Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2012–2013

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2859
Vragen van de leden Voordewind (ChristenUnie), Van der Staaij (SGP), De
Roon (PVV), Van Ojik (GroenLinks), Omtzigt (CDA) en Van Bommel (SP)
aan de minister van Buitenlandse Zaken over de nieuwe NGO-wet in Egypte
(ingezonden 6 juni 2013).
Antwoord van minister Timmermans (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 16 juli
2013)
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het bericht «Concerns: Law on Associations» van
Amnesty International?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat het wetsvoorstel, ondanks eerdere aanpassingen, nog
altijd elementen bevat die zowel de vrijheid van meningsuiting als de vrijheid
van vergadering, onder meer vastgelegd in Artikel 22 lid 1 van het BuPoverdrag en Artikel 9 van het Afrikaans handvest voor de rechten van mens en
volken, schenden?
Antwoord 2
De beperkingen in het Egyptische NGO-wetsvoorstel lijken in strijd te zijn met
de internationale verplichtingen van Egypte en dan met name de vrijheden
van vereniging en vergadering. Evenals de geldende regelgeving laat het
meest recente wetsontwerp ruimte bestaan voor een interpretatie waarbij het
maatschappelijk middenveld gecontroleerd wordt door de overheid. Het
wetsvoorstel heeft daarmee de potentie om schade toe te brengen aan het
maatschappelijke middenveld.
Vraag 3
Deelt u de mening dat met dit wetsvoorstel de vrijheid om onderzoek te doen
naar – en het bevorderen van- de mensenrechten ernstig wordt beknot?
Welke consequenties heeft dit wetsvoorstel in uw optiek voor NGOs
werkzaam in Egypte?

1

ah-tk-20122013-2859
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2013

Amnesty International, 29 mei 2013, zie: http://www.refworld.org/docid/51a86d6a4.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Zie het antwoord op vraag 2.
Vraag 4
Deelt u de zienswijze van Amnesty International dat, indien dit wetsvoorstel
wordt aangenomen, het Morsi-regime op een vergelijkbare wijze met
onafhankelijke mensenrechtenorganisaties omgaat als onder president
Mubarak gebeurde? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Zie het antwoord op vraag 2.
Vraag 5
Heeft het aannemen van dit wetsvoorstel consequenties voor de houding van
de regering ten opzichte van Egypte conform het beleid «less for less, more
for more»? Zo ja, welke? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Benadrukt moet worden dat het NGO-wetsvoorstel nog steeds niet aangenomen is en de wetgevingsagenda van de interim--president op dit moment
nog onduidelijk is. Mocht een restrictief voorstel toch wet worden dan zal ik
dat zo spoedig mogelijk in EU-verband aan de orde stellen. Zoals aangegeven
in de kabinetsappreciatie van het nabuurschapsbeleid blijft voor het kabinet
het «more for more, less for less»- principe een belangrijk uitgangspunt,
waarbij de conditionaliteitstoets met proportionaliteit en geduld wordt
toegepast.
Vraag 6
Is er op bilateraal en op Europees niveau met de Egyptische autoriteiten
gesproken om zodoende bezwaar aan te tekenen tegen dit wetsvoorstel? Zo
nee, bent u bereid hier alsnog werk van te maken?
Antwoord 6
De Nederlandse ambassade heeft de zorgen over de NGO-regelgeving de
afgelopen maanden herhaaldelijk overgebracht aan sleutelspelers binnen het
interim--parlement, het presidentiële paleis en de overheid. Ook heeft
Nederland voorbeelden van internationale best practices op het gebied van
NGO-wetgeving gedeeld met senatoren. Daarnaast zijn de Nederlandse
zorgen overgebracht in een gesprek met de Egyptische ambassadeur te Den
Haag. De EU heeft in diverse verklaringen, afgegeven door onder meer EU
Hoge Vertegenwoordiger Catherine Ashton, benadrukt dat Egypte zich dient
te houden aan internationaalrechtelijke verplichtingen en Egypte aangesproken via de Mensenrechtenraad in Genève. De Egyptische autoriteiten hebben
in contact met de Speciale EU-Vertegenwoordiger voor de Mensenrechten
benadrukt dat men het voorstel nog wil verbeteren. De Commissie van
Venetië van de Raad van Europa heeft Egypte eerder al adviesvoorstellen ter
verbetering gedaan. Nederland heeft Egypte aangespoord opnieuw de
Commissie van Venetië te raadplegen, om te komen tot een voorstel dat
internationaalrechtelijke verplichtingen en standaarden respecteert.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

2