Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 8 december 2010 over het WK Bid
2018/2022.
©
Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. Meedoen aan een
wereldkampioenschap voetbal wordt gesteund door een
overgrote meerderheid hier in de Kamer, ook door de SP.
Achteraf zijn wij wel geconfronteerd met al gemaakte
afspraken met de FIFA, waar wij vraagtekens bij zetten.
Omdat de Kamer daarbij niet is betrokken en wij het
goed zouden vinden om lessen te trekken voor de
toekomst, dien ik de volgende motie in. Deze motie is
geenszins bedoeld als een motie van wantrouwen naar
de minister en ik wil ook niet dat zij de motie zo opvat.
Het is een motie aan de Kamer en zij is voornamelijk
voor onszelf bedoeld om lessen te trekken voor de
toekomst.
Motie

overwegende dat de democratische besluitvorming
omtrent de biedingprocedure en het uiteindelijk
Holland-Belgium-Bid voor de Kamer onvoldoende
transparant is geweest;
overwegende dat de Kamer beperkt inzicht heeft in de
door de regering gemaakte keuzes, de aan de FIFA
(aan)geboden privileges, de lobby, de kosten van de
lobby, de mate waarin het eisenpakket van de FIFA
uiteindelijk is ingewilligd en de gedane financiële
toezeggingen;
van mening dat een grondig evaluatieonderzoek van de
biedingprocedure onmisbaar is bij de democratische
controle achteraf en/of de voorbereiding van een
biedingprocedure voor de Olympische Spelen en/of
andere grote (sport)evenementen;
verzoekt de regering, een onafhankelijk evaluatieonderzoek te laten uitvoeren naar de gang van zaken rondom
de biedingprocedure, de Kamer daarvan op de hoogte te
stellen en hierbij ten minste de vraag te beantwoorden of
aan de Kamer alle benodigde informatie tijdig ter
beschikking is gesteld,

De Kamer,
en gaat over tot de orde van de dag.
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat het parlement pas geïnformeerd is
over de door de regering ondertekende eisen van de
FIFA toen er geen wijziging meer mogelijk was;
van mening dat er afspraken zijn gemaakt die verstrekkende gevolgen hadden voor de Nederlandse overheid
en samenleving;
overwegende dat er in de toekomst voor andere grote
evenementen wederom een vergelijkbare procedure
gestart zal worden;
verzoekt het Presidium, een parlementair onderzoek in te
stellen naar het proces van ondertekening van de
government agreements, teneinde lessen te trekken uit
de procedure van het WK 2018 en voorstellen te doen
voor beter overleg tussen regering en parlement over
eisen van een organiserend comité,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Leijten en Ouwehand. Naar mij blijkt, wordt de indiening
ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 12 (32371).
©
De heer Van Dekken (PvdA): Voorzitter. Ik lees de motie
van de PvdA-fractie voor.
Motie
De Kamer,

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Van Dekken, Dijkstra en Klaver. Naar mij blijkt, wordt de
indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 13 (32371).
Mevrouw Leijten (SP): Ik ben hooglijk verbaasd. In het
algemeen overleg heb ik geen verzoek gezien van de
PvdA voor een onafhankelijke evaluatie. Waar komt dit
nu vandaan? Is de Kamer niet het meest onafhankelijk
als het gaat over dit soort evaluaties en wellicht ook
aanbevelingen voor de toekomst? Zo ja, waarom kan de
heer Van Dekken mijn motie dan niet steunen?
De heer Van Dekken (PvdA): Het komt erop neer dat
mijn fractie van mening is dat er onvoldoende informatie
boven tafel is gekomen. Wij hebben gezegd dat het
verstandig zou zijn om na het bid te bekijken wat er nog
meer boven de tafel gekregen moet worden. Ik doel
daarmee bijvoorbeeld op de lobbybegroting voor de WK
2018, die bepaald niet transparant is geweest. Een
parlementair onderzoek vinden wij simpelweg een te
zwaar middel.
Mevrouw Leijten (SP): Kunt u mij dan het verschil
uitleggen tussen een onafhankelijk onderzoeksbureau en
de onafhankelijkheid van de Kamer?
De heer Van Dekken (PvdA): Dat wil ik wel doen, maar
dan ben ik heel lang bezig. Wij hebben gezegd dat wij
een parlementair onderzoek een te zwaar middel vinden.
Misschien kost het ook wel heel veel geld. Misschien
hoeven wij er ook niet zoveel politieke druk achter te
zetten om ervoor te zorgen dat wij die duidelijkheid
alsnog krijgen.

gehoord de beraadslaging,

De heer De Liefde (VVD): De VVD-fractie is benieuwd
waarom de PvdA-fractie er geen vrede mee heeft dat het
kabinet zelf een evaluatie uitvoert en waarom de

Tweede Kamer

16 december 2010
TK 36

WK Bid

36-68

Van Dekken
PvdA-fractie daar een onafhankelijk onderzoek naast wil
hebben. Kunt u dat verklaren? Ik snap dat niet.

