Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

24 587

Justitiële Inrichtingen

Nr. 441

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VEILIGHEID EN
JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 25 oktober 2011
In de Regeling van werkzaamheden van 6 oktober jongstleden verzocht
het lid Van Toorenburg (CDA) mij om een brief naar aanleiding van de
uitzending van Pownews van 5 oktober 2011. Bij deze voldoe ik aan dat
verzoek. Ik ga daarbij tevens in op de ongeregeldheden in justitiële
jeugdinrichting Teylingereind op 3 oktober 2011.
In de bewuste uitzending van Pownews wordt de suggestie gewekt dat
jongeren in justitiële jeugdinrichting Teylingereind beschikken over drugs
en alcohol. Ook stellen enkele jongeren dat ze in deze inrichting niet
worden behandeld.
Wat dat laatste betreft kan ik kort zijn. Zoals ik onder andere in de laatste
voortgangsrapportage1 over het verbetertraject van de justitiële jeugdinrichtingen (JJI’s) heb toegelicht, werken alle JJI’s sinds 2010 met de
basismethodiek Youturn, waarmee voor alle jeugdigen voorzien is in een
basisaanbod voor de eerste drie maanden van het verblijf in een JJI.
Daarnaast ontvangen alle jongeren die langer dan drie maanden in een
JJI verblijven, een behandelaanbod op maat. Van «niet behandelen» is
derhalve geen sprake.
Drugs en drank in JJI’s

1

De invoer, het bezit en gebruik van drank en drugs in JJI’s is verboden. Per
brief van 14 juni 20102 is uw Kamer door de toenmalige Minister van
Justitie geïnformeerd over de voorgenomen aanscherping van het beleid
inzake middelengebruik. Dit beleid is gericht op het voorkomen en
sanctioneren van invoer en gebruik van middelen en op signalering,
preventie en behandeling van middelengebruik. Het kabinet zet dit beleid
onverkort en geïntensiveerd voort.

Kamerstukken II, 2010/11, 24 587, nr. 402.
Kamerstukken II, 2009/10, 24 587, nr. 392.
3
Kamerstukken II, 2010/11, aanhangsel
nr. 1306.

In mijn antwoorden van 15 februari 20113 op kamervragen van het lid
Bouwmeester (PvdA) over drugs, drank en telefoons in JJI’s – naar

kst-24587-441
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 24 587, nr. 441

2

1

aanleiding van de uitzending van Pownews van 7 februari 2011 – heb ik
het totaalverbod op middelengebruik en de getroffen maatregelen nog
eens onderstreept. Ook in het spoeddebat met uw Kamer van 26 mei 2011
over incidenten in JJI’s en in de brief van 7 juni 20111 over problematisch
middelengebruik, ben ik daarop ingegaan. In mijn brief van 26 juni 20112
over het adolescentenstrafrecht heb ik voorts aangekondigd de bezoekregeling voor de JJI’s dusdanig aan te passen dat bezoekers die drugs of
andere verboden middelen naar binnen proberen te smokkelen, effectiever kunnen worden geweerd.
Ik heb in genoemde beantwoording van de kamervragen van het lid
Bouwmeester aangegeven dat jeugdigen die in een JJI terechtkomen,
vaak gekenmerkt worden door zeer hoogfrequent en problematisch
middelengebruik. Dat betekent enerzijds dat de JJI’s veel aandacht
besteden aan het terugdringen van bezit en gebruik van middelen door
een combinatie van controle, sanctionering en behandeling. Anderzijds
betekent het dat er altijd jongeren zullen zijn die er af en toe in slagen om
de controle en het toezicht te omzeilen. De JJI’s zijn immers niet hermetisch afgesloten van de samenleving. Jongeren worden begeleid en
behandeld met als doel een geslaagde terugkeer naar de samenleving.
Daarbij horen onder andere ook de mogelijkheden tot bezoek en verlof. In
geval van overtreding worden passende sancties – bijvoorbeeld uitstel
van verlofactiviteiten – en gerichte controle toegepast bij de betreffende
jeugdige(n).
Ik wijs erop dat mij uit de contacten met leden van uw Kamer is gebleken
dat er bij velen scepsis bestond over de controles op middelengebruik
met behulp van honden. Ik heb mijn terughoudendheid op dat punt laten
varen en controles zullen vanaf 2012, ook in JJI’s, meer met honden
worden uitgevoerd.
Ongeregeldheden Teylingereind
Maandagavond 3 oktober 2011 hebben er in JJI Teylingereind ongeregeldheden plaatsgevonden in een groep preventief gehechten. Rond 21.00 uur
kwamen negen jeugdigen in opstand waarbij ze de deur van de in- en
uitgang van de groepsruimte barricadeerden, vernielingen aanrichtten in
de woonkamer en het brandalarm activeerden. De politie is gealarmeerd
en was kort na de melding ter plaatse. De jeugdigen verbleven geïsoleerd
in de groepsruimte en er was geen sprake van vluchtgevaar of brand.
Onderhandelaars hebben alle jeugdigen gekalmeerd en begeleid naar de
opvangcellen. Hierbij is geen geweld gebruikt, noch zijn er wapens
aangetroffen.
Om 0.30 uur was de situatie weer onder controle en hebben de
hulpdiensten het terrein verlaten. Als reden voor de opstand gaven de
jongeren onder andere aan dat zij het niet eens waren met de geldende
regels van de inrichting en klachten hadden over het eten.
Aan alle betrokken jeugdigen is een disciplinaire straf opgelegd.
Daarnaast zijn de vier hoofddaders overgeplaatst naar andere JJI’s. Vier
jeugdigen met een kleinere rol in de groepsopstand zijn binnen Teylingereind afzonderlijk van elkaar overgeplaatst naar een andere groep. Een van
de jongeren is een vreemdeling en wordt overgebracht naar Frankrijk.
Tegen de deelnemers aan de groepsopstand is aangifte gedaan wegens
vernieling en poging tot brandstichting. Onder verantwoordelijkheid van
het Openbaar Ministerie wordt momenteel een strafrechtelijk onderzoek
uitgevoerd.
1
2

Kamerstukken II, 2010/11, 24 587, nr. 423.
Kamerstukken II, 2010/11, 28 741, nr. 17.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 24 587, nr. 441

2

Doorlichting door Inspectie voor de sanctietoepassing
Ik heb – in overleg met de inrichting – de Inspectie voor de sanctietoepassing (ISt) gevraagd om JJI Teylingereind door te lichten. Het betreft
een reguliere doorlichting waarbij meer specifiek aandacht zal worden
besteed aan de gang van zaken rond de groepsopstand en het vermeende
gebruik van drugs en drank. Zo kunnen eventuele tekortkomingen in de
organisatie op een transparante manier zichtbaar worden gemaakt. Na
afronding van het doorlichtingsonderzoek van de ISt zal ik u informeren
over de uitkomsten.
De staatssecretaris van Veiligheid en Justitie,
F. Teeven

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 24 587, nr. 441

3