2022D49222

LIJST VAN VRAGEN
De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken heeft een aantal vragen
voorgelegd aan de Minister van Buitenlandse Zaken over de brief van
28 oktober 2022 inzake de Verlenging van de Nederlandse bijdrage
aan de anti-ISIS-coalitie en de brede veiligheidsinzet in Irak in
2023 (Kamerstuk 27 925, nr. 919).
De voorzitter van de commissie,
Rudmer Heerema
De griffier van de commissie,
Westerhoff

nds-tk-2022D49222

1

Nr

Vraag

1

Is er een exit-strategie van de Nederlandse bijdrage en zo ja, wat
behelst die?
Daar waar u in de brief van 28 oktober doelstellingen enkele malen
herhaalt in steeds andere bewoordingen, is het mogelijk om in het
vervolg een eenduidige formulering aan te houden?
Daar waar u op meerdere plaatsen in de brief een link legt tussen
de missie en het tegengaan van irreguliere migratiestromen, kunt
u dit verband onderbouwen? Wordt hier migratie naar Nederland
bedoeld? Doet dit niet denken aan de Nederlandse bijdrage aan
Minusma, waarvan in een recente Internationaal Onderzoek en
Beleidsevaluatie (IOB)-evaluatie werd geconstateerd dat bij het
rechtvaardigen van die missie ook een verband met migratie werd
geponeerd, terwijl daar volgens de IOB geen sprake van was?
In welke fase van de strijd tegen ISIS bevinden we ons? Is dit de
laatste fase? Op grond van welke criteria wordt besloten dat de
Nederlandse bijdragen beëindigd kunnen worden?
In hoeverre zijn de stakeholders in Irak geïnformeerd over de
einddatum 31 december 2023 en hebben ze een plan liggen voor
wanneer de missie in 2023 stopt?
Heeft u een goed beeld van de voorbereidende plannen van lokale
stakeholders om de gaten te vullen die Nederland achterlaat, zodat
er niet een machtsvacuüm ontstaat waarin kwaadwillige actoren
vrij spel hebben?
Welke garanties kunt u geven zodat de missie Operation Inherent
Resolve (OIR) ook daadwerkelijk op 31 december 2023 eindigt en
niet opnieuw verlengd wordt?
Zou u schematisch weer kunnen geven wat het verschil is van
personele inzet met de huidige missie (OIR) die op 31 december
2023 eindigt en de nieuwe missie NATO Mission in Iraq (NMI) die
hierna begint? Zou dit concreet cijfermatig (en procentueel)
toegelicht kunnen worden?
Welke voorbereidingen worden getroffen voor het beëindigen van
de missie in 2023?
Is er inmiddels een nieuw kabinet geformeerd in Irak en steunt
deze nieuwe regering de NATO Mission in Iraq en de Operation
Inherent Resolve?
Aangezien het draagvlak voor internationale troepenpresentie in
Irak onder druk staat, zijn er plannen voorbereid voor een ordelijk
vertrek wanneer dit draagvlak en het mandaat dat daarop
gebaseerd is, wegvalt?
Vormen de Turkse luchtaanvallen in de Koerdische Autonome
Regio een veiligheidsrisico voor de Nederlandse eenheden in
Erbil? Zo nee, waarom niet?
Hoe wordt het risico van politieke instabiliteit in de Koerdische
Autonome Regio ingeschat voor de veiligheid van de Nederlande
eenheden in Erbil?
Wat is de stand van zaken in gevangeniskampen zoals Al-Hol waar
veel ISIS-strijders gevangen zitten?
Hoeveel Nederlandse ISIS-strijders en kinderen van ISIS-strijders
zijn bij de Nederlandse regering bekend?
Hoeveel vrouwen en kinderen zijn nog in het gebied waar ISIS
actief is?
Wat is het concrete doel van de ISIS-missie en is dit doel nog
hetzelfde als bij de aanvang van de missie?
Wat is het concrete doel van de Nederlandse bijdrage aan de
IS-missie en is dit doel nog hetzelfde als bij de aanvang van de
missie?

