfraude
schriftelijk bij het Belastingkantoor in de betreffende regio delen. Naar
schatting betreft het enkele honderden signalen. Het valt niet precies te
zeggen hoeveel signalen de brieven die langs deze weg zijn binnengekomen
bevatten, omdat ze momenteel niet beoordeeld en als signaal geregistreerd
worden.
Voor Toeslagen geldt dat de aanpak van misbruik en oneigenlijk gebruik, het
Intensief Toezichtproces (ITO), stilligt en wordt herijkt. Op dit moment liggen
1

Op 22 april 2021 hebben wij een brief van de Staatssecretaris van Financiën – Fiscaliteit en
Belastingdienst ontvangen over de Stand van zaken Herstellen, Verbeteren, Borgen (HVB).
2
https://www.nrc.nl/nieuws/2022/10/17/tienduizenden-fraudetips-blijven-bij-belastingdienst-opde-plank-liggen-a4145475
3
Kamerstuk 31 066, nr. 681

ah-tk-20222023-647
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

er ongeveer 7.000 berichten waaraan nog geen gevolg is gegeven. Het proces
zal geborgd en gefaseerd worden opgestart, naar verwachting in begin 2023.
Dit betreft een ander proces dan het signalenproces van de Belastingdienst.
De Staatssecretaris van Toeslagen en Douane zal u hierover verder informeren.
Op basis van de bovenstaande stromen zijn er dus naar schatting ongeveer
30.000 signalen binnengekomen sinds het uitzetten van de bovenstaande
signalenprocessen. Dit is inclusief het aantal van 13.000 signalen tot april
2021. Ook dat aantal betrof een schatting.
Vraag 2
Klopt het dat meldingen van fiscale fraude via Misdaad Anoniem wel
doorgezonden worden naar de Belastingdienst, maar hier niet in behandelingen zijn genomen? Zo ja, om hoeveel meldingen gaat dat tussen 22 april
2021 en 1 oktober 2022? Zo nee, wat is de tijd tussen melding en het
oppakken hiervan bij de Belastingdienst?
Antwoord 2
Meldingen via Meld Misdaad Anoniem worden beoordeeld door de informatiedesk FIOD. De FIOD pakt de signalen die relevant zijn voor strafrechtelijk
onderzoek zelf op. De voor de Belastingdienst relevante meldingen worden
doorgestuurd naar de Belastingdienst. Gegeven het stilliggen van dit
signalenproces bij de Belastingdienst worden deze meldingen daar niet
opgepakt, maar wel bewaard. In de periode van april 2021 tot oktober 2022
heeft de FIOD ongeveer 1.200 signalen van Meld Misdaad Anoniem zelf
opgepakt en ongeveer 2.000 signalen naar de Belastingdienst doorgestuurd.
Vraag 3
Klopt het dat meldingen bij een belastingkantoor wel worden doorgezonden
naar de centrale Belastingdienst, maar hier niet in behandelingen zijn
genomen? Zo ja, om hoeveel meldingen gaat dat tussen 22 april 2021 en
1 oktober 2022?
Antwoord 3
Er is binnen de Belastingdienst geen scheiding tussen lokale belastingkantoren en een «centrale Belastingdienst». Wel is het zo dat burgers vermoedens
van (kleinschalige) belastingfraude schriftelijk bij het Belastingkantoor in de
betreffende regio kunnen delen. Vóór het stilleggen van dit signalenproces
werden deze meldingen vervolgens ook in dat kantoor opgepakt. Sindsdien
worden deze meldingen inderdaad niet behandeld. Naar schatting betreft het
enkele honderden signalen. Het valt niet precies te zeggen hoeveel signalen
de brieven die langs deze weg zijn binnengekomen bevatten, omdat ze
momenteel niet beoordeeld en als signaal geregistreerd worden.
Vraag 4
Klopt het dat meldingen bij de informatiedesk Fiod niet in behandelingen zijn
genomen? Zo ja, om hoeveel meldingen gaat dat tussen 22 april 2021 en
1 oktober 2022?
Antwoord 4
Dat klopt niet. Meldingen die binnenkomen bij de informatiedesk FIOD
worden daar beoordeeld. De uitkomst van behandeling kan drieërlei zijn: Ten
eerste kan de melding als niet-relevant worden beoordeeld en dan wordt
deze afgesloten. Ten tweede kan het om een voor de FIOD relevante melding
gaan. In dit geval blijft de melding binnen de FIOD en wordt daar behandeld.
Ten derde kan de melding relevant zijn voor een partner, zoals de Belastingdienst. In dit geval wordt de melding naar desbetreffende partner doorgestuurd. Zoals hierboven uitgelegd behandelt de Belastingdienst deze
meldingen momenteel niet.
Vraag 5
Is het fraudebeleid naar de mening van de Staatssecretaris momenteel «in
control»? Zo nee, welke acties en deadlines hiervoor lopen er momenteel
nog?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Antwoord 5
De aanpak van fraude maakt onderdeel uit van de handhavingsstrategie van
de Belastingdienst. De aanpak van fiscale fraude is belangrijk, omdat het niet
opvolgen van fiscale fraude het maatschappelijk draagvlak voor het betalen
van belasting aantast. Daarom vind ik het niet goed dat een deel van de
signalen over mogelijke fraude op dit moment niet kan worden opgevolgd. Ik
heb uw Kamer daar in het vragenuur van 18 oktober jl. en op 30 mei jl. met
de voortgangsrapportage4 over het programma Herstellen, Verbeteren,
Borgen (HVB) nader over geïnformeerd. Er vindt desondanks nog steeds
intensief en regulier toezicht plaats, zodat mogelijke fraude wordt aangepakt.
Een voorbeeld hiervan is de aanpak van verhuld vermogen, die zich richt op
het identificeren en tegengaan van het verhullen van inkomen en vermogen.
Meldingen aan de FIOD die om onderzoek van de FIOD vragen worden nog
steeds opgepakt. Er wordt ook de samenwerking gezocht met andere
overheidsinstanties, bijvoorbeeld wanneer de reikwijdte van de mogelijke
regelovertreding verder gaat dan het fiscale. Casussen uit het toezicht die
kwalificeren voor het strafrecht worden overgedragen aan de FIOD. De FIOD
is daarmee – onder gezag van het OM – een belangrijke speler in het
opsporen en de bestrijding van fiscale fraude. De Belastingdienst werkt aan
de versterking van de fraudeaanpak en het hervatten van het signalenproces
met als doel de aanpak van fraude slagvaardiger en beter uitlegbaar te
maken.

4

Kamerstuk 31 066, nr. 1030

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3