Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1549
Vragen van het lid Hijink (SP) aan de Minister van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport over problemen bij de verstrekking van hulpmiddelen (ingezonden
23 december 2019).
Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 31 januari 2020).
Vraag 1
Hoe oordeelt u over de situatie van een vrouw uit Emmeloord die vier
maanden haar huis niet uit kon omdat haar aangepaste rolstoel niet kon
worden geleverd?1
Antwoord 1
Vooropgesteld, daar waar hulpmiddelen op maat moeten worden gemaakt en
dus niet direct uit voorraad leverbaar zijn, geldt een langere (productie- en
daardoor) levertijd die afhankelijk is van de mate en complexiteit van de
noodzakelijke aanpassingen. Het kan als regel echter niet zo zijn dat iemand
aan huis is gekluisterd omdat een passende rolstoel niet kan worden
geleverd. Ik heb hierover contact gehad met de gemeente Noordoostpolder.
Het bleek niet mogelijk de hoofdbediening van de nieuwe rolstoel aan te
passen om voldoende betrouwbaar te zijn. De gemeente Noordoostpolder
heeft vervolgens de beslissing genomen om de oude rolstoel aan te passen.
Dit neemt dit weg dat de levering in deze situatie te lang heeft geduurd.
Vraag 2
Vindt u het acceptabel dat mensen de dupe zijn vanwege de situatie dat
meerdere leveranciers niet meer willen leveren aan het Hulpmiddelencentrum
vanwege achterstallige betalingen? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 2
Cliënten die afhankelijk zijn van een hulpmiddel mogen geen hinder
ondervinden van de financiële situatie van een hulpmiddelenleverancier. De
financiële situatie van een leverancier is allereerst een probleem van de
leverancier zelf. De gemeente blijft echter altijd eindverantwoordelijk voor de

1

ah-tk-20192020-1549
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Omroep Flevoland, 16 december 2019, «Problemen bij Hulpmiddelencentrum: vrouw kan 4
maanden huis niet uit», https://www.omroepflevoland.nl/nieuws/176720/clienten-dupe-vanproblemen-bij-hulpmiddelencentrum

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

tijdige verstrekking van een adequaat hulpmiddel. Indien de leverancier niet
meer aan de contractuele afspraken met een gemeente kan voldoen en de
zorgcontinuïteit in het geding komt, dan dient de gemeente andere oplossingen te vinden. Dit kan in het geval van hulpmiddel betekenen dat een
gemeente een hulpmiddel inkoopt of huurt bij een andere hulpmiddelenleverancier of zelf een hulpmiddel direct bij een fabrikant inkoopt of huurt.
Uiteraard hangt de voorhanden oplossing ook af van de voorwaarden in het
lopende contract dat de gemeente met de leverancier(s) in kwestie heeft.
Vraag 3
Hoe lang zijn de financiële problemen al gaande bij het Hulpmiddelencentrum
en hoe lang bent u hiervan al op de hoogte? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 3
Ik ben sinds september 2019 op de hoogte van de problemen in de dienstverlening door deze leverancier. In de eerste uitzending van het televisieprogramma Kassa eind september 2019 stond de situatie van een mevrouw
centraal die woonachtig is in een gemeente met een contract met het
Hulpmiddelencentrum. Naar aanleiding van deze uitzending is door mijn
ministerie contact geweest met de mevrouw in kwestie, de gemeente in
kwestie en het Hulpmiddelencentrum. Daarbij is mij duidelijk geworden dat
de problemen van deze leverancier meer dan incidenteel waren. Het
Hulpmiddelencentrum heeft ook schriftelijk op de uitzending van Kassa
gereageerd. In deze reactie die eind september op de site van Kassa is
geplaatst, is te lezen dat het Hulpmiddelencentrum te maken heeft met
achterstanden.
In oktober zijn de bestuurlijke tafel hulpmiddelen en het actieteam hulpmiddelen opgericht. Ik heb uw Kamer hierover geïnformeerd in mijn brief van
17 oktober 2019.2 De directeur van het Hulpmiddelencentrum is ook lid van
de bestuurlijke tafel hulpmiddelen. Vanaf eind september is door VWS en
daarna in de vorm van het actieteam hulpmiddelen, contact geweest met het
Hulpmiddelencentrum naar aanleiding van problemen van cliënten met
hulpmiddelen waarvan het Hulpmiddelencentrum de leverancier is. Daar waar
nodig is ook contact geweest met gemeenten met een contract met het
Hulpmiddelencentrum. Begin december heeft de VNG een ledenbrief naar alle
gemeenten verzonden waarin de gemeenten worden gewezen op de
leveringsproblemen van het Hulpmiddelencentrum en de noodzakelijke
waarborging van de continuïteit van dienstverlening aan cliënten.
In de afgelopen maand hebben gesprekken plaatsgevonden tussen betrokken
gemeenten, de VNG, het Hulpmiddelencentrum en het Ministerie van VWS.
Het Hulpmiddelencentrum heeft hiernaast deze maand ook intensief
gesproken met de investeerder die hen financiert (niet zijnde de gemeenten).
Dit heeft op 30 januari geleid tot een principe-overeenkomst tussen het
Hulpmiddelencentrum en de betreffende financier.
Deze overeenkomst is tweeledig. Allereerst is sprake van een kapitaalinjectie
zodat het Hulpmiddelencentrum de achterstallige betalingen aan leveranciers/
fabrikanten kan voldoen zodat deze de levering van hulpmiddelen zullen
hervatten. Het Hulpmiddelencentrum heeft reeds voorbereidingen getroffen
om alle openstaande orders op een gefaseerde en gecontroleerde manier op
te kunnen pakken.
Hiernaast werkt het Hulpmiddelencentrum in nauw overleg met financiële
experts van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) aan een nieuwe
financieringsherstructurering om ook naar de toekomst toe stabiliteit en
continuïteit te kunnen garanderen.
Het Hulpmiddelencentrum zal zelf al hun contractpartners en leveranciers/
fabrikanten inlichten.
VWS blijft samen met de VNG de komende periode nauw in overleg met het
Hulpmiddelencentrum en betrokken gemeenten om vast te stellen of de
continuïteit en kwaliteit van de verstrekking van hulpmiddelen aan hen die
daarop zijn aangewezen, voldoende geborgd wordt en blijft.

2

Kamerstuk 32 805/ 29 538, nr. 85

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 4
Is u bekend hoeveel leveranciers niet meer willen leveren en welke leveranciers nog wel willen leveren aan het Hulpmiddelencentrum? Zo ja, kunt u uw
antwoord toelichten? Zo neen, bent u bereid dit uit te zoeken en de Kamer
hierover te informeren?
Antwoord 4
Het Hulpmiddelencentrum heeft laten weten dat op dit moment – nog
voordat sprake was van de kapitaalinjectie – de meeste leveranciers/
fabrikanten willen leveren onder de voorwaarde dat op voorhand afspraken
zijn gemaakt omtrent betaling van achterstallige vorderingen. Er zijn ook
meerdere leveranciers/fabrikanten die zonder additionele voorwaarden
leveren.
Vraag 5
Is u bekend in hoeveel gemeenten dezelfde situatie speelt? Zo ja, kunt u uw
antwoord toelichten? Zo neen, bent u bereid dit uit te zoeken en de Kamer
hierover te informeren?
Antwoord 5
Zoals ik hiervoor heb aangegeven, is het de verantwoordelijkheid van
gemeenten om te beoordelen of cliënten nog steeds kunnen rekenen op
kwalitatieve ondersteuning (zorgcontinuïteit). VWS biedt waar mogelijk de
VNG ondersteuning bij de coördinatie om gemeenten te helpen. Gemeenten
die zich melden via het actieteam hulpmiddelen worden ook geholpen.
Daarnaast biedt VWS ook ondersteuning via het programma Inkoop en
Aanbesteden Sociaal Domein. Dit programma ondersteunt gemeenten en
aanbieders bij vragen over inkoop in het sociaal domein en kan gemeenten
ook helpen bij vragen over bijvoorbeeld het voorzien in alternatieven. Zoals
hiervoor is aangegeven, zijn de VNG en VWS gezamenlijk in gesprek met
gemeenten die problemen ervaren en zich gemeld hebben. Daarnaast zullen –
in samenspraak met het Hulpmiddelcentrum – gemeenten met problemen die
nog niet bekend waren, maar wel vanuit het Hulpmiddelencentrum zelf
bekend zijn, waar nodig actief worden benaderd.
Vraag 6
Is u bekend of er ook andere organisaties zijn die hulpmiddelen leveren aan
mensen, die ook in financiële problemen verkeren? Zo ja, kunt u uw
antwoord toelichten? Zo neen, bent u bereid dit uit te zoeken en de Kamer
hierover te informeren?
Antwoord 6
Ik heb geen signalen of aanleiding om te veronderstellen dat soortgelijke
problematiek ook bij andere aanbieders van hulpmiddelen speelt. Ik heb
hiervoor navraag gedaan bij de branchevereniging voor hulpmiddelenleveranciers Firevaned.
Vraag 7
Wat vindt u van de reactie van de directeur van het Hulpmiddelencentrum dat
de financiële problemen veroorzaakt worden doordat gemeenten openstaande rekeningen voor geleverde diensten te laat betalen? Is dit een signaal
dat u vaker ontvangt?
Antwoord 7
In een contract staan afspraken vastgelegd waar beide partijen zich aan
moeten houden. Dit zijn afspraken over de te leveren hulpmiddelen en het
voldoen aan betalingsverplichtingen. Dat geldt ook contracten tussen
gemeenten en het Hulpmiddelencentrum. Ik kan niet beoordelen waardoor
het financiële probleem van het Hulpmiddelencentrum is ontstaan. Het komt
voor dat gemeenten betalingen opschorten omdat hulpmiddelen niet worden
geleverd en/of reparaties niet worden uitgevoerd. De genoemde kapitaalinjectie zal helpen dit proces vlot te trekken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3

Vraag 8
Op welke wijze gaat u deze problemen oplossen in uw gezamenlijke
verbeteraanpak om de verstrekking van hulpmiddelen te verbeteren? Kunt u
uw antwoord toelichten?
Antwoord 8
De gezamenlijke verbeteraanpak heeft de vorm gekregen van het actieplan
hulpmiddelen. Zoals reeds toegezegd, zal ik u deze – na de vaststelling van
het plan door de bestuurlijke tafel hulpmiddelen – doen toekomen. Onderdeel
van dit actieplan is (naast een aantal maatregelen) een normenkader met
daarin afspraken waar partijen zich aan committeren. Deze set van afspraken
zal direct van toepassing worden en op korte tijd verbeteringen realiseren.
Vraag 9
Kunt u aangeven hoe cliënten die nu problemen ervaren in de tussentijd wel
adequaat geholpen worden? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 9
Cliënten die nu problemen ervaren, kunnen zich te allen tijde richten tot hun
gemeente en het Juiste Loket. Zie ook het antwoord op vraag 5 en de brief
«Actieplan verbetering verstrekking hulpmiddelen» die ik simultaan aan uw
Kamer stuur.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

4