2

3

4

5

6

7

8

9
10

11

12

13

14
15
16
17
18

2

19
20
21

22
23

24

25

26

27
28

29

30

31

32

33

34

35

36

Hebben de Nederlandse eenheden het juiste materieel en mandaat
om het gewenste doel te bereiken?
Hoe groot is de totale NATO Mission in Iraq?
Aangezien de doelstellingen van de missie dusdanig zijn geformuleerd dat het lastig is om te bepalen in hoeverre ze gehaald
worden, is het mogelijk om in het vervolg doelstellingen en
verwachte resultaten (enigszins) SMART (specifiek, meetbaar,
acceptabel, realistisch en tijdgebonden) op te stellen?
Kunt u de manier waarop de Iraakse veiligheidssector gefragmenteerd is, beschrijven?
Vormt de lijst problemen die op pagina 1 van de brief genoemd
wordt de reden voor de Nederlandse aanwezigheid in Irak? Zo ja,
hoe draagt Nederland bij aan de oplossing daarvan?
Is het herstellen of verkrijgen van het geweldsmonopolie iets waar
de Iraakse regering naar streeft? Zo ja, hoe? Zo nee, wat zijn de
vooruitzichten ten aanzien de problemen die op pagina 1 genoemd
zijn?
Hoe wordt de Nederlandse inzet gebruikt om de druk op Irak te
verhogen om samen te werken op het gebied van migratie? Wat
wordt concreet gedaan om migratieafspraken te maken rond de
terugkeer van uitgeprocedeerde Irakese asielzoekers?
Heeft u overwogen om de terugname van uitgeprocedeerde
Irakese asielzoekers voorwaardelijk te maken voor een verlenging
van de inzet? Zo nee, waarom niet?
Voor welke kwetsbare en gemarginaliseerde groepen heeft u
specifieke aandacht en hoe uit zich deze aandacht?
Kunt u omschrijven wat de noodzaak van redeployment van de
force protection-eenheid vanuit Operation Inherent Resolve (OIR)
is?
Zijn er ook niet-NAVO landen die een noemenswaardige bijdrage
leveren aan het adviseren en opbouwen van de Iraakse veiligheidsinstituties? Zo ja, welke landen betreft het? Wat voor concrete
bijdrage leveren deze landen en binnen welk verband?
Hoeveel militairen en adviseurs zijn er in totaal actief voor de
NATO Mission in Iraq (NMI)? Met welk aantal zal dit groeien in
2023 nu het zwaartepunt van de internationale inzet steeds meer
naar de NAVO Missie verschuift?
Daar waar het verleden heeft geleerd dat een grote inzet nodig is
om een land als Irak te helpen opbouwen, is de huidige inzet in
Irak, zowel van Nederland als van de internationale gemeenschap,
groot genoeg om hier een substantiële bijdrage aan te leveren?
Hoe reageren gezaghebbende politici en geestelijken in Irak op de
grootschalige protesten en onrust in Iran? Wat voor invloed
hebben de ontwikkelingen in Iran op de opstelling van het
pro-Iraanse Shia Coordination Framework (SCF), binnen het
Iraakse politieke bestel?
Hoe wordt binnen de Iraakse politiek actueel gedacht over het
vertrek van de buitenlandse troepen? Wat is het krachtenveld en
hoe heeft zich dit het afgelopen jaar – sinds de verkiezingen van
oktober 2021 – ontwikkeld?
Kunt u een grove inschatting geven van de omvang (personeel en
materieel) van de extra inzet die het kabinet onderzoekt in het
kader van een mogelijke extra bijdrage aan de NMI?
Wanneer wordt de Kamer geïnformeerd over een toekomstige
Artikel 100-inzet in Irak en waarom zijn daarbij risico’s op
burgerslachtoffers?
Klopt het dat het een van de doelen van de missie is om irreguliere
migratie en terrorisme in te perken? Is dat realistisch?

3

37

38

39
40
41

42
43
44

45

46

47

48
49
50

51

52
53
54

55

Wat zijn grondoorzaken van irreguliere migratie en terrorisme en
hoe draagt de Nederlandse inzet bij aan het wegnemen van deze
grondoorzaken?
Hoe beoordeelt het kabinet de recente Turkse (lucht)aanvallen in
Noord-Irak? Dragen dit soort aanvallen bij aan de politieke en
maatschappelijke onrust die heerst in de Koerdische Autonome
Regio?
Hoeveel strijders heeft ISIS nog en welk percentage daarvan
bevindt zich in Irak?
Is het aantal directe Iraanse aanvallen op doelen in de Koerdische
Autonome Regio (KAR) in 2022 toegenomen?
Worden er stappen ondernomen om de operationele samenwerking tussen de verschillende veiligheidstroepen in Irak te verbeteren? Zo ja, welke?
Waardoor is de situatie rondom mensenrechten, en specifiek de
Press Freedom Index, zo sterk verslechterd?
Op welke manier heeft de huidige situatie en instabiliteit in Iran
effect op de veiligheid en stabiliteit van de missie?
Kunt u aangeven wat de omvang is van de Russische militaire
aanwezigheid in Noordoost-Syrië? Wat is het effect van de
Russische aanwezigheid op de veiligheidssituatie aldaar?
Blijft de samenwerking met de Iraakse instituties constructief
verlopen wanneer er een regering aantreedt waar het grootste
pro-Iraanse blok in het parlement deel van uitmaakt?
Klop het dat de positie van Senior Civilian (binnen NMI) steeds
voor een half jaar per rotatie wordt ingevuld? Zo ja, zou het niet
beter zijn om deze positie langduriger door dezelfde persoon te
laten bezetten om zo de tijd te hebben om een kennispositie en een
netwerk op te bouwen?
Klopt het dat, waar het kabinet heeft «geconstateerd dat er een
verschuiving gaande is van stabilisatie naar capaciteitsopbouw»,
deze formulering suggereert dat het kabinet dit enkel waarneemt,
niet dat deze verschuiving de uitvoering betreft van een doelbewuste (al dan niet Nederlandse) strategie?
Zijn er al bondgenoten bereid gevonden de Nederlandse militairen
op het vliegveld van Erbil na mei 2023 op te volgen?
Wat zijn de ervaringen tot nu toe geweest van de Ground
Movement Teams? Hebben zij met geweld te maken gekregen?
Hoe hoog zijn de risico’s, daar waar in de brief uitdrukkingen
gebruikt worden als «in toenemende mate» en «er kan niet worden
uitgesloten dat»?
Wat verstaat u onder het toekomstbestendig inrichten van de
Iraakse veiligheidssector? Welke concrete doelen worden daar aan
gekoppeld?
Hoe is de medische afvoerketen en de tijdige zorg geregeld voor
de leden van deze Ground Movement Teams?
Bestaat er twijfel over de vraag of sommige Iraakse milities banden
hebben met Iran? Kunt u dit toelichten?
Wat zijn de doelstellingen en beoogde resultaten van de inzet van
de militaire adviseur in het kader van de Peshmerga Reform, die
samenwerkt met zijn collega’s uit andere westerse landen en die
«aansluiting vindt» (wat dat ook moge betekenen) bij het
Consulaat-Generaal?
Hoe ziet de migratiesamenwerking tussen Nederland en Irak er
momenteel uit? Werkt Irak volledig mee bij het terugnemen van
uitgeprocedeerde asielzoekers?

4

56

57

58

59

60
61

62

63

Klop het dat de positie van militaire adviseur bij het Peshmerga
Reform steeds voor een half jaar per rotatie wordt ingevuld? Zo ja,
zou het niet beter zijn om deze positie langduriger door dezelfde
persoon te laten bezetten om zo de tijd te hebben om een
kennispositie en netwerk op te bouwen?
Aangezien Nederland co-lead is van de Foreign Terrorist Fighterswerkgroep, in hoeverre is Nederland politiek dan wel juridisch
verantwoordelijk voor de opvangkampen zoals Al-Hol? In hoeverre
spreekt Nederland de autoriteiten aan op de gebrekkige omstandigheden in deze kampen?
Daar waar het kabinet onder het kopje ontwikkelingssamenwerking
«een grotere rol van de Iraakse overheid» benoemt als voorwaarde
voor de internationale betrokkenheid, hoe groot of klein is de rol
van de Iraakse overheid tot op heden dan?
Klopt het, zoals Artsen zonder Grenzen meldt, dat in het kamp
Al-Hol, de facto sprake is van arbitraire detentie van meer dan
50.000 mensen, waarvan 64% kinderen, en dat er grote problemen
zijn met de toegang tot medische zorg? Is deze situatie conform
het internationaal recht?
Welke instrumenten benut Nederland om bij te dragen aan een
politieke langetermijnoplossing voor de situatie in Al-Hol?
Op welke wijze worden jonge Iraakse ondernemers ondersteund
met het Orange Corners programma? Betreft het ook financiële
steun?
Welk bedrag is Nederland voornemens om in 2023 in totaal te
besteden aan ontwikkelingssamenwerking in en ten behoeve van
Irak?
Hoe gaat de versterkte inzet op migratiesamenwerking in 2023 er
concreet uitzien? Welke doelen stelt Nederland zich?

5