Onderzoek naar
Archief voormalig ‘Medisch Centrum Bijdorp te Barendrecht’ (fase 1)

F.M.Helmerhorst
L. van der Westerlaken

Inhoud
1.
2.
3.
4.

Protocol
blz 2 - 5
Verslag
blz 6 - 14
Conclusies, adviezen, tenslotte
blz 15
Bijlagen
blz 18 – 23
- Bijlage 1 Afkortingen
- Bijlage 2 Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting
- Bijlage 3 Contract Stichting Medisch Centrum Bijdorp en patiënte
- Bijlage 4 Donorencontract

1

Protocol voor onderzoek naar
Archief voormalig ‘Medisch Centrum Bijdorp te Barendrecht’ (fase 1)
Versie 12 maart 2015

Probleem
In 2009 heeft ‘Medisch Centrum Bijdorp’ te Barendrecht zijn werkzaamheden als semenbank
gestaakt omdat ze geen WVKL-erkenning hadden verkregen. De Inspectie voor de Gezondheidszorg
(IGZ) heeft recent op verzoek van de minister van VWS het archief van dit centrum veilig gesteld,
met medewerking en goedkeuring van de eigenaar van ‘Medisch Centrum Bijdorp te Barendrecht’
(verder: Bijdorp). Het archief is onder notarieel toezicht verzegeld en beveiligd opgeslagen.
Het archief bevat waarschijnlijk medische gegevens van donoren en patiënten, naast wellicht
protocollen en overeenkomsten tussen het instituut en donoren en tussen het instituut en
patiënten. Verondersteld wordt dat het grootste deel van de behandelingen is uitgevoerd vóór de
inwerkingtreding van de Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting (Wdkb) in 2004 (zie bijlage 2),
maar dat een deel wellicht ook daarna nog heeft plaatsgevonden. Het vermoeden bestaat dat
onvolledig uitvoering is gegeven aan de verplichting de donorgegevens in te voeren in het bestand
van de Stichting donorgegevens kunstmatige bevruchting (verder: de Stichting1). Ook de
overgangsregeling van artikel 12 van de Wdkb is naar vermoeden onvolledig uitgevoerd.

Achtergrond
Uit verschillende signalen was gebleken dat de directeur van Bijdorp niet langer de zorg kon dragen
voor de opslag en het beheer van de dossiers van de voormalige kliniek. Tevens bleek hij niet in staat
uitvoering te geven aan de registratieplicht van de Wdkb. Omdat de minister van VWS het van groot
belang acht dat donorkinderen de mogelijkheid hebben hun afstamming te kunnen kennen, heeft zij
de IGZ gevraagd als intermediair op te treden en de dossiers veilig te stellen. Na overleg heeft dit in
oktober 2014 plaatsgevonden, met medewerking van de directeur. Doel hiervan was ten eerste dat
de benodigde gegevens ter beschikking kunnen worden gesteld aan de Stichting, zoals vermeld in de
Wdkb. Ten tweede om te kunnen bezien of, en zo ja hoe en waar (onderdelen van) de dossiers
structureel bewaard kunnen worden, zodat de gegevens uit de dossiers beschikbaar blijven voor
verzoeken van donorkinderen (indien hiervoor toestemming is van de donoren).
De archiefkasten met inhoud zijn onder toeziend oog van een notaris opgehaald. Het betrof 14
kasten met opschrift naar alfabet (zoals: ‘A/AU tot en met Boo’). Daarbij hebben zowel de notaris als
de aanwezige inspectiemedewerkers uitsluitend geconstateerd dat er dossiers aanwezig waren en
niet hoeveel dossiers zich in de archiefkasten bevonden. De kasten zijn door de notaris genummerd,
verzegeld en beveiligd in opslag genomen. De notaris draagt zorg voor het sleutelbeheer van het
archief. In het proces-verbaal is opgenomen dat de sleutels alleen op schriftelijk verzoek van de IGZ
mogen worden afgegeven aan degene die het beheer van de dossiers overneemt of anderszins
toegang dient te krijgen tot de dossiers.
De vraag die nu voorligt is of, en zo ja op welke wijze zo verantwoord mogelijk alsnog uitvoering
gegeven kan worden aan de Wdkb, zodat de betrokkenen desgewenst kennis kunnen nemen van de
gegevens waarop zij wettelijk recht hebben.

1

https://www.donorgegevens.nl/

2

Vraag van VWS
In overleg tussen de Stichting, de IGZ en VWS is geconcludeerd dat het de voorkeur verdient
allereerst een inventariserend onderzoek uit te laten voeren door een onafhankelijke derde partij in
opdracht van de Minister van VWS. Hierbij is gedacht aan een tweetal deskundigen, te weten een
arts met deskundigheid op het gebied van vruchtbaarheidsbehandelingen en een embryoloog.
VWS vraagt de onderzoekers – in dit kader - zich een beeld te vormen van het aantal, de aard en de
volledigheid van de dossiers en de validiteit van de in deze dossiers opgenomen gegevens van de
donoren. Indien deze gegevens onvoldoende betrouwbaar zijn om ingevoerd te kunnen worden in
het bestand van de Stichting, moeten wellicht andere manier gezocht worden om de betrokkenen te
informeren over de hen aangaande informatie.
Het onderzoek zou in deze inventariserende fase het volgende moeten inhouden:
a. het bepalen van het totaal aantal aanwezige medische dossiers en het aan de hand van een zo
representatief mogelijke steekproef uit die dossiers geven van een inschatting van het aantal
medische dossiers dat naar verwachting gegevens bevat over de donoren met wiens sperma een
succesvolle zwangerschap tot stand is gebracht, met daarbij het onderscheid van dossiers van
vóór en na 1 juni 2004;
b. het aan de hand van een zo representatief mogelijke steekproef geven van een oordeel over de
validiteit van de in de dossiers opgenomen persoonsidentificerende en andere gegevens van de
donoren, met daarbij het onderscheid van dossiers vóór en na 1 juni 2004;
c. voor zover dat mogelijk is aan de hand van de dossiers het geven van een beeld in hoeverre de
kliniek de donoren heeft verzocht rond de inwerkingtreding van de Wdkb bezwaren kenbaar te
maken als bedoeld in de overgangsregeling;
d. het geven van een advies, op basis van elementen a, b en c over de vraag of de validiteit van die
gegevens zodanig is dat het verantwoord en praktisch mogelijk is de donorgegevens in te voeren
in het bestand van de Stichting en wat de omvang van het daarvoor benodigde werk naar
schatting zal zijn.
Gezien de aard van de gegevens zal het onderzoek uiteraard vertrouwelijk moeten worden
uitgevoerd. Er geldt een geheimhoudingsverplichting. De geheimhoudingsverplichting dient hier
nadrukkelijk breed te worden geïnterpreteerd door de onderzoekers en de adviescommissie. De
verplichting tot geheimhouding geldt zowel voor medische als voor niet-medische gegevens die
tijdens het onderzoek worden ingezien als voor de opdracht zelf en de in dat kader gewisselde
informatie/stukken. De uitkomsten moeten geanonimiseerd worden opgeleverd in een bondig
rapport. Het tijdsbeslag voor deze inventarisatie is drie werkdagen per persoon. Omdat op dit
moment geen beeld bestaat van de kwaliteit van de opgeslagen dossiers lijkt het aangeraden na een
eerste kennisname en voordat een rapportage wordt uitgebracht, te overleggen met een klein
begeleidingsteam, dat zal bestaan uit vertegenwoordigers van VWS, zo nodig met raadpleging van
de IGZ.

Uitwerking
Leden
Arts:
Klinisch embryoloog:
Inhoudelijke adviescommissie:

prof. dr F.M. Helmerhorst
dr. ir. L. Van der Westerlaken (LUMC)
prof dr. J. Land (gynaecoloog, UMCG), prof dr. S. Repping
(klinisch embryoloog, AMC), prof mr dr. D.P. Engberts
(ethicus, LUMC)

VWS-begeleidingscommissie
3

Afspraken uit overleg onderzoekers met IGZ en VWS
Dit gesprek heeft plaatsgevonden op 19 februari 2015; naast het maken van concrete afspraken zijn
de vragen van de onderzoekers besproken. De onderzoekers ontvingen pagina 2 van het Procesverbaal van de notaris, waarop de archiefkasten en de wijze van opslag beschreven staat.
Concrete afspraken uit dit overleg:
•
•
•

De onderzoekers zullen geen contact opnemen met de kliniek of zijn directeur. Ze verzamelen
eventuele vragen die opkomen op grond van de inhoud van de kasten; deze zullen via IGZ aan de
directeur of andere betrokkene worden voorgelegd.
De inhoudelijke adviescommissie, die door de onderzoekers zelf wordt samengesteld, is bedoeld
voor problematiek waarover de onderzoekers overleg cq draagvlak nodig achten. De
geheimhoudingsplicht geldt nadrukkelijk ook voor de leden van de Adviescommissie.
De begeleidingscommissie zal bestaan uit medewerkers van VWS. IGZ wordt alleen betrokken
indien er specifieke vragen zijn. IGZ neemt, als intermediair, contact op met de notaris met de
vraag er voor zorg te dragen dat de onderzoekers het archief kunnen inzien, en dat het archief
daarna weer verzegeld wordt totdat duidelijk is hoe en waar overdracht plaatsvindt (fase 2).

Onderzoek fase 1: Inventarisatie archief
a. Aantal en aard van dossiers inventariseren, inclusief onderscheid dossiers vóór en na 1
juni 2004
b. Nagaan of er protocollen aanwezig zijn
c. Nagaan of er afspraken zijn gemaakt tussen
i. Bijdorp en donoren
ii. Bijdorp en patiënten
d. Nagaan administratie donoren en wat er per donor is geregistreerd, met onderscheid
tussen donoren vóór en na 1 juni 2004. Met name wordt gekeken wat de Wdkb eist
zoals in artikel 2 lid 1 onder a en b:
“De natuurlijke persoon of rechtspersoon die kunstmatige donorbevruchting verricht of
doet verrichten, is verplicht de volgende gegevens van een donor te verzamelen en
binnen een door de Stichting bij reglement te bepalen termijn aan deze ter beschikking
te stellen:
a. medische gegevens die van belang kunnen zijn voor de gezonde ontwikkeling van het
kind, zoals bij algemene maatregel van bestuur bepaald;
b. fysieke kenmerken, opleiding en beroep alsmede gegevens omtrent de sociale
achtergrond en een aantal persoonlijke kenmerken; een en ander zoals bij algemene
maatregel van bestuur nader bepaald;
c. geslachtsnaam, voornamen, geboortedatum en woonplaats.”
e. Nagaan administratie patiënten en wat er per patiënte is geregistreerd, met onderscheid
tussen patiënten vóór en na 1 juni 2004. Met name wordt gekeken wat de Wdkb eist
zoals in artikel 2 lid 2:
“Hij is tevens verplicht de geslachtsnaam, de voornamen, de geboortedatum en de
woonplaats van de vrouw bij wie kunstmatige donorbevruchting heeft plaatsgevonden
te registreren en aan de Stichting ter beschikking te stellen, alsmede de tijdstippen
waarop de donorbevruchtingen hebben plaatsgevonden. Hij registreert voorts of de
identiteit van de donor genoemd in artikel 1, onder c, sub 1, bekend is aan de vrouw,
genoemd in de eerste zin, en deelt dit aan de Stichting mede.”
4

f. Nagaan waar de bevruchting heeft plaatsgevonden.
g. Nagaan of er een verschil van registratie per 1 juni 2004 is ten opzichte van voor die
datum.

5

Verslag ‘Onderzoek naar
Archief voormalig ‘Medisch Centrum Bijdorp te Barendrecht’ (fase 1)’

Woensdag 25 maart 2015 9.45 uur
Donderdag 26 maart 2015 16.30 uur

Sleuteloverdracht (14 sleutels) door de heer X van
notariskantoor Y te Z aan de heer F.M.Helmerhorst.
Sleuteloverdracht (14 sleutels) door de heer
F.M.Helmerhorst aan de heer X van notariskantoor Y
te Z.

Archiefkasten
14 archiefkasten in plastic gevat werden geopend:
o Alle archief kasten zijn gecontroleerd op inhoud van statussen (volledige namen
bekend bij onderzoekers):
Kast 14: A donoren2 (A-G)- A donoren (H-Z), B-donoren
o lade 1: Leeg
o lade 2: Ar..- Ho. A-donoren (A-G)
o lade 3: Ka.-van Z. A-donoren (H-Z)
o lade 4: Ar.. –Z. B-donoren2
Kast 13:
o Lade 1: vd B..- de V.. (geregistreerd bij notaris)
o Lade 2: B-dames al ingevoerd in VWS: H..-L.. (4
statussen)
o Lade 3: B-dames B-donor geselecteerd: G..- vd W.. en
S.. en M.. (Geen reden gevonden waarom deze twee
statussen apart zijn gezet.)
o Lade 4: A-dames in VWS: A..- vd W.
Kast 12: Wa/We tot en met Za/Zij
o Lade 1: vd W.-We.
o Lade 2: We.-Wi.
o Lade 3: Wo.- vd L.
o Lade 4: Za-Zw
Kast 11: Ui tot en met Vi
o Lade 1: Ui.- Ve.
o Lade 2: Ve.- Vi.
o Lade 3: Leeg
o Lade 4: Leeg
Kast 10: Sm/Sp tot en met Th/Tu
o Lade 1: Sm.- Sp.
2

http://www.freya.nl/web_kid/spdon.php?smnr=8: “Er is een zogenaamd B-loket voor sperma-donoren die
niet per se anoniem willen blijven, en een A-loket voor donoren die daar wel op staan.”
http://retro.nrc.nl/W2/Nieuws/2000/02/05/Vp/04.html “Sinds 1990 hebben de meeste spermabanken een Aloket voor mannen die echt anoniem willen blijven en een B-loket voor mannen die het goed vinden als het
kind op zijn zestiende jaar via een notaris gegevens worden verstrekt.” Door de Wdkb is vanaf 2004 de notaris
overbodig.

6

Kast 9:

Kast 8:

Kast 7:

Kast 6:

Kast 5:

Kast 4:

Kast 3:

Kast 2:

Kast 1:

-

o Lade 2: Sp.-St.
o Lade 3: V S.- Te.
o Lade 4: Ti.-Tu.
Ri/Ro tot en met Sc/Sm
o Lade 1: v Ri.-Ro
o Lade 2: Ru-Sa.
o Lade 3: Sc.- Sch.
o Lade 4: Sch.-Sm.
Og/Ou tot en met Q/Ri
o Lade 1: Ok.- den O.
o Lade 2: Ov.- Pl.
o Lade 3: Pl.- Pu.
o Lade 4: Q.- Ri.
Ma/Ma tot en met Na/Of
o Lade 1: Ma.- Ma.
o Lade 2: Me.- Mi.
o Lade 3: Mo.- Na.
o Lade 4: Ne.- Ne.
Ko/Kr tot en met Li/Lu
o Lade 1: Ko.- Kr.
o Lade 2: de K.- La.
o Lade 3: La.- Li.
o Lade 4: d Li.- Lu.
Ho/I tot en met Ke/Ko
o Lade 1; Ho.-Is.
o Lade 2: Ja.- Jo..
o Lade 3: Jo.-Ke.
o Lade 4 : Ke.-Ko.
Gr/Gi tot en met Hi/Ho
o Lade 1: de Gr.- Gi.
o Lade 2: Ha.- He.
o Lade 3: v H.- He.
o Lade 4 Hi.- Ho.
Do/Dij tot en met Gr/Go
o Lade 1: Do.- v D.
o Lade 2: d D. van E..
o Lade 3: Es.- vd G.
o Lade 4: van G..- Go..
Bo/Br tot en met Di
o Lade 1: Bo.- Br.
o Lade 2: Br.- Bu.
o Lade 3: Bu.- Co.
o Lade 4: Co.- Di.
A/Au tot en met Bo
o Lade 1: Aa.- Au.
o Lade 2: B.- vd B.
o Lade 3: vd B.- B.
o Lade 4 : Leeg

Er wordt in archiefkast 1 een map gevonden zonder router, waarin wat geboortekaartjes
en bewijzen van transport zijn te vinden.
7

-

-

Leeg zijn
o lade 4 van archiefkast 1
o laden 3 en 4 van archiefkast 11
o lade 1 van archiefkast 14.
Waarom juist deze laden leeg zijn, is onduidelijk.
De mappen waren ordelijk in de archiefkasten geplaatst.

Conclusie: niet duidelijk is waarom bepaalde laden van archiefkasten 1, 11 en 14 leeg zijn.

Protocollen, electronische bestanden, overzichten, contracten
-

-

-

Er werden geen protocollen aangetroffen.
Er werden geen electronische bestanden aangetroffen.
Er werden geen systematische overzichten van donoren, patiënten, zwangerschappen,
geboortes, etc. aangetroffen.
o Wel werd in een map een A4 aangetroffen met de kop: “Niets van Ziekenhuizen
vernomen” met de tekst “Dames willen registratie” waaronder 5 kolommen
met de tekst: “Mevrouw (namen), donornr, donorpasp nr., verklaring” en een
kolom zonder aanduiding waarin jaartallen staan van 2002-2006.
o Tevens werd er in een map een lijst gevonden met papier van een ziekenhuis in
Nederland met de tekst “Wij geven aan de hr. K... op 4 maart 2003 de volgende
rietjes mee terug:”. Daaronder zijn 4 kolommen met de namen van de patiënten
(acceptoren), het aantal rietjes een kolom waar veel het woord “zwanger” staat
en een geschreven nummer, mogelijk van een donor. Overigens staat de naam
van de heer K die de rietjes klaarblijkelijk heeft vervoerd ook als naam, maar dan
als een van de patiënten. De brief is geschreven door waarschijnlijk een van de
medewerkers van het ziekenhuis dat eerder materiaal had ontvangen en
klaarblijkelijk het resterende materiaal terugstuurt.
Toevallig werd in een van de mappen gevonden:
o Een contract tussen Stichting Medisch Centrum Bijdorp en een patiënte
(overigens niet gedateerd, maar gemaakt na 1 juni 2004): zie bijlage 3. Een
contract van voor die tijd hebben wij in de mappen die wij hebben ingekeken
niet aangetroffen.
o Een ‘donorencontract’ gedateerd op op 16 november 2004: zie bijlage 4. Een
contract van voor die tijd hebben wij in de mappen die wij hebben ingekeken
niet aangetroffen.
Contracten dan wel protocollen met instituten (import) en ziekenhuizen, klinieken, dan
wel gynaecologen (export) zijn niet aangetroffen.

Conclusie:
- Protocollen, electronische bestanden, overzichten en contracten zijn niet gevonden.

Donoren
Naast enkele mappen van B donoren hebben we 31 mappen van 31 A-donoren bekeken.
Doel:
1. kind- en donorgegevens te verbinden.

8

-

De eerste 7 mappen zijn van donoren van wie het genetisch materiaal is verzameld en
aanvankelijk opgeslagen in Duitsland. Waarschijnlijk zijn ze in Bijdorp geregistreerd in
2005. Aanwijzingen in de mappen voor een zwangerschap zijn niet gevonden. De
documentatie wat betreft de gegevens zoals vereist in Wdkb zijn aanwezig.
- De overige 24 donoren lijken gerecruteerd door en zijn waarschijnlijk direct verbonden
met Bijdorp. De namen van de donoren staan in alfabetische volgorde.
o Van 6 is er een aanwijzing voor een zwangerschap van tenminste 1 kind.
o Een van de donoren (vdB) blijkt slechts te hebben gedoneerd aan zijn eigen
partner.
o Donor bbb: geassocieerd met 12 vrouwen die bevallen zijn. Drie vrouwen zijn
twee keer bevallen. Alle statussen van deze vrouwen zijn te vinden in de eerste
12 archiefkasten, behalve 1.
o Donor ccc: B-donor. In donorstatus staan een aantal zwangerschappen van
patiënten. Ook is er een print van een melding in CIBG-register, de gegevens van
de vrouw zijn hierin ingevuld en de gegevens van de donor gedeeltelijk. In de
patiëntenstatus van één van de patiënten waarvan een zwangerschap vermeld
staat in de donorstatus is een donorbeschrijving aanwezig (donornummer
52700ccc) gedateerd xx-yy-2004. Geboortedatum kind onbekend, alleen een
brief van patiënte (waarin zij donorgegevens opvraagt) aan het centrum Bijdorp
dat zij op xx-yy-2004 bijna 38 weken zwanger is. Op “inseminatieschema” in de
patiëntenstatus komen verschillende donornummers voor (ddd en ccc).
Onduidelijk is met welk donornummer wanneer is geïnsemineerd. Ook is er een
verwijzing te vinden voor IVF
2. Donorregistratie: per donor zijn de volgende gegevens verzameld (losse A4’s )
• Naam, geboorte datum, adres, datum registratie
• Ras, huidskleur, haarkleur, krullend haar of niet, oogkleur,
• Gewicht, lengte
• Anamnese (die uit Duitsland specifieker en uitgebreider), familie-anamnese
• Bloedgroep
• Opleiding
• Partner, kinderen met eigen partner
• Aantal eerdere zwangerschappen met donorzaad (in Duitsland)
• Persoonlijke voorkeuren (op Duitse formulier en sporadisch op het NL formulier)
konden worden weergegeven in een enqueête.
Algemene indrukken:
• Op de meest verschillende wijze, maar zeker niet structureel zijn gegevens van
zwangerschappen per donor genoteerd (soms datum inseminatie, soms
geboortedatum, soms naam kind, soms alleen de naam van de vrouw, veelal zonder
geboortedatum).
• De map van vrouwen die genoteerd staan in de status van een donor zijn niet altijd
te vinden in een van de eerste 12 archiefkasten.
• Genetisch materiaal komt deels uit Duitsland: geen contracten wel rekeningen.
• Genetisch materiaal lijkt naar verschillende klinieken en ziekenhuizen te gaan: geen
overeenkomst, veelal zien we wat sporadische gegevens op losse papiertjes
genoteerd.

9

Meerdere keren wordt binnen een A-donorstatus zowel een anonimiteitsverklaring van deze donor
als een verklaring van een B-status (notarisverklaring) aangetroffen.Conclusie:
- Na juni 2004 is er genetisch materiaal van 7 donoren uit Duitsland geimporteerd. De
gegevens van die donoren voldoen aan de eisen zoals gesteld in Wdkb, artikel 2 lid 1
onder a en b, naast die onder c.
- In de onderzochte statussen van de overige donoren hebben we de gegevens zoals
vereist in Wdkb artikel 2 lid 1 onder a en b kunnen vinden, maar veelal minder speciefiek
en uitgebreid dan die uit Duitsland.
- In het archiefsysteem “A-donoren” staan ook mappen/gegevens van B-donoren.
- Er is een aanwijzing dat een CIBG registratie niet geheel overeenkomt met de gegevens
in het archief.
- Het bijhouden van de administratie per donor lijkt afwezig. Systematiek is vrijwel niet te
vinden.
Meerdere keren wordt binnen een A-donorstatus zowel een anonimiteitsverklaring van deze donor
als een verklaring van een B-status (notarisverklaring) aangetroffen.

Zwangerschap geregistreerd bij notaris
1. Patiënte vdB (Kast 13, Lade 1: vdB.- d V. (geregistreerd bij notaris))
o Partus met datum. Donor 00dd wordt aangegeven. Deze donor heeft 2 statussen
Kast 14, lade 2, A-donoren (!): map van de donor met naam: op een copie
van een losliggend A4 staat te lezen de naam van patiënte vdB,
geboortedatum, B (van B-donor?), donornummer (kort), aantal rietjes en
erbij geschreven een datum die correspondeert met de geboortedatum uit
de status van mevrouw vdB. Op datzelfde A4 staan verder allerlei namen en
codes, die wij niet kunnen herleiden.
In diezelfde map van deze donor uit kast 14, lade 2 vinden wij
‘donorbeschrijvingsformulieren’ waarop kenmerken van de donor 00dd
staan en die naar de bevallen vrouwen worden gestuurd:
• Op alle 15 formulieren de juiste bloedgroep AB neg.
• Op 7 van de formulieren werd de juiste lengte en geboortedatum
beschreven.
• De andere 8 wisselden deze gegevens ook in verschillende
combinaties, de lengte varieerde soms met 10 cm, de
geboortedatum van -4 tot +5. Soms miste er een gegeven.
• De nummers van de donor varieerden , maar de laatste twee
nummers waren in alle gevallen dd.
• Geboortedatum van de bevallen vrouwen was niet altijd aanwezig.
De datum van de bevalling (niet altijd aanwezig) ging van 20012008.
• Een vrouw heeft een Duitse naam en wordt beschreven als “Frau”.
Kast 14, lade 4, B-donoren: pat vdB wordt niet vermeld.
• Wel staan twee namen van 2 patiënten vermeld, met naam. In kast
13 lade 3 kunnen wij de mappen vinden. Beide vrouwen zijn in een
10

ander ziekenhuis behandeld, de een middels IVF, de ander met
inseminatie. Beiden zijn bevallen in 2007. Officiële informatie van
beide ziekenhuizen is er niet. De code van donor is te vinden (geen
officieel formulier), doch iets anders weer dan 00dd, nl 00dddd.
Later treffen we aan het getal 11.dd.0dd: mogelijk wijst dat op de
datum van verzameling van donor dd: november 19dd. Of er een
CIBG registratie is, kan geen uitspraak worden gedaan vanwege
afwezigheid van informatie.
2. Patiënte vE (Kast 13, Lade 1: van den B..- de V.. (geregistreerd bij notaris))
o Partus met datum. Donornummer 9ee.
Waarin brief van Bijdorp gericht aan huisarts met naam van donor.
o In map van donor 903 wordt het volgende opgemerkt
Donor 9ee blijkt ook wel nummer 8ee te voeren
Anonimiteitsverklaring, blijkbaar later niet meer toegepast.
40 donorbeschrijvingen met namen van de vrouwen die bevallen zijn:
verschillende lengtes en leeftijden van de donor.
Op het donorbeschrijving voor mevrouw vE is de juiste lengte en
geboortedatum van donor doorgestreept en vervangen door andere
getallen.
3. Patiënte H ((Kast 13, Lade 1: vdB.- de V. (geregistreerd bij notaris))
o Partus datum. Donor fff ((kast 14, lade 4)
Inseminatie Amsterdamse kliniek (gynaecoloog; geen datum, geen
correspondentie met deze kliniek, geen informatie over notaris
o In map donor fff wordt een formulier gevonden met de naam die correspondeert
met die van patiënte H (zonder geboortedatum). Er staat ook op
“Anonimiteitsverklaring nee\ja”. Geen van beide opties is doorstreept. Op dat
zelfde formulier staan ook nog 4 andere namen. In de map van deze donor wordt
niets over een notaris vermeld.
4. Patiënte vD (Kast 13, Lade 1(geregistreerd bij notaris)
o Partus met datum. Donornummer 0gg
Waarin brief aan notaris met naam en adres van de donor
In de patiëntenstatus wordt melding gemaakt van een zwangerschap van
deze donor gg, maar ook het donornummer gh wordt genoemd. In de brief
aan de notaris (dd xx-yy-199z) die ook in de patiëntenstatus zit wordt wel
weer donornummer gg vermeld. Op “inseminatieschema’s” in de
patiëntenstatus worden nog andere nummers gebruikt (gh-gi-jj) en het is
niet duidelijk wanneer welk donornummer is gebruikt.
In map donor 0gg is er een niet ondertekende verklaring uit 1998 waarin de donor zegt
toestemming te geven voor het verstrekken van gegevens. Tevens is er een brief uit 2005
aan de notaris waarin de donor deze toestemming intrekt.
Conclusie:
- Geen informatie over contract tussen patiënte en B-donor via notaris.

11

-

De informatie van Bijdorp naar patiënte wat betreft donorbeschrijvingsformulieren is
veelal incorrect.
Per donor, wisselende benummering.
Slordige en onnauwkeurige administratie, voorzover er sprake is van administratie.
Naam van en/of contract met notaris zijn afwezig.

Overige zwangerschappen
Kast 4
1. Patiënte H. 2x bevalling (200a en 200b, welke maand, is niet te achterhalen). Patiënte is
verwezen door haar gynaecoloog. Zaadmonsters werden rechtstreeks aan patiënte geleverd.
Donor 100kk, maar elders lezen we 49150kk. In status donor 0kk (kast 14) wordt slechts de
donorbeschrijving van 200a (<2004) gezien.
2. Patiënte S. Bevalling waarschijnlijk in 200b (>2004). Donor 0ll; in de map van deze donor is
niets te vinden over deze patiënte. Blijkbaar is deze donor van de A naar de B status gegaan.
Geen contract gezien.
Kast 12
3. Patiënte W. 2x bevalling (xx-yy-198a en xx-yy-198b). Geen donornummer aanwezig of
andere info over donor.
4. Patiënte W. 1x bevalling (xx-yy-200a). Donornummer nn760mm, staat vermeld op het
gedeeltelijk ingevulde formulier donorbeschrijving.
5. Patiënte W. 2x bevalling (xx-yy-200a en xx-yy-200b). Donornummer nnn, staat vermeld op
een formulier waarop ook spermagegevens staan genoteerd. Er is geen formulier
donorbeschrijving.

Geen gegevens in deze mappen gezien dat de kinderen met de corresponderende donor zijn
geregisteerd in CIBG.
Conclusie:
- Gegevens van patiënte, bevalling, kind en corresponderende donor zijn in de
onderzochte gevallen niet systematische genoteerd en bijgehouden.
- Geen gegevens in deze mappen gezien dat de kinderen (tot stand gekomen na juni 2004)
met de corresponderende donor zijn geregistreerd in CIBG.
- De vraag is of een betrouwbare CIBG registratie mogelijk is. In dat wat we hebben
gezien, is het antwoord negatief.

12

Samenvatting conclusies
Archiefkasten: niet duidelijk is waarom bepaalde laden van archiefkasten 1, 11 en 14 leeg zijn.
Protocollen, electronische bestanden, overzichten en contracten zijn niet gevonden.
Donoren:
-

Na juni 2004 is er genetisch materiaal van 7 donoren uit Duitsland geïmporteerd. De
gegevens van die donoren voldoen aan de eisen zoals gesteld in Wdkb, artikel 2 lid 1
onder a en b, naast die onder c .
- In de onderzochte statussen van de overige donoren hebben we de gegevens zoals
vereist in Wdkb artikel 2 lid 1 onder a en b kunnen vinden, maar veelal minder speciefiek
en uitgebreid dan die uit Duitsland.
- In het archiefsysteem “A-donoren” staan ook mappen/gegevens van B-donoren.
- Er is een aanwijzing dat een CIBG registratie niet geheel overeenkomt met de gegevens
in het archief.
- Het bijhouden van de administratie per donor lijkt afwezig. Systematiek is vrijwel niet te
vinden.
Meerdere keren wordt binnen een A-donorstatus zowel een anonimiteitsverklaring van deze donor
als een verklaring van een B-status (notarisverklaring) aangetroffen.Zwangerschap geregistreerd bij
notaris:
- Geen informatie over contract tussen patiënte en donor via notaris.
- De informatie van Bijdorp naar patiënte wat betreft donorbeschrijvingsformulieren is
veelal incorrect.
- Per donor, wisselende benummering.
- Slordige en onnauwkeurige administratie, voorzover er sprake is van administratie.
- Naam van en/of contract met notaris zijn afwezig.
Overige zwangerschappen:
- Gegevens van patiënte, bevalling, kind en corresponderende donor zijn in de
onderzochte gevallen niet systematische genoteerd en bijgehouden.
- Geen gegevens in deze mappen gezien dat de nakomelingen (tot stand gekomen na juni
2004) met de corresponderende donor zijn geregistreerd in CIBG.
- De vraag is of een betrouwbare CIBG registratie mogelijk is. In dat wat we hebben
gezien, is het antwoord negatief.

13

Antwoorden
Onderzoek fase 1: Inventarisatie archief
a. Aantal en aard van dossiers inventariseren, inclusief onderscheid dossiers vóór en na
1 juni 2004: gedaan
b. Nagaan of er protocollen aanwezig zijn: niet aanwezig
c. Nagaan of er afspraken zijn gemaakt tussen
i. Bijdorp en donoren: zie donorcontract (bijlage 4), slechts sporadisch gezien
ii. Bijdorp en patiënten: zie bijlage 3, slechts sporadisch gezien
d. Nagaan administratie donoren en wat er per donor is geregistreerd, met
onderscheid tussen donoren vóór en na 1 juni 2004. Met name wordt gekeken wat
de Wdkb eist zoals in artikel 2 lid 1 onder a en b:
“De natuurlijke persoon of rechtspersoon die kunstmatige donorbevruchting verricht of
doet verrichten, is verplicht de volgende gegevens van een donor te verzamelen en
binnen een door de Stichting bij reglement te bepalen termijn aan deze ter beschikking
te stellen:
a. medische gegevens die van belang kunnen zijn voor de gezonde ontwikkeling van het
kind, zoals bij algemene maatregel van bestuur bepaald;
b. fysieke kenmerken, opleiding en beroep alsmede gegevens omtrent de sociale
achtergrond en een aantal persoonlijke kenmerken; een en ander zoals bij algemene
maatregel van bestuur nader bepaald;
c. geslachtsnaam, voornamen, geboortedatum en woonplaats.”
Deze informatie is geheel aanwezig van de eerste 7 Duitse donoren en grotendeels
aanwezig van de Nederlandse donoren, althans wat betreft de informatie die wij
hebben gezien.
e. Nagaan administratie patiënten en wat er per patiënte is geregistreerd, met
onderscheid tussen patiënten vóór en na 1 juni 2004. Met name wordt gekeken wat
de Wdkb eist zoals in artikel 2 lid 2:
“Hij is tevens verplicht de geslachtsnaam, de voornamen, de geboortedatum en de
woonplaats van de vrouw bij wie kunstmatige donorbevruchting heeft plaatsgevonden
te registreren en aan de Stichting ter beschikking te stellen, alsmede de tijdstippen
waarop de donorbevruchtingen hebben plaatsgevonden. Hij registreert voorts of de
identiteit van de donor genoemd in artikel 1, onder c, sub 1, bekend is aan de vrouw,
genoemd in de eerste zin, en deelt dit aan de Stichting mede.” De door ons geziene
gegevens zijn niet-systematisch genoteerd, veelal incompleet en soms aantoonbaar
onjuist.
f. Nagaan waar de bevruchting heeft plaatsgevonden: wij hebben de indruk dat dat
soms vermeld staat. Er is althans geen systematisch systeem gezien om dit te
noteren en de correspondentie te verzamelen.
g. Nagaan of er een verschil van registratie per 1 juni 2004 is ten opzichte van voor die
datum. Pogingen zijn gedaan. Er bestaat de mogelijkheid dat Bijdorp een nieuwe
start wilde maken door genetisch materiaal van nieuwe donoren (uit Duitsland)
waarvan de gegevens compleet zouden kunnen zijn te gaan gebruiken voor
donaties. Er is een poging gedaan om gegevens van de Nederlandse donoren in het
CIBG te registreren. Of dat daadwerkelijk is gebeurd en indien zo of de kwaliteit
adequaat is, weten we niet.

14

Conclusies
1. Alle documenten moeten worden opgeslagen om eventueel vragen van wie dan ook te
kunnen beantwoorden. Terzakekundigen moeten met eigen ogen kunnen zien, wat de
kwaliteit van de gegevens is. Tijd: in de richtlijn Semenbank3 wordt een bewaartijd van 80
jaar aangehouden.
2. De combinatie donornummer & nakomeling zijn in dit archief niet met zekerheid vast te
stellen.
3. Aan de betrouwbaarheid van de bestaande gegevens van donor, patiëntengegevens en
ontstane nakomelingen in dit archief moet getwijfeld worden.
4. De vraag is of de bij CIBG, dan wel bij een notaris geregistreerde gegevens betrouwbaar zijn.
Wij twijfelen daar aan.
5. Uitbreiding met een onderzoek naar alle beschikbare gegevens behoort tot de
mogelijkheden. De kans dat bij verder onderzoek betrouwbare gegevens worden gevonden
wordt laag ingeschat. De kans dat onze conclusie zal veranderen, lijkt ons evenzeer gering.

Adviezen
DNA-bepaling van alle donoren om eventuele toekomstige vragen naar de identiteit van een
donor met zekerheid te kunnen beantwoorden. Nader moet worden bezien hoe een en
ander op een prudente manier zou kunnen worden uitgevoerd – zowel ter bescherming van
de privacy van de donoren als van de betrokken ouders en nakomelingen.
Overwegingen:
•

Met A-donoren is anonimiteit afgesproken. Door hen te benaderen wordt deze
anonimiteit opgeheven.

•

Het doel van het afstaan van DNA is tweeërlei
a. Donor en nakomeling te kunnen verbinden
b. Traceerbaarheid van eventueel ernstige genetisch bepaalde ziekten met
grote consequenties.

•

We hebben aanwijzingen dat A donoren mogelijk later ook B donoren zijn
geworden, maar zekerheden hebben we niet. Zonder DNA is er geen mogelijkheid
om de genetische oorsprong van de nakomeling met zekerheid vast te stellen.

•

Het afgeven en opslaan van DNA zonder dat daar een directe aanleiding voor is (op
dit moment zijn er immers geen actuele verzoeken, naar ons weten) lijkt juridisch
en logistiek ingewikkeld.

3

https://www.nvkc.nl/kwaliteitsborging/documents/landelijke_richtlijn_voor_de_semenbank_versie_20_status
_definitief_1_feb_2010f.pdf

15

•

Indien er contact met de donor tot stand komt met het oog op het afstaan van DNA,
is het verstandig om tegelijkertijd ook de gegevens van de donor zoals opgenomen
in het donorpaspoort te controleren/ optimaliseren.

•

Mogelijk kan een neutrale en respectabele instantie een brief sturen naar donoren
(met een korte uitleg conform de bevindingen van dit onderzoek) met de vraag of
zij bezwaar hebben zich bij de stichting FIOM4 te laten registreren als voormalig
spermadonor. Vervolgens zouden Bijdorp-donornakomelingen die een verzoek doen
voor vergaring van nadere informatie via FIOM kunnen verzoeken om een match
met DNA mogelijk te maken tussen nakomeling en donor.
Voorstel voor een benadering:
• Laat de A-donoren met rust. De kans dat een A-donor ook een Bdonor zou zijn, zonder dat er aanwijzingen zijn in het archief van de
B-donoren, lijkt niet hoog. De kans dat een A-donor wordt gevraagd
medewerking te verlenen aan traceerbaarheid van een ernstige
genetische ziekte met grote consequenties is naar onze ervaring
zeer gering.
• Vraag een instituut als FIOM de B-donoren op te roepen om
materiaal af te staan voor een DNA test en medewerking te
verlenen aan het vervaardigen van een betrouwbaar
donorpaspoort.

Probeer afgevaardigden van de groep nakomelingen geboren na kunstmatige inseminatie
met donorzaad en donoren bij dit project te betrekken, evenals de Stichting Donorgegevens.
Indien de documenten worden bewaard kan de vraag zich voordoen of een dossier ingezien
mag worden door bijvoorbeeld een nakomeling of patiënte. Het is onverstandig inzagerecht
te geven aan nakomeling dan wel patiënte vanwege de grote kans op onjuiste gegevens, die
door niet-professionelen niet op waarde kunnen worden geschat. Twijfels zullen in dat geval
eerder toenemen, dan de gehoopte zekerheid. In het uiterste geval zou inzage alleen
mogelijk kunnen zijn onder begeleiding/uitleg van een deskundige en dat copieën van
dossiers niet worden verstrekt.
Waarom is het voor de nakomelingen van belang dat de gegevens bewaard blijven?
Mogelijkerwijs zijn deze gegevens het enige houvast met een verbinding naar de vader.
Indien de documenten vernietigd zijn, is er geen enkel aandenken.
Verwijder de door Bijdorp geregistreerde gegevens in CIBG.

Tenslotte
Ons totaalbeeld van het archief is dat er een soort administratie is gedaan (niet bijgehouden) door
een amateur die niet begrijpt hoe belangrijk deze documenten kunnen zijn voor nakomelingen,
4

https://fiom.nl/afstammingsvragen/kid-dna

16

patiënten en donoren. Dit archief voldoet noch aan de eisen in het huidige tijdsgewricht, noch aan
die in de tijd dat de gegevens verzameld zijn dan wel verzameld hadden moeten worden.

F.M.Helmerhorst
4 mei 2015

L. van der Westerlaken

17

Bijlagen
Bijlage 1
CIBG

IGZ
Stichting
VWS
Wdkb

Afkortingen
Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg. Het bestuur van
de Stichting Donorgegevens heeft een aantal uitvoeringstaken
overgedragen aan het CIBG. Het CIBG is verantwoordelijk voor de
registratie van de donorgegevens, het secretariaat van de Stichting en
de informatieverstrekking. Het CIBG is een uitvoeringsorganisatie van
het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
Inspectie voor de Gezondheidszorg
Stichting donorgegevens kunstmatige bevruchting
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting (zie bijlage 2)

18

Bijlage 2

Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting

Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting5
Wet van 25 april 2002, houdende regels voor de bewaring, het beheer en de verstrekking van gegevens van donoren bij
kunstmatige donorbevruchting (Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting)

Wij Beatrix, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.
Allen, die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten:
Alzo Wij in overweging genomen hebben, dat het gewenst is regels te stellen voor de bewaring, het beheer en de
verstrekking van gegevens van donoren bij kunstmatige donorbevruchting;
Zo is het, dat Wij, de Raad van State gehoord, en met gemeen overleg der Staten-Generaal, hebben
goedgevonden en verstaan, gelijk Wij goedvinden en verstaan bij deze:

§ 1. Algemene bepalingen
Artikel 1
In deze wet en de daarop berustende bepalingen wordt verstaan onder:
a. Onze Ministers: Onze Ministers van Veiligheid en Justitie en van Volksgezondheid, Welzijn en Sport;
b. Stichting: de Stichting donorgegevens kunstmatige bevruchting;
c. kunstmatige donorbevruchting: het beroeps-of bedrijfsmatig verrichten van handelingen, gericht op het anders
dan op natuurlijke wijze tot stand komen van een zwangerschap met gebruikmaking van:
1. zaad van een ander dan de echtgenoot, geregistreerde partner of andere levensgezel van de vrouw of
2. een eicel van een andere vrouw;
d. donor: degene die zaad of een eicel heeft afgestaan ten behoeve van kunstmatige donorbevruchting;
e. de Kaderwet: de Kaderwet zelfstandige bestuursorganen .

§ 2. Bewaring en verstrekking van gegevens van de donor
Artikel 2

1.
De natuurlijke persoon of rechtspersoon die kunstmatige donorbevruchting verricht of doet verrichten, is verplicht
de volgende gegevens van een donor te verzamelen en binnen een door de Stichting bij reglement te bepalen
termijn aan deze ter beschikking te stellen:
a. medische gegevens die van belang kunnen zijn voor de gezonde ontwikkeling van het kind, zoals bij algemene
maatregel van bestuur bepaald;
b. fysieke kenmerken, opleiding en beroep alsmede gegevens omtrent de sociale achtergrond en een aantal
persoonlijke kenmerken; een en ander zoals bij algemene maatregel van bestuur nader bepaald;
c. geslachtsnaam, voornamen, geboortedatum en woonplaats.
2.
Hij is tevens verplicht de geslachtsnaam, de voornamen, de geboortedatum en de woonplaats van de vrouw bij
wie kunstmatige donorbevruchting heeft plaatsgevonden te registreren en aan de Stichting ter beschikking te
stellen, alsmede de tijdstippen waarop de donorbevruchtingen hebben plaatsgevonden. Hij registreert voorts of
de identiteit van de donor genoemd in artikel 1, onder c, sub 1, bekend is aan de vrouw, genoemd in de eerste
zin, en deelt dit aan de Stichting mede.
3.
De gegevens bedoeld in het eerste lid, onder b, mogen afzonderlijk of in combinatie niet herleidbaar zijn tot de
individuele donor.

5

http://maxius.nl/wet-donorgegevens-kunstmatige-bevruchting

19

4.
De verplichtingen, bedoeld in het eerste en het tweede lid, gelden niet of vervallen, zodra komt vast te staan dat
de bevruchting niet tot de geboorte van een kind heeft geleid.
Artikel 3

1.
De Stichting verstrekt de bij haar berustende gegevens van de betrokken donor:
a. aan de huisarts van degene die is verwekt door en ten gevolge van kunstmatige donorbevruchting, op zijn
verzoek, voor zover het betreft de medische gegevens, bedoeld in artikel 2, eerste lid, onder a;
b. aan degene die weet of vermoedt dat hij is verwekt door en ten gevolge van kunstmatige donorbevruchting en
die de leeftijd van twaalf jaren heeft bereikt, op zijn verzoek, voor zover het betreft de gegevens, bedoeld
in artikel 2, eerste lid, onder b;
c. aan de ouders of een van hen van het kind dat door en tengevolge van kunstmatige donorbevruchting is
verwekt, op hun verzoek, indien het kind de leeftijd van twaalf jaren nog niet heeft bereikt en voor zover het
betreft de gegevens, bedoeld in artikel 2, eerste lid, onder b.
2.
De persoonsidentificerende gegevens van de donor worden aan degene die weet of vermoedt dat hij is verwekt
door en ten gevolge van kunstmatige donorbevruchting en die de leeftijd van zestien jaren heeft bereikt, op zijn
verzoek verstrekt, nadat de donor daarmee schriftelijk heeft ingestemd.
Verstrekking blijft, indien de donor daarmee niet instemt, uitsluitend achterwege indien, in aanmerking genomen
de gevolgen die niet-verstrekking voor de verzoeker zou kunnen hebben, zwaarwegende belangen van de donor
meebrengen dat verstrekking niet behoort plaats te vinden.
3.
Indien de donor is overleden dan wel onvindbaar is, wordt de instemming, bedoeld in het tweede lid, geacht te
zijn geweigerd, tenzij de echtgenoot, geregistreerde partner of andere levensgezel dan wel, bij het ontbreken van
een van hen, een bloedverwant in de eerste of tweede graad, schriftelijk instemt met de verstrekking van de
persoonsidentificerende gegevens. Na een weigering in te stemmen worden de in de eerste volzin bedoelde
personen in de gelegenheid gesteld de belangen van de donor bij niet-verstrekking naar voren te brengen.
4.
Het bestuur van de Stichting stelt de donor onverwijld schriftelijk in kennis van een voorgenomen verstrekking
van zijn persoonsgegevens, alsmede van de gronden waarop dit voornemen berust. Binnen dertig dagen na de
dag van verzending van de kennisgeving kan de donor tegen de voorgenomen verstrekking bezwaar maken bij
de Stichting. Verstrekking geschiedt niet dan nadat de beslissing op het bezwaar onherroepelijk is geworden.
5.
Artikel 6:5, eerste lid, aanhef en onderdeel a, van de Algemene wet bestuursrecht is niet van toepassing ten
aanzien van de donor.
6.
Van een verstrekking van gegevens van de donor aan een minderjarige die de leeftijd van zestien jaren nog niet
heeft bereikt, worden de ouders op de hoogte gesteld. Aan de minderjarige wordt hiervan mededeling gedaan.
Op verzoek van beide ouders of van een van hen worden deze gegevens eveneens aan hen verstrekt.
7.
De Stichting draagt zorg voor deskundige begeleiding bij de verstrekking van de gegevens, bedoeld in het eerste
lid onder b en in het tweede lid.
8.
Bij algemene maatregel van bestuur wordt bepaald welke bescheiden een verzoek tot verstrekking van gegevens
van de donor moeten vergezellen.
Artikel 3a
Op verzoek van de ouder van het kind dat door kunstmatige donorbevruchting is verwekt, verstrekt de Stichting
een verklaring als bedoeld in artikelen 198, eerste lid, onder b, of 227, vierde lid, van Boek 1 van het Burgerlijk
Wetboek, waarin de persoonsidentificerende gegevens van de donor niet worden opgenomen.

§ 3. De Stichting donorgegevens kunstmatige bevruchting
20

Artikel 4

1.
De Stichting heeft tot taak:
a. de gegevens, bedoeld in artikel 2, te bewaren en te beheren en deze op verzoek te verstrekken
overeenkomstig de bepalingen bij of krachtens de wet gesteld; de Stichting stelt ter uitvoering van deze taak bij
reglement regels;
b. bij reglement te bepalen op welke wijze en op welk moment de gegevens, bedoeld in artikel 2, aan de
Stichting worden verstrekt en op welke wijze deze gegevens door de Stichting aan een persoon als bedoeld
in artikel 3 worden verstrekt;
c. voorlichting te verschaffen, voor zover de onder a en b omschreven taken van de Stichting dat vereisen,
alsmede zorg te dragen voor de begeleiding bij de verstrekking van deze gegevens.
2.
Degenen op wie de verplichtingen, bedoeld in artikel 2, rusten, zijn verplicht de reglementen van de Stichting na
te leven.
3.
De Kaderwet is van toepassing op de Stichting. Artikel 22 van de Kaderwet is niet van toepassing op besluiten
van de Stichting inzake bewaring, beheer of verstrekking van de gegevens, bedoeld in artikel 2.
Artikel 5

1.
Het bestuur van de Stichting bestaat uit een voorzitter en zes leden.
2.
De voorzitter en de leden van het bestuur worden door Onze Ministers benoemd en ontslagen. Drie van de leden
worden benoemd uit degenen die kunstmatige bevruchting beroepsmatig toepassen of daarbij nauw betrokken
zijn. Ten minste één van deze drie leden is tevens deskundig op psychosociaal terrein. Van de overige drie leden
is er één jurist, één ethicus en één deskundig op paedagogisch terrein.
3.
De voorzitter en de leden van het bestuur ontvangen een vacatiegeld alsmede een vergoeding van reis- en
verblijfkosten, een en ander overeenkomstig bij ministeriële regeling te stellen regels.
Artikel 6

1.
De reglementen alsmede wijzigingen in deze reglementen of in de statuten van de Stichting behoeven de
goedkeuring van Onze Ministers. Goedkeuring kan worden geweigerd wegens strijd met het recht of het
algemeen belang.
2.
Het bestuur van de Stichting kan niet besluiten tot ontbinding van de Stichting.
3.
Paragraaf 4.1.3.3 van de Algemene wet bestuursrecht is van toepassing op de goedkeuring, bedoeld in het
eerste lid.
Artikel 7
Degenen op wie een verplichting als bedoeld in artikel 2 rust alsmede de meerderjarige verzoekers die een
verzoek tot verstrekking van andere dan de medische gegevens, bedoeld in artikel 2, eerste lid, onder a,
indienen, zijn aan de Stichting per groep van gegevens die op één donor betrekking hebben onderscheidenlijk
per verzoek tot verstrekking een bij reglement vast te stellen bedrag verschuldigd. De hoogte van deze bedragen
is afgestemd op ten hoogste de kosten verbonden aan de uitoefening van de krachtens artikel 4 aan de Stichting
opgedragen taken.

21

Artikel 8
De Stichting draagt zorg voor een zorgvuldige bewaring van de gegevens van de donor gedurende ten minste
tachtig jaren te rekenen van de dag waarop zij deze gegevens ontvangt.
Artikel 9
De gemeentebesturen verschaffen de Stichting kosteloos alle inlichtingen en verstrekken kosteloos alle
afschriften en uittreksels uit hun registers die de Stichting ter uitvoering van haar taak van hen vraagt.

§ 4. Naleving en strafbepaling
Artikel 10

1.
Met het toezicht op de naleving van het bepaalde bij of krachtens deze wet zijn belast de bij besluit van Onze
Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport aangewezen ambtenaren van het Staatstoezicht op de
volksgezondheid.
2.
Van een besluit als bedoeld in het eerste lid wordt mededeling gedaan door plaatsing in de Staatscourant.
Artikel 11

1.
Met een hechtenis van ten hoogste zes maanden of een boete van de derde categorie wordt gestraft degene die
handelt in strijd met een verplichting, bedoeld in artikel 2.
2.
Het in het eerste lid strafbaar gestelde feit is een overtreding.

§ 5. Overgangs- en slotbepalingen
Artikel 12

1.
De op het tijdstip waarop artikel 4 in werking treedt bij natuurlijke personen of rechtspersonen aanwezige
gegevens, bedoeld in artikel 2, worden op dat tijdstip aan de Stichting overdragen.
2.
Tot de volledige inwerkingtreding van de wet kan de donor die voorafgaande aan de volledige inwerkingtreding
daarvan zaadcellen of eicellen heeft afgestaan, tegenover de Stichting op schrift verklaren dat de op hem
betrekking hebbende gegevens inzake geslachtsnaam, voornamen, geboortedatum en woonplaats niet worden
verstrekt aan degene die weet of vermoedt dat hij is verwekt door en ten gevolge van kunstmatige bevruchting of
aan diens ouders, indien een verzoek daartoe wordt gedaan.
3.
De in het tweede lid bedoelde gegevens omtrent een donor die een verklaring als bedoeld in het tweede lid niet
heeft afgelegd worden niet verstrekt aan degene die weet of vermoedt dat hij is verwekt door en ten gevolge van
kunstmatige bevruchting of aan diens ouders dan met instemming van de donor.
4.
Medische gegevens worden verstrekt overeenkomstig artikel 3, eerste lid, onder a. Gegevens omtrent fysieke
kenmerken, opleiding en beroep, alsmede gegevens omtrent de sociale achtergrond en omtrent persoonlijke
kenmerken, worden verstrekt overeenkomstig de artikelen 2, derde lid, en 3, eerste lid, onder b en c, en zesde en
zevende lid.
Artikel 13

22

Uiterlijk op de dag voor die waarop artikel 4 van deze wet in werking treedt, verlijden Onze Ministers een akte
voor een notaris, waarbij de Stichting wordt opgericht.
Artikel 14
Deze wet treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip dat voor de verschillende artikelen of
onderdelen daarvan verschillend kan luiden met uitzondering van artikel 3, tweede lid, tweede volzin, en derde
tot en met vijfde lid, welke bepalingen in werking treden met ingang van de eerste kalendermaand na verloop van
twee jaren na de datum van uitgifte van het Staatsblad waarin deze wet wordt geplaatst.
Artikel 15
Deze wet wordt aangehaald als: Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting.
Lasten en bevelen dat deze in het Staatsblad zal worden geplaatst en dat alle ministeries, autoriteiten, colleges
en ambtenaren wie zulks aangaat, aan de nauwkeurige uitvoering de hand zullen houden.
Gegeven te 's-Gravenhage, 25 april 2002
Beatrix
De Minister van Justitie,
A. H. Korthals
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E. Borst-Eilers
Uitgegeven de achtentwintigste mei 2002
De Minister van Justitie,
A. H. Korthals

Bijlage 3

Contract Stichting Medisch Centrum Bijdorp en patiënte

Bijlage 4

Donorencontract

23