Motie

De heer Van Dekken (PvdA): Dat kan ik uitleggen. Het
komt erop neer dat ik weet dat, toen de financiële
uitkomsten van het SEO-rapport bepaald niet gunstig
waren voor VWS, de KNVB en misschien ook het kabinet,
een tig aantal andere rapporten zijn gemaakt, mede op
advies van de KNVB. Daarmee betwist ik de onafhankelijkheid van die rapporten. Vandaar dat ik een echt
onafhankelijk rapport wil.

De Kamer,

De heer De Liefde (VVD): Ik proef een beetje uit uw
woorden dat u het kabinet niet helemaal vertrouwt, maar
dat niet durft uit te spreken. U wilt de Tweede Kamer
echter niet zelf een onderzoek laten doen. Volgens mij
weet u niet helemaal wat u wilt.

constaterende dat er enige twijfel is ontstaan ten aanzien
van de heldere lijn van het regeerakkoord;

De heer Van Dekken (PvdA): Ik weet heel goed wat ik
wil: ik wil een onafhankelijk onderzoek. Ik wil de
informatie die nog niet boven tafel is, via dat middel
boven tafel krijgen. Meer is het niet.

constaterende dat het regeerakkoord stelt dat de
Nederlandse overheid de baas blijft tijdens eventueel in
de toekomst te organiseren grote evenementen zoals de
Olympische Spelen of het WK-voetbal;

verzoekt de regering, te garanderen dat bij een eventueel
toekomstig te organiseren evenement, zoals het
WK-voetbal of de Olympische Spelen, er geen sprake zal
zijn van enige bemoeienis van een sportbond ten aanzien
van het beleid op belastingvrijstellingen of marketingregels,
en gaat over tot de orde van de dag.

©
De heer De Mos (PVV): Voorzitter. Ik heb twee moties,
allereerst een motie die aandringt op het vertrek van de
heer Blatter.
Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat de hele aanloop naar de toekenning
van de WK’s in 2018 en 2022 werd bedwelmd door een
geur van corruptie en omkoping;
constaterende dat deze geur een nare nasmaak heeft;
constaterende dat FIFA-baas Sepp Blatter niet daadkrachtig heeft opgetreden om de geur van corruptie en
omkoping te voorkomen en de kop in te drukken;
constaterende dat Blatter heeft gesteld dat homo’s zich
in Qatar maar moeten onthouden van seks; iets wat
indruist tegen de homo-emancipatie;
verzoekt de regering, er bij de KNVB op aan te dringen
om de FIFA ertoe te bewegen om de van corruptie
beschuldigde en beboete FIFA-officials niet in hun functie
te laten terugkeren en om FIFA-baas Sepp Blatter te
vervangen voor een fris iemand die vrij is van de geur
van corruptie en omkoping,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid De
Mos. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende
ondersteund.
Zij krijgt nr. 14 (32371).

Tweede Kamer

gehoord de beraadslaging,

WK Bid

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid De
Mos. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende
ondersteund.
Zij krijgt nr. 15 (32371).
Mevrouw Leijten (SP): Ik vind dit eigenlijk een heel
goede motie. Zij is ook een beetje een duveltje uit een
doosje, want had de heer De Mos die garantie al niet
gekregen van de minister? En als de heer De Mos
daarmee niet tevreden was, waar was hij dan precies
niet te tevreden mee in de toezegging die de minister
hem tijdens het AO heeft gedaan?
De heer De Mos (PVV): Het kerstreces staat voor de
deur. Ik heb mijzelf voorgenomen om heerlijk te gaan
slapen. Om heel goed te kunnen slapen, wil ik door
middel van een motie die garantie afdwingen.
De heer De Liefde (VVD): Ik neem aan dat de PVV niet
uitsluit dat het, als wij zo’n groot toernooi willen
binnenhalen en als wij er zelf bij zijn, mogelijk moet zijn
om eventueel wetten aan te passen om dat mogelijk te
maken. Of sluit u dat op voorhand uit?
De heer De Mos (PVV): Op voorhand iets uitsluiten wil ik
niet doen, maar wij zijn geen fan van allerlei rare
belastingvoordelen en marketingregels, zoals wij die ons
kunnen herinneren in Zuid-Afrika, met onze geliefde
Bavariagirls. Dat soort dingen willen wij in de toekomst
heel graag voorkomen.
©
Minister Schippers: Voorzitter. De eerste motie van
mevrouw Leijten en mevrouw Ouwehand is niet aan mij
gericht maar aan het Presidium. Het oordeel over die
motie is dan ook niet aan mij. Ik maak wel bezwaar tegen
de overweging dat het parlement pas is geïnformeerd
over de ondertekende eisen van de FIFA toen er geen
wijziging meer mogelijk was. Dat is feitelijk onjuist. Dat
teken ik hierbij graag aan.

