Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

32 620

Beleidsdoelstellingen op het gebied van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport

29 477

Geneesmiddelenbeleid

Nr. 210

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR MEDISCHE ZORG
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 september 2018
In het ordedebat van 4 september 2018 heeft het lid Ellemeet (GroenLinks)
gewezen op een artikel van de Volkskrant van juli 20181 over toegenomen
sponsoring van de farmaceutische industrie (Handelingen II 2017/18,
nr. 104, Regeling van Werkzaamheden). Met deze brief wil ik mijn reactie
op dit krantenartikel geven.
Aanleiding voor de berichtgeving in de Volkskrant was de publicatie van
de nieuwe bedragen in het Transparantieregister Zorg over het jaar 2017.
In het artikel wordt de stijging van het totaalbedrag aan financiële
transacties in het Transparantieregister Zorg toegelicht en worden
kritische kanttekeningen geplaatst bij de werking van het register, zoals de
omstandigheid dat niet alle financiële transacties – bijvoorbeeld vergoedingen voor wetenschappelijk onderzoek – in het register zijn opgenomen.
Ook is er geen wettelijke verplichting om opgave te doen in het register.
Ik wil voorop stellen dat ik tevreden ben met de omstandigheid dat we in
Nederland een Transparantieregister Zorg hebben. Dit heb ik ook in het
Algemeen Overleg Geneesmiddelenbeleid van 21 juni 2018 aan de
Tweede Kamer laten weten (Kamerstuk 29 477, nrs. 509 en 510).
Nederland is, naast België, één van de weinige Europese landen die een
dergelijk centraal toegankelijk register kent. Het register wordt door een
onafhankelijke stichting – Stichting Transparantieregister Zorg
(https://transparantieregister.nl/home) – uitgevoerd.
In het krantenbericht wordt de stijging van het totaalbedrag van het
Transparantieregister Zorg toegelicht. Deze is met name te verklaren uit
het feit dat over het afgelopen jaar (2017) voor de eerste keer de gehele
sector medische hulpmiddelen opgave moest doen in het register. Dit
heeft ertoe geleid dat het totaalbedrag een forse stijging (ongeveer 26
procent) liet zien van € 58,6 mln over 2016 naar € 71,5 mln over 2017, die
groter was dan voorgaande jaren. De opgave vanuit de farmaceutische
1

kst-32620-210
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/weer-krijgen-zorgaanbieders-meer-sponsorgeldbetaald-door-farmaceuten~ba8c95cd/.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 32 620, nr. 210

1

bedrijven liet een lichte stijging zien van 6 procent. Deze stijging vond
voornamelijk plaats bij de relaties met zorginstellingen en niet bij de
relaties met individuele zorgverleners.
De constatering dat in het register niet alle financiële relaties van
zorgverleners met farmaceutische bedrijven of met leveranciers van
medische hulpmiddelen zijn opgenomen, is juist. Het register maakt
bepaalde activiteiten inzichtelijk die zorgverleners voor een bedrijf hebben
verricht en welke vergoeding daar tegenover staat; het gaat om financiële
relaties die in contracten zijn vastgelegd, zoals dienstverleningsovereenkomsten, sponsoring van zorgprojecten en van medische congressen en
bijdragen voor deelname aan nascholingsactiviteiten. Het register is niet
bedoeld als een archief waarin alle mogelijke financiële transacties tussen
zorgverleners en bedrijven zijn opgenomen. Klinisch geneesmiddelenonderzoek of klinisch onderzoek naar medische hulpmiddelen zijn niet in het
register opgenomen. Dergelijke onderzoeken zijn opgenomen in het
CCMO-register (Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek), dan wel
in het Nederlands Trial Register waarin sponsoring is vermeld.
Wat betreft het ontbreken van een wettelijke verplichting om opgave te
doen in het Transparantieregister Zorg, heb ik in het Algemeen Overleg
Geneesmiddelenbeleid van 21 juni 2018 (Kamerstuk 29 477, nrs. 509 en
510) al gewezen op de aankomende evaluatie van het Transparantieregister Zorg. Deze evaluatieverplichting is als gevolg van een amendement
van het lid Ellemeet in de wet verankerd (artikel 13a lid 2 van de Wet BIG).
Ik wil niet vooruitlopen op de resultaten van de evaluatie van het register.
De keuze en noodzaak voor dergelijke ingrijpende wijzigingen, zullen naar
mijn mening moeten zijn terug te voeren op de uitkomsten van deze
evaluatie. Ik verwacht dat de evaluatie voor het einde van dit jaar van start
kan gaan en de resultaten daarvan zal ik aan de Tweede Kamer doen
toekomen zodra de evaluatie is afgerond.
De Minister voor Medische Zorg,
B.J. Bruins

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 32 620, nr. 210

2