16 december 2010
TK 36

36-69

Schippers
De tweede motie is ingediend door de heer Van
Dekken. Ik heb vorige week in het algemeen overleg
toegezegd met een evaluatie te komen. Daarin zit ook de
afrekening van de kosten van het WK-bid. In die zin is
het verzoek in de motie overbodig. Ik heb evenwel uit het
debatje van zo-even begrepen dat de heer Van Dekken
erg wantrouwend is ten opzichte van de objectiviteit van
een evaluatie van het kabinet. Hij wil dat er een tweede
evaluatie komt, bovenop de evaluatie die er al is. Ik vind
dat overbodig en daarom ontraad ik het aannemen van
deze motie. Wij kunnen ons geld wel beter gebruiken
dan dat wij driedubbel onderzoek uitvoeren. Een extra
argument om het aannemen van de motie te ontraden, is
de overweging dat de mogelijkheden tot democratische
controle ontoereikend zijn geweest. Ik deel dat niet. Er is
geen land dat zo open is geweest in de informatieverstrekking als Nederland en het parlement is daarbij
steeds zo goed mogelijk betrokken en actief en passief
geïnformeerd. Ik ontraad dus het aannemen van deze
motie.
De derde motie is ingediend door de heer De Mos.
Over eventuele aanpassingen van wet- en regelgeving is
bij dit WK-bid overlegd met de Tweede Kamer en dat zal
in de toekomst ook altijd zo gebeuren. Ik zie dat ik nu
inga op een andere motie. De motie van de heer De Mos
gaat over Sepp Blatter. Ik deel met de heer De Mos de
gevoelens van ongemak. Ik heb zelf ook al aangegeven
dat die geur van corruptie voor een sport die van ons
allemaal is heel schadelijk is en dat daaraan een einde
moet komen. Ik heb tijdens het algemeen overleg de
Tweede Kamer toegezegd, zo mogelijk samen met mijn
EU-collega’s bij de FIFA erop aan te dringen dat de geur
van corruptie rond de FIFA wordt weggenomen. Ik zal
ook aandringen op transparantie en aanpak van
eventuele misstanden bij de FIFA, maar ik ga niet
veroordelen voordat is aangetoond dat er daadwerkelijk
sprake is van corruptie en schuld. Daarnaast kan ik de
FIFA-baas niet vervangen omdat ik daar niet over ga. Ik
moet daarom het aannemen van deze motie ontraden.

volgens deze afspraken is gewerkt. Dat is wel het geval.
Als die schijn niet wordt bedoeld, dan zie ik deze motie
als een ondersteuning van beleid.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: Ik dank de minister voor de oordelen.
Over de ingediende moties wordt vanavond tijdens de
eindstemming gestemd.

De heer De Mos (PVV): Voorzitter. Ik weet dat de
minister dat niet kan en daarom luidt het verzoek in het
dictum om daarop bij de KNVB aan te dringen. De heer
Blatter is eerder deze week volledig over de schreef
gegaan door te zeggen dat homoseksuelen zich moeten
onthouden van seks in een land als Qatar. Dat druist
tegen alles in wat homo-emancipatie voorstaat. Ik hoor
daarop graag nog een reactie.
Minister Schippers: Ik ben dat eens met de heer De
Mos. Ik heb ook al aangegeven dat ik zijn gevoelens over
de geur van corruptie rond de FIFA deel en dat ik er alles
in mijn vermogen aan zal doen om iedereen op het
spoor te zetten om daaraan een einde te maken.
In de laatste motie van de heer De Mos staat dat er
geen sprake mag zijn van enige bemoeienis van een
sportbond met het beleid op belastingvrijstellingen of
marketingregels. De aanpassing van wetten en regels
gaat altijd in overleg met de Tweede Kamer en is altijd
binnen de Europese richtlijnen en regels. Bonden kunnen
echter wel wensen hebben. Daarmee is niet gezegd dat
die wensen moeten worden ingewilligd. Het is echter wel
mogelijk om met elkaar daarover te spreken. Zij gaan
daar niet over; wij gaan daarover, hier in de Tweede
Kamer, u en ik. Dat is zo en dat blijft zo. Ik vind niet dat
de schijn moet worden gewekt dat bij het WK-bid niet

Tweede Kamer

WK Bid

16 december 2010
TK 36

